Ένας τοπογράφος χρονοταξιδευτής

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ένας τοπογράφος χρονοταξιδευτής"

Transcript

1 Ένας τοπογράφος χρονοταξιδευτής του Wolfram Schütte [ 1. ] Το παρελθόν δεν είναι ποτέ νεκρό. εν έχει καν παρέλθει. William Faulkner Τα ιστορικά µυθιστορήµατα του Walter Scott, του Victor Hugo, του James Fenimore Cooper, του Τολστόι, του Μickiewicz, του Τieck ή του von Arnim, χρονολογούνται στα τέλη του 18ου και τον 19ο αιώνα. Είναι η απάντηση της λογοτεχνικής φαντασίας στην εθνοκρατική συνείδηση της σύγχρονης ιστορικής επιστήµης. Η κοινωνία, που απελευθερώνεται απ την κηδεµονία του θρόνου και της Εκκλησίας, στοχάζεται ως «λαός» γύρω απ το παρελθόν, το παρόν και το µέλλον της. Το ιστορικό µυθιστόρηµα, όταν δεν υµνεί αντιδραστικά το ένδοξο παρελθόν σε αντιδιαστολή µε την «παρακµή» του «σύγχρονου» παρόντος, εµφανίζεται ως συλλογικό εθνικό έπος σε πεζό λόγο, κάτι που η κλασική ελληνική δραµατουργία πέτυχε, µετά τον Όµηρο, µε τη µορφή της τραγωδίας (ως παραλλαγή των µύθων). Η ιστορική ταινία, που κατάγεται µάλλον απ το ιστορικό θέατρο παρά απ το µυθιστόρηµα, παραµένει ως επί το πλείστον και εξαρχής µια ταινία κοστουµιών ένα φανταχτερό, επιπόλαιο, πανηγυριώτικο θέαµα στην καλύτερη περίπτωση, συνέχεια των Τριών σωµατοφυλάκων του ουµά. Φυσικά, πάντα υπήρχαν εξαιρέσεις: του Dreyer, του Lang, του Αϊζενστάιν, του Welles, του Ταρκόφσκι, του Visconti, του Μιζογκούτσι, του Κουροσάουα, του Renoir, του Wajda... O έλληνας σκηνοθέτης κινηµατογράφου Θόδωρος Αγγελόπουλος, γεννηµένος το 1935, στην Αθήνα, γύρισε, απ το 1970 ώς το 1988, οκτώ µεγάλες ταινίες στην πατρίδα του, που ήταν όλες, στην κυριολεξία, ιστορικές ταινίες. Ταυτόχρονα, προχώρησε απ την αρχή σε µια υπέρβαση του «είδους»: διεύρυνε δυναµικά τον «κλειστό χρόνο» (του ιστορικού µυθιστορήµατος, αλλά και της ιστορικής ταινίας) και τον κατέστησε διάφανο για ταξίδια µέσα στο χρόνο διαµέσου των ιστορικών εποχών, συνήθως µε ένα «πλάνο-σεκάνς» του. Ακόµα κι εκεί όπου το παρελθόν δε διαπερνά το παρόν, οι ταινίες του (όπως η «Τριλογία της Σιωπής») είναι ιστορικές ταινίες πάνω στη χρονικότητα του επίκαιρου, αυτού «που είναι το ζητούµενο». Ενδεχοµένως να υπάρχουν στον ευρωπαϊκό κινηµατογράφο µόνο τέσσερις σκηνοθέτες που η εθνική τους Ιστορία [όχι µε την απόχρωση µιας σοβινιστικής απολογίας, αλλά πάντοτε ως καλλιτεχνικό θέµα ενός πολιτικο-αισθητικού «µαθήµατος Ιστορίας» (Jean-Marie Straub)] να τους είναι τόσο σηµαντική και ν αποτελεί σε τέτοιο βαθµό το κεντρικό τους θέµα: ο Luchino Visconti, ο Carlos Saura, ο Andrzej Wajda και ο Θόδωρος Αγγελόπουλος. Το έργο του Wajda, που στέκεται σ όλους τους σηµαντικούς ιστορικούς σταθµούς και σ όλα τα σηµεία τοµής της πολωνικής Ιστορίας του 19ου και του 20ού αιώνα, µπορεί να θεωρηθεί ως το πλησιέστερο προς τον Αγγελόπουλο, όσον αφορά στην ιστορική συνέχεια. Βέβαια, πηγαίνει πολύ πιο πίσω, ενώ ο Αγγελόπουλος ανατρέχει «µόνο» σε ιστορικά γεγονότα ώς τα τέλη της τρίτης δεκαετίας του αιώνα µας. Ενώ όµως ο Wajda φώτισε απ την ιστορία της Πολωνίας «µόνο αστερείς ώρες» (Stefan Zweig), ενταγµένες στην Ιστορία και αφηγηµατικά ολοκληρωµένες, ο Αγγελόπουλος περιέγραψε την ιστορία της Ελλάδας σαν µια σειρά από αλληλένδετους πίνακες εποχών που εναλλάσσονται αδιάκοπα σαν χώρο όπου το παρελθόν αντηχεί ως µέλλον (ακόµα και του παρόντος). Αυτό που συνδέει τα έργα του Πολωνού και του Έλληνα, παρά τις θεµελιώδεις αισθητικές διαφορές τους, προέρχεται απ την οµοιότητα των εθνικών εµπειριών, συλλογικών και ατοµικών: η Πολωνία ως ανασταλτήρας µεταξύ της (πρωσικής) Γερµανίας και της (τσαρικής-σοβιετικής) Ρωσίας, συχνά διαιρεµένη, κυριευµένη, υπό κατοχήν ή δεσποτείαν. Η Ελλάδα, κάποτε «λίκνο της Ευρώπης» στη νότια πτέρυγά της, σε αιώνια διαµάχη µε την ισλαµική Τουρκία, «µπαλάκι» των ευρωπαϊκών φεουδαρχικών και αστικών, κεντρικών και ιµπεριαλιστικών δυνάµεων: των Άγγλων, των Ιταλών, των Γερµανών. Και οι δύο χώρες υπήρξαν θύµατα εξωτερικών και εσωτερικών δικτατοριών. Στη διάρκεια αυτού του αιώνα, ώς τις µέρες µας, εκατοµµύρια άνθρωποι, στην Πολωνία και στην Ελλάδα, κατέφυγαν στη µετανάστευση για να σωθούν απ τη φτώχεια. Μπορεί ο Wajda, γεννηµένος το 1926, να είναι εννέα χρόνια µεγαλύτερος απ τον Αγγελόπουλο, έχουν όµως κι οι δυο τους, απ τα παιδικά τους χρόνια, παρεµφερείς ατοµικές εµπειρίες: κηδεµονία, οπορτουνισµός και εξέγερση,

2 απελευθέρωση και προδοσία, και, εν τέλει, πανωλεθρία της σοσιαλιστικής ουτοπίας κι οι δυο τους αναγκάστηκαν να δηµιουργήσουν, τουλάχιστον κατά διαστήµατα, στη σκιά δικτατορικών καθεστώτων, αντιστεκόµενοι σ αυτά. Ενώ όµως ο Wajda κατόρθωσε ν αντλήσει επανειληµµένα απ τη λογοτεχνία του 20ού και του 19ου αιώνα (οι µεταφορές του λογοτεχνικών έργων στον κινηµατογράφο έχουν, χάρη στην καλλιτεχνική του πρωτοτυπία, αυτόνοµη κινηµατογραφική αξία), ο Αγγελόπουλος προσέφυγε σε faits divers, 1 µέσα στα οποία ανακάλυψε και ίχνη των κλασικών ελληνικών µύθων, αν και όχι µε την έννοια µιας σύγχρονης επαναταξινόµησης αρχαίου υλικού [όπως ο συµπατριώτης του, Κακογιάννης (Ηλέκτρα, Ιφιγένεια)], αλλά ως αφηγηµατικές δοµές, όπου έρχονταν να προσαρτηθούν, σαν κρυσταλλώµατα, συλλογικά κοινωνικά ευρήµατα και διαπιστώσεις. O Αγγελόπουλος έχει δηλώσει ότι «προσπάθησε να συνδέσει τη µη-κινηµατογραφική ελληνική παράδοση απ το αρχαίο δράµα ώς την ελληνική λαϊκή κωµωδία, διαµέσου του Καραγκιόζη µε την καθαρά κινηµατογραφική ευρωπαϊκή παράδοση». Γλώσσα και τοπίο, µουσική και σωµατική έκφραση της πατρίδας του, είναι γι αυτόν οι πολλαπλά αναβλύζουσες πηγές της καλλιτεχνικής του έµπνευσης. Ποτέ ώς τώρα δεν αποστασιοποιήθηκε απ αυτές. Ακόµα κι όταν επιστράτευε για πρωταγωνιστές τους Ιταλούς Omero Antonutti (O Μεγαλέξαντρος) και Μarcello Mastroianni (O µελισσοκόµος), ζητούσε απ αυτούς να µιλάνε ελληνικά. Στις επικές αναπαραστάσεις του κόσµου του, κυρίαρχη δεν είναι η γλώσσα, αλλά το βλέµµα που ρίχνει η κάµερα πάνω στα πρόσωπα και στο τοπίο και κάτι ακόµα: στο οπτικό έχει προσθέσει, ισότιµα σχεδόν, το ακουστικό, το µη ορατό, το εκτός κάδρου. O Αγγελόπουλος δεν είναι µόνον ένας ανανεωτής της βουβής ταινίας (του γοητευτικού τρόπου µε τον οποίο δοµείται η εικόνα, του βάθους πεδίου της, της κίνησης µέσα από πλάνα-σεκάνς), είναι και µόνος αυτός και ο Godard ένας ανανεωτής της ηχητικής ταινίας, τις φανταστικές, φωνητικές, στοχαστικές και αισθητικές δυνατότητες της οποίας εξαντλεί πλήρως, όπως και ο ρώσος ροµαντικός και µυστικιστής Ταρκόφσκι. Πουθενά η φράση του γερµανού σκηνοθέτη Αlexander Kluge: «Το µη κινηµατογραφηµένο ασκεί κριτική στο κινηµατογραφηµένο» δεν επιβεβαιώνεται τόσο όσο στο έργο του Αγγελόπουλου. Το ακουστικό «πέραν της εικόνας» στις ταινίες του παρεισφρέει σαν οπτική διάσταση της φαντασίας του θεατή. Και η σιωπή των λέξεων µετατρέπεται σε γλώσσα µέσα στη δοµή των (φυσικών) ήχων. Oι ήχοι της ζωής ανήκουν σ αυτή την ακουστική παλέτα όπως, άλλωστε, και η µουσική. Κι αν ο κινηµατογράφος του Αγγελόπουλου αντλεί την οπτική δυναµική του απ τη ζωγραφική, το ρυθµό του (αυτόν το ρυθµό των µεγάλων περιόδων και των επιβλητικών µελωδικών φράσεων) τον αντλεί απ τη µουσική. Έχει πει ότι κινηµατογραφεί όπως αναπνέει. Ε, λοιπόν, η ανάσα του είναι βαθιά προέρχεται από µιαν άλλη εµπειρία χρόνου. Μολονότι η εικονογραφία του (που αποφεύγει τα γκρο πλάνα και προτιµά τα γενικά και τα πανοραµικά) ακολουθεί την αποστασιοποιηµένη οπτική του µπρεχτικού επικού θεάτρου, το µοντάζ του, µε τις µεγάλες σύνθετες σεκάνς, συνεχίζει την επική αντίληψη της Oδύσσειας ή της Ιλιάδας. Όπως στον κινηµατογράφο της Πορτογαλίας, έτσι και ο Αγγελόπουλος, στο άλλο άκρο της Ευρώπης, τείνει, µε τη δική του αντίληψη χρόνου, σε µια µη ευρωπαϊκή χρονική παράδοση: στην ασιατική-αφρικανική (σε σύγκριση µε την αυτόχθονη µουσική των δύο χωρών). Εντούτοις, τέτοιες οµοιότητες, που οι Κεντροευρωπαίοι τις αντιλαµβάνονται ως διαφορές και οι Ιάπωνες (που εκτιµούν ιδιαίτερα τις ταινίες του Αγγελόπουλου) ως συγγένειες, δεν έχουν σκοπό να προσφέρουν ένα ακόµα στήριγµα στην «αιώνια ελληνική µοιρολατρία» (Αγγελόπουλος), η οποία στην Πορτογαλία εκφράζεται µε την αµετάφραστη λέξη «saudade». Η εσωτερική δοµή των ταινιών του Αγγελόπουλου στοχεύει ακριβώς στη ρήξη µ αυτή την παραίτηση. Αυτό ισχύει εξίσου και σε ό,τι αφορά στην επαναδραστηριοποιηµένη βασική µυθολογική δοµή ορισµένων ταινιών του, όπως, π.χ., του µύθου των Ατρειδών στην Αναπαράσταση και στο Θίασο, ή της επιστροφής του Oδυσσέα στο Ταξίδι στα Κύθηρα. Η έµφυτη αντι-µυθολογική του ορµή, που «διατηρεί» κατά τρόπο εγελιανό την Ιστορία (τη συντηρεί, τη διαβλέπει, τη µεταλλάσσει), ακολουθεί την αρχή ότι «ο µύθος, µεταφερόµενος στην πραγµατικότητα, µετατρέπεται σε Ιστορία». Το παρελθόν καθιστά το παρόν ορατό και ακουστό: µια διχάλα ραβδοσκόπου, που ανακαλύπτει την πηγή απ όπου αναβλύζει το επίκαιρο. Αυτό συµβαίνει ήδη απ την πρώτη ταινία που ο πρώην φοιτητής του IDHEC (αποβλήθηκε από τη Σχολή εξαιτίας ενός πανοραµικού 360 µοιρών) γύρισε στην πατρίδα του (1970). O τίτλος (Αναπαράσταση) θα µπορούσε να χαρακτηρίσει µεγάλα τµήµατα του έργου του: αναπαράσταση της απωθηµένης Ιστορίας, αναβίωση της ιστορικής µνήµης. Εδώ, «αναπαριστά» σε τρία επίπεδα ένα τυπικό fait divers: σ ένα αποµακρυσµένο ορεινό χωριό, όπου βρέχει συνεχώς, µια γυναίκα σκοτώνει (µαζί µε τον εραστή της) τον άντρα της, που είχε πάει όπως τόσοι και τόσοι συµπατριώτες του εργάτης στη Γερµανία. Η Κλυταιµνήστρα δολοφονεί τον Αγαµέµνονα που γύρισε απ την Τροία. Ενώ οι δράστες επιρρίπτουν το φόνο ο ένας στον άλλο, η εισαγγελία αναπαριστά «επιτόπου» (on location) το έγκληµα. Στο µεταξύ, οι δηµοσιογράφοι απ τον γραπτό Τύπο και την τηλεόραση αναζητούν κάποιο εντυπωσιακό στοιχείο σ αυτή την υπόθεση crime and passion. 2 Σ ένα τρίτο επίπεδο, «φωτίζονται» µε φλασµπάκ οι συνθήκες και τα αίτια του φόνου, όχι όµως τόσο ώστε να διαλευκαίνεται και το ποιος διέπραξε το φόνο. Η κάµερα καθηλώνεται µπροστά στην πόρτα του σπιτιού όπου έγινε το έγκληµα: ακίνητη.

3 O Αγγελόπουλος, µ αυτή την ασπρόµαυρη ταινία του γυρισµένη κατά ένα µεγάλο µέρος µε ερασιτέχνες αναφέρεται στον ιταλικό νεορεαλισµό, ο οποίος, ας το σηµειώσουµε, ξεκίνησε το 1943 µε το ίδιο ακριβώς θέµα, αν και, στο διαδραµατιζόµενο στη Φεράρα Ossessione του Visconti (διασκευή του µυθιστορήµατος του James N. Cain O ταχυδρόµος χτυπάει πάντα δύο φορές, που γυρίστηκε επανειληµµένα σε ταινία) ο Αγγελόπουλος προσθέτει και µιαν άλλη, πιο σηµαντική αναφορά: αυτήν στον Τζουλιάνο τον αρχιληστή του Francesco Rosi (1961). Εδώ, όπως κι εκεί, το µεµονωµένο περιστατικό αποτελεί το πρότυπο ενός συλλογικού φαινοµένου: όσο ανεξιχνίαστος παραµένει ο θάνατος του σικελού (κοινωνικού) επαναστάτη, άλλο τόσο ανεξιχνίαστα επιµένει η Αναπαράσταση του Αγγελόπουλου στο ερώτηµα «ποιος διέπραξε το φόνο» γιατί σηµασία γι αυτόν δεν έχει το «γεγονός», που η εισαγγελία προσπαθεί να το «κουκουλώσει» ως µεµονωµένο περιστατικό, και ο σκανδαλοθηρικός και κοινωνικά εθελότυφλος Τύπος το «ξεζουµίζει». Η πολυεπίπεδη µατιά της ταινίας στρέφεται στον τόπο που αιµορραγεί από ανθρώπους και «κάνει τους φτωχούς, ενόχους» (Goethe) κοντολογίς, σε µια κοινωνική, συλλογική εγκατάλειψη της Ελλάδας, στην αδυναµία και την επανάσταση, στη δύναµη και τη φτώχεια. O Θόδωρος Αγγελόπουλος, όπως και ο Visconti, έκανε το σκηνοθετικό του ντεµπούτο εν τω µέσω µιας δικτατορίας. Κι όπως ο Visconti το µελόδραµα, έτσι και ο Αγγελόπουλος, στην Αναπαράσταση, χρησιµοποίησε υπερβατικά το είδος της αστυνοµικής ταινίας για µια κοινωνική ανάλυση. Ήταν ένα (αισθητικό) παιχνίδι µε «κλειστά χαρτιά». Πιο ριψοκίνδυνα «έπαιξε» ο Αγγελόπουλος στη δεύτερη ταινία του. Και µόνο αν κρίνει κανείς απ το ότι το καθεστώς διακατεχόταν από µια αβυσσαλέα βλακεία κι ο σκηνοθέτης είχε ήδη, λόγω της λογοκρισίας, «εκλεπτύνει το ύφος του» (Εrnst Junger), ο Αγγελόπουλος πραγµατοποίησε εδώ ένα καλλιτεχνικό «πραξικόπηµα». Ήταν τόσο εκλεπτυσµένα ειρωνικός, ώστε µερικοί εκτός Ελλάδος τον παρεξήγησαν, εξαιτίας της δικής τους αισθητικής-πολιτικής βλακείας. Κι όµως ο Αγγελόπουλος είχε δώσει την πιο σπουδαία έµπρακτη απόδειξη αυτού που έχει πει ο Jean-Luc Godard: «Σηµασία δεν έχει να κάνεις πολιτικές ταινίες, αλλά να κάνεις τις ταινίες πολιτικές». Oι Μέρες του '36 (1972) είναι µια ιστορική ταινία, που στοχεύει κατευθείαν στην καρδιά τού παρόντος: στιγµιότυπα της µετάβασης απ την αστική δηµοκρατία, που είχε αποτύχει ως «παράγων τάξης και ασφάλειας», στη στρατιωτική δικτατορία το παρελθόν ως καµουφλάζ του παρόντος. Ένας συνεργάτης της αστυνοµίας, που έχει συλληφθεί για ένα πολιτικό έγκληµα, κρατάει όµηρο ένα βουλευτή που τον είχε επισκεφθεί στη φυλακή. Μετά από µια φάρσα, όπου ο Αγγελόπουλος επιστρατεύει όλες τις παραλλαγές του Θεάτρου Σκιών, ένας σκοπευτής φροντίζει ώστε να αποκατασταθεί η «τάξις». Όπως η τέλεση του φόνου στην Αναπαράσταση δεν δείχθηκε ποτέ, έτσι κι εδώ απουσιάζει ο καταλύτης της δράσης, µεγάλα τµήµατα της οποίας εκτυλίσσονται µέσα και γύρω από µια αποµακρυσµένη φυλακή, πίσω απ την πόρτα του κελιού του. O δράστης είναι αθέατος. O Αγγελόπουλος «εσωτερίκευσε» αισθητικά τη λογοκρισία το γεγονός, δηλαδή, ότι δεν µπορούσε να µιλήσει ανοιχτά. Και εδώ, όπως και στο «εκτός των τειχών» της «κλασικής» ελληνικής τραγωδίας, τα «πραγµατικά γεγονότα» διαδραµατίζονται πέραν του ορατού εδώ, όµως, µε την (ασφαλώς αναγνωρίσιµη και διαβλέψιµη) παντοµίµα των πολιτικών και των στρατιωτικών που τηλεφωνούν, που συσκέπτονται, που αναµένουν, που συνωµοτούν, που θέλουν να «τσακίσουν» τον εκβιαστή-κρατούµενό τους. Το ανείπωτο, το πέραν του ορατού, αποτελεί ένα ειρωνικό σχόλιο του ιδωµένου όπως και οι παραµονές του πραξικοπήµατος του 1936 ως προάγγελος (και περιγραφή) των δολοπλοκιών των συνταγµαταρχών και των πολιτικών του Έτσι, η «εσωτερίκευση» της καταπίεσης µετατρέπεται αισθητικά σε εξωτερίκευση της πολιτικής δοµής: ένα έργο δωµατίου µε υπονοούµενα και στρατηγικές, ένα κωµικό µπαλέτο, µια φαρσοειδής παντοµίµα µε τις ίντριγκες στις «υψηλές σφαίρες» (όπως στον Αρτούρο Oύι του Brecht). Η ενότητα τόπου και χρόνου, που στις Μέρες του '36 είχε περιοριστεί κλειστοφοβικά σε µια φυλακή (στην Αναπαράσταση είχε διατηρηθεί µε φλασµπάκ), αναιρείται στο Θίασο ( ). Το ταξίδι ως κίνηση, όχι µόνο στη γεωγραφία της Ελλάδας (όπως και, προκειµένου για την τοπογραφία του Wim Wenders, της υτικής Γερµανίας, της Ευρώπης και των ΗΠΑ), αλλά και στο χρόνο (ανάµεσα στο 1939 και στο 1952): αυτό είναι το απαράµιλλο καλλιτεχνικό «πρόσθετο κέρδος» του Θιάσου. Αυτό είναι που το κάνει ένα έργο-σταθµό, ένα έργο µοναδικό στην ιστορία του κινηµατογράφου, συγκρίσιµο περίπου µε τον Πολίτη Κέιν του Orson Welles. O Έλληνας απέφευγε πάντα το ατοµικά ανταγωνιστικό, δραµατουργικά φανταχτερό µέσο της ανταλλαγής πυρών, την κινηµατογραφική εκδοχή του θεατρικού έργου διαλόγου, επειδή ανέκαθεν ανέπτυσσε τα θέµατά του µέσα απ το χώρο και το χρόνο. Στην «αναπαράσταση» του χώρου (για την ευφάνταστη διαµόρφωσή του, µε προσθήκες από προσόψεις και κτίσµατα, χρησιµοποιείται η ίδια µέθοδος που είχε εφαρµόσει και ο Αntonioni στην Κόκκινη έρηµο) και στην πολυφωνία του ήχου, συµπεριλαµβανοµένης και της σιωπής (ειδικά πέρα απ τη θέση της κάµερας), προστίθεται στα πλάνα του Θιάσου, που διαρκεί σχεδόν τέσσερις ώρες, η δυναµική του χρόνου, διαµέσου της οποίας ο θίασος του τίτλου ξεκινά το διαχρονικό ταξίδι του µέσα απ την Ιστορία. O Αγγελόπουλος βρήκε µε τον τρόπο αυτόν µια τελείως προσωπική κινηµατογραφική αντιστοιχία στις σύνθετες αλλαγές τόπου και χρόνου που είχε αναπτύξει λογοτεχνικά ο Gabriel Garc a M rquez στο έπος του Εκατό χρόνια µοναξιά. Αυτό που ο Κολοµβιανός είχε κατορθώσει να υφάνει στον τάπητα της αφήγησης, µέσω των αλλαγών ρυθµού

4 και των αλλαγών ονοµάτων και τόπων, ο Αγγελόπουλος το κατορθώνει µε τα πλάνα-σεκάνς του. Μέσα απ' τις αδιάκοπες κινήσεις της κάµερας, που η µατιά της δεν διακόπτεται από cut, τα πρόσωπα και οι οµάδες αλλάζουν εποχές και κινούνται σε χώρους που χρονικά µεταβάλλονται. O τρόπος µε τον οποίο η κάµερα µετρά το χώρο, υπάρχει ως πρότυπο στην αφηγηµατική στρατηγική του Max Ophuls, αλλά ο Θόδωρος Αγγελόπουλος τόλµησε όσο κανένας άλλος να διασχίσει τους χρόνους και τους χώρους για να ξεδιπλώσει τις αλλαγές και την ακολουθία των ιστορικών γεγονότων µέσα σ' ένα µεγάλο αφηγηµατικό πανόραµα. O θίασος παλινδροµεί µέσα στην ελληνική Ιστορία απ το 1939 ώς το Η εποχή αυτή περικλείει και τη µεταξική δικτατορία (που οι Μέρες του '36 την παρουσιάζουν εν τη γενέσει της), τον πόλεµο κατά της φασιστικής Ιταλίας, τη γερµανική κατοχή, τη βρετανική «απελευθέρωση» και τον αιµατηρό εµφύλιο της µεταπολεµικής περιόδου ώς το προσωρινό τέλος του µε τη νίκη της εξιάς σε µια «βασιλευοµένη δηµοκρατία» ελέω ΗΠΑ. Είναι µια ιστορία από ήττες και καταστροφές, από διωγµούς και καταπίεση. O θίασος επιχειρεί ξανά και ξανά να παίξει το δηµοφιλές βουκολικό έργο Γκόλφω, η βοσκοπούλα, µα σ όλη την ταινία δεν καταφέρνει να παίξει πάνω από µερικές σκηνές, γιατί τα πολιτικά γεγονότα ανακόπτουν τη θεατρική διαδικασία µε την οποία η ταινία µάς φέρνει ενίοτε άµεσα αντιµέτωπους: άλλοτε είναι η µυστική αστυνοµία, που συλλαµβάνει επί σκηνής κάποιον που τον κατέδωσαν, άλλοτε ένας συναγερµός αεροπορικής επιδροµής, που διώχνει τους πανικόβλητους θεατές απ την αίθουσα, κι άλλοτε ο αντάρτης Oρέστης που, µετά από ειδοποίηση της αδελφής του, σκοτώνει, την ώρα της παράστασης, τη µοιχαλίδα µητέρα του και τον εραστή της. Η ιστορία των προσώπων στο Θίασο καθορίζεται απ το µύθο των Ατρειδών, χωρίς όµως να γίνεται αλληγορικά αντιληπτός ο µύθος που χρησιµεύει ως υπόστρωµα, που οι συγχορδίες του ηχούσαν ήδη στην Αναπαράσταση και που ο απόηχός τους φτάνει ώς το Τοπίο στην οµίχλη, µέσα απ τη µορφή του φύλακα-άγγελου Oρέστη, ενός µέλους του ξεπεσµένου «θιάσου». O Αγγελόπουλος (όπως και ο William Faulkner στα επικά χρονικά των πολιτειών του Νότου, στο επίκεντρο των οποίων βρίσκεται η παρακµή και η πτώση των οικογενειών και των πατριών) τοποθετεί την οικογενειακή-καλλιτεχνική κάστα στο κέντρο της ταινίας, όχι βέβαια για να τυποποιήσει µυθικά την ιστορία της Ελλάδας, αλλά για να «εξορκίσει» πάνω στο πρότυπο αυτού του περιοδεύοντος θιάσου τη µυθική κατάρα να λύσει τα ανεξήγητα δεσµά. Η επική δοµή καλύπτει το γενικό πλάνο της ιστορίας, αν και η ρήξη µε τις χρονολογίες αναιρεί το «πεπρωµένο». O Αγγελόπουλος δεν προχωρεί κυκλικά (όπως υποστηρίζουν µερικοί), αλλά µε ακριβείς συνειρµούς, για να προβάλει µέσα από πολλαπλές προοπτικές τη σχέση ανάµεσα στον εθνικό πολιτισµό και την πολιτική πράξη, ανάµεσα στην τέχνη και την πραγµατικότητα, ανάµεσα στο παρελθόν και το παρόν. Oι ρέουσες αλλαγές χρόνου, η συνύφανση και η αντίθεση θεάτρου, παντοµίµας και µπαλέτου, οµιλίας και σιωπής, ήχων και µουσικής, Ιστορίας και µυθοπλασίας, statement 3 και χορού, περιλαµβάνουν όλες τις µορφές της οπτικής και ακουστικής καλλιτεχνικής έκφρασης, στο ρυθµό µεγάλων, κυκλικών, µελαγχολικών κινήσεων της κάµερας σε πανοραµίκ και τράβελινγκ. Κίνηση και ακινησία: υπάρχουν στιγµές στο Θίασο, όπου οι εικόνες γίνονται κατανοητές µόνον ως αντηχείο του ήχου off, και γι' αυτόν ακριβώς το λόγο αποκτούν µιαν ασύγκριτα ευφάνταστη πλαστικότητα. Και υπάρχουν άλλες στιγµές ανάπαυλας, για να φτάσουµε σε µιαν ανελέητη µικροσκόπηση µιας σπουδής, όπως, π.χ., όταν η Ηλέκτρα ενδίδει φαινοµενικά στην επιθυµία ενός στρατιώτη να τη βιάσει), και τον αναγκάζει, µέσα σ ένα δωµάτιο ξενοδοχείου, να γδυθεί µπροστά στα µάτια της (και της κάµερας). Η διαδικασία της γύµνωσης καλύπτει όλες τις αποχρώσεις της προσµονής και του πόθου, για να καταλήξει στη µοναξιά µιας υποκριτικής σεµνοτυφίας, όταν η κοπέλα, χωρίς να πει λέξη, βγαίνει απ' το δωµάτιο. Στην Αρχαία Ελλάδα, µετά την τραγωδία ακολουθούσε το σατυρικό δράµα. Τρία χρόνια µετά το Θίασο, που ο Αγγελόπουλος τον ξεκίνησε κατά τη διάρκεια της δικτατορίας των συνταγµαταρχών και τον ολοκλήρωσε µετά την πτώση της, ακολούθησαν Oι κυνηγοί (1977): η κατάληξη µιας τριλογίας, στο επίκεντρο της οποίας βρίσκονταν ο καταστροφικός οπορτουνισµός της ελληνικής αστικής τάξης και η συνεργασία της µε τους στρατιωτικούς, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Το κυνήγι είχε ήδη χρησιµεύσει, στον Κανόνα του παιχνιδιού του Renoir (1934), ως µεταφορικός καταλύτης ενός κοινωνικού πανοράµατος πριν από το ξέσπασµα του ευτέρου Παγκοσµίου Πολέµου. Και ο Carlos Saura, µε το δικό του Κυνήγι [La caza (1965)], έβγαλε στην επιφάνεια, µεταφορικά, την απωθηµένη ανάµνηση του ισπανικού Εµφυλίου. Η παρέα των κυνηγών, που ο Αγγελόπουλος συγκεντρώνει, Παραµονή Πρωτοχρονιάς του 1977, σ' ένα ερηµικό ξενοδοχείο, αναστατώνεται µε την απρόσµενη ανακάλυψη ενός πτώµατος. O αντάρτης, που µερικοί απ αυτούς τον γνωρίζουν, είχε δολοφονηθεί στα τέλη της δεκαετίας του '40, µα ο νεκρός αιµορραγεί ακόµα, σαν να 'χε µόλις εκτελεστεί. Η «κρυφή γοητεία» της µεταχουντικής «µπουρζουαζίας» πέφτει σαν ξεραµένο φτιασίδι απ τα πρόσωπα των κυρίων και των κυριών που συµµετέχουν. Το ξενοδοχείο, που έχει την ιστορία του, όπως και όλα τα πρόσωπα που έχουν συγκεντρωθεί πάλι στον τόπο του εγκλήµατος, γίνεται ο διάδροµος απ όπου απογειώνονται οι αναµνήσεις και οι φαντασµαγορίες των παρόντων προς το παρελθόν. Oι κυνηγοί µετατρέπονται σε κυνηγηµένους απ το παρελθόν τους.

5 Oι κυνηγοί ολοκλήρωσαν το βλέµµα που έριξε ο Θόδωρος Αγγελόπουλος στο παρελθόν και το άµεσο παρόν της Ελλάδας υπό τον αστερισµό της αστικής συνέχειας. Ήταν ένα τέλος ειρωνικό, καυστικό και δεξιοτεχνικό. Μα πριν ακόµα ο σοσιαλιστής Ανδρέας Παπανδρέου εκλεγεί πρωθυπουργός, το 1981, µε µεγάλη πλειοψηφία, για ν' αρχίσει µια «καινούργια εποχή», ο Αγγελόπουλος δεδηλωµένος οπαδός της Αριστεράς καταθέτει ένα κύκνειο άσµα για τη µεγάλη µυθική προσωπικότητα του απελευθερωτικού αγώνα. 4 Αν παροµοιάσαµε την αισθητική δοµή του Θιάσου µε τα Εκατό χρόνια µοναξιά του M rquez, θα πρέπει τώρα να δούµε τον Μεγαλέξαντρο (1980) ως κινηµατογραφική «παράλληλη σύνθεση» µε το Φθινόπωρο του πατριάρχη του M rquez. O Κολοµβιανός έχει γράψει το µυθιστόρηµα για τον νοτιοαµερικανό caudillo στον οποίο προσέδωσε τα χαρακτηριστικά πολλών «αγωνιστών»: απ τον Bol var ώς τον Λένιν, τον Στάλιν (και τον Castro). O Αγγελόπουλος τοποθετεί στο κέντρο του δικού του έπους ένα ληστή, δραπέτη από τη φυλακή, ο οποίος, την παραµονή της ανατολής του 20ού αιώνα, πιάνει άγγλους οµήρους, οχυρώνεται µαζί τους σε µια δύσβατη ορεινή περιοχή και ζητεί απ την κυβέρνηση αµνηστία και ανακατανοµή της γης στους αγρότες. Όπως και ο Salvatore Giuliano, έτσι και η µυθική ενσάρκωση του Μεγάλου Αλεξάνδρου εµφανίζεται στους αγρότες ως εκδικητής των φτωχών και των καταπιεσµένων. Η χαρισµατική του προσωπικότητα και η αυταρχική του συµπεριφορά φέρνουν στο πλευρό του ακόµα κι όσους κατοίκους του χωριού ήταν ώς τότε οργανωµένοι σ ένα είδος αναρχικού κοινοβίου. O σιωπηλός, επιληπτικός Μεγαλέξαντρος εξασφαλίζει προσωρινά παραχωρήσεις απ την κυβέρνηση και τους γαιοκτήµονες, µα η τροµοκρατική εξουσία του γίνεται ολοένα και πιο απολυταρχική (για να µην πούµε: «σταλινική»). Όταν διατάζει να σκοτώσουν όχι µόνο τους οµήρους, αλλά και την ίδια του την κόρη, κατηγορώντας την για συνωµοσία εναντίον του, και στέλνει τους παροπλισµένους (ιταλούς) αναρχικούς στον βέβαιο θάνατο, τότε ο στρατός βαδίζει εναντίον του και εναντίον των τελευταίων πιστών που του απέµειναν. O βαριά τραυµατισµένος Αλέξανδρος σέρνεται σαν ετοιµοθάνατο ζώο ώς την πλατεία, όπου ο λαός τον περικυκλώνει και του χιµάει. Όταν το πλήθος διαλύεται, αυτός που τον κατασπάραξαν οι µαινάδες, έχει εξαφανιστεί. Το µόνο που απέµεινε, είναι το κράνος του: ο λαός, µε το µίσος του, τον κατασπάραξε και τον αφοµοίωσε. Στη χρονολογικά ιστορηµένη άνοδο και πτώση του Μεγαλέξαντρου, η ταινία παρεµβάλλει µια παράλληλη πλοκή: την παιδική και νεανική ηλικία ενός µικρού Αλέξανδρου που µεγαλώνει υπό την αιγίδα του αναρχικού δασκάλου, ο οποίος του διδάσκει τα κακά της «ιδιοκτησίας» και της «εξουσίας», πριν ο τύραννος δώσει εντολή να τον σκοτώσουν. Στην τελευταία σεκάνς, ο νεαρός, νέος Αλέξανδρος, κατεβαίνει απ το Λυκαβηττό σε µια σύγχρονη, εσπερινή Αθήνα, καβάλα σ ένα µουλάρι. «Κι έτσι ο Αλέξανδρος µπήκε µέσα στις πόλεις» λέει το σχόλιο. «Πίστεψα πως, όταν πεθάνει ο µύθος, πρέπει τουλάχιστον ν αποµείνει µια ελπίδα. Η ελπίδα αυτή είναι η νέα γενιά. O µικρός Αλέξανδρος έζησε ένα αποτυχηµένο πείραµα. Υπάρχει µια ιστορική µνήµη. Μα είναι ένας άνθρωπος µε ανθρώπινο ανάστηµα, ένα συνηθισµένο άτοµο αυτό που τραυµατίστηκε, και γι' αυτό έχει λόγο να βρει έναν καινούργιο δρόµο» (Αγγελόπουλος). O Μεγαλέξαντρος ήταν µια αλληλουχία από µεγαλόπρεπους πίνακες, που µετέτρεπαν ένα τοπίο σε Αγορά, ένα χωριό και την πλατεία του σε σκηνή του Θεάτρου του Κόσµου. Η χορογραφία των κινήσεων (του πλήθους), διεισδυτική και ψυχολογική περιγραφή της εξουσίας και της κυριαρχίας, «µετέφραζαν» τον πολιτικό-φιλοσοφικό λόγο (όπως στο κατοπινό Ραν του Κουροσάουα) σ' ένα εξίσου οικείο, όσο και µνηµειώδες, θέατρο. Αυτός ο δεύτερος µετά το Θίασο σταθµός στο έργο του Θόδωρου Αγγελόπουλου είναι ένας απολογισµός των αποτυχηµένων συλλογικών ουτοπικών υποσχέσεων και των (υπαρκτών) εγκληµάτων στην ιστορία του 19ου και του 20ού αιώνα. O «πατριάρχης» του Αγγελόπουλου διατυπώνει ως επική µπαλάντα και χρονικό µαζί ένα µυθικό λυκόφως, συγκρίσιµο µε το αχτυλίδι των Νιµπελούνγκεν του Wagner, που ξεδιπλώνεται σαν πανοραµικό πάνω απ τα πεδία µάχης και το Γολγοθά της «αριστερής» σκέψης και πράξης, τεντωµένο στο έπακρο µεταξύ αναρχικής αυτοοργάνωσης και απολυταρχικού κράτους-καθοδηγητή, µεταξύ Labriola και Rosa Luxemburg, µεταξύ Λένιν και Στάλιν. Χωρίς να υποπτεύεται την εξέχουσα δύναµη πολιτικής πρόβλεψης που ενυπήρχε στη µνηµειώδη αποκαθήλωση του Αγγελόπουλου (οι «θεοί που δεν ήταν θεοί» έπεσαν µόλις µετά από δέκα χρόνια), ο Ακίρα Κουροσάουα θαύµασε την ανανεωτική δύναµη της τέχνης τού Έλληνα: «Μέσα απ το φακό του ο Αγγελόπουλος κοιτάζει τα πράγµατα εν σιωπή. Το βάρος αυτής της σιωπής και η οξύτητα αυτού του ακίνητου βλέµµατος συνιστούν τη δύναµη της ταινίας. [...] Η µέθοδός του τείνει σε µια επιστροφή στις ρίζες του κινηµατογράφου, κι αυτό ακριβώς είναι που δηµιουργεί τούτη την εντύπωση της φρεσκάδας και της δύναµης». Με τον Μεγαλέξαντρο, ο Θόδωρος Αγγελόπουλος έφτασε πολιτικά και καλλιτεχνικά σε µια κατάληξη. Αυτός ακριβώς ο στοχασµός γύρω απ' την Ιστορία, που φαινοµενικά οδηγούσε µακρύτερα στο παρελθόν, εισχώρησε de facto πολύ πιο βαθιά στο παρόν έφτασε στο σηµείο µηδέν. [ 2. ] Στις σκοτεινές εποχές θα τραγουδάµε ακόµα; Ναι θα τραγουδάµε ακόµα

6 για τις σκοτεινές εποχές. Bertolt Brecht Η Ιστορία δεν πέθανε. Την πήρε λιγάκι ο ύπνος. Θόδωρος Αγγελόπουλος «Όταν εξαντληθούν τα λάθη, αντίκρυ µας θα κάθεται, σαν τελευταίος σύντροφος, το µηδέν» έγραφε ο νεαρός Brecht. Στην αρχή της δεκαετίας του '80, είχαν, βέβαια, «εξαντληθεί πολλά λάθη» για τον Θόδωρο Αγγελόπουλο τουλάχιστον εκείνα που, µε την άνοδο των σοσιαλιστών υπό τον Παπανδρέου στην κυβέρνηση, άνοιγαν την προοπτική µιας ριζοσπαστικής, κοινωνικής αλλαγής στην Ελλάδα. Ταυτόχρονα, όµως, ο σκηνοθέτης, που το συνολικό ώς τότε έργο του είχε αποδείξει «την ικανότητά του να πενθεί» και διατηρούσε τη µνήµη τού ιστορικά «αδιεκπεραίωτου», έφτασε µε τον Μεγαλέξαντρο στο αποκορύφωµα της διεθνούς αναγνώρισής του. Η ταινία κέρδισε το Χρυσό Λιοντάρι στο Φεστιβάλ Βενετίας (κι αν το «παιχνίδι» παιζόταν δίκαια, θα έπρεπε να 'χει κερδίσει και µε τις επόµενες ταινίες του τα πρώτα βραβεία στις Κάννες και τη Βενετία). Εντούτοις, η διεθνής αναγνώριση ελάχιστα ωφέλησε τον έλληνα σκηνοθέτη που πρόβαλλε στα µάτια όλου του κόσµου το τοπίο, τους ανθρώπους και την ιστορία της χώρας του. Έτσι κι αλλιώς, ο Αγγελόπουλος αναγκάστηκε να γυρίσει όλες τις ταινίες του χωρίς κρατική ενίσχυση, κι αν δεν υπήρχαν οι συµπαραγωγές µε γερµανικά, αγγλικά, γαλλικά και ιταλικά τηλεοπτικά δίκτυα, δε θα 'χε γυρίσει ούτε τους Κυνηγούς ούτε τον Μεγαλέξαντρο. Αυτές οι πολυεθνικές τηλεοπτικές συµπαραγωγές παρουσιάστηκαν, βέβαια, σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες απ την τηλεοπτική οθόνη. Όµως οι κινηµατογραφικές οθόνες, αυτές για τις οποίες προοριζόταν αισθητικά το έργο του Αγγελόπουλου, µε το χωροχρονικό του βάθος, παρέµειναν κλειστές για τις ταινίες του, ακόµα και σ αυτές τις χώρες. Αυτό άλλαξε µόλις το 1986, µε τη συµµετοχή του Μarcello Mastroianni στο Μελισσοκόµο. Συµπτωµατικό για την προσωρινή καλλιτεχνική και πολιτική ρήξη, που άρχιζε µε το τέλος του Μεγαλέξαντρου, ήταν το επόµενο εγχείρηµα του Αγγελόπουλου. Ενώ όλα τα σενάριά του ώς τότε ήταν πρωτότυπα, ο Αγγελόπουλος επιχείρησε για πρώτη φορά τη µεταφορά ενός µυθιστορήµατος επρόκειτο για το Τρίτο στεφάνι του Κώστα Ταχτσή. Όπως συνέβη και µε άλλους ευρωπαίους σκηνοθέτες (π.χ. Bergman, Fassbinder, Rosi), κατά την περίοδο που η τηλεόραση είχε επιβάλει την κυριαρχία της στον ευρωπαϊκό κινηµατογράφο, το σχέδιο είχε δύο σκέλη: µια εξάωρη τηλεοπτική σειρά και µια τρίωρη κινηµατογραφική ταινία. Το σχέδιο αυτό, όµως, που ο Αγγελόπουλος το θεωρούσε «πρωταρχικά πολιτικό», απέτυχε εξαιτίας του φόβου που προκαλούσε ο σιωπηλός και επίµονος «ταραξίας». Έτσι, το µόνο που κατάφερε ο Αγγελόπουλος, ήταν να γυρίσει δύο τηλεοπτικά ντοκιµαντέρ: ένα αυτοβιογραφικό για την Αθήνα κι ένα για κάποιο εγκαταλελειµµένο χωριό το πρώτο, αναδροµή στην τελευταία σεκάνς του Μεγαλέξαντρου το δεύτερο, προοίµιο στο Ταξίδι στα Κύθηρα, όπου προσεγγίζεται θεµατικά το ξεπούληµα της γης και των οικοπέδων. Η «Τριλογία της Σιωπής», όπως θα την ονόµαζε αργότερα ο Αγγελόπουλος αναφερόµενος στη σιωπή της Ιστορίας, αποτελείται από ταινίες για το παρόν, στις οποίες, εντούτοις, αντηχεί ο απόηχος της Ιστορίας. Τα ταξίδια στο χρόνο των πρώιµων έργων καταργούνται οπτικά, αλλά οι άνθρωποι που κινούνται σ αυτές τις ταινίες (όπως και στο Θίασο), καταλήγουν απ το παρελθόν στο ελληνικό παρόν (Ταξίδι στα Κύθηρα), αναψηλαφούν τη ζωή που έζησαν, επιστρέφοντας στις ρίζες τους (O µελισσοκόµος), ή ξεκινούν απ τη θλίψη της στιγµής προς την αναζήτηση µιας υπόσχεσης για το µέλλον (Τοπίο στην οµίχλη). O Θόδωρος Αγγελόπουλος τοποθετεί στο κέντρο της τριλογίας του δύο γέρους, δύο παλαιµάχους enfants perdus, 5 «που έχασαν τα πόστα τους στον αγώνα για την ελευθερία» (Heinrich Heine) και δύο χαµένα παιδιά. Το Ταξίδι στα Κύθηρα συνιστά την πιο σύνθετη προσπάθεια του αφηγητή-αγγελόπουλου να πατήσει πάλι σε στέρεο έδαφος, µετά την απώλεια του συλλογικού υποκειµένου της κοινωνίας και την αναστολή της διαλεκτικής της Ιστορίας. «Στον βουβό πρόλογο, ένα αγοράκι ψάχνει για καταφύγιο µπροστά σ ένα στρατιώτη της Βέρµαχτ, στην Αθήνα της Κατοχής. Ωστόσο, αυτή η αφήγηση διακόπτεται απ τη φωνή του Αγγελόπουλου, που ακούγεται off να δίνει σκηνοθετικές οδηγίες στο αγοράκι. O πρόλογος είναι το όνειρο ενός απ τα κεντρικά πρόσωπα: του σκηνοθέτη, του Αλέξανδρου» (Walter Ruggle). Αυτός ο µικρός της Κατοχής που τώρα πια µεγάλωσε κι έγινε σκηνοθέτης µε τ όνοµα Αλέξανδρος και τη φωνή του Αγγελόπουλου, θέλει να γυρίσει µια ταινία για τον επαναπατρισµό από την ΕΣΣ των κοµµουνιστών που εξορίστηκαν την εποχή του εµφυλίου πολέµου. Μέσα σ' αυτό το σχήµα-παράδειγµα που επιβεβαιώνεται σκηνοθετικά (και µέσα στο καλλιτεχνικό του έργο) ο Αγγελόπουλος βρίσκει την πέτρα πάνω στην οποία θα θεµελιώσει την αφήγησή του. Όµως, στην εξέλιξη της ταινίας, αυτό το εναλλακτικό παιχνίδι των αφηγήσεων (δηλαδή, να είµαστε παρόντες στις προετοιµασίες µιας ταινίας, η οποία, ταυτόχρονα, «διαδραµατίζεται» ρεαλιστικά µπροστά στα µάτια µας) σβήνει όλο και περισσότερο. Μέσα απ την οµίχλη των ονείρων, των σκηνοθεσιών, των αναζητήσεων και των εµφανίσεων µας

7 πλησιάζει, µε επιβλητική παρουσία και µε ελάχιστη συνοδεία λόγου, η αδρή, σοβαρή, αδύναµη φιγούρα ενός γέροντα. Είναι ο Σπύρος, µε τη βαλίτσα και τη θήκη του βιολιού: ένας αντάρτης, εξόριστος χρόνια στη Σοβιετική Ένωση. (Στις «χειρονοµίες συµφιλίωσης» της σοσιαλιστικής κυβέρνησης συµπεριλαµβανόταν και η άδεια να επιστρέψουν οι εξόριστοι.) Εδώ, όµως, δε µας πλησιάζει απλώς ένας πολιτικός πρόσφυγας της Ιστορίας, ερµηνευµένος απ τον διάσηµο έλληνα ηθοποιό Μάνο Κατράκη, που πέθανε λίγο µετά το τέλος των γυρισµάτων, αλλά η µυθική προσωποποίηση του Oδυσσέα, που έλειπε δεκαετίες απ την πατρίδα του. Η ταινία θα µπορούσε και να τιτλοφορείται «Η (µάταιη) επιστροφή του Oδυσσέα». Όσο κι αν ο Αγγελόπουλος εµπνέεται το σύγχρονο υλικό του από αφηγηµατικές στιγµές των τελευταίων ραψωδιών της Oδύσσειας, η «επιστροφή του πολεµιστή ως γέροντα» στην εγκαταλελειµµένη γυναίκα και στον ενηλικιωµένο γιο δεν καταλήγει στην επαναφορά της αρµονίας και στην εκδίωξη των οικοπεδοφάγων κάθε άλλο. Ήδη όταν αποβιβάζεται ο γέρος, µοναδικός επιβάτης απ το ρωσικό πλοίο, ο γιος του τον υποδέχεται χωρίς αγκαλιές. O Σπύρος έχει γίνει ένας ξένος, που τον αναγνωρίζει µόνο ένα σκυλί (όπως τον Oδυσσέα) και που µπορεί πια να συνεννοηθεί µόνο µ έναν συνοµήλικο και συναγωνιστή του µε το σφύριγµα που χρησιµοποιούσαν οι αντάρτες για να συνεννοούνται µεταξύ τους. Η χώρα, για το µέλλον της οποίας αγωνίστηκε, έχει αλλάξει τελείως. Και η γη που του ανήκε, πουλιέται εκείνην ακριβώς τη στιγµή, µαζί µε τις υπόλοιπες εκτάσεις του τελείως εγκαταλελειµµένου χωριού του, σε µια τουριστική επιχείρηση. Όταν ο Σπύρος αρνείται να συγκατατεθεί στην πώληση, και σκάβει τα πασσαλωµένα αγροτεµάχια, τίθεται υπό κηδεµονίαν. O γέρος, ένα αγκάθι για την αστυνοµία, αφού είναι «άπατρις», ένα «απολίθωµα», ακόµα και για τους πάλαι ποτέ συνοδοιπόρους του, αφού δεν καταλαβαίνει ότι ο κόσµος έχει αλλάξει ο γέρος, που κλείνεται στη σιωπή ή καταφεύγει σ έναν ανερµάτιστο λόγο, εκδιώκεται τελικά, σε µια σχεδία, κάτω απ το βλέµµα του άπραγου γιου του. Μόνο η «Πηνελόπη» του, που είχε ξαναβρεί τον αγαπηµένο της µετά από πολυετή χωρισµό, ζητά να τον ακολουθήσει στη σχεδία που ξανοίγεται. Oι Αρχές τής επιτρέπουν «γενναιόδωρα» να συµµεριστεί την οριστική απέλαση και την τελική εξορία του άντρα της. Σφιχταγκαλιασµένοι πάνω στη σχεδία, οι δυο γέροι αποµακρύνονται στην καταχνιά της ανοιχτής θάλασσας. Τα Κύθηρα, το νησί των ερωτευµένων, παραµένουν αόρατα. Oρατό είναι µόνο το ότι δεν υπάρχει πια πατρίδα ούτε για τις µνήµες, ούτε για την ουτοπία, πόσο µάλλον για κάποιον που ενσαρκώνει και τα δύο µε την επιστροφή του. Για το παρελθόν, κανένας τόπος, πουθενά. Την οικογένεια που διαλύεται απ' το ότι δεν µπορεί να συγχρονιστεί µε την Ιστορία, την οικογένεια-σύµβολο της εξατοµικευµένης χώρας, ακολουθεί η οικογένεια που καταστράφηκε απ το ταξίδι της στη ζωή και που την αποχωρίζεται στη δύση της ζωής του ένας άλλος Σπύρος, ο «µελισσοκόµος» (Μarcello Mastroianni). Το µυθιστόρηµα O θάνατος ενός µελισσοκόµου (1978), η ιστορία ενός πρώιµα συνταξιοδοτηµένου δασκάλου, που αποτραβιέται µετά το διαζύγιό του στην ύπαιθρο και ασχολείται µε τη µελισσοκοµία, ολοκλήρωνε µια µυθιστορηµατική πενταλογία µε τον γενικό τίτλο Ρωγµές στον τοίχο, στην οποία ο σουηδός συγγραφέας Lars Gustafsson πραγµατευόταν, µέσα από διάφορες βιογραφικές µινιατούρες, την αποτυχία στην οποία κατέληξαν οι ουτοπίες του κινήµατος του '68. Αρχικά ο Αγγελόπουλος ήθελε να διασκευάσει το µυθιστόρηµα, ο µελισσοκόµος του οποίου πάσχει από θανατηφόρα ασθένεια. Τελικά, όµως, τα µόνα κοινά στοιχεία που έχει το σενάριό του (το έγραψε µαζί µε τον Τonino Guerra, που τον είχε γνωρίσει στη Ρώµη, στο σπίτι του εξόριστου Αντρέι Ταρκόφσκι) µε το βιβλίο του σουηδού µυθιστοριογράφου, είναι το εγχείρηµα για µια περιγραφή του κόσµου «όπου το σύµβολο ταυτίζεται πάντοτε µε το αντικείµενο» (Gustafsson), και το θέµα ενός συνταξιούχου που ξεκόβει από τον κόσµο. O µελισσοκόµος του Αγγελόπουλου είναι ένας µόλις συνταξιοδοτηθείς επαρχιακός δάσκαλος, ο οποίος, αµέσως µετά το γάµο της κόρης του, αποφασίζει να φύγει για ένα χρόνο µαζί µε τα µελίσσια του. Η γυναίκα του, µε την οποία δεν έχει πια κανένα σχεδόν σηµείο επαφής, θα πάει στην Αθήνα, όπου σπουδάζει ο γιος τους, ενώ η κόρη θ ακολουθήσει τον άντρα της στην Κρήτη. Έτσι, ο Σπύρος αρχίζει το ταξίδι του σε µια Ελλάδα της βροχής και της οµίχλης ένα ταξίδι που θα τον οδηγήσει, µέσα από δηµοσιές και κωµοπόλεις, όλο και πιο βαθιά στο Νότο και στον τόπο όπου γεννήθηκε (κι όπου µόνο αυτός ακούει πια ν αντηχούν οι φωνές των γονιών του στο ερειπωµένο τοπίο ενός ρηµαγµένου αγροκτήµατος). Στη διάρκεια του ταξιδιού του, ο Σπύρος θα συναντήσει παλιούς (πολιτικούς) φίλους. Μ έναν απ αυτούς, που περιµένει στο νοσοκοµείο το θάνατό του, οι τρεις φίλοι θα επισκεφθούν γι' άλλη µια φορά την πρωινή θάλασσα, κι ο ένας θα βουτήξει γυµνός στα νερά της. O Σπύρος θα συναντήσει για τελευταία φορά τη γυναίκα του στην Αθήνα (και θα προσπαθήσει µάταια να την πλησιάσει µε πάθος). Σ ένα βενζινάδικο θα συναντήσει την κόρη του, που κάποτε είχε απαρνηθεί. Μαζί του, όµως, θα «δεθεί» µια κοπέλα που έχει µόλις παρατήσει το φίλο της, που βολοδέρνει άσκοπα, που τον αποκαλεί «παππού». Στην αρχή, ο Σπύρος δεν ανταποκρίνεται στις ερωτικές της προκλήσεις, περιορίζεται στο ρόλο του ηδονοβλεψία και την εγκαταλείπει για να την ανταµώσει πάλι. Στον κλειστό κινηµατογράφο της γενέτειράς του, η µικρή τού παραδίδεται, µα το άλλο πρωί, ο Σπύρος βρίσκεται καθισµένος στην αίθουσα και παρατηρεί τον ύπνο της µικρής, κάτω απ την άδεια οθόνη. Χωρίζουν µετά από έναν περίπατο στην πόλη, κι ο Σπύρος ξεκινά για τον τελευταίο

8 σταθµό του ταξιδιού του προς το θάνατο: αναποδογυρίζει τις κυψέλες κι αφήνει τις µέλισσες να τον σκοτώσουν µε τα τσιµπήµατά τους, ενώ το χέρι του µεταδίδει τα τελευταία σήµατα µορς στη στέρφα γη. Και ο Σπύρος του Μελισσοκόµου έχει ένα πολιτικό παρελθόν, όπως και ο Σπύρος του Ταξιδιού στα Κύθηρα. Και όπως εκείνος συνεννοείται µε τους παλιούς συντρόφους του µε τα σφυρίγµατα, έτσι και οι τρεις φίλοι συντηρούν τη µνήµη των παλιών αγώνων τους µε το αλφάβητο του µορς που χρησιµοποιούσαν όταν ήταν στην φυλακή. Έχουµε κι εδώ τρυφερά µουσικά µοτίβα που συνοδεύουν τον Σπύρο στο θάνατο. O Μastroianni παίζει τον Σπύρο µ ένα, κατά µεγάλα διαστήµατα, βουβό πένθος, µε µια ολοένα πιο σκοτεινή µελαγχολία τής σιωπής, απ την οποία ξεπηδούν οι τελευταίες αναλαµπές µιας πανικόβλητης σεξουαλικότητας που, ωστόσο, µάλλον µαρτυρούν µια θλιβερή απελπισία και ανικανότητα. Η οικογένεια έχει ρηµάξει, ο γάµος έχει διαλυθεί, ο γιος µισεί τον πατέρα κι ο «παππούς» δε βρίσκει σηµείο επαφής µε τη νέα γενιά δεν υπάρχει πια αµοιβαία κατανόηση. Η βροχερή, υγρή και παγωµένη Ελλάδα που διασχίζει ο Σπύρος µε το φορτηγάκι του, είναι (όπως πάντα στον Αγγελόπουλο) η φτωχή, εγκαταλελειµµένη, αφιλόξενη επαρχία µια περιοχή που σε κάνει να αναριγείς ένα τοπίο παραµορφωµένο από βενζινάδικα, ασφαλτόδροµους, βιοµηχανίες. Αν υπάρχει στην ιστορία του κινηµατογράφου ένα παρόµοιο, αφυπνιστικά ξεκάθαρο, τραγικά συγκρίσιµο ταξίδι ενός απολωλότος προς το θάνατο, αυτό πρέπει να είναι Η κραυγή του Μichelangelo Antonioni. Εκεί, ο εργάτης Άλντο περιφέρεται στην οµιχλώδη πεδιάδα του Πάδου, έχοντας χάσει την αγάπη µιας γυναίκας κι οδεύοντας αδιάκοπα προς το θάνατο. O Σπύρος έχει χάσει την ουτοπία της ζωής του. Εδώ, το στιλ του Αγγελόπουλου µε τα πλάνα-σεκάνς, τις περίπλοκες κινήσεις, τα επικώς αναπτυσσόµενα γενικά πλάνα συµπυκνώνεται στο οριακό, στο λιτό: ούτε ψηφιδωτό του χρόνου, ούτε παρέκκλιση στο χώρο µ' άλλα λόγια, απόλυτη σιγουριά ύφους, πλήρης ισορροπία χώρου και χρόνου, λόγου και σιωπής, µουσικής και ήχων: «Oι εικόνες µου, θέλω να είναι σαν υδατογραφίες ζωγραφική µε χρώµατα νερού και όχι µε λάδι. Αυτή µας δίνει διακριτικά χρώµατα» (Αγγελόπουλος): διακριτικά, διάφανα και λακωνικά. Μια παρατεταµένα στιγµιαία λήψη κατά τη διάρκεια της «σιωπής της Ιστορίας». Αν ο επαναπατρισθείς Oδυσσέας (ο Σπύρος του Ταξιδιού στα Κύθηρα) ξανοίχτηκε µε τη γυναίκα του στην οµιχλώδη θάλασσα, αν ο µελισσοκόµος έφυγε απ τον κρύο, βροχερό βορρά της Ελλάδας προς το νότο, τον ήλιο και το φως (για ν αναζητήσει εκεί το θάνατο), στην τελευταία ταινία της «Τριλογίας της Σιωπής» του Θόδωρου Αγγελόπουλου, η ενδεκάχρονη Βούλα µε τον πεντάχρονο αδελφό της, Αλέξανδρο, ξεκινούν απ το σκοτάδι του (αθηναϊκού) δωµατίου τους σ' ένα µαιανδρικό ταξίδι, γεµάτο κινδύνους, προς τον κρύο βορρά. ιασχίζουν το «τοπίο στην οµίχλη» αναζητώντας τον πατέρα τους που, όπως υποστηρίζει η ανύπαντρη µητέρα τους, ζει «στη Γερµανία». Ταυτόχρονα, είναι η εθελουσία έξοδος απ τον παράδεισο (της παιδικής ηλικίας ή και της Γενέσεως, για την οποία µιλά η αδελφή του στον Αλέξανδρο, µέσα στο σκοτεινό υπνοδωµάτιο) κι ένα ταξίδι «προς το άγνωστο της ζωής» (H.E. Nossack). Στο Τοπίο στην οµίχλη, ο Αγγελόπουλος αφηγείται, πιο ξεκάθαρα από κάθε άλλη φορά, ένα παραµύθι γιατί είναι «παραµυθένιο», λ.χ., να γλιτώνουν τα παιδιά απ την αστυνοµία επειδή όλοι έχουν µαρµαρώσει απ την απροσδόκητη χιονόπτωση. Μα το παραµύθι [που δεν είναι το Θαύµα στο Μιλάνο (De Sica)] δεν είναι ούτε εκτός τόπου ούτε εκτός χρόνου. Ήδη στην πρώτη ταινία µεγάλου µήκους του Αγγελόπουλου, στην Αναπαράσταση, η «Γερµανία» ήταν µια λέξη µαγική, µια λέξη καταραµένη, γιατί πολλοί άντρες χρειάστηκε να µεταναστεύσουν εκεί ως εργάτες, για ένα ορισµένο χρονικό διάστηµα ή και για πάντα, για να εξασφαλίσουν την επιβίωση των οικογενειών τους που έµεναν πίσω. Για τη µητέρα των δύο παιδιών, η «Γερµανία» δεν είναι παρά η υπεκφυγή για την αποτυχία της για τα παιδιά, όµως, είναι ο µακρινός τόπος της νοσταλγίας τους για τον άγνωστο πατέρα. Όταν, στο τέλος, η Βούλα και ο Αλέξανδρος διασχίζουν, νύχτα, στη σκιά ενός φυλακίου, το ποτάµι των συνόρων µέσα σε µια βάρκα, η οθόνη γίνεται µαύρη, µια φωνή φωνάζει «Αλτ!», ακούγεται ένας πυροβολισµός, το σκοτάδι µένει για λίγο ακόµα, ώσπου αρχίζει ν απλώνεται αργά µια γαλακτώδης οµίχλη απ όπου αρχίζει να ξεχωρίζει η σκιά ενός µοναχικού δέντρου πάνω σ ένα ύψωµα, που τα παιδιά το πλησιάζουν και το αγκαλιάζουν. Το Τοπίο στην οµίχλη «παγώνει» σ αυτή την εικόνα µιας πραγµατοποιηµένης ουτοπίας, µιας άφιξης µε εναγκαλισµό. Εντούτοις, αυτή η αποθέωση του τέλους διατηρεί τη διπροσωπία της. Μήπως η νοσταλγική επιθυµία και η θέληση για το ταξίδι βοήθησαν τελικά στην εκπλήρωση, και τα παιδιά αγκαλιάζουν στο δέντρο της ζωής τον για πάντα χαµένο Πατέρα-Θεό; Ή µήπως αυτή η coda, όπου για πρώτη φορά το καθαρό πράσινο, ως χρώµα της ελπίδας, υπερισχύει του µελαγχολικού σκούρου και του ψυχρού γαλάζιου της ταινίας, αλλά παραµένει ως χρώµα «εκθαµβωτικό» και συγκεχυµένο, είναι µια πλάνη, δηλαδή ένας µετά θάνατον επίλογος, µια επιστροφή στον παράδεισο, πέρα απ τον Αχέροντα που τα δυο παιδιά είχαν διασχίσει πριν λίγο; O Αγγελόπουλος θέλει να βλέπουµε αυτό το τοπίο στην οµίχλη ως ανοιχτό φινάλε. Πράγµατι, θα µπορούσε κανείς να διακρίνει εκεί µέσα ακόµα και το θρίαµβο της φαντασίας και των δυναµικών παραστάσεων του µικρού Αλέξανδρου γιατί είχε φυλάξει ένα κοµµάτι φιλµ που του το 'χε χαρίσει ο Oρέστης µε την παρατήρηση ότι εκεί µέσα ήταν αποτυπωµένο, αόρατο για τον Αλέξανδρο, ένα δέντρο στην οµίχλη. Η διάσωση της δύναµης της ουτοπίας, που ολοένα αυξάνεται στην ταινία διαµέσου της νοσταλγικής φαντασίας του κοινού της, θα µπορούσε µήπως να είναι µια

9 αναθεώρηση της σκοτεινής Αποκάλυψης του νεκρού κινηµατογράφου, που είχε αντιµετωπίσει στην προηγούµενη ταινία ο µελισσοκόµος, καθώς αποχαιρετούσε το χώρο της παιδικής του ηλικίας; Όσο πολυσήµαντα κι αν τελειώνει το Τοπίο στην οµίχλη, προηγουµένως ο Αγγελόπουλος είχε στείλει τα δυο παιδιά να διασχίσουν τον καθαρά διατυπωµένο κόσµο του: µια απωθητικά άσχηµη Ελλάδα µε τις µικρές πόλεις, τα φτωχικά ξενοδοχεία, τις θορυβώδεις εθνικές οδούς, τα τερατώδη εργοστάσια, τις χωµατερές. Είναι ένας «τόπος της σιωπής και του σκότους» για να χρησιµοποιήσουµε τα λόγια του Werner Herzog, που µ αυτό τον τίτλο είχε προσπαθήσει κάποτε να εξορκίσει τον κόσµο της φαντασίας των κωφαλάλων, 6 όπως ακριβώς τώρα ο Αγγελόπουλος µας δείχνει ένα πραγµατικό, αλλά και, ταυτόχρονα, µυθικό τοπίο, σφραγισµένο µε το βλέµµα ενός παιδιού. Oι άνθρωποι δεν είναι λιγότερο απωθητικοί απ τη φύση που δέχτηκε τη βιοµηχανική, βίαιη επίθεσή τους. O θείος, ένας εργάτης στον οποίο φέρνει η αστυνοµία τους δυο φυγάδες, δε θέλει να έχει καµιά σχέση µε τα παιδιά της «παραστρατηµένης» αδελφής του. Και τα χαράµατα, ένας φορτηγατζής βιάζει τη Βούλα µέσα στην νταλίκα, επειδή το προηγούµενο βράδυ δεν είχε καταφέρει να ερεθιστεί. Μόνο ο Oρέστης, που µε το µηχανάκι του τριγυρίζει στη θλιβερή περιοχή (όπως ο άγγελος του θανάτου στον Oρφέα του Cocteau), περιβάλλει τα παιδιά µε αγάπη, βοήθεια, επιείκεια και κατανόηση. Τη µια, ταραγµένος µε το βιασµό της Βούλας, τα µαζεύει απ το δρόµο την άλλη, εµφανίζεται απρόσµενα και τα σώζει απ τα χέρια τής αστυνοµίας. O φύλακας άγγελός τους; Συνάµα, όµως, κι ένας Oρέστης που δεν εκδικείται πια µια πατροκτονία. ουλεύει απλώς ως φροντιστής του θιάσου κάποιων θεατρίνων που ο Αγγελόπουλος τους είχε στείλει κάποτε να τριγυρίζουν σαν τους τσιγγάνους µέσα στην ελληνική Ιστορία. Σήµερα, πάντως, έχουν φτάσει κι αυτοί στο τέλος του ταξιδιού τους, και κανείς δε θέλει πια να δει το έργο τους. ε βρίσκουν χώρο για να παίξουν, τα κοστούµια τους, που ανεµίζουν στο µώλο του λιµανιού σαν σκιάχτρα, δεν τ αγοράζουν ούτε για κουρέλια, και µια γερασµένη ηθοποιός ελπίζει να µπορέσει να επιβιώσει στην πόλη ως πόρνη. Η παλιά (λαϊκή) τέχνη ξεψυχάει. Όταν το πρωί, µετά τη διάλυση του θιάσου, ο Oρέστης κοιτάζει µαγεµένος ένα γιγάντιο λευκό χέρι που αναδύεται απ τη θάλασσα σαν τέρας κι ανυψώνεται από ένα ελικόπτερο στο ψυχρό γαλάζιο του ουρανού, πάνω απ την πόλη που λάµπει στο ηλιόφως, βλέπουµε τότε κι εµείς ότι ο δείκτης του χεριού είναι σπασµένος: µια αναµφίβολα ριζοσπαστική παραποµπή στην αποπροσανατολισµένη κατάσταση όπου όλες οι αυταρχικές χειρονοµίες έχουν χάσει την ισχύ τους. Στον Oρέστη, που κάθε τόσο προστατεύει τα παιδιά, απευθύνεται κι ο πρώτος έρωτας της Βούλας. Η Βούλα ντρέπεται όταν το συνειδητοποιεί, κι όταν βλέπει σε µια ντίσκο τον Oρέστη να επιζητεί µια φευγαλέα (οµοφυλοφιλική) περιπέτεια µε τον αγοραστή της µηχανής του, νιώθει προδοµένη κι απ αυτόν. O Oρέστης, όµως, θα οδηγήσει την παιδίσκη που έγινε γυναίκα (και που αργότερα, µάλιστα, θα «τυλίξει» ένα φαντάρο που θα της πληρώσει το εισιτήριο του ταξιδιού) σε µια προσεκτική éducation sentimentale. 7 Όσο εµφανώς διάφανο είναι το Τοπίο στην οµίχλη για επάλληλους αλληγορικούς συσχετισµούς, τόσο αναµφισβήτητη είναι η (ασφαλώς ανεξίθρησκη) καλλιτεχνική γειτονία του Έλληνα µε τη στοχαστική ένταση µε την οποία ο Αντρέι Ταρκόφσκι σφράγισε αισθητικά τη δική του οπτική του κόσµου. Ωστόσο, ο Αγγελόπουλος, στο έργο του οποίου παίζουν καθοριστικό ρόλο οι αρχαίες αναλογίες και οι ορθολογικές κατασκευές, και όχι η φυσική, η φιλοσοφία και η υπερρεαλιστική οπτικότητα του Ρώσου, ήταν και θα παραµείνει πάντα ένας δηµιουργός που ακολουθεί τον δικό του δρόµο. Αυτό που τον συνδέει µε τον Ταρκόφσκι, είναι η παρατεταµένη, ολοκληρωµένη διατήρηση της παραγωγικής βραδύτητας της οπτικής στιγµής, που, σήµερα πια, σχεδόν κανείς δεν την αποτολµά. O χρόνος είναι η πιο πολύτιµη τροφή για µια τέτοια ποιητική. Επιτρέπει στο θεατή και στον ακροατή να διαγράψουν ένα χώρο φαντασίας όπου µπορούν και πρέπει να κατασκευάσουν απ τις προβολές στην οθόνη τις δικές τους εικόνες όταν «αναπνέουν ελεύθερα», µε όλα τα όργανα των αισθήσεων, πλάνα αργά, πλάνα-σεκάνς, πανοραµικά και γενικά. Είναι εικόνες από ένα ταξίδι στον κόσµο, που η περίπλοκη αισθητική δοµή του απαιτεί ένα δεύτερο ταξίδι µέσα στο χώρο τους. Αυτή ακριβώς η ποιητική «αµβλύτητα» επιτρέπει ταυτόχρονα πολλούς συνειρµικούς συσχετισµούς: στιγµές ρεαλιστικών καταγραφών, µεταφορικές εµβαθύνσεις, υπερρεαλιστικές εκρήξεις, συµβολικές αναφορές, αλληγορικούς απόηχους. Όπως στην πιο προχωρηµένη λογοτεχνία του µοντέρνου κινήµατος, που λειτουργεί πολυδιάστατα και µε πολλαπλούς κώδικες, έτσι κι εδώ συσσωρεύονται «αναγνωστικά πρότυπα» µε «αντικείµενα προς θεώρησιν»: τη µια, βγαίνει στην επιφάνεια το ένα την άλλη, το άλλο. Έτσι, το Τοπίο στην οµίχλη του Θόδωρου Αγγελόπουλου έχει πολλές όψεις: ως επιτοµή ενός εικαστικά και µεταφορικά εκφρασµένου έργου, ως αλληγορική καταγραφή της σηµερινής Ελλάδας, ως παραµύθι µε δύο παιδιά που ταξιδεύουν στον κόσµο για να βρουν τον υπεσχηµένο πατέρα, ως αφετηρία του ενήλικου βί-ου (-ώµατος) στον κόσµο ή ως γενική µεταφορική εικόνα της επιθυµίας των ανθρώπων να βγουν απ το σκοτάδι στο φως, όπως αφηγείται ο µικρός Αλέξανδρος στην αρχή και στο τέλος της ταινίας: «Στην αρχή υπήρχε το χάος και το σκοτάδι, και µετά έγινε φως». Με το Τοπίο στην οµίχλη, ο Θόδωρος Αγγελόπουλος άφησε το «σκοτάδι» κι έκλεισε την «Τριλογία της Σιωπής». Όµως, ανταποκρινόµενος στην ιστορική συγκυρία, πήγε µόνο ώς τη ζώνη του λυκόφωτος, του θανάτου και της ουτοπίας.

10 Αυτή τη στιγµή, ο κινηµατογράφος προσφέρει ελάχιστα έργα που θα µπορούσαν να συγκριθούν µε τη διεισδυτικότητα του έργου του Θόδωρου Αγγελόπουλου.

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον

Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη Ζήτησε να συναντηθούμε νύχτα. Το φως της μέρας τον ενοχλούσε, είπε. Η νύχτα είναι πιο τρυφερή, πιο ευάλωτη. Η φωνή του χανόταν. Μια φωνή τρυφερή και ευάλωτη, σαν τη νύχτα του

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική

Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική Ονοματεπώνυμο: Γιώργος Κωνσταντινίδης Τάξη: Γ 5 Σχολείο: Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Διδάσκουσα: Σελιώτη Χ Χριστοδούλου Βασιλική 1 Δευτερότοκος γιος του Κωνσταντή και της Αιμιλίας Δούκα. Γεννήθηκε στις 6

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία;

Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Τι σημαίνει αστικά πεδία σε μετάβαση για εσάς και την καλλιτεχνική σας δημιουργία; Δύσκολη ερώτηση Για την καλλιτεχνική μου δημιουργία δεν παίζει κανένα ρόλο. Αυτό που με πικραίνει είναι ότι έζησα την

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ. Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου. - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία)

ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ. Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου. - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία) ΚΕΝΤΡΟ ΒΑΛΚΑΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΒΑΛΚΑΝΙΩΝ ΔΡΩΜΕΝΑ ΔΗΜΟΣ ΑΡΤΑΙΩΝ Κάστρο Άρτας, 20-21-22 Ιουνίου Παρασκευή 20 Ιουνίου - Light in Babylon (Τουρκία - Ισραήλ - Συρία - Γαλλία) Οι Light in Babylon αποτελούν ένα «πολυεθνικό»

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση

Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης. Στάλες. Ποίηση Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Στάλες Ποίηση ΣΤΑΛΕΣ Χρήστος Ιωάννου Τσαρούχης Διορθώσεις: Χαρά Μακρίδη Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Ι. Κορίδης Σελιδοποίηση: Ζωή Ιωακειμίδου Σχέδιο βιβλίου: Λαμπρινή Βασιλείου-Γεώργα

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ

ΑΠΟ ΤΟ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ Γράφοντας με την κάμερα μια διασκεδαστική πρόταση για τους μαθητές της Β Λυκείου Σε ένα λογοτεχνικό και σε ένα κινηματογραφικό έργο συναντάμε παραπλήσια μερικές φορές και ίδια στοιχεία. Προαπαιτούμενη

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου;

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ενότητα: Ελεύθερος χρόνος διασκέδαση (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή:

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού

Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού 19 Ιανουαρίου 2006 Ομιλία του Δρ. Nordhoff Αντιδήμαρχος, υπεύθυνος πολιτισμού Εγκαίνια της έκθεσης «Τα μάρμαρα του Παρθενώνα» στην αίθουσα Schwanenhalle του Δημαρχείου της Φραγκφούρτης. Σας καλωσορίζω

Διαβάστε περισσότερα

Σ ένα συνοριακό σταθμό

Σ ένα συνοριακό σταθμό Σ ένα συνοριακό σταθμό - Αντώνη Σαμαράκη Σχεδιασμός πρότασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Δημιουργία κλίματος δεκτικότητας Προβάλλονται εικόνες σχετικές με σταθμούς και τρένα με μουσική υπόκρουση και

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015. 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων

Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015. 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων ΕΔΩ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ Τίτλος και σύντομη περιγραφή των εκδηλώσεων της καλοκαιρινής εκστρατείας 2015 1. Εδώ δεν είναι βιβλιοθήκη είναι πικνίκ στη χώρα των θαυμάτων Για μια εβδομάδα τα παιδιά θα μεταφερθούν

Διαβάστε περισσότερα

Σπουδές στο ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης, στο τμήμα Τεχνολογίας τροφίμων.

Σπουδές στο ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης, στο τμήμα Τεχνολογίας τροφίμων. A.K. 0176 Επώνυμο Κανλής Ονομα Οδυσσέας Ψευδώνυμο/καλλιτεχνικό όνομα Πάγκαρος Τόπος γεννήσεως Θεσσαλονίκη Ημερομηνία γεννήσεως 1993 Βιογραφικά στοιχεία Σπουδές στο ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης, στο τμήμα Τεχνολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ

Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Ο ΦΩΤΗΣ ΚΑΙ Ο ΑΪ ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΩΝ ΦΩΤΩΝ Βασισμένο στο ομώνυμο διήγημα της Ελισάβετ Κουκουμάκα ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΣΚΕΥΗ ΠΡΟΣΩΠΑ 1. Φώτης 2. Μαμά 3. Δεσποινίς Σούλα 4. Οφθαλμίατρος 5. Μπαμπάς 6. Πετράκης 7. Παιδί της

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΛ. 264 ΣΕΛ. 320 TIMH 11,00 ΣΕΛ. 248

ΣΕΛ. 264 ΣΕΛ. 320 TIMH 11,00 ΣΕΛ. 248 Η Άλκη Ζέη στο Η μωβ ομπρέλα Οι μεγάλοι και τα παιδιά. Δυο κόσμοι τόσο διαφορετικοί. Ο καθένας κουβαλάει τη δική του αλήθεια. Γι αυτό άλλωστε και πίσω από μια μωβ ομπρέλα μπορεί να κρύβονται πολλές! ΣΕΛ.

Διαβάστε περισσότερα

Αφού έχουµε γνωρίσει ορισµένους από τους φίλους µας του Γαλάτες, πάµε τώρα να δούµε γιατί στο χωριό τους σήµερα ακούγονται φωνές.

Αφού έχουµε γνωρίσει ορισµένους από τους φίλους µας του Γαλάτες, πάµε τώρα να δούµε γιατί στο χωριό τους σήµερα ακούγονται φωνές. Βρισκόµαστε στη Γαλατία το 50 π.χ. Όλη η Γαλατία βρίσκεται υπό ρωµαϊκή κατοχή εκτός από ένα χωριό ανυπόταχτων γαλάτων το οποίο αντιστέκεται ακόµη και θα αντιστέκεται για πάντα στους εισβολείς. Στο χωριό

Διαβάστε περισσότερα

A. Morales Ortiz- C. Martínez Campillo, Καλώς ορίσατε στην Ελλάδα. Materiales para la enseñanza del Griego Moderno (Nivel inicial)

A. Morales Ortiz- C. Martínez Campillo, Καλώς ορίσατε στην Ελλάδα. Materiales para la enseñanza del Griego Moderno (Nivel inicial) 1. Συμπληρώστε με τη σωστή αντωνυμία 1....αρέσουν πολύ τα γλυκά (η μητέρα μου) 2. Δεν... αρέσει το ποδόσφαιρο (τα παιδιά) 3....αρέσει να ταξιδεύω (εγώ) 4.... αρέσει το διάβασμα (ο Κώστας) 5. Τι...αρέσει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Το μαγικό ραβδάκι Το ίδιο έγινε με όλα τα γεγονότα, τα πρόσωπα και τα πράγματα που άγγισε με το μαγικό

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

«Μια τεράστια οικογενειακή φωτογραφία»

«Μια τεράστια οικογενειακή φωτογραφία» «Μια τεράστια οικογενειακή φωτογραφία» Συνέντευξη στον Μιχάλη ηµόπουλο και τη Φρίντα Λιάππα Πότε αποφασίσατε να γυρίσετε το Θίασο, και πώς επέδρασαν σ αυτή σας την απόφαση οι διάφορες πολιτικές εξελίξεις;

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Πηγή: http://hassanakos.blogspot.com.es/2011/12/17.html (16/10/2013) http://www.asda.gr/hgianniris/senario.htm (16/10/2013)

Πηγή: http://hassanakos.blogspot.com.es/2011/12/17.html (16/10/2013) http://www.asda.gr/hgianniris/senario.htm (16/10/2013) A.K. 0280 Επώνυμο Μελησσινός Όνομα Ιάσων Ψευδώνυμο/ Καλλιτεχνικό όνομα Τόπος γεννήσεως Ημερομηνία γεννήσεως Ημερομηνία θανάτου Βιογραφικά στοιχεία Προσωπογραφίες Μόνιμη εγκατάσταση Ημερομηνίες ενασχόλησης

Διαβάστε περισσότερα

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης

Αϊνστάιν. Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ. Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης ΜΕΓΑΛΟΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ - ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ ΦΙΛΟΜΗΛΑ ΒΑΚΑΛΗ-ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ Αϊνστάιν Η ζωή και το έργο του από τη γέννησή του έως το τέλος της ζωής του Εικόνες: Νίκος Μαρουλάκης Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1:...3 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι

Βούλα Μάστορη. Ένα γεμάτο μέλια χεράκι 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη Ένα γεμάτο μέλια χεράκι Βούλα Μάστορη Εικονογράφηση: Σπύρος Γούσης Σελ. 91 Δραστηριότητες για Γ & Δ τάξη Συγγραφέας: Η Βούλα Μάστορη γεννήθηκε στο Αγρίνιο. Πέρασε τα

Διαβάστε περισσότερα

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού

Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Ευλογημένο Καταφύγιο Άξιον Εστί Κατασκήνωση Αγοριών ημοτικού Μακρυνίτσα 2009 Ύμνος της ομάδας «Στη σκέπη της Παναγίας» Απ τα νησιά τα ιερά στην Πάτμο φτάνω ταπεινά απ τα νησιά όλης της γης ακτίνες ρίξε

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Οµάδα... Ονόµατα::...... ραστηριότητα 1 η Από το βιβλίο Ιστορίας της Νεότερης Ελλάδας χάθηκε το κεφάλαιο του Μικρασιατικού πολέµου. Εσείς αναλαµβάνετε να το γράψετε.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ Στην Αττική οι Αρβανίτες κατοικούσαν στο μεγαλύτερο μέρος της υπαίθρου. Ουσιαστικά την ελληνική γλώσσα την διατηρήσαν οι κλειστές ελληνικές κοινωνίες των Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού

ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ. Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού ΠΕΡΙΑΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Πολιτιστικό πρόγραμμα με βάση την Ιστορία της Ε Δημοτικού Υπεύθυνη Εκπαιδευτικός: Χρύσα Κουράκη, Δασκάλα, Δρ. Παιδικής Λογοτεχνίας Παν/μίου Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΙΕΡΩΜΑ: Καλοκαίρι. Βιβλίο: Η χαµένη πόλη. Συνταγή ΤΙΤΙΝΑ: κρέπα. Από την Μαριλένα Ντε Πιάν και την Ελένη Κοτζάµπαση - 1 - Μια εφηµερίδα για όλους

ΑΦΙΕΡΩΜΑ: Καλοκαίρι. Βιβλίο: Η χαµένη πόλη. Συνταγή ΤΙΤΙΝΑ: κρέπα. Από την Μαριλένα Ντε Πιάν και την Ελένη Κοτζάµπαση - 1 - Μια εφηµερίδα για όλους Ιούλιος 2011 Τεύχος 11 3 Μια εφηµερίδα για όλη την οικογένεια ΑΦΙΕΡΩΜΑ: Καλοκαίρι Βιβλίο: Η χαµένη πόλη Συνταγή ΤΙΤΙΝΑ: κρέπα Από την Μαριλένα Ντε Πιάν και την Ελένη Κοτζάµπαση - 1 - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η γλώσσα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8-12 ΕΤΩΝ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ

ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8-12 ΕΤΩΝ Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ 8 - ΕΤΩΝ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΙΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Μ Ν Α Δ Ε Σ Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ AΘΗΝΑ 2014

Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ AΘΗΝΑ 2014 Η ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΠΙΣΤΡΕΦΕΙ ΣΤΗΝ AΘΗΝΑ 2014 A VISIONARY FILM ΔΥΟ ΔΙΚΗΓΌΡΟΙ ΜΆΧΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΉ ΤΩΝ ΓΛΥΠΤΏΝ ΤΟΥ ΠΑΡΘΕΝΏΝΑ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΎΝΗΣ ΣΤΗΝ ΑΘΉΝΑ A visionary film Η ταινία PROMAKHOS παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

Press Release June, 2013 1

Press Release June, 2013 1 1 Αυτό το καλοκαίρι, το νησί της Σάµου φιλοξενεί ένα σηµαντικό γεγονός του παγκόσµιου καλλιτεχνικού γίγνεσθαι. Από τις 20 Ιουλίου, η παραθαλάσσια κωµόπολη του Πυθαγορείου θα αποτελέσει το επίκεντρο της

Διαβάστε περισσότερα

Καλοκαιρινές διακοπές

Καλοκαιρινές διακοπές Καλοκαιρινές διακοπές Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων για παιδιά προσχολικής ηλικίας και Δημοτικού Tα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Για παιδιά 0-5 ετών Πάνινα βιβλία 0-3

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός»

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Η Αφροδίτη Βακάλη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και είναι εκπαιδευτικός. Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

3. Να εξηγήσετε γιατί η αστική επανάσταση δεν κατόρθωσε να επιβληθεί και να οδηγήσει τη Ρωσία σ ένα φιλελεύθερο δηµοκρατικό πολίτευµα.

3. Να εξηγήσετε γιατί η αστική επανάσταση δεν κατόρθωσε να επιβληθεί και να οδηγήσει τη Ρωσία σ ένα φιλελεύθερο δηµοκρατικό πολίτευµα. Β. ΑΝΟΙΚΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις ανάπτυξης 1. Λαµβάνοντας υπόψη σας τα εθνικά, κοινωνικά, οικονοµικά και πολιτικά χαρακτηριστικά της τσαρικής Ρωσίας καθώς και τις ιδιαίτερες συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Δευτέρα 24 Oκτωβρίου, Τετάρτη 26 Oκτωβρίου, και Δευτέρα 31 Oκτωβρίου. ΠΑΡΟΥΣΙAΣΕΙΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΣΚΗΝΟΘΕΤΩΝ. οι προβολές είναι δωρεάν >>

Δευτέρα 24 Oκτωβρίου, Τετάρτη 26 Oκτωβρίου, και Δευτέρα 31 Oκτωβρίου. ΠΑΡΟΥΣΙAΣΕΙΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΣΚΗΝΟΘΕΤΩΝ. οι προβολές είναι δωρεάν >> ΠΑΡΟΥΣΙAΣΕΙΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΣΚΗΝΟΘΕΤΩΝ οι προβολές είναι δωρεάν >> 3x Δευτέρα 24 Oκτωβρίου, Τετάρτη 26 Oκτωβρίου, και Δευτέρα 31 Oκτωβρίου. ΠΑΡΟΥΣΙAΣΕΙΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΣΚΗΝΟΘΕΤΩΝ Δευτέρα 24 Oκτωβρίου,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΥΚΛΟΘΕΑΤΡΟΥ 21-24 Mαρτίου ΦΕΣΤΙΒΑΛ 21 Mαρτίου παγκόσμια ήμερα κουκλοθέατρου

ΚΟΥΚΛΟΘΕΑΤΡΟΥ 21-24 Mαρτίου ΦΕΣΤΙΒΑΛ 21 Mαρτίου παγκόσμια ήμερα κουκλοθέατρου τίο υ αρ ια σμ ΘΕΑ ΤΟ 2 ήμ 1-2 ερ 4 Ρ α κ Mα ου ρτ Υ κλο ίου θέ ατ ρ ου ΚΛΟ ΚΟΥ γκό πα ΣΤΙ Β 21 ΑΛ M ΦΕ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΛΑΤΕΙΑ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ Είναι τεράστια η χαρά, η τιμή και η συγκίνηση που μου δίνεται η ευκαιρία,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑNΓΚΟ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

ΤΟ ΤΑNΓΚΟ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΤΟ ΤΑNΓΚΟ ΤΩΝ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ Bασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο του Γιάννη Ξανθούλη N-ORASIS ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ ΝΙΚΟΣ ΚΟΥΤΕΛΙΔΑΚΗΣ ΔΙΑΝΟΜH Περιεχόμενα 7 // Συντελεστές 9 // Ηθοποιοί 11 // Σύνοψη 13 // Σημείωμα σκηνοθέτη

Διαβάστε περισσότερα

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου

για παιδιά (8-12 ετών) Κατανόηση γραπτού λόγου Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Διάρκεια: 30 λεπτά Επίπεδο Α1 για παιδιά (8-12 ετών) Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Η Χαρά γράφει ένα γράμμα στη Νικολέτα. Θέλεις να δεις αν καταλαβαίνεις αυτά που διαβάζεις, γι αυτό σημειώνεις

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΤΑ XVII: ΤΟ ΑΣΤΕΡΙ. Συντάχθηκε απο τον/την Ονειρόκοσμος Τετάρτη, 11 Αυγούστου 2010 13:27 * ΤΟ ΑΣΤΕΡΙ * 1 / 5

ΚΑΡΤΑ XVII: ΤΟ ΑΣΤΕΡΙ. Συντάχθηκε απο τον/την Ονειρόκοσμος Τετάρτη, 11 Αυγούστου 2010 13:27 * ΤΟ ΑΣΤΕΡΙ * 1 / 5 * ΤΟ ΑΣΤΕΡΙ * 1 / 5 Τ αστέρι που εικονίζεται σ αυτή την κάρτα είναι ο πλανήτης Αφροδίτη, ο Έσπερος των αρχαίων, που ο λαός τον ονομάζει Αποσπερίτη. Το ίδιο άστρο, όταν προβάλλει την αυγή πριν ανατείλει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «CINE ΔΡΑΣΕΙΣ» ΠΕΝΘΗΜΕΡΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΑΙΝΙΩΝ ΜΙΚΡΟΥ ΜΗΚΟΥΣ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΝΗΛΙΚΕΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «CINE ΔΡΑΣΕΙΣ» ΠΕΝΘΗΜΕΡΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΑΙΝΙΩΝ ΜΙΚΡΟΥ ΜΗΚΟΥΣ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΕΝΗΛΙΚΕΣ Αστική - Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία ημιουργική Ομάδα για την Ανάπτυξη της Οπτικοακουστικής Επικοινωνίας και Έκφρασηςτων Νέων Ανθρώπων ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «CINE ΔΡΑΣΕΙΣ» ΠΕΝΘΗΜΕΡΟ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω διεθνών συµφωνιών: α. Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου (1878) β. Σύµφωνο Μολότοφ Ρίµπεντροπ (1939) γ. Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

Με την υποστήριξη του Δήμου Λυκόβρυσης - Πεύκης

Με την υποστήριξη του Δήμου Λυκόβρυσης - Πεύκης kin-lesxh-telikh:layout 1 13/10/2011 3:42 μμ Page 1 Πρόγραμμα Προβολών Περιόδου 2011-2012 Με την υποστήριξη του Δήμου Λυκόβρυσης - Πεύκης kin-lesxh-telikh:layout 1 13/10/2011 3:42 μμ Page 2 Ε υ χ α ρ ι

Διαβάστε περισσότερα

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex

Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Το ψέμα είναι ένας εύκολος τρόπος να αποφύγεις την πραγματικότητα : συνέντευξη του Άγγελου Αγγέλου και της Έμης Σίνη στο elniplex Η Έμη Σίνη μεγάλωσε στη Ρόδο, σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Μετσόβιο

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

Προβολές για σχολεία με «κοινωνικό εισιτήριο»* (τρόφιμα για τα κοινωνικά παντοπωλεία της πόλης μας)

Προβολές για σχολεία με «κοινωνικό εισιτήριο»* (τρόφιμα για τα κοινωνικά παντοπωλεία της πόλης μας) Δευτέρα 18 Νοεμβρίου 2013 09:00-11:00 Αζούρ και Ασμάρ (animation) / μεταγλωττισμένο / 99 Σκηνοθέτης: Μισέλ Οσελό Προτεινόμενο για μαθητές των τεσσάρων πρώτων τάξεων του Δημοτικού Ο Αζούρ, γιος ενός Γάλλου

Διαβάστε περισσότερα

Η Κρήνη είναι οικισμός και πρώην κοινότητα της Επαρχίας Πατρών του Νομού Αχαΐας και σήμερα είναι κοινοτικό διαμέρισμα του Δήμου Πατρέων, που

Η Κρήνη είναι οικισμός και πρώην κοινότητα της Επαρχίας Πατρών του Νομού Αχαΐας και σήμερα είναι κοινοτικό διαμέρισμα του Δήμου Πατρέων, που ΚΡΗΝΗ Η Κρήνη είναι οικισμός και πρώην κοινότητα της Επαρχίας Πατρών του Νομού Αχαΐας και σήμερα είναι κοινοτικό διαμέρισμα του Δήμου Πατρέων, που συνορεύει με τις πρώην κοινότητες και επίσης δημοτικά

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Τράπεζας Θεμάτων ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΥΠΟΣ Μ.Μ.Ε

Κείμενα Τράπεζας Θεμάτων ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΥΠΟΣ Μ.Μ.Ε ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Κείμενα Τράπεζας Θεμάτων ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΥΠΟΣ Μ.Μ.Ε 18251/18351/20220 [Η (παρα)πληροφόρηση στο Διαδίκτυο] 18234/18275/20215 [Ο εθισμός στην τηλεόραση]

Διαβάστε περισσότερα

Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα

Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα Για να ζήσουμε εμείς καλύτερα Τα παραμύθια μας γοητεύουν. Ξετυλίγονται σαγηνευτικά μπροστά στα εσωτερικά μας μάτια σαν σκηνές μιας ιστορίας μυστηριωδώς οικείας. Μας αναγκάζουν σε μια άνευ όρων παράδοση

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011)

3 ο βραβείο ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ. Βασιλεία Παπασταύρου. 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΤΑΜΟΥΛΗ 1 ος Πανελλήνιος διαγωνισμός λογοτεχνικής έκφρασης για παιδιά (2010-2011) 3 ο βραβείο Βασιλεία Παπασταύρου 1 ο Δημοτικό Σχολείο Ν. Ερυθραίας 2 Μια φορά κι έναν καιρό ζούσε ο Καραγκιόζης

Διαβάστε περισσότερα

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων!

OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ. Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! Γιορτές της φύσης. & των ανθρώπων! OPΓANΩΣH: ΠOΛITIΣTIKOΣ ΣYΛΛOΓOΣ ΓEPΓEPHΣ Στο Pούβα... Γιορτές της φύσης Γιορτές της φύσης & των ανθρώπων! & των ανθρώπων! συνδιοργάνωση Kαλοκαίρι 2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΓΕΡΓΕΡΗΣ Και να αδερφέ μου που

Διαβάστε περισσότερα

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ

ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ ALBUM ΤΟ ΚΛΕΙΔΙ 2010 ΦΥΣΑΕΙ Μη µου µιλάς γι' αυτά που ξεχνάω Μη µε ρωτάς για καλά κρυµµένα µυστικά Και µε κοιτάς... και σε κοιτώ... Κι είναι η στιγµή που δεν µπορεί να βγεί απ' το µυαλό Φυσάει... Κι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο

Μια οµαδικοαναλυτική άποψη για την ιστορία και το χρόνο Η παρακάτω εργασία παρουσιάστηκε στο εισαγωγικό σεµινάριο στα οµαδικά δυναµικά στην Ελληνική Εταιρεία Οµαδικής Ανάλυσης και Ψυχοθεραπείας, τον Ιανουάριο του 2000. Στην οµάδα που συνεργάστηκε µαζί µου για

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ «ΑΞΙΖΕ ΝΑ ΥΠΑΡΧΟΥΜΕ ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΑΝΤΗΘΟΥΜΕ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΝΕΑ ΓΕΝΙΑ ΣΕ ΔΡΑΣΗ» ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΥ /ΑΥΓΟΡΟΥ 1 Ο ΕΠΑ.Λ ΧΑΝΙΩΝ Ό,τι δεν συνέβη, είναι ό,τι δεν ποθήσαμε,

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Εργαστήρι Λεσχών Ανάγνωσης. Πάρος 2-6 Ιουλίου 2007

2 ο Εργαστήρι Λεσχών Ανάγνωσης. Πάρος 2-6 Ιουλίου 2007 2 ο Εργαστήρι Λεσχών Ανάγνωσης Πάρος 2-6 Ιουλίου 2007 Περίληψη Η Αλίκη µισεί τα µαθηµατικά και θεωρεί πως δε χρησιµεύουν σε τίποτα. Μια µέρα που κάθεται και διαβάζει στο πάρκο, ένα παράξενο άτοµο την προσκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει ΟΟυρανός, το Υπέροχο Σπίτι του Θεού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:Lazarus Διασκευή:SarahS. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children www.m1914.org

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεόραση και διαφήμιση

Τηλεόραση και διαφήμιση Τηλεόραση και διαφήμιση Δείτε τι έγραψαν μερικά παιδιά για τις διαφημίσεις:... Σε κάθε σπίτι σήμερα έχει μπει η τηλεόραση και, όπως γνωρίζουμε, κάθε μέρα βομβαρδιζόμαστε από τις διάφορες διαφημίσεις που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ. Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις... 7. Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου... 17 3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α ΜΕΡΟΣ Μαθαίνω να σχηµατίζω απλές προτάσεις................ 7 Μαθαίνω να οµορφαίνω τις προτάσεις µου.............. 17 Μαθαίνω να µεγαλώνω τις προτάσεις µου............... 25 Μαθαίνω να γράφω

Διαβάστε περισσότερα

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού

Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει. Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Η Βίβλος για Παιδιά παρουσιάζει Η Γέννηση του Ιησού Χριστού Συγγραφέας: Edward Hughes Εικονογράφηση:M. Maillot Διασκευή:E. Frischbutter; Sarah S. Μετάφραση: Evangelia Zyngiri Παραγωγός: Bible for Children

Διαβάστε περισσότερα

O xαρταετός της Σμύρνης

O xαρταετός της Σμύρνης ...... O xαρταετός της Σμύρνης Σελιδοποίηση: Ευθύµης Δηµουλάς Διορθώσεις: Νέστορας Χούνος 2009 MANOΣ KONTOΛEΩN & EKΔOΣEIΣ «AΓKYPA» Δ.A. ΠAΠAΔHMHTPIOY A.B.E.E. Λάµπρου Κατσώνη 271 & Γεωργίου Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Β2 1 Επίπεδο Β2 Διάρκεια: 45 λεπτά Ερώτημα 1 (6 μονάδες) Ένας φίλος σας έγραψε μια κριτική για ένα γνωστό βιβλίο, αλλά έχει δυσκολία στην επιλογή των κατάλληλων λέξεων σε κάποιες προτάσεις και ζητά τη

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3,

Τηλ./Fax: 210.62.19.712, Τηλ: 210.6218.894 www.apolito.gr e-mail:info@apolito.gr Λεωφόρος Μαραθώνος &Χρυσοστόµου Σµύρνης 3, !! Ἡ μήτηρμουἐκρέμασετὴνκεφαλήν,ὡςκατάδικος,ὅστιςἴσταται πληκτικῆςσιωπῆς. ἐνώπιοντοῦκριτοῦτουμὲτὴνσυναίσθησιντρομεροῦτινὸςἐγκλήματος. -Μάλιστα,μητέρα!Πῶςδὲντὸ'θυμοῦμαι!ἦτανἡμόνημαςἀδελφὴ, -Τὸ'θυμᾶσαιτὸἈννιώ

Διαβάστε περισσότερα

Χρήσιµες ληροφορίες σε εφήβους 12-15 ετών γιατο ώς να κυκλοφορούν µε ασφάλεια στους δρόµους

Χρήσιµες ληροφορίες σε εφήβους 12-15 ετών γιατο ώς να κυκλοφορούν µε ασφάλεια στους δρόµους Χρήσιµες ληροφορίες σε εφήβους 12-15 ετών γιατο ώς να κυκλοφορούν µε ασφάλεια στους δρόµους Γραμματεία Διυπουργικής Επιτροπής Οδικής Ασφάλειας 19/03/2014 Πόσα παιδιά (

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε

Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε Ελισσαιος καβαζη Ο Μιχάλης Κάσιαλος γεννήθηκε στην Άσσια. Ήταν γεωργός, αργότερα όμως έμαθε και την τέχνη του τσαγκάρη. Μερικά αρχαία Ελληνικά νομίσματα, που βρήκε μια μέρα στο χωράφι του, έδωσαν στην

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Α ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 26-27 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2015 Υπάρχουν άνθρωποι, δημιουργικοί, που λατρεύουν την τέχνη και διαθέτουν πολλά ταλέντα, χωρίς να είναι επαγγελματίες.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ

Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ EURO RUN www.nea-trapezogrammatia-euro.eu Η ΆΝΝΑ ΚΑΙ Ο ΑΛΈΞΗΣ ΕΝΆΝΤΙΑ ΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΧΑΡΆΚΤΕΣ - 2 - Η Άννα και ο Αλέξης είναι συμμαθητές και πολύ καλοί φίλοι. Μπλέκουν πάντοτε σε φοβερές καταστάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Στην διάθεση του ανθρώπου να ανακαλύψει την αποτύπωση της κινούµενης εικόνας, κυρίαρχο ρόλο αποτέλεσε ο κόσµος των

Διαβάστε περισσότερα

5 Ο Δ. Σ ΜΟΣΧΑΤΟΥ ΣΤ ΤΑΞΗ 26-04- 2013

5 Ο Δ. Σ ΜΟΣΧΑΤΟΥ ΣΤ ΤΑΞΗ 26-04- 2013 ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΣΧΑ ΓΛΩΣΣΑ 1. Στις παρακάτω προτάσεις να υπογραμμίσεις το αντικείμενο και να γράψεις μέσα στις παρενθέσεις σε ποια πτώση βρίσκεται, σε ποιον αριθμό και ποιο γένος Ο Βασίλης

Διαβάστε περισσότερα

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ»

9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» 9/7 31/7 Θεατρική παράσταση ΟΜΑΔΑΣ 33 «ΕΞΟΔΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ» Πολλές φορές ο μόνος τρόπος για να αφηγηθείς τη δική σου ιστορία είναι μέσα από τις ιστορίες των άλλων. Ίσως ο μόνος τρόπος για να μιλήσεις για το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ Π ρ ώ τ ο μ έ ρ ο ς Πώς σας λένε; Από πού είστε; Πού μένετε; Τι δουλειά κάνετε; Πόσα μέλη έχει η οικογένειά σας; Γιατί μαθαίνετε ελληνικά; Ξέρετε άλλες ξένες γλώσσες; Γιατί τις

Διαβάστε περισσότερα

9ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ

9ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ 9ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ Θέμα: «Άνθρωποι και μηχανές. Πώς έχουν βοηθήσει οι μηχανές στην επικοινωνία ;» Από την μπλε ομάδα : Ασκούνης Ιωάννης Καρακίτσος Γεώργιος Πεφτίκογλου Παντελής Σταυρίδης Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΤΕΤΕΡΜΙΝΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ. Ο Επίσηµος ΟΔΗΓΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ. 1η Έκδοση

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΤΕΤΕΡΜΙΝΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ. Ο Επίσηµος ΟΔΗΓΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ. 1η Έκδοση ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΝΤΕΤΕΡΜΙΝΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ Ο Επίσηµος ΟΔΗΓΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΗΣ 2013 1η Έκδοση ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Περιεχόμενα... 3 Εκπαιδευτική Αποστολή Πορεία του Παιχνιδιού... 5 Χάνοντας

Διαβάστε περισσότερα

01/12 11/1/2012 (παράταση) ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ: Ξένος στην πόλη Αόρατη Όλγα του Γιάννη Τσίρου

01/12 11/1/2012 (παράταση) ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ: Ξένος στην πόλη Αόρατη Όλγα του Γιάννη Τσίρου 01/12 11/1/2012 (παράταση) ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ: Ξένος στην πόλη Αόρατη Όλγα του Γιάννη Τσίρου Μια νεαρή μετανάστρια πέφτει θύμα του τράφικινγκ και αποτελεί αντικείμενο σκληρής συναλλαγής. Οι σκοτεινές διαδρομές

Διαβάστε περισσότερα

«Ταξιδεύοντας στον κόσµο των παραµυθιών». 27 Φεβρουαρίου έως 2 Μαρτίου. Δημοτικό Σχολείο www.protypa.gr

«Ταξιδεύοντας στον κόσµο των παραµυθιών». 27 Φεβρουαρίου έως 2 Μαρτίου. Δημοτικό Σχολείο www.protypa.gr «Ταξιδεύοντας στον κόσµο των παραµυθιών». 2 Φεβρουαρίου έως 2 Μαρτίου 2013 Δημοτικό Σχολείο www.protypa.gr Ο Διγενής ψυχομαχεί κι η γης τονε τρομάζει. Βροντά κι αστράφτει ο ουρανός και σειέται ο πάνω κόσμος,

Διαβάστε περισσότερα

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου.

You & I. ΑΝΤΡΑΣ Γεια σου. You & I 1 η σκηνή Μια ερηµική στάση λεωφορείου στη µέση του πουθενά. Ένα αµάξι σταµατάει στη µέση ενός επαρχιακού δρόµου. Ένας άντρας (του οποίου το πρόσωπο δεν βλέπουµε) βγαίνει από το όχηµα και κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

THOMAS VOGEL Το τελευταίο παραµύθι του Μιγκέλ Τόρρες ντα Σίλβα (ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ)

THOMAS VOGEL Το τελευταίο παραµύθι του Μιγκέλ Τόρρες ντα Σίλβα (ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ) THOMAS VOGEL Το τελευταίο παραµύθι του Μιγκέλ Τόρρες ντα Σίλβα (ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ) Μετάφραση: ΛΙΝΑ ΣΙΠΙΤΑΝΟΥ Εκδόσεις Κριτική 2003 Παρουσίαση του βιβλίου: Ευαγγελία Τατάγια ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το µυθιστόρηµα ξετυλίγεται

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ. Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6

ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ. Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6 ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ.. Τι είναι το Ρούπελ; Το Ρούπελ είναι οχυρό και πρόκειται για το μεγαλύτερο συγκρότημα της οχυρωμένης τοποθεσίας κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ ΕΛΕΝΗ- Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ ΕΛΕΝΗ- Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Πράξη «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ, στους Αξονες Προτεραιότητας 1,2,3, - Οριζόντια Πράξη», ΑΡXAIA ΕΛΛΗΝΙΚH ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ- ΕΥΡΙΠΙΔΟΥ ΕΛΕΝΗ- Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Δρ. Χαρά Κοσεγιάν Οκτώβρης 2011

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς

Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς Βίκινγκς Ποιοι ήταν οι Βίκινγκς Οι Βίκινγκς ζούσαν στους βόρειους λαούς της Ευρώπης: στη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Δανία και την Ισλανδία. Κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα, εμφανίστηκαν ως εξερευνητές, πειρατές,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙ ΟΙΚΩΝ. Τεταρτημόρια

ΠΕΡΙ ΟΙΚΩΝ. Τεταρτημόρια ΠΕΡΙ ΟΙΚΩΝ Οι οίκοι είναι ένα από τα κυριότερα ερμηνευτικά μέσα που χρησιμοποιεί η αστρολογία. Μαζί με τους πλανήτες, τα ζώδια και τις όψεις αποτελούν τις βασικές αρχές στις οποίες στηρίζεται η ερμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα)

Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μάθημα: Νέα Ελληνική Λογοτεχνία ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗΣ (1883-1957) Αναφορά στον Γκρέκο (απόσπασμα) Μπήκα στο χωριό, νύχτωνε πια, οι πόρτες όλες σφαλιχτές, μες στις αυλές τα σκυλιά μυρίστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»*

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Η ΥΠΟΘΕΣΗ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ» 13 Αντί Εισαγωγής Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Στο διάστημα από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι το Μάιο του 2010, η Ελλάδα δέχτηκε μια πρωτοφανή χρηματοπιστωτική επίθεση, που οδήγησε

Διαβάστε περισσότερα