ΠΕΡΙΛΗΨΗ Α. Γενικό πλαίσιο - Στόχοι Β. Μεθοδολογία Γ. Συμπεράσματα ανάλυση του εξωτερικού και επιχειρηματικού περιβάλλοντος της Ιαπωνίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΕΡΙΛΗΨΗ Α. Γενικό πλαίσιο - Στόχοι Β. Μεθοδολογία Γ. Συμπεράσματα ανάλυση του εξωτερικού και επιχειρηματικού περιβάλλοντος της Ιαπωνίας"

Transcript

1 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Α. Γενικό πλαίσιο - Στόχοι Με τα σημερινά δεδομένα, οι ελληνικές επιχειρήσεις δεν παρουσιάζουν αξιοσημείωτη δραστηριότητα στην ιαπωνική αγορά, πιθανότατα επειδή δεν επιδεικνύουν την κατάλληλη προσαρμοστικότητα στην ιαπωνική κουλτούρα. Με τη συγκεκριμένη μελέτη επιχειρείται ο προσδιορισμός των παραγόντων του περιβάλλοντος, τους οποίους πρέπει να λάβουν υπόψη τους οι ελληνικές επιχειρήσεις, προκειμένου να αυξήσουν την αποτελεσματικότητά τους. Οι παραπάνω παράγοντες εξετάζονται μέσω της ανάλυσης των ελληνικών εξαγωγών κρασιού στην ιαπωνική αγορά. Β. Μεθοδολογία Η πραγματοποίηση των στόχων της εργασίας έγινε με τη βοήθεια εκτενούς έρευνας, η οποία βασίστηκε σε δευτερογενείς και πρωτογενείς πηγές. Οι δευτερογενείς πηγές αφορούν την αναλυτική ανασκόπηση της πρόσφατης βιβλιογραφίας και αρθρογραφίας καθώς και στατιστικούς πίνακες, σχετικά με το ιαπωνικό πολιτιστικό περιβάλλον, αλλά και με τις ελληνοιαπωνικές εμπορικές σχέσεις. Η πρωτογενής ποιοτική έρευνα βασίστηκε σε προσωπικές συνεντεύξεις με επιλεγμένα στελέχη, τα οποία δραστηριοποιούνται πάνω στο αντικείμενο της μελέτης. Γ. Συμπεράσματα Από την ανάλυση του εξωτερικού και επιχειρηματικού περιβάλλοντος της Ιαπωνίας, προκύπτει ότι υπάρχουν έντονες διαφορές στην κουλτούρα και στην γενικότερη φιλοσοφία της ιαπωνικής επιχειρηματικότητας σε σχέση με την κουλτούρα του δυτικού πολιτισμού, στις οποίες οι ελληνικές επιχειρήσεις οφείλουν να προσαρμοστούν. Όσον αφορά την εικόνα της Ελλάδας στην Ιαπωνία, το συμπέρασμα που προκύπτει είναι ότι ενώ το ιαπωνικό κοινό τιμά και σέβεται τον αρχαίο πολιτισμό, γνωρίζει ελάχιστα για τη σύγχρονη Ελλάδα. Μάλιστα, στον τομέα της παράδοσης και στις υπηρεσίες μετά την πώληση οι ελληνικές επιχειρήσεις έχουν πολύ κακή φήμη στην Ιαπωνία. Επομένως, επιβάλλεται η βελτίωση του 1

2 ελληνικού image στην ιαπωνική αγορά, ώστε να αναστραφεί αυτή η άλλοτε ανεπαρκής και άλλοτε αρνητική εικόνα για την Ελλάδα. Αναφορικά με τις ελληνο ιαπωνικές εμπορικές σχέσεις, παρόλο που το εμπορικό ισοζύγιο είναι έντονα ελλειμματικό για την Ελλάδα, διαφαίνονται κάποιες δυνατότητες βελτίωσής του, εφόσον οι ελληνικές επιχειρήσεις εστιαστούν σε συγκεκριμένα τμήματα της αγοράς με συγκεκριμένα προϊόντα (βιολογικά τρόφιμα, φυσικά καλλυντικά, ποιοτικό κόσμημα κ.λ.π). Απαραίτητη προϋπόθεση όμως είναι, να ακολουθήσουν οι ελληνικές επιχειρήσεις ένα κατάλληλο πρόγραμμα προετοιμασίας, να δείξουν συνέπεια και επαγγελματισμό και να οπλιστούν με επιμονή και υπομονή. Όσον αφορά την περίπτωση του κρασιού, ενώ από πρώτη άποψη φαίνεται ότι το προϊόν αυτό δεν έχει κάποιες ιδιαίτερες προοπτικές στην ιαπωνική αγορά μια πιο προσεκτική ανάλυση, μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν σχετικά περιθώρια για την προώθηση του στην αγορά αυτή. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η προσαρμογή των επιχειρηματικών σχεδίων στην ιαπωνική κουλτούρα. Με τον τρόπο αυτό, το κρασί μπορεί να αποτελέσει μοχλό ανάπτυξης των ελληνικών εξαγωγών στην Ιαπωνία. 2

3 SUMMARY A. General framework - Aims Up to date, Greek enterprises do not show a remarkable activity in the Japanese market. This is probably due to their lack of adaptability to the particular characteristics of Japanese culture. The present study attempts to focus on those factors of the external environment, which the Greek enterprises have to consider in order to increase their efficiency in Japan. Those factors are being examined through the case study of Greek wine in this particular market. B. Methodology The aims of the present work have been achieved in two different ways: a. Through the research of the most resent bibliography, as well as the study of statistical data, concerning the Japanese culture and the Greek Japanese balance of trade. b. Through qualitative research that concerns interviews of highly ranked employees, who are working on this specific topic (e.g. on the exports of Greek wine). C. Conclusions There are marked differences between the Japanese and the western culture. This conclusion derives from the analysis of the external and business Japanese environment. Therefore, the challenge for Greek enterprises lies in their adjustment to these differences. As far as the image of Greece is concerned, Japanese people admire the ancient Greek civilization nevertheless, their knowledge on modern Greece is limited. Additionally, in the sector of distribution and after- sales service, Greek enterprises are not highly esteemed. Therefore, the improvement of a Greek image is imperative, so as to reverse this inadequate and negative country profile. 3

4 As for the Greek- Japanese balance of trade, it presents a great deficit for Greece. Despite that, there seems to be a possibility of improvement providing that the Greek enterprises will focus on specific sectors of the market with needed products such as organic food, natural cosmetics, jewellery of high quality and design etc. It is essential though for Greek enterprises to be appropriately organized, to show loyalty to their commercial obligations and to be equipped with patience. Although the exports of Greek wine in the Japanese market do not seem to be promising, the result from the research is that there is potential for its promotion. Primarily though, it is necessary for Greek business to adjusted itself to Japanese culture. With this in mind, Greek wine may also make new business opportunities for other Greek products to Japan. 4

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Α. Σκοπός της εργασίας Με τα σημερινά δεδομένα της αύξησης του ανταγωνισμού και του κορεσμού των αγορών, οι ελληνικές επιχειρήσεις αναζητούν νέες δυνητικές αγορές, στις οποίες υπάρχουν περιθώρια δραστηριοποίησης για αύξηση του κύκλου εργασιών τους. Μια από αυτές τις αγορές φαίνεται να είναι και η Ιαπωνία, η οποία αν και τα τελευταία χρόνια παρουσιάζει μια σχετική οικονομική ύφεση, εν τούτοις, κατά γενικό κανόνα θεωρείται μια αρκετά εύρωστη αγορά, με περιθώρια ανάπτυξης για τους ξένους επιχειρηματίες. Παράλληλα, είναι γενικά παραδεκτό στην επιστήμη του μάρκετινγκ ότι η επιτυχημένη δραστηριοποίηση των επιχειρήσεων στο διεθνή στίβο προϋποθέτει την προσαρμοστικότητα (adaptation) των διεθνών προγραμμάτων μάρκετινγκ στις μη ελεγχόμενες μεταβλητές του περιβάλλοντος (οικονομία, κουλτούρα). Όσον αφορά την Ιαπωνία, αυτή είναι μια χώρα η οποία παρουσιάζει μεγάλες διαφορές και ιδιαιτερότητες αναφορικά με τις παραπάνω μεταβλητές. Με τα σημερινά δεδομένα, οι ελληνικές επιχειρήσεις δεν φαίνεται να έχουν αξιοσημείωτη δραστηριότητα στην ιαπωνική αγορά. Ίσως ένας κύριος λόγος να είναι η ανεπαρκής προσαρμοστικότητα των επιχειρηματικών προγραμμάτων και των διεθνών προγραμμάτων μάρκετινγκ στην ιαπωνική κουλτούρα. Με τη συγκεκριμένη μελέτη επιχειρείται ο προσδιορισμός των παραγόντων του περιβάλλοντος, οι οποίοι λόγω των ιδιαιτεροτήτων τους, είναι πιθανό να επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων. Στη συνέχεια, οι παραπάνω παράγοντες εξετάζονται με την ανάλυση της περίπτωσης των ελληνικών εξαγωγών κρασιού στη συγκεκριμένη αγορά. Β. Μεθοδολογία Η πραγματοποίηση των στόχων της εργασίας έγινε με τη βοήθεια εκτενούς έρευνας, η οποία βασίστηκε σε δευτερογενείς και πρωτογενείς πηγές. Οι δευτερογενείς πηγές αφορούν την αναλυτική ανασκόπηση της πρόσφατης βιβλιογραφίας και αρθρογραφίας, σχετικά με το ιαπωνικό πολιτιστικό περιβάλλον, αλλά και με τις ελληνοιαπωνικές εμπορικές σχέσεις. Συγκεκριμένα ανατρέξαμε: στη βιβλιοθήκη του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας 5

6 στη βιβλιοθήκη της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης στη βιβλιοθήκη του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών (πρώην ΑΣΟΕΕ) στα αρχεία του Ινστιτούτου Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων στη βιβλιοθήκη του Ελληνικού Οργανισμού Εξωτερικού Εμπορίου Στη συνέχεια έγινε πρωτογενής ποιοτική έρευνα, η οποία βασίστηκε σε προσωπικές συνεντεύξεις με επιλεγμένα στελέχη τα οποία δραστηριοποιούνται πάνω στο αντικείμενο της μελέτης. Συγκεκριμένα απευθυνθήκαμε στους ακόλουθους φορείς: στον Ελληνικό Οργανισμό Εξωτερικού Εμπορίου (ΟΠΕ) στο Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας (Σχέδιο «Ερμής») στην Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων για την ανάλυση της περίπτωσης του κλάδου του κρασιού. Γ. Δομή της εργασίας 1. Ανάλυση εξωτερικού περιβάλλοντος, όπου περιγράφεται η ιαπωνική οικονομία καθώς και το πολιτιστικό περιβάλλον της χώρας αυτής. 2.Το Ιαπωνικό επιχειρηματικό περιβάλλον, όπου καταρχήν περιγράφεται ο ιαπωνικός τρόπος διοίκησης επιχειρήσεων, από τον οποίο προκύπτουν οι απαιτήσεις για αποτελεσματική συνεργασία με τους ιάπωνες. Στη συνέχεια αναλύεται η καταναλωτική συμπεριφορά των ιαπώνων καθώς και το ιαπωνικό marketing, από όπου εξάγονται χρήσιμα συμπεράσματα. 3. Οι Ελληνο- Ιαπωνικές εμπορικές σχέσεις, όπου αφού παρουσιαστεί η εικόνα της Ελλάδας στην Ιαπωνία, αναλύεται το εμπορικό μας ισοζύγιο με την Ιαπωνία κατά την τελευταία δεκαετία και σχολιάζονται τα κύρια εξαγώγιμα προϊόντα της Ελλάδας στην Ιαπωνία. Στη συνέχεια γίνεται μια περιγραφή τόσο του «σχεδίου Ερμής» που ο στόχος του είναι η βελτίωση των ελληνο- ιαπωνικών οικονομικών σχέσεων, όσο και των κοινοτικών προγραμμάτων, που αποσκοπούν στη μείωση του εμπορικού ελλείμματος της Ε.Ε με την Ιαπωνία. 4.Το ελληνικό κρασί και οι προοπτικές του στην ιαπωνική αγορά, όπου γίνεται μια ανάλυση του κλάδου από την πλευρά της ελληνικής προσφοράς και από την πλευρά της ιαπωνικής ζήτησης, από την οποία προκύπτουν μια σειρά από συμπεράσματα και στρατηγικές προτάσεις. 6

7 Ι. ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Α. ΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΗΣ ΙΑΠΩΝΙΑΣ 1 Με βάση το ιδιόμορφο οικονομικό πρότυπο που εφάρμοσε η μεταπολεμική Ιαπωνία κατάφερε να ξεπεράσει τις μεγάλες δυσκολίες που αντιμετώπιζε και να πραγματοποιήσει μια γρήγορη οικονομική ανάπτυξη, που από πολλούς έχει χαρακτηριστεί ως «ιαπωνικό θαύμα». Μερικοί από τους παράγοντες που συνέβαλαν είναι ο ρόλος του κράτους, ο ρόλος της θρησκείας και γενικότερα της κουλτούρας (σύνδεση της προόδου της χώρας με την υπερηφάνεια που έχουν ως έθνος), η εφαρμογή κάποιων πρωτοποριακών τεχνικών στο βιομηχανικό τομέα, όπως η συλλογική λήψη αποφάσεων και η πολιτική διαχείρισης των εμπορευματικών αποθεμάτων τη στιγμή που χρειάζονται (just in time) κ.α 2. Η ιαπωνική οικονομία ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του 50, εμφανίζει ιδιαίτερα υψηλούς ρυθμούς οικονομικής ανάπτυξης: Το διάστημα ο μέσος ετήσιος ρυθμός ανάπτυξης ήταν 10,4%, ενώ κατά την περίοδο διατηρήθηκε από 3,6% έως 4,0%, παρά τις δύο πετρελαϊκές κρίσεις. Η αυξητική αυτή τάση συνεχίστηκε με χαμηλότερους ρυθμούς μέχρι το 1992, που ξεκινά η ύφεση. Όμως, η Ιαπωνία παρά την πρόσφατη ύφεση εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους εξαγωγείς κεφαλαίου, προηγμένης τεχνολογίας και διοίκησης. Η Ιαπωνική οικονομία είναι η δεύτερη σε μέγεθος και σπουδαιότητα παγκοσμίως μετά τις Η.Π.Α και χαρακτηρίζεται από ιδιαίτερο δυναμισμό. Το ΑΕΠ της Ιαπωνίας είναι δεύτερο μετά από αυτό των ΗΠΑ (4.3 τρις $ το 1999), δηλαδή περίπου το 45% των ΗΠΑ, με βάση τις τρέχουσες συναλλαγματικές ισοτιμίες 3. Για πολλά χρόνια οι κυβερνήσεις έδιναν προτεραιότητα στην παραγωγή και την οικονομική μεγέθυνση σε βάρος της κατανάλωσης και της ευημερίας. Όμως, μετά από μακροχρόνιες και επίπονες διαπραγματεύσεις, η Ιαπωνία άνοιξε σταδιακά την αγορά της στον ξένο ανταγωνισμό, περιορίζοντας σε σημαντικό βαθμό τα διάφορα δασμολογικά και μη δασμολογικά εμπόδια. 1 Βλ. ΥΠΕΘΟ Δ/νση ΔΟΣ: Γενικό Ενημερωτικό Σημείωμα για τις διμερείς σχέσεις Ελλάδας- Ιαπωνίας, Ιανουάριος Βλ. Χ. Παπαναούμ: «Το ιαπωνικό θαύμα», Οικονομικός, 11 Νοεμβρίου

8 Σήμερα, το τμήμα της υψηλής τεχνολογίας (αυτοκίνητα, τεχνολογικός εξοπλισμός κ.α) που είναι ιδιαίτερα ανταγωνιστικό, είναι ανοιχτό στο διεθνή ανταγωνισμό σύμφωνα με τις παγκόσμιες συμφωνίες εμπορίου που έχει υπογράψει η χώρα. Αντίθετα, τα τμήματα τροφίμων και ποτών, ένδυσης και υπόδησης, υλικών υποδομών και κατασκευών, που δεν είναι ιδιαίτερα ανταγωνιστικά, λαμβάνουν κρατική προστασία που περιορίζει τις εισαγωγές. Πληθυσμός: Α.Ε.Π: 1999: 495,1 τρις Γεν 1998: 526,7 τρις Γεν Μεταβολή ΑΕΠ: 1999: 0,2% 1998:1,9% Δείκτης Τιμών Καταναλωτή: 1999: 0,3% 1998: 0,3% Διάρθρωση απασχόλησης 1999: Πρωτογενής τομέας: 5,2% Δευτερογενής τομέας: 31,4% Τριτογενής τομέας: 63,4% Ανεργία: 1999: 4,7% 1998: 3,3% Εμπορικό Ισοζύγιο: 1999: 71 δις ΗΠΑ 1998: 108 δις ΗΠΑ 8

9 Β. ΤΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΗΣ ΙΑΠΩΝΙΑΣ 1. Εισαγωγή Το κοινωνικό και πολιτιστικό περιβάλλον σχετίζεται με το σύνολο των αξιών, των πεποιθήσεων και συμβολικών εννοιών που μεταβιβάζονται από τη μια γενεά στην άλλη και που μπορούν να μεταβληθούν με πολύ αργό ρυθμό με την πάροδο του χρόνου 4. Μερικά από τα στοιχεία που το συνθέτουν είναι: α. η σημασία που δίνεται στους διάφορους θεσμούς όπως η οικογένεια, η θέση της γυναίκας στην κοινωνία, η σημασία της θρησκείας, ο ρόλος που αποδίδεται στις τέχνες, στον αθλητισμό, οι κανόνες ηθικής, η γλώσσα, οι αισθητικές αντιλήψεις, η σημασία των χρωμάτων, το φαγητό κ.α. Με άλλα λόγια περιλαμβάνει όλους εκείνους τους παράγοντες που συνθέτουν τον συνολικό τρόπο ζωής της εκάστοτε κοινωνίας και είναι απαραίτητο να ληφθούν υπόψη σε οποιαδήποτε εξαγωγική προσπάθεια. Οι διαφορές κουλτούρας μπορούν να γίνουν αντιληπτές σε πολλά διαφορετικά πεδία 5,όπως: Χρόνος Σε αντίθεση με τις δυτικές χώρες όπου κυριαρχεί η φιλοσοφία «ο χρόνος είναι χρήμα», σε μερικές ασιατικές χώρες, ο χρόνος αντιμετωπίζεται διαφορετικά, αλλά όχι με λιγότερη σημασία από ότι στις πρώτες. Σαν αποτέλεσμα αυτής της διαφορετικής τοποθέτησης απέναντι στο χρόνο, ένας επιχειρηματίας που επισκέπτεται μια ασιατική αγορά, μπορεί να χρειαστεί μεγαλύτερη διαπραγματευτική περίοδο από ότι για παράδειγμα στην αγορά των ΗΠΑ. Επίσης, μπορεί να δυσανασχετήσει αν αναγκαστεί να περιμένει σε κάποιο ραντεβού και πιθανώς να φανεί αυτό στην έκφρασή του όταν γίνει δεκτός, με αποτέλεσμα οι συζητήσεις να αρχίσουν σε ένα δυσάρεστο κλίμα. Όμως, για τον ασιάτη επιχειρηματία είναι πολύ πιο σημαντικό να μη δείξει στον προηγούμενο επισκέπτη του ότι ο χρόνος του τελείωσε, από ότι να αφήσει τον επόμενο να περιμένει για μισή ώρα. Επίσης, είναι πιθανό ο απαιτούμενος χρόνος για τη λήψη μιας απόφασης να ποικίλει σημαντικά ανάμεσα στους συναλλασσομένους. Όμως, δεν πρέπει να 4 Βλ. Γ. Πανηγυράκης, Διεθνές Εξαγωγικό Marketing, Τόμος 1, Αθήνα: Εκδόσεις Σταμούλης, 1999, σελ Βλ. R. Fletcher: Μην αφήνετε τα ήθη και τα έθιμα να εμποδίσουν τις προοπτικές σας»,oπε, Μάνατζμεντ και Μάρκετινγκ Εξαγωγών, Αθήνα: Ινστιτούτο Εξαγωγικών Σπουδών, 1993, σελ

10 ασκηθούν πιέσεις για συντόμευση της διαδικασίας γιατί στα μάτια του άλλου ατόμου μπορεί να φανεί σαν μείωση της σημασίας που αποδίδουμε στην συγκεκριμένη πρόταση. Τέλος, η αντίληψη του χρόνου μπορεί να επηρεάσει τη σημασία και προτεραιότητα που δίνουν οι διαφορετικοί λαοί στον μακροχρόνιο σχεδιασμό και προγραμματισμό και επομένως στη διάθεσή τους για τον καθορισμό συγκεκριμένων χρονοδιαγραμμάτων. Χώρος Οι πολιτισμικές διαφορές εκφράζονται και από τη στάση απέναντι στο χώρο. Για παράδειγμα σύμφωνα με τις δυτικές αντιλήψεις, ο χώρος αντανακλά τη δύναμη και τη θέση ενός ατόμου (το μέγεθος ενός γραφείου, ο τόπος εγκατάστασης κ.λ.π). Όμως αν κρίνουμε με βάση αυτά τα πρότυπα, βρισκόμενοι σε άλλους πολιτισμούς, πιθανώς να οδηγηθούμε σε παρερμηνείες σχετικά με τη δύναμη τους συγκεκριμένου ατόμου. Άλλα χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι η προσωπική εγγύτητα, οι αποστάσεις μεταξύ των ατόμων όταν μιλούν κ.α. Έτσι ενώ για τους έλληνες και τους άραβες η μεγάλη εγγύτητα είναι κάτι το συνηθισμένο, για τους ασιάτες είναι αδιανόητο. Οικειότητα Χαρακτηριστικά όπως η ταχύτητα δημιουργίας σχέσεων, οι υποχρεώσεις που δημιουργεί και τα κίνητρα διαφέρουν σημαντικά ανάμεσα στους λαούς. Σε πολλές κοινωνίες όπως στην ιαπωνική, οι φιλίες δεν στηρίζονται σε επιχειρηματικά συμφέροντα και δε δημιουργούνται τόσο γρήγορα όσο σε άλλες. Όταν όμως δημιουργηθούν είναι βαθύτερες, με μεγαλύτερη διάρκεια και σεβασμό. Για παράδειγμα η προσφώνηση των συναδέλφων ανεξάρτητα ιεραρχίας με το μικρό όνομα είναι συνηθισμένη πρακτική στις δυτικές επιχειρήσεις, ενώ για τους λαούς της Ασίας, θεωρούνται σαν μια εισβολή στον προσωπικό κόσμο ενός ατόμου. Επομένως, κατά το σχεδιασμό της προσέγγισης μιας ξένης αγοράς πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πολιτιστικοί παράγοντες, αφού το πολιτιστικό περιβάλλον επιδρά και στα καταναλωτικά πρότυπα και στις συνήθειες των ατόμων. Έτσι κρίνεται απαραίτητο, η στρατηγική προώθησης να προσαρμόζεται 10

11 στις πολιτιστικές αξίες και καταναλωτικές προτιμήσεις των ατόμων, προκειμένου να έχει πιθανότητες επιτυχίας. Με δύο λόγια, οι πολιτισμικές διαφορές επιδρούν τόσο στον τρόπο συνεργασίας όσο και στο είδος των προϊόντων που καταναλώνονται και στις αποδεκτές μορφές προώθησης. 2. Τα βασικά χαρακτηριστικά της νοοτροπίας των ιαπώνων Προκειμένου να γίνει κατανοητός ο τρόπος σκέψεις και δράσης των οικονομικών παραγόντων της Ιαπωνίας, είναι χρήσιμο να αναφερθούν οι διαφορές με το δυτικό τρόπο σκέψης και συμπεριφοράς. Στο κεφάλαιο σχετικά με τον ιαπωνικό τρόπο διοίκησης γίνεται φανερό το πως οι παρακάτω παράγοντες επηρεάζουν τη φιλοσοφία των ιαπωνικών επιχειρήσεων. Τα βασικά χαρακτηριστικά της ιαπωνικής κοινωνικής οργάνωσης είναι: η ομαδικότητα, η ιεραρχία και η συμμετοχή όλων στη διαδικασία λήψης αποφάσεων 6. Η βασική μονάδα είναι η ομάδα και η ατομικότητα υποχωρεί μπροστά στις ανάγκες του συνόλου. Ομάδες συγκροτούνται μέσα στο σχολείο, στο πανεπιστήμιο, στις κοινωνικές εκδηλώσεις και στους χώρους εργασίας και χαρακτηρίζονται από ένα σύνολο κοινών υποχρεώσεων και στόχων. Έτσι, όλοι μαζί καλούνται να αντιμετωπίσουν τις αποτυχίες, ακόμα και μεμονωμένων μελών τους, αφού αυτές δεν εκλαμβάνονται ως ατομικές. Παρατηρείται έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των ομάδων, με χαρακτηριστικό παράδειγμα ότι όταν τα μέλη μιας επιχείρησης απεργούν, οι ανταγωνίστριες επιχειρήσεις το βρίσκουν σαν μια καλή ευκαιρία να αυξήσουν την παράγωγή τους, ώστε να καταφέρουν να αποσπάσουν ένα τμήμα του μεριδίου αγοράς της. Η ιεραρχία παίζει σημαντικό ρόλο στη διάρθρωση της ομάδας και τηρείται με αυστηρότητα. Τα παλαιότερα μέλη σε μια ομάδα έχουν τον τελευταίο λόγο σε μια απόφαση και είναι αυτά που κρίνουν και τη συμπεριφορά των άλλων μελών. Κανένας δεν προσπαθεί να παρακάμψει την ιεραρχία, αλλά αντίθετα όλη τη σέβονται και επομένως ο καθένας ασκεί τα καθήκοντα που του έχουν ανατεθεί. Είναι πολύ σημαντικό, όταν κάποιος έρχεται σε επαφή με μια ομάδα, να έχει κατά νου τη σημασία αυτού του παράγοντα. 6 Βλ. Δ. Τριποσπίτης: «Η επίδραση των κοινωνικών δομών στην οικονομική ανάπτυξη της Ιαπωνίας», Αγορά Χωρίς Σύνορα, 2 (1)

12 Παρόλη την ύπαρξη της ιεραρχίας, όλα τα μέλη της ομάδας όχι μόνο μπορούν αλλά και αναμένεται να εκφέρουν τη γνώμη τους, προκειμένου να ληφθεί μια απόφαση. Βέβαια, αυτό προϋποθέτει τη διάχυση της πληροφορίας σε όλα τα μέλη της ομάδας και είναι εντυπωσιακή η ταχύτητα διάδοσης των νέων δεδομένων και πληροφοριών, ώστε όλοι να είναι σε θέση να διατυπώσουν την άποψή τους. Μάλιστα, η συλλογή, επεξεργασία και διανομή της πληροφόρησης έχει χαρακτηριστεί ως ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες της βιομηχανικής ανάπτυξης της Ιαπωνίας. 3. Θρησκεία 7 Στην Ιαπωνία υπάρχουν δύο βασικές θρησκείες, ο Σιντοϊσμός και ο Βουδισμός. Παρόλο που πολλά άτομα υποστηρίζουν ότι δεν έχουν συγκεκριμένα πιστεύω, η πλειοψηφία συμμετέχει στις τελετές και των δύο θρησκειών. Για παράδειγμα οι περισσότερες τελετές γάμου γίνονται σύμφωνα με τα έθιμα του Σιντοϊσμού, ενώ οι κηδείες ακολουθούν τις πρακτικές του Βουδισμού. Σύμφωνα με τη θρησκεία του Σιντοϊσμού, που γεννήθηκε στην Ιαπωνία μέσα από την αρχαία ιστορία και από μύθους, τα στοιχεία της φύσης (δέντρα, βουνά, αέρας, θάλασσα) έχουν πνευματικές δυνάμεις. Αντίθετα, ο Βουδισμός ξεκίνησε στην Ινδία και ήρθε στην Ιαπωνία μέσω της Κίνας και της Κορέας, γύρω στα μέσα του 6 ου αιώνα 8. Σήμερα ο Βουδισμός είναι η κυρίαρχη θρησκεία, με 90 εκατομμύρια οπαδούς το Πολλές οικογένειες έχουν μικρούς βωμούς στα σπίτια τους, όπου τιμούν τους προγόνους τους. Τέλος, ο χριστιανισμός ήρθε στην Ιαπωνία, μέσω ισπανών και πορτογάλων ιεραπόστολων, στα μέσα του 16 ου αιώνα, αλλά οι χριστιανοί αποτελούν ένα μικρό τμήμα του πληθυσμού (1,5 εκ. το 1994) 9. Οι ιάπωνες, αντιμετωπίζουν τον Κομφουκιανισμό 10 σαν ένα σύνολο ηθικών αξιών, περισσότερο από ότι σαν θρησκεία. Εισήχθηκε στην Ιαπωνία στην αρχή 7 ibid 8 9 ibid 10 Κομφούκιος ( π.χ): Κινέζος φιλόσοφος και ιδρυτής θρησκείας. Το όνομά του στα κινέζικα προφέρεται Κουγκ-φου-τσε και σημαίνει «σεβαστός δάσκαλος». Ο Κομφούκιος κατείχε σημαντική θέση στην κοινωνία της εποχής του, πήρε διάφορα αξιώματα και διορίστηκε και Υπουργός Δικαιοσύνης. Επειδή οι άρχοντες δεν ήθελαν να συμμορφωθούν προς τις υποδείξεις 12

13 του 6 ου αιώνα και άσκησε μεγάλη επιρροή στην ιαπωνική σκέψη και τρόπο συμπεριφοράς, αλλά μετά τον 2 ο παγκόσμιο πόλεμο η επίδρασή του μειώθηκε. Η διδασκαλία του περιέχει κανόνες ηθικής και πολιτικής ζωής, σύμφωνα με τις οποίες: ο άνθρωπος πρέπει να αγωνίζεται για τις ακόλουθες πέντε αρετές: τη σοφία, την αγαθότητα, την ειλικρινή αφοσίωση, τον σεβασμό και την ανδρεία. Ύψιστο χρέος του ανθρώπου είναι να ακολουθεί πιστά τους νόμους που προσιδιάζουν στη θέση του ώστε να καταφέρει να ζήσει αρμονικά προς τον εαυτό του και τους συνανθρώπους του. 4. Οικογένεια 11 Η ιαπωνική οικογένεια είναι παραδοσιακά πολύ κλειστή, αφού η ιαπωνική παράδοση υπαγορεύει στενές σχέσεις μεταξύ παιδιών και γονιών ακόμα και μετά το γάμο. Ακόμα και σήμερα, τρεις γενεές συγκατοικούν στο ίδιο σπίτι και μάλιστα αποτελούν το 9,87% περίπου των ιαπωνικών νοικοκυριών. Ωστόσο, τα ιαπωνικά νοικοκυριά ακολουθούν όλο και περισσότερο τα πρότυπα των δυτικών χωρών, όπου διαμένουν δύο αντί για τρεις γενεές στο ίδιο σπίτι. Η μέση ηλικία γάμου είναι 28,5 για τους άντρες και 26,4 για τις γυναίκες. Επίσης, ο αριθμός των διαζυγίων (1,6 διαζύγια ανά άτομα) είναι μικρότερος σε σχέση με αυτόν των δυτικών χωρών (4,6 στις ΗΠΑ και 3,0 στο Ηνωμένο Βασίλειο). Με βάση αυτά τα χαρακτηριστικά, μπορεί να διακρίνει κανείς τρεις κατηγορίες νοικοκυριών: ανύπαντρους άντρες και γυναίκες, παντρεμένα ζευγάρια χωρίς παιδιά και ζευγάρια με παιδιά που μένουν μαζί τους. Καθώς οι ιάπωνες αναβάλλουν το γάμο για μια μεγαλύτερη ηλικία, η πρώτη κατηγορία είναι ίσως η πιο δυναμική και προσφέρει καλές ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις που απευθύνονται σε αυτήν: τουριστικές, είδη σπορ, μοντέρνα εστιατόρια κ.α. του παραιτήθηκε και άρχισε να περιοδεύει στην Κίνα για να διαδώσει τις ιδέες του. Δεν είχε προβλέψει την ίδρυση θρησκείας, αλλά οι μαθητές του έδωσαν στα διδάγματά του, χαρακτήρα θρησκευτικού δόγματος, έχτισαν ναούς για να τον τιμήσουν και έγραψαν πολλά βιβλία. Αφοσίωσε τη ζωή του στην ηθική αναμόρφωση του κινεζικού λαού. Τον 1 ο π.χ αιώνα αναγνωρίστηκε ως επίσημη θρησκεία της του κινεζικού λαού, τον 9 ο μ.χ αιώνα επικράτησε έναντι του Βουδισμού και, τον 11 ο αιώνα νίκησε και τον Ταοϊσμό και επιβλήθηκε ως ενιαία θρησκεία του κινεζικού λαού. (Βλ. Νεώτερον εγκυκλοπαιδικόν λεξικόν «Ηλίου»). 11 Βλ. Views of Japan, Urban Connections Inc, Tokyo

14 Σήμερα, επειδή οι περισσότερες οικογένειες έχουν ένα ή δύο παιδιά, η μέση ηλικία του ιαπωνικού πληθυσμού ( ) αυξάνει γρήγορα, όπου 20,01 εκ του συνολικού πληθυσμού είναι παιδιά κάτω των 15 χρόνων, αλλά ταυτόχρονα 18,26 εκ. είναι άνω της ηλικίας των 64 ετών. Έτσι, όπως συμβαίνει και στις άλλες βιομηχανικές χώρες, ο πληθυσμός της Ιαπωνίας περνάει στην τρίτη ηλικία και μέχρι το 2020 θα είναι ένας από τους πιο γηρασμένους πληθυσμούς στον κόσμο. Οι προβλέψεις είναι ότι ο πληθυσμός πάνω από 65 χρόνων από 14,6% που είναι σήμερα θα φτάσει το 24% το Τα αντίστοιχα ποσοστά για τις άλλες βιομηχανικές χώρες για το 2020 θα είναι 14% για τις ΗΠΑ, 16% για την Αγγλία και 20% για την Γερμανία 12. Λόγω της γήρανσης του πληθυσμού παρατηρούνται αλλαγές στο σύστημα υγείας και κοινωνικής ασφάλισης, ενώ γίνονται προσπάθειες ώστε τα άτομα της τρίτης ηλικίας να παραμένουν ενεργά, μέσω της εργασίας και του εθελοντισμού. Μια δεκαετία πριν, η πλειοψηφία των επιχειρήσεων είχαν θέσει το όριο συνταξιοδότησης μεταξύ της ηλικίας των 55 και 59 ετών, αλλά σήμερα το 90,2% των επιχειρήσεων θέτουν το όριο άνω των 60 ετών. Επιπλέον, η τάση αυτή αναμένεται να δημιουργήσει μεγάλη ζήτηση για υπηρεσίες και προϊόντα που έχουν σχέση με την υγεία και τη διασκέδαση αυτών των ατόμων. Είναι γεγονός, ότι στις άλλες ανεπτυγμένες χώρες οι μεσήλικες αποτελούσαν ανέκαθεν μια σημαντική ηλικιακή ομάδα, στην οποία απευθυνόντουσαν πολλές εταιρείες, δεδομένου ότι διαθέτουν υψηλότερο εισόδημα από τις άλλες ηλικιακές ομάδες καθώς και πολύ ελεύθερο χρόνο. Αντίθετα στην Ιαπωνία, λόγω της νοοτροπίας που τους διακρίνει οι μεσήλικες δεν αντιμετώπιζαν τους εαυτούς τους ως καταναλωτές, αλλά ως παραγωγούς, με έντονη την ευθύνη να εξασφαλίσουν τις υπόλοιπες ηλικιακές ομάδες, παρέχοντάς τους τα απαραίτητα αγαθά, έχοντας βαθιά ριζωμένη την αίσθηση του καθήκοντος. Όμως, σταδιακά η τάση αυτή αλλάζει και φαίνονται περισσότερο διατεθειμένοι να απολαύσουν τα αγαθά της ζωής, ξοδεύοντας το διαθέσιμο εισόδημά τους. Ένας κλάδος με καλές προοπτικές για αυτήν τη κατηγορία είναι ο κλάδος του τουρισμού. Τέλος, όσον αφορά τις γυναίκες, αυτές εντάσσονται όλο και περισσότερο στο εργατικό δυναμικό και το 1997 το 39,5% ήταν γυναίκες, ενώ ανάμεσα στην 12 ΚΕΠΕ: «Σχέδιο Δράσης για την προώθηση των Ελληνο-Ιαπωνικών Οικονομικών Σχέσεων (Σχέδιο Ερμής)», Αθήνα, Ιανουάριος

15 ηλικία των τριάντα και των σαράντα, αφού τα παιδιά τους έχουν κάπως μεγαλώσει, επανέρχονται στην παραγωγική διαδικασία. 5. Το εκπαιδευτικό σύστημα Οι ιάπωνες θεωρούν την εκπαίδευση και τη μόρφωση πολύ σημαντικές και η γνώση αντιμετωπίζεται ως πολύ μεγάλη αρετή 13. Η εκπαίδευση είναι υποχρεωτική μέχρι την ηλικία των δεκαπέντε ετών και χρηματοδοτείται από το κράτος. Όμως, μετά από αυτή την ηλικία τα έξοδα εκπαίδευσης επιβαρύνουν τους ίδιους τους γονείς, είτε σε ιδιωτικά είτε σε δημόσια σχολεία. Επειδή η είσοδος στα πανεπιστήμια είναι πολύ δύσκολη και ο ανταγωνισμός πολύ σκληρός, οι μαθητές συνήθως παρακολουθούν μαθήματα σε «φροντιστήρια» (juku or yobiko) από πολύ μικρή ηλικία, τόσο κατά τη διάρκεια της εβδομάδας όσο και τα Σαββατοκύριακα, τα οποία επιβαρύνουν οικονομικά τους γονείς. Μάλιστα, καταβάλλονται μεγάλες προσπάθειες ώστε να υπάρχει συνεργασία μεταξύ του επιχειρηματικού και του ακαδημαϊκού κόσμου, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις του αυξημένου παγκόσμιου ανταγωνισμού. Έτσι, αναγνωρίζεται η ανάγκη συνεχούς επανεκπαίδευσης και επιμόρφωσης του εργατικού δυναμικού, ενίσχυσης της κινητικότητας των εργαζομένων και σταδιακή εγκατάλειψη του συστήματος της δια βίου απασχόλησης στην ίδια επιχείρηση, καθώς και της δημιουργίας ενός εκπαιδευτικού συστήματος που να ενθαρρύνει τη δημιουργικότητα και την ανάπτυξη της ατομικής πρωτοβουλίας. 6. Εργασία 14 Οι ιάπωνες εργαζόμενοι είναι γνωστοί παγκοσμίως σαν πολύ εργατικοί και αφοσιωμένοι στη δουλειά τους, από την οποία αντλούν πολύ μεγάλη ευχαρίστηση. Δουλεύουν πολλές ώρες και διανύουν μεγάλες αποστάσεις από το σπίτι τους στην πόλη. Η πλειοψηφία τους δίνει προτεραιότητα στην επαγγελματική ζωή σε σχέση με την προσωπική. Ωστόσο, παρατηρούνται κάποιες αλλαγές στην συμπεριφορά των εργαζομένων, αφού ένα μεγάλο ποσοστό έχει αρχίσει να αναζητά περισσότερο ελεύθερο χρόνο για να 13 Βλ. Views of Japan, Urban Connections Inc, Tokyo

16 αφιερώσει στα ενδιαφέροντά εκτός δουλειάς καθώς και στην απόλαυση της οικογενειακής ζωής. Αυτή η τάση είναι περισσότερο φανερή στις νεότερες γενεές των εργαζομένων. Ταυτόχρονα, σύμφωνα με έρευνες, το μερίδιο αυτών που επιθυμούν να εργαστούν στην ίδια εταιρεία μέχρι να συνταξιοδοτηθούν, συνεχώς μειώνεται. Γνωρίζουν την πραγματικότητα, όπου δεδομένης της έντασης του ανταγωνισμού και της παγκοσμιοποίησης, μεγάλες και καταξιωμένες εταιρείες μπορεί να μην διατηρήσουν την ανταγωνιστικότητά τους στο μέλλον. Συνεπώς δεν υπάρχει εξασφάλιση ότι θα συνεχίσουν να εργάζονται για την ίδια εταιρεία. Η νέα γενιά των εργαζομένων ενδιαφέρεται για εργασίες που είναι ευχάριστες, δημιουργικές και που προσφέρουν ενδιαφέρουσες εμπειρίες, στις οποίες μάλιστα να μπορούν να χρησιμοποιήσουν και τη φαντασία τους. Έτσι, η μεγάλη πρόκληση για τις εταιρείες είναι να είναι σε θέση να προσφέρουν ενδιαφέρουσες θέσεις εργασίας στους εργαζομένους, ώστε να κερδίσουν τα πιο ικανά στελέχη και να καταφέρουν να παραμείνουν ανταγωνιστικές, ενώ για τους εργαζομένους η μεγάλη πρόκληση είναι να εξασφαλίσουν την «απασχολησιμότητά» τους. 7. Διατροφικές συνήθειες Το φαγητό των διαφόρων λαών επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από το σύστημα αξιών του πολιτιστικού περιβάλλοντος, σε βαθμό που το τελευταίο αποφασίζει αν ένα προϊόν είναι κατάλληλο για τροφή και επομένως το ενδεχόμενο αποδοχής ή απόρριψής του από τους καταναλωτές. Στην Ιαπωνία, οι συνήθεις τροφές περιλαμβάνουν ψάρι, ρύζι, θαλασσινά, λαχανικά και τσάι. Το κρέας αποτελεί ένα μικρό μέρος της διατροφής των κατοίκων, αλλά ωστόσο συνταγές που περιλαμβάνουν κοτόπουλο, χοιρινό και βοδινό, έχουν προστεθεί στη δίαιτά τους. Στο ρύζι αποδίδονται συμβολικές ιδιότητες και απαιτείται μια ιδιαίτερη προσοχή στην εφαρμογή του πρωτοκόλλου ευγένειας κατά τη διάρκεια του γεύματος. Το πράσινο τσάι, που αποτελεί το αγαπημένο ποτό στην Ιαπωνία, σερβίρεται στο τέλος στο ίδιο μπολ που έχει σερβιριστεί το ρύζι καθώς και σε οποιεσδήποτε συναντήσεις. Ένα ποτήρι σακί (εθνικό ποτό) προσφέρεται πάντα σαν επιδόρπιο. 16

17 8. Συμπεράσματα Όλοι οι παραπάνω παράγοντες συνθέτουν το πολιτιστικό περιβάλλον της Ιαπωνίας και είναι αυτονόητο ότι καμία ξένη επιχείρηση που ενδιαφέρεται για τη συγκεκριμένη αγορά δεν μπορεί να τους μεταβάλλει. Αντίθετα, η κάθε ξένη επιχείρηση οφείλει να τους λάβει υπόψη της κατά τη χάραξη της στρατηγικής της (επιλογή των προϊόντων, του τρόπου διείσδυσης κ.λ.π), προκειμένου να πετύχει αξιόλογα εξαγωγικά αποτελέσματα. Μάλιστα, οι παραπάνω παράγοντες είναι ιδιαίτερα σημαντικοί για τη χάραξη της επικοινωνιακής στρατηγικής, ώστε τα προγράμματα προβολής και προώθησης να είναι αποτελεσματικά. Με άλλα λόγια, η κάθε επιχείρηση πρέπει να προσαρμοστεί η ίδια στις ιδιαιτερότητες της συγκεκριμένης αγοράς. 17

18 ΙΙ. ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Α. ΤΟ ΙΑΠΩΝΙΚΟ MANAGEMENT 15 Η ανάλυση του ιαπωνικού management είναι απαραίτητη, προκειμένου να γνωρίσουμε τους στόχους, τον τρόπο διοίκησης και την οργάνωση των ιαπωνικών επιχειρήσεων, δεδομένου ότι επηρεάζουν τον τρόπο επικοινωνίας και διαπραγματεύσεων που εφαρμόζουν. Αποτελούν επομένως χρήσιμες πληροφορίες για τους έλληνες επιχειρηματίες όσον αφορά την συνεργασία με ιάπωνες συναδέλφους τους. Ως γνωστό, με τον όρο management εννοούμε τη διαδικασία σχηματισμού στόχων και τακτικών καθώς και ελέγχου και συντονισμού των αναγκαίων ενεργειών, προκειμένου να εξασφαλισθεί η επίτευξη των επιθυμητών αποτελεσμάτων. 16 Αναμφίβολα το management στη σημερινή εποχή αποτελεί καθοριστικό παράγοντα ανάπτυξης και βελτίωσης της παραγωγικότητας των επιχειρήσεων και ενώ μέχρι σήμερα ως κύριοι εκπρόσωποι και εκφραστές του managerial Know-how έχουν αναγνωριστεί οι ΗΠΑ, λόγω της οικονομικής τους κυριαρχίας κατά την μεταπολεμική περίοδο, μια σημαντική προσφορά στις μεθόδους και πρακτικές του management προέρχεται από την Ιαπωνία. Μάλιστα, το μοντέλο οργάνωσης στη διοίκηση των επιχειρήσεων που εφαρμόζει η Ιαπωνία παρουσιάζει πολλές και σημαντικές διαφορές σε σχέση με τις αποδεκτές ως σήμερα μεθόδους. 1. Τα κύρια χαρακτηριστικά των ιαπωνικών επιχειρήσεων Μερικά από τα κύρια χαρακτηριστικά των ιαπωνικών επιχειρήσεων 17 είναι τα ακόλουθα: ο μακροχρόνιος σχεδιασμός Σε αντίθεση με τις αμερικανικές και τις δυτικο-ευρωπαϊκές επιχειρήσεις οι ιαπωνικές επιχειρήσεις έχουν την τάση να προγραμματίζουν μακροχρόνια. Το 15 Βλ. Π. Ούτσιος: «Συγκριτική Μελέτη του Τρόπου Διοίκησης των Αμερικάνικων και Ιαπωνικών Επιχειρήσεων», Διπλωματική Εργασία στο Διατμηματικό Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα των Τμημάτων Ο.Δ.Ε. & Ε.Ε.Μ., ΟΠΑ Βλ. CIM, Diploma Strategic Marketing management: Planning and Control, 1995, σελ.4, Βλ. Δ. Παπατριανταφύλλου: «Το Ιαπωνικό Management», Introduction to Japanese Studies, ELIAMEP, Athens 1992, σελ

19 γεγονός αυτό εξηγείται από πολλούς λόγους. Για παράδειγμα, στην Ιαπωνία οι βασικοί χρηματοδότες των επιχειρήσεων είναι οι τράπεζες, που εστιάζουν το ενδιαφέρον τους στη μακροχρόνια επιβίωση των επιχειρήσεων. Αντίθετα στις δυτικές επιχειρήσεις, οι managers δέχονται συχνά πιέσεις να παρουσιάσουν αποδεκτούς οικονομικούς δείκτες, ενώ ταυτόχρονα παραμένουν στις διοικητικές τους θέσεις για μικρά χρονικά διαστήματα, με αποτέλεσμα οι αποφάσεις να μην χρεώνονται σε αυτούς, αφού στο εντωμεταξύ έχουν προαχθεί ή έχουν αλλάξει επιχείρηση. Δυστυχώς, αυτή η νοοτροπία δεν ενθαρρύνει τις επενδύσεις που η περίοδος απόδοσης τους εκτείνεται σε ένα μακροχρόνιο ορίζοντα. Έτσι, στις ιαπωνικές επιχειρήσεις μπορούμε να δούμε 5ετή, 10ετή ακόμα και 15ετή προγράμματα, κάτι που δύσκολα θα συναντήσουμε στις αμερικανικές επιχειρήσεις. Μάλιστα, η συνήθειά τους αυτή τις έχει οδηγήσει σε μια σταθερότερη οικονομική πολιτική. οι ομόφωνες και συλλογικές αποφάσεις Όσον αφορά τις επιχειρηματικές αποφάσεις ένα από τα πιο δύσκολα ζητήματα του management οι ιάπωνες δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην εξασφάλιση ομόφωνων και συλλογικών αποφάσεων, μια συνήθεια εντελώς αντίθετη με αυτή των δυτικών managers. Στην πραγματικότητα, το πιο δύσκολο στάδιο της διαδικασίας είναι η κατανόηση και η ανάλυση του προβλήματος και η ανάπτυξη διαφόρων εναλλακτικών λύσεων. Έτσι, ένας πολύ μεγάλος αριθμός ατόμων, από διαφορετικά τμήματα και διευθύνσεις, εμπλέκεται στην προετοιμασία και την λήψη των αποφάσεων, αφού όλοι έχουν το δικαίωμα να εκφράσουν ανοιχτά την άποψή τους. Βέβαια, η τελική αρμοδιότητα για τη λήψη της απόφασης ανήκει στην ανώτατη διοίκηση, η οποία έχει την ευχέρεια να την αποδεχτεί ή να την απορρίψει. Όμως, το πιθανότερο είναι μια απόφαση να επιστραφεί στους υφισταμένους για περαιτέρω μελέτη παρά να απορριφθεί αμέσως. Μια πρόταση επιβεβαιώνεται μέσα από μια διαδικασία που είναι γνωστή ως Ringi. Το Ringi-Sho, είναι ένα έντυπο με την πρόταση που υποβάλλει ένα μέλος του προσωπικού, το οποίο προσυπογράφεται από όλους όσους συμμετέχουν στην απόφαση ή επηρεάζονται από αυτήν, πριν φτάσει στην ανώτατη διοίκηση για επίσημη έγκριση. Είναι γεγονός ότι η παραπάνω αποτελεί μια πολύ χρονοβόρα και πολύπλοκη διαδικασία, που προϋποθέτει ένα ολοκληρωμένο σύστημα ενημέρωσης όλων 19

20 των ενδιαφερομένων τμημάτων καθώς και ένα άψογο συντονισμό μεταξύ τους. Η θετική πλευρά αυτής της μεθόδου είναι ότι επιτυγχάνεται μια άμεση και χωρίς προβλήματα εφαρμογή των αποφάσεων, δεδομένου ότι έχει εξασφαλιστεί ομοφωνία, ενώ ταυτόχρονα το σχέδιο έχει γίνει απολύτως κατανοητό. Επομένως, οι επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα να κινηθούν ταχύτατα και δεν απαιτείται επιπλέον χρόνος για να πεισθούν οι εργαζόμενοι για την ορθότητα της απόφασης. Αντίθετα στις δυτικές επιχειρήσεις, οι αποφάσεις λαμβάνονται από μεμονωμένα άτομα και συνήθως μόνο λίγοι συμμετέχουν στη διαδικασία. Επομένως, ενώ η λήψη της απόφασης είναι γρήγορη, η εφαρμογή της είναι πολύ χρονοβόρα και απαιτεί πολλούς συμβιβασμούς από τα στελέχη που έχουν αντίθετες απόψεις. Μάλιστα, η ροή των αποφάσεων ακολουθεί μια πορεία από κάτω προς τα επάνω ( bottom-up decision-making), σε αντίθεση με τα δυτικά πρότυπα που ισχύει ακριβώς το αντίθετο ( top-down ). ο συλλογικός επιμερισμός των ευθυνών Στις ιαπωνικές επιχειρήσεις, κυρίως λόγω της προσπάθειας για ομοφωνία στη διαδικασία λήψης των αποφάσεων, η έμφαση δίνεται στη συλλογική ευθύνη. Έτσι, οι ατομικές ευθύνες υπονοούνται αντί να διατυπώνονται ξεκάθαρα, αφού η οργανωσιακή δομή είναι μάλλον ασαφής. Η ευθύνη των αποφάσεων αντιμετωπίζεται συλλογικά και συνεπώς είναι πολύ δύσκολο να αποδοθούν προσωπικές ευθύνες. Αυτές αποδίδονται σε ομάδες ατόμων, γεγονός που απορρέει από την πρακτική της ομόφωνης λήψης αποφάσεων. Συνήθως γίνεται προσπάθεια να αποφευχθεί η προσωπική επίθεση και κριτική, ώστε να προστατευτούν τα άτομα από την κατηγορία για μεμονωμένες παραλείψεις ή λάθη. η κοινή επιχειρηματική κουλτούρα Οι ιαπωνικές εταιρείες αφιερώνουν αρκετό χρόνο και προσπάθεια για να δημιουργήσουν μια κοινή κουλτούρα και φιλοσοφία για όλα τα μέλη τους και αποδίδουν ιδιαίτερη αξία στην ενότητα και στην αρμονία μέσα στην επιχείρηση. Με την πάροδο του χρόνου αναπτύσσουν ένα καθαρά δικό τους τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας, μια δική τους φιλοσοφία, την οποία γνωστοποιούν σε όλα τα μέλη τους. Ταυτόχρονα, διαμορφώνουν ένα ανταγωνιστικό πνεύμα 20

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας

Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Εισαγωγικές Έννοιες Επιχειρηματικότητας Μάθημα 2 1 Εισαγωγή Χαρακτηριστικά στοιχεία της επιχείρησης ως οργανισμού Συστατικά μέρη και το περιβάλλον της επιχείρησης Διάφορες μορφές επιχειρήσεων που λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010

Management. Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 24/2/2010 Management Νικόλαος Μυλωνίδης Μάθημα 3 1 Εισαγωγή Έννοια και Περιεχόμενο του Μάνατζμεντ Ποια είναι τα διοικητικά στελέχη και ποιος ο ρόλος τους στα διάφορα επίπεδα της ιεραρχίας Βάσικες δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 5: Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων & Εκπαίδευση Δημήτριος Σταυρουλάκης Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 1 Κεφάλαιο 1 ο Επιχειρήσεις και Οργανισμοί Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού άθους Α1) Η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα 6. Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία. Copyright 2012 by The McGraw-Hill Companies, Inc. All Rights Reserved.

Μάθηµα 6. Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία. Copyright 2012 by The McGraw-Hill Companies, Inc. All Rights Reserved. Μάθηµα 6 Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία McGraw-Hill/Irwin Copyright 2012 by The McGraw-Hill Companies, Inc. All Rights Reserved. Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία v Οι ειδικοί στόχοι του

Διαβάστε περισσότερα

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής ΒΑΣΙΚΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΩΝ CLUSTERS Με σκοπό τον εντοπισμό των βασικών παραγόντων επιτυχίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου

Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Η ανάπτυξη της κουλτούρας και του κλίματος του σχολείου Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης Δρ Δημήτρης Δημητρίου Δρ Παναγιώτης Αντωνίου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Νεοπροαχθέντων. Διευθυντών Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Q&A. Γιατί να ενταχθώ σε ένα δίκτυο;

Q&A. Γιατί να ενταχθώ σε ένα δίκτυο; Q & A 1 2 Γιατί να ενταχθώ σε ένα δίκτυο; Το νέο ανταγωνιστικό πεδίο, η νέα καταναλωτική συμπεριφορά και συνολικά το νέο τοπίο δημιουργεί ασφυκτική πίεση στις ανεξάρτητες επιχειρήσεις, που δραστηριοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ. Διοίκηση Επιχειρήσεων. Β Εξάμηνο -Παραδόσεις

ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ. Διοίκηση Επιχειρήσεων. Β Εξάμηνο -Παραδόσεις ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ Διοίκηση Επιχειρήσεων Β Εξάμηνο -Παραδόσεις 1 Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι να κατανοηθεί από τους σπουδαστές η σημασία της Διοικητικής Επιστήμης στην λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΥΝΑΜΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένα Συστήματα Επικοινωνίας

Ολοκληρωμένα Συστήματα Επικοινωνίας Προβολή 1. Ολοκληρωμένα Συστήματα Επικοινωνίας 2. Σκοπός της Επικοινωνίας 3. Παράγοντες που επηρεάζουν το μίγμα προβολής 4. Το πρόγραμμα προβολής 5. Διαφήμιση 6. Προσωπική Πώληση 7. Προώθηση των Πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ»

«ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ» ΕΠΙΤΑΓΗ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Α.Ε.Ι. ΚΑΙ Τ.Ε.Ι. «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΣΤΕΛΕΧΟΥΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ- ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ ΠΕΛΑΤΩΝ» Βασικός στόχος του προγράμματος είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Το έργο «Ολοκληρωµένα προγράµµατα, πρωτοβουλίες και δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων εξωστρέφειας» υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

Επιτελική Σύνοψη. Χρόνια Κινητή Τηλεφωνία στην Ελλάδα

Επιτελική Σύνοψη. Χρόνια Κινητή Τηλεφωνία στην Ελλάδα Επιτελική Σύνοψη 20 Χρόνια Κινητή Τηλεφωνία στην Ελλάδα ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Ένωση Εταιρειών Κινητής Τηλεφωνίας (ΕΕΚΤ), με αφορμή τη συμπλήρωση των είκοσι χρόνων τoυ Κλάδου στην Ελλάδα, πραγματοποίησε έρευνα κοινής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ. Ηγεσία ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Ηγεσία Διδάσκουσα: Αφροδίτη Δαλακούρα ΔΙΟΙΚΗΣΗ: ΟΙ ΡΟΛΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΥ ΗΓΕΤΗΣ MANAGER COACH 1 Κλασική-μηχανιστική αντίληψη Το παλιό μοντέλο διοίκησης: οικονομικές-υλικές

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Η επιχειρηματική ιδέα και η εταιρία spin off. Βασίλης Μουστάκης Καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης vmoustakis@gmail.com

Η επιχειρηματική ιδέα και η εταιρία spin off. Βασίλης Μουστάκης Καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης vmoustakis@gmail.com Η επιχειρηματική ιδέα και η εταιρία spin off Βασίλης Μουστάκης Καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης vmoustakis@gmail.com Έρευνα αγοράς (Ι) Ανάγκη στην αγορά (κάτι που η αγορά θέλει αλλά δεν το έχει) Σύλληψη και

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις

Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Βελτιώνοντας την Απόδοση Μάρκετινγκ & Πωλήσεων στις Φαρμακευτικές Επιχειρήσεις Γεώργιος Ι. Αυλωνίτης, Καθηγητής Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Νικόλαος Γ. Παναγόπουλος, Λέκτορας Μάρκετινγκ Ο.Π.Α. Το δυναμικό πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ

ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΞΥΛΟΥ ΚΑΙ ΕΠΙΠΛΟΥ Έρευνα μάρκετινγκ Τιμολόγηση Ανάπτυξη νέων προϊόντων ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Τμηματοποίηση της αγοράς Κανάλια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ. Ημερομηνία Εκπαιδευτική ενότητα Τίτλος μαθήματος Διάρκεια

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΑΡΧΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ. Ημερομηνία Εκπαιδευτική ενότητα Τίτλος μαθήματος Διάρκεια 1 ΧΡΗΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ Η/Υ Υπολογιστικά φύλλα 2 ΧΡΗΣΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ Η/Υ Internet και ηλεκτρονικό ταχυδρομείο 3 ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Tο οικονομικό, πολιτικό και κοινωνικό περιβάλλον των επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ.

2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες 2.2.2 Ιστορική εξέλιξη τον µάνατζµεντ. 2.2 Οργάνωση και ιοίκηση (Μάνατζµεντ -Management) 2.2.1. Βασικές έννοιες Έχει παρατηρηθεί ότι δεν υπάρχει σαφής αντίληψη της σηµασίας του όρου "διοίκηση ή management επιχειρήσεων", ακόµη κι από άτοµα που

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Αναδημοσίευση από τις παρουσιάσεις Α) Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΜΕΘΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ T SWOT ANALYSIS - Μάθημα: Πολεοδομική και Οικιστική Ανάπτυξη και Πολιτική Β) Βαγής Σαμαθρακής

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί. H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ ΜΑΘΗΜΑ 3ο Μάνατζµεντ - Ορισµοί H Εξέλιξη του Μάνατζµεντ Οι Λειτουργίες του Μάνατζµεντ I. Μάνατζµεντ - Ορισµοί... η τέχνη να φέρνεις εις πέρας κάθε έργο µε τη στήριξη και την συµµετοχή ατόµων οργανωµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Φλώρινα, Ιούνιος 2012 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ Κ. ΣΑΡΡΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΤΒΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗΣ ΓΔ Στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΒΡΩΣΙΜΩΝ ΕΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ * ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ *

ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΒΡΩΣΙΜΩΝ ΕΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ * ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ * ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΒΡΩΣΙΜΩΝ ΕΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ * ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ * Διαπιστώσεις Διαπίστωση Ι: Ο όγκος και η αξία των εξαγωγών ελληνικών ελιών στην Ιαπωνία -αν και σε αυξητική πορεία την τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. μέχρι και Α.5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΓΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΓΕΣΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΗΓΕΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΣΤΙΑΣΗ ΣΕ ΠΕΛΑΤΗ & ΑΓΟΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΜΗΧΑΝΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΧΡΗΜΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης

Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα. Επιχειρηματικότητα. Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Επιχειρήσεις 2.0 & Η Νέα Επιχειρηματικότητα Επιχειρηματικότητα Εισηγητής: Βασίλης Δαγδιλέλης Ποια είναι η «δημόσια εικόνα» της; Οπωσδήποτε δεν είναι πάντοτε μια έννοια «θετικά φορτισμένη» τουλάχιστον στη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας

Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Απελευθερώστε τη δυναμική της επιχείρησής σας Εφαρμοσμένες ΛΥΣΕΙΣ για Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις Συμβουλευτικές Υπηρεσίες Εκπαιδευτικά Σεμινάρια Ανάπτυξη Πωλήσεων Ανδρόμαχος Δημητροκάλλης, MBA Management

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2.

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΩΝ 2. Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 2 Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 1: Εισαγωγικές έννοιες Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ

ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ Το φυλλάδιο «Ένας οδηγός για την προαγωγή της ψυχικής υγείας στο χώρο εργασίας- πηγή βοήθειας για τους εργοδότες» απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΠΥΛΑΙΑΣ-ΧΟΡΤΙΑΤΗ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί το προτεινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Satisfaction, Quality and Value

Satisfaction, Quality and Value Το marketing στη σύγχρονη εποχή ικανοποίηση, ποιότητα και αξία Satisfaction, Quality and Value Οικονομία, κοινωνία και Marketing Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Ποιός θα το παράγει Που θα παραχθεί Πότε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΑΟ Ε-ΕΠΑΛ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΟΜΑ Α Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.10, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα του την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η άσκηση αναπαράγεται ταυτόχρονα στον πίνακα ανάλογα με όσο έχουν γράψει και αναφέρουν οι φοιτητές.

Η άσκηση αναπαράγεται ταυτόχρονα στον πίνακα ανάλογα με όσο έχουν γράψει και αναφέρουν οι φοιτητές. 1 2 Η άσκηση αναπαράγεται ταυτόχρονα στον πίνακα ανάλογα με όσο έχουν γράψει και αναφέρουν οι φοιτητές. Στόχος: Να αποδείξουν οι φοιτητές από μόνοι τους πόσες πολλές έννοιες βρίσκονται στην τομή των δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ. Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΝΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ Θεσσαλονίκη, 10-12 Μαρτίου 2014 ΚΟΙΝΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ Η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Νέων είναι ένα στοιχείο της διαδικασίας του Διαρθρωμένου Διαλόγου που φέρνει σε επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 3 ο Διεύθυνση-Παρακίνηση 3.1. Ηγεσία-Βασικές έννοιες Η επιτυχία των επιχειρήσεων ή των οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 129 133, έκδοση 2014 : σελίδες 124 129 ) 3.3.2 Παρακίνηση 3.3.2.1 Βασικές έννοιες Η υλοποίηση του έργου και η επίτευξη των στόχων στις

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ

Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Στοιχεία Επιχειρηματικότητας ΙΙ Νικόλαος Μυλωνίδης Απρίλιος 2007 1 Η έννοια του Επιχειρηματία Αναλαμβάνει δράση Συνδυάζει καινοτομικά και δημιουργικά τους συντελεστές της παραγωγής Παράγει προϊόντα και

Διαβάστε περισσότερα

Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ των Δήμων Βόλου, Ηρακλείου και Καβάλας

Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ των Δήμων Βόλου, Ηρακλείου και Καβάλας Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ των Δήμων Βόλου, Ηρακλείου και Καβάλας για τον σχηματισμό πιλοτικού άξονα των τριών πόλεων με στόχο τη δυναμική τουριστική ανάπτυξή τους, με μοχλό εξέλιξης τη δημιουργία σύγχρονων

Διαβάστε περισσότερα

Σε συνεργασία με το. Επικοινωνία: sgounar@aueb.gr Τηλ. 2108203712

Σε συνεργασία με το. Επικοινωνία: sgounar@aueb.gr Τηλ. 2108203712 Σε συνεργασία με το Επικοινωνία: sgounar@aueb.gr Τηλ. 2108203712 Δυο Λόγια για το Εργαστήριο Μάρκετινγκ To Εργαστήριο Μάρκετινγκ (ALARM) ανήκει στο Τμήμα Μάρκετινγκ & Επικοινωνίας του Οικονομικού Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν

Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν 2 Στο Δημήτρη και στο Χάρη που με στηρίζουν Στους φοιτητές μου που αποτελούν την πηγή και το κίνητρο για: «συνεχή βελτίωση» «συνεχή μάθηση» «συνεχή ανανέωση» και προβληματισμό 3 ανάπτυξη, αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών»

«καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο. «διαμόρφωση αποστολής, στόχων, σκοπών και πολιτικών» ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ A ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ Τι είναι η στρατηγική; «καθορισμός μακροχρόνιων στόχων και σκοπών μιας επιχείρησης και ο προσδιορισμός των μέσων για την επίτευξη τους»

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελληνική Ασφαλιστική Αγορά εν έτει 2015 24.6.2015

Η Ελληνική Ασφαλιστική Αγορά εν έτει 2015 24.6.2015 Θέση φωτογραφίας Η Ελληνική Ασφαλιστική Αγορά εν έτει 2015 24.6.2015 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Ζούμε στον πλανήτη Γη και από την πρώτες έως τις τελευταίες ημέρες μας αντιμετωπίζουμε κινδύνους που απειλούν το άτομο, την

Διαβάστε περισσότερα

10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές

10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) 11 Μαΐου 2014 10 χρόνια από την ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση: διδάγματα και προοπτικές Ευαγόρας Λ. Ευαγόρου Λέκτορας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ. Γιώργος Τζέτζης Αναπ. Καθηγητής ΤΕΦΑΑ/ΑΠΘ

ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ. Γιώργος Τζέτζης Αναπ. Καθηγητής ΤΕΦΑΑ/ΑΠΘ ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ ΚΑΛΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Γιώργος Τζέτζης Αναπ. Καθηγητής ΤΕΦΑΑ/ΑΠΘ Ο ρόλος της άσκησης για όλους Η άσκηση με την συστηματική καθοδήγηση αποτελεί ουσιαστική κοινωνική επένδυση γιατί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΣΧΕΔΙΑ Ενότητα 5η: ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Η SCA δεσμεύεται για τη δημιουργία αξιών για τους υπαλλήλους, τους πελάτες, τους καταναλωτές, τους μετόχους καθώς και για τους

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΕΥ

ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΕΥ ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΕΥ Πρόγραμμα Νέα Γενιά σε Δράση INFO KIT Μέρος 1 Μάης 2011 Εισαγωγή Το έγγραφο αυτό προορίζεται για τους εθελοντές και τους φορείς που συμμετέχουν στην ΕΕΥ. Δίνει σαφείς πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης

Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2010-2011 Η «μικρή» επιχειρηματικότητα σε περίοδο κρίσης Σταύρος Ιωαννίδης Στελίνα Χατζηχρήστου 26 Ιανουαρίου 2012 Παγκόσμιο Παρατηρητήριο Επιχειρηματικότητας GEM Παρατηρητήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕ ΤΙ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΜΙΚΡΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ;

ΣΕ ΤΙ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΜΙΚΡΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ; ΜΙΚΡΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ & ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΙ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΜΙΚΡΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ; Βοηθούν στη διαφοροποίηση της οικονομικής βάσης της χώρας Βοηθούν στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης και στον περιορισμό της

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενα θέματα. στο μάθημα. Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων

Προτεινόμενα θέματα. στο μάθημα. Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων ΟΜΑΔΑ Α: Ερωτήσεις Σωστού Λάθους Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε δίπλα στον αριθμό της καθεμιάς τη λέξη Σωστό αν κρίνετε ότι

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων. ΟΜΑΔΑ Α: Ερωτήσεις Σωστού Λάθους

Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων. ΟΜΑΔΑ Α: Ερωτήσεις Σωστού Λάθους Προτεινόμενα θέματα στο μάθημα Αρχές οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων ΟΜΑΔΑ Α: Ερωτήσεις Σωστού Λάθους Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε δίπλα στον αριθμό της καθεμιάς τη λέξη Σωστό αν κρίνετε ότι

Διαβάστε περισσότερα

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη Τι συμβαίνει από εδώ και πέρα Το αμέσως επόμενο βήμα της έρευνας 50+ στην Ευρώπη είναι η προσθήκη, στην υπάρχουσα βάση δεδομένων, πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση (βασισμένη στο μοντέλο στρατηγικής που αναπτύχθηκε για το έργο SEED REG) Ε.Κ.Ε.Τ.Α. Εθνικό Κέντρο Έρευνας & Τεχνολογικής Ανάπτυξης Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ/ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ:

ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ/ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΤΙΤΛΟΣ ΠΑΡΕΧΟΜΕΝΟΥ ΕΡΓΟΥ/ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΕΡΕΥΝΑ ΑΓΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΩΝ ΧΡΗΣΤΩΝ - ΠΕΛΑΤΩΝ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΚΟΙΤΙΔΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΜΕ ΑΚΡΩΝΥΜΙΟ «ΒΟΥΛΓΑΡΙΚΟ - ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΙΑΒΑΤΗΡΙΟ» ΚΑΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ, ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

2 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 2 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Έρευνας

Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Έρευνας Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Έρευνας ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΒΡΕΤΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΩΝ Δημαρχιακό Μέγαρο Θεσσαλονίκης Πέμπτη 21 Νοεμβρίου 2013 Η διαδρομή στον επιχειρηματικό στίβο Αξιοποιώντας

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση και διατήρηση των Νέων αθλητών

Αξιοποίηση και διατήρηση των Νέων αθλητών Αξιοποίηση και διατήρηση των Νέων αθλητών ΞΕΝΙΑ ΑΡΓΕΙΤΑΚΗ, PhD Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, Παν. Αθηνών Αναπλ. Ταμίας του ΣΕΓΑΣ Σύγχρονη προσέγγιση Οι νέοι στον αθλητισμό ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΠΟΥΝ 35% ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΝ 65% Σύγχρονη προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT MANAGEMENT ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΩΣΤΗ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ, ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΕΚΤΕΛΟΥΝΤΑΙ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΟΕΠΗΡΕΑΖΟΝΤΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ MANAGEMENT 1.ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων

Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Διαχείριση της αλλαγής στη σχολική μονάδα: Η περίπτωση της εισαγωγής των Νέων Αναλυτικών Προγραμμάτων Εισηγητές: Μάριος Στυλιανίδης, ΕΔΕ Ανδρέας Θεοδωρίδης, Διευθυντής Σχολείου Ανδρέας Κυθραιώτης, Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία.

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Η παρακολούθηση ενός project κινητικότητας. Η διαδικασία παρακολούθησης ενός διακρατικού project κινητικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ. Creating my own company

ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ. Creating my own company ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ Creating my own company Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα με τίτλο «Δημιουργώντας την Δική μου Επιχείρηση» είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης Στη πράξη, για να είναι μια σχολική μονάδα αποτελεσματική, είναι απαραίτητη η αρμονική και μεθοδική λειτουργία του κάθε υποσυστήματος: μαθητές, εκπαιδευτικοί, διδακτικοί χώροι, διαθέσιμα μέσα, με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Μα τι είναι ποια αυτή. Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή. Επιχειρηµ ατικότητα & Περιβάλλον

Μα τι είναι ποια αυτή. Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή. Επιχειρηµ ατικότητα & Περιβάλλον Μα τι είναι ποια αυτή η Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή Η έννοια της επιχειρηµατικότητας είναι πολυδιάστατη και µπορεί να εµφανίζεται σε διάφορα πλαίσια (οικονοµικά ή µη)

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικά Εργαλεία Marketing. Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών

Στρατηγικά Εργαλεία Marketing. Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών Στρατηγικά Εργαλεία Marketing Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών 1 @ Ιούνιος 2003 Περιεχόμενα ιατύπωση Οράματος Ανάλυση Αλυσίδας Αξίας

Διαβάστε περισσότερα

Προοπτικές Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης για τον Κυπριακό Οργανισμό Κέντρων Νεότητας.

Προοπτικές Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης για τον Κυπριακό Οργανισμό Κέντρων Νεότητας. Προοπτικές Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης για τον Κυπριακό Οργανισμό Κέντρων Νεότητας. Χριστίνα Νεοφυτίδου Λειτουργός Νεολαίας, Τομέας Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης Τι είναι η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη; Σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ (Άνεργοι)

ΑΙΤΗΣΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ (Άνεργοι) ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ «ΤΟΠΣΑ ΚΕΡΚΥΡΑΣ» Ταχ. Διευθ.: Χίου & Σαντορίνης 4, 26334, Πάτρα Τηλ.: 2610.226652, Fax: 2610.226653, E-mail: practker@otenet.gr ΕΣΠΑ 2007 2013, Ε.Π. ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Δράση:

Διαβάστε περισσότερα

To Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ

To Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ www.arns.gr κλικ στη γνώση inf@arns.c.gr ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 T Μάκρο- και Μίκρο- περιβάλλον του Μάρκετινγκ Μάκρο- περιβάλλον και οι μη ελεγχόμενες μεταβλητές αυτού Το μάκρο-περιβάλλον αποτελεί τον ευρύτερο χώρο

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ κεφάλαιο 1 ΕΝΝΟΙΑ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 1. Εισαγωγή Μ έχρι αρκετά πρόσφατα, η έννοια του μάρκετινγκ των υπηρεσιών αποτελούσε μια έννοια χωρίς ιδιαίτερη αξία αφού, πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Stedima: Η χρησιμοποίηση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης (social networks) από στελέχη επιχειρήσεων

Έρευνα Stedima: Η χρησιμοποίηση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης (social networks) από στελέχη επιχειρήσεων Έρευνα Stedima: Η χρησιμοποίηση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης (social networks) από στελέχη επιχειρήσεων Εισαγωγή Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος, Χαρχαντής Αθανάσιος STEDIMA S.A. www.stedima.gr

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΕΠΙ ΧΕΙΡ Η ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ 2011-2012 ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ) ΜΑΤΙ ΚΟ ΤΗ ΤΑ Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση»

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως;

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; 1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; Η ιδιωτική ασφάλιση βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα, διεκδικώντας ισχυρότερη θέση στο χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τα 4P Προώθηση Προϊόντων. Νικόλαος Α. Παναγιώτου Λέκτορας Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών

Τα 4P Προώθηση Προϊόντων. Νικόλαος Α. Παναγιώτου Λέκτορας Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών Τα 4P Προϊόντων Νικόλαος Α. Παναγιώτου Λέκτορας Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών 1 @ Νοέμβριος 2004 Περιεχόμενα ιαδικασία Βασικά Στοιχεία ς ιαφήμιση 2 ιαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

03/03/2015. Ι. Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Επιχείρησης. Το Περιβάλλον της Επιχείρησης. Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων

03/03/2015. Ι. Το Εξωτερικό Περιβάλλον της Επιχείρησης. Το Περιβάλλον της Επιχείρησης. Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2014-2015, Εαρινό Εξάµηνο Οργάνωση & Διοίκηση Επιχειρήσεων Μάθηµα 2ο Το Περιβάλλον της

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 6: Η οργανωτική συμπεριφορά ως επιστημονικός χώρος

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 6: Η οργανωτική συμπεριφορά ως επιστημονικός χώρος Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 6: Η οργανωτική συμπεριφορά ως επιστημονικός χώρος Δρ. Σερδάρης Παναγιώτης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0111 «Σύγχρονα Θέµατα ιοίκησης Αθλητισµού»

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Εταιρεία παραγωγής σάλτσας τομάτας

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Εταιρεία παραγωγής σάλτσας τομάτας ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Εταιρεία παραγωγής σάλτσας τομάτας Ent-teach Κεφάλαιο 3 Ανάλυση Αγοράς Περιγραφή εκπαιδευτικής δραστηριότητας Είστε ο ιδιοκτήτης μιας μικρομεσαίας επιχείρησης στη βιομηχανία

Διαβάστε περισσότερα