ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ"

Transcript

1

2

3 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

4 Διόρθωση: Παναγιώτης Τσιαμούρας Copyright 2002 «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ» - ΤΑΚΗΣ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ για την ελληνική γλώσσα σε όλο τον κόσμο Η πνευματική ιδιοκτησία αποκτάται χωρίς καμιά διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της. Επισημαίνεται πάντως ότι κατά το Ν. 2387/20 (όπως έχει τροποποιηθεί με το Ν. 2121/93 και ισχύει σήμερα) και κατά τη Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης(που έχει κυρωθεί με το Ν. 100/1975) απαγορεύεται η αναδημοσίευση, η αποθήκευση σε κάποιο σύστημα διάσωσης και γενικά η αναπαραγωγή του παρόντος έργου, με οποιονδήποτε τρόπο ή μορφή, τμηματικά ή περιληπτικά, στο πρωτότυπο ή σε μετάφραση ή άλλη διασκευή, χωρίς γραπτή άδεια του εκδότη. Εκδόσεις «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ» Εμμ. Μπενάκη 59, Αθήνα. Τηλ.: fax: web: Βιβλιοπωλεία Γ. Γενναδίου 6, Αθήνα. Τηλ.-fax: Στοά Ορφέως, Στοά Βιβλίου, Πεσμαζόγλου 5, Αθήνα. Τηλ.: Μαιζώνος 1 & Καρόλου 32, Πάτρα. Τηλ.: fax: Κεντρική διάθεση Ζωοδ. Πηγής 21 & Τζαβέλλα 1, Αθήνα. Τηλ.: fax: Μοναστηρίου 183, Θεσσαλονίκη. Τηλ.: fax: ISBN

5 ΤΑΚΗΣ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΘΗΝΑ 2002

6

7 ΠΡΟΛΟΓΟΣ του συγγραφέα 11 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αλέξανδρου Γκεζερλή 13 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΤΟ «ΚΙΝΗΜΑ» ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΗΣ ΚΑΙ Η ΡΕΦΟΡΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ Κεφάλαιο πρώτο: «Συστημικές» και «μη συστημικές» προσεγγίσεις στην παγκοσμιοποίηση Εισαγωγή 23 Η νεοφιλελεύθερη προσέγγιση 33 Η σοσιαλφιλελεύθερη προσέγγιση 36 Οι «μη συστημικές» προσεγγίσεις της ρεφορμιστικής Αριστεράς 38 Οι νεο-ορθόδοξες μαρξιστικές προσεγγίσεις 56 α. Η προσέγγιση της υπερεθνικής καπιταλιστικής τάξης 58 β. Η αντίληψη της παγκοσμιοποίησης ως «αυτοκρατορίας» 67 Η οικοφεμινιστική προσέγγιση 70 Μια αναρχοσυνδικαλιστική προσέγγιση 77 Η προσέγγιση της Περιεκτικής Δημοκρατίας 79 Κεφάλαιο δεύτερο: Οι κύριες τάσεις στο «κίνημα» της αντιπαγκοσμιοποίησης και οι αντιφάσεις του Η φύση και το δυναμικό του «κινήματος» της αντιπαγκοσμιοποίησης 91 7

8 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η τάση της άμεσης δράσης/άμεσης δημοκρατίας 98 Η τάση του ρεφορμισμού ως στρατηγικής 104 Η μεταμοντέρνα τάση 105 Η σοσιαλδημοκρατική τάση 108 Συμπεράσματα για το «κίνημα» της αντιπαγκοσμιοποίησης 108 Κεφάλαιο τρίτο: Προς μια εναλλακτική παγκοσμιοποίηση Μια νέα Δημοκρατική Παγκόσμια Τάξη 113 Μακροπρόθεσμη στρατηγική για μια δημοκρατική παγκοσμιοποίηση 115 Περίγραμμα ενός βραχυπρόθεσμου προγράμματος 118 ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ: ΤΟ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗΣ Κεφάλαιο τέταρτο: Μύθος ή πραγματικότητα η παγκοσμιοποίηση; Ο μύθος της παγκοσμιοποίησης ως ιδεολογίας 123 Οι βολικοί μύθοι της «Αριστεράς» μας για την παγκοσμιοποίηση 145 Η σημασία του «κινήματος» της αντιπαγκοσμιοποίησης και οι αντιθέσεις των ελίτ Σιάτλ-Αθήνα και τα όρια της άμεσης δράσης Γένοβα: το «κίνημα» της αντιπαγκοσμιοποίησης σε σταυροδρόμι 166 Το κίνημα και η παγκοσμιοποίηση της αντι-«τρομοκρατίας» 170 Κεφάλαιο πέμπτο: Η νεοφιλελεύθερη και σοσιαλφιλελεύθερη μυθολογία για την παγκοσμιοποίηση Κεντροαριστερά και νεοφιλελευθερισμός 177 Από την κοινωνικοποίηση της αγοράς στην αγοραιοποίηση της κοινωνίας Νεοφιλελεύθεροι και σοσιαλδημοκράτες 191 Κεφάλαιο έκτο: Η ιδεολογία της παγκοσμιοποίησης και ο ρόλος των ΜΜΕ Η ιδεολογία της αγοράς 197 Η ιδεολογία των ψευτοαναγκών και η κοινωνία του θεάματος 201 Το τέλος του μύθου της Προόδου 205 Η ιδεολογία των ιδιωτικοποιήσεων 209 8

9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η ιδεολογία της κοινωνίας πολιτών 214 Η ιδεολογία της Νέας Τάξης και τα ατομικά δικαιώματα 217 Η ιδεολογία του τέλους της πολιτικής 228 Ιδεολογία, διανοούμενοι και ο ρόλος των ΜΜΕ 232 ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ: ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗΣ Κεφάλαιο έβδομο: Οι οικονομικές συνέπειες της παγκοσμιοποίησης Η Ευρώπη των αγορών και η διεθνοποίηση της οικονομίας 239 Η διευρυνόμενη συγκέντρωση οικονομικής δύναμης 252 Η ανεργία στη διεθνοποιημένη οικονομία της αγοράς 259 Το δουλεμπόριο της παγκοσμιοποίησης 271 Η κρίση της γεωργίας, η τροφική κρίση και η παγκοσμιοποίηση 274 Η «αγοραιοποίηση» της Ρωσίας και της Κίνας 278 Κεφάλαιο όγδοο: Η οικολογική κρίση στη διεθνοποιημένη οικονομία της αγοράς Οι βολικοί μύθοι για την οικολογική κρίση 287 Συγκέντρωση και τα θύματα της «ανάπτυξης» 299 Η εγκληματική οικολογία της Νέας Τάξης 312 Η άνοδος και η πτώση του οικολογικού κινήματος 317 ΜΕΡΟΣ ΤΕΤΑΡΤΟ: Η ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΗ ΔΙΕΘΝΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ Κεφάλαιο ένατο: Οι συνέπειες της διεθνοποίησης της ελληνικής οικονομίας Οι οικονομικές συνέπειες της διεθνοποίησης της ελληνικής οικονομίας μετά την ένταξη στην ΕΟΚ/ΕΕ 329 Ο μαρασμός του αγροτικού τομέα μας στη διεθνοποιημένη ελληνική οικονομία Η παγκοσμιοποίηση, οι χρηματιστηριακές κρίσεις και η Ελλάδα Η είσοδος στην ΟΝΕ και στη ζώνη του ευρώ και η μυθολογία των ελίτ για τα οφέλη μας 357 9

10 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Παγκοσμιοποίηση και το δικαίωμα στην εργασία 373 α. Το πρόβλημα της απασχόλησης στη σημερινή διεθνοποιημένη ελληνική οικονομία 373 β. Ανεργία και εκπαιδευτική μεταρρύθμιση Κοινωνική ασφάλιση: άλλο ένα θύμα της παγκοσμιοποίησης Κεφάλαιο δέκατο: Η συγκέντρωση πολιτικής εξουσίας στη διεθνοποιημένη οικονομία Η παρακμή της αντιπροσωπευτικής «δημοκρατίας» στη νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση 393 Η Τοπική Αυτοδιοίκηση στη διεθνοποιημένη ελληνική οικονομία 400 Η πολιτική ομογενοποίηση μέσα στην ΟΝΕ 404 Κεφάλαιο ενδέκατο: Οι πολιτιστικές συνέπειες της διεθνοποίησης της ελληνικής οικονομίας Η παγκοσμιοποίηση και ο νέος ανορθολογισμός 413 Οι πολιτιστικές επιπτώσεις της διεθνοποίησης της ελληνικής οικονομίας και η Αριστερά 423 Η έκρηξη του ελληνορθόδοξου ανορθολογισμού και οι συνέπειές της 428 Η άνθιση της εγκληματικότητας στη διεθνοποιημένη ελληνική οικονομία Η κουλτούρα των ναρκωτικών στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία της αγοράς 445 α. Η διεθνοποίηση της οικονομίας της αγοράς και η παράλληλη μαζική εξάπλωση των ναρκωτικών 445 β. Εξουσία και ναρκωτικά 452 γ. Ο ελληνικός «εκσυγχρονισμός» στα ναρκωτικά 456 ΕΠΙΛΟΓΟΣ: Για μια «άλλη» παγκοσμιοποίηση 461 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 465 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ

11 Το κρισιμότερο θέμα της εποχής μας -το οποίο ήδη έχει οδηγήσει στη δημιουργία ενός άτυπου διεθνούς «κινήματος» εναντίον του- είναι αναμφισβήτητα αυτό της παγκοσμιοποίησης. Όμως η συζήτηση πάνω στο ζήτημα αυτό χαρακτηρίζεται από μιαν απερίγραπτη σύγχυση όσον αφορά τις θεμελιώδεις έννοιες και την αποτίμηση της σημασίας του - μια σύγχυση, που συχνά κάθε άλλο παρά τυχαία είναι. Μερικοί (συνήθως νεοφιλελεύθεροι και «σοσιαλφιλελεύθεροι» της Κεντροαριστεράς) συγχέουν την τεχνολογική παγκοσμιοποίηση, η οποία αναφέρεται στις νέες τηλεπικοινωνιακές τεχνολογίες και την επανάσταση της πληροφορικής, που πράγματι έχει σημαντικές θετικές επιπτώσεις, με την οικονομική παγκοσμιοποίηση, και μιλούν για τις δήθεν θετικές επιπτώσεις της παγκοσμιοποίησης γενικά. Αλλοι επικαλούνται το Marx για να δικαιολογήσουν την από μέρους τους υιοθέτηση της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης, ως δήθεν αντικειμενικής βάσης στην εξελικτική διαδικασία «προόδου» που οδηγεί στον κομμουνιστικό παράδεισο. Ο κοινός παρονομαστής όλων αυτών των ερμηνειών του φαινομένου της παγκοσμιοποίησης, που ξεκινούν τόσο από τη «Δεξιά» όσο και από την «Αριστερά», είναι ότι η σημερινή νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση είναι όχι μόνο μη αντιστρέψιμη αλλά και (για διαφορετικούς λόγους) ευπρόσδεκτη. Από την άλλη μεριά, οι αναλυτές που ανήκουν στο χώρο της σοσιαλδη-

12 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ μοκρατίας και της ρεφορμιστικής Αριστεράς γενικότερα, δεν βλέπουν καν ένα νέο φαινόμενο στη σημερινή παγκοσμιοποίηση αλλά απλώς μια συνωμοσία του κεφαλαίου, αν όχι ένα μύθο ή μια «χίμαιρα», και διακρίνουν μεταξύ της σημερινής νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης και μιας ουτοπικής, ελεγχόμενης από τα κράτη-έθνη, οικονομικής παγκοσμιοποίησης, η οποία θα μπορούσε να προέλθει μέσω της άσκησης λαϊκής πίεσης πάνω στις ελίτ από ένα μαζικό κίνημα «αντίστασης». Όπως όμως θα προσπαθήσω να δείξω στο βιβλίο αυτό, η παγκοσμιοποίηση στη σημερινή οικονομία της αγοράς μόνο νεοφιλελεύθερη μπορεί να είναι, εφόσον νεοφιλελευθερισμός και παγκοσμιοποίηση είναι αλληλένδετα φαινόμενα που αποτελούν απλώς τις όψεις του ίδιου νομίσματος, δηλαδή, της δυναμικής της οικονομίας της αγοράς. Στόχος επομένως του ανά χείρας βιβλίου είναι να δείξει το «συστημικό» χαρακτήρα του φαινομένου της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης, δηλαδή να δείξει ότι το φαινόμενο αυτό δεν οφείλεται απλώς στις επιλογές κάποιων «κακών» κυβερνήσεων, όπως υποστηρίζει η ρεφορμιστική Αριστερά, αλλά στην αλληλεπίδραση αντικειμενικών διαδικασιών (που τέθηκαν σε κίνηση με την εγκαθίδρυση της οικονομίας της αγοράς δυο αιώνες πριν) και «υποκειμενικών» συνθηκών (που καθορίζονται ως το αποτέλεσμα της κοινωνικής πάλης ανάμεσα στις κυρίαρχες και τις εξουσιαζόμενες κοινωνικές ομάδες). Μια τέτοια θεώρηση της παγκοσμιοποίησης συνεπάγεται ότι αντίστοιχα συστημικός πρέπει να είναι και ο χαρακτήρας του κινήματος εναντίον της, με βασική επιδίωξη μια εναλλακτική παγκοσμιοποίηση που θα θεμελιώνεται στην ισοκατανομή της πολιτικής και οικονομικής δύναμης μεταξύ όλων των πολιτών και την επανενσωμάτωση του Ανθρώπου στη Φύση, δηλαδή την Περιεκτική Δημοκρατία. Στον αγώνα για το κτίσιμο μιας εναλλακτικής δημοκρατικής παγκοσμιοποίησης αφιερώνεται το βιβλίο αυτό. Τ.Φ. Λονδίνο, Σεπτέμβρης

13 Πολλά έχουν ακουστεί τα τελευταία χρόνια για τη νέα «Διεθνή των πολιτών» που δημιουργήθηκε με αφορμή τις κινητοποιήσεις στο Σιάτλ το 1999, την οποία πολλοί χαρακτήρισαν ως τη «Νέα Αριστερά», κατά το πρότυπο της Αριστεράς που γεννήθηκε στη δεκαετία του '60. Δεν μπορεί βέβαια κανένας να αμφισβητήσει τη σπουδαιότητα των γεγονότων αυτών, που έχουν σηματοδοτήσει τη δημιουργία ενός άτυπου διεθνούς «κινήματος» εναντίον της παγκοσμιοποίησης, αποδεικνύοντας ότι οι σύγχρονοι πολίτες (ιδιαίτερα η νεολαία) δεν είναι τόσο απολιτικοποιημένοι όσο θα ήθελαν οι πολιτικές και οικονομικές ελίτ. Μάλιστα το γεγονός ότι το «κίνημα» κατά της παγκοσμιοποίησης είναι διεθνές δεν είναι καθόλου ασήμαντο: αυτός είναι ο μόνος τύπος κινήματος που έχει νόημα στις σημερινές συνθήκες, προϋποτιθεμένου όμως ότι η διεθνιστική δράση εναντίον της υπερεθνικής ελίτ, την οποία εξετάζει το βιβλίο αυτό, είναι άρρηκτα δεμένη με την τοπική δράση εναντίον των ντόπιων ελίτ - πράγμα που δεν συμβαίνει με το σημερινό «κίνημα». Ωστόσο, τα παραπάνω σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να εκληφθούν ως αιτία εφησυχασμού: στην τωρινή του μορφή, το «κίνημα» κατά της παγκοσμιοποίησης μπορεί να λειτουργήσει, στην καλύτερη περίπτωση, ως ένα είδος «κινήματος αντίστασης» στην παγκοσμιοποίηση, και να πετύχει κάποιου είδους μεταρρυθμίσεις. Ωστόσο, ένα «κίνημα αντίστασης» δεν ενδιαφέρεται ποτέ για τη δημιουργία «νέων θετικών αληθειών» (κατά την έκφραση του Κορνήλιου Καστοριάδη), αλλά μόνο για σποραδικές απόπειρες άμυνας 13

14 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ απέναντι σε έναν ανίκητο (;) εχθρό. Επομένως, μια κριτική της έως τώρα πορείας του «κινήματος» κατά της παγκοσμιοποίησης θα είναι σίγουρα χρήσιμη. Μια τέτοια κριτική από ριζοσπαστική σκοπιά αποκτά κεφαλαιώδη σημασία σήμερα, που οι θεωρητικές συζητήσεις πάνω σε ζητήματα αυτού του είδους μονοπωλούνται από τους μεταμοντέρνους «διανοούμενους» του κατεστημένου. Ένας από τους στόχους του παρόντος βιβλίου είναι ακριβώς η συμβολή σε μια τέτοια κριτική, από μια αντισυστημική σκοπιά. Σίγουρα μια εξέταση του «κινήματος» κατά της παγκοσμιοποίησης οδηγεί σε πολύ πιο σπουδαία ζητήματα, που αφορούν τη φύση της ίδιας της παγκοσμιοποίησης. Είναι αλήθεια πως με αφορμή τις κινητοποιήσεις του «κινήματος» κατά της παγκοσμιοποίησης αρκετοί άνθρωποι οδηγήθηκαν στο να ασχοληθούν με την παγκοσμιοποίηση προσπαθώντας να καταλάβουν τι είναι στην πραγματικότητα το «φαινόμενο» αυτό. Η πλειοψηφία των ανθρώπων αυτών κατά πάσα πιθανότητα δεν κατάφερε να ξεκαθαρίσει τη σημασία και τις εκφάνσεις της παγκοσμιοποίησης (σημαντικό ρόλο σ' αυτό παίζει ασφαλώς η πλύση εγκεφάλου πάνω στο ζήτημα από τα ΜΜΕ). Όμως, τι είναι στην πραγματικότητα η παγκοσμιοποίηση; Πώς θεσμοποιείται και για ποιους λόγους γίνεται αυτό; Τι συνέπειες έχει σε πλανητικό επίπεδο, αλλά και στο επίπεδο της καθημερινής ζωής; Είναι, ίσως, μια «καλή» διαδικασία; Μήπως είναι αντικειμενικό γεγονός, οπότε μια συζήτηση για το επιθυμητό της χάνει κάθε νόημα; Τι σχέση έχει με μια πραγματικά διεθνιστική παγκόσμια κοινωνία; Όλα τα παραπάνω ερωτήματα (και πολλά άλλα ακόμη) βρίσκουν την απάντησή τους σ' αυτό το βιβλίο, μια απάντηση που δίνεται με πλήρη συνείδηση του τόπου στον οποίο μπορεί να σταθεί εκείνος που την εκφέρει. Με άλλα λόγια, η απάντηση αυτή δεν είναι μια «επιστημονική» θέαση της κοινωνίας, της ιστορίας και της οικονομίας, αλλά μια αυτο-συνείδητη ως προς τους στόχους της και τις προϋποθέσεις της αναλυτική απόπειρα. Το ερμηνευτικό σχήμα που προσφέρει ο συγγραφέας είναι ουσιαστικά ένα έργο κατανόησης, που συνίσταται στην αναζήτηση του σημασιακού, του νοηματικού περιεχομένου της παγκοσμιοποίησης. Τούτος ακριβώς είναι και ο κύριος στόχος του έργου αυτού, ενώ κατά την ταπεινή άποψη του γράφοντος ο στόχος αυτός εκπληρώνεται με έναν τρόπο όχι μόνο επεξηγηματικό και σαφή, αλλά και απολαυστικό. 14

15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ανάλυση που κάνει ο συγγραφέας είναι ρητά βασισμένη στο πρόταγμα της Περιεκτικής Δημοκρατίας. Η Περιεκτική Δημοκρατία είναι το πρόταγμα για την άμεση πολιτική δημοκρατία, την οικονομική δημοκρατία (πέρα από τα πλαίσια της οικονομίας της αγοράς και του κρατικού σχεδιασμού), τη δημοκρατία στο κοινωνικό πεδίο και την οικολογική δημοκρατία. Η αντίληψη της Περιεκτικής Δημοκρατίας προέρχεται από τη σύνθεση δύο μεγάλων ιστορικών παραδόσεων, της κλασικής δημοκρατικής και της σοσιαλιστικής, αλλά και των ριζοσπαστικών ρευμάτων στα οικολογικά, τα φεμινιστικά και τα απελευθερωτικά κινήματα στο Νότο. Από τη σκοπιά της Περιεκτικής Δημοκρατίας ο κόσμος αντιμετωπίζει μια πολυδιάστατη κρίση (οικονομική, οικολογική, κοινωνική, πολιτισμική και πολιτική) η οποία προκαλείται από τη συγκέντρωση της εξουσίας στα χέρια των διαφόρων ελίτ ως αποτέλεσμα της εγκαθίδρυσης, κατά τους τελευταίους δύο αιώνες, του συστήματος της οικονομίας της αγοράς, της αντιπροσωπευτικής «δημοκρατίας» και των συνακόλουθων ιεραρχικών δομών. Το «φαινόμενο» της παγκοσμιοποίησης εντάσσεται στο οικονομικό σκέλος της κρίσης αυτής, και η εξήγησή του ανάγεται στη δυναμική «ανάπτυξη-ή-θάνατος» της οικονομίας της αγοράς. Στο σημείο αυτό κρίνουμε ότι πρέπει να σταθούμε στο ζήτημα του πώς καθορίζονται οι κοινωνικές εξελίξεις: από το θεσμικό πλαίσιο, ή από τις αξίες και τις συγκεκριμένες στάσεις των ανθρώπων; Στο παρόν βιβλίο αποφεύγονται με δεξιοτεχνία οι δύο συζυγείς «παγίδες» στις οποίες σχεδόν πάντοτε οδηγούνται οι αναλυτές: από τη μια μεριά η αντίληψη ότι το θεσμικό πλαίσιο (οι «αντικειμενικές» συνθήκες) επικαθορίζει τις λοιπές κοινωνικές εξελίξεις, ενώ από την άλλη μεριά η πεποίθηση ότι οι «υποκειμενικές» συνθήκες είναι όχι απλώς ανεξάρτητες από το θεσμικό πλαίσιο, αλλά εν πολλοίς το διαμορφώνουν. Σύμφωνα με το πρόταγμα της Περιεκτικής Δημοκρατίας είναι η αλληλεπίδραση μεταξύ των «υποκειμενικών» παραγόντων (δηλ. το αποτέλεσμα της κοινωνικής πάλης ανάμεσα στις κυρίαρχες και τις εξουσιαζόμενες κοινωνικές ομάδες σε κάθε ιστορική στιγμή) και των «αντικειμενικών» παραγόντων (δηλ. η δυναμική «ανάπτυξη-ή-θάνατος» της οικονομίας της αγοράς και οι τεχνολογικές και οργανωτικές συνέπειές της) που έχει καθορίσει διαχρονικά το χαρακτήρα της νεωτερικής κοινωνίας. Εν ολίγοις, η προτεραιότητα δεν δίνεται ούτε στις «αντικειμενικές» 15

16 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ούτε στις «υποκειμενικές» συνθήκες: μόνο μια σύνθεση των δύο μπορεί να βοηθήσει σε μια κατανόηση της ιστορίας (και συνεπώς και της κοινωνίας, καθώς οι δύο είναι αδιαχώριστες). Έχοντας εξετάσει το είδος της παρούσας αναλυτικής προσπάθειας, περνάμε τώρα στο περιεχόμενο της. Μια σημαντική διάκριση που τονίζει ο Τάκης Φωτόπουλος είναι αυτή ανάμεσα σε «παγκοσμιοποίηση» και «διεθνοποίηση». Η σημερινή οικονομία της αγοράς είναι διεθνοποιημένη (δηλαδή οι αγορές έχουν διεθνοποιηθεί, με την έννοια των ανοιχτών συνόρων για την ελεύθερη διακίνηση του κεφαλαίου και των εμπορευμάτων, ενώ το κράτος εξασφαλίζει ένα σταθερό πλαίσιο για την οικονομία της αγοράς) αλλά όχι παγκοσμιοποιημένη - καθώς η ίδια η παραγωγή δεν έχει διεθνοποιηθεί στην τωρινή οικονομία. Ακόμη κι έτσι, σύμφωνα με την προσέγιση του συγγραφέα η παγκοσμιοποίηση σε καμία περίπτωση δεν είναι «μύθος»: η νέα μορφή της οικονομίας της αγοράς που έχει εγκαθιδρυθεί στο τελευταίο τέταρτο του αιώνα περίπου, αντιπροσωπεύει μια δομική αλλαγή, μια μετατόπιση σε μια νέα μορφή νεωτερικότητας, δηλαδή μια μετατόπιση από την κρατικιστική στη νεοφιλελεύθερη νεωτερικότητα, και όχι απλώς μια αλλαγή στην οικονομική πολιτική, όπως υποστηρίζουν τα ρεφορμιστικά ρεύματα στους κόλπους της Αριστεράς. Με αυτή την έννοια, η σημερινή παγκοσμιοποίηση (ή, ορθότερα, διεθνοποίηση) είναι πράγματι ένα νέο φαινόμενο, παρόλο που είναι το αποτέλεσμα της δυναμικής της οικονομίας της αγοράς η οποία εγκαθιδρύθηκε δύο αιώνες πριν. Στο σύστημα της διεθνοποιημένης οικονομίας της αγοράς οι οικονομικές πολιτικές των εθνικών κυβερνήσεων και η αναπαραγωγή της ίδιας της οικονομίας ανάπτυξης καθορίζονται από τη διακρατική διακίνηση των εμπορευμάτων και του κεφαλαίου, ενώ οι διεθνείς θεσμοί εκπροσωπούν τα συμφέροντα των υπερεθνικών οικονομικών ελίτ, και απλώς θεσμοποιούν τη διεθνοποίηση της οικονομίας της αγοράς, χωρίς να είναι αυτοί οι «δημιουργοί» της. Χρησιμοποιώντας μια εναλλακτική ορολογία, θα μπορούσαμε να πούμε ότι οι διεθνείς αυτοί θεσμοί απλώς θεσμοποιούν, χωρίς να θεσμίζουν τη διεθνοποίηση της οικονομίας της αγοράς. Στην πραγματικότητα, το άνοιγμα και η απελευθέρωση των αγορών ήταν απλώς μέρος μιας ιστορικής τάσης (η οποία έχει τεθεί σε κίνηση από τις ελίτ που ελέγχουν την οικονομία της αγοράς από τότε που εγκαθιδρύ- 16

17 ΕΙΣΑΓΩΓΗ θηκε) για την ελαχιστοποίηση των κοινωνικών ελέγχων πάνω στις αγορές και ιδιαίτερα εκείνων που είχαν ως στόχο την προστασία της εργασίας και του περιβάλλοντος, οι οποίοι παρεμπόδιζαν την οικονομική «αποτελεσματικότητα» και κερδοφορία. Με άλλα λόγια, τα αιτήματα διαφόρων ρεφορμιστών (οι οποίοι όλως «περιέργως» τυγχάνουν ευρείας αποδοχής από το κατεστημένο), που αναφέρονται σε «αυτόνομες» εθνικές πολιτικές οι οποίες θα αναστρέψουν την «προδοσία» της Αριστεράς από τις σοσιαλφιλελεύθερες κυβερνήσεις, είναι ουτοπικά, με την αρνητική έννοια του όρου. Έτσι, με βάση την παραπάνω ανάλυση μπορεί να γίνει κατανοητή μια άλλη διάκριση, που γίνεται για πρώτη φορά (απ' όσο γνωρίζουμε) σ' αυτό το βιβλίο: η διάκριση ανάμεσα σε «συστημικές» και «μη συστημικές» προσεγγίσεις. Ο συγγραφέας ονομάζει «συστημικές» όλες εκείνες τις προσεγγίσεις στην παγκοσμιοποίηση οι οποίες, για να την ερμηνεύσουν, αναφέρονται στα δομικά χαρακτηριστικά του υπάρχοντος κοινωνικο-οικονομικού συστήματος, είτε σιωπηρά είτε ρητά. Αντίστοιχα, ονομάζει «μη συστημικές» όλες εκείνες τις προσεγγίσεις στην παγκοσμιοποίηση οι οποίες, για να την ερμηνεύσουν, αναφέρονται σε διάφορους εξωγενείς παράγοντες που δεν είναι άμεσα συνδεδεμένοι με τα δομικά χαρακτηριστικά και τη δυναμική του συστήματος της οικονομίας της αγοράς. Από τα παραπάνω είναι προφανές πως η προβληματική που έχει αναπτυχθεί από τους υποστηρικτές του προτάγματος της Περιεκτικής Δημοκρατίας εντάσσεται στις «συστημικές» προσεγγίσεις. Χρησιμοποιώντας ως σημείο εκκίνησης την παραπάνω διάκριση, ο συγγραφέας προσφέρει μια εκτενέστατη κριτική των διαφόρων θεωρητικών θέσεων που έχουν διατυπωθεί για να εξετάσουν το «φαινόμενο» της παγκοσμιοποίησης, δίνοντας περισσότερο βάρος στην ανάλυση των «μη συστημικών» προσεγγίσεων (καθώς αυτές είναι κυρίαρχες ανάμεσα στους ακαδημαϊκούς και στους «διανοούμενους» των ΜΜΕ). Δεν πρόκειται να συζητήσουμε εδώ όλες τις κατηγοριοποιήσεις του συγγραφέα για τις «μη συστημικές» προσεγγίσεις (κάτι τέτοιο θα ήταν όχι απλώς αδύνατο στον περιορισμένο αυτό χώρο, αλλά και ανούσιο). Θα αρκεστούμε απλώς στο να αναφερθούμε στον ιδιαίτερα εύστοχο όρο «ρεφορμιστική Αριστερά», που χρησιμοποιεί ο συγγραφέας για να περιγράψει τις «μη συστημικές» προσεγγίσεις στην παγκοσμιοποίηση. Σύμφωνα με το βιβλίο αυτό, η ρε- 17

18 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ φορμιστική Αριστερά συναποτελείται από το σύνολο των διανοουμένων, κινημάτων και πολιτικών κομμάτων στην Αριστερά που υιοθετούν μια «μη συστημική» προσέγγιση στην παγκοσμιοποίηση σύμφωνα με την οποία η παγκοσμιοποίηση οφείλεται σε εξωγενείς αλλαγές στην οικονομική πολιτική, και, ως τέτοια, είναι αντιστρέψιμη ακόμη και εντός του συστήματος της οικονομίας της αγοράς. Όπως εύκολα μπορεί να καταλάβει κανείς, η θέση πάνω στην παγκοσμιοποίηση (μια θέση που αντανακλά μύριες άλλες αναλυτικές λεπτομέρειες) διαφοροποιεί την κρατικιστική Αριστερά, αλλά δυστυχώς και ένα τμήμα της συγχυσμένης πάνω στο θέμα ελευθεριακής Αριστεράς, από το πρόταγμα της Περιεκτικής Δημοκρατίας (από τη σκοπιά του οποίου, όπως προείπαμε, είναι γραμμένο το βιβλίο αυτό). Για παράδειγμα, σήμερα υπάρχει μια ολόκληρη σχολή τέως μαρξιστών διανοουμένων οι οποίοι αυτοχαρακτηρίζονται αντικαπιταλιστές (προφανώς για να διατηρήσουν και την παλιά τους «πελατεία»), ενώ οι θέσεις τους κάθε άλλο παρά αντικαπιταλιστικές είναι. Έτσι, παρατηρείται το εξής «παράδοξο»: βιβλία συγγραφέων που θεωρούν εαυτούς ριζοσπάστες, αν όχι μαρξιστές (μολονότι στην πραγματικότητα υποστηρίζουν καθαρά ρεφορμιστικές θέσεις) αγκαλιάζονται όχι μόνο από τα ΜΜΕ, αλλά και από ένα ευρύ πολιτικό φάσμα που περιλαμβάνει βουλευτές της ηγετικής φατρίας μέσα στο κυβερνών κόμμα, νεορθόδοξους, μέχρι το ΚΚΕ και κόμματα της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς! Το βιβλίο που ο αναγνώστης κρατά στα χέρια του ξεφεύγει από τέτοιες λογικές, καθώς καταδεικνύει ανοικτά τις αναντιστοιχίες, τα λογικά σφάλματα και τις εσκεμμένες ανακρίβειες τόσο της κρατικιστικής Αριστεράς όσο και των νεοφιλελεύθερων διανοουμένων. Η ανάλυση του Τάκη Φωτόπουλου ανάγει την παρούσα πολυδιάστατη κρίση στο ίδιο το σύστημα της οικονομίας της αγοράς και της αντιπροσωπευτικής «δημοκρατίας», που εξασφαλίζει τη σημερινή πελώρια και συνεχώς διογκούμενη συγκέντρωση εξουσίας. Στο βιβλίο αυτό αποδεικνύεται, όπως προαναφέραμε, ότι ο νεοφιλελευθερισμός και η ίδια η παγκοσμιοποίηση όχι μόνο δεν είναι κάτι άσχετο από τη δυναμική της οικονομίας της αγοράς αλλά και ότι αποτελούν όψεις του ίδιου νομίσματος. Δηλαδή, η παγκοσμιοποίηση μέσα στην οικονομία της αγοράς δεν μπορεί παρά να είναι νεοφιλελεύθερη - πράγμα 18

19 ΕIΣΑΓΩΓΗ που σημαίνει ότι δεν έχει νόημα η πάλη κατά της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης εάν δεν έχει ως στόχο το ίδιο το σύστημα της οικονομίας της αγοράς. Συνεπώς, στόχος των ριζοσπαστών πρέπει να είναι το κτίσιμο ενός κινήματος με καθαρά αντισυστημικα αιτήματα που θα επιδιώκει τη δημιουργία μιας άλλης διεθνούς οικονομικής τάξης, η οποία θα θεμελιώνεται στην οικονομική δημοκρατία, δηλαδή την ισοκατανομή δύναμης στο οικονομικό πεδίο, και μιας εναλλακτικής πολιτικής και κοινωνικής οργάνωσης που θα στηρίζεται σε αμεσοδημοκρατικές δομές αυτοδιεύθυνσης. Στη βάση αυτής της προβληματικής, η συζήτηση ξεκίνα με μια λεπτομερέστατη ανάλυση -οι θεωρητικές διακρίσεις που εισάγει ο συγγραφέας είναι πολύτιμες για κάθε σοβαρή εξέταση του ζητήματος- των διαφόρων προσεγγίσεων πάνω στην οικονομική παγκοσμιοποίηση (κεφάλαιο 1), η οποία βέβαια αποτελεί μόνο μια συνιστώσα της παγκοσμιοποίησης. Μια λογική συνέπεια των θεωρητικών διαφορών αυτών είναι οι συγχύσεις και αντιφάσεις που εμφανίζονται στο «κίνημα» ενάντια στην παγκοσμιοποίηση (κεφάλαια 2&4). Το πρώτο μέρος κλείνει με την πρόταση (κεφάλαιο 3) για το κτίσιμο μιας νέας ριζοσπαστικής διεθνιστικής Αριστεράς, με στόχο μια εναλλακτική παγκοσμιοποίηση που θα θεμελιώνεται στην ισοκατανομή της πολιτικής και οικονομικής δύναμης και την επανενσωμάτωση του Ανθρώπου στη Φύση, δηλαδή την Περιεκτική Δημοκρατία. Στο δεύτερο μέρος τα ζητήματα αυτά επεκτείνονται, με μια διεξοδική συζήτηση της ιδεολογίας της παγκοσμιοποίησης, καθώς και της σχέσης της με τις θέσεις των διαφόρων τμημάτων της Αριστεράς πάνω στο θέμα (κεφάλαια 4-6). Στο τρίτο μέρος αναλύονται οι συνέπειες της παγκοσμιοποίησης τόσο στο οικονομικό πεδίο (κεφάλαιο 7) όσο και σε σχέση με την καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος (κεφάλαιο 8) σε μια απόπειρα να καταδειχθεί η οικο-καταστροφική φύση του συστήματος της διεθνοποιημένης οικονομίας της αγοράς. Στο τέταρτο και τελευταίο μέρος βλέπουμε πως η παγκοσμιοποίηση σίγουρα δεν είναι μια αφηρημένη «ακαδημαϊκή» έννοια, που αφορά κάποιους στο... εξωτερικό, αλλά ότι έχει θεμελιακές συνέπειες για την Ελλάδα, η οποία σήμερα έχει ενταχθεί πλήρως, μέσω της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της ΟΝΕ, στη διεθνοποιημένη οικονομία της αγοράς. Οι οικονομικές, πολιτικές και πολιτιστικές επιπτώσεις της ένταξης αυτής εξετάζονται συστηματικά στα κεφάλαια Το συμπέρασμα από την ανάλυση αυτή -δοθεί- 19

20 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ σας της θέσης της Ελλάδας στην ημιπεριφέρεια του παγκόσμιου οικονομικού συστήματος- είναι πως κάθε κίνημα που θέλει να ενισχύσει την τοπική αυτοδυναμία οφείλει να θέσει ως ενδιάμεσους στόχους α) την έξοδο της χώρας μας από την ΟΝΕ και β) τον αγώνα για το κτίσιμο μιας άλλης συνομοσπονδιακής Ευρώπης των λαών -στη θέση της σημερινής Ευρώπης των αγορών- που θα θεμελιώνεται στην ισοκατανομή της πολιτικής και οικονομικής δύναμης μεταξύ όλων των πολιτών της. Κλείνουμε με μια υποκειμενική (αλλά σίγουρα όχι αυθαίρετη) συνολική κρίση για το Παγκοσμιοποίηση, Αριστερά και Περιεκτική Δημοκρατία, το παρόν έργο αποτελεί, κατά την άποψή μας, σημαντικότατη συμβολή σε μια ριζοσπαστική ανάλυση του κυριότερου φαινομένου της εποχής μας, και καλύπτει ένα κενό στη βιβλιογραφία, όχι μόνο την ελληνική, αλλά και τη διεθνή. Αλέξανδρος Γκεζερλής Υπεύθυνος σύνταξης του περιοδικού Περιεκτική Δημοκρατία 20

21 Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΤΟ «ΚΙΝΗΜΑ» ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΗΣ ΚΑΙ Η ΡΕΦΟΡΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ* * Το πρώτο μέρος (κεφ. 1-3) αποτελείται βασικά από ένα δοκίμιο για την παγκοσμιοποίηση που πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό Democracy and Nature, τόμ. 7, αρ. 2, σελ ). Η μετάφραση, την οποία επιμελήθηκε ο συγγραφέας, είναι του Αλέξανδρου Γκεζερλή.

22

23 «ΣΥΣΤΗΜΙΚΕΣ» ΚΑΙ «ΜΗ ΣΥΣΤΗΜΙΚΕΣ» ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ Εισαγωγή Σήμερα σχεδόν οι πάντες μιλούν για την παγκοσμιοποίηση, αλλά λίγοι επιχειρούν να την ορίσουν. Το πρώτο λοιπόν ερώτημα που προκύπτει από μια εξέταση του λεγόμενου «ζητήματος της παγκοσμιοποίησης» αναφέρεται στην ίδια την έννοια και τη σημασία της παγκοσμιοποίησης. Αυτό είναι ένα ιδιαίτερα σημαντικό θέμα με δεδομένη την παρούσα σύγχυση πάνω στο ζήτημα, που είναι φανερή όχι μόνο σε συζητήσεις ανάμεσα σε πολιτικούς και δημοσιογράφους αλλά ακόμη και ανάμεσα σε θεωρητικούς της Αριστεράς. Παράλληλα είναι προφανές ότι το περιεχόμενο και η σημασία που προσδίδουμε στην παγκοσμιοποίηση έχουν άμεση σχέση με τις πολιτικές, οικονομικές, κοινωνικές, πολιτιστικές και οικολογικές συνέπειες που αποδίδουμε στην παγκοσμιοποίηση - μια εξέταση των οποίων θα μας οδηγήσει αναπόφευκτα στις κύριες προσεγγίσεις πάνω στην παγκοσμιοποίηση. Η σύγχυση άλλωστε που ανέφερα προκύπτει όχι μόνο εξαιτίας της συνήθους έλλειψης διαύγειας στον ορισμό της παγκοσμιοποίησης, αλλά, κυρίως, εξαιτίας των θεμελιωδών διαφορών στις απόψεις πάνω στη φύση της οικονομικής παγκοσμιοποίησης. Όμως, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι, αν και συνήθως είναι η οικονομική παγκοσμιοποίηση που έχουν κατά νου πολλοί άνθρωποι, όταν μιλάνε για την παγκοσμιοποίηση, η οικονομική παγκοσμιοποίηση είναι μόνο μια όψη (ή μια συνιστώσα) 23

24 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ, ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ -μολονότι είναι η κύρια- της παγκοσμιοποίησης. Με άλλα λόγια, θα μπορούσε κανείς να μιλήσει ακόμη για τεχνολογική, πολιτική, πολιτιστική και κοινωνική παγκοσμιοποίηση. Έτσι η τεχνολογική παγκοσμιοποίηση αναφέρεται στις νέες τηλεπικοινωνιακές τεχνολογίες και στην επανάσταση της πληροφορικής. Η πολιτική παγκοσμιοποίηση αναφέρεται στην παρακμή του έθνουςκράτους (τουλάχιστον σε ό,τι αφορά την οικονομική κυριαρχία). 1 Η πολιτιστική παγκοσμιοποίηση αναφέρεται στην παρούσα ομογενοποίηση της κουλτούρας, όπως εκφράζεται για παράδειγμα από το γεγονός ότι σχεδόν οι πάντες στο σημερινό «παγκόσμιο χωριό» βλέπουν πάνω κάτω τις ίδιες τηλεοπτικές σειρές και τις ίδιες βιντεοταινίες, καταναλώνουν -ή ποθούν να καταναλώνουν- τα ίδια προϊόντα κ.λπ. Τέλος, η κοινωνική παγκοσμιοποίηση αναφέρεται στην ομογενοποίηση του σημερινού τρόπου ζωής, ο οποίος βασίζεται σε μια ατομικιστική και καταναλωτική κουλτούρα. Μολονότι αυτές οι όψεις (ή συνιστώσες) της παγκοσμιοποίησης είναι σε μεγάλο βαθμό αλληλένδετες, ωστόσο, θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι είναι η οικονομική παγκοσμιοποίηση που καθορίζει τις άλλες συνιστώσες της. Αυτό συμβαίνει επειδή, όπως επιχείρησα να δείξω αλλού, 2 σε μια οικονομία της αγοράς το οικονομικό στοιχείο είναι το κυρίαρχο στοιχείο στην κοινωνία - ένα γεγονός που δεν αποκλείει την αυτονομία των άλλων στοιχείων. Με άλλα λόγια, η σχέση ανάμεσα στα διάφορα στοιχεία είναι ασύμμετρη με την έννοια ότι στην οικονομία της αγοράς είναι το οικονομικό στοιχείο που καθορίζει το πολιτικό στοιχείο, ενώ, για παράδειγμα, η κατάσταση ήταν η αντίστροφη στις πρώην «κομμουνιστικές» κοινωνίες στις οποίες ήταν το πολιτικό στοιχείο που καθό- 1. Για τη σχετική ανάδυση μιας Νέας Παγκόσμιας Τάξης που βασίζεται στην ιδεολογία ότι τα ανθρώπινα δικαιώματα πρέπει να προηγούνται της εθνικής κυριαρχίας, με το νέο NATO και το ρόλο του στο Κόσοβο να είναι ένα προφανές παράδειγμα, βλ. Τ. φωτόπουλος, Η Νέα Τάξη στα Βαλκάνια, Αθήνα: Στάχυ, 1999, σελ Βλ. Τ. Fotopoulos, «The Myth of Postmodernity», Democracy and Nature, τόμ. 7, αρ. 1, (Μάρ. 2001), σελ

25 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ριζε το οικονομικό. Ωστόσο, η σχέση ανάμεσα στα διάφορα στοιχεία είναι μια σχέση αυτονομίας και αλληλεξάρτησης. Δηλαδή, η κουλτούρα, η οικονομία και η πολιτική δεν είναι ανεξάρτητες «σφαίρες», αλλά αλληλεξαρτώμενες, και αυτό συμβαίνει ακόμη και στην οικονομία της αγοράς όπου ο διαχωρισμός σε σφαίρες είναι προφανής. Έτσι σε αυτή την προβληματική υπάρχει μια διαδικασία αλληλεπίδρασης στην οποία η οικονομική παγκοσμιοποίηση προωθείται από την τεχνολογική παγκοσμιοποίηση αλλά επίσης την ενισχύει, η πολιτική παγκοσμιοποίηση είναι το αναγκαίο συμπλήρωμα της οικονομικής παγκοσμιοποίησης, ενώ η κοινωνική και η πολιτιστική παγκοσμιοποίηση είναι οι αναπόφευκτες συνέπειες της οικονομικής παγκοσμιοποίησης. Στο υπόλοιπο αυτής της εργασίας, θεωρώντας δεδομένο ότι η κύρια συνιστώσα ή όψη της παγκοσμιοποίησης είναι η οικονομική, θα επικεντρωθώ στην οικονομική παγκοσμιοποίηση. Αρχικά θα πρέπει να κάνουμε τη βασική διάκριση μεταξύ της οικονομικής παγκοσμιοποίησης και της διεθνοποίησης της οικονομίας της αγοράς. Η «παγκοσμιοποίηση» αναφέρεται στην περίπτωση μιας παγκόσμιας οικονομίας χωρίς σύνορα στην οποία ο οικονομικός εθνικισμός έχει εξαλειφθεί και η ίδια η παραγωγή έχει διεθνοποιηθεί με την έννοια ότι οι μεγάλες επιχειρήσεις έχουν γίνει α-κρατικά σώματα που εμπλέκονται σε έναν ενιαίο εσωτερικό καταμερισμό της εργασίας ο οποίος καλύπτει πολλές χώρες. Από την άλλη μεριά, η «διεθνοποίηση» αναφέρεται στην περίπτωση όπου οι αγορές έχουν διεθνοποιηθεί, με την έννοια των ανοιχτών συνόρων για την ελεύθερη διακίνηση του κεφαλαίου και των εμπορευμάτων (και, εντός των οικονομικών μπλοκ όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, ακόμη και της εργασίας), αλλά τα έθνη-κράτη εξακολουθούν να υπάρχουν και να μοιράζονται την εξουσία με τις πολυεθνικές επιχειρήσεις, σε ένα σύστημα στο οποίο ο ρόλος του κράτους περιορίζεται προοδευτικά στο να εξασφαλίζει ένα σταθερό πλαίσιο για την οικονομικά αποτελεσματική λειτουργία της αγοράς. Στο σύστημα της διεθνοποιημένης οικονομίας της αγοράς, οι οικονομικές πολιτικές των εθνικών κυβερνήσεων και η αναπαραγωγή της ίδιας 25

Π Ρ Ο Σ MIA Ε Ν Α Λ Λ Α Κ Τ Ι Κ Η Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η. Μια νέα Δημοκρατική Παγκόσμια Τάξη

Π Ρ Ο Σ MIA Ε Ν Α Λ Λ Α Κ Τ Ι Κ Η Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η. Μια νέα Δημοκρατική Παγκόσμια Τάξη Π Ρ Ο Σ MIA Ε Ν Α Λ Λ Α Κ Τ Ι Κ Η Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η Μια νέα Δημοκρατική Παγκόσμια Τάξη Το τελευταίο ερώτημα που εγείρεται από την παγκοσμιοποίηση, αν πάρουμε ω δεδομένο ότι είναι ένα συστημικό

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΥΣΤΗΜΙΚΕΣ» ΚΑΙ «ΜΗ Σ Υ Σ Τ Η Μ Ι Κ Ε Σ» Π Ρ Ο Σ Ε Γ Γ Ι Σ Ε Ι Σ Σ Τ Η Ν Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η. Εισαγωγή

«ΣΥΣΤΗΜΙΚΕΣ» ΚΑΙ «ΜΗ Σ Υ Σ Τ Η Μ Ι Κ Ε Σ» Π Ρ Ο Σ Ε Γ Γ Ι Σ Ε Ι Σ Σ Τ Η Ν Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η. Εισαγωγή «ΣΥΣΤΗΜΙΚΕΣ» ΚΑΙ «ΜΗ Σ Υ Σ Τ Η Μ Ι Κ Ε Σ» Π Ρ Ο Σ Ε Γ Γ Ι Σ Ε Ι Σ Σ Τ Η Ν Π Α Γ Κ Ο Σ Μ Ι Ο Π Ο Ι Η Σ Η Εισαγωγή Σήμερα σχεδόν οι πάντε μιλούν για την παγκοσμιοποίηση, αλλά λίγοι επιχειρούν να την ορίσουν.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Β ΤΑΞΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4Ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ 4.1 Η πολιτική 4.1 Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ 1/21 Η λέξη πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Ο στόχος της αυτοδύναμης οικονομίας 1

Ο στόχος της αυτοδύναμης οικονομίας 1 Ο στόχος της αυτοδύναμης οικονομίας 1 1. Η έννοια της οικονομικής αυτοδυναμίας Η έννοια της αυτοδυναμίας στο αναλυτικό πλαίσιο της ΠΔ νοείται πρωτίστως ως αναγκαία προϋπόθεση για τη δημιουργία δομών ισοκατανομής

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Πολιτικού Λόγου

Ανάλυση Πολιτικού Λόγου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 9η: Ο λόγος της Πολιτικής Οικολογίας 2 Γιάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ΑΠΘ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Kεφάλαιο Τρίτο. Θεωρητική θεμελίωση. Έννοιες, Ορισμοί, Πεδίο. Το πρόβλημα της επιστημονικής ταυτότητας της ΣΕ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Kεφάλαιο Τρίτο. Θεωρητική θεμελίωση. Έννοιες, Ορισμοί, Πεδίο. Το πρόβλημα της επιστημονικής ταυτότητας της ΣΕ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή... 11 Kεφάλαιο Πρώτο Θεωρητική θεμελίωση. Έννοιες, Ορισμοί, Πεδίο. Το πρόβλημα της επιστημονικής ταυτότητας της ΣΕ 1.1. Η Σύγκριση. Έννοια και περιεχόμενο... 14 1.2. Η Συγκριτική Εκπαίδευση.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Κατάλογος διευκρινιστικού υλικού..................................... 18 Πρόλογος....................................................... 27 Ευχαριστίες......................................................

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Η Κοινωνική ιάρθρωση: ιαστρωµάτωση, Κινητικότητα, Μετάταξη

Η Κοινωνική ιάρθρωση: ιαστρωµάτωση, Κινητικότητα, Μετάταξη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΑΤΟ Η Κοινωνική ιάρθρωση: ιαστρωµάτωση, Κινητικότητα, Μετάταξη 1. Κοινωνική ιάρθρωση, διαστρωµάτωση, ταξική σύνθεση Ερώτηση ανάπτυξης Nα προσδιορίσετε τους λόγους για τους οποίους οι συγγραφείς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. 2. Τι περιλαμβάνει ο στενός και τι ο ευρύτερος δημόσιος τομέας και με βάση ποια λογική γίνεται ο διαχωρισμός μεταξύ τους;

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. 2. Τι περιλαμβάνει ο στενός και τι ο ευρύτερος δημόσιος τομέας και με βάση ποια λογική γίνεται ο διαχωρισμός μεταξύ τους; Μάθημα: Εισαγωγή στα δημόσια οικονομικά Διδάσκουσα: Καθηγήτρια Μαρία Καραμεσίνη Οι παρακάτω ερωτήσεις είναι οργανωτικές του διαβάσματος. Τα θέματα των εξετάσεων δεν εξαντλούνται σε αυτές, αλλά περιλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΥΤΟ θα επιχειρήσουμε να

ΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΥΤΟ θα επιχειρήσουμε να ΚΕΦΑΛΑΙΟ 25 ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ *1 ΣΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΥΤΟ θα επιχειρήσουμε να αναπτύξουμε πέντε θέσεις που αναφέρονται στην παγκοσμιοποίηση, την οικονομική ρύθμιση και τη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΦΑΚΕΛΟΣ ΟΙ ΚΟΜΜΑΤΙΚΕΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ 110398 2015-2016 ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ ΜΟΣΧΟΝΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ι. ΘΕΜΑΤΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ - ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΙΤΙΑ

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΑΙΤΙΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗ ΓΕΝΙΚΑ Η παγκοσμιοποίηση έχει διαταράξει την παραδοσιακή διεθνή κατάσταση. Σαρωτικές αλλαγές, οικονομικές και κοινωνικές συντελούνται ήδη, η ροή των γεγονότων έχει επιταχυνθεί και η πολυπλοκότητα

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑΣ

12 Ο ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΑΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΑΚΡΟΔΕΞΙΑΣ Η ελληνική κοινωνία βρίσκεται σε γενικευμένη κρίση. Οικονομική κρίση, που την κάνει να ισορροπεί επικίνδυνα στο χείλος της οικονομικής καταστροφής. Πολιτική κρίση, με την άρση εμπιστοσύνης στα πολιτικά

Διαβάστε περισσότερα

Η Περιφερειακή Επιστήμη.

Η Περιφερειακή Επιστήμη. VII. Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ Η Περιφερειακή Επιστήμη. Τι είναι; Τι την συνέθεσε; ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι δυνατότητες της περιφερειακής οικονομικής ανάλυσης είναι περιορισμένες. Η φύση των προβλημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ISBN: Copyright: Δημήτρης Τζιώτης, Εκδόσεις ΚΕΡΚΥΡΑ ΕΠΕ - economia BUSINESS TANK

ISBN: Copyright: Δημήτρης Τζιώτης, Εκδόσεις ΚΕΡΚΥΡΑ ΕΠΕ - economia BUSINESS TANK ISBN: 978-960-8386-63-1 Copyright: Δημήτρης Τζιώτης, Εκδόσεις ΚΕΡΚΥΡΑ ΕΠΕ - economia BUSINESS TANK Σχεδιασμός: Σοφία Κανελλοπούλου Διόρθωση: Κατερίνα Μοσχανδρέου Παραγωγή - κεντρική διάθεση: Βλαχάβα 6-8,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Αγαπητοί συμμαθητές, στο κείμενό του, ο Θ. Π. Λιανός μας πληροφορεί πως παρά την έρευνα που κάνει πάνω στο θέμα της παγκοσμιοποίησης, δεν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικό Σημείωμα. αλλαγής καθεστώτος» ασχολείται με τα γεγονότα που εκτυλίσσονται στο

Εισαγωγικό Σημείωμα. αλλαγής καθεστώτος» ασχολείται με τα γεγονότα που εκτυλίσσονται στο Εισαγωγικό Σημείωμα Αρχικά, ζητάμε συγγνώμη από τους συνδρομητές και αναγνώστες μας για την καθυστέρηση στην έκδοση του τεύχους αυτού, η οποία όμως οφείλεται στην προσπάθεια μας να καλύψουμε μεγάλο μέρος

Διαβάστε περισσότερα

Τάσεις, χαρακτηριστικά, προοπτικές και υποδοχή από την εκπαιδευτική κοινότητα ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ 5 ο Συνέδριο EduPolicies Αθήνα, Σεπτέμβριος 2014

Τάσεις, χαρακτηριστικά, προοπτικές και υποδοχή από την εκπαιδευτική κοινότητα ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ 5 ο Συνέδριο EduPolicies Αθήνα, Σεπτέμβριος 2014 Τάσεις, χαρακτηριστικά, προοπτικές και υποδοχή από την εκπαιδευτική κοινότητα ΣΤΡΟΓΓΥΛΗ ΤΡΑΠΕΖΑ 5 ο Συνέδριο EduPolicies Αθήνα, Σεπτέμβριος 2014 Η διεθνής βιβλιογραφία διαπιστώνει την αντιπαράθεση μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΕΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΥΠΑΝΑΠΤΥΞΗΣ : ανέπτυξε τη θεωρία περί «άνισης ανταλλαγής». Η θεωρία του αποτελεί μέρος μιας πιο λεπτομερούς ερμηνείας της μεταπολεμικής

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΝΟΕΣ ΔΟΕΣ ΤΟΕΣ ΝΟΕΣ ΑΠΟΔΗΜΟΥ. Γραφείο Προέδρου Γραφείο Γενικού Δ/ντή. Συντρόφισσες, σύντροφοι

Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΝΟΕΣ ΔΟΕΣ ΤΟΕΣ ΝΟΕΣ ΑΠΟΔΗΜΟΥ. Γραφείο Προέδρου Γραφείο Γενικού Δ/ντή. Συντρόφισσες, σύντροφοι Συντονιστής Οργανωτικής Γραμματείας ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιπποκράτους 22 & Ναυαρίνου, 106 80 Αθήνα Τηλ.: 210 3665301-03 - Fax: 210 3665089 www.pasok.gr - e-mail: syntonistis@pasok.gr Αθήνα, 4 Φεβρουαρίου 2013 ΠΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ISBN 978-960-456-191-9

ISBN 978-960-456-191-9 Kάθε γνήσιο αντίτυπο φέρει την υπογραφή του συγγραφέα ISBN 978-960-456-191-9 Copyright, Ιανουάριος 2010, Σέμος Αναστάσιος, Eκδόσεις Zήτη Tο παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ως κλάδος τηλεπικοινωνιών ορίζεται η παραγωγή τηλεπικοινωνιακού υλικού και η χρήση των παραγόμενων τηλεπικοινωνιακών προϊόντων και

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΒΙΩΣΗ. Λ. ΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών. Ινστιτούτο Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων 3/12/12

ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΒΙΩΣΗ. Λ. ΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών. Ινστιτούτο Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων 3/12/12 ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΒΙΩΣΗ Λ. ΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ Ομ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Ινστιτούτο Διπλωματίας και Διεθνών Σχέσεων 3/12/12 Η Εικόνα της Κρίσης όπως την αντιλαμβανόμαστε (λανθασμένα) Όταν σκεπτόμαστε ή μιλούμε

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Π. Σωτηρόπουλος

Δημήτρης Π. Σωτηρόπουλος ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Πόσο νεωτερικό είναι το ελληνικό κράτος; H αντιφατική πορεία από τον βαλκανικό περίγυρο στο ευρωπαϊκό περιβάλλον * Greece: a modern state? Trajectories from the Balkan milieu to the European

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 3ο (σελ. 67-79) 2 Talcott

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 2: Κοινωνιολογία - πολιτισμός - κουλτούρα. Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΤΟΠΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Ο ΤΟΠΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ο ΤΟΠΟΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Οι κλασικές προσεγγίσεις αντιμετωπίζουν τη διαδικασία της επιλογής του τόπου εγκατάστασης των επιχειρήσεων ως αποτέλεσμα επίδρασης ορισμένων μεμονωμένων παραγόντων,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404

https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 ΑΡΧΕΣ https://www.pirateparty.gr/forum/viewtopic.p hp?f=176&t=5198&start=10#p69404 Όλο το καταστατικό 2.1 Άμεσης Δημοκρατίας 2.2.1 Άμεσης Δημοκρατίας Μαζική αλλαγή. Οι αλλαγές στο 2.1 και 2.2.1 είναι στις

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΤΙ Ο ΚΕΥΝΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ

ΓΙΑΤΙ Ο ΚΕΥΝΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΓΙΑΤΙ Ο ΚΕΥΝΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ Ernest Mandel Το λυκόφως του μονεταρισμού Ernest Mandel Γιατί ο Κέυνς δεν είναι η απάντηση Το Λυκόφως του Μονεταρισμού (1992) Καθώς οι καταστροφικές συνέπειες των πολιτικών

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Mea culpa (?) Γιώργος Η. Οικονομάκης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Mea culpa (?) Γιώργος Η. Οικονομάκης MEA CULPA (?) του Γιώργου Η. Οικονομάκη Κύριε Διευθυντή. Μέχρι τη στιγμή που γράφω το σημείωμα τούτο γνωρίζω ότι για μια, τουλάχιστο, διατύπωση - θέση του τελευταίου άρθρου μου στο περιοδικό έγινα αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Μπατζελή Πρόεδρος Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας

Κατερίνα Μπατζελή Πρόεδρος Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας Κατερίνα Μπατζελή Πρόεδρος Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας «ΨΗΦΙΑΚΟ ΜΕΡΙΣΜΑ: Προκλήσεις και Ευκαιρίες στη Νέα Ψηφιακή Εποχή» Ημερίδα Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων Αθήνα, 24 Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου «Παγκόσμια Ευρώπη: οι Διεθνείς Διαστάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης» Αθήνα 30 Ιανουαρίου 2007 1 Προσφωνήσεις. Αυτή την

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

Η σύγχρονη εργατική τάξη και το κίνημά της (2) Συντάχθηκε απο τον/την ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Παρασκευή, 11 Σεπτέμβριος :57

Η σύγχρονη εργατική τάξη και το κίνημά της (2) Συντάχθηκε απο τον/την ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ Παρασκευή, 11 Σεπτέμβριος :57 Για την πληρέστερη κατανόηση της μεθοδολογίας, με την οποία γίνεται από το μαρξισμό ο διαχωρισμός της αστικής κοινωνίας στο σύνολό της σε τάξεις, είναι απαραίτητο να αναφέρουμε τον κλασικό ορισμό που έδωσε

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Καθοδηγόντας την ανάπτυξη: αγορές εναντίον ελέγχων. Δύο διαφορετικά συστήματα καθοδήγησης της ανάπτυξης εκ μέρους της αγοράς:

Καθοδηγόντας την ανάπτυξη: αγορές εναντίον ελέγχων. Δύο διαφορετικά συστήματα καθοδήγησης της ανάπτυξης εκ μέρους της αγοράς: Καθοδηγόντας την ανάπτυξη: αγορές εναντίον ελέγχων Δύο διαφορετικά συστήματα καθοδήγησης της ανάπτυξης εκ μέρους της αγοράς: 1) Το πρώτο σύστημα είναι η καπιταλιστική οικονομία ή οικονομία της αγοράς:

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Βεμπεριανές απόψεις για την Εκπαίδευση Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 12ο (σελ. 274 282) 2 Max Weber (1864 1920) Βεμπεριανές απόψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Η Κύπρος στον 21 ο αιώνα: Προκλήσεις και Προοπτικές σε ένα μεταβαλλόμενο διεθνές σύστημα Ευρισκόμενοι στις αρχές της δεύτερης δεκαετίας του 21 ου

Η Κύπρος στον 21 ο αιώνα: Προκλήσεις και Προοπτικές σε ένα μεταβαλλόμενο διεθνές σύστημα Ευρισκόμενοι στις αρχές της δεύτερης δεκαετίας του 21 ου Η Κύπρος στον 21 ο αιώνα: Προκλήσεις και Προοπτικές σε ένα μεταβαλλόμενο διεθνές σύστημα Ευρισκόμενοι στις αρχές της δεύτερης δεκαετίας του 21 ου αιώνα οι μελλοντικές διεθνολογικές προκλήσεις κρύβουν για

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Κείμενο [Η επίδραση της τηλεόρασης στην ανάγνωση] Ένα σημαντικό ερώτημα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιμήσεων του κοινού συνδέεται

Διαβάστε περισσότερα

Η διατύπωση του ερωτήματος κρίνεται ως ασαφής και μάλλον ασύμβατη με το

Η διατύπωση του ερωτήματος κρίνεται ως ασαφής και μάλλον ασύμβατη με το ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΩΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 13 ΙΟΥΝΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΩΝ: ΚΑΡΑΡΓΥΡΗ ΓΙΟΥΛΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οργανισμός είναι ένα σύνολο κρατών, που δημιουργείται με διεθνή συνθήκη, διαθέτει μόνιμα όργανα νομική προσωπικότητα διαφορετική από τα κράτη

Διεθνής Οργανισμός είναι ένα σύνολο κρατών, που δημιουργείται με διεθνή συνθήκη, διαθέτει μόνιμα όργανα νομική προσωπικότητα διαφορετική από τα κράτη Διεθνείς Οργανισμοί Περιεχόμενα Σελ.3 Τι είναι διεθνής οργανισμός; Σελ.4 Κατηγορίες διεθνών οργανισμών Σελ.5-6 Σημαντικότεροι Διεθνείς Οργανισμοί Σελ.7 Τι είναι Μη Κυβερνητικός Οργανισμός Σελ.8-11 Μ.Κ.Ο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ- ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Καθηγητής Γρ. Τσάλτας Υπ. Δρ. Σταύρος Μαυρογένης

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ- ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Καθηγητής Γρ. Τσάλτας Υπ. Δρ. Σταύρος Μαυρογένης Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ- ΔΙΕΘΝΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Καθηγητής Γρ. Τσάλτας Υπ. Δρ. Σταύρος Μαυρογένης Διάρθρωση Κοινωνικές κατασκευές για το περιβάλλον Περιβαλλοντική Ιστορία Περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αξίες και τιμές παραγωγής. Η σχέση μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου» Γιώργος Σταμάτης

Θέσεις - τριμηνιαία επιθεώρηση Αξίες και τιμές παραγωγής. Η σχέση μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου» Γιώργος Σταμάτης Άξιες και τιμές παραγωγής: Η σχέση μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου» του Γιώργου Σταμάτη 1. Εισαγωγή Σκοπός μας δεν είναι να δείξουμε απλώς, ότι μεταξύ του 1ου και του 3ου τόμου του «Κεφαλαίου»

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝEΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Κοινωνίες αγροτικού τύπου (παραδοσιακές, στατικές κοινωνίες)

ΓΕΝEΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Κοινωνίες αγροτικού τύπου (παραδοσιακές, στατικές κοινωνίες) ΓΕΝEΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Κοινωνίες αγροτικού τύπου (παραδοσιακές, στατικές κοινωνίες) Αξίες αδιαµφισβήτητες από γενιά σε γενιά Οι σχέσεις καθορισµένες από ήθη και έθιµα Εξωτερική ηθική Κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Στέλλα Πριόβολου. Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων µελετητών

Στέλλα Πριόβολου. Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων µελετητών 001-012:Layout 3 11/17/14 3:24 PM Page 1 Στέλλα Πριόβολου Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων µελετητών Οι ελληνορωµαϊκές ρίζες της Ευρώπης µέσα από τον στοχασµό Ευρωπαίων

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

Διάρθρωση και προβλήματα της ελληνικής οικονομίας Διάλεξη 1η: Ιστορικές περίοδοι Διδάσκων: Ιωάννα-Σαπφώ Πεπελάση Τμήμα: Οικονομικής Επιστήμης

Διάρθρωση και προβλήματα της ελληνικής οικονομίας Διάλεξη 1η: Ιστορικές περίοδοι Διδάσκων: Ιωάννα-Σαπφώ Πεπελάση Τμήμα: Οικονομικής Επιστήμης Διάρθρωση και προβλήματα της ελληνικής οικονομίας Διάλεξη 1η: Ιστορικές περίοδοι Διδάσκων: Ιωάννα-Σαπφώ Πεπελάση Τμήμα: Οικονομικής Επιστήμης Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική οικονοµία ως µια αποτυχία της καπιταλιστικής πατριαρχίας & η επιλογή της δυστοπίας

Η ελληνική οικονοµία ως µια αποτυχία της καπιταλιστικής πατριαρχίας & η επιλογή της δυστοπίας 3ο Συνέδριο Επιστηµονικής Εταιρείας Πολιτικής Οικονοµίας «Η Ελληνική οικονοµία &ι ι η πολιτική των Μνηµονίων: κατάσταση & προοπτικές» Πάτρα, 14-15 15 Ιανουαρίου 2014 Η ελληνική οικονοµία ως µια αποτυχία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ 23

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ 23 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Πρόλογος...21 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ 23 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγικές Έννοιες... 25 1.1 Η Οικονομική Επιστήμη και οι Σχολές Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Διαφωτισμός και διαμόρφωση των πολιτικών ιδεολογιών στην Ελλάδα

Διαφωτισμός και διαμόρφωση των πολιτικών ιδεολογιών στην Ελλάδα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Διαφωτισμός και διαμόρφωση των πολιτικών ιδεολογιών στην Ελλάδα Ενότητα 8: Κοινωνική και διανοητική ιστορία της Ελλάδας, και γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ;

Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Η ΚΡΙΣΗ ΞΕΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΚΑΘΩΣ ΛΕΝΕ; Καθώς έχουν περάσει, από το 2008 οπότε και ξέσπασε η μεγαλύτερη καπιταλιστική κρίση μετά την κρίση του 1929, οι πάντες σχεδόν συμπεριφέρονται σαν να έχει ξεπεραστεί η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Αυτή ακριβώς η μεταλλαγή είναι το θέμα του παρόντος βιβλίου. Προκειμένου να την προσδιορίσουμε μέσα σε όλο αυτό το ομιχλώδες τοπίο της

Αυτή ακριβώς η μεταλλαγή είναι το θέμα του παρόντος βιβλίου. Προκειμένου να την προσδιορίσουμε μέσα σε όλο αυτό το ομιχλώδες τοπίο της Εισαγωγή Tο βιβλίο αυτό θα μπορούσε να τιτλοφορείται διαφορετικά. Αν θέλαμε να ακολουθήσουμε το ρεύμα των αλλαγών στο χώρο των διεθνών οργανισμών, ο τίτλος του θα ήταν «Εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη».

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΚΑΙΙΚΗ ΘΕΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ. Αλέξης ΤΑΤΤΗΣ, Δ.Ν. Μάιος 2013

Η ΔΙΚΑΙΙΚΗ ΘΕΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ. Αλέξης ΤΑΤΤΗΣ, Δ.Ν. Μάιος 2013 Η ΔΙΚΑΙΙΚΗ ΘΕΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ Αλέξης ΤΑΤΤΗΣ, Δ.Ν. Μάιος 2013 ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΥΜΠΑΝ Συνήθης θεώρηση: 1. Το δίκαιο ρυθμίζει τον ιστορικά εξελισσόμενο κόσμο της πληροφορίας (π.χ. αρχεία,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ

ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ ΚΟΙΝΈΣ ΙΣΤΟΡΊΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΕΥΡΏΠΗ ΧΩΡΊΣ ΔΙΑΧΩΡΙΣΤΙΚΈΣ ΓΡΑΜΜΈΣ 33Οι επιπτώσεις της Βιομηχανικής Επανάστασης 33Η ανάπτυξη της εκπαίδευσης 33Τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ιστορία της τέχνης 3 3 Η Ευρώπη και ο

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 21 Μαΐου 2013 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας πραγματεύεται τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα από την είσοδο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Περιγραφή του μαθήματος Αντικείμενο του μαθήματος αποτελεί η διεξοδική ανάλυση των θεμάτων που αφορούν τη σημασία, τη φύση και τις ιδιαιτερότητες των διεθνών επιχειρηματικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ Δ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ

ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ Δ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ Δ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ Δ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΔΕΥΤΕΡΑ 9 ΜΑΪΟΥ 2016 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Φιλολογικό» Φροντιστήριο

«Φιλολογικό» Φροντιστήριο «Φιλολογικό» Φροντιστήριο 2 ο Διαγώνισμα στη Νεοελληνική Γλώσσα Α Λυκείου Επιμέλεια: Μάνθου Άρτεμις [Ο διαδικτυακός διάλογος] Δεν μπορεί, ασφαλώς, να αμφισβητηθεί ότι ο διάλογος αποτελεί απαραίτητο στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

τα βιβλία των επιτυχιών

τα βιβλία των επιτυχιών Τα βιβλία των Εκδόσεων Πουκαμισάς συμπυκνώνουν την πολύχρονη διδακτική εμπειρία των συγγραφέων μας και αποτελούν το βασικό εκπαιδευτικό υλικό που χρησιμοποιούν οι μαθητές των φροντιστηρίων μας. Μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

Είναι η απο-ανάπτυξη συμβατή με μια οικονομία της αγοράς; [1]

Είναι η απο-ανάπτυξη συμβατή με μια οικονομία της αγοράς; [1] Είναι η απο-ανάπτυξη συμβατή με μια οικονομία της αγοράς; [1] ΤΑΚΗΣ ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Το πρόταγμα της απο-ανάπτυξης Σε μια εποχή που το φαινόμενο του θερμοκηπίου και η κλιματική αλλαγή έχουν γίνει πρώτη είδηση,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος»

«Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» «Η ευρωπαϊκή ταυτότητα του μέλλοντος» 1 Είναι σημαντική προϋπόθεση για τη δημοκρατία και το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης η καλλιέργεια της ευρωπαϊκής ταυτότητας δίπλα στις εθνικές ταυτότητες των πολιτών

Διαβάστε περισσότερα

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι (1886-1964) Καρλ Πολάνυι Ούγγρος διανοητής νομάδας εβραϊκής καταγωγής με έντονη πνευματική και πολιτική δράση, θεμελιωτής του κλάδου της

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

κουλτούρας» και της«πολιτιστική βιοµηχανία».

κουλτούρας» και της«πολιτιστική βιοµηχανία». } Σχολή της Φρανκφούρτης: η έννοια της «µαζικής κουλτούρας» και της«πολιτιστική βιοµηχανία». } η«µαζική κουλτούρα» δεν είναι η κουλτούρα που προέρχεται από τις µάζες, αλλά αυτή που προορίζεται για αυτές

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων

Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ο Ρόλος του Κριτικού Στοχασμού στη Μάθηση και Εκπαίδευση Ενηλίκων Ενότητα 10: Ο Κριτικός Στοχασμός στον Εργασιακό Χώρο Γιώργος Κ. Ζαρίφης

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

ΔΙΕΘΝΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Ενότητα 2: Η Θεωρία της Διεθνούς Τραπεζικής Λόγοι Διεθνοποίησης Τραπεζών Μιχαλόπουλος Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

Το κράτος εμφανίζεται σαν διαμεσολαβητής των στρατηγικών των επιχειρήσεων και της κοινωνικής συνοχής στο εσωτερικό του. Πολιτικές

Το κράτος εμφανίζεται σαν διαμεσολαβητής των στρατηγικών των επιχειρήσεων και της κοινωνικής συνοχής στο εσωτερικό του. Πολιτικές Οικονομική διπλωματία και οικονομική κρίση Στόχοι, στρατηγική, συγκρότηση & οργάνωση της ελληνικής οικονομικής διπλωματίας Επιπτώσεις οικονομικής κρίσης στις εξαγωγές Βασικά προβλήματα Χρήστος Φαρμάκης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου

ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου Η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη ως πλαίσιο Εκπαίδευσης Νεοδιορισθέντων Εκπαιδευτικών: Ποιοτικοί Εκπαιδευτικοί για Ποιοτική Εκπαίδευση ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ/ΠΑΙΔΙ/0308(ΒΙΕ)/07 ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές Προοπτικές. Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση. Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Επαγγελματικές Προοπτικές. Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση. Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο Επαγγελματικές Προοπτικές Επιστημόνων Κοινωνικής Πολιτικής στην Εκπαίδευση Καθηγητής Ιορδάνης Ψημμένος, Πρόεδρος Τμήματος Κοινωνικής Πολιτικής, Πάντειο Πανεπιστήμιο Καθηγητής Βασίλειος Χατζόπουλος, Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ

Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Αθήνα, 20-21 Νοεμβρίου 2014 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Oι πολυάριθμοι φορείς της κοινωνικής οικονομίας και επιχειρηματικότητας που συμμετείχαν και συνεργάστηκαν στο Φόρουμ Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας, 20-21 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Μια μικρή εισαγωγή στην ανάλυση της ΠΔ

Μια μικρή εισαγωγή στην ανάλυση της ΠΔ Μια μικρή εισαγωγή στην ανάλυση της ΠΔ ΠΑΝΟΣ ΛΙΒΙΤΣΑΝΟΣ, μέλος του δικτύου ΠΔ Με χαρά σας παρουσιάζουμε σήμερα το νέο βιβλίο του Τάκη Φωτόπουλου, Η Παγκόσμια Κρίση, η Ελλάδα, το Αντισυστημικό Κίνημα: Ημι-ολοκληρωτική

Διαβάστε περισσότερα

125 Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας Παντείου

125 Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας Παντείου 125 Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας Παντείου Ιστορία και εξέλιξη του Τμήματος Το Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας αποτελεί οργανική εξέλιξη του πρώτου στην ιστορία Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης στη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ. Α. Κείμενο. Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Α. Κείμενο Μ.Μ.Ε. και έλεγχος της εξουσίας Στην αρχή τα μέσα ενημέρωσης αντικατέστησαν τον τελάλη που ενημέρωνε μια μικρή κοινότητα για το τι είχε συμβεί ή για αυτά που θα γίνονταν στο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΑ Μ.Μ.Ε. ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΩΝ

ΤΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΑ Μ.Μ.Ε. ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΩΝ Ημερομηνία Ανάρτησης: 01/10/1999 ΤΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΑ Μ.Μ.Ε. ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΩΝ Ομιλία του γενικού γραμματέα της ΕΣΗΕΑ κ. Μ. ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗ στο 3ο Διεθνές Συνέδριο στα Χανιά της Κρήτης Εύστοχη η επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο 1.2 Η Επιχείρηση

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο 1.2 Η Επιχείρηση http://www.economics.edu.gr 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ 1.2 Η Επιχείρηση : σχολικό βιβλίο 1.2.1 Εισαγωγικές έννοιες Η επιχείρηση αποτελεί ένα στοιχείο της κοινωνίας µας, το ίδιο σηµαντικό

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Η Ιστορία, όπως τονίζει ο Μεγαλοπολίτης ιστορικός Πολύβιος σε μια ρήση του, μας διδάσκει ότι τίποτα δεν γίνεται στην τύχη

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Β ΤΑΞΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο - ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 2.4 Το σοσιαλιστικό σύστημα ή η σχεδιασμένη οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ VI/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Ο εθελοντικός τομέας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής πολιτικής. Ιστορικά προηγείται του κράτους πρόνοιας, ενώ συνυπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

Το μέλλον της εργασίας

Το μέλλον της εργασίας Κείμενο Το μέλλον της εργασίας - 16382 Η επανάσταση της πληροφορικής και της υψηλής τεχνολογίας, που διαδέχτηκε τη βιομηχανική επανάσταση, επέφερε ρηξικέλευθες I αλλαγές στο είδος και στη σύνθεση των επαγγελμάτων.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Ενότητα # 6: ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ. Ενότητα # 6: ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Ενότητα # 6: ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Σελίδα 1 από 5. Τ

Σελίδα 1 από 5. Τ Σελίδα 1 από 5 ΔΕΟ 10 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ- ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΙ Α & Α1 & Β ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ 1. Τι είναι κράτος; Κράτος: είναι η διαρκής σε νομικό πρόσωπο οργάνωση λαού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Το Παραπρόγραμμα ή κρυφό Αναλυτικό Πρόγραμμα Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

«Από την έρευνα στη διδασκαλία» Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Βέροιας Σάββατο 16 Απριλίου 2016

«Από την έρευνα στη διδασκαλία» Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Βέροιας Σάββατο 16 Απριλίου 2016 Βιογραφικό σημείωμα Γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε Μαθηματικά και Οικονομικά στις ΗΠΑ (1974) και στην Αγγλία (1978). Στη δεκαετία του 1980 εργάστηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις Βρυξέλλες. Από το 1990

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΜΕ ΕΓΛΣ. Ρεβάνογλου Ανδρέας Γεωργόπουλος Ιωάννης

ΓΕΝΙΚΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΜΕ ΕΓΛΣ. Ρεβάνογλου Ανδρέας Γεωργόπουλος Ιωάννης ΓΕΝΙΚΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΜΕ ΕΓΛΣ Ρεβάνογλου Ανδρέας Γεωργόπουλος Ιωάννης 0_CONT_.indd iii 15/10/2014 4:07:16 μμ τίτλος: ΓΕΝΙΚΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΜΕ ΕΓΛΣ (2η έκδοση) συγγραφείς: Ρεβάνογλου Ανδρέας Γεωργόπουλος Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας PYS611 / Πολιτική Υγείας και Πολιτική

Διάταξη Θεματικής Ενότητας PYS611 / Πολιτική Υγείας και Πολιτική Διάταξη Θεματικής Ενότητας PYS611 / Πολιτική Υγείας και Πολιτική Σχολή ΣΟΕΔ Σχολή Οικονομικών Επιστημών και Διοίκησης Πρόγραμμα Σπουδών PYS Πολιτική Υγείας και Σχεδιασμός Υπηρεσιών Υγείας Θεματική Ενότητα

Διαβάστε περισσότερα