ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο. ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ ( μ.χ.) ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο. ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843 μ.χ.) ΕΙΣΑΓΩΓΗ"

Transcript

1 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ ( μ.χ.) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία υφίσταται μεγάλες εδαφικές απώλειες ενισχύει την ελληνικότητά της με νέους θεσμούς (θεματική διοίκηση) δίνει αγώνα επιβίωσης έναντι ποικίλων αντιπάλων κυρίως των Αράβων στηρίζεται σε αγρότες-στρατιώτες και ανεξάρτητους πλοιοκτήτες που ως τότε είχαν παραμεληθεί από την άρχουσα ρωμαϊκή τάξη στις επαρχίες της Μ. Ασίας, που τώρα θα αποτελέσουν τους πνεύμονες του κράτους Στη ύση το Φραγκικό κράτος των Μεροβιγγείων βυθίζεται στην αναρχία και οδεύει προς τη διάλυση στο δεύτερο μισό του 8 ου αιώνα οι Καρολίδες Πιπίνος και Κάρολος ανέλαβαν προσπάθεια οργάνωσης του δυτικού κόσμου Ο Κάρολος ο Μέγας σε συνεργασία με τον Πάπα προήγαγε το βασίλειό του σε αυτοκρατορία περιέλαβε το μεγαλύτερο μέρος της υτικής Ευρώπης Το Φραγκικό κράτος με την αυτοκρατορική στέψη του Καρόλου, το 800, ενίσχυσε το κύρος του διατάραξε σοβαρά τις σχέσεις του με το Βυζάντιο ΕΝΟΤΗΤΕΣ 1. Οι διάδοχοι του Ιουστινιανού και η κρίση της Αυτοκρατορίας ( ) 2. Η βασιλεία του Ηρακλείου. Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις ( ) 3. Η εμφάνιση του Ισλάμ ( ) 4. Οι αραβικές κατακτήσεις και οι συνέπειές τους ( ) 5. Η Εικονομαχία ( ) 6. Κοινωνία και οικονομία (6 ος -9 ος αι.) 7. Σλάβοι και Βούλγαροι (7 ος -9 ος αι.) 8. Το Φραγκικό κράτος υπο τις δυναστείες των Μεροβιγγείων και των Καρολιδών (6 ος -9 ος αι.)

2 2 1. Οι διάδοχοι 1 του Ιουστινιανού και η κρίση της Αυτοκρατορίας ( ) α. Εξωτερικά προβλήματα Οι διάδοχοι του Ιουστινιανού του Α είχαν να αντιμετωπίσουν τις επιδρομές : Σλάβων και Αβάρων στη Βαλκανική Λογγοβάρδων στην Ιταλία Περσών στην Ανατολή Επιδρομές Σλάβων Αβάρων στη Βαλκανική οι Σλάβοι ήταν εγκατεστημένοι στα βόρεια του ούναβη (αρχές 6 ου αι.) πραγματοποιούσαν επιδρομές στα εδάφη της αυτοκρατορίας δεν είχαν ενιαία πολιτική οργάνωση επηρεάζονταν από τους Αβάρους οι Άβαροι : είναι νομαδικό φύλο ασιατικής καταγωγής έχουν στρατιωτική και πολιτική οργάνωση οικοδομούν κράτος που εκτείνεται από τη Βοημία ως τις εκβολές του ούναβη μαζί με τους Σλάβους πραγματοποιούν επιδρομές εναντίον των ευρωπαϊκών επαρχιών της αυτοκρατορίας οι Σλάβοι δημιουργούν μόνιμες εγκαταστάσεις στον ελλαδικό χώρο (αρχές 7 ου αι.) οι Άβαροι μετά τις λεηλασίες επιστρέφουν στις βάσεις τους Επιδρομές Περσών στην Ανατολή κύριος στόχος των Περσών και του Βυζαντίου είναι η Αρμενία επειδή ήταν χώρα με στρατηγική και εμπορική σημασία αποτελούσε κύρια πηγή προμήθειας στρατιωτών για το Βυζάντιο το 591 ο Χοσρόης Β (βασιλιάς των Περσών) υπογράφει ειρήνη με τον Μαυρίκιο (Βυζαντινό αυτοκράτορα) ο Μαυρίκιος μετέφερε στρατεύματα στη Βαλκανική, αφού εξασφάλισε τα νώτα του στην Ανατολή τα σύνορα του Βυζ. Κράτους έφτασαν και πάλι ως το ούναβη (τέλος 6 ου αι.) Επιδρομές Λογγοβάρδων στην Ιταλία οι Λογγοβάρδοι (ή Λομβαρδοί) μεταναστεύουν πιεζόμενοι από τους Αβάρους και κατακτούν μεγάλο μέρος της Ιταλίας (568) η απώλεια των ιταλικών εδαφών οδυνηρό πλήγμα για τη Βυζ. Αυτοκρατορία, γιατί είχαν αποκτηθεί με τεράστιες θυσίες από τον Ιουστινιανό ο Μαυρίκιος : για να περισώσει τις υπόλοιπες ιταλικές και βορειοαφρικανικές κτήσεις ιδρύει τα εξαρχάτα 2 της Ραβένας και της Καρχηδόνας, στα οποία 1 Διάδοχοι Ιουστινιανού : Ιουστίνος Β ( ), Τιβέριος Α ( ), Μαυρίκιος ( ), Φωκάς ( ) 2 Εξαρχάτο : Διοικητική περιφέρεια του Βυζαντινού κράτους κατά τον 6 ο αι., απομακρυσμένη από το κέντρο, της οποίας ο διοικητής (Έξαρχος) συγκέντρωνε την πολιτική και στρατιωτική εξουσία.

3 3 ο έξαρχος συγκεντρώνει στρατιωτικές και ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο β. Εσωτερική κρίση και αναρχία πολιτικές αρμοδιότητες Οι επιτυχίες του Μαυρίκιου αποδείχτηκαν εφήμερες. Στα τέλη του 6 ου αι. οξύνθηκαν επικίνδυνα οι πολιτικές, κοινωνικές και θρησκευτικές αντιθέσεις Προκαλούνται ανταρσίες και κινήματα Αίτιο : ο στρατός ήταν δυσαρεστημένος από τις συχνές περικοπές των στρατιωτικών μισθών (για δημοσιονομικούς λόγους) Γεγονότα : κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Μαυρικίου : σημειώνεται στάση του στρατού σε συνδυασμό με εξέγερση των δήμων 3 στην πρωτεύουσα στοίχισε στο Μαυρίκιο το θρόνο και τη ζωή του (602) κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Φωκά : επικρατεί αναρχία και σημειώνονται μεγάλες στρατιωτικές αποτυχίες ο δήμος των Πρασίνων στράφηκε με φανατισμό εναντίον του Φωκά (ενώ αρχικά του είχε συμπαρασταθεί) ο δήμος των Βενέτων τάχθηκε στην υπηρεσία της τυραννικής εξουσίας Αποτέλεσμα : ο Πέρσης βασιλιάς εξαπολύει μακροχρόνιο πόλεμο εναντίον του Βυζαντίου με πρόσχημα τη δολοφονία του Μαυρίκιου, από τον οποίο είχε ευεργετηθεί ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Να απαντηθεί γραπτά η άσκηση της σελ. 13 του σχολικού βιβλίου. 2. Ποιες διαφορές εντοπίζετε μεταξύ Σλάβων και Αβάρων; 3. Ποια υπήρξε η σχέση του Βυζαντίου και των Περσών κατά τη διάρκεια της βασιλείας των διαδόχων του Ιουστινιανού; 4. Ποια υπήρξε η πολιτική του Βυζαντινού κράτους έναντι των ιταλικών και βορειοαφρικανικών του κτήσεων κατά τη διάρκεια της βασιλείας των διαδόχων του Ιουστινιανού και γιατί; 5. Ποιες επιτυχίες σημείωσε ο αυτοκράτορας Μαυρίκιος στα πλαίσια της εξωτερικής του πολιτικής; 6. Ποια κατάσταση επικρατούσε στο εσωτερικό της Βυζαντινής αυτοκρατορίας κατά τη διάρκεια της βασιλείας των διαδόχων του Ιουστινιανού και ποιες οι επιπτώσεις της στην εσωτερική και την εξωτερική πολιτική; 3 Δήμοι : Οι φατρίες του ιπποδρόμου, οι οποίες στη διάρκεια του 5 ου και του 6 ου αι. εξελίχθηκαν σε πολιτικές οργανώσεις. Οι Πράσινοι και οι Βένετοι που ήταν οι κυριότεροι δήμοι εκπροσωπούσαν διαφορετικές πολιτικές τάσεις.

4 4 7. Να αποδώσετε συνοπτικά το περιεχόμενο των όρων : Εξαρχάτο, ήμοι. 2. Η βασιλεία του Ηρακλείου. Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις. ( ) α. Εξωτερικοί κίνδυνοι Αβαροσλαβικές επιδρομές στη Χερσόνησο του Αίμου Οι αβαροσλαβικές επιδρομές δημιούργησαν μια νέα κατάσταση στο βορειότερο μέρος ακμαίες πόλεις καταστράφηκαν μεγάλο μέρος του πληθυσμού εξοντώθηκε, αιχμαλωτίσθηκε ή τράπηκε σε φυγή η Θεσσαλονίκη πολιορκήθηκε επανειλημμένα από τους εισβολείς στα εδάφη της σημερινής Ελλάδας οι Σλάβοι εγκαταστάθηκαν μόνιμα, δημιουργώντας τις σκλαβηνίες, νησίδες σλαβικού πληθυσμού, σκορπισμένες ανάμεσα στους ντόπιους ο ελληνικός πληθυσμός στο εσωτερικό της χερσονήσου, μειώθηκε στις παράκτιες περιοχές και πόλεις, διατηρήθηκε Στα τέλη του 8 ου αιώνα, από τις παράκτιες περιοχές άρχισε η σταδιακή αποκατάσταση της βυζαντινής διοίκησης και η αφομοίωση των Σλάβων Στις αρχές του 7 ου αιώνα, όταν ο στρατός κάλεσε στο θρόνο τον Ηράκλειο, η κατάσταση ήταν εξαιρετικά κρίσιμη Ο κίνδυνος των Περσών ήταν αμεσότερος Οι Πέρσες κατέκτησαν το 613 τη Συρία το 614 τα Ιεροσόλυμα, αφαίρεσαν τον Τίμιο Σταυρό και τον μετέφεραν στην πρωτεύουσά τους Κτησιφώντα Ο Ηράκλειος το 619 έκλεισε συνθήκη ειρήνης με το Χαγάνο 4 των Αβάρων και μετακίνησε το στρατό του στο μέτωπο της Μ. Ασίας Ο πόλεμος του Ηρακλείου κατά των Περσών έγινε σε ατμόσφαιρα θρησκευτικής έξαρσης απεριόριστη η ηθική και υλική στήριξη του βυζαντινού αυτοκράτορα από την πλευρά της εκκλησίας ο πατριάρχης Σέργιος παραχώρησε στον Ηράκλειο, ως δάνειο, (μαρτυρία χρονογράφου Θεοφάνους) τα χρήματα των φιλανθρωπικών ιδρυμάτων τα πολυκάνδηλα και άλλα λειτουργικά σκεύη της εκκλησίας ο θρησκευτικός χαρακτήρας των εκστρατειών ήταν προφανής : στρεφόταν κατά : των πυρολατρών Περσών που κατείχαν τους Αγίους Τόπους και απειλούσαν τη Ρωμανία (Βυζαντινή Αυτοκρατορία) κρίθηκε στη μάχη της Νινευί 4 Χαγάνος ή Χάνος : Τίτλος των ηγεμόνων των λαών τουρκομογγολικής καταγωγής (Βούλγαροι, Άβαροι, Χάζαροι).

5 5 ο περσικός στρατός κυριολεκτικά αφανίστηκε ο νέος Πέρσης βασιλιάς Σιρόης συνήψε συνθήκη ειρήνης το Βυζάντιο ανέκτησε όλα τα εδάφη που είχε χάσει στο χώρο της Εγγύς Ανατολής ο Ηράκλειος έγινε θριαμβευτικά δεκτός στην Κωνσταντινούπολη, ως τροπαιούχος το 630 (21-3) ύψωσε πανηγυρικά στα Ιεροσόλυμα τον Τίμιο Σταυρό που ανέκτησε από τους Πέρσες β. Εσωτερική αναδιοργάνωση Για αποτελεσματικότερη διακυβέρνηση του κράτους Επιδιώχθηκε εκτεταμένη διοικητική μεταρρύθμιση, η δημιουργία των θεμάτων. Έγιναν μεταβολές στη δομή της κρατικής μηχανής (συνοδεύουν τις προηγούμενες αλλαγές) ιοικητική μεταρρύθμιση, η δημιουργία των θεμάτων. Θέματα ήταν αρχικά στρατιωτικές μονάδες, μετακινούμενες ανά την επικράτεια. όταν οι μονάδες αυτές απέκτησαν μόνιμη εγκατάσταση ονομάστηκαν οι περιοχές εγκατάστασής τους, οι οποίες εξελίχθηκαν σε διοικητικές περιφέρειες Στα θέματα Ο στρατηγός ασκούσε την ανώτατη στρατιωτική και πολιτική εξουσία του θέματος Οι στρατιώτες διέθεταν στρατιωτόπια, τα οποία ήταν κτήματα : από τα έσοδα των οποίων οι στρατιώτες εξασφάλιζαν και συντηρούσαν το άλογο και τον οπλισμό τους μεταβιβάζονταν από τον πατέρα στον πρωτότοκο γιο, μαζί με την υποχρέωση για στρατιωτική υπηρεσία Οργανώθηκαν : Στη Μ. Ασία (αρχικά, περί τα μέσα του 7 ου αι.) Στη Βαλκανική Χερσόνησο (επεκτάθηκαν αργότερα) Αποτέλεσαν τη βάση της οργάνωσης του Μεσοβυζαντινού Κράτους Είχαν σημαντικές συνέπειες για το αμυντικό σύστημα του Βυζαντίου εξέλιπαν οι μισθοφόροι οι νέοι στρατιώτες-αγρότες αγωνίζονταν με αυταπάρνηση, γιατί παράλληλα υπερασπίζονταν την ιδιοκτησία τους για την κοινωνική οργάνωση του Βυζαντίου ενισχύθηκαν η μικρή και μεσαία ιδιοκτησία (η ενίσχυση οφείλεται και στον αποδεκατισμό των μεγάλων γαιοκτημόνων εξαιτίας των αβαροσλαβικών επιδρομών και των περσικών πολέμων, καθώς τα κτήματά τους καταλαμβάνονται από ακτήμονες και ελεύθερους μικρογαιοκτήμονες) οι ελεύθεροι αγρότες συγκροτούσαν τη δυναμικότερη τάξη της κοινωνίας οργανώθηκαν σε εύρωστες και ομοιογενείς κοινότητες χωρίων η μεσοβυζαντινή κοινωνία αναδιαρθρώθηκε ριζικά Μεταβολές στη δομή της κρατικής μηχανής (συνοδεύουν τις προηγούμενες αλλαγές) Οι κρατικές υπηρεσίες εξαρτιόνταν άμεσα από τον αυτοκράτορα (από τα μέσα του 7 ου αιώνα) Ο λογοθέτης του Γενικού είχε την ευθύνη των οικονομικών

6 6 Ο λογοθέτης του ρόμου 5 έγινε βαθμιαία ο πρώτος αξιωματούχος της αυτοκρατορίας, ένα είδος πρωθυπουργού Κατά τον 7 ο αι. το Βυζαντινό κράτος : γ. Εξελληνισμός του κράτους έχασε μεγάλο μέρος των ανατολικών του επαρχιών πρώτα από τους Πέρσες αργότερα από τους Άραβες απέκτησε όμως εθνολογική ομοιογένεια, επειδή οι περισσότεροι κάτοικοί του ήταν πλέον : Έλληνες ή ελληνόφωνοι Αποτέλεσμα : Τα Ελληνικά έγιναν επίσημη κρατική γλώσσα και πήραν τη θέση που είχαν ως τότε τα λατινικά Η εξέλιξη αυτή αντανακλάται στους επίσημους αυτοκρατορικούς τίτλους. Ο Ηράκλειος : υιοθετεί τον ελληνικό τίτλο βασιλεύς με την προσθήκη πιστός ἐν Χριστῷ εγκαταλείποντας παλαιούς ρωμαϊκούς τίτλους imperator Romanorum (αυτοκράτωρ Ρωμαίων) caesar (καίσαρ 6 ) augustus (αύγουστος 7 ) ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Ποια κατάσταση επικρατούσε στη χερσόνησο του Αίμου κατά τον 7 ο αιώνα; 2. Ποια κατάσταση επικρατούσε στη χερσόνησο του Αίμου (ή στη Βαλκανική χερσόνησο), όταν ανέβηκε στο θρόνο του Βυζαντίου ο Ηράκλειος και πώς αντιμετωπίστηκε; 3. Ποιες υπήρξαν οι συνέπειες των αβαροσλαβικών επιδρομών στη χερσόνησο του Αίμου κατά τον 7 ο αι.; 4. Ποια προβλήματα υπήρχαν στα Ανατολικά σύνορα της Βυζαντινής αυτοκρατορίας επι της βασιλείας του Ηρακλείου, και πώς αντιμετωπίστηκαν; 5. Ποια στοιχεία αποδεικνύουν το θρησκευτικό χαρακτήρα των εκστρατειών του Ηρακλείου εναντίον των Περσών; Να λάβετε υπ όψιν και το πρώτο παράθεμα της σελ. 14 του σχολικού βιβλίου. 6. Πώς επιτεύχθηκε η αποτελεσματικότερη διακυβέρνηση του βυζαντινού κράτους από τα μέσα του 7 ου αι.; 7. Με βάση το δεύτερο παράθεμα της σελ. 14 του σχολικού βιβλίου και τις ιστορικές σας γνώσεις να εξηγήσετε : α) Πότε δημιουργήθηκαν τα πρώτα θέματα; β) Ποια ανάγκη οδήγησε στη δημιουργία τους; 5 Λογοθέτης του Δρόμου : Ο ανώτατος βυζαντινός αξιωματούχος, που ήταν αρμόδιος για το οδικό δίκτυο, τις μετακινήσεις μέσα στη βυζαντινή επικράτεια, και κατ επέκταση για τις μετακινήσεις πρεσβευτών, τη διπλωματία και την εξωτερική πολιτική. 6 Καίσαρ : Τίτλος αξιωματούχου. Από τις αρχές του 7 ου αι. ήταν κάτοχος του δεύτερου σε σημασία βυζαντινού αξιώματος (μετά τον αυτοκράτορα) 7 Αύγουστος : Ένας από τους τέσσερις συνάρχοντες στο σύστημα της Τετραρχίας που καθιέρωσε ο Διοκλητιανός (δύο Αύγουστοι, δύο Καίσαρες). Τουλάχιστον ως τις αρχές του 9 ου αι. η ονομασία αυτή χρησιμοποιήθηκε ως συστατικό στοιχείο του αυτοκρατορικού τίτλου.

7 7 8. Λαμβάνοντας υπ όψιν το παράθεμα της σελ. 15 του σχολικού βιβλίου και με βάση τις ιστορικές σας γνώσεις να αναφερθείτε στις υποχρεώσεις των αγροτών των θεμάτων (ή των αγροτών-στρατιωτών) σε περίπτωση πολέμου. 9. Ποιες υπήρξαν οι συνέπειες της δημιουργίας των θεμάτων για το βυζαντινό κράτος; 10. Ποιοι λόγοι οδήγησαν στον εξελληνισμό του βυζαντινού κράτους κατά τον 7 ο αι. και πώς αυτός πιστοποιείται; 11. Να διατυπώσετε συνοπτικά το περιεχόμενο των όρων : Χαγάνος, Θέματα, Στρατιωτόπια, Λογοθέτης του ρόμου, Λογοθέτης του Γενικού, Καίσαρ, Αύγουστος. 3. Η εμφάνιση του Ισλάμ α. Η προϊσλαμική Αραβία Πριν την εμφάνιση του Ισλάμ στη νότια Αραβία, είχε διαμορφωθεί μια μόνιμα εγκατεστημένη αγροτική κοινωνία στη βόρεια Αραβία δέσποζε η φυλετική οργάνωση οι κάτοικοι ήταν σχεδόν αποκλειστικά νομάδες, που επιδίδονταν σε εμφύλιους πολέμους λεηλατούσαν τα διερχόμενα καραβάνια Για τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία, οι νομάδες αυτοί δεν αποτελούσαν σοβαρή απειλή β. Η οργάνωση των Αράβων Ο Μωάμεθ Υπήρξε ιδρυτής μιας νέας θρησκείας, που ονομάστηκε Ισλάμ (= υπακοή) Ήταν ένας πολυταξιδεμένος οδηγός καραβανιών Γνώριζε το Χριστιανισμό και τον Ιουδαϊσμό Από το 613 άρχισε να διδάσκει δημόσια τη νέα θρησκεία κατηγορούσε τους συμπατριώτες του ως ειδωλολάτρες Το 622 ο Μωάμεθ εκδιώχθηκε από τη Μέκκα κατέφυγε στη Μεδίνα, όπου ίδρυσε μια κοινότητα πιστών ως έτος αποδημίας (Εγίρα = μετανάστευση) θεωρείται αρχή της ισλαμικής κυριαρχίας αποτελεί αφετηρία του χρονολογικού συστήματος των Αράβων Μέσα σε μια δεκαετία ( : θάνατος Μωάμεθ) επέβαλε τη διδασκαλία του συνένωσε τις αραβικές φυλές έθεσε τέρμα στην πολιτική διάσπαση της Αραβικής Χερσονήσου Το Ισλάμ Οι πιστοί της νέας θρησκείας ονομάστηκαν μουσουλμάνοι (=πιστοί) Ιερό βιβλίο των μουσουλμάνων είναι το Κοράνιο Παράγοντας εξάπλωσης του Ισλάμ υπήρξε ο ιερός πόλεμος (=τζιχάντ), υποχρέωση των πιστών να διαδώσουν τη θρησκεία τους στους απίστους με το σπαθί έτσι οι μάρτυρες της πίστης εξασφάλιζαν την είσοδό τους στον Παράδεισο Χαρακτήρας του Ισλάμ Θεοκρατικό κράτος

8 8 έχει πολλά δάνεια στοιχεία από τη Χριστιανική ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο και την Ιουδαϊκή θρησκεία όμως το Κοράνιο δεν καθορίζει μόνο τη θρησκευτική συμπεριφορά των πιστών αλλά και τα καθήκοντα & τους νόμους που πρέπει να τηρούνται από πολίτες, υπαλλήλους & κυβερνώντες ΑΡΑ η θρησκευτική κοινότητα ταυτίζεται με το κράτος (θεοκρατικό κράτος) η θρησκευτική δικαιοσύνη δεν διαχωρίζεται από την κοσμική π.χ. όποιος παραβιάζει τους ιερούς κανόνες δικάζεται από το Μουφτή ή τον Καδή (δικαστή) βάσει του Κορανίου ο ανώτατος άρχοντας είναι ταυτόχρονα θρησκευτικός και κοσμικός ηγέτης Ο Χαλίφης ανέλαβε τη διακυβέρνηση της κοινότητας μετά το θάνατο του Μωάμεθ (632) ήταν συγχρόνως το θρησκευτικό πρότυπο, που ακολουθούσαν οι πιστοί ο αρχηγός του κράτους, που συγκέντρωνε στο πρόσωπό του όλη την κοσμική εξουσία ήταν υπεύθυνος για την εφαρμογή των εντολών του Κορανίου, ως τοποτηρητής του Μωάμεθ. ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Με βάση το πρώτο παράθεμα της σελ. 17 του σχολικού βιβλίου και τις ιστορικές σας γνώσεις να αναφερθείτε : α) στην κατάσταση που επικρατούσε στην προϊσλαμική Αραβία και β) στις σχέσεις βυζαντινών και Αράβων στην ίδια περίοδο. 2. Τι γνωρίζετε για τον ιδρυτή της θρησκείας του Ισλάμ και ποια τα βασικά χαρακτηριστικά της; 3. Πώς αντιλαμβάνεστε τη φράση «ο θρησκευτικός πόλεμος υπήρξε σημαντικός παράγοντας της ραγδαίας εξάπλωσης του Ισλάμ»; Να αξιοποιήσετε στην απάντησή σας και το δεύτερο παράθεμα της σελ. 17 του σχολικού βιβλίου. 4. Ποια στοιχεία πιστοποιούν ότι η κρατική οντότητα που προέκυψε μετά την επικράτηση του Ισλάμ είναι ένα θεοκρατικό κράτος; 5. Ποιος υπήρξε ο ανώτατος άρχοντας της ισλαμικής κοινότητας μετά το θάνατο του Μωάμεθ; Ποιες ήταν οι δικαιοδοσίες του; 6. Να διατυπώσετε συνοπτικά το περιεχόμενο των όρων : Εγίρα, Ιερός πόλεμος, Θεοκρατικό κράτος, Χαλίφης.

9 9 4. Οι αραβικές κατακτήσεις και οι συνέπειές τους. α. Η αραβική εξάπλωση Οι Άραβες μαχητές, το 634, δυο χρόνια μετά το θάνατο του Μωάμεθ (632) με την καθοδήγηση των δύο πρώτων χαλιφών σε ελάχιστο χρονικό διάστημα εισέβαλαν και κατέκτησαν τις γειτονικές πλούσιες χώρες της Εγγύς Ανατολής. Οι κατακτήσεις των Αράβων πραγματοποιήθηκαν με εκπληκτική ταχύτητα είχαν ποικίλες αιτίες Ιδιαίτερη σημασία είχε η εξάντληση των Βυζαντινών και των Περσών από τους μεταξύ τους αγώνες. Κυριότερη αιτία ήταν το ψυχικό σχίσμα που είχε προκληθεί ανάμεσα στο κέντρο και τις ανατολικές επαρχίες του Βυζαντινού κράτους λόγω της αίρεσης του μονοφυσιτισμού που είχε επικρατήσει σ αυτές. Μέχρι το 640 είχαν κριθεί οριστικά οι τύχες της Συρίας της Περσίας της Παλαιστίνης της Μεσοποταμίας και της Αρμενίας Η κατάκτηση της Αιγύπτου, του σιτοβολώνα της Βυζαντινής αυτοκρατορίας άρχισε το 640 ολοκληρώθηκε το 646, με την οριστική κατάληψη της Αλεξάνδρειας Στις αρχές του 8 ου αι. μετά την κατάληψη της Βόρειας Αφρικής οι Άραβες κατέκτησαν μέρος της βησιγοτθικής Ισπανίας αναχαιτίστηκαν τελικά στη ύση από τους Φράγκους, στο Πουατιέ, το 732 β. Ο πόλεμος στη θάλασσα και οι πολιορκίες της Κωνσταντινούπολης Στα μέσα του 7 ου αι. ο χαλίφης Μωαβίας

10 10 συνειδητοποίησε ότι ο αγώνας με το Βυζάντιο μερίμνησε για τη ναυπήγηση στόλου ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο θα κρινόταν στη θάλασσα η πρώτη ναυτική εκστρατεία κατέληξε στην άλωση της Κωνσταντίας, πρωτεύουσας της Κύπρου Ακολούθησαν τα νησιά Κως και Ρόδος Ο τελικός στόχος του Μωαβία ήταν προφανώς η Κωνσταντινούπολη Στα χρόνια της βασιλείας του Κωνσταντίνου ανακόπηκε για πρώτη φορά η εξάπλωση του Ισλάμ το οι Άραβες επιχείρησαν να κατακτήσουν την Κωνσταντινούπολη όλες οι απόπειρές τους απέτυχαν ο στόλος τους καταστράφηκε από το υγρόν πυρ Ο Μωαβίας υπέγραψε ταπεινωτική ειρήνη, η οποία : είχε περιορισμένη διάρκεια αλλά ανύψωσε το διεθνές γόητρο του Βυζαντινού κράτους. Το 717 ο αραβικός στόλος έφτασε και πάλι μπροστά στα τείχη της Κωνσταντινούπολης η πρωτεύουσα σώθηκε για δεύτερη φορά, χάρη : στην αποφασιστικότητα των υπερασπιστών της στο υγρόν πυρ γ. Οι αραβοβυζαντινές συγκρούσεις στη Μ. Ασία και την Ανατολική Μεσόγειο Ο πόλεμος μεταφέρθηκε στη Μ. Ασία, μετά τις αποτυχημένες πολιορκίες της Κωνσταντινούπολης. Στις αρχές του 9 ου αι. το Χαλιφάτο συγκλονίστηκε από εσωτερικές διαμάχες οπότε το Βυζάντιο απαλλάχθηκε προσωρινά από τις αραβικές επιδρομές στα μικρασιατικά εδάφη. Το η αναστάτωση που προκάλεσε στο Βυζάντιο η εξέγερση του Θωμά Σλάβου (αίτια) και η παραμέληση του στόλου από τους Βυζαντινούς έδωσαν την ευκαιρία σε Άραβες από την Ισπανία να καταλάβουν την Κρήτη να κάνουν απόβαση στη Σικελία Λίγα χρόνια αργότερα ο αυτοκράτορας Θεόφιλος έδωσε σκληρούς αγώνες κατά των Αράβων στο μικρασιατικό μέτωπο σπουδαιότερο επεισόδιο του πολέμου : η καταστροφή του Αμορίου (838) (πατρίδας του Αυτοκράτορα) δ. Συνέπειες αραβικών κατακτήσεων Οι αραβικές κατακτήσεις έθεσαν τέρμα στην ελληνορωμαϊκή κυριαρχία στη Μεσόγειο στις ακτές της εμφανίστηκε ένας νέος κόσμος τη βυζαντινή θαλασσοκρατορία διαδέχτηκε μια περίοδος συγκυριαρχίας Αράβων και Βυζαντινών στη Μεσόγειο τα θαλάσσια σύνορα του Βυζαντίου υποχώρησαν στη γραμμή : Κρήτη Κύπρος Λυκία/Κιλικία Οι επιδρομές (κούρσα) των αραβικών στόλων στο Αιγαίο,

11 γίνονταν σχεδόν κάθε χρόνο, είχαν ως αποτέλεσμα : να μειωθεί δραματικά ο πληθυσμός των νησιών και των ακτών του Αιγαίου να περιοριστεί το εμπόριο 11 Οι χερσαίες αραβικές επιδρομές στη Μ. Ασία, έπληξαν το εμπόριο περιόρισαν σημαντικά τις αγροτικές δραστηριότητες των μικρασιατικών πληθυσμών. ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Ποια εδάφη κατέκτησαν οι Άραβες κατά τη διάρκεια του 7 ου και του 8 ου αι.; 2. Ποιες υπήρξαν οι κατακτήσεις των Αράβων στο χώρο της Εγγύς Ανατολής και πού οφείλονταν; 3. Με βάση τις ιστορικές σας γνώσεις και αξιοποιώντας το παράθεμα της σελ. 18 του σχολικού βιβλίου να εξηγήσετε γιατί η απώλεια της Αιγύπτου υπήρξε βαρύ πλήγμα για τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία. 4. Πότε, πού και από ποιους αναχαιτίστηκε η αραβική εξάπλωση; 5. Πώς αντιμετωπίσθηκε η αραβική εξάπλωση από τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία κατά τον 7 ο και 8 ο αι.; 6. Με βάση τις ιστορικές σας γνώσεις και αξιοποιώντας τις πληροφορίες του παραθέματος της σελ. 19 του σχολικού βιβλίου να αναφερθείτε στη σημασία του υγρού πυρός 8 για την αντιμετώπιση των Αράβων και στους τρόπους χρήσης του κατά το 10 ο αι Ποια προβλήματα αντιμετώπισε η Βυζαντινή Αυτοκρατορία από τους Άραβες κατά τον 9 ο αι.; 8. Ποιες υπήρξαν οι συνέπειες των αραβικών κατακτήσεων για τη Βυζαντινή Αυτοκρατορία; 9. Με βάση το χάρτη που παρατίθεται στη σελ. 18 του σχολικού βιβλίου και τις ιστορικές σας γνώσεις να αναφερθείτε στην αραβική εξάπλωση έως και τα μέσα του 8 ου αι. 8 «Υγρόν πυρ» ή «θαλάσσιον πυρ» : Υπήρξε εφεύρεση του Έλληνα μηχανικού Καλλίνικου από την Ηλιούπολη της Συρίας. Ήταν ειδικό μίγμα από νάφθη, θείο, νίτρο και άλλες ουσίες και εκτοξευόταν με σωληνώσεις από ειδικά κατασκευασμένα πλοιάρια (διήρεις και δρόμωνες). 9 Δρόμων : Πολεμικό πλοίο των Βυζαντινών. Ήταν εφοδιασμένο με μία ή δύο σειρές κουπιών και από τον 7 ο αι. με σωλήνα που εκτόξευε το υγρόν πυρ.

12 12 5. Η Εικονομαχία ( ) α. Συνθήκες εκδήλωσης της Εικονομαχίας Το κίνημα της Εικονομαχίας συντάραξε για περισσότερο από έναν αιώνα το Βυζαντινό Κράτος ( ) Οι δύο πρώτοι Ίσαυροι 10 (Λέων Γ και Κωνσταντίνος Ε ), σε συνεργασία με εκπροσώπους του ανωτέρου κλήρου υπήρξαν οι πρωτεργάτες του κινήματος της Εικονομαχίας αλλά το κίνημα δεν μπορεί να θεωρηθεί καρπός της βούλησης ενός ή δύο αυτοκρατόρων με ιδιότυπες θρησκευτικές ιδέες. Ιδεολογική βάση του κινήματος υπήρξαν οι ανεικονικές αντιλήψεις 11 των κατοίκων των ανατολικών επαρχιών οι οποίες στηρίζονταν στο επιχείρημα ότι δεν συμβιβάζεται : η απεικόνιση του θείου με ανθρώπινη μορφή με το χαρακτήρα του Χριστιανισμού, ως καθαρά πνευματικής θρησκείας Προκαλούσαν σοβαρές αντιδράσεις οι υπερβολές της λατρείας των εικόνων και των λειψάνων που άγγιζε τα όρια της δεισιδαιμονίας ανάμεσα στο λαό ιδιαίτερα στις ευρωπαϊκές επαρχίες Κατά τη διάρκεια του 8 ου αιώνα η κεντρική εξουσία έλαβε μέτρα για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Αυτά δικαιολογούνται από την κρισιμότητα των περιστάσεων, που αντιμετώπιζε η αυτοκρατορία την περίοδο αυτή τα αραβικά πλοία όργωναν τις βυζαντινές θάλασσες 10 Δυναστεία των Ισαύρων ή Συριακή δυναστεία : Λέων Γ ( ), Κωνσταντίνος Ε ( ), Λέων Δ ( ), Κωνσταντίνος ΣΤ και Ειρήνη ( ), Ειρήνη ( ) 11 Ανεικονική αντίληψη : είναι η καλλιτεχνική τάση βάσει της οποίας στις παραστάσεις δεν γίνεται χρήση της ανθρώπινης μορφής.

13 13 λεηλατούσαν ακτές, νησιά και πόλεις παρέλυαν το εμπόριο απειλούσαν ακόμη και την ίδια τη Βασιλεύουσα οι Βυζαντινές επαρχίες στη Βαλκανική είχαν κατακλυσθεί από Σλάβους υπέφεραν από τις επιδρομές των Βουλγάρων (νέος γείτονας) Η εικονομαχική πολιτική ήταν : η μόνη που θα μπορούσε να συμφιλιώσει την κεντρική εξουσία με τους πληθυσμούς της Μ. Ασίας αυτή που αποφάσισαν να εφαρμόσουν οι αυτοκράτορες της δυναστείας των Ισάυρων. Επειδή : Η σωτηρία της Αυτοκρατορίας εξαρτιόταν από τους αγροτικούς πληθυσμούς της Μ. Ασίας που υπηρετούσαν στους θεματικούς στρατούς και απέρριπταν την ιδέα της αναπαράστασης του θείου. β. Έναρξη της Εικονομαχίας Ένας καταστροφικός σεισμός με επίκεντρο το θαλάσσιο χώρο μεταξύ Θήρας και Θηρασίας (726) έδωσε αφορμή για την έναρξη της εικονομαχίας ερμηνεύτηκε ως εκδήλωση θείας οργής, διότι η λατρεία των εικόνων στο χώρο της Εκκλησίας, τάχα αποτελούσε εκδήλωση ειδωλολατρείας. Το 726 ο Λέων Γ εξαπέλυσε την πρώτη επίθεση κατά των εικόνων με διαταγή του ο στρατός απομάκρυνε μια εικόνα του Χριστού από τη Χαλκή Πύλη των ανακτόρων Το πλήθος οργισμένο αντέδρασε και ξέσπασαν οδομαχίες Η αντίδραση κατά της εικονομαχικής πολιτικής απλώθηκε από την πρωτεύουσα στο Θέμα Ελλάδος (σημερινή ανατολική Στερεά Ελλάδα) Ο θεματικός στόλος κινήθηκε εναντίον του Λέοντος κατατροπώθηκε κοντά στον Ελλήσποντο Το 730 εκδόθηκε το πρώτο επίσημο εικονομαχικό διάταγμα που προέβλεπε καταστροφή των εικόνων διώξεις κατά των εικονοφίλων, οι οποίες πήραν στην πράξη διάφορες μορφές βασανιστήρια εξορίες δημεύσεις περιουσιών αλλά βρήκε αντίθετη την εκκλησία της Ρώμης ο πάπας, δυσαρεστημένος στράφηκε αργότερα προς τους Φράγκους συνδέθηκε στενά με τους ηγεμόνες τους έτσι η εικονομαχία είχε αρνητικές συνέπειες για τις σχέσεις της Αυτοκρατορίας με τη ύση

14 14 γ. Κορύφωση της Εικονομαχίας Η εικονομαχία επί Κωνσταντίνου του Ε κορυφώθηκε προσέλαβε διαστάσεις ανελέητης εκστρατείας εναντίον των μοναχών και των μοναστηριών που αποτελούσαν τα προπύργια της εικονολατρείας νομιμοποιήθηκε από τη σύνοδο της Ιέρειας (754), η οποία : καταδίκασε τη λατρεία των εικόνων αναθεμάτισε τους οπαδούς της Το 787, επί Κωνσταντίνου ΣΤ και Ειρήνης, η Ζ Οικουμενική Σύνοδος καταδίκασε την εικονομαχία δ. Αναζωπύρωση και τέλος της Εικονομαχίας Η εικονομαχία αναζωπυρώθηκε από τους αυτοκράτορες Λέοντα Ε 12 και Θεόφιλο 13 χωρίς όμως την ορμή και το φανατισμό της πρώτης περιόδου Το Μάρτιο του 843 συγκλήθηκε σύνοδος στην Κωνσταντινούπολη από τη Θεοδώρα, μητέρα του αυτοκράτορα Μιχαήλ και τους συνεργάτες της Βάρδα και Θεόκτιστο που αποφάσισε την αποκατάσταση των εικόνων και σήμανε την οριστική αποτυχία του κράτους να υποτάξει την εκκλησία ολοκληρωτικά στη βούλησή του ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Ποιοι υπήρξαν οι παράγοντες που οδήγησαν στην εκδήλωση της εικονομαχίας; 2. Με βάση το πρώτο παράθεμα της σελ. 21 του σχολικού βιβλίου και τις ιστορικές σας γνώσεις να αναφερθείτε στην πολιτική αναγκαιότητα που επέβαλε την εικονομαχία και τη λαϊκή αντίληψη που υπηρετούσε. 3. Λαμβάνοντας υπ όψιν το δεύτερο παράθεμα της σελ. 21 του σχολικού βιβλίου και αξιοποιώντας τις ιστορικές σας γνώσεις να εξηγήσετε ποια υπήρξε η αφορμή για την έναρξη της εικονομαχίας και πώς αυτή ερμηνεύθηκε από τους εικονοκλάστες (εικονομάχους) και τους εικονολάτρες. 4. Αφού μελετήσετε τα παραθέματα των σελ. 22 και 94 του σχολικού βιβλίου να επισημάνετε τα κυριότερα επιχειρήματα των εικονομάχων και των εικονολατρών. 12 Μετά τη δυναστεία των Ισαύρων : Νικηφόρος Α ( ), Σταυράκιος (811), Μιχαήλ Ραγκαβές ( ), Λέων Ε ( ). 13 Δυναστεία εξ Αμορίου : Μιχαήλ Β ο Τραυλός ( ), Θεόφιλος ( ), Μιχαήλ Γ και Θεοδώρα ( ) Μιχαήλ Γ ( )

15 15 5. Πώς επηρέασε η εικονομαχία τις σχέσεις του Βυζαντινού κράτους με τη ύση; 6. Να αναφερθείτε στις κυριότερες φάσεις της εικονομαχίας και τους πρωταγωνιστές τους. 7. Ποιες σύνοδοι σχετίζονται με την εικονομαχία και τι σηματοδοτεί η τελική απόφαση που ελήφθη; 6. ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 6 ος - 9 ος αι. α. Η οικονομία (6 ος 9 ος αι.) ημογραφική και οικονομική κρίση (Μέσα 6 ου τέλη 8 ου αιώνα) Αίτια : Στο δεύτερο μισό του 6 ου αι., επιδημίες δημογραφική κρίση : φυσικές καταστροφές : μεγάλη μείωση του πληθυσμού της αυτοκρατορίας απώλειες από πολέμους προκάλεσαν και εχθρικές εισβολές οικονομική κρίση Ωστόσο, δεκάδες πόλεις επιβίωσαν κατά τη δύσκολη αυτή περίοδο. Πολλές απ αυτές, π.χ. η Έφεσος και η Νίκαια, συνέχισαν να ακμάζουν ως κέντρα εμπορίου & βιοτεχνίας Συνέπειες : οι αστικές δραστηριότητες περιορίζονται το εξωτερικό εμπόριο φθίνει συνεχώς στην Ανατολή οι Άραβες ελέγχουν τους χερσαίους δρόμους προς την Ανατολή, τα λιμάνια και τα εμπορικά κέντρα της Συρίας και της Αιγύπτου βέβαια, το αραβοβυζαντινό εμπόριο αναβιώνει, σε περιόδους ανακωχής ωστόσο, οι Βυζαντινοί είναι υποχρεωμένοι να μοιράζονται τα κέρδη τους με τους Άραβες στους οποίους καταβάλλουν τελωνειακούς δασμούς στη ύση το εμπόριο μειώνεται στο ελάχιστο, στις αρχές του 8 ου αι., η επικοινωνία δεν διακόπηκε εντελώς οι θαλάσσιες επικοινωνίες παραμένουν εξαιρετικά επικίνδυνες, εξαιτίας των πειρατών Αύξηση πληθυσμού και ανάκαμψη οικονομίας (Τέλη 8 ου - αρχές 9 ου αιώνα) Κατά τα τέλη του 8 ου και τις αρχές του 9 ου αι. ο πληθυσμός της αυτοκρατορίας αρχίζει να αυξάνεται και φτάνει τα 11 εκατ. η οικονομία και το εμπόριο αρχίζουν να ανακάμπτουν

16 16 Ο Νικηφόρος Α πήρε τολμηρά δημοσιονομικά μέτρα για την ανόρθωση της οικονομίας τα οποία, χαρακτηρίστηκαν ως κακώσει,ς από τους αντιπάλους του και από το χρονικογράφο Θεοφάνη. Αυτά ήταν : ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο Ακύρωση φοροαπαλλαγών, που είχε θεσπίσει η αυτοκράτειρα Ειρήνη 2. Η εγγραφή των πολιτών σε φορολογικούς καταλόγους 3. Η επιβολή του καπνικού φόρου (για κάθε εστία που καπνίζει, δηλαδή για κάθε νοικοκυριό) στους παροίκους (εξαρτημένους γεωργούς) των μονών και των ναών στα πολυάριθμα φιλανθρωπικά ιδρύματα 4. Η καθιέρωση της συλλογικής ευθύνης της κοινότητας του χωριού για την καταβολή των φόρων 5. Η απαγόρευση της τοκογλυφίας 6. Η δημιουργία κλήρων για τους ναύτες στρατιώτες της Μ. Ασίας 7. Η υποχρέωση των πλουσίων ναυκλήρων (πλοιοκτητών) της Κωνσταντινούπολης να δανειστούν από το κράτος με υψηλό επιτόκιο. Στόχος : η ανάπτυξη του εμπορίου και της ναυσιπλοΐας. Στρατιωτικοποίηση β. Στρατιωτικοποίηση και εποικισμοί Είναι η έντονη κοινωνική παρουσία του στρατού στο Βυζαντινό κράτος Εκδηλώθηκε από τα μέσα του 7 ου ως τα μέσα του 9 ου αιώνα (δηλαδή την περίοδο της οικονομικής κρίσης) Στοιχεία της στρατιωτικοποίησης ήταν η εμφάνιση των οικογενειακών επωνύμων, που προσδιορίζουν στρατιωτικές αριστοκρατικές οικογένειες, σχεδόν αποκλειστικά η οικοδόμηση πολλών κάστρων, τα οποία κτίζονται σε δυσπρόσιτες περιοχές αντικαθιστούν τις πόλεις που παρακμάζουν η βαθμιαία επέκταση του δικτύου των θεμάτων (ένδειξη εδραίωσης της βυζαντινής κυριαρχίας) με τη διχοτόμηση παλαιότερων μεγάλων θεμάτων (Μ. Ασία) με τη δημιουργία νέων θεμάτων (Βαλκανική) με τη δημιουργία ναυτικών θεμάτων, με τα οποία η αυτοκρατορία θωράκισε τις παράλιες περιοχές, αλλού σε μικρότερο κι αλλού σε μεγαλύτερο βάθος Εποικισμοί Στις ευρωπαϊκές επαρχίες είχαν εγκατασταθεί πολλοί σλαβικοί πληθυσμοί η αυτοκρατορία αντιμετώπιζε ιδιαίτερες δυσχέρειες το βυζαντινό κράτος εφάρμοσε μια συγκροτημένη εποικιστική πολιτική πολλοί Σλάβοι μεταφέρθηκαν από τις σκλαβηνίες των Βαλκανίων στη Μ. Ασία πολλοί μικρασιατικοί πληθυσμοί μετακινήθηκαν και εγκαταστάθηκαν στις σκλαβηνίες της Θράκης, της Μακεδονίας και της Νότιας Ελλάδας Από τα τέλη του 8 ου αι. οι Σλάβοι άρχισαν να ενσωματώνονται στη βυζαντινή κοινωνία και σταδιακά να αφομοιώνονται γ. Το κίνημα του Θωμά του Σλάβου Εκδηλώθηκε το 821 στη Μ. Ασία επί Μιχαήλ Β Ο Θωμάς Στέφθηκε αυτοκράτορας από τον Πατριάρχη Αντιοχείας Εμφανίστηκε ως εικονόφιλος και προστάτης των φτωχών, στους οποίους υποσχέθηκε απαλλαγή από τη φορολογία Προκάλεσε με το κίνημά του αναταραχή που μεταδόθηκε από την ύπαιθρο στις πόλεις και στο στρατό ύο μόνο από τα έξι μικρασιατικά θέματα έμειναν πιστά στο Μιχαήλ

17 17 Πέρασε στην Ευρώπη και πολιόρκησε την πρωτεύουσα, με τη σύμπραξη του ναυτικού θέματος των Κιβυρραιωτών Αναγκάστηκε να λύσει την πολιορκία, εξαιτίας του απόρθητου των τειχών της Κωνσταντινούπολης των λιποταξιών των πληρωμάτων του της βαριάς ήττας του στόλου μπροστά στην Κωνσταντινούπολη (φθινόπωρο του 822) της επίθεσης που δέχτηκε από τους Βουλγάρους, με τους οποίους είχε συμμαχήσει ο Μιχαήλ Κατόρθωσε αρχικά να διαφύγει, αλλά τον Οκτώβριο του 823 συνελήφθη και θανατώθηκε Το κίνημα δεν μπορεί να ερμηνευθεί ως λαϊκή εξέγερση και κοινωνική επανάσταση αν και έπαιξαν κάποιο ρόλο σ αυτό οικονομικοί και κοινωνικοί παράγοντες επρόκειτο περισσότερο για εμφύλιο πόλεμο, μια σύγκρουση μεταξύ νομιμότητας και σφετερισμού της εξουσίας, που επηρεάστηκε κυρίως από : τις προσωπικές φιλοδοξίες και τα κίνητρα του στασιαστή τον αναταγωνισμό των βυζαντινών επαρχιών με την κεντρική εξουσία τη διαμάχη για τις εικόνες ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Ποια ήταν η οικονομική κατάσταση του βυζαντινού κράτους από τον 6 ο έως και τον 9 ο αιώνα; 2. Ποια υπήρξαν τα αίτια και ποιες οι συνέπειες της δημογραφικής και οικονομικής κρίσης που αντιμετώπισε το βυζαντινό κράτος από τον 6 ο έως και τον 9 ο αιώνα; 3. Ποια μέτρα έλαβε για να αντιμετωπίσει την οικονομική κρίση που διερχόταν το βυζαντινό κράτος ο αυτοκράτορας Νικηφόρος Α ; 4. Να σχολιάσετε τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις του Νικηφόρου Α και να επισημάνετε τυχόν αρνητικά σημεία τους. Ο στόχος της οικονομικής μεταρρύθμισης του Νικηφόρου Α ήταν η ανόρθωση των δημοσίων οικονομικών (μέτρα 1, 2, 4), που η αλόγιστη και δημαγωγική πολιτική της Ειρήνης είχε εξαντλήσει ο περιορισμός της υπερβολικά αυξημένης εκκλησιαστικής και μοναστηριακής περιουσίας (μέτρο 3) η πάταξη της τοκογλυφίας (μέτρο 5) η ενίσχυση της πολεμικής ετοιμότητας των ναυτικών παράλληλα με την οικονομική τους ανεξαρτησία εφ όσον πλέον διέθεταν κλήρους (μέτρο 6) η ενίσχυση και άλλων παραγωγικών κλάδων της οικονομίας, όπως είναι η εμπορική ναυτιλία, ώστε να μην αποτελεί η γη τη μοναδική πηγή πλούτου. Αυτό επιδιώχθηκε μέσω της παροχής δανείων προς τους ναυκλήρους από το ίδιο το κράτο,ς σε συνδυασμό με την ενίσχυση των δημοσίων οικονομικών από το υψηλό επιτόκιο αποπληρωμής των δανείων (μέτρο 7) Ωστόσο τα μέτρα που πήρε ο αυτοκράτορας εν μέρει έθιγαν ασθενέστερες τάξεις έθιγαν κυρίως τις πλουσιότερες τάξεις και την εκκλησιαστική περιουσία. Γι αυτό ο ιστορικός Θεοφάνης, μεγάλος εχθρός του Νικηφόρου, τα ονομάζει «κακώσεις». 5. Τι εννοούμε με τον όρο στρατιωτικοποίηση της μεσοβυζαντινής κοινωνίας και ποια στοιχεία την πιστοποιούν; 6. Πώς αντιμετώπισε το βυζαντινό κράτος τα προβλήματα που είχε δημιουργήσει η εγκατάσταση σλαβικών πληθυσμών στις ευρωπαϊκές επαρχίες του; 7. Τι ήταν η εποικιστική πολιτική που εφάρμοσε το βυζαντινό κράτος και ποιες σκοπιμότητες εξυπηρετούσε; Να λάβετε υπ όψιν και το δεύτερο παράθεμα της σελ. 24 του σχολικού βιβλίου. 1) Το σχετικό κείμενο του βιβλίου

18 18 2) Εξυπηρετούσε : α) ημογραφικές σκοπιμότητες επάνδρωση αραιοκατοικημένων και ερημωμένων περιοχών της αυτοκρατορίας, κυρίως των ευρωπαϊκών επαρχιών, όπου είχαν εγκατασταθεί πολλοί σλαβικοί πληθυσμοί αραίωση των επικίνδυνων στοιχείων για την εσωτερική συνοχή της αυτοκρατορίας με την απομάκρυνσή τους από τα σημεία όπου παρουσίαζαν μεγάλη πυκνότητα β) Οικονομικές σκοπιμότητες εξασφάλιση καλλιεργητών γ) Αμυντικές σκοπιμότητες εξασφάλιση στρατιωτών 3) Επιλεγμένα στοιχεία από το παράθεμα 8. Αξιοποιώντας τα στοιχεία του πρώτου παραθέματος της σελ. 24 του σχολικού βιβλίου και τις ιστορικές σας γνώσεις να επισημάνετε το χαρακτήρα και τις αιτίες αποτυχίας του κινήματος του Θωμά του Σλάβου. 9. Να αποδώσετε συνοπτικά το περιεχόμενο των όρων : κακώσεις, πάροικοι, στρατιωτικοποίηση, ναυτικά θέματα, εποικιστική πολιτική. 7. ΣΛΑΒΟΙ ΚΑΙ ΒΟΥΛΓΑΡΟΙ 7 ος - 9 ος αι. α. Σκλαβηνίες (6 ος 9 ος αι.) Οι σκλαβηνίες ήταν μόνιμες εγκαταστάσεις των Σλάβων στη Χερσόνησο του Αίμου αποτελούσαν αυτόνομες νησίδες σλαβικού πληθυσμού, στο γεωγραφικό χώρο της Ελλάδας, μικρότερης ή μεγαλύτερης έκτασης Στη διάρκεια του 9ου αι. οι σκλαβηνίες που βρίσκονταν στα βορειοδυτικά της Χερσονήσου του Αίμου εξελίχθηκαν στα πρώτα κρατίδια των Σέρβων και Κροατών. Η ύπαρξη και η ανάπτυξη των δύο αυτών κρατιδίων διευκόλυνε τον εκχριστιανισμό των δύο λαών επί Βασιλείου Α' ( ). στα νότια της Χερσονήσου του Αίμου άρχισαν να ενσωματώνονται στην επεκτεινόμενη θεματική διοίκηση του Βυζαντινού Κράτους. ήταν αρχικά ημιαυτόνομες και πλήρωναν φόρο υποτέλειας. β. Η ίδρυση του κράτους των Βουλγάρων Οι Βούλγαροι 7 ος αιώνας ήταν λαός που προωθήθηκε από τις ασιατικές στέπες στις εκβολές του ούναβη, ίδρυσαν το κράτος τους στη Χερσόνησο του Αίμου επί Κωνσταντίνου ( ) νίκησαν το βυζαντινό στρατό και κατέκτησαν τα εδάφη μεταξύ ούναβη, Αίμου και Ευξείνου Πόντου. Ο αυτοκράτορας υποχρεώθηκε να αναγνωρίσει σιωπηρά τη νέα κατάσταση και να υποσχεθεί την καταβολή ετήσιων χορηγιών για το μέλλον. Αυτό αποτελούσε πράξη σύνεσης, διότι στην περιοχή αυτή είχαν διεισδύσει ήδη σλαβικές φυλές, με συνέπεια αυτή να έχει αποσπαστεί ουσιαστικά από τον έλεγχο της αυτοκρατορίας.

19 19 Η συμφωνία με τους Βουλγάρους ανανεώθηκε αργότερα. 8 ος αιώνας Οι Βούλγαροι βοήθησαν το Λέοντα Γ ( ) να αντιμετωπίσει τους Άραβες επιδρομείς μπροστά στα τείχη της Κωνσταντινούπολης. Κωνσταντίνος Ε ( ) προσπάθησε να καταλύσει το Βουλγαρικό Κράτος με αλλεπάλληλες εκστρατείες. Η διεξαγωγή του πολέμου υπήρξε δυσχερής για τους Βουλγάρους, αιτία : αντιμετώπιζαν μια μεγάλη εσωτερική πολιτική κρίση που προκλήθηκε από τη σύγκρουση της αντιβυζαντινής και φιλοβυζαντινής παράταξης. Η παλαιά βουλγαρική αριστοκρατία ακολουθούσε αντιβυζαντινή πολιτική, ενώ το φιλοβυζαντινό κόμμα είχε τις ρίζες του στην εθνότητα που διαμορφωνόταν από την ανάμειξη σλαβικών πληθυσμών με τις λαϊκές βουλγαρικές τάξεις. αποτέλεσμα της εσωτερικής αυτής σύγκρουσης ήταν η εξασθένηση των Βουλγάρων, η αποκατάσταση της βυζαντινής υπεροχής στη Χερσόνησο του Αίμου, όχι όμως η ολοκληρωτική επιτυχία του σκοπού του αυτοκράτορα (: δεν καταλύθηκε το βουλγαρικό κράτος) γ. Η Βουλγαρία υπό τον Κρούμο 9 ος αιώνας Η Βουλγαρία ισχυροποιήθηκε σημαντικά στις αρχές του 9ου αι., όταν προσάρτησε πρώην αβαρικά εδάφη. Ο χάνος Κρούμος εγκαινίασε τις εχθροπραξίες ανάμεσα στους Βουλγάρους και τους Βυζαντινούς με την κατάκτηση της Σαρδικής (Σόφιας) και την εξόντωση των υπερασπιστών της (809). Ο αυτοκράτορας Νικηφόρος Α εξεστράτευσε τότε κατά των Βουλγάρων προχώρησε βαθιά στη βουλγαρική επικράτεια. Αλλά η επιχείρηση είχε τραγική έκβαση γι αυτόν. Στις διαβάσεις του Αίμου ο στρατός του εκμηδενίστηκε ολοκληρωτικά. Ο ίδιος ο αυτοκράτορας έπεσε στο πεδίο της μάχης. Ο Κρούμος επανέλαβε τις επιχειρήσεις του σύντομα. Κατέκτησε λιμάνια του Ευξείνου Πόντου. Αποκορύφωμα των επιθετικών ενεργειών του ήταν η εμφάνισή του μπροστά στα τείχη της Κωνσταντινούπολης Όμως ο βούλγαρος ηγεμόνας πέθανε ξαφνικά (814). Έτσι το Βυζάντιο απαλλάχθηκε από έναν ισχυρό αντίπαλο. Ο Ομουρτάγ, διάδοχος του Κρούμου συνήψε 30ετή συνθήκη ειρήνης, μετά την οποία, στα βυζαντινοβουλγαρικά σύνορα επικράτησε αδιατάρακτη ειρήνη, σχεδόν ως τα τέλη του 9 ου αιώνα. δ. Η οργάνωση του Βουλγαρικού Κράτους ύο φυλετικά στοιχεία συνέθεταν το βουλγαρικό πληθυσμό οι Πρωτοβούλγαροι και τα σλαβικά φύλα που είχαν εγκατασταθεί στην επικράτεια του και είχαν οργανωθεί σε σκλαβηνίες.

20 20 Ως τον 9ο αι. η δομή του κράτους χαρακτηρίζεται από τη διαφορετική συμμετοχή στη διακυβέρνηση της χώρας των δύο αυτών φυλετικών στοιχείων Ο χάνος 14 και η πρωτοβουλγαρική αριστοκρατία καθόριζαν την κρατική πολιτική, ενώ οι αρχηγοί των σκλαβηνιών στις περιοχές τους διατηρούσαν μια ορισμένη αυτονομία και συμμετείχαν στη διοίκηση ως ένα βαθμό μόνο. ηλαδή, υπήρχε μια δυαρχία, που αντιστοιχούσε στον εθνικό-φυλετικό δυϊσμό της χώρας. Στη διάρκεια όμως του 9ου αι. Από τη μια πλευρά ενισχύθηκε η κεντρική εξουσία, ενώ σταδιακά υποχώρησε η δύναμη των αρχηγών των σλαβικών φυλών. Από την άλλη πλευρά η αριθμητική υπεροχή των Σλάβων είχε ως αποτέλεσμα τον εκσλαβισμό των Βουλγάρων. Έτσι, οι Σλάβοι υποτάχθηκαν πολιτικά στην πρωτοβουλγαρική αριστοκρατία, αλλά αφομοίωσαν εθνολογικά τους ουννικής καταγωγής Βουλγάρους. ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Τι ήταν οι σκλαβηνίες και πώς εξελίχθηκαν στη διάρκεια του 9 ου αιώνα; 2. Πότε ιδρύθηκε το κράτος των Βουλγάρων και ποιες ήταν οι σχέσεις του με τη Βυζαντινή αυτοκρατορία κατά τον 7 ο και 8 ο αιώνα; 3. Ποιο ήταν το μεγαλύτερο εσωτερικό πρόβλημα που αντιμετώπισε το Πρώτο Βουλγαρικό κράτος; Πότε και πώς λύθηκε το πρόβλημα αυτό; Στην απάντησή σας να λάβετε υπ όψιν και το δεύτερο παράθεμα της σελ. 26 του σχολικού βιβλίου. 4. Ποιες ήταν οι σχέσεις του Βουλγαρικού κράτους με τη Βυζαντινή αυτοκρατορία κατά τον 9 ο αιώνα; 5. Πώς ήταν οργανωμένο το Βουλγαρικό κράτος (ή Ποια υπήρξε η εθνική-φυλετική και πολιτική δομή του Βουλγαρικού κράτους) πριν και κατά τη διάρκεια του 9 ου αιώνα; 6. Αξιοποιώντας τις ιστορικές σας γνώσεις και τις πληροφορίες που μπορείτε να αντλήσετε από το πρώτο παράθεμα της σελ. 26 του σχολικού βιβλίου, να εντοπίσετε τους τρόπους με τους οποίους ασκούσε την εξωτερική του πολιτική το Βυζαντινό κράτος. 7. Πώς αντιμετώπισε η Βυζαντινή αυτοκρατορία το Βουλγαρικό κράτος α) σε επίπεδο επίσημης διπλωματίας και β) σε επίπεδο δυναμικής αντιπαράθεσης; 14 Χαγάνος ή Χάνος : Τίτλος των ηγεμόνων των λαών τουρκομογγολικής καταγωγής (Βούλγαροι, Άβαροι, Χάζαροι).

7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ. αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις

7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ. αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις 7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις πώς διαχειρίστηκε ο Ηράκλειος τόσο τους κινδύνους που απειλούσαν τα σύνορα του ανατολικού ρωμαϊκού κράτους όσο και τα σοβαρά προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

2. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610-641). ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

2. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610-641). ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ 2. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610-641). ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ Συμπλήρωση κενών Να συμπληρώσετε τα κενά του αποσπάσματος, βάζοντας στην κατάλληλη θέση μία από τις ακόλουθες λέξεις (τρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ α. η αραβική εξάπλωση με την καθοδήγηση των δύο πρώτων χαλιφών οι Άραβες εισέβαλαν και κατέκτησαν σε σύντομο χρονικό διάστημα τις πλούσιες χώρες της Εγγύς

Διαβάστε περισσότερα

Ευρύκλεια Κολέζα ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843)

Ευρύκλεια Κολέζα ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) μεγάλες εδαφικές απώλειες ενίσχυση ελληνικότητας νέοι θεσμοί πλαίσιο μέσα στο οποίον το Βυζάντιο

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1.2. Η βασιλεία του Ηρακλείου (610 641). Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις. Α] Ερωτήσεις

Ενότητα 1.2. Η βασιλεία του Ηρακλείου (610 641). Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις. Α] Ερωτήσεις Ιστορία του μεσαιωνικού & νεότερου κόσμου Τράπεζα Θεμάτων Κεφάλαιο 1 ο : Από το θάνατο του Ιουστινιανού ως την αποκατάσταση των εικόνων & τη συνθήκη του Βερντέν Ενότητα 1.2. Η βασιλεία του Ηρακλείου (610

Διαβάστε περισσότερα

σοβαρές αντιδράσεις, ιδιαίτερα στις ευρωπαϊκές επαρχίες, λόγω των

σοβαρές αντιδράσεις, ιδιαίτερα στις ευρωπαϊκές επαρχίες, λόγω των ΚΕΦ. 5. Η ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑ (726 843) πρωτεργάτες: Λέων Γ, Κωνσταντίνος Ε (Ίσαυροι) ιδεολογική βάση: ανεικονικές αντιλήψεις κατοίκων Ανατολικών επαρχιών επιχείρημα: η απεικόνιση του θείου δε συμβιβάζεται με

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610 641) ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610 641) ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610 641) ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ εσωτερική αναδιοργάνωση θέματα δημιουργία θεμάτων: αρχικά στρατιωτικές μονάδες μετακινούμενες ανά την επικράτεια οι

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα Ι-2: Η βασιλεία του Ηρακλείου. Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις

Ενότητα Ι-2: Η βασιλεία του Ηρακλείου. Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις Ενότητα Ι-2: Η βασιλεία του Ηρακλείου. Αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις Κατάσταση της αυτοκρατορίας στις αρχές του 7 ου αιώνα: Επιδρομές Σλάβων και Αβάρων στη βαλκανική χερσόνησο Καταστροφή πόλεων

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Ενότητα 6: Ιστορικό Πλαίσιο 8ου-9ου αιώνα: Σκοτεινοί αιώνες-εικονομαχία. Θεοφάνης: Βίος και Έργο. Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Οι φοιτητές θα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ

ΤΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΤΟ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ Το Χρονολόγιο της Εικονομαχίας αναφέρεται στην θεολογική και πολιτική διαμάχη που ξέσπασε στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία τον 8 ο και 9 ο αιώνα, γύρω από τη λατρεία των χριστιανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ. Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογοςιστορικός

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ. Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογοςιστορικός ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ 1 ΒΥΖΑΝΤΙΟ Η ΜΑΚΡΟΒΙΟΤΕΡΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ 2 ΣΚΟΤΕΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ Συνομωσίες, ίντριγκες και μηχανορραφίες. Θρησκευτικός φανατισμός Δεισιδαιμονία.

Διαβάστε περισσότερα

κεφάλαιο1 Στη διάρκεια της περιόδου αυτής η Βυζαντινή Αυτοκρατορία υφίσταται μεγάλες εδαφικές

κεφάλαιο1 Στη διάρκεια της περιόδου αυτής η Βυζαντινή Αυτοκρατορία υφίσταται μεγάλες εδαφικές κεφάλαιο1 ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) Στη διάρκεια της περιόδου αυτής η Βυζαντινή Αυτοκρατορία υφίσταται μεγάλες εδαφικές απώλειες,

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»;

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Ο όρος«βυζαντινόν» αναφέρεται στο Μεσαιωνικό κράτος που εδιοικείτο από την Κωνσταντινούπολη, τη μεγάλη πόλη των ακτών του Βοσπόρου. Οι ιστορικοί χρησιμοποιούν τον όρο αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑΣ Ἱστορίης Ἐπίσκεψις Μάθημα: Βυζαντινή Ιστορία ιδάσκουσα: Ειρήνη Χρήστου Ειρήνη Χρήστου Βυζαντινή Ιστορία Ειρήνη

Διαβάστε περισσότερα

3. Μιχαήλ Η' και Ανδρόνικος Β' Παλαιολόγοι. α. Η εξωτερική πολιτική του Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου

3. Μιχαήλ Η' και Ανδρόνικος Β' Παλαιολόγοι. α. Η εξωτερική πολιτική του Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου 3. Μιχαήλ Η' και Ανδρόνικος Β' Παλαιολόγοι α. Η εξωτερική πολιτική του Μιχαήλ Η' Παλαιολόγου Στόχοι: Ο Μιχαήλ Η' (1261-1282) έπρεπε: να αντιμετωπίσει την επιθετικότητα των Λατίνων και να αποκαταστήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 867 886 912 913

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες.

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες. ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ Μάθημα: Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία Τάξη: Β Γυμνασίου Ενότητα: Οι πρώτοι αιώνες του Βυζαντίου Χρόνος εξέτασης: 45 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ ΣΥΓΚΛΗΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΒΟΥΛΕΥΤΩΝ-Βουλευτές:

ΤΑΞΗ ΣΥΓΚΛΗΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΒΟΥΛΕΥΤΩΝ-Βουλευτές: ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΑΣΚΑΙΟΙΠΕΡΙΑΥΤΟΝ ΣΥΓΚΛΗΤΙΚΟΙKAI BOYΛΕΥΤΕΣ (HONESTIORES ΕΝΤΙΜΟΤΑΤΟΙ) - ΣΤΡΑΤΟΣ- ΚΛΗΡΟ ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Αυτοκράτορας: H ανάρρηση στο θρόνο χάρη στο

Διαβάστε περισσότερα

Α] Ερωτήσεις. 1. Πώς και πότε εκχριστιανίστηκαν οι Σλάβοι της Μοραβίας; 2. Για ποιους λόγους οδηγήθηκαν οι δύο Εκκλησίες στο Πρώτο Σχίσμα;

Α] Ερωτήσεις. 1. Πώς και πότε εκχριστιανίστηκαν οι Σλάβοι της Μοραβίας; 2. Για ποιους λόγους οδηγήθηκαν οι δύο Εκκλησίες στο Πρώτο Σχίσμα; Ιστορία του μεσαιωνικού & νεότερου κόσμου Τράπεζα Θεμάτων Κεφάλαιο 2 ο : Η εποχή της ακμής: Από τον τερματισμό της Εικονομαχίας ως το Σχίσμα των δύο Εκκλησιών (843 1054) Ενότητα 2.1. Προοίμιο της ακμής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΙΣΗ. Να αντιστοιχίσετε τα δεδομένα της στήλης Α με εκείνα της στήλης Β. Δύο στοιχεία της στήλης Β περισσεύουν. γ. Πρόνοιες. ε.

ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΙΣΗ. Να αντιστοιχίσετε τα δεδομένα της στήλης Α με εκείνα της στήλης Β. Δύο στοιχεία της στήλης Β περισσεύουν. γ. Πρόνοιες. ε. ΝΤΙΣΤΟΙΧΙΣΗ Να αντιστοιχίσετε τα δεδομένα της στήλης με εκείνα της στήλης. Δύο στοιχεία της στήλης περισσεύουν. 1. Γαληνοτάτη Δημοκρατία 2. Ουγενότοι 3. Όθων 4. Ιωάννης ατάτζης 5. Διαφωτισμός α. γία Ρωμαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

3.3. Η ίδρυση της Ρώμης και η οργάνωσή της 3.4 Η συγκρότηση της ρωμαϊκής πολιτείας Res publica (σελ.170-αρχή 175)

3.3. Η ίδρυση της Ρώμης και η οργάνωσή της 3.4 Η συγκρότηση της ρωμαϊκής πολιτείας Res publica (σελ.170-αρχή 175) Λατινική ορολογία για τις Ενότητες της Ρωμαϊκής Ιστορίας Plebes (171) = 1. οι πληβείοι (= αρχικά όσοι δεν ήταν πατρίκιοι, αργότερα όσοι δεν ήταν πατρίκιοι ούτε ιππείς). 2. το πλήθος, ο όχλος. Senatus (171,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1 α. σχολικό βιβλίο, σελ. 46. Φεντερασιόν: ήταν μεγάλη πολυεθνική εργατική οργάνωση της Θεσσαλονίκης, με πρωτεργάτες σοσιαλιστές από την ανοικτή σε νέες ιδέες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 6 Ιουστινιανός Α (β μέρος: 548-565) Διάδοχοι Ιουστινιανού: Ιουστίνος Β (565-578) Τιβέριος (578-582) Μαυρίκιος (582-602) - Φωκάς (602-610) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η Βυζαντινή Κωνσταντινούπολη

Η Βυζαντινή Κωνσταντινούπολη Η Βυζαντινή Κωνσταντινούπολη ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Ε ΤΑΞΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Σελίδα 1 Κωνσταντινούπολη Η ξακουστή και δοξασµένη πολιτεία, µε τη λαµπρή, χιλιόχρονη ιστορία, που για δέκα αιώνες δέσποζε πρωτεύουσα της

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΑΥΤ Κ*ΑΤοΡ1Α. Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΑΥΤ*Κ*ΑΤοΡ1Α. Η 3υζαντινή εποχή Γ* - * **-^ Διασυνδέσεις. ΒιΒλιογραφία Τ Τ"*-*

Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΑΥΤ Κ*ΑΤοΡ1Α. Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΑΥΤ*Κ*ΑΤοΡ1Α. Η 3υζαντινή εποχή Γ* - * **-^ Διασυνδέσεις. ΒιΒλιογραφία Τ Τ*-* Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΑΥΤΚΑΤοΡ1Α Η 3υζαντινή εποχή Η ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΑΥΤ ΚΑΤοΡ1Α Κωνσταντινούπολη, Μ' ένα λεωφορείο τριγυρνάμε όλοι μέσα στην πόλη, σελ. 59-63. Βυζαντινή αυτοκρατορία, Εμπορικοί δρόμοι, σελ 34 Μύθοι και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Επισκόπηση της Ελληνικής Ιστορίας, Β. Θ. Θεοδωρακόπουλος, Ph.D. Διόρθωση - Επιμέλεια: Λίλυ Πανούση Εκδόσεις Γιαλός Αθήνα, Δεκέμβριος 2015 ISBN: 978 960 82275 0 7 Εκδόσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ, φιλόλογος

ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ, φιλόλογος ΟΙ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ Η ιδέα των σταυροφοριών (σύμφωνα με επικρατέστερη άποψη) ήταν ξένη τότε στο Βυζάντιο. Η ιδέα των σταυροφοριών γεννιέται στη Δυτική Ευρώπη τον 11 ο αι., Οι αιτίες α. Η αναβίωση της αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας

Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση. Φύλλο Εργασίας Η κρίση της Αυτοκρατορίας των Αψβούργων Η ιταλική και γερμανική ενοποίηση Φύλλο Εργασίας 1. Αφού συμβουλευτείτε τη σελίδα 44 του βιβλίου σας καθώς και το χάρτη που παρατίθεται, να συμπληρώσετε την πιο

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του Μεσαιωνικού και του Νεότερου Κόσμου 565-1815

Ιστορία του Μεσαιωνικού και του Νεότερου Κόσμου 565-1815 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ Ιστορία του Μεσαιωνικού και του Νεότερου Κόσμου 565-1815 Β Γενικού Λυκείου (Γενικής Παιδείας) Τόμος 1ος Ιστορία του Μεσαιωνικού Και του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ 3 o ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΑΛΑΤΣΙΟΥ Σ.Χ. ΕΤΟΣ 2011-2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΓΕΙΤΟΝΕΣ ΜΑΣ» ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ Εργασία της μαθήτριας:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΡΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΣΤΟΡΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΤΟΡΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Απαραίτητη προϋπόθεση για την κατανόηση του μαθήματος είναι η διδασκαλία της ύλης χωρίς χάσματα και ασυνέχειες. Η αποσπασματικότητα δεν επιτρέπει στους μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΠ11 ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Βυζάντιο και Χριστιανισμός: η δυναμική της θρησκείας στον καθορισμό της φυσιογνωμίας της αυτοκρατορίας και των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 5 Ο Έκτος Αιώνας και η Δυναστεία του Ιουστινιανού (518-610): Ιουστίνος Α (518-527) - Ιουστινιανός Α (α μέρος: 527-548)

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 5 Ο Έκτος Αιώνας και η Δυναστεία του Ιουστινιανού (518-610): Ιουστίνος Α (518-527) - Ιουστινιανός Α (α μέρος: 527-548) ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 5 Ο Έκτος Αιώνας και η Δυναστεία του Ιουστινιανού (518-610): Ιουστίνος Α (518-527) - Ιουστινιανός Α (α μέρος: 527-548) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΟΜΑ Α Α

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΟΜΑ Α Α ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 Β ΤΑΞΗΣ ΟΜΑ Α Α Α1.1.Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό των δεδοµένων της Στήλης Α και δίπλα σε κάθε αριθµό το γράµµα του δεδοµένου της Στήλης Β που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΒΔΟΜΗ Η ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΒΔΟΜΗ Η ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΒΔΟΜΗ Η ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ 1. Εισαγωγή - Η πιο παραμελημένη περίοδος της ιστορίας της Ελληνικής είναι η μεσαιωνική. Για λόγους καθαρά ιδεολογικούς και πολιτικούς, το

Διαβάστε περισσότερα

Ανατολή ΠΕΡΣΕΣ. Κοινός στόχος Περσών και Βυζαντίου η Αρµενία. 591 : Συνθήκη ειρήνης

Ανατολή ΠΕΡΣΕΣ. Κοινός στόχος Περσών και Βυζαντίου η Αρµενία. 591 : Συνθήκη ειρήνης Ε.Μ. & Σ.Ν. 20 ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΕΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΞ ΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙ ΤΙΚΗ ΙΑ ΟΧΟΙ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ Ιουστίνος Τιβέριος ΠΕΡΣΕΣ Βορράς : ΑΒΑΡΟΣΛΑΒΟΙ Επιδροµές, εξόντωση πληθυσµού, καταστροφές ακµαίων πόλεων. πολιορκίες

Διαβάστε περισσότερα

4. ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ (1517-1555)

4. ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ (1517-1555) 4. ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ (1517-1555) Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): Ρώμη, Βυζάντιο, βούλλα, συγχωροχάρτι, επιστήμη, Αναγέννηση, Μεσαίωνας, τυπογραφία. Από τα τέλη του

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 9 Ο Ένατος Αιώνας: Νικηφόρος Α (802-811) - Μιχαήλ Α Ραγκαβές (811-813) Λέων Ε Αρμένιος (813-820) - Φρυγική Δυναστεία (ή του Αμορίου) 820-867: Μιχαήλ Β Τραυλός (820-829) - Θεόφιλος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 8 Ο Όγδοος Αιώνας Δυναστεία Ισαύρων (717-820): Λέων Γ (717-741) Κων/νος Ε (741-775) Λέων Δ (775-780) Κων/νος Ϛ (780-792) - Ειρήνη η Αθηναία (797-802) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Η Ίδρυση της Ρώμης και η οργάνωσή της. Επιμέλεια Δ. Πετρουγάκη, φιλόλογος

Η Ίδρυση της Ρώμης και η οργάνωσή της. Επιμέλεια Δ. Πετρουγάκη, φιλόλογος Η Ίδρυση της Ρώμης και η οργάνωσή της Επιμέλεια Δ. Πετρουγάκη, φιλόλογος Εκδοχές ίδρυσης Σύμφωνα με την παράδοση από τον Ρωμύλο, γιο του Αινεία (γύρω στο 735 π.x.) Σύμφωνα με την αρχαιολογική έρευνα στη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 10 O Δέκατος Αιώνας (α μισό): Λέων Ϛ Σοφός (886-912) - Αλέξανδρος Α (912-913) Κων/νος Ζ Πορφυρογέννητος 913-959 (Ρωμανός Α Λεκαπηνός 920-944) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΜΑ: ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑ

ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΜΑ: ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑ ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΜΑ: ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑ ΜΑΘΗΤΡΙΑ: Σύρμα Ν. Γεωργία ΤΑΞΗ Β 1 EIKONOMAXIA Α Περίοδος ( 726 έως 780 ) Β Περίοδος ( 813 έως 843 ) Διαμάχη γύρω από το θέμα των ιερών εικόνων, η οποία εξελίχθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 3. H Βυζαντινή Αυτοκρατορία ανάμεσα στον ισλαμικό και το δυτικοευρωπαϊκό κόσμο (8ος -- 9ος αιώνας) 8ος -- 9ος αιώνας

Κεφάλαιο 3. H Βυζαντινή Αυτοκρατορία ανάμεσα στον ισλαμικό και το δυτικοευρωπαϊκό κόσμο (8ος -- 9ος αιώνας) 8ος -- 9ος αιώνας Κεφάλαιο 3 H Βυζαντινή Αυτοκρατορία ανάμεσα στον ισλαμικό και το δυτικοευρωπαϊκό κόσμο () Τον 8ο και τον 9ο αιώνα η Βυζαντινή Αυτοκρατορία αντιμετώπισε προβλήματα στο εσωτερικό και το εξωτερικό. Στο εσωτερικό

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΟΣ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ----- ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Ταχ. Δ/νση: ΤΜΗΜΑ Ανδρέα Παπανδρέου Α 37 Τ.Κ. Πόλη: 15180

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 12 Ενδέκατος Αιώνας (α μισό): Βασίλειος Β Βουλγαροκτόνος (976-1025) Κων/νος Η (1025-1028) - Ρωμανός Γ Αργυρός (1028-1034) - Μιχαήλ Δ Παφλαγών (1034-1041) - Μιχαήλ Ε Καλαφάτης

Διαβάστε περισσότερα

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794)

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Το πλαίσιο 18 ος αιώνας, Γαλλία: Παλαιό Καθεστώς, δηλ. 3 θεσμοθετημένες τάξεις: Κλήρος (0,5%) Ευγενείς (1,5%) Υπόλοιποι, δηλ. αστοί, αγρότες εργάτες (98%) Κριτήρια ένταξης:

Διαβάστε περισσότερα

Η Νίκη ήταν κόρη της Στύγας και του Πάλλαντα. Είχε αδέρφια της το Κράτος, το Ζήλο και τη Βία.

Η Νίκη ήταν κόρη της Στύγας και του Πάλλαντα. Είχε αδέρφια της το Κράτος, το Ζήλο και τη Βία. Η Νίκη σε νομίσματα Νίκη: θεά της ελληνικής μυθολογίας προσωποποιούσε τη δόξα του ελληνικού πολιτισμού. Η Νίκη στέλνονταν από το Δία για να εξυμνήσει μία νίκη, να προσφέρει σπονδές ή να στεφανώσει ένα

Διαβάστε περισσότερα

Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία

Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία Θέμα της διδακτικής πρότασης Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία Τάξη: Α Γυμνασίου Στοχοθεσία Επιδιώκεται οι μαθητές/τριες να προσδιορίσουν την πορεία που οδήγησε την Αθήνα σε ρόλο ηγεμόνα

Διαβάστε περισσότερα

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ

2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ 2. ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟΣ Συμπλήρωση κενών ακόλουθες λέξεις (τρεις λέξεις περισσεύουν): βιβλιοθήκη, Βαλκανική, ανθρωπιστικός, πανεπιστήμιο, χειρόγραφο, Ιταλική, τυπογραφία, σπάνιος. Η Αναγέννηση και

Διαβάστε περισσότερα

Η εκπαίδευση στο Βυζάντιο

Η εκπαίδευση στο Βυζάντιο Η εκπαίδευση στο Βυζάντιο Τα Πανεπιστίμια του Βυζαντίου Οι Βυζαντινοί έδιναν μεγάλη σημασία στην εκπαίδευση, παρ' όλο που στην αυτοκρατορία υπήρχαν πολλοί αναλφάβητοι. Γενικά στο Βυζάντιο η παιδεία δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2ης ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2ης ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΕΛΠ 11: Ελληνική Ιστορία Ακ. Έτος: 2008-9 ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 2ης ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΜΑ: Η βυζαντινή αριστοκρατία κατά τους 9 ο έως 12 ο αιώνα: δομή και χαρακτηριστικά, ανάπτυξη και σχέσεις

Διαβάστε περισσότερα

5. Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ

5. Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ 5. Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ Συμπλήρωση κενών Να συμπληρώσετε τα κενά του αποσπάσματος, βάζοντας στην κατάλληλη θέση μία από τις ακόλουθες λέξεις /φράσεις (τρεις περισσεύουν): αυτοκράτορας, διπλωματία,

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Ιστορίας Α Λυκείου από όλη την ύλη

Θέματα Ιστορίας Α Λυκείου από όλη την ύλη Θέματα Ιστορίας Α Λυκείου από όλη την ύλη 1. Σημασία του Νείλου για την οικονομία της Αιγύπτου. Σελ. 21. Προσοχή στο παράθεμα της ίδιας σελίδας. 2. Κοινωνική οργάνωση στην αρχαία Αίγυπτο. Σελ. 22 3. Πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Περίοδος των Αραβικών Επιδρομών - Μετοικεσία Κυπρίων. Φύλλο εργασίας

Περίοδος των Αραβικών Επιδρομών - Μετοικεσία Κυπρίων. Φύλλο εργασίας Περίοδος των Αραβικών Επιδρομών - Μετοικεσία Κυπρίων Φύλλο εργασίας 1. «Αυτό το έτος (Α.Μ. 6177=691 μ.χ.) ο Ιουστινιανός από ανοησία έλυσε την ειρήνη, την οποία είχε συνομολογήσει με τον (Χαλίφη) Abd al

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

Εικονογραφία. Μιχαήλ Βόδας Σούτσος Μεγάλος Διερµηνέας και ηγεµόνας της Μολδαβίας Dupré Louis, 1820

Εικονογραφία. Μιχαήλ Βόδας Σούτσος Μεγάλος Διερµηνέας και ηγεµόνας της Μολδαβίας Dupré Louis, 1820 Φαναριώτες Ονοµασία που δόθηκε στα µέλη της παλαιάς βυζαντινής αριστοκρατίας (µεταξύ εκείνων που δεν διέφυγαν στη Δύση ή δεν εξισλαµίσθηκαν) και σε εµπόρους από τις περιοχές του Πόντου, της Ανατολίας (:

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού

Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ιστορία του Αραβοϊσλαμικού Πολιτισμού Ενότητα 3: Ιστορική Ανασκόπηση των Ισλαμικών Αυτοκρατοριών Δημήτριος Σταματόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α1 Α.1.1.α Το Νοέμβριο του 1919 υπογράφηκε η συνθήκη του Νεϊγύ.πριν από την υπογραφή της συνθήκης) σελ 140 σχ.βιβλ. Β. Κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Θ.Α. ΑΜΕΛΙ ΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ - ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Β Λυκείου ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2014 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Ένα από τα πιο βασικά προβλήµατα προκλήσεις που έχει να αντιµετωπίσει ο καθηγητής που διδάσκει το

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Ρωμαϊκή Ιστορία (55 ΒΥ1) Διδάσκων: Andrew Farrington (eduserv@otenet.gr)

Εισαγωγή στη Ρωμαϊκή Ιστορία (55 ΒΥ1) Διδάσκων: Andrew Farrington (eduserv@otenet.gr) Εισαγωγή στη Ρωμαϊκή Ιστορία (55 ΒΥ1) Διδάσκων: Andrew Farrington (eduserv@otenet.gr) Ενότητα 2: H ρωμαϊκή αυτοκρατορία: Εξάπλωση της κυριαρχίας της Ρώμης μέχρι το τέλος της Δημοκρατίας 1.). Η γεωγραφία

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΑΔΑΣ Α

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΑΔΑΣ Α ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΟΜΑΔΑΣ Α 1. Να προσδιορίσετε την έννοια του όρου «Βυζάντιο» και να αναφέρετε τις χρονικές περιόδους διαίρεσης της ιστορίας του. Να αναφέρετε επίσης με ποιο όνομα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 11 Ο Δέκατος Αιώνας (β μισό): Ρωμανός Β (959-963) Νικηφόρος Φωκάς (963-969) - Ιωάννης Τσιμισκής (969-976)

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 11 Ο Δέκατος Αιώνας (β μισό): Ρωμανός Β (959-963) Νικηφόρος Φωκάς (963-969) - Ιωάννης Τσιμισκής (969-976) ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 11 Ο Δέκατος Αιώνας (β μισό): Ρωμανός Β (959-963) Νικηφόρος Φωκάς (963-969) - Ιωάννης Τσιμισκής (969-976) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Βασικός

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτιστική Εταιρεία Πανόραμα Οκτώβριος 2012

Πολιτιστική Εταιρεία Πανόραμα Οκτώβριος 2012 Πολιτιστική Εταιρεία Πανόραμα Οκτώβριος 2012 Πέντε διαλέξεις για τα Βαλκάνια των δύο πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα Κώστας Καραμαλής 1912 2012 Εκατό Χρόνια Ελλαδικής Θεσσαλονίκης ( ἤ εκατό χρόνια μοναξιάς;

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 15 Ο Δωδέκατος Αιώνας (β μέρος): Δυναστεία Αγγέλων: Ισαάκιος Β Άγγελος (1185-1195) - Αλέξιος Γ Άγγελος (1195-1203) - Ισαάκιος Β και Αλέξιος Δ Άγγελοι (1203-1204) - Αλέξιος Ε Μούρτζουφλος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ (από το 1100 ως το 323 π.χ.) 1600-1100π.Χ.:Πρωτοϊστορική περίοδος που οδηγεί στο μυκηναϊκό πολιτισμό.

Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ (από το 1100 ως το 323 π.χ.) 1600-1100π.Χ.:Πρωτοϊστορική περίοδος που οδηγεί στο μυκηναϊκό πολιτισμό. Ομηρική εποχή Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ (από το 1100 ως το 323 π.χ.) ΕΙΣΑΓΩΓΗ: 1600-1100π.Χ.:Πρωτοϊστορική περίοδος που οδηγεί στο μυκηναϊκό πολιτισμό. 1100 π.χ.: Εναρξη της ελληνικής ιστορίας. 11 ος 9 ος αιώνας:οι

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει χαρακτηριστικά «Mare Mediterraneum» ως μεταξύ δύο ηπείρων

Διαβάστε περισσότερα

Ιερού Παλατίου Ιππόδρομο ανακτόρου των Βλαχερνών, του ανακτόρου του Μυρελαίου σειρά καταστημάτων της Μέσης

Ιερού Παλατίου Ιππόδρομο ανακτόρου των Βλαχερνών, του ανακτόρου του Μυρελαίου σειρά καταστημάτων της Μέσης BYZANTINH TEXNH:AΡXITEKTONIKH kαι ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ H Βυζαντινή αρχιτεκτονική και ως αναπόσπαστο τμήμα της η ζωγραφική: - Ψηφιδωτή και νωπογραφία- νοείται η τέχνη που γεννήθηκε και ήκμασε μεταξύ 4ου και 15ου αιώνα,

Διαβάστε περισσότερα

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 ΕΝΑ ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ, ΓΕΜΑΤΟ ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ. 33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 Εικόνα 1 Εικόνα 2 Ρωμαϊκές λεγεώνες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΛΑΜ η θρησκεία της υποταγής στον Αλλάχ

ΙΣΛΑΜ η θρησκεία της υποταγής στον Αλλάχ ΘΡΗΣΚΕΙΕΣ ΤΗΣ ΑΣΙΑΣ ΙΣΛΑΜ η θρησκεία της υποταγής στον Αλλάχ Ιδρυτής του Ισλάμ είναι ο Μωάμεθ (ο οποίος θεωρείται απ τους μουσουλμάνους ο τελευταίος και μεγαλύτερος προφήτης) Το ιερό βιβλίο της θρησκείας

Διαβάστε περισσότερα

«Αθηνά» Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Όπλων www.armscontrol.info

«Αθηνά» Ευρωπαϊκό Κέντρο Ελέγχου Όπλων www.armscontrol.info http://, Τηλ:2105226884, 6944165341, FAX: 2105226884, 2310904794 Η πραγματική εικόνα του πολέμου στο Λίβανο με απλά λόγια. Θεόδωρος Λιόλιος Διευθυντής του Ε.Κ.Ε.Ο. Σαλαμίνος 10, Θεσσαλονίκη 54625, email:

Διαβάστε περισσότερα

Οι Θετικές Επιστήμες στο Βυζάντιο Μέρος 1: Η πολιτικοκοινωνική κατάσταση

Οι Θετικές Επιστήμες στο Βυζάντιο Μέρος 1: Η πολιτικοκοινωνική κατάσταση Οι Θετικές Επιστήμες στο Βυζάντιο Μέρος 1: Η πολιτικοκοινωνική κατάσταση Δρ Μάνος Δανέζης Επίκουρος Καθηγητής Αστροφυσική Τμήμα Φυσικής ΕΚΠΑ www..manosdanezis.gr Πως δημιουργείται ένα πολιτισμικό ρεύμα

Διαβάστε περισσότερα

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ ΘΕΜΑ Α1 ΙΣΤΟΡΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Α1.1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας στο τετράδιό σας τη λέξη Σωστό ή Λάθος δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ»

«H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» «H ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ» Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΘΑΛΑΣΣΑ Οι χρησιμότητες της θάλασσας είναι πολλές όπως πολλές είναι κι οι ωφέλειες που η θάλασσα παρέχει στον άνθρωπο. Ο ι

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΠΑ.Λ. (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Να δώσετε το περιεχόµενο των παρακάτω διεθνών συµφωνιών: α. Συνθήκη του Αγίου Στεφάνου (1878) β. Σύµφωνο Μολότοφ Ρίµπεντροπ (1939) γ. Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1. α. Ορεινοί: Οι επαναστάτες του 1862 προκήρυξαν εκλογές αντιπροσώπων για Εθνοσυνέλευση, η οποία θα ψήφιζε νέο σύνταγμα. Οι εκλογές έγιναν το Νοέμβριο του 1862. Η πλειονότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α.1 Α.1.1 Να δώσετε το περιεχόμενο των ακόλουθων όρων: α. Κλήριγκ β. Οργανισμός γ. Οργανικός Νόμος 1900 ΜΟΝΑΔΕΣ 15 Α.1.2 Να αντιστοιχίσετε κάθε δεδομένο της

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 13

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 13 ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 13 Ο Ενδέκατος Αιώνας (β μισό) - Το τέλος της Μακεδονικής Δυναστείας: Θεοδώρα Πορφυρογέννητος (1055-1056) - Μιχαήλ Ϛ Στρατιωτικός (1056-1057) Δυναστεία Δουκών και Κομνηνών (1057-1185):

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Θ.Α. ΑΜΕΛΙ ΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ - ΙΣΤΟΡΙΚΟΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΝΕΟΤΕΡΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Β Γυµνασίου ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2013 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Ένα από τα πιο βασικά προβλήµατα προκλήσεις που έχει να αντιµετωπίσει ο καθηγητής που διδάσκει το

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ 2015

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ 2015 ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ 2015 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 α. σχολικό βιβλίο σελίδα 77 «Οι ορεινοί των πλοιοκτητών» β. σχολικό βιβλίο σελίδα 157 «Για τη στέγαση των προσφύγων τηρήθηκε (αυτεπιστασία)»

Διαβάστε περισσότερα

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας.

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας. Αθήνα Μάρτιος 2011 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΦΙΛΕΛΛΗΝΩΝ & ΨΥΛΛΑ 2 105 57 ΑΘΗΝΑ Τηλ 213.16.16.900 Fax 2103246165 Email: adedy@adedy.gr, adedy1@adedy.gr ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΠΡΟΣ. ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014

ΚΥΠΡΟΣ. ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014 ΚΥΠΡΟΣ ακόμα υπό κατοχή ακόμα διαιρεμένη 1974-2014 ΦΩΤΟ: Κάτια Χριστοδούλου 1974-2014 ΚΥΠΡΟΣ ΑΚΟΜΑ ΥΠΟ ΚΑΤΟΧΗ, ΑΚΟΜΑ ΔΙΑΙΡΕΜΕΝΗ Τα αποτελέσματα της στρατιωτικής εισβολής της Τουρκίας στην Κύπρο το 1974

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 4 Ο Πέμπτος Αιώνας (β' μισό) 457-518: Λέων Α' (457-474) Ζήνων (474-491) - Αναστάσιος (491-518)

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 4 Ο Πέμπτος Αιώνας (β' μισό) 457-518: Λέων Α' (457-474) Ζήνων (474-491) - Αναστάσιος (491-518) ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 4 Ο Πέμπτος Αιώνας (β' μισό) 457-518: Λέων Α' (457-474) Ζήνων (474-491) - Αναστάσιος (491-518) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Βασικός σκοπός της

Διαβάστε περισσότερα

Μανώλης Γιορταμάκης Γ 1 Γυμνασίου

Μανώλης Γιορταμάκης Γ 1 Γυμνασίου Μανώλης Γιορταμάκης Γ 1 Γυμνασίου Γεννήθηκε στην πόλη Αιάκειο της Κορσικής, μόλις ένα χρόνο αφού η κυριαρχία του νησιού μεταβιβάστηκε από τη Δημοκρατία της Γένοβας στη Γαλλία. Ο πατέρας του Κάρλος Βοναπάρτης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΠ11 Τελικέςεξετάσεις 2011-12

ΕΛΠ11 Τελικέςεξετάσεις 2011-12 ΕΛΠ11 Τελικέςεξετάσεις 2011-12 1 Α φάση Εξέτασης Οµάδα Α 1) ΠότεκαιγιαποιουςλόγουςιδρύθηκεηΑ ΑθηναϊκήΣυµµαχία; 2) Πότε εµφανίστηκε η αλφαβητική γραφή στον ελληνικό κόσµο και ποιες ανάγκεςεξυπηρετούσε;

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιανική Γραμματεία ΙI

Χριστιανική Γραμματεία ΙI Χριστιανική Γραμματεία ΙI Ενότητα 1: Εικονομαχία (727-843) Αναστάσιος Γ. Μαράς, Δρ Θ. Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Τα κυριότερα χαρακτηριστικά της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας είναι η συνέχεια στόχων και στρατηγικών επιλογών στη βάση των πολιτικών αντιλήψεων

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ήταν γύρω στον 11 ου αι. στα χρόνια του Αλέξιου Κομνηνού όταν στην Κωνσταντινούπολη ξέσπασε με νέα διαμάχη. Άνθρωποι των γραμμάτων και μη,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΣΜΟΣ

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΣΜΟΣ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΙΣΜΟΣ ΙΣΛΑΜ ) إسالم (αραβικά: Η αραβική λέξη «Ισλάμ» σημαίνει «υποταγή» και νοείται από τους μουσουλμάνους ως «υποταγή στον Θεό» εκείνοι που αποδέχονται την θρησκεία

Διαβάστε περισσότερα

6 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

6 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 6 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Θέμα: Οι άγιες εικόνες, έκφραση της πίστης Σχολείο: Περιφερειακό Λύκειο Αγίου Χαραλάμπους, Έμπα (κεφ.18) Τάξη: Α Λυκείου Καθηγητής:Νικόλαος Καραμπάς Π.Μ.Π.: 16951 Α Σκοπός: Να αντιληφθούν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5)

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5) Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr 1. Ποια από τις ακόλουθες μάχες δεν έχει σχέση με τους Μηδικούς Πολέμους; α. η μάχη της Μυκάλης β. η μάχη

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Ζ Ηανάπτυξητης Μακεδονίας.

Κεφάλαιο Ζ Ηανάπτυξητης Μακεδονίας. Πρόταση διδασκαλίας Κεφάλαιο Ζ Ηανάπτυξητης Μακεδονίας. Ενότητα 4. Το έργο του Αλέξανδρου Κύρια σημεία της ενότητας Περιγραφή της γεωγραφικής έκτασης και της ποικιλίας των λαών του κράτους που δημιούργησε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2014. Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από έξι (6) σελίδες.

ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2014. Το εξεταστικό δοκίμιο αποτελείται από έξι (6) σελίδες. ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΡΑΔΙΠΠΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:... ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2013-2014 ΥΠΟΓΡΑΦΗ:... ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 Μάθημα: ΙΣΤΟΡΙΑ Διάρκεια: 2 ώρες Τάξη : Β Γυμνασίου Ημερ.: 04/06/2014 Ονοματεπώνυμο μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ

«ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ «ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ» ΟΡΙΣΜΟΣ Η δημοκρατία είναι το πολίτευμα στο οποίο η εξουσία πηγάζει από το λαό, ασκείται από τον λαό και υπηρετεί τα συμφέροντά του. Βασικό χαρακτηριστικό της είναι η λήψη αποφάσεων με ψηφοφορία

Διαβάστε περισσότερα

Η αιώνια πόλη. Γιορταμάκης Μανώλης Β1 Γυμνασίου

Η αιώνια πόλη. Γιορταμάκης Μανώλης Β1 Γυμνασίου Η αιώνια πόλη Γιορταμάκης Μανώλης Β1 Γυμνασίου Σήμερα, η Ρώμη είναι η πρωτεύουσα της Ιταλίας, της ομώνυμης επαρχίας και μία από τις ιστορικότερες πόλεις της Ευρώπης και κατατάσσεται 6 η σε πληθυσμό ( μετά

Διαβάστε περισσότερα