ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ (PTSD) Συντάκτης: Σπυριδούλα Τσαρουχά

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ (PTSD) Συντάκτης: Σπυριδούλα Τσαρουχά"

Transcript

1 ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ (PTSD) Συντάκτης: Σπυριδούλα Τσαρουχά 1

2 Περιεχόμενα Μετατραυματικό Σύνδρομο (PTSD) 2 Συντάκτης: Σπυριδούλα Τσαρουχά 2 ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΒΑΣΗ 2 Α. Εισαγωγή Ορισμός 2 Β. Επιδημιολογία 2 Γ. Συμπτώματα του PTSD 3 Δ. Αξιολόγηση 4 Ε. Διαχείριση 6 Ε.1. Η εντατική παρακολούθηση και αναμονή 6 Ε.2.Ψυχολογική υποστήριξη 6 Ε.3. Φαρμακευτική αντιμετώπιση 7 Βιβλιογραφία 8 ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ 9 Α. ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ: ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ 9 Σχετιζόμενοι Παράγοντες 9 Προσδιοριστικά Χαρακτηριστικά 9 Β. Επιθυμητες Εκβάσεις 10 Γ. ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ/ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ 13 1ης ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 13 2ης ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 14 3ης ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 16 Βιβλιογραφία 17 ΕΝΤΥΠΑ 18 Α. Έντυπο επικεντρωμένης αξιολόγησης μετατραυματικού συνδρόμου 18 Υποκειμενικά Δεδομένα (Προσωπικές Αναφορές) 18 Αντικειμενικά Δεδομένα (Ευρύματα) 18 Β. Έντυπο διατύπωσης νοσηλευτικής διάγνωσης: Μετατραυματικού 22 συνδρόμου Γ. Έντυπο καταγραφής επιθυμητών εκβάσεων 23 Δ. Νοσηλευτικές παρεμβάσεις 24 2

3 ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ [ΚΑΘΟΡΙΣΤΕ ΣΤΑΔΙΟ] POST-TRAUMA SYNDROME [SPECIFY STAGE] Συντάκτης: Σπυριδούλα Τσαρουχά ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΒΑΣΗ Α. Εισαγωγή Ορισμός Το μετατραυματικό σύνδρομο αναπτύσσεται μετά από ένα στρεσογόνο γεγονός ή κατάσταση μιας εξαιρετικής απειλής ή καταστροφικού γεγονότος της φύσης που προκαλεί διάχυτη δυσφορία σχεδόν σε οποιονδήποτε. Ωστόσο, δεν αναπτύσσεται μετά από δυσάρεστες καταστάσεις που περιγράφονται ως «τραυματικές» στην καθημερινότητα όπως για παράδειγμα διαζύγιο, απώλεια δουλειάς ή αποτυχία σε εξετάσεις. Γεγονότα που μπορούν να προκαλέσουν αυτή τη διαταραχή είναι: Σημαντικά τροχαία ατυχήματα Βίαιες προσωπικές επιθέσεις όπως βιασμός, ληστείες Παρατεταμένη σεξουαλική παρενόχληση ή βιαιότητα ή σοβαρή παραμέληση Μάρτυρας σε βίαιο θάνατο Στρατιωτική μάχη Ομηρεία Τρομοκρατική επίθεση Αεροπορικά ατυχήματα ή συγκρούσεις τρένων ή ναυάγια Φυσικές καταστροφές όπως πλημμύρες, σεισμούς, τσουνάμι, φωτιές Επιπλέον γεγονότα που μπορεί να οδηγήσουν στην ανάπτυξη του PTSD είναι όταν κάποιο αγαπημένο πρόσωπο έχει βιώσει ένα κίνδυνο, έχει χτυπηθεί ή έχει πεθάνει αναπάντεχα και ξαφνικά. Συνήθως αναπτύσσεται αμέσως μετά από τέτοιες εμπειρίες και μπορεί να διαρκέσει βδομάδες, μήνες ή και χρόνια αργότερα. Β. Επιδημιολογία Το PTSD μπορεί να επηρεάσει όλους τους ανθρώπους σε όλες τις ηλικίες, ακόμη και στα παιδιά. Περίπου το 25 30% των ατόμων που βιώνουν ένα τραυματικό γεγονός μπορεί να αναπτύξουν PTSD. Σε μια μελέτη στην Αμερική το 60% ενός αντιπροσωπευτικού δείγματος πληθυσμού ανέφερε ότι είχαν βιώσει ένα τουλάχιστον τραυματικό γεγονός όπως περιγράφηκε ανωτέρω. Ωστόσο, ένας μικρός αριθμός αυτού του δείγματος (8% άντρες και 3

4 20% γυναίκες) ανέπτυξαν PTSD. Αυτό δείχνει ότι πιθανόν συμβάλλουν και άλλοι παράγοντες στην ανάπτυξη PTSD. Τα θύματα βιασμού το 90% αναπτύσσουν μια οξεία αγχώδη διαταραχή και το 50% PTSD. Οι γυναίκες είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν αυτή τη διαταραχή από τους άντρες και υπάρχουν μερικά στοιχεία που θέτουν την υποψία ότι αυτή η διαταραχή μεταφέρεται από γενιά σε γενιά. Αρκετοί παράγοντες παίζουν ρόλο στην ανάπτυξη PTSD. Μερικοί από αυτούς είναι παράγοντες κινδύνου που κάνουν το άτομο πιο επιρρεπή στην ανάπτυξη PTSD και άλλοι παράγοντες που λέγονται ανθεκτικοί παράγοντες και μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του κινδύνου ανάπτυξης της διαταραχής. Μερικοί από αυτούς τους παράγοντες (κινδύνου και ανθεκτικοί) μπορούν να προϋπάρχουν στο άτομο πριν το τραυματικό γεγονός και άλλοι να γίνονται σημαντικοί κατά τη διάρκεια και μετά το γεγονός. Οι παράγοντες κινδύνου είναι: Η διαβίωση μέσα σε επικίνδυνα και τραυματικά γεγονότα Ιστορικό μια ψυχιατρικής ασθένειας Απόκτηση τραύματος ή οργανικής βλάβης Μαρτυρία μπροστά σε άτομα που έχουν τραυματιστεί ή σκοτωθεί Αίσθημα τρόμου, ανικανότητας ή υπερβολικού φόβου Μικρή ή απουσία κοινωνικής υποστήριξης μετά το γεγονός Αντιμετώπιση επιπλέον άγχους μετά το γεγονός όπως να βιώνει την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, να βιώνει ο ίδιος πόνο ή να έχει οργανική βλάβη ή να βιώνει την απώλεια εργασίας ή σπιτιού. Ανθεκτικοί παράγοντες είναι: Αναζήτηση βοήθειας από άλλους ανθρώπους όπως φίλοι και οικογένεια Εύρεση μιας ομάδας υποστήριξης μετά το τραυματικό γεγονός Αίσθημα ικανοποίησης για τις πράξεις του κατά τη διάρκεια αντιμετώπισης του κινδύνου Ύπαρξη μιας στρατηγικής αντιμετώπισης ή ενός τρόπου που βοηθάει το άτομο να ξεπεράσει το κακό γεγονός και να το νοηματοδοτήσει θετικά (να μάθει κάτι από αυτό) Θετική και αποτελεσματική αντίδραση παρά το αίσθημα φόβου που μπορεί να αισθάνεται. 4

5 Γ. Συμπτώματα του PTSD Το πιο χαρακτηριστικό σύμπτωμα του PTSD είναι η αναβίωση του γεγονότος και των συναισθημάτων που προκάλεσε. Τα άτομα αναβιώνουν πτυχές από το τραυματικό γεγονός μ ένα αρκετά ζωντανό και ψυχοφθόρο τρόπο. Αυτό περιλαμβάνει αναδρομές στο παρελθόν όπου το άτομο ενεργεί ή αισθάνεται σαν το γεγονός να ξανασυμβαίνει. Βιώνει εφιάλτες καθώς και επαναλαμβανόμενες και ψυχοφθόρες εικόνες ή άλλες αισθητηριακές εντυπώσεις από το γεγονός. Όλη αυτή η αναβίωση προκαλεί έντονη ψυχική δυσφορία και ψυχολογικές αντιδράσεις. Ένα ακόμη σύμπτωμα είναι η αποφυγή ατόμων, καταστάσεων και οτιδήποτε θυμίζουν το τραύμα. Τα άτομα με PTSD συχνά προσπαθούν να απωθήσουν από το μυαλό τους τις μνήμες του γεγονότος και να αποφύγουν να μιλήσουν ή να θυμηθούν με λεπτομέρεια γι αυτό και ειδικά για τις χειρότερες στιγμές. Από την άλλη πολλοί μηρυκάζονται ερωτήσεις που τους εμποδίζουν να έρθουν αντιμέτωποι με το γεγονός, όπως για παράδειγμα γιατί τους συνέβη, πως θα μπορούσαν να το είχαν αποφύγει ή πως θα μπορούσαν να πάρουν εκδίκηση. Τα άτομα με PTSD βιώνουν επίσης συμπτώματα υπερδιέγερσης συμπεριλαμβάνοντας υπεραγρύπνηση για απειλή, υπερβολικές τρομακτικές αντιδράσεις, ευερεθιστότητα, δυσκολία στη συγκέντρωση και ποβλήματα ύπνου. Άλλοι περιγράφουν συμπτώματα συναισθηματικού μουδιάσματος. Αυτό περιλαμβάνει έλλειψη της ικανότητας να βιώσουν συναισθήματα, αισθάνονται απομονωμένοι με άλλα άτομα, παραιτούνται από προηγούμενες σημαντικές δραστηριότητες και βιώνουν αμνησία σημαντικών μερών του γεγονότος. Τα συμπτώματα που προαναφέρθηκαν συχνά αναπτύσσονται αμέσως μετά το τραυματικό γεγονός αλλά σε μερικές περιπτώσεις (λιγότερο από το 15% όλων των ατόμων που αναπτύσσουν) η έναρξη των συμπτωμάτων μπορεί να καθυστερήσει (να εμφανιστεί μήνες και χρόνια μετά). Το PTSD είναι μια διαταραχή που θεραπεύεται ακόμη και εάν τα συμπτώματα εμφανιστούν μήνες και χρόνια μετά το τραυματικό γεγονός. Ανάλογα με την εκδήλωση συμπτωμάτων υπάρχουν τρεις τύποι PTSD: 1. Οξεία μορφή: αν η διάρκεια των συμπτωμάτων είναι μικρότερη από τρεις μήνες 2. Χρονία μορφή: αν η διάρκεια των συμπτωμάτων είναι τρεις μήνες η περισσότερο 5

6 3. Με καθυστερημένη έναρξη: αν η έναρξη των συμπτωμάτων είναι τουλάχιστον έξι μήνες μετά το τραυματικό γεγονός Δ. Αξιολόγηση Τα διαγνωστικά κριτήρια σύμφωνα με το DSM IV είναι τα ακόλουθα: Υπάρχει έκθεση σ ένα τραυματικό γεγονός στο οποίο δυο από τα παρακάτω γεγονότα είχαν συμβεί: Α. Το άτομο βίωσε, ήταν μάρτυρας ή ήρθε αντιμέτωπο μ ένα γεγονός από το οποίο κινδύνευσε πραγματικά ή απειλήθηκε με θάνατο ή σοβαρό τραυματισμό του εαυτού του ή των άλλων Β. Η απάντηση του ατόμου περιείχε έντονο φόβο ή αίσθηση ανημποριάς ή τρόμο/ φρίκη. Το τραυματικό γεγονός επαναβιώνεται επίμονα μ έναν από τους παρακάτω τρόπους: Α) Επαναλαμβανόμενες ζωηρές αναμνήσεις του γεγονότος που εισβάλουν και προκαλούν υποκειμενική ενόχληση και αναταραχή Β) Επαναλαμβανόμενα όνειρα του γεγονότος και προκαλούν υποκειμενική ενόχληση και αναταραχή Γ) Το άτομο δρα ή νιώθει σαν να αναβιώνει το τραυματικό γεγονός Δ) Έντονη ψυχολογική ενόχληση και αναταραχή κατά την έκθεση σε εσωτερικές ή εξωτερικές νύξεις που συμβολίζουν ή μοιάζουν με κάποια πλευρά του τραυματικού γεγονότος Επίμονη αποφυγή των ερεθισμάτων που συνδέονται με το ψυχικό τραύμα και μείωση της γενικής απαντητικότητας, όπως φαίνεται από τρία από τα παρακάτω: Α) Προσπάθειες αποφυγής σκέψεων, συναισθημάτων ή συζητήσεων που συνδέονται με το τραύμα Β) Προσπάθειες αποφυγής δραστηριοτήτων, μερών ή ανθρώπων που ξυπνούν αναμνήσεις του τραύματος Γ) Ανικανότητα να θυμηθεί μια σημαντική πλευρά του τραυματικού γεγονότος Δ) Έντονη μείωση του ενδιαφέροντος ή της συμμετοχής σε σημαντικές δραστηριότητες Ε) Αίσθημα απομάκρυνσης/ αποστασιοποίησης ή αποξένωσης από τους άλλους Ζ) Περιορισμένη διακύμανση συναισθήματος Η) Αίσθηση απουσίας μέλλοντος 6

7 Επίμονα συμπτώματα αυξημένης διεγερσιμότητας όπως φαίνεται από δύο από τα παρακάτω: Α) Δυσκολία να κοιμηθεί ή να παραμείνει κοιμισμένος Β) Ευερεθιστότητα ή εκρήξεις θυμού Γ) Δυσκολία στη συγκέντρωση της σκέψης Δ) Υπεραγρύπνηση Ε) Αυξημένη αντίδραση ξαφνιάσματος Η διάρκεια της διαταραχής είναι μεγαλύτερη από τριάντα ημέρες Η διαταραχή προκαλεί κλινικά σημαντική υποκειμενική ενόχληση ή έκπτωση στην κοινωνική, επαγγελματική λειτουργικότητα ή στους άλλους ρόλους. Το PTSD συχνά συνδέεται με κατάθλιψη, χρήση ουσιών, αλκοολισμό, αυτοκτονικό ιδεασμό και μια ή και περισσότερες άλλες αγχώδεις διαταραχές. Τα βήματα αξιολόγησης ατόμων με PTSD που συνίσταται στην πρωτοβάθμια φροντίδα είναι τα ακόλουθα: Αναγνώριση των προαναφερθέντων συμπτωμάτων που μπορεί να εκδηλώσει ένα άτομο με PTSD Αξιολόγηση με ευαίσθητο τρόπο εάν το άτομο που παρουσιάζει αυτά τα συμπτώματα έχει βιώσει ή έχει βρεθεί μάρτυρας σ ένα τραυματικό γεγονός. Είναι χρήσιμο να δίνονται παραδείγματα τέτοιων γεγονότων. Ε. Διαχείριση Αρκετά άτομα με PTSD μπορεί να συνέλθουν με ελάχιστες ή και καμία παρέμβαση. Ωστόσο, χωρίς αποτελεσματική θεραπεία αρκετά άτομα μπορεί να αναπτύξουν χρόνια προβλήματα. Η σοβαρότητα της αρχικής τραυματικής αντίδρασης είναι ένας καλός δείκτης για την ανάγκη της πρόωρης παρέμβασης και η θεραπεία σε τέτοιες περιπτώσεις δεν θα πρέπει να καθυστερεί. Μερικές από τις παρεμβάσεις αναλύονται παρακάτω: Ε.1. Η εντατική παρακολούθηση και αναμονή Συνίσταται σε περιπτώσεις που τα συμπτώματα είναι μέτρια και παρόντα για λιγότερο από 4 βδομάδες μετά το γεγονός. Είναι ένας τρόπος για να διαχειριστούν οι δυσκολίες που βιώνει το άτομο. Επανεκτίμηση θα πρέπει να γίνεται μετά από ένα μήνα. 7

8 Ε.2.Ψυχολογική υποστήριξη Αποτελεί την πιο κύρια παρέμβαση για τη θεραπεία των ατόμων με PTSD. Συνήθως προτείνεται η γνωστική συμπεριφορική προσέγγιση εστιασμένη στο τραυματικό γεγονός (trauma focused cognitive behavioural treatment). Αν η θεραπεία ξεκινήσει το πρώτο μήνα μετά το γεγονός συνήθως προτείνονται πέντε συνεδρίες, διάρκειας 45 με 90 λεπτών (το περισσότερο), σε τακτική εξωτερική βάση (μια φορά τη βδομάδα) και με τον ίδιο θεραπευτή. Αν όμως η θεραπεία όμως ξεκινήσει μετά το πρώτο μήνα τότε η διάρκεια της θεραπείας μπορεί να είναι 8 12 συνεδρίες και με τις ίδιες συνθήκες που αναφέρθηκαν και πρωτύτερα. Ωστόσο η διάρκεια των συνεδριών εξαρτάται από το άτομο και τα συμπτώματα που θα παρουσιάσει. Αυτό παρατηρείται συνήθως μετά από πολλαπλά τραυματικά γεγονότα, τραυματικό πένθος, αναπηρία που προέκυψε από το γεγονός και άλλες συνυπάρχουσες διαταραχές ή κοινωνικά προβλήματα. Βασικό στοιχείο αυτής της παρέμβασης είναι η δημιουργία θεραπευτικής σχέσης μεταξύ θεραπευτή & θεραπευόμενο καθώς και η συναισθηματική σταθεροποίηση πριν την έναρξη αφήγησης του τραυματικού γεγονότος. Ε.3. Φαρμακευτική αντιμετώπιση Η φαρμακευτική αγωγή δεν θα πρέπει να προτείνεται ως θεραπεία πρώτης γραμμής για άτομα με PTSD, εκτός εάν τα συμπτώματα είναι σε έντονη μορφή. Τα φάρμακα που συνήθως προτείνονται είναι τα ακόλουθα: Τα τρίκυκλα αντικαταθλιπτικά: αμιτριπτυλλίνη Αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης: παροξετίνη Αναστολείς επανπρόσληψης σεροτονίνης και νοραδρεναλίνης Νοραδρενεργικά και ειδικά σεροτονινεργικά: μιρταζαπίνη Αναστολείς ΜΑΟ Σε περιπτώσεις που υπάρχουν έντονες διαταραχές ύπνους συνίσταται και υπνωτική αγωγή σια μικρό διάστημα. Εάν το άτομο φαίνεται να το έχει ανάγκη για μεγαλύτερο διάστημα τότε θα πρέπει να αξιολογηθεί και να είναι προτιμότερο να δοθεί αντικαταθλιπτική αγωγή σε αρχική δόση με σκοπό να μειωθεί η πιθανότητα εξάρτησης. 8

9 Εάν υπάρχει συνυπάρχουσα κατάθλιψη ή τα συμπτώματα υπερδιέγερσηςέχουν σημαντικές επιδράσεις στη ζωή του ατόμου τότε συνίσταται να ξεκινά η φαρμακευτική αγωγή μαζί με την ψυχολογική υποστήριξη. Εάν το άτομο με PTSD έχει ανταποκριθεί καλώς στη φαρμακευτική αγωγή τότε θα πρέπει να συνεχιστεί για τουλάχιστον 12 μήνες. Οι εναλλακτικές θεραπείες δεν έχουν τεκμηριωθεί επιστημονικά να έχουν αποτελεσματικότητα στη διαχείριση του PTSD. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ - Ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης Frommberger, U., Angenendt, J., Berger, M. (2014) Post Traumatic Stress Disorder a diagnostic and therapeutic challenge. Dtsch Arztebl Int. 111 (5) NHS: National Institute for Health and Care Excellence. Guidelines for post traumatic stress disorder (PTSD) The management of PTSD in adults and children in primary, secondary and care. March 2005 NHS: National Institute of mental health: Post Traumatic Stress Disorder. Post Traumatic Stress Disorder information prescription: (Received 9o 2014) Μαδιανός, Μ. (2004) Κεφάλαιο 17: Αγχώδεις Νευρωσικές Συνδεόμενες με το στρες και Σωματόμορφες Διαταραχές. Κλινική Ψυχιατρική. 1 η έκδοση. Εκδόσεις Καστανιώτη. 9

10 ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ Α. ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ: ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ Ορισμός: Εμμένουσα δυσπροσάρμοστική απάντηση σε τραυματικό, συγκλονιστικό συμβάν Σχετιζόμενοι παράγοντες: Γεγονότα εκτός ορίων των συνηθισμένων ανθρώπινων εμπειριών Σοβαρή απειλή σε εαυτό / αγαπημένα πρόσωπα Σοβαρός τραυματισμός εαυτού / αγαπημένων προσώπων, σοβαρά ατυχήματα (π.χ. εργατικά, ατυχήματα με μηχανή / αυτοκίνητο) Κακοποίηση (σωματική και ψυχολογική), θύμα εγκλήματος, βιασμός Αυτόπτης μάρτυρας σε ακρωτηριασμό / βίαιο θάνατο, τραγικό περιστατικό με πολλούς θανάτους Φυσικές καταστροφές, ξαφνική καταστροφή σπιτιού/κοινότητας κάποιου, επιδημίες Πόλεμοι, αιχμάλωτος πολέμου, βασανισμός (βλέπε τα τραυματικά γεγονότα που έχουν περιγραφεί στο πρώτο μέρος) Προσδιοριστικά χαρακτηριστικά ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΑ Σκέψεις / όνειρα που εισβάλλουν βίαια, εφιάλτες, αναδρομές στο παρελθόν, [υπερβολική λεκτική αναφορά του τραυματικού γεγονότος] Αίσθημα παλμών, πονοκέφαλοι [απώλεια ενδιαφέροντος για συνηθισμένες δραστηριότητες, έλλειψη αισθήματος οικειότητας / σεξουαλικότητας] Απελπισία, ντροπή, ενοχές [λεκτική έκφραση των ενοχών του επιζώντα ή ενοχές για τη συμπεριφορά που χρησιμοποίησε για να επιζήσει] Άγχος, φόβος, θρήνος, κατάθλιψη Λεκτική αναφορά αισθήματος μουδιάσματος Γαστρική ευερεθιστότητα, [αλλαγές στην όρεξη, διαταραχή ύπνου / αϋπνία, χρόνια / εύκολη κόπωση] Δυσκολία στη συγκέντρωση 10

11 ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΑ Υπερδιέγερση, υπερβολική αντίδραση σε ξάφνιασμα, ευερεθιστότητα, νευρολογική - αισθητήρια ευερεθιστότητα Θυμός, οργή, επιθετικότητα Αποφυγή, αυταρχισμός, αποξένωση, άρνηση, αποσύνδεση, ψυχογενής αμνησία Μεταβαλλόμενη διάθεση [ανεπαρκής έλεγχος ορμής / εκρηκτικότητας], κρίσεις πανικού, τρόμος Κατάχρηση ουσιών, καταναγκαστική συμπεριφορά [Δυσκολία σε διαπροσωπικές σχέσεις, εξάρτηση από άλλους, αποτυχία σε δουλειά / σχολείο] B. ΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΕΚΒΑΣΕΙΣ: Αυτοέλεγχος του φόβου Προσωπικές ενέργειες για να μηδενιστούν ή να μειωθούν ανίκανα συναισθήματα φόβου, έντασης ή ανησυχίας από μη αναγνωρισμένη πηγή. Βαθμολόγηση με 1: ποτέ, 2: σπάνια, 3: μερικές φορές, 4: συχνά, 5: πάντα, ΜΕ: μη εφαρμόσιμο) Αρχική βαθμολογία:... Τελική βαθμολογία:... Το άτομο: Μερικές μη ποτέ σπάνια συχνά πάντα Δείκτες φορές εφαρμόσιμο ΜΕ Παρακολουθεί την ένταση του φόβου Μηδενίζει τις πηγές φόβου Αναζητά πληροφόρηση 11

12 για να μειώσει το φόβο Αποφεύγει πηγές φόβου όταν είναι εφικτό Σχεδιάζει στρατηγικές αντιμετώπισης για καταστάσεις που προκαλούν φόβο Χρησιμοποιεί αποτελεσματικές στρατηγικές αντιμετώπισης Χρησιμοποιεί τεχνικές χαλάρωσης για να μειώσει το φόβο Παρακολουθεί τη διάρκεια των επεισοδίων Παρακολουθεί τη διάρκεια του χρόνου μεταξύ των επεισοδίων Διατηρεί τους ρόλους του 12

13 Διατηρεί τις κοινωνικές του σχέσεις Διατηρεί την ικανότητά του για συγκέντρωση Διατηρεί τον έλεγχο στη ζωή Διατηρεί οργανική λειτουργικότητα Διατηρεί την αίσθηση ενός σκοπού παρόλο το φόβο Παραμένει παραγωγικός Ελέγχει την αντίδραση του φόβου 13

14 Γ. ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ / ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ 1 ης ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ Αξιολόγηση αιτιολογικών παραγόντων και αντίδρασης του ατόμου: ΟΞΥ Παρατήρηση και απόσπαση πληροφοριών σχετικά με σωματικές ή ψυχολογικές βλάβες και επισήμανση συμπτωμάτων σχετιζόμενων με άγχος (π.χ. «μουδιάσματα», πονοκέφαλος, σφίξιμο στο στήθος, ναυτία, δυνατοί χτύποι καρδιάς) Ανίχνευση ψυχολογικών αντιδράσεων: θυμός, σοκ, οξύ άγχος, σύγχυση, άρνηση. Επισήμανση γέλιου, κλάματος, ήρεμης ή ταραγμένης / διεγερτικής (υστερικής) συμπεριφοράς, εκφράσεων δυσπιστίας, ενοχής / αυτοκατηγορίας, ευμετάβλητων συναισθημάτων. Αξιολόγηση γνώσης ατόμου και άγχους σχετιζόμενου με την κατάσταση. Επισήμανση συνεχιζόμενων απειλών σε εαυτό (π.χ. επαφή με τον δράστη και / ή συνεργάτες) Αναγνώριση κοινωνικών διαστάσεων τραύματος / γεγονότος (π.χ. παραμόρφωση, χρόνιες καταστάσεις / μόνιμη αναπηρία, απώλεια σπιτιού ή κοινότητας Eξακρίβωση εθνικού παρελθόντος / πολιτισμικών και θρησκευτικών αντιλήψεων και πιστεύω για το συμβάν (π.χ. εκδίκηση από το Θεό) Καθορισμός βαθμού αποδιοργάνωσης (π.χ. η κατευθυνόμενη σε καθήκοντα δραστηριότητα δε γίνεται με συγκεκριμένο σκοπό, δεν είναι οργανωμένη ή αποτελεσματική, το άτομο βιώνει συναισθηματική εξουθένωση τις περισσότερες φορές). Ανίχνευση τυχόν επανενεργοποίησης προυπάρχοντων ή συνυπάρχοντων καταστάσεων (σωματικών / ψυχολογικών) από το συμβάν. Επηρεάζουν τον τρόπο που βλέπει το άτομο το τραύμα. Προσδιορισμός διάσπασης σχέσεων (π.χ. οικογένεια, φίλοι, συνεργάτες, σημαντικοί άλλοι). Τα άτομα του υποστηρικτικού δικτύου μπορεί να μη γνωρίζουν τον τρόπο αντιμετώπισης του ατόμου / της κατάστασης (π.χ. μπορεί να είναι υπερβολικός ή αποσυρμένος) Επισήμανση συμπεριφοράς απόσυρσης, χρήσης άρνησης και χρήσης χημικών υποκατάστατων ή παρορμητικών συμπεριφορών (π.χ. συνεχές κάπνισμα, βουλιμία). 14

15 Επίγνωση σημείων αυξανόμενου άγχους (π.χ. σιωπή, τραύλισμα, ανικανότητα να καθίσει ακίνητος). Αυξανόμενο άγχος μπορεί να δείχνει κίνδυνο για βία. Σημείωση λεκτικών / μη λεκτικών εκφράσεων ενοχής ή αυτοκατηγορίας όταν το άτομο έχει επιζήσει από τραύμα που άλλοι πέθαναν. Επιβεβαίωση συμφωνίας των παρατηρήσεων με τις λεκτικές αναφορές. Εκτίμηση σημείων / σταδίου θρήνου για τον εαυτό του και τους άλλους. Ανίχνευση ανάπτυξης φοβικών αντιδράσεων σε συνηθισμένα αντικείμενα (π.χ. μαχαίρια), καταστάσεις (π.χ. περπάτημα με ομάδα ανθρώπων, ξένοι που χτυπούν κουδούνι). ΧΡΟΝΙΟ (επιπλέον από τα παραπάνω) Εκτίμηση συνεχόμενων σωματικών παραπόνων (π.χ. γαστρικός ερεθισμός, ανορεξία, αϋπνία, τάση μυών, πονοκέφαλος). Εξερεύνηση αναφορών καινούριων συμπτωμάτων ή αλλαγών σε αυτά. Επισήμανση εκδηλώσεων χρόνιου πόνου ή συμπτωμάτων πόνου σε υπερβολικό επίπεδο για τη σωματική βλάβη. Επίγνωση σημείων σοβαρής / παρατεταμένης κατάθλιψης. Επισήμανση παρουσίας αναδρομών στο παρελθόν, βίαιας εισβολής αναμνήσεων, εφιάλτες, κρίσεις πανικού, μικρός έλεγχος παρόρμησης, προβλήματα μνήμης / συγκέντρωσης και σκέψεων / αντιλήψεων και σύγκρουση / επιθετικότητα / οργή. Αξιολόγηση βαθμού δυσλειτουργικής αντιμετώπισης (π.χ. χρήση αλκοόλ / άλλων φαρμάκων / κατάχρηση ουσιών, αυτοκτονικός / ανθρωποκτονικός ιδεασμός) και συνεπειών της. 2 ης ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ Παροχή βοήθειας στο άτομο να αντιμετωπίσει την κατάσταση που υπάρχει: ΟΞΥ Εξασφάλιση ήρεμου και ασφαλούς περιβάλλοντος. εμπιστοσύνης και ασφάλειας. Προάγεται το αίσθημα Συνεργασία στην τεκμηρίωση για τις αναφορές της αστυνομίας, όπως ενδείκνυται, και παραμονή με το άτομο. 15

16 Ακρόαση / διερεύνηση σωματικών παραπόνων. Οι συναισθηματικές αντιδράσεις μπορεί να περιορίσουν την ικανότητα του ατόμου να αναγνωρίσει σωματική βλάβη. Ανίχνευση υποστηρικτικών ατόμων για το άτομο (π.χ. αγαπημένα πρόσωπα, σύμβουλος, πνευματικός καθοδηγητής / ιερέας). Παραμονή με το άτομο, ακρόαση καθώς το άτομο αφηγείται γεγονότα / ανησυχίες - πιθανώς επαναλαμβανόμενα. (Αν το άτομο δεν θέλει να μιλήσει αποδοχή της σιωπής). Παρέχεται ψυχολογική υποστήριξη. Ανάπτυξη περιβάλλοντος μέσα στο οποίο το άτομο μπορεί να μιλήσει ελεύθερα για αισθήματά του, φόβο (συμπεριλαμβανομένων των ανησυχιών για τις σχέσεις με τους σημαντικούς άλλους) και εμπειρίες / αισθήσεις (π.χ. έλλειψη ελέγχου, εμπειρία κοντά στον θάνατο) Παροχή βοήθειας με πρακτικά ζητήματα (π.χ. προσωρινό σπίτι, χρήματα, ειδοποιήσεις μελών οικογένειας ή άλλες ανάγκες) Επίγνωση και παροχή βοήθειας στο άτομο για να χρησιμοποιήσει τις προσωπικές του δυναμεις με θετικό τρόπο αναγνωρίζοντας την ικανότητα να χειριστεί αυτό που συμβαίνει. Βελτιώνεται η αυτοαντίληψη, υποστηρίζεται η αυτοεκτίμηση και μειώνεται το αίσθημα ανημποριάς. Παροχή ευκαιρίας στο άτομο να προχωρά με το δικό του ρυθμό προσαρμογής. Αν το άτομο είναι σε απόσυρση ή απρόθυμο να μιλήσει, δεν ασκείται πίεση. Ακρόαση εκφράσεων αγοραφοβίας και / ή ανθρώπων. Χορήγηση αγχολυτικών ή κατασταλτικών / υπνωτικών φαρμάκων με φειδώ. ΧΡΟΝΙΟ Συνεχής ακρόαση εκφράσεων προβληματισμού. Μπορεί να χρειαστεί συνέχιση της συζήτησης για το συμβάν. Παροχή ευκαιρίας για ελεύθερη έκφραση αισθημάτων (μπορεί να συνεχιστεί από τη φάση κρίσης). Αποφυγή πίεσης του ατόμου για έκφραση αισθημάτων και αποφυγή ακατάλληλων καθησυχασμών. Το άτομο μπορεί να πιστεύει ότι ο πόνος και / ή η αγωνία δε γίνονται κατανοητά και γι αυτό μπορεί να εμφανίζει κατάθλιψη. Δηλώσεις όπως 16

17 «Δεν καταλαβαίνεις» ή «Δεν ήσουν εκεί» είναι μία άμυνα, ένας τρόπος απομάκρυνσης των άλλων. Ενθάρρυνση ασθενούς να μιλήσει για την εμπειρία του όταν είναι έτοιμος, εκφράζοντας αισθήματα φόβου, θυμού, απώλειας / θρήνου. (Βλέπε ΝΔ περιπεπλεγμένος Θρήνος) Εξακρίβωση / παρακολούθηση προτύπου ύπνου. Διαταραχές ύπνου / εφιάλτες μπορεί να εκδηλωθούν, καθυστερώντας την επίλυση, διαταράσσοντας τις ικανότητες αντιμετώπισης. Ενθάρρυνση ατόμου να γνωρίσει και να αποδεχτεί τα αισθήματα και τις αντιδράσεις του ως φυσιολογικές αντιδράσεις σε μια μη φυσιολογική κατάσταση. Αναγνώριση πραγματικότητας της απώλειας εαυτού που υπήρχε πριν το συμβάν. Παροχή βοήθειας στο άτομο να προχωρήσει σε κατάσταση αποδοχής ως δυνατότητα εξέλιξης που υπάρχει ακόμα μέσα του. Συνέχιση της παροχής ευκαιρίας για ελευθερία του ατόμου να κινείται στους δικούς του ρυθμούς. Παροχή «άδειας» στο άτομο να εκφράζει / αντιμετωπίζει τον θυμό σε προσβολή / κατάσταση με αποδεκτούς τρόπους. Αποφυγή σύντομων συζητήσεων για θέματα που δεν μπορούν να λυθούν. Παραμονή της συζήτησης σε πρακτικό και συναισθηματικό επίπεδο παρά εκλογίκευση της εμπειρία, που θα επιτρέψει στο άτομο να αντιμετωπίσει την πραγματικότητα ενώ δίνεται χρόνος να προχωρήσει με τα αισθήματά του. Παροχή βοήθειας στην αντιμετώπιση πρακτικών ανησυχιών και επιπτώσεων από το συμβάν, όπως εμφανίσεις σε δικαστήρια, διαταραγμένες σχέσεις με σημαντικούς άλλους, προβλήματα εργασίας. Παροχή ευαισθητοποιημένων, εκπαιδευμένων συμβούλων / θεραπευτών και συμμετοχή σε θεραπείες, όπως ψυχοθεραπεία, ύπνωση, χαλάρωση, εκπαίδευση μνήμης, γνωστική αναδόμηση, φυσιο/εργοθεραπείες. Χορήγηση ψυχοτρόπων φαρμάκων, όπως ενδείκνυται. 3 ης ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ Προαγωγή ευεξίας (Εκπαίδευση / Παράγοντες Σχεδιασμού Εξόδου) 17

18 Παροχή βοήθειας στο άτομο να ανιχνεύει και να παρακολουθεί τα αισθήματά του ενώ η θεραπεία εξελίσσεται. Παροχή πληροφόρησης για αντιδράσεις που θα πρέπει το άτομο να αναμένει κατά τη διάρκεια κάθε φάσης. Βοηθά στη μείωση του φόβου για το άγνωστο. Πληροφόρηση του ατόμου ότι αυτές είναι συχνές αντιδράσεις. Χρησιμοποίηση εκφράσεων με ουδέτερο τρόπο όπως «Μπορείς ή δεν μπορείς» Παροχή βοήθειας στο άτομο να αναγνωρίσει παράγοντες που μπορεί να οδήγησαν στην ευάλωτη κατάσταση και ότι μπορεί να έχει τη δύναμη να αλλάξει για να προστατεύσει τον εαυτό του στο μέλλον. Αποφυγή κριτικής των αξιών. Συζήτηση αλλαγών του τρόπου ζωής που σκέφτεται το άτομο και πώς μπορούν να συνεισφέρουν στην ανάρρωση. Βοηθά το άτομο στην εκτίμηση της καταλληλότητας των σχεδίων και να ανιχνεύσει τα μειονεκτήματα (π.χ. να απομακρυνθεί από αποτελεσματικές υποστηρικτικές ομάδες) Παροχή βοήθειας στο άτομο για την εκμάθηση τεχνικών διαχείρισης στρες. Συζήτηση φαρμακευτικής αγωγής, πιθανών παρενεργειών των συνταγογραφημένων φαρμάκων και προτροπή για αναφορά μη αναμενόμενων αποτελεσμάτων. Συζήτηση αναγνώρισης και τρόπων διαχείρισης «αντιδράσεων επετείου συμβάντος», ενισχύοντας το αίσθημα φυσιολογικότητας για την επανεμφάνιση σκέψεων και συναισθημάτων, τη συγκεκριμένη στιγμή. Πρόταση συμμετοχής σε υποστηρικτική ομάδα των σημαντικών άλλων, για να βοηθηθούν στην κατανόηση και στον τρόπο αντιμετώπισης του ατόμου. Ενθάρρυνση ψυχιατρικής συμβουλευτικής, ειδικά αν το άτομο είναι ανίκανος να διατηρήσει τον έλεγχο, είναι βίαιος, είναι απαρηγόρητος, ή δεν φαίνεται να προσαρμόζεται. Παραπομπή για μακροχρόνια ατομική / οικογενειακή / σχετική με τον γάμο συμβουλευτική, όταν ενδείκνυται. Βλέπε ΝΔ απώλεια αισθήματος Ελέγχου, αναποτελεσματική Αντιμετώπιση, Θρήνος, περιπλεγμένος Θρήνος. 18

19 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ - Ηλεκτρονικές πηγές πληροφόρησης NHS: National Institute of mental health: Post Traumatic Stress Disorder. Μαδιανός, Μ. (2004) Κεφάλαιο 17: Αγχώδεις Νευρωσικές Συνδεόμενες με το στρες και Σωματόμορφες Διαταραχές. Κλινική Ψυχιατρική. 1 η έκδοση. Εκδόσεις Καστανιώτη. Πατηράκη Κουρμπάνη Ε., (2009), Οδηγός Ανάπτυξης Σχεδίου Νοσηλευτικής Φροντίδας Διαγνώσεις, Παρεμβάσεις και Αιτιολογήσεις, 11 η Αγγλική Έκδοση 1 η Ελληνική Έκδοση, Εκδόσεις Π. Χ. Πασχαλίδης. Επιμέλεια του: Doenges M. E., Moorhouse M. F., Murr A., (2008), Nurse s pocket guide diagnoses, prioritized interventions and rationales, 11 th edition, F. A. Davis Company Philadelphia. 19

20 ΕΝΤΥΠΑ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΥΠΕ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΑΣΘΕΝΟΥΣ: ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΗΛΙΚΙΑ. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ:.. Α. Έντυπο επικεντρωμένης αξιολόγησης Μετατραυματικού συνδρόμου ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ / ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΑΚΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΕΓΩ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ) Οικογενειακή Κατάσταση:... Έκφραση ανησυχίας για (π.χ. οικονομική κατάσταση, τρόπος ζωής, αλλαγές ρόλου): Στρεσογόνοι Παράγοντες:... Συνήθεις τρόποι διαχείρισης του στρες:... Έκφραση συναισθημάτων: Θυμός:... Άγχος:... Φόβος:... Θρήνος:... Αίσθηση αβοήθητου / Ανημποριά::... Απελπισία:... Απώλεια αίσθησης ελέγχου:... Πολιτισμικοί παράγοντες και Εθνικοί δεσμοί:... Θρήσκευμα:.Ενεργή συμμετοχή σε θρησκευτικές τελετουργίες:... Προσευχή/διαλογισμός:... Θρησκευτικές/πνευματικές ανησυχίες:... Επιθυμία για επίσκεψη θρησκευτικού λειτουργού:... Έκφραση αισθήματος ισορροπίας/αρμονίας με τον εαυτό του και τους άλλους:... Φάρμακα/φυτικά σκευάσματα:... ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΕΥΡΗΜΑΤΑ) Συναισθηματική κατάσταση (σημειώστε ότι ισχύει):..ηρεμία: Άγχος:... Θυμός:... Απόσυρση:... Φόβος:... Ευερεθιστότητα:... Νευρικότητα:... Ευφορία:... Παρατηρούμενη γλώσσα σώματος:... Παρατηρούμενες οργανικές αντιδράσεις (π.χ. αίσθημα παλμών, κλάμα, αλλαγή στην ποιότητα/ένταση φωνής): Αλλαγές στο ενεργειακό πεδίο: Θερμοκρασία:... Διασκόρπιση:... Χρώμα:...Κινητικότητα:... Ήχοι:... ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΑΝΑΠΑΥΣΗ 20

21 ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ) Επάγγελμα:... Ικανότητα συμμετοχής σε συνήθεις δραστηριότητες-χόμπυ:... Ελεύθερος χρόνος/ψυχαγωγικές δραστηριότητες:... Δυνατότητα βάδισης:...τρόπος βάδισης (περιγράψτε):... Επίπεδο Δραστηριότητας (από καθιστική έως πολύ δραστήρια ζωή):... Καθημερινή άσκηση/είδος:... Μυικός όγκος/τόνος/δύναμη (π.χ. επίπεδο φυσιολογικό, αυξημένο, μειωμένο):... Ιστορικό προβλημάτων/περιορισμών από κάποιες καταστάσεις (πχ ακινησία, αδυναμία μετακίνησης, εξασθένηση, δύσπνοια):... Συναισθήματα (π.χ. εξουθένωση, νευρικότητα, αδυναμία συγκέντρωσης, δυσαρέσκεια): Παράγοντες ανάπτυξης (π.χ. καθυστέρηση/ηλικία):... Χρήση οξυγόνου:... Πότε χρησιμοποιείται: ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ) Αλλεργίες/ευαισθησία (φάρμακα, τροφές, περιβάλλον, λάτεξ): Τύπος αντίδρασης:... Έκθεση σε λοιμώδη νοσήματα (π.χ. ιλαρά, γρίπη, επιπεφυκίτιδα):... Έκθεση σε μόλυνση περιβάλλοντος, τοξίνες, δηλητήρια/εντομοκτόνα, ακτινοβολία (περιγραφή αντιδράσεων): Γεωγραφικές περιοχές που έζησε/επισκέφθηκε:... Ιστορικό εμβολιασμών: Τέτανου:... Πνευμονίας:... Γρίπης:.MMR (τριπλούν: τέτανος, ιλαρά, ερυθρά):... Πολυμυελίτιδας:... Ηπατίτιδας:... HPV(ιός κονδυλωμάτων): Διαταραχή/καταστολή ανοσοποιητικού συστήματος (κατάλογος αιτιών): Ιστορικό σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων (ημερομηνία/τύπος):... Έλεγχος:... Συμπεριφορές υψηλού κινδύνου:... Μετάγγιση αίματος/αριθμός:... Ημερομηνία:... Αντίδραση (περιγράψτε):... Τακτική Χρήση: Ζώνης ασφαλείας στο αυτοκίνητο:... Κράνους ποδηλάτου/μηχανής:... Άλλων μέσων ασφαλείας:... Θέματα Υγιεινής και Ασφάλειας εργασίας (περιγράψτε):... Παρούσα εργασία:... Βαθμολόγηση/ρυθμός εργασιακών συνθηκών (π.χ. ασφάλεια, θόρυβος, θέρμανση, ύδρευση, εξαερισμός): Ιστορικό τραυματισμών από ατύχημα:... 21

22 Κατάγματα/εξαρθρήματα:... Αρθρίτιδα/αστάθεια συνδέσμων:... Προβλήματα ΟΜΣΣ:... Προβλήματα δέρματος (π.χ. εξανθήματα, λύσεις συνέχειας δέρματος, σπίλοι, ογκίδια μαστών, διόγκωση λεμφαδένων) / περιγράψτε:... Καθυστερημένη επούλωση/περιγράψτε:... Γνωσιακοί περιορισμοί (π.χ. αποπροσανατολισμός, σύγχυση):... Αισθητηριακοί περιορισμοί (διαταραγμένη όραση/ακοή, αναγνώριση ζέστης/κρύου, γεύση, όσφρηση, αφή): Προθέσεις:... Βοηθήματα βάδισης:... Βία (επεισόδια ή τάση):... ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΕΥΡΗΜΑΤΑ) Θερμοκρασία σώματος/οδός μέτρησης (π.χ. από το στόμα, ορθό, αυτί):... Ακεραιότητα δέρματος [π.χ. ουλές, εξανθήματα, σχάσεις, έλκη, μώλωπες, φυσαλίδες, εγκαύματα (βαθμός/%), εκροή]/σημειώστε εντόπιση στο διάγραμμα: Μυοσκελετικό: Γενική μυική ισχύς:... Μυικός τόνος:... Βηματισμός:... Εύρος κινήσεων (ROM):... Παραισθησία/παράλυση:... Αποτελέσματα ελέγχου (π.χ. καλλιέργειες, λειτουργίας ανοσοποιητικού, φυματίωσης, ηπατίτιδας): ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΑΝΑΦΟΡΕΣ) Οικογενειακή κατάσταση (σημειώστε):... Άγαμος/η:... Έγγαμος/η:... Ζει με:... Διαζευγμένος/η:... Χήρος/α:... Χρονική διάρκεια σχέσης:...αντίληψη για τη σχέση:... Ανησυχίες/άγχος:... Οικογενειακός ρόλος:... Αριθμός/ηλικία παιδιών... Αντίληψη της σχέσης με τα μέλη της οικογένειας:... Διευρυμένη οικογένεια:...άλλα άτομα που τον στηρίζουν:... Εθνικοί/πολιτισμικοί δεσμοί:... Ισχύς εθνικής ταυτότητας:...διαμένει σε κοινότητα ομοεθνών:... Αισθήματα (περιγράψτε): Απώλεια εμπιστοσύνης:... Απόρριψη:... Δυστυχία:... Μοναξιά/απομόνωση:... Προβλήματα που σχετίζονται με ασθένεια/κατάσταση:... Προβλήματα επικοινωνίας (π.χ. ομιλία, διαφορετική γλώσσα, εγκεφαλική βλάβη):... Χρήση βοηθημάτων λόγου/επικοινωνίας (καταγράψτε):... Ανάγκη διερμηνέως:...μητρική γλώσσα:... Οικογενειακό Δέντρο (διάγραμμα σε ξεχωριστή σελίδα) ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ (ΕΥΡΗΜΑΤΑ) 22

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας»

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Παρουσίαση Κλινικής Περίπτωσης : Χατζοπούλου Μ., Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

Αποκατάσταση Καρδιοπαθούς Ασθενούς Ο ρόλος του Ψυχιάτρου

Αποκατάσταση Καρδιοπαθούς Ασθενούς Ο ρόλος του Ψυχιάτρου Αποκατάσταση Καρδιοπαθούς Ασθενούς Ο ρόλος του Ψυχιάτρου Πανταζής Α. Ιορδανίδης Διδάκτωρ Ψυχιατρικής Α.Π.Θ Καθηγητής Ψυχολογίας & Διατροφής, ΑΤΕΙ Ιορδανίδης,, 10/3/11 1 ρ.πανταζής Ιορδανίδης, 10/3/11 2

Διαβάστε περισσότερα

Οι ψυχολογικές επιπτώσεις των σεισμών στα παιδιά

Οι ψυχολογικές επιπτώσεις των σεισμών στα παιδιά Οι ψυχολογικές επιπτώσεις των σεισμών στα παιδιά Αναστασία Κουμούλα Παιδοψυχίατρος Συντονίστρια Διευθύντρια Τμ. Ψυχιατρικής Παιδιών και Εφήβων Σισμανόγλειο ΓΝΑ Καταστροφές Συντριπτικά γεγονότα που περιλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

CISM in Air Traffic Control. An Introduction to Critical Incident Stress Management CISM

CISM in Air Traffic Control. An Introduction to Critical Incident Stress Management CISM 1 CISM in Air Traffic Control An Introduction to Critical Incident Stress Management CISM Ατύχημα San Diego 1978 2 Ατύχημα Chicago 1979 3 Ατύχημα Air Florida, Washington 1982 4 Ατύχημα Sioux City 19-7-

Διαβάστε περισσότερα

Διπολική διαταραχή μανιοκατάθλιψη,

Διπολική διαταραχή μανιοκατάθλιψη, ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Ο όρος ψυχική διαταραχή περιλαμβάνει ένα μεγάλο εύρος προβλημάτων που έχουν σχέση με την ψυχική κατάσταση και την συμπεριφορά ενός ατόμου. Οι διάφορες ψυχικές διαταραχές εκδηλώνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΟΥ ΦΑΝΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Τ.Ε. Β Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η στεφανιαία µονάδα είναι ένας χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Aγχώδεις διαταραχές. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι είναι οι αγχώδεις διαταραχές και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια.

Aγχώδεις διαταραχές. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι είναι οι αγχώδεις διαταραχές και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι είναι οι αγχώδεις διαταραχές και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια. Οι αγχώδεις διαταραχές, όπως η Γενικευμένη Αγχώδης Διαταραχή, η Διαταραχή Πανικού και η Κοινωνική Φοβία, συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια

Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια Κώστας Νικολάου ψυχίατρος Παρουσίαση βασισμένη στο: BPSD Educational Pack, International Psychogeriatric Association (IPA) 2002 Τα Συμπεριφορικά και Ψυχολογικά συμπτώματα

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

Α.Τ.Ε.Ι.Θ. ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

Α.Τ.Ε.Ι.Θ. ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Α.Τ.Ε.Ι.Θ. ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΓΧΩΔΕΙΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ: ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ- Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΟΙ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΣΙΦΟΥΤΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΑΤΖΗΘΕΟΧΑΡΗΣ ΑΡΓΥΡΗΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: κα ΖΙΩΓΟΥ ΘΕΟΛΟΓΙΑ Νευρώσεις : Δυσχέρεια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα

ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα Tα παιδιά έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΧΟΣ ΣΤΡΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ: ΑΜΑΞΟΠΟΥΛΟΥ ΘΕΟΔΩΡΑ ΑΝΕΒΛΑΒΗ ΣΟΦΙΑ

ΑΓΧΟΣ ΣΤΡΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ: ΑΜΑΞΟΠΟΥΛΟΥ ΘΕΟΔΩΡΑ ΑΝΕΒΛΑΒΗ ΣΟΦΙΑ ΑΓΧΟΣ ΣΤΡΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ: ΑΜΑΞΟΠΟΥΛΟΥ ΘΕΟΔΩΡΑ ΑΝΕΒΛΑΒΗ ΣΟΦΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ Το άγχος είναι μια επώδυνη συναισθηματική εμπειρία εσωτερικής δυσφορίας, απροσδιόριστης προέλευσης όπου κυριαρχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ BURN OUT

ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ BURN OUT ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΤΟΥ BURN OUT ΥΠΕΡΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΕΣ : ΣΚΛΑΒΟΥ ΜΕΛΑΧΡΙΝΗ ΣΚΟΤΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΛΑΡΙΣΑ 2011 Σύμφωνα με

Διαβάστε περισσότερα

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια ρ ZΩΗ ΚΑΤΣΑΡΟΥ Νευρολόγος ιευθύντρια ΕΣΥ Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια µορφή κατάθλιψης,

Διαβάστε περισσότερα

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Χριστιάνα Μήτση Ψυχολόγος Μsc-Ψυχοθεραπεύτρια Πανελληνίου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής» ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ 5ο μάθημα Διδάσκουσα Δήμητρα Ιορδάνογλου ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΡΕΣ Διεθνές Εθνικό Οργανισμού Πανεπιστημίου Διαπροσωπικό Ατομικό ΜΕΡΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΑΓΧΟΣ: Ένας "μη

Διαβάστε περισσότερα

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Θετική Ψυχολογία Καρακασίδου Ειρήνη, MSc Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Εισαγωγή Θετική-Αρνητική Ψυχολογία Στόχοι της Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία

Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία Διαταραχές Πρόσληψης Τροφής στην Εφηβεία Β. Α. Παπαγεωργίου MD, Med, Δρ. Α.Π.Θ. Παιδοψυχίατρος - TEACCH Consultant τ. Επίκουρος Καθηγήτρια Παιδοψυχιατρικής Οι Δ.Π.Τ. Δεν είναι απλώς αποκλίνουσες διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Πορεία, Πρόγνωση και Θεραπεία. Φίλιππος Γουρζής Καθηγητής Ψυχιατρικής Πανεπιστημίου Πατρών

ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Πορεία, Πρόγνωση και Θεραπεία. Φίλιππος Γουρζής Καθηγητής Ψυχιατρικής Πανεπιστημίου Πατρών ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Πορεία, Πρόγνωση και Θεραπεία Φίλιππος Γουρζής Καθηγητής Ψυχιατρικής Πανεπιστημίου Πατρών Πορεία, Πρόγνωση Η πορεία είναι κρίσιμος παράγοντας για την εκτίμηση των κοινωνικών συνεπειών, του κόστους,

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές. Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo.

Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές. Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo. Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo.gr Διαχείριση κρίσεων: Ψυχο-κοινωνικές «Ακόμα και οι χώρες που είναι εξοπλισμένες

Διαβάστε περισσότερα

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Εισαγωγή Η διάγνωση καρκίνου του μαστού αποτελεί ιδιαίτερα τραυματικό γεγονός 1,2 Στην τελευταία έκδοση του Diagnostic and Statistical

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα 26 Απριλίου 2006 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Δυο χιλιάδες πεντακόσια έμβρυα ήταν τα θύματα(τεχνητές εκτρώσεις) στην Ελλάδα το 1986 από το πυρηνικό ατύχημα του Τσερνομπίλ, λόγω του φόβου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Γ. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) Ημ/νίες Διεξαγωγής: 16-17/11, 30/11, 01/12, 07 08/12, 2013, 11-12/01, 25-26/01, 01-02/02, 15-16/02,

Διαβάστε περισσότερα

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης»

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» «Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Η Ιατρική Παρέμβαση (Medical Intervention -Med.In) είναι μια Ελληνική ιατρική οργάνωση αρωγής με δράσεις εντός

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση ανθρωπίνων Πόρων. Ενότητα 10: Ασφάλεια εργαζομένων Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Διοίκηση ανθρωπίνων Πόρων. Ενότητα 10: Ασφάλεια εργαζομένων Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Διοίκηση ανθρωπίνων Πόρων Ενότητα 10: Ασφάλεια εργαζομένων Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Οι συνέπειες της τροµοκρατίας

Οι συνέπειες της τροµοκρατίας Οι συνέπειες της τροµοκρατίας Dr. Θωµάς Καλπάκογλου Η τροµοκρατία απειλεί µια κοινωνία µε το να προκαλεί το αίσθηµα του φόβου και της αβοηθητότητας στους πολίτες της. Έχει ως σκοπό να κρατά µια κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Αγχώδειςδιαταραχές. διαταραχέςκαι Πανικός. Ψυχίατρος- Γνωσιακός Ψυχοθεραπευτής ιδάκτωρ Πανεπιστηµίου Αθηνών. Αθηνών

Αγχώδειςδιαταραχές. διαταραχέςκαι Πανικός. Ψυχίατρος- Γνωσιακός Ψυχοθεραπευτής ιδάκτωρ Πανεπιστηµίου Αθηνών. Αθηνών Αγχώδειςδιαταραχές διαταραχέςκαι Πανικός Εµµανουήλ Ν. Κάττουλας MD, PhD Ψυχίατρος- Γνωσιακός Ψυχοθεραπευτής ιδάκτωρ Πανεπιστηµίου Αθηνών Επιστηµονικός Συνεργάτης Α Ψυχιατικής Κλινικής Παν/µίου Αθηνών Ψυχίατρος

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας Β Μέρος Κατάθλιψη Αξιολόγηση Χρήση ψυχομετρικών εργαλείων Ερωτήσειςγια: Συναίσθημα Ύπνο Ενδιαφέροντα Ενοχή Ενέργεια Συγκέντρωση Όρεξη Ψυχοκοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Οι όροι «εκφοβισµός» (bullying) και «θυµατοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές. Κεφάλαια 7 8

Διατροφικές Διαταραχές. Κεφάλαια 7 8 Διατροφικές Διαταραχές Κεφάλαια 7 8 7. Πώς να βοηθήσουμε τα άτομα που υποφέρουν από Ψυχογενή Ανορεξία Στόχος η πάσχουσα να τρέφεται κανονικά ώστε να αποκατασταθεί το φυσιολογικό της βάρος. Ο στόχος αυτός

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ. Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας

ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ. Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΕΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ Ευγενία Β. Γκιντώνη Ψυχολόγος, MSc Επιστημονική Συνεργάτης Ψ.Ν.Τ ΚΕΔΔΥ Αρκαδίας ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ Εντάσσεται στο Μέτρο 2.3 «Ενέργειες Πρόληψης Ενίσχυσης της Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι φόβος και τι φοβια;

Τι είναι φόβος και τι φοβια; ΦΟΒΟΙ - ΦΟΒΙΕΣ Τι είναι φόβος και τι φοβια; Φόβος: η δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση που δημιουργείται απέναντι σε πραγματικό κίνδυνο, ή απειλή. Φοβία: ο επίμονος φόβος που παγιδεύει το άτομο περιορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

02/06/15. Όταν αισθανθούμε ότι κάτι μας απειλεί ο οργανισμός μας ετοιμάζεται για το σύνδρομο Fight or Flight, δηλαδή παλεύω ή φεύγω.

02/06/15. Όταν αισθανθούμε ότι κάτι μας απειλεί ο οργανισμός μας ετοιμάζεται για το σύνδρομο Fight or Flight, δηλαδή παλεύω ή φεύγω. Αντιμετωπίζοντας το στρες για μια χαρούμενη και δημιουργική ζωή Το στρες μπορεί από εχθρός μας να γίνει σύμμαχος Ένα ποσοστό άγχους είναι αναγκαίο στη ζωή μας γιατί μας βοηθάει να ενεργοποιηθούμε και να

Διαβάστε περισσότερα

Είναι υποειδικότητα της ψυχιατρικής που διαμεσολαβεί μεταξύ της ψυχιατρικής και υπόλοιπης ιατρικής Αντικείμενο της ο ασθενής του γενικού νοσοκομείου

Είναι υποειδικότητα της ψυχιατρικής που διαμεσολαβεί μεταξύ της ψυχιατρικής και υπόλοιπης ιατρικής Αντικείμενο της ο ασθενής του γενικού νοσοκομείου Είναι υποειδικότητα της ψυχιατρικής που διαμεσολαβεί μεταξύ της ψυχιατρικής και υπόλοιπης ιατρικής Αντικείμενο της ο ασθενής του γενικού νοσοκομείου που αντιμετωπίζει ψυχικά προβλήματα λόγω της σωματικής

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΥΤΗ-ΘΥΜΑΤΟΣ ΘΥΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΕΛΕΝΗ ΧΡΗΣΤΑΚΟΥ MSc HUMAN FACTORS ENGINEERING

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΥΤΗ-ΘΥΜΑΤΟΣ ΘΥΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ. ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΕΛΕΝΗ ΧΡΗΣΤΑΚΟΥ MSc HUMAN FACTORS ENGINEERING ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΥΤΗ-ΘΥΜΑΤΟΣ ΘΥΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΡΙΣΕΩΝ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΕΛΕΝΗ ΧΡΗΣΤΑΚΟΥ MSc HUMAN FACTORS ENGINEERING ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ορισμός της τρομοκρατίας είναι διαφορετικός από κοινωνία σε κοινωνία και πολλές

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Ορισμός μαθησιακών διαταραχών Η αδυναμία των μαθητών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις ενός κανονικού σχολείου. Τα μαθησιακά προβλήματα ΔΕΝ οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Η αυτοκτονική συµπεριφορά ορίζεται ως η συµπεριφορά, κατά την οποία το άτοµο θέλει να κάνει κακό στον εαυτό του µε σκοπό να δώσει ένα τέλος στη ζωή του. ιαχωρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Είναι η συστηματική επίλυση ενός προβλήματος στην πράξη

Είναι η συστηματική επίλυση ενός προβλήματος στην πράξη Είναι η συστηματική επίλυση ενός προβλήματος στην πράξη Είναι μια σειρά από σχεδιασμένες ενέργειες για την επίλυση των προβλημάτων του ασθενή και της οικογένειάς του Όλα τα βιολογικά, ψυχολογικά, περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑ Μια ψυχιατρική περίληψη

ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑ Μια ψυχιατρική περίληψη ΣΩΜΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΑ Μια ψυχιατρική περίληψη Prof. George Ikkos Dr. Susie Lingwood Απόδοση: Επιμέλεια: Καλλιόπη Νικολάου Ειδικ. Ψυχίατρος Στάθης Παναγούλιας Ψυχίατρος-Δ/ντής Ε.Σ.Υ. Απρίλιος 2013 Εισαγωγή Το

Διαβάστε περισσότερα

Στρες και τεχνικές διαχείρισής του. Χρήσιμες επισημάνσεις για εκπαιδευτικούς και γονείς

Στρες και τεχνικές διαχείρισής του. Χρήσιμες επισημάνσεις για εκπαιδευτικούς και γονείς Στρες και τεχνικές διαχείρισής του. Χρήσιμες επισημάνσεις για εκπαιδευτικούς και γονείς Ευάγγελος Χ. Καραδήμας Αναπληρωτής Καθηγητής Κλινικής Ψυχολογίας της Υγείας, Πανεπιστήμιο Κρήτης Στην ενότητα που

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ 2 μάθημα Διδάσκουσα Δήμητρα Ιορδάνογλου ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΟΡΙΣΜΟΙ - ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Η ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Ένα σύνολο μη γνωστικών ικανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Νοσηλευτική Ψυχικής Υγείας

Νοσηλευτική Ψυχικής Υγείας Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Νοσηλευτική Ψυχικής Υγείας Ενότητα 6:Κατάθλιψη: Συναισθηματικά, Σωματικά, Γνωσιακά, Συμπεριφορικά Συμπτώματα Μαίρη Γκούβα 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ στην ΕΡΓΑΣΙΑ

ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ στην ΕΡΓΑΣΙΑ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΟΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ στην ΕΡΓΑΣΙΑ Το σύνδρομο της επαγγελματικής εξουθένωσης (burnout) Μιλτιάδης Δεληχάς μέλος Ομάδας Εργασίας της SLIC Επιθεωρητής Ασφάλειας & Υγείας στην Εργασία Ακτινοφυσικός MSc,

Διαβάστε περισσότερα

Αυτισμός καλής λειτουργικότητας: Δυο χρόνια εμπειρίας στο Τ.Ε.Ν.Ε. ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΟΣ MD, Ph.D

Αυτισμός καλής λειτουργικότητας: Δυο χρόνια εμπειρίας στο Τ.Ε.Ν.Ε. ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΟΣ MD, Ph.D Αυτισμός καλής λειτουργικότητας: Δυο χρόνια εμπειρίας στο Τ.Ε.Ν.Ε. ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ΠΑΙΔΟΨΥΧΙΑΤΡΟΣ MD, Ph.D ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Χαρακτηριστικά Αυτισμού Καλής Λειτουργικότητας ( ομιλία, κινητικός συντονισμός,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗ = ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗ = ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗ = ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ 27 Φεβρουαρίου, 2014 Παναγιώτα Χριστοδούλου Κοινωνική Λειτουργός ΜΑ, Υπ. Διδάκτορας Ορισμός Εμπορίας Προσώπων Σύμφωνα με τον περί Καταπολέμησης της Εμπορίας και

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρµογή της Γ/Σ θεραπείας στις σεξουαλικές δυσλειτουργίες

Η εφαρµογή της Γ/Σ θεραπείας στις σεξουαλικές δυσλειτουργίες Η εφαρµογή της Γ/Σ θεραπείας στις σεξουαλικές δυσλειτουργίες Κωνσταντίνος Ευθυµίου Εισήγηση για την ιηµερίδα: "Εκπαίδευση στην Γνωσιακή - Συµπεριφοριστική Ψυχοθεραπεία" Αθήνα, Αula Φιλοσοφικής Σχολής Εθνικού

Διαβάστε περισσότερα

Φόβος απώλειας του ελέγχου ή φόβος του θανάτου

Φόβος απώλειας του ελέγχου ή φόβος του θανάτου Φόβος απώλειας του ελέγχου ή φόβος του θανάτου Ταχυκαρδία Ιδρώτας Τρεμούλα Κοντανάσαιμα Υπέρπνοια Ρίγη Εξάψεις Ναυτία Κράμπες στην κοιλιά Πόνος στο στήθος Πονοκέφαλος Ζάλη Τάση για λιποθυμία Σφίξιμο στον

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος της διευθύντριας της σειράς... 13 Προλογικό σημείωμα 1... 17 Προλογικό σημείωμα 2... 21 Ευχαριστίες... 25 Αντί προλόγου...

Πρόλογος της διευθύντριας της σειράς... 13 Προλογικό σημείωμα 1... 17 Προλογικό σημείωμα 2... 21 Ευχαριστίες... 25 Αντί προλόγου... Περιεχόμενα Πρόλογος της διευθύντριας της σειράς... 13 Προλογικό σημείωμα 1... 17 Προλογικό σημείωμα 2... 21 Ευχαριστίες... 25 Αντί προλόγου... 27 Εισαγωγή στην Ψυχοτραυματολογία 1. Τι είναι τραύμα;...

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ. Νικολάου Ζωή Α.Μ. 6763 Επιβλέπων καθηγητής: Στράνης Δημήτριος

ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ. Νικολάου Ζωή Α.Μ. 6763 Επιβλέπων καθηγητής: Στράνης Δημήτριος ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ Νικολάου Ζωή Α.Μ. 6763 Επιβλέπων καθηγητής: Στράνης Δημήτριος ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρούσα μελέτη αναφέρεται στην σωματική και ψυχική υγεία των εργαζομένων και κατά πόσο αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Αλκοόλ, Εθεβεία & Εγκέθαλορ. Γιώργος Παναγής Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Ψυχολογίας Εργαστήριο Νευροεπιστημών & Συμπεριφοράς

Αλκοόλ, Εθεβεία & Εγκέθαλορ. Γιώργος Παναγής Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Ψυχολογίας Εργαστήριο Νευροεπιστημών & Συμπεριφοράς Αλκοόλ, Εθεβεία & Εγκέθαλορ Γιώργος Παναγής Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Ψυχολογίας Εργαστήριο Νευροεπιστημών & Συμπεριφοράς Κατανάλωση οινοπνευματωδών στους Έλληνες μαθητές (2011) Στην Ελλάδα, τα αγόρια

Διαβάστε περισσότερα

Μορφές επικοινωνίας. Λεκτική Μη λεκτική (γλώσσα του σώματος) Άγγιγμα

Μορφές επικοινωνίας. Λεκτική Μη λεκτική (γλώσσα του σώματος) Άγγιγμα ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Η διεργασία της ανταλλαγής ή μεταφοράς στους άλλους σκέψεων και αισθημάτων. Η πράξη του να δίνει και να παίρνει κάποιος πληροφορίες Η διεργασία μεταβίβασης πληροφοριών Μορφές επικοινωνίας Λεκτική

Διαβάστε περισσότερα

Εξαρτησιογόνες ουσίες

Εξαρτησιογόνες ουσίες Ναρκωτικά Ναρκωτικά-Εξάρτηση Ο όρος ναρκωτικά χρησιµοποιείται για να χαρακτηρίσει όλες τις τοξικές ψυχοτρόπες ουσίες που διακινούνται παρανόµως και προκαλούν σοβαρή διαστρέβλωση της προσωπικότητας του

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ.

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου Γνωσιακή συµπεριφοριστική θεραπεία Σειρά προτάσεων παρέµβασης

Διαβάστε περισσότερα

AYTOKTONIA. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί

AYTOKTONIA. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί AYTOKTONIA Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου που αυτοκτονεί Η αυτοκτονία αγαπημένου προσώπου είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΤΑΞΙΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΤΑΞΙΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΥΓΧΡΟΝΑ ΤΑΞΙΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΕΩΡΓΙΛΑ ΕΛΕΝΗ Απαρτιωμένη Διδασκαλία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Διάγνωση: είναι η πολύπλοκη διαδικασία αναγνώρισης και ταυτοποίησης μιας διαταραχής που γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ (Readiness for enchanced nutrition) Συντάκτης: Πέτρος Κολοβός Περιεχόμενα ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί τη δολοφονία αγαπημένου προσώπου

ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί τη δολοφονία αγαπημένου προσώπου ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί τη δολοφονία αγαπημένου προσώπου Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί τη δολοφονία αγαπημένου προσώπου O θάνατος αγαπημένου προσώπου από μια εσκεμμένη πράξη βίας αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές Διαταραχές & η αντιμετώπιση τους

Διατροφικές Διαταραχές & η αντιμετώπιση τους Διατροφικές Διαταραχές & η αντιμετώπιση τους www.cydadiet.org www.iph.com.cy Προσφορά Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου σε συνεργασία με την εταιρεία Iacovos Photiades Foodstuff Suppliers

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΟΜΙΛΗΤΕΣ ΔΗΜ. ΠΟΤΕΤΣΙΑΝΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤ. ΣΥΝ. στο Ι.Π.Α ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΜΑΡΙΑ ΣΑΜΟΛΗ ΔΝΤΡΙΑ ΕΚΠ/ΡΙΩΝ ΧΟΥΡΔΑΚΗ ΡΙΖΟΠΟΥΛΟΥ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ ΤΕΠΑΕΣ ΠΑΤΡΑΣ 1 Σύστ. Προσκόπων Βύρωνα

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία της ΕΜΜΑΝΟΥΕΛΑΣ ΣΟΥΡΛΗ Α.Μ.7509 ΑΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Πτυχιακή εργασία της ΕΜΜΑΝΟΥΕΛΑΣ ΣΟΥΡΛΗ Α.Μ.7509 ΑΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή εργασία της ΕΜΜΑΝΟΥΕΛΑΣ ΣΟΥΡΛΗ Α.Μ.7509 ΑΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΤΟΧΟΙ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η ανισότητα μεταξύ όλων των εργαζομένων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 2007 ''ΓΙΑ ΤΑ ΕΡΓΑΤΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΣΥΝ ΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ''

ΕΝΟΤΗΤΑ 2007 ''ΓΙΑ ΤΑ ΕΡΓΑΤΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΣΥΝ ΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ'' Έντυπο ΕΕ ΕΝΟΤΗΤΑ 007 ''ΓΙΑ ΤΑ ΕΡΓΑΤΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΣΥΝ ΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ'' Α.Α. Ερωτηµατολογίου Α/α ΕΡΓΑΤΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΣΥΝΕΒΗΣΑΝ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΚΑΝ ΤΟΥΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ

Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ Α ΚΙΝΗΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΤΑΥΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΑΜΟΥ «Ενίσχυση της λειτουργίας των Κινητών Μονάδων Πρώτης Υποδοχής, για τις διαδικασίες πρώτης υποδοχής, σε περιοχές υπό υψηλή πίεση μεταναστευτικών ροών» Καλές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό Φυλλάδιο για την. Κατάθλιψη. Απόδοση: Αγγελίνα Δροσίτη, κλινικός ψυχολόγος Επιμέλεια: Στάθης Παναγούλιας, ψυχίατρος-δ/ντής Ε.Σ.Υ.

Ενημερωτικό Φυλλάδιο για την. Κατάθλιψη. Απόδοση: Αγγελίνα Δροσίτη, κλινικός ψυχολόγος Επιμέλεια: Στάθης Παναγούλιας, ψυχίατρος-δ/ντής Ε.Σ.Υ. Ενημερωτικό Φυλλάδιο για την Κατάθλιψη Απόδοση: Αγγελίνα Δροσίτη, κλινικός ψυχολόγος Επιμέλεια: Στάθης Παναγούλιας, ψυχίατρος-δ/ντής Ε.Σ.Υ. ΚΕΝΤΡΟ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΕΡΙΣΤΕΡΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΓΕΙΑΣ Εκδότης:

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ Η νοσηλευτική διεργασία : Αποτελεί συστηματική μέθοδο που κατευθύνει τον νοσηλευτή και τον ασθενή στον αμοιβαίο: Προσδιορισμό των αναγκών για νοσηλευτική φροντίδα σχεδιασμό και εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Κατάθλιψη. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι ειναι η Kατάθλιψη και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια.

Κατάθλιψη. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι ειναι η Kατάθλιψη και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια. Αυτό το φυλλάδιο εξηγεί τι ειναι η Kατάθλιψη και πώς μπορείτε να βρείτε βοήθεια. Αισθάνεστε λύπημενος/η ή στεναχωρημένος/η; Κλαίτε χωρίς λόγο; Αισθάνεστε κουρασμένος/η; Εχετε απώλεια ενδιαφέροντος για

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά. Πειράματα έδειξαν ότι εκείνα τα νεογέννητα που είχαν περισσότερα χάδια, αναπτύσσονταν και μάθαιναν γρηγορότερα.

Γενικά. Πειράματα έδειξαν ότι εκείνα τα νεογέννητα που είχαν περισσότερα χάδια, αναπτύσσονταν και μάθαιναν γρηγορότερα. Stress και Δέρμα Γενικά Το δέρμα, ως όργανο αισθητήριο της αφής, θερμοκρασίας, πόνου, ερωτογόνος ζώνης, έχει μεγάλη σημασία σε όλες τις ηλικίες. Είναι όργανο συναισθηματικής έκφρασης και τόπος αποφόρτισης

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 ΘΕΜΑ:Παραγοντες που επηρεαζουν την υγεια. Το 1948 με την ιδρυση του Π.Ο.Υ. τεθηκαν επισημως τα θεμελια για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ!

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! Είναι αλήθεια ότι η άσκηση βοηθά σημαντικά στην διατήρηση της υγείας. Μπορεί όμως να γίνει επικίνδυνη όταν δεν γίνεται με τον σωστό τρόπο!

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΟ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ΦΥΛΟ ΣΤΟΝ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΘΕΜΑΤΑ ΦΥΛΟΥ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΙΕΙΝΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΥΓΙΕΙΝΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Υγιεινή της Εργασίας είναι: η προάσπιση και προαγωγή της υγείας στον ψηλότερο βαθμό της φυσικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας των εργαζομένων σ όλα τα επαγγέλματα.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΙΙ ΓΑΤΣΙΑ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗ ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΙΙ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

ΜΙΙΙ ΓΑΤΣΙΑ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗ ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΙΙ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΜIV ΜΗΛΙΩΝΗ ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΜΙΙΙ ΓΑΤΣΙΑ ΕΥΦΡΟΣΥΝΗ ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΙΙ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Παγκόσμια Ημέρα Alzheimer Η Παγκόσμια Ημέρα Αlzheimer γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 21 Σεπτεμβρίου. Σκοπόs: ευαισθητοποίηση της

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑΓΗ ΤΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΗΛΙΚΙA

ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑΓΗ ΤΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΗΛΙΚΙA ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑΓΗ ΤΟΥΣ ΜΕ ΤΗΝ ΗΛΙΚΙA Γνωστικές λειτουργίες Γνωστική λειτουργία (cognition) είναι ο τρόπος με τον οποίο ένα άτομο αντιλαμβάνεται τον κόσμο και δρα μέσα σε αυτόν. Είναι το

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ Τρόποι θετικής προσαρμογής Ελένη Τσαχαγέα Κλινική Ψυχολόγος Επιστ. Συνεργάτης Νευρολογικό Τμήμα Γ.Ν.Α «Γιώργος Γεννηματάς» Σκοπός Ομιλίας Να παρουσιάσει το

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΩΝ ΣΚΟΠΩΝ/ΕΚΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ Τα

Διαβάστε περισσότερα

ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 2010

ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 2010 H ποιότητα ζωής στον αντίποδα της ψυχικής νόσου Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 16-2-2010 2010 Μ. Τζινιέρη Κοκκώση, Ph.D Επικ. Καθηγήτρια Κλινικής Ψυχολογίας Α Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών-Αιγινήτειο

Διαβάστε περισσότερα

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Επαγγελματίες υγείας και υπηρεσίες υγείας Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Σύσταση 40: Συστήνεται να γίνεται εκτίμηση των αναγκών του ασθενή, συμβουλευτική σε προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΘΙΣΜΟΣ. ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ.

«ΕΘΙΣΜΟΣ. ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ. «ΕΘΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ» Χρήση και Κατάχρηση Διαδικτύου σε παιδιά & εφήβους ΦΡΕΣΚΟΥ ΑΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΠΑΙΔΟΨΥΧΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ Μ.Ε.Υ. Άρτεμις Τσίτσικα - Λέκτορας Εφηβικής Παιδιατρικής Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΚΟΟΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΠΑΙΞΙΑ ΜΑΣΤΙΓΑ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ

ΑΛΚΟΟΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΠΑΙΞΙΑ ΜΑΣΤΙΓΑ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ ΑΛΚΟΟΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΠΑΙΞΙΑ ΜΑΣΤΙΓΑ ΤΗΣ ΕΠΟΧΗΣ ΜΑΣ Ορισμός αλκοολισμού Αλκοολούχα ποτά ονομάζονται όλα τα ποτά που περιέχουν αιθυλική αλκοόλη (οινόπνευμα) γεωργικής προέλευσης, σε οποιοδήποτε ποσοστό το

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ

ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ ΑΛΚΟΟΛ ΛΟΓΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΑΛΚΟΟΛΗΣ v Μεταξύ ατόμων ηλικίας από 15 μέχρι 25 ετών βγήκαν τα ακόλουθα συμπεράσματα: Κοινωνικότητα (71%) Τους αρέσει η γεύση (51%) Δημιουργεί αίσθημα χαλάρωσης (12%) Προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ. Γραμμή Βοήθειας για την Κατάθλιψη Απολογιστικά Στοιχεία: Ιούλιος Δεκέμβριος 2012

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ. Γραμμή Βοήθειας για την Κατάθλιψη Απολογιστικά Στοιχεία: Ιούλιος Δεκέμβριος 2012 ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ Γραμμή Βοήθειας για την Κατάθλιψη Απολογιστικά Στοιχεία: Ιούλιος Δεκέμβριος 2012 Πρόγραμμα «αντι-στίγμα» Τι είναι η Γραμμή Βοήθειας για την Κατάθλιψη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ AYTOKTONIA (Risk for suicide) Συντάκτης: Ασπασία Παναγιώτου 1 Περιεχόμενα 10. ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ... 3 Συντάκτης:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΧΙΖΟΦΡΕΝΕΙΑΣ

ΓΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΧΙΖΟΦΡΕΝΕΙΑΣ ΓΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΙΣΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΧΙΖΟΦΡΕΝΕΙΑΣ Γιάννης Μαλογιάννης Ψυχίατρος Βασικοί στόχοι ΓΣΘ στη Σχιζοφρένεια Εναλλακτικές ερµηνείες σχιζοφρενικών συµπτωµάτων Ελάττωση της επίδρασης των θετικών και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΡΟΓΙΑΝΝΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΑΥΡΙΔΟΥ ΠΑΡΘΕΝΑ

ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΡΟΓΙΑΝΝΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΑΥΡΙΔΟΥ ΠΑΡΘΕΝΑ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣ/ΚΗ ΙΙ ΥΠ. ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ : ΚΥΠΑΡΙΣΗ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΥΡΙΚΗ ΑΝΟΡΕΞΙΑ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΡΟΓΙΑΝΝΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΜΑΥΡΙΔΟΥ ΠΑΡΘΕΝΑ ΛΑΡΙΣΑ 2010 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Φύλο (sex) Σεξουαλικότητα (sexuality) Σεξουαλική υγεία (sexual health) Κοινωνική ταυτότητα (γένος) (gender) Κοινωνική ταυτότητα φύλου (gender identity) Σεξουαλικός προσανατολισµός

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποιημένες εξ αποστάσεως εκπαιδεύσεις από την Βρετανική Ένωση Ψυχολόγων

Πιστοποιημένες εξ αποστάσεως εκπαιδεύσεις από την Βρετανική Ένωση Ψυχολόγων Πιστοποιημένες εξ αποστάσεως εκπαιδεύσεις από την Βρετανική Ένωση Ψυχολόγων Εισαγωγή στην Κλινική Νευροψυχολογία της Μείζωνος Κατάθλιψης & της Σχιζοφρένειας (ONLINE CLINICAL SEMINAR) Εισηγητής: Δρ. Αλεξάνδρα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΠΑΡΟΧΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΒΟΗΘΕΙΑΣ ΣΕ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Αποτελέσματα από την παρέμβαση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στα κέντρα κράτησης μεταναστών ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013 www.msf.gr Εισαγωγή Οι

Διαβάστε περισσότερα

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί;

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Τι είναι το άγχος; Άγχος είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το

Διαβάστε περισσότερα

διαρκεί ένα µικρό χρονικό διάστηµα 2. Τέτοιες ασθένειες είναι σοβαρές καταστάσεις για την υγεία

διαρκεί ένα µικρό χρονικό διάστηµα 2. Τέτοιες ασθένειες είναι σοβαρές καταστάσεις για την υγεία Σας παρακαλούµε να µας πείτε πόσο συµφωνείτε ή διαφωνείτε µε τις ακόλουθες προτάσεις σχετικά µε ασθένειες, όπως ο καρκίνος µαστού σηµειώνοντας ένα a στο αντίστοιχο κουτάκι. ΟΙ ΑΠΟΨΕΙΣ ΣΑΣ ΓΙΑ ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Γ: ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΠΑΙΔΙΚΟΙ ΦΟΒΟΙ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Γ: ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΠΑΙΔΙΚΟΙ ΦΟΒΟΙ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Γ: ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΠΑΙΔΙΚΟΙ ΦΟΒΟΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ: ΕΓΓΕΝΗΣ Η ΕΠΙΚΤΗΤΗ; Η επιθετικότητα είναι η πιο κοινή συναισθηματική αντίδραση του νηπίου. Διαφορετικές απόψεις έχουν διατυπωθεί

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Τι είναι η χρόνια βρογχίτιδα? Βρογχίτιδα είναι μια φλεγμονή των βρογχικών σωλήνων, που μεταφέρουν τον αέρα στους πνεύμονες. Χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α

Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΕΝΤΥΠΟ Π ε ρ ι ε χ ό μ ε ν α 1. Πρόλογος 2. Τι είναι η Κατά Πλάκας Σκλήρυνση/Πολλαπλή Σκλήρυνση 3. Λίγα λόγια για τον Παγκύπριο Σύνδεσμο Πολλαπλής Σκλήρυνσης Π ρ ό λ ο γ ο ς Ο λόγος της σύνταξης

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΣΟΥΛΙ ΗΣ Λειτουργός Ασφάλειας και Υγείας

ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΣΟΥΛΙ ΗΣ Λειτουργός Ασφάλειας και Υγείας ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΑΓΧΟΣ - STRESS 1 Άγχος - Απόπειρα ορισμού! Το εργασιακό άγχος και γενικά το στρες αναφέρεται στη δυσμενή αντίδραση των ανθρώπων μετά από υπερβολική πίεση ή άλλης μορφής απαίτησηστην οποία υποβάλλονται

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Ν.Λυράκος Μάθηµα Ψυχολογία της Υγείας Φυσικοθεραπεία ιάλεξη 8η 2014

Γεώργιος Ν.Λυράκος Μάθηµα Ψυχολογία της Υγείας Φυσικοθεραπεία ιάλεξη 8η 2014 Γεώργιος Ν.Λυράκος Μάθηµα Ψυχολογία της Υγείας Φυσικοθεραπεία ιάλεξη 8η 2014 Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες ένας αριθµός εναλλακτικών µοντέλων για τον πόνο πέραν του ιατρικού ενσωµατώνουν ψυχολογικούς(αντίληψη,

Διαβάστε περισσότερα