Υπο-ομάδα 3 «σχεδιάζω και ερμηνεύω» με θέμα «Πώς ερμηνεύεται το παιδικό σχέδιο;» (χρώματα, θέση, σχήματα, μέγεθος, κ.α.)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Υπο-ομάδα 3 «σχεδιάζω και ερμηνεύω» με θέμα «Πώς ερμηνεύεται το παιδικό σχέδιο;» (χρώματα, θέση, σχήματα, μέγεθος, κ.α.)"

Transcript

1 Παιδικό σχέδιο Ειδική θεματική δραστηριότητα Β Τάξης τομέας Υγείας και Πρόνοιας του 2 ου ΕΠΑ.Λ. ΑΜΑΛΙΑΔΑΣ Υπο-ομάδα 3 «σχεδιάζω και ερμηνεύω» με θέμα «Πώς ερμηνεύεται το παιδικό σχέδιο;» (χρώματα, θέση, σχήματα, μέγεθος, κ.α.) Οκτώβριος Μάϊος

2 «Eρμηνεία σχεδίου» Συμμετέχοντες: Διαμαντάκου Άννα Κουγιανού Αγγελική Παρασκευοπούλου Δέσποινα Ταμπάκου Έυη Επιβλέποντες καθηγητές: Αντωνοπούλου Αντωνία ΠΕ Συριοπούλου Δήμητρα ΠΕ

3 Ευχαριστίες Θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε την υπεύθυνη και Πρόεδρο της Παπαχριστοπούλειου Δημοτικής Βιβλιοθήκης του Δήμου Ήλιδας κ α Εύη Πάλλα και τον υπεύθυνο ζωγράφο του τμήματος ζωγραφικής κ ο Kristo Derfin Hasa, για την ξενάγηση στο χώρο και την επίδειξη διάφορων υλικών και τεχνικών ζωγραφικής. 3

4 Περιεχόμενα 1. Πρόλογος Στόχοι Μέθοδος Τεχνική Πόροι, υλικά, εξοπλισμός Ερευνητικό ερώτημα Κυρίως Εργασία Γιατί τα παιδιά ζωγραφίζουν; Παιδικό Ιχνογράφημα: Γενικά στοιχεία αξιολόγησης των 6 σχεδίων στα παιδιά Άνθρωπος Ερμηνεία του σχεδίου της ανθρώπινης φιγούρας, βάσει των Κρότι και Μάνι (2003) Άνθρωπος ανά ηλικία Το τεστ της οικογένειας Χρώματα Δραστηριότητες Δραστηριότητα Δραστηριότητα Δραστηριότητα Επίλογος Βιβλιογραφία Παράρτημα

5 1. Πρόλογος Στα πλαίσια του μαθήματος η ομάδα μας ανέλαβε την ερμηνεία σχεδίων, παιδιών προσχολικής ηλικίας. Αναζητήσαμε πληροφορίες από το διαδίκτυο, πειραματιστήκαμε με διάφορες τεχνικές και κάναμε μια εκπαιδευτική επίσκεψη. Έτσι, ολοκληρώσαμε την συγγραφή της εργασίας μας. 2. Στόχοι Στόχοι μας είναι: να μάθουμε να αναπτύσσουμε συλλογικό πνεύμα, να συνεργαζόμαστε, να επικοινωνούμε, να δημιουργούμε συνεργατικές (και όχι ανταγωνιστικές) σχέσεις, να εκφραζόμαστε, να ζωγραφίζουμε και να πειραματιζόμαστε. να καταλάβουμε «Γιατί τα παιδιά ζωγραφίζουν;» 3. Μέθοδος Τεχνική Καταιγισμός ιδεών Συζήτηση Έρευνα πεδίου Πειραματική μέθοδος - Καλλιτεχνικές συνθέσεις Βιβλιογραφική έρευνα - Άρθρα Χρήση Διαδικτυακών βάσεων Διδακτική Επίσκεψη 4. Πόροι, υλικά, εξοπλισμός Φωτοτυπικό χαρτί Είδη αρχειοθέτησης (ντοσιέ φάκελοι)- CD H/Y εργαστήριο πληροφορικής 5

6 Οθόνη, μηχανή προβολής-φορητός υπολογιστής Τέμπερες, δακτυλομπογιές, μαρκαδόροι, νερομπογιές Πινέλα, κεριά, καλαμάκια, σκοινάκι. 5. Ερευνητικό ερώτημα «Πώς ερμηνεύεται το παιδικό σχέδιο;» (χρώματα, θέση, σχήματα, μέγεθος, κ.α.) 6. Κυρίως εργασία 6.1. Γιατί τα παιδιά ζωγραφίζουν? Τα παιδιά ζωγραφίζουν μέσω της μνήμης, της φαντασίας και της πραγματικότητας. Τα σχέδια από μνήμης βασίζονται σε ό,τι θυμούνται τα παιδιά. Πολλά παιδιά δυσκολεύονται να ζωγραφίσουν κάτι, κάνοντας χρήση μόνο της φαντασίας τους. Μπορεί να χρειάζονται ένα σχέδιο που απαιτεί συμπλήρωση ή ολοκλήρωση. Το αν και κατά πόσο ένα παιδί χρησιμοποιεί τη φαντασία του στη ζωγραφική επηρεάζεται και από αναπτυξιακούς παράγοντες. Για παράδειγμα, τα μικρά παιδιά ασχολούνται λιγότερο με την ακριβή απόδοση και περισσότερο με το τι φαντάζονται. Φυσικά τα παιδιά οποιασδήποτε ηλικίας (συνήθως όχι της προσχολικής ηλικίας) ζωγραφίζουν και τα αντικείμενα που βρίσκονται γύρω τους Παιδικό Ιχνογράφημα: Γενικά στοιχεία αξιολόγησης των σχεδίων στα παιδιά Πολύ έντονο και επαναλαμβανόμενο σβήσιμο 1. Ανασφάλεια. 2. Πιθανόν άγχος. 3. Πιθανόν αποτέλεσμα χρόνιας ασθένειας 6

7 Θέση ζωγραφιάς Στο κέντρο 1. Φυσιολογικό και ανασφαλές άτομο. 2. Ανασφάλεια και ακαμψία όταν βρίσκεται ακριβώς στο κέντρο, ιδιαίτερα στις διαπροσωπικές σχέσεις. 3. Τάση για συναισθηματική συμπεριφορά. 4. Τάση εμκέντρωση στον εαυτό. Στη δεξιά πλευρά της σελίδας 1. Σχετικά σταθερή και ελεγχόμενη συμπεριφορά. 2. Πιθανές τάσεις διανοητικοποίησης που πιθανόν αναστέλλουν τη συναισθηματική έκφραση. 7

8 Στην αριστερή πλευρά Δεν υπάρχουν στοιχεία που να αφορούν τα παιδιά Ψηλά στην σελίδα Πιθανόν υψηλά επίπεδα τάσης επίτευξης. Χαμηλά στη σελίδα 1. Συναισθήματα ανασφάλειας και ανεπάρκειας. 2. Πιθανή νεύρωση. Στην πάνω αριστερή γωνία 1. Νοηματική καθυστέρηση. 2. Συχνά στα παιδιά χρησιμοποιείται κατά τις πρώτες τάξεις του Δημοτικού. Πάνω δεξιά γωνία Δεν υπάρχουν στοιχεία για παιδιά. Στην άκρη του χαρτιού κάτω ή πάνω (κέντρο) Πιθανή νοηματική υστέρηση. 8

9 Πίεση στο χαρτί Φυσιολογική στα παιδιά και μάλιστα τα αγόρια συνήθως τείνουν να πιέζουν πολύ περισσότερο από τα κορίτσια. Ασυνήθιστα ελάχιστη πίεση, αχνές γραμμές 1. Χαμηλό επίπεδο ενέργειας. 2. Παλινδρόμηση. 3. Πιθανό ιστορικό στέρησης ή απόρριψης. Μέθοδος σχεδίου Ασυνήθιστα μεγάλα σχέδια Φυσιολογικό και αναμενόμενο από τα παιδιά, εκτός εάν είναι πάνω από εννέα ίντσες σε χαρτί με μάξιμουμ μέγεθος τις 11. Σε αυτήν την περίπτωση πιθανόν υπάρχει ένα συναισθηματικό πρόβλημα. 9

10 Ασυνήθιστα μικρά σχέδια 1. Άγχος. 2. Τάσεις απόσυρσης, ντροπαλότητας. 3. Φυσιολογικό για τα πολύ μικρά παιδιά, αν και μπορεί να συνοδεύονται με δυσκολίες στην ανάγνωση. Εάν η ανθρώπινη φιγούρα είναι μικρότερη σε ύψος από 2 ίντσες, τότε ίσως υπάρχει ένα συναισθηματικό πρόβλημα. Υπερβολική σκίαση Πρόβλημα συναισθηματικής προσαρμογής, αν και θεωρείται φυσιολογικό στα πολύ μικρά παιδιά. Λεπτομέρειες Οι περίεργες λεπτομέρειες στα παιδιά υποδηλώνουν αποδιοργάνωση της προσωπικότητας. 10

11 Μικρή διαταραχή της συμμετρίας Συναντάται στα παιδιά που βρίσκονται σε συνθήκες πίεσης και θεωρείται φυσιολογικό, ενώ συναντάται και στα παιδιά με φτωχή προσαρμογή και φτωχή σχολική επίδοση. Αξιοσημείωτη διαταραχή της συμμετρίας Φανερή επιθετικότητα με πιθανή νευρολογική διαταραχή. Διαφάνειες (φτωχή σύνδεση με την πραγματικότητα) φυσιολογικές για τα μικρά παιδιά, αν και σε μεγαλύτερα παιδιά υποδηλώνουν ανωριμότητα και προβλήματα προσαρμογής. Έχουν εμφανιστεί και σε παιδιά με οργανικά συμπτώματα ΑΝΘΡΩΠΟΣ Το κατεξοχήν σύμβολο στις παιδικές ζωγραφιές. Αναπαριστά ασυνείδητα τον εαυτό του παιδιού, την αντίληψη για το σώμα του και τις ασυνείδητες επιθυμίες του. Ένα παιδί που αναπτύσσεται αρμονικά και έχει προσαρμοστεί στο περιβάλλον του, σχεδιάζει κατά κανόνα, μία φιγούρα με όλα τα μέρη του σώματος, κατάλληλα τοποθετημένη στον χώρο. Υπερβολικά μικρές φιγούρες ή απουσία βασικών μελών του σώματος αποτελούν σημάδι ανασφάλειας και χαμηλής αυτοπεποίθησης. Το μεγάλο κεφάλι μπορεί να εκφράζει την ανάγκη των παιδιών για προβολή, ενώ το πολύ μικρό ίσως αποτελεί ένδειξη κακών εμπειριών στην διαδικασία του απογαλακτισμού. Το πρόσωπο συγκεντρώνει τα όργανα επικοινωνίας: μάτιαπνευματική περιέργεια (μικρά: φόβος για την επικοινωνία), στόμα μέσω πνευματικής και συναισθηματικής τροφής (απουσία στόματος: συναισθηματικές ελλείψεις), λαιμός- σύνδεση λογικής και ενστίκτου ( μη φυσιολογική η απουσία του σε παιδιά άνω των 10 ετών). Τα χέρια εκφράζουν την επικοινωνία, ενώ τα πόδια τη σταθερότητα και την ασφάλεια που νιώθει το παιδί. Μακριά χέρια εκφράζουν την ανάγκη επικοινωνίας, ενώ κοντά πόδια φόβο και άμυνα σε σχέση με το περιβάλλον. 11

12 Το σχέδιο του ανθρώπου πρόσωπο / κεφάλι Τα χαρακτηριστικά του ανθρώπου λειτουργούν ως βασική πηγή αισθητικής ικανοποίησης ή αντίθετα αισθητικής δυσαρέσκειας, ενώ αποτελεί και το μέσο για τη διαπροσωπική επικοινωνία. Το κεφάλι θεωρείται ως το μέρος της διανοητικής δράσης και της φαντασίας και συνδέεται με τον έλεγχο των ορμών και των συναισθημάτων, με τις ανάγκες της αλληλεπίδρασης με άλλους, την επικοινωνία. Με όρους αναλυτικούς, το κεφάλι συμβολίζει το εγώ. Φυσιολογικοί ενήλικες δίνουν συνήθως μικρότερη έμφαση στο κεφάλι από ό,τι σε άλλα μέρη του σώματος. Τα στοιχεία που αξιολογούνται είναι τα εξής: Ασυνήθιστα μεγάλα κεφάλια 1. Επιθετικές τάσεις. 2. Φτωχή συναισθηματική και κοινωνική προσαρμογή σε παιδιά με σχολικές δυσκολίες. 3. Πιθανόν άγχος. Τα ασυνήθιστα μεγάλα κεφάλια είναι αναμενόμενο φαινόμενο στα σχέδια σε παιδιά μικρότερα των 7 ετών. Ασυνήθιστα μικρά κεφάλια Είναι μια πιθανή ένδειξη προβλημάτων προσαρμογής στο περιβάλλον. Άλλα στοιχεία σε σχέση με το πρόσωπο είναι τα εξής: O αποκλεισμός χαρακτηριστικών του προσώπου ενώ το υπόλοιπο σώμα είναι ζωγραφισμένο επαρκώς αποτελεί ένδειξη φτωχής προσαρμογής με πιθανούς καταναγκασμούς και άγχος. 12

13 Η έλλειψη ματιών δείχνει φτωχή προσαρμογή με πιθανούς καταναγκασμούς και άγχος, ενώ έχει βρεθεί σε περιπτώσεις κατάθλιψης. Η σχεδίαση κλειστών ματιών αποτελεί ένδειξη συναισθηματικής διαταραχής για παιδιά ηλικίας μεγαλύτερης των 5 ετών. Η έμφαση στη μύτη είναι φυσιολογική και αναμενόμενη για τα παιδιά της προσχολικής και σχολικής ηλικίας. 13

14 Η έμφαση στο πρόσωπο γενικότερα είναι αναμενόμενη από τα παιδιά και ιδιαίτερα από εκείνα της μικρής ηλικίας. Αποτελεί μια ένδειξη της φυσιολογικής εξάρτησης των παιδιών από τους ενήλικες και ένα στοιχείο που μαρτυρά τη συναισθηματική τους ανωριμότητα, ως αποτέλεσμα της νεαρής τους ηλικίας. Η έλλειψη στόματος αποτελεί ένδειξη πιθανών καταναγκασμών και άγχους ή αλλιώς φανερώνει μια ντροπαλότητα και τάσεις για κοινωνική απόσυρση. Τα δόντια είναι πιθανόν να εμφανιστούν σε παιδιά με επιθετική συμπεριφορά. Η έλλειψη λαιμού είναι αναμενόμενη στα παιδιά της μικρής ηλικίας και αποτελεί μια ένδειξη της φτωχής προσαρμογής όταν εμφανίζεται σε παιδιά μεγαλύτερης ηλικίας. Η έντονη σκίαση στο λαιμό σε σχέδια παιδιών ηλικίας μεγαλύτερης των 5 ετών αποτελεί μια ένδειξη συναισθηματικής διαταραχής. 14

15 Κορμός Ο κορμός στο σχέδιο συνδέεται με τις βασικές ορμές. Η έλλειψη σημαντικών λεπτομερειών (ώμοι, στήθος, μέση κ.λ.π.) αποτελεί μια ένδειξη φτωχής προσαρμογής του παιδιού στο περιβάλλον που βρίσκεται τη δεδομένη χρονική περίοδο. Τα στοιχεία που αξιολογούνται είναι τα εξής: Η έλλειψη ολόκληρου του κορμού στα παιδιά της σχολικής ηλικίας αποτελεί μια ένδειξη φτωχής προσαρμογής και φτωχής σχολικής επίδοσης. Η σχεδίαση των γεννητικών οργάνων με τρόπο εμφανή αποτελεί ένδειξη μιας φανερής επιθετικότητας του παιδιού, ενώ έχει σχεδιαστεί και από παιδιά με σοβαρή ψυχική διαταραχή. Τα μακριά, δυνατά μπράτσα αποτελούν μια ένδειξη ανταγωνιστικών φιλοδοξιών, ανάγκης για επίτευξη ή ανάγκη για σωματική δύναμη. Επίσης, αποτελούν μια ένδειξη ενεργητικής επαφής με το περιβάλλον που πιθανόν να έχει και στοιχεία επιθετικότητας. Αντίθετα, η έλλειψη μπράτσων αποτελεί μια ένδειξη ύπαρξης παθητικών τάσεων σε παιδιά με φτωχή προσαρμογή. Ομοίως, τα πολύ κοντά μπράτσα δηλώνουν φτωχή προσαρμογή του παιδιού στο περιβάλλον του. Ως προς τα δάχτυλα τα παιδιά σχολικής ηλικίας συνήθως ζωγραφίζουν τα δάχτυλα και μάλιστα τον ακριβή αριθμό αυτών. Τα παιδιά με οργανική διαταραχή έχει βρεθεί να ζωγραφίζουν λιγότερα από 5 δάχτυλα και αυτό αποτελεί μια ένδειξη συναισθηματικής ανεπάρκειας που σχετίζεται με οργανικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν. Τα πόδια συνήθως λείπουν σε σχέδια παιδιών τα οποία είναι ντροπαλά, επιθετικά ή παρουσιάζουν κάποια συναισθηματική διαταραχή. Τα ενωμένα πόδια ή αυτά που δεν είναι χωρισμένα με κενό ανάμεσα τους αποτελεί μια ένδειξη πιθανής συναισθηματικής διαταραχής. 15

16 Η έμφαση που δίνεται στα κουμπιά αποτελεί μια φυσιολογική αντίδραση στα παιδιά μικρής ηλικίας, ενώ στα μεγαλύτερα φανερώνει εξάρτηση από την μητέρα. Στο σχέδιο του ανθρώπου από παιδιά δεν αναμένονται στοιχεία διάκρισης του φύλου. Ωστόσο, τα περισσότερα παιδιά ζωγραφίζουν μεγαλύτερο το γυναικείο σχέδιο. 16

17 6.4. Ερμηνεία του σχεδίου της ανθρώπινης φιγούρας, βάσει των Κρότι και Μάνι (2003) Μικρό σχέδιο (διάσταση) δηλώνει χαμηλή αυτοεκτίμηση. Το παιδί φοβάται τη σύγκριση με τους άλλους και το περιβάλλον του γενικότερα. Μεγάλη διάσταση (αν καλύπτει περισσότερο από το μισό της σελίδας) δηλώνει σιγουριά και εμπιστοσύνη στον εαυτό, εξωστρέφεια, πληθωρικότητα. Κανονική διάσταση (από 8 έως 18 εκατοστά). Η αύξηση των διαστάσεων στα κορίτσια παραμένει σταθερή, ενώ στα αγόρια παρουσιάζει δυο κρίσιμες περιόδους, αυτές της ηλικίας 5-6 και της εφηβείας που έχουν άμεση σχέση με την αναζήτηση ταυτότητας. 17

18 Μεγάλο κεφάλι είναι ένδειξη τάσεων αυτοπροβολής. Μικρό κεφάλι είναι ένδειξη επώδυνων εμπειριών κατά την περίοδο της πρώτης διατροφής και απογαλακτισμού, όπως τροφικές ιδιαιτερότητες, επιβεβλημένες δίαιτες, γαστρεντερικές διαταραχές. Μακρύς λαιμός είναι ένδειξη ανάγκης εξερεύνησης των όσων περιβάλλουν το παιδί για να μπορέσει στη συνέχεια με την φαντασία του να δημιουργήσει έναν κόσμο γεμάτο από ικανοποιήσεις των ορμών. Μακριά μπράτσα είναι ένδειξη ανάγκης για επικοινωνία, αλλά και συναισθηματικής πληθωρικότητας και διαλλακτικού χαρακτήρα, στο βαθμό που απουσιάζουν στοιχεία ενδεικτικά μιας επιθετικής τάσης (κλειστές γροθιές, δόντια, στόμα κόκκινο και έντονο σχεδιασμό). Κοντά μπράτσα είναι ένδειξη ανασφάλειας και ντροπαλότητας ως προς την επαφή του με τους άλλους. 18

19 Μεγάλα χέρια είναι ένδειξη ανάγκης για έντονη και συχνή (κοινωνική) ανταλλαγή. Πιθανόν, όμως, αποτελεί και μια ένδειξη επιθετικότητας (άσκηση σωματικής βίας). Μακριά πόδια (σκέλη) είναι ένδειξη ανάγκης σταθερότητας και ασφάλειας. Αν είναι πολύ μακριά μπορεί να σημαίνουν την επιθυμία του παιδιού να μεγαλώσει γρήγορα για να φτάσει κάποιον ενήλικα που θαυμάζει. Κοντά πόδια είναι ένδειξη ευρωστίας, σιγουριάς, και φυσικής αντοχής. Μεγάλα μάτια είναι ένδειξη επιθυμίας για κυριαρχία, περιέργεια ακόμα και για τα συναισθήματα των άλλων. Το παιδί πιθανόν λαμβάνει αρνητικά μηνύματα από τους γύρω του. Καμπύλες γραμμές παρατηρούνται στα παιδιά με ικανότητες προσαρμογής, εξωστρεφή διάθεση, αλλά και εξάρτηση από την αποδοχή του περιβάλλοντός τους. 19

20 Αιχμηρές γραμμές και γωνίες, καθώς το παιδί υπογραμμίζει το περίγραμμα είναι ένδειξη ότι η θέληση και η επιμονή υπερισχύουν του αυτοσχεδιασμού και του αυθορμητισμού που πιθανόν να οφείλεται σε διαπαιδαγώγηση που δίνει σημασία στην τάξη. Πιθανόν, όμως να αποτελεί και ένδειξη μιας επιθετικής ιδιοσυγκρασίας. Η τάση αυτή μπορεί να έρθει στην επιφάνεια και από γεγονότα ή καταστάσεις που υπονομεύουν το status quo του παιδιού. Ελάχιστη πίεση αποτελεί ένδειξη μιας ευαισθησίας ανταπόκρισης στα ερεθίσματα του περιβάλλοντος τα οποία με ευκολία ενσωματώνονται στην πορεία ανάπτυξης του παιδιού, στοιχείο σημαντικό για την εξέλιξη του, αλλά και ανασταλτικό ως προς την ικανότητά του να αντιμετωπίζει τις ματαιώσεις. Μέτρια πίεση αποτελεί μια ένδειξη εξισορρόπησης των δυνάμεων του παιδιού που προορίζονται για την επίτευξη των στόχων του. Συνεχής και στρωτή διαχείριση (όλο το σχέδιο έχει την ίδια πίεση και την ίδια σκίαση) είναι ένδειξη ότι το παιδί είναι διαθέσιμο και σίγουρο για τα συναισθήματά του. Ικανότητα προσαρμογής και χαρακτήρας ανοικτός, κοινωνικός και ήρεμος. Εναλλαγή στη διαχείριση είναι ένδειξη εύκολης κόπωσης και τάσης του παιδιού για αφηρημάδα. 20

21 6.5.ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΑΝΑ ΗΛΙΚΙΑ Ερμηνεία της εξέλιξης του σχεδίου της ανθρώπινης φιγούρας κατά αντιστοιχία με την αναπτυξιακή πορεία και ηλικία του παιδιού, κατά τους Κρότι και Μάνι (2003). 4 ετών Κορίτσι: εξελιγμένη μύτη, κόμμωση, φυσική στάση των ποδιών. Αγόρι: μαλλιά, λαιμός, ώμοι, ζώνη. 12 ετών Κορίτσι: όμοιο ύψος ματιών, τρεις λεπτομέρειες στα μάτια, κόρη του ματιού, φρύδια, κόκκινο στόμα. Αγόρι: όμοιο πλάτος ματιών, κόρη του ματιού, κόμμωση, κεφάλι με αναλογίες, εξατομικευμένη φιγούρα. 6.6.Το τεστ της οικογένειας Το σχέδιο της οικογένειας αντανακλά αφενός τη δυναμική των σχέσεων, όπως τις αντιλαμβάνεται το παιδί που σχεδιάζει, και αφετέρου τη συναισθηματική του στάση απέναντι στα μέλη της οικογένειας του. Ακόμα και αν δεν του ζητηθεί, το παιδί σχεδιάζει την οικογένεια του. Η ζωγραφιά με θέμα την οικογένεια, αποτελεί πραγματικά έναν καθρέφτη για την σχέση του παιδιού με τους γονείς του, αλλά και των γονέων μεταξύ τους. Είναι όλα τα μέλη της οικογένειας στην ζωγραφιά ; Ποιο λείπει; Είναι κάποιο απομακρυσμένο από τα υπόλοιπα; Οι γονείς σε τι διάταξη βρίσκονται; Όταν κάποιο μέλος λείπει από την ζωγραφιά, το παιδί εκφράζει ξεκάθαρα τη μη αποδοχή του μέλους αυτού. Αυτή η αντίδραση μπορεί να οφείλεται σε ζήλια ή στο φόβο ότι η συγκεκριμένη φιγούρα (πιθανόν αδελφάκι) μπορεί να γίνει σημαντικότερο από το ίδιο και να του στερήσει ένα μέρος της γονεϊκής αγάπης. Η ζήλεια 21

22 εκφράζεται επίσης και στην περίπτωση που το αδελφάκι ζωγραφίζεται παράμερα, είναι εμφανώς μικρότερο από τα άλλα μέλη ή είναι μουτζουρωμένο το πρόσωπο του. Αν το παιδί τοποθετεί τον εαυτό του παράμερα, τότε είναι πιθανόν να νιώθει απομονωμένο από την οικογένεια. Ένας γονέας υπερβολικά ψηλός δηλώνει την κυριαρχία, αλλά και την καταπίεση, ενώ οι γονείς απομακρυσμένοι μεταξύ τους, πιθανόν να αντικατοπτρίζει και την πραγματικότητα στο σπίτι. Τα ίδια ρούχα και τα πιασμένα χέρια είναι σημάδια της αγάπης και της φροντίδας που βιώνει το παιδί, ως αποτέλεσμα ισορροπημένης φροντίδας και των δύο γονέων. Το σπίτι αναπαριστά το χώρο που κινείται η οικογένεια, τα δέντρα γύρω από αυτό τις ανάγκες του παιδιού (πολλά δέντρα: ανάγκη για προστασία και ασφάλεια) ενώ ο δρόμος τον τρόπο που βλέπει τη ζωή του. Σπίτια με μαύρα ή καθόλου παράθυρα, σπίτια χωρίς πόρτες, σπίτια με καμινάδες χωρίς καπνό δηλώνουν συναισθήματα καταπίεσης και ανασφάλειας. Ο καπνός είναι σημάδι οικογενειακής θαλπωρής. Αν όμως κρύβει τον ήλιο είναι συναίσθημα δυσαρέσκειας απέναντι στον πατέρα. Ο ήλιος συμβολίζει συχνά τον πατέρα του παιδιού και το μέγεθος τη σημασία που αποδίδει στο ρόλο του. Ζητάμε από το παιδί να ζωγραφίσει μια οικογένεια «όποια θέλει το ίδιο». Αφού ολοκληρώσει το σχέδιο του χωρίς παρεμβάσεις από τι δική μας πλευρά προχωρούμε σε ερωτήσεις που αφορούν το σχέδιο, όπως: 1. Μπορείς να μου πεις ποιοι είναι αυτοί που φαίνονται στο σχέδιο σου; 2. Ποιο πρόσωπο είναι πιο συμπαθητικό; 3. Ποιό είναι λιγότερο συμπαθητικό; 4. Πώς αισθάνεται ο καθένας; 5. Ποιο είναι πιο ευτυχισμένο; 6. Ποιο είναι πιο λυπημένο; 7. Γιατί; 22

23 Τι να προσέχουμε στο σχέδιο της οικογένειας 1. Πόσο χρόνο αφιερώνει στη σχεδίαση κάθε προσώπου. 2. Θέσεις εγγύτητας ή απόστασης των προσώπων μεταξύ τους. 3. Ποιο ζωγράφισε πρώτο και ποιο τελευταίο. 4. Διορθώσεις και σβησίματα. 5. Παράλειψη κάποιου προσώπου. 6. Προσθήκη άλλων προσώπων ή ζώων. 7. Θέση των μπράτσων και των άκρων. 8. Αναλογίες στις φιγούρες. 9. Αναλογίες ανάμεσα σε φιγούρες 10. Ρούχα 11. Διανομή ρόλων. 12. Τρόπος σχεδίασης (βαθμός πίεσης). Ερμηνεία του σχεδίου της οικογένειας Το πρόσωπο που εμφανίζεται πρώτο στο σχέδιο είναι και αυτό για το οποίο το παιδί αισθάνεται μεγάλο θαυμασμό, ταυτίζεται μαζί του και προσπαθεί να το μιμηθεί. Όταν στην πρώτη θέση τοποθετεί τον εαυτό του, σημαντικό είναι να δει κανείς την ηλικία του παιδιού. Για παράδειγμα, όταν το παιδί είναι στην ηλικία 4-6, η οποία είναι μια φάση έντονου εγωκεντρισμού, είναι αναμενόμενο να συμβεί. Σε άλλη περίπτωση, εκδηλώνει μια επιθυμία του παιδιού να το αγαπούν, η οποία παραμένει ανικανοποίητη ή δεν έχει επαρκώς ικανοποιηθεί. Αντίθετα, η τοποθέτηση του εαυτού του στην τελευταία θέση, μπορεί να σημαίνει μια υποτίμηση του εαυτού του ή με αυτόν τον τρόπο να αισθάνεται ότι αυτή είναι η θέση που κατέχει μέσα στην οικογένεια. Η παράλειψη κάποιου προσώπου δηλώνει την μη αποδοχή του από το παιδί. Ενώ η προσθήκη κάποιου άλλου ανθρώπου με τους οποίους το παιδί δεν έρχεται σε καθημερινή επαφή, υποδηλώνει 23

24 την ανάγκη για επικοινωνία με στόχο να καλύψει ένα συναισθηματικό κενό που υπάρχει στις οικογενειακές σχέσεις. Η παράλειψη του ίδιου του εαυτού φανερώνει εκτός από τη χαμηλή αυτοεκτίμηση του παιδιού, και την απομόνωσή του από την οικογένεια. Η απεικόνιση ενός προσώπου με διαστάσεις μικρότερες από τις κανονικές υποδηλώνει ότι το παιδί θέλει να μειώσει αυτό το πρόσωπο, καθώς τρέφει αρνητικά συναισθήματα απέναντί του κυρίως φθόνο ή φόβο. Η αυξημένη απόσταση κάποιου προσώπου σε σχέση με την εγγύτητα που παρουσιάζουν τα άλλα έχει σχέση με τη θέση αυτού του προσώπου στην οικογένεια, όπως τουλάχιστον την αντιλαμβάνεται το παιδί που σχεδιάζει. Όταν το χέρι κάποιου αγκαλιάζει το παιδί κοντά στο λαιμό, εκφράζει την αίσθηση του παιδιού ότι το συγκρατούν και αισθάνεται περιορισμένο. 24

25 Τα κουμπιά στα ρούχα κάποιου, μπορεί να συνδεθούν με την συναισθηματική σπουδαιότητα που έχει αυτό το πρόσωπο για το παιδί. Το σβήσιμο ενός προσώπου, φανερώνει μια συναισθηματική σύγκρουση του παιδιού σε σχέση με αυτό το πρόσωπο: από τη μια αισθάνεται δυσφορία και αντιπαλότητα και από την άλλη φόβο να εκφράσει αυτά τα συναισθήματά του. Όταν κάποιο πρόσωπο έχει υπερβολικά μεγάλες διαστάσεις σε σχέση με τα άλλα, βιώνεται από το παιδί ως η κυρίαρχη φιγούρα στην οικογένεια ή και στην καρδιά του παιδιού. Η παράλειψη είτε χεριών, είτε μπράτσων είναι ένας τρόπος για να τιμωρήσει το παιδί κάποιον, που θεωρεί απειλητικό. Αποτελεί ίσως και ένα σημάδι σεξουαλικότητας, που δεν βιώνεται ελεύθερα. Η προσθήκη καπέλου σε κάποιο από τα πρόσωπα, υποδηλώνει την καταπίεση που αισθάνεται ότι του ασκεί αυτό το πρόσωπο και τη δυσφορία που αισθάνεται το παιδί σε σχέση με αυτό. Η προσθήκη ζώων που δεν υπάρχουν στο σπίτι, ίσως σημαίνει την τάση του παιδιού να αποκρύψει την επιθετικότητα που αισθάνεται σε σχέση με κάποια πρόσωπα του περιβάλλοντός του. 25

26 Η απεικόνιση του εαυτού με διαφορετικό φύλο, μπορεί να είναι μια ένδειξη ότι ο σεξουαλικός του ρόλος δεν γίνεται αποδεκτός και το ίδιο δεν αισθάνεται καλά με τη σεξουαλική του ταυτότητα. Η σχεδίαση μιας οικογένειας ζώων αντί ανθρώπων, φανερώνει ότι το παιδί δεν αισθάνεται μέλος της οικογένειας ή ότι βιώνει έναν έντονο ψυχικό πόνο σε σχέση με την οικογένειά του και δεν θέλει να τον αναβιώσει. Προτιμά ένα καμουφλαρισμένο σχέδιο. Η άρνηση του παιδιού να ζωγραφίσει την οικογένεια, γενικά αποτελεί ένδειξη της δυσφορίας του σε σχέση με αυτήν και την πιθανή απουσία συναισθηματικής επικοινωνίας που την χαρακτηρίζει. Η απεικόνιση της οικογένειας μέσα σε μια κορνίζα δείχνει ότι το παιδί βιώνει πολύ αυστηρή τη διαπαιδαγώγηση που δέχεται και πολύ έντονο τον έλεγχο πάνω στον ψυχικό του κόσμο ( συναισθήματα, παρορμήσεις, σκέψεις ). 26

27 6.7.Χρώματα Ψυχολογική και συμβολική αξία των χρημάτων 27

28 Κόκκινο Το ζεστό κόκκινο είναι το σύμβολο της ζωής, εκφράζει τα συναισθήματα, την αγάπη στο επίπεδο των αισθήσεων, το πάθος, τις έντονες παρορμήσεις. Είναι το χρώμα που δίνει πολλή ενέργεια, ενεργοποιεί, διεγείρει, προκαλεί συναισθήματα ευεξίας, θάρρους, δύναμης, κινητοποιεί και δημιουργεί επιτακτικές επιθυμίες. Αντιστοιχεί στην αισιοδοξία και στη διάθεση για ζωή, αυξάνει τον αυθορμητισμό, το αυτοσυναίσθημα, την εμπιστοσύνη στις προσωπικές δυνάμεις, δίνει δυνατή θέληση. Το κόκκινο όμως σε μεγάλες δόσεις διεγείρει έντονα, απειλεί, παρακινεί σε βιασύνη, απωθεί. Η υπερβολική του χρήση σημαίνει ψυχολογικά ζωηρές και γρήγορες συγκρίσεις, νευρωτική συμπεριφορά, παρωθήσεις, εκρήξεις θυμού. 28

29 Κίτρινο Είναι το χρώμα της διανόησης, της διάνοιας, της ανώτερης ευφυΐας, της σκέψης, του πνεύματος. Είναι το πιο φωτεινό από όλα τα ανοιχτόχρωμα χρώματα και έχει εκρηκτική και διεργετική επίδραση, δίνει εύκολα σήμα. Δείχνει το ξάνοιγμα σε πνευματικούς ορίζοντες, την απελευθέρωση, την καθαρή και ψυχρή φιλοδοξία, το δυναμισμό την έλλειψη δέσμευσης και το συνεχές ψάξιμο για νεωτερισμούς. Φανερώνει καλή πνευματική επικοινωνία, αναλυτική σκέψη, καλή λεκτική έκφραση. Είναι το κατ εξοχήν χρώμα που διαχέεται, ακτινοβολεί. 29

30 Πράσινο Είναι το χρώμα της φύσης και φανερώνει κοινωνικότητα, ευαισθησία, ψυχολογική επαφή, πληρότητα, εξάπλωση. Θεωρείται ουδέτερο, εποικοδομητικό χρώμα, που χαλαρώνει, θεραπεύει και υπόσχεται καλή φυσική κατάσταση. Είναι η ιδιοσυγκρασία του φλεγματικού ανθρώπου, είναι το χρώμα της ισορροπίας, της αρμονίας, της ειρήνης, της συναδέλφωσης και της ελπίδας. Γενικά, είναι από τα πιο πολύπλευρα και σημαντικά χρώματα 30

31 Μπλε Η γενική του σημασία είναι ησυχία, ειρήνη, πίστη, αλήθεια. Επιδρά χαλαρωτικά, ηρεμεί και απαλύνει. Είναι ψυχρό, δημιουργεί μία αρμονική ατμόσφαιρα, Είναι το χρώμα της διαίσθησης και των εντυπώσεων, είναι το χρώμα που ερχόμαστε σ επαφή με το υποσυνείδητο. Το μπλε του ουρανού ανοίγει το πνεύμα και την ψυχή και δίνει το συναίσθημα της ατέλειωτης άπλας και της απόλυτης εσωτερικής ελευθερίας. Είναι το χρώμα της νοσταλγίας, της αυτοθυσίας, της πιστής υπόσχεσης και συμβολίζει τον ιδεαλισμό και την ονειροπόληση. Είναι το χρώμα των καλόπιστων και ιδεαλιστών, που τείνουν στην αυταπάρνηση, στην ειρήνη, στην τάξη. Το έντονο, σκούρο μπλε, έχει μια τάση προς το συντηρητισμό, την αυστηρότητα, το παραδοσιακό Γενικά το μπλε ρυθμίζει τη συναισθηματική συμπεριφορά και το χρησιμοποιούν τα παιδιά όταν αρχίζει να αναπτύσσεται η λογική. 31

32 Ροζ Είναι η πιο λεπτή απόχρωση του κόκκινου, και γι αυτό χαρακτηρίζεται ως το χρώμα της καρδιάς.σημαίνει αγάπη, αποδοχή, εμπιστοσύνη από τα βάθη της καρδιάς, άφημα στον άλλο, αγάπη χωρίς πάθη των αισθήσεων. Είναι το χρώμα των ευγενικών, ψυχικών αισθημάτων, σε μια ανώτερη πνευματική κλίμακα, της τρυφερότητας, της απαλότητας και της ετοιμότητας για προσφορά. Στην υπερβολή του όμως, σημαίνει μια ταραγμένη σχέση με την πραγματικότητα, μια συνειδητή αποστροφή για τα ουσιαστικά πράγματα της ζωής και φόβους μπρος στη σκληρή πραγματικότητα. Συνηθίζουμε να λέμε «ζει σε ροζ σύννεφα». 32

33 Πορτοκαλί Είναι το σύμβολο της αισιοδοξίας και της «χαράς της ζωής». Θετικό, ζεστό χρώμα, που ενεργοποιεί. Αυξάνει την αυτοπεποίθηση, τη διάθεση για δράση, δίνει θάρρος, δύναμη. Χαρακτηρίζεται ως «κοινωνικό χρώμα», γιατί εμψυχώνει για κοινωνικές συναναστροφές, βοηθά την ανοιχτή και καλή διάθεση απέναντι στους άλλους, δίνει θερμή συμπεριφορά. Έχει κάτι που ακτινοβολεί, προτρέπει και συμπάσχει συναισθηματικά. Βοηθά, σε αντίθεση με το κόκκινο που έχει εκρήξεις χωρίς μέτρο, να κρατά κανείς τον αυτοέλεγχο των συναισθημάτων του. 33

34 Μοβ Είναι το χρώμα της έμπνευσης, του μυστικισμού, της φαντασίας, της προσωπικής δημιουργικότητας, της αυτοθυσίας. Επειδή είναι μίξη κόκκινου και μπλε περιέχει τόσο την παρόρμηση του πρώτου, όσο την ηρεμία του δευτέρου. Γι αυτό συμβολίζει την ένωση την ύλης με το πνεύμα. Σπάνια οι άνθρωποι δείχνουν ιδιαίτερη προτίμηση στο μοβ, και αυτό όταν είναι πολύ ευαίσθητοι καλλιτέχνες, ιδιόρρυθμες προσωπικότητες, εκκεντρικοί. Στην αρνητική του μορφή περιέχει φανατισμό. 34

35 Γκρι Είναι η απόλυτη ουδετερότητα, η υπερβολική έως ψυχαναγκαστική προσοχή, η διάθεση για συμβιβασμούς,αλλά δείχνει και πείσμα, ισχυρογνωμοσύνη, ψυχική αντίσταση. Είναι χρώμα που δείχνει απώθηση, φόβο για ζωή και εσωτερικές πιέσεις. Προτιμάται από δύσκολους, δύστροπους χαρακτήρες. Λευκό Είναι σύμβολο αγνότητας, καθαρότητας, αθωότητας. Φανερώνει τη διαφάνεια, την προτίμηση στο φώς, την απόλυτη αποδέσμευση από την ύλη. Σε υπερβολική δόση σημαίνει όμως και ψυχρότητα, αφηρημένες ιδέες, υπερβολική ευαισθησία, κυνισμό, πραγματισμό Δεν χρησιμοποιείται εύκολα, συχνά μόνο από άτομα με ψυχικές διαταραχές. 35

36 Μαύρο Εκφράζει θλίψη, απώλεια, μελαγχολία, φόβο. Σκεπάζει και κρύβει. Ψυχολογικά σημαίνει φόβος, νευρώσεις, κατάθλιψη, άρνηση ζωής. Χαρακτηρίζει το ακοινώνητο άτομο και την επιθυμία του να εξαφανιστεί από το «έξω», να κρυφτεί. 36

37 7.Δραστηριότητες 7.1. Δραστηριότητα 1 Πειραματισμός με υλικά και τεχνικές Μετά τον χωρισμό μας σε ομάδες βρήκαμε το ερευνητικό μας ερώτημα το οποίο και ήταν «ΣΧΕΔΙΑΖΩ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΥΩ». Αρχικά τα υλικά που χρησιμοποιήσαμε ήταν το παστέλδακτυλομπογιές ξυλομπογιές μαρκαδόρους νερομπογιές κερί και σκοινάκι. Και έτσι αρχίσαμε να πειραματιζόμαστε. Συγκεκριμένα με την τέμπερα αφού την αραιώσαμε με πολύ νερό ρίξαμε πολλές σταγόνες στην μέση του χαρτιού και στην συνέχεια αφού ενώσαμε τις δύο άκρες τις τρίψαμε και βγήκε ένα σχέδιο σαν δέντρο Δραστηριότητα 2 Διδακτική επίσκεψη σε Παπαχριστοπούλειο Βιβλιοθήκη Αμαλιάδας Στις 05/02/2013 επισκεφθήκαμε την Παπαχριστοπούλειο βιβλιοθήκη Αμαλιάδας, με σκοπό την ενημέρωση μας για τα υλικά και τις τεχνικές ζωγραφικής. Αρχικά ο υπεύθυνος μας παρουσίασε τον τρόπο που μπορούμε να ζωγραφίσουμε α) ένα πρόσωπο, β) ένα κηροπήγιο και γ) ένα γουδοχέρι. Στη συνέχεια χωριστήκαμε σε δύο ομάδες. Η μια ομάδα εργάστηκε ατομικά ενώ η άλλη ομάδα εργάστηκε ομαδικά. Η δική μας ομάδα εργάστηκε ατομικά. Οι δύο από εμάς προσπάθησαν να αποτυπώσουν όσο καλύτερα μπορούσαν ένα αντικείμενο(κανάτα, κηροπήγιο) το οποίο έβλεπαν εκείνη την στιγμή, ενώ οι άλλες δύο προσπάθησαν να αποτυπώσουν ένα σχέδιο το οποίο έβλεπαν σε φωτογραφία(βάζο με λουλούδια, καλοκαιρινό τοπίο. Αρχικά σχεδιάσαμε το αντικείμενο με μολύβι χωρίζοντας το με γραμμές σε μέρη το χαρτί. Στην συνέχεια ολοκληρώσαμε το σχέδιο και έπειτα προχωρήσαμε στην ζωγραφική του με υλικά όπως: δακτυλομπογιές και κάρβουνο. Με τις δακτυλομπογιές προσπαθήσαμε να αποδώσουμε την λάμψη και τις σκιές χρησιμοποιώντας άσπρο και μαύρο χρώμα. Στην τεχνική με το κάρβουνο οι σκιές αποδόθηκαν πιέζοντας το κάρβουνο στα μέρη τα οποία θέλαμε να τονίσουμε περισσότερο και οι λάμψεις σβήνοντας με την γόμα. Στην αρχή της επίσκεψης μας όλες είχαμε κάποιους ενδοιασμούς και κάποιες αμφιβολίες για το αν τελικά θα 37

38 τα καταφέρουμε να ζωγραφίσουμε κάτι αξιόλογο. Με την πρώτη ματιά αυτά που μας έδειχνε ο υπεύθυνος μας φαίνονταν ακατόρθωτα να γίνουν πραγματικότητα από εμάς, αλλά όταν αρχίσαμε να ζωγραφίζουμε όλα ήταν πιο εύκολα και πιο απλά! Αφού ολοκληρώσαμε τις ζωγραφιές μας και αρχίσαμε να μαζεύουμε τα υλικά όλοι λέγαμε πόσο ευχαριστημένοι είχαμε μείνει από αυτήν την επίσκεψη και πόσα καινούρια πράγματα είχαμε μάθει για την τέχνη της ζωγραφικής και τις τεχνικές της!!! 7.3.Δραστηριότητα 3 Ζωγράφισμα τοίχου αίθουσας Βοηθών Βρεφονηπιοκόμων Την Παρασκευή , 2 η και 3 η ώρα, στη διάρκεια της Ειδικής Θεματικής Δραστηριότητας, ήρθε στο σχολείο μας ο κ ος Kristo Derfin Hasa, υπεύθυνος του τμήματος ζωγραφικής της Δημοτικής βιβλιοθήκης Αμαλιάδας. Με την βοήθειά του σχεδιάσαμε στον έναν τοίχο της Γ τάξης του τμήματος των βοηθών Βροφονηπιοκόμων το εξώφυλλο από το αναγνωστικό της πρώτης τάξης του Δημοτικού του ΟΕΔΒ, έκδοσης Μας έφτιαξε το περίγραμμα και μετά μας βοήθησε να το ζωγραφίσουμε. Ήταν πολύ συνεργάσιμος μαζί μας. Μας έδειξε πώς να φτιάχνουμε μίξη χρωμάτων για να δημιουργούμε ένα καινούριο χρώμα. Μαζί του φτιάξαμε λοιπόν μια απόχρωση του μπεζ, την οποία χρησιμοποιήσαμε στο πρόσωπο των παιδιών της εικόνας μας, μια απόχρωση του πράσινου για το γρασίδι, μια απόχρωση του μπλε για τον ουρανό. Ωστόσο εκείνο που μας ενθουσίασε ήταν ο τρόπος με τον οποίο μας έδειξε ότι μπορούμε να δημιουργήσουμε σκιές στα πρόσωπα και τα σώματα των παιδιών της ζωγραφιάς μας! Όμως αντιμετωπίσαμε και αρκετές δυσκολίες. Πρώτη δυσκολία ήταν το ζωγράφισμα του κάτω μέρους της εικόνας, αφού έπρεπε να ζωγραφίσουμε μέχρι το πάτωμα χωρίς να υπάρχει χώρος και άνεση για την κίνηση των πινέλων. Η δεύτερη δυσκολία που αντιμετωπίσαμε ήταν κατά την προσπάθειά μας να αποδώσουμε την έκφραση των προσώπων. Η τρίτη δυσκολία είχε να κάνει με την ποσότητα του χρώματος που χρησιμοποιούσαμε. Συχνά η ποσότητα ήταν αρκετή και μας «έτρεχε». Έπρεπε λοιπόν να προσέξουμε να μην λερώσουμε τα σημεία που είχαμε ήδη ζωγραφίσει. Τελικά το αποτέλεσμα ήταν πολύ ωραίο και νιώσαμε υπερήφανες για την προσπάθειά μας! 38

39 8.Επίλογος Στην φετινή ειδική θεματική δραστηριότητα με θέμα «Σχεδιάζω και ερμηνεύω» μάθαμε τα συναισθήματα που εκφράζουν τα παιδιά μέσα από τις ζωγραφιές τους. Επίσης μάθαμε τι σημαίνουν κάποια στοιχεία του παιδικού σχεδίου, όπως η πίεση στο χαρτί, οι διαστάσεις των αντικειμένων, η θέση τους μέσα στη ζωγραφιά, και άλλα. Ακόμη αναλύσαμε την σημασία του κάθε χρώματος. Στην συνέχεια είδαμε την εξέλιξη της ανθρώπινης φιγούρας και τον ρόλο της οικογένειας μέσα στην ζωγραφιά. Μετά από τον πειραματισμό που είχαμε στην βιβλιοθήκη αλλά και στο σχολείο, καταλάβαμε καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο σκέφτονται τα παιδιά όταν ζωγραφίζουν. Μάθαμε να ερμηνεύουμε τις παιδικές ζωγραφιές, μάθαμε τι είναι δυνατόν να κρύβουν! Κλείνοντας, η ζωγραφιά ενός παιδιού είναι βασικό εργαλείο για να κατανοήσουμε τι νιώθει την ώρα που ζωγραφίζει. 39

40 9. Βιβλιογραφία Δήμου, Γ. (1994) Η Αισθητική Αγωγή Στο Σχολείο, Αθήνα, Εκδ Κορφή Καλούρη Αντωνοπούλου, Ρ. Έλλην (1999) Αισθητική Αγωγή, Εκδ Κακίση Παναγγοπούλο, Λ. (1994) Και όμως ζωγραφίζουν, Αθήνα, Εκδ Δελφοί Μανέτα,Μ. Σκουμύδη, Σ. (2001) Μέθοδοι δημιουργικής απασχόλησης & Τεχνικά εποπτικά μέσα, Αθήνα, ΟΕΔΒ Μερεντιέ, Φλοράνς. Υποδομή (1981) Το παιδικό σχέδιο, Αθήνα, Εκδ. 40

41 10.Παράρτημα Τέμπερες 41

42 10.2. Με καλαμάκι 42

43 43

44 10.3. Σφραγίδες 44

45 10.4 Με κερί 45

46 10.5. Πουαντιγισμός 46

47 10.6.Λαδοπαστέλ 47

48 10.7. Διδακτική Επίσκεψη 48

49 49

50 10.8. Ζωγράφισμα τοίχου αίθουσας Βοηθών Βρεφονηπιοκόμων 50

51 51

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ

ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΣΤΟ STRESS STRESS: ΠΙΕΣΗ Στρεσσογόνος παράγοντας Οτιδήποτε κάνει τον άνθρωπο να βιώνει στρες Είναι μια αλλαγή στην ομοιόσταση του ατόμου Παράγοντες που προκαλούν στρες Ενδογενείς Εξωγενείς Ενδογενείς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ:

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: Τι είναι άγχος: Είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το μυαλό και το σώμα σας σε κάθε νέα απειλητική ή συγκινησιακή ( συναρπαστική ) κατάσταση.

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός γονέων Διαταραχή Ελλειμματικής προσοχής με ή χωρίς υπερκινητικότητα (ΔΕΠ/Υ)

Οδηγός γονέων Διαταραχή Ελλειμματικής προσοχής με ή χωρίς υπερκινητικότητα (ΔΕΠ/Υ) Οδηγός γονέων Διαταραχή Ελλειμματικής προσοχής με ή χωρίς υπερκινητικότητα (ΔΕΠ/Υ) ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΔΕΠΥ; Αποτελεί μια ομάδα διαταραχών όπου τα συμπτώματα εμφανίζονται πριν από την ηλικία των 12 ετών. Τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Πως χαρακτηρίζει τους ανθρώπους η ψυχολογία, βάση των χρωμάτων που που αποφεύγουν:

Πως χαρακτηρίζει τους ανθρώπους η ψυχολογία, βάση των χρωμάτων που που αποφεύγουν: Τα χρώματα επηρεάζουν την ψυχολογία του ανθρώπου και κατ επέκταση την φυσική του κατάσταση. Ουσιαστικά δεν είναι το σώμα που «ζητά» τα χρώματα, αλλά ο νους. Οι γιατροί και οι ψυχολόγοι συμφωνούν πως οτιδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Επιχειρήσεων

Διοίκηση Επιχειρήσεων 10 η Εισήγηση Δημιουργικότητα - Καινοτομία 1 1.Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα και την Καινοτομία 2.Δημιουργικό Μάνατζμεντ 3.Καινοτομικό μάνατζμεντ 4.Παραδείγματα δημιουργικότητας και καινοτομίας 2 Δημιουργικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

2% 20% 20% ΚύπροςΚύπρος 23.000

2% 20% 20% ΚύπροςΚύπρος 23.000 ΧΑΡΙΣΜΑΤΙΚΑ ΠΑΙΔΙΑ Ψηλές Ικανότητες 2% 20% 20% ΚύπροςΚύπρος 23.000 ΧΑΡΙΣΜΑΤΙΚΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑ ΣΑΣ ΠΑΙΔΙΑ! ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΤΕ ΤΑ ΒΟΗΘΗΣΤΕ ΤΑ! ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΧΑΡΙΣΜΑΤΙΚΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Πρώτο Σημαντικό Βήμα Σωστή Διαχείριση

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Άρτεμις Τσίτσικα Επίκ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Παν/μιου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ) Β Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: Η ΠΑΛΕΤΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: ΜΠΛΟΥΧΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΑ ΤΑΞΗ: Β ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Ορισμός μαθησιακών διαταραχών Η αδυναμία των μαθητών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις ενός κανονικού σχολείου. Τα μαθησιακά προβλήματα ΔΕΝ οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

«Εφηβεία: Μια καταιγίδα στη ζωή;»

«Εφηβεία: Μια καταιγίδα στη ζωή;» «Εφηβεία: Μια καταιγίδα στη ζωή;» Η εφηβεία αποτελεί μία μεταβατική περίοδο στη ζωή του ανθρώπου. Αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Κατά τη διάρκειά της συντελούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία της ΕΜΜΑΝΟΥΕΛΑΣ ΣΟΥΡΛΗ Α.Μ.7509 ΑΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Πτυχιακή εργασία της ΕΜΜΑΝΟΥΕΛΑΣ ΣΟΥΡΛΗ Α.Μ.7509 ΑΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή εργασία της ΕΜΜΑΝΟΥΕΛΑΣ ΣΟΥΡΛΗ Α.Μ.7509 ΑΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΤΟΧΟΙ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η ανισότητα μεταξύ όλων των εργαζομένων

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας

Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας Σχολικός εκφοβισμός(bullying). Η περίπτωση της ΔΔΕ Α Αθήνας Χιόνη Μαρία, MSc Προαγωγής & Αγωγής Υγείας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ Υπεύθυνη Αγωγής Υγείας Δ. Δ. Ε. Α Αθήνας Αθήνα, 25/11/2014 Χαρακτηριστικά σχολικού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009)

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) Αρ. μαθήματος: 1 ο (1 από 5π). Ανεικονική / Μη Ρεαλιστική Σύνθεση με χρώμα Εκπαιδευτικός:

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση στο VIII Ετήσιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής (E.A.C) «Διαζύγιο: Απόκρυψη ή Προετοιμασία»

Παρουσίαση στο VIII Ετήσιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής (E.A.C) «Διαζύγιο: Απόκρυψη ή Προετοιμασία» Παρουσίαση στο VIII Ετήσιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Συμβουλευτικής (E.A.C) «Διαζύγιο: Απόκρυψη ή Προετοιμασία» Εισαγωγή Θα αναφερθώ περιληπτικά στο φαινόμενο του διαζυγίου, την συχνά επώδυνη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ

Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Τα βιβλία θα τα βρείτε στο βιβλιοπωλείο: Βιβλία γνώσεων και δραστηριοτήτων ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΥ Συντονισμός χεριού-ματιού Βοηθούν στην ανάπτυξη των κινητικών δεξιοτήτων του παιδιού. Παίζω με τους κύβους

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ / ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΧΡΩΜΑΤΩΝ Η ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ & Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ

ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ / ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΧΡΩΜΑΤΩΝ Η ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ & Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ / ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΧΡΩΜΑΤΩΝ Η ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ & Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΧΡΩΜΑΤΩΝ Είναι γνωστό ότι το κάθε χρώμα επηρεάζει την διάθεσή μας, αποκαλύπτει μέρος του χαρακτήρα μας και διαμορφώνει

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

WEB DESIGN Ο σχεδιασμός στο Web Design

WEB DESIGN Ο σχεδιασμός στο Web Design WEB DESIGN Ο σχεδιασμός στο Web Design ΠΑΤΣΙΑΛΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Web Design Είναι ο σχεδιασμός και η δημιουργία δικτυακών τόπων. Περιλαμβάνει : την αρχιτεκτονική πληροφοριών, τη διεπαφή χρήστη και την πλοήγηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Δ: ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Δ: ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Δ: ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΣΧΟΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΕΠΙΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ Η οικογένεια αποτελεί τεράστια μορφοποιό δύναμη για την ανάπτυξη του παιδιού, γιατί το άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Στρες και τεχνικές διαχείρισής του. Χρήσιμες επισημάνσεις για εκπαιδευτικούς και γονείς

Στρες και τεχνικές διαχείρισής του. Χρήσιμες επισημάνσεις για εκπαιδευτικούς και γονείς Στρες και τεχνικές διαχείρισής του. Χρήσιμες επισημάνσεις για εκπαιδευτικούς και γονείς Ευάγγελος Χ. Καραδήμας Αναπληρωτής Καθηγητής Κλινικής Ψυχολογίας της Υγείας, Πανεπιστήμιο Κρήτης Στην ενότητα που

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ένα ερωτηματολόγιο που θα σας βοηθήσει να γνωρίσετε καλύτερα τον αγωνιστικό σας εαυτό!

Ένα ερωτηματολόγιο που θα σας βοηθήσει να γνωρίσετε καλύτερα τον αγωνιστικό σας εαυτό! Επιμέλεια-μετάφραση: Αλέξανδρος Νικολόπουλος, Ph.D. Ένα ερωτηματολόγιο που θα σας βοηθήσει να γνωρίσετε καλύτερα τον αγωνιστικό σας εαυτό! Πόσο ψυχολογικά προετοιμασμένος μπορεί να είστε πριν από έναν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ

ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ ΤΟ ΚΑΤΑΠΛΗΚΤΙΚΟ ΜΑΣ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΜΙΑ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΠΕΤΕΙΑ Με τους μαθητές τις μαθήτριες και τη δασκάλα της P2ELa 2013-2014 Η ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ- ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Μια μέρα ξεκινήσαμε από τις Βρυξέλλες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε.

Μάχη Νικολάρα: Δεν ακούγεται και πολύ δημιουργικό αυτό, έτσι όπως το περιγράφετε. Μάχη Νικολάρα: Θα μιλήσουμε για τον τομέα της εκπαίδευσης από μια άλλη σκοπιά. Οι ανακοινώσεις του Υπουργείου Παιδείας εχθές ανέτρεψαν κατά κάποιο τρόπο τον προγραμματισμό αυτής της εκπομπής, όμως όλα

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφοριακή αγωγή: Πινακίδες σήμανσης

Κυκλοφοριακή αγωγή: Πινακίδες σήμανσης Κυκλοφοριακή αγωγή: Πινακίδες σήμανσης Ερευνητική εργασία Ά Τάξης του ΕΠΑ.Λ. ΑΜΑΛΙΑΔΑΣ Υπο-ομάδα 3 (H γρήγορη κατασκευή) με θέμα την «κατασκευή πινακίδων και την τοποθέτησή τους στο χώρο του σχολείου».

Διαβάστε περισσότερα

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Οι όροι «εκφοβισµός» (bullying) και «θυµατοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

ANTIKOIΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ KAI TΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ

ANTIKOIΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ KAI TΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ANTIKOIΝΩΝΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ KAI TΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΝΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΣΙΩΤΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΔΙΑΓΩΓΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ: Σύμφωνα με το Διαγνωστικό και στατιστικό εγχειρίδιο για τις ψυχικές νόσους DSM-IV,το κύριο

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας «Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας Οι παππούδες κ οι γιαγιάδες ανά τον κόσμο Κοινό εύρημα ότι όλοι επιθυμούν

Διαβάστε περισσότερα

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Εργασία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Εισαγωγική Εκπαίδευση στην Ψυχαναλυτική Πράξη» ΕΠΕΚΕΙΝΑ Επιμέλεια: Αφροδίτη Στυλιαρά ψυχολόγος - Αγγελική Καραγιάννη ψυχολόγος. Εποπτεία:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι φόβος και τι φοβια;

Τι είναι φόβος και τι φοβια; ΦΟΒΟΙ - ΦΟΒΙΕΣ Τι είναι φόβος και τι φοβια; Φόβος: η δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση που δημιουργείται απέναντι σε πραγματικό κίνδυνο, ή απειλή. Φοβία: ο επίμονος φόβος που παγιδεύει το άτομο περιορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΓΙΑ ΥΨΗΛΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ASPERGER

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΓΙΑ ΥΨΗΛΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ASPERGER ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ: ΑΥΤΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΓΙΑ ΥΨΗΛΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ASPERGER ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: Μαρία Καμπούρογλου Λογοπεδικός ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Επικοινωνία... 4 Προσαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά βιώνουν παιχνίδια από το παρελθόν με τους παππούδες ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ

Τα παιδιά βιώνουν παιχνίδια από το παρελθόν με τους παππούδες ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ Τα παιδιά βιώνουν παιχνίδια από το παρελθόν με τους παππούδες ΦΑΝΗ ΧΡΗΣΤΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ-ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ Τα παιχνίδια είναι δημιουργήματα του Ελληνικού πολιτισμού με ρίζες που φτάνουν στην

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διάγνωση διαβήτη Σε μεσήλικα Σε ηλικιωμένο Σε παιδί ή έφηβο Διαβήτης σε ενήλικες και υπερήλικες Ενήλικας ή Ηλικιωμένος

Διαβάστε περισσότερα

Η συγγραφέας και ψυχολόγος Γιούλη Μιγγείρου στο agrinio-life Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι!

Η συγγραφέας και ψυχολόγος Γιούλη Μιγγείρου στο agrinio-life Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι! Η συγγραφέας και ψυχολόγος Γιούλη Μιγγείρου στο agrinio-life Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι! Με ένα πραγματικά απλό και κατανοητό λόγο, η κυρία Μιγγείρου στο νέο της βιβλίο Μαμά, μπαμπά σας χρειάζομαι, που

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ!

ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ΥΠΕΡΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΒΛΑΠΤΕΙ! Είναι αλήθεια ότι η άσκηση βοηθά σημαντικά στην διατήρηση της υγείας. Μπορεί όμως να γίνει επικίνδυνη όταν δεν γίνεται με τον σωστό τρόπο!

Διαβάστε περισσότερα

Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς

Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς των Α.Πορτσέλη, Μ. Κυριακίδου Η παρούσα εισήγηση αφορά στην παρουσίαση ενός καινοτόμου προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο

Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Γονεϊκές αντιλήψεις για τη δομή της παιδικής προσωπικότητας σε Ελλάδα και Κύπρο Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ανακοίνωση στο 7 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας, Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ, ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ 2 μάθημα Διδάσκουσα Δήμητρα Ιορδάνογλου ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ ΟΡΙΣΜΟΙ - ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Η ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Ένα σύνολο μη γνωστικών ικανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ

ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΣ ΧΡΗΣΙΜΟΥ ΕΡΓΑΛΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΣΥΝΔΙΑΛΛΑΓΕΣ Αγγελική Γουδέλη, 2011 Κοινωνικό Άγχος Αμηχανία Φόβος Το κοινωνικό άγχος, ή αλλιώς κοινωνική φοβία, θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Γ. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) Ημ/νίες Διεξαγωγής: 16-17/11, 30/11, 01/12, 07 08/12, 2013, 11-12/01, 25-26/01, 01-02/02, 15-16/02,

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας Β Μέρος Κατάθλιψη Αξιολόγηση Χρήση ψυχομετρικών εργαλείων Ερωτήσειςγια: Συναίσθημα Ύπνο Ενδιαφέροντα Ενοχή Ενέργεια Συγκέντρωση Όρεξη Ψυχοκοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ Οι θρησκευτικές εικόνες ως μέσον έκφρασης του θρησκευτικού συναισθήματος 9ο Δημοτικό Σχολείο Μυτιλήνης Τάξη: ΣΤ 1 Σχολικό έτος: 2006 07 Υπεύθυνη δασκάλα: Σπανού Σοφία «Όταν πρόκειται να αρχίσεις

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Τι είναι ''social media''; Τι είναι ο εθισμός; Τι είναι εθισμός στο διαδίκτυο;

Εισαγωγή. Τι είναι ''social media''; Τι είναι ο εθισμός; Τι είναι εθισμός στο διαδίκτυο; Εισαγωγή Τι είναι ''social media''; Ως μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media) ορίζονται τα μέσα, τα οποία αλληλεπιδρούν μεταξύ ομάδων ανθρώπων μέσω των διαδικτυακών κοινοτήτων. Υπάρχουν διάφορες μορφές

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους

Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ασφαλής χρήση διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου σε παιδιά και εφήβους Ι. Τσιάντης MD, DPM, FRC Psych. Αν. Καθηγητής Παιδοψυχιατρικής Επιστημονικός Υπεύθυνος ΕΨΥΠΕ Ψυχαναλυτικός Ψυχοθεραπευτής Πρόεδρος Ιατρικών

Διαβάστε περισσότερα

«ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΚΑΙ Η ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΟΥ»

«ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΚΑΙ Η ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΟΥ» Τμήμα: Α3 Σχολικό έτος: 2012-2013 2ο Γενικό Λύκειο Ηρακλείου Αττικής ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ: «ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΕΦΗΒΟΥ ΚΑΙ Η ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΟΥ» Μαθητές που εργάστηκαν: Πέννυ Μπαρκιά Λίνα Μακρή Δημήτρης

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός και Τεχνολογία Α και Β ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΦΙΓΟΥΡΕΣ

Σχεδιασμός και Τεχνολογία Α και Β ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΦΙΓΟΥΡΕΣ Σχεδιασμός και Τεχνολογία Α και Β ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΦΙΓΟΥΡΕΣ Από Ειρήνη Πετράκη Ειρήνη Μάντολε (δασκάλες / σύμβουλοι ΣΧ.Τ.) ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΦΙΓΟΥΡΕΣ (ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΧ.Τ: Συνδέσεις) ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΜΑ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ 1 Ο 80λεπτο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΥΓΙΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ

Η ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΥΓΙΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ Η ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΥΓΙΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ Οφελη στη σωματικη & Ψυχικη υγεια ΤΡΟΠΟΙ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΤΗΣ ΓΟΝΕϊΚΗΣ ΕΜΠΛΟΚΗΣ ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ MSc Συμβουλευτικής Ψυχολογίας Αξίες Αθλητισμού

Διαβάστε περισσότερα

Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο

Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να γνωρίσουν οι μαθητές τα υλικά που χρειάζονται για το ελεύθερο σχέδιο και τον τρόπο που θα τα

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΥΤΡΡΤΘΜΑ ΕΜΙΝΑΡΙΑ/ΕΡΓΑΣΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΓΓΕΝΕΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΘΑΛΠΟΝΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΑΘΕΝΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ

ΣΑΥΤΡΡΤΘΜΑ ΕΜΙΝΑΡΙΑ/ΕΡΓΑΣΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΓΓΕΝΕΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΘΑΛΠΟΝΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΑΘΕΝΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ ΣΑΥΤΡΡΤΘΜΑ ΕΜΙΝΑΡΙΑ/ΕΡΓΑΣΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΓΓΕΝΕΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΘΑΛΠΟΝΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΑΘΕΝΩΝ ΜΕ ΑΝΟΙΑ Το Πανελλήνιο Ινστιστούτο Νευροεκφυλιστικών Νοσημάτων (P.I.N.Dis) σε συνεργασία με την Ελληνική Εταιρεία Νόσου

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο για επαγγελματίες που εργάζονται σε φορείς που εξυπηρετούν ανθρώπους με αναπηρία

Ερωτηματολόγιο για επαγγελματίες που εργάζονται σε φορείς που εξυπηρετούν ανθρώπους με αναπηρία Partnership: AIAS Bol1gna onlus (I) Εισαγωγή Το ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΤΩΡΑ σε συνεργασία με ευρωπαϊκούς φορείς συμμετέχει σε ένα πρόγραμμα για την υποστήριξη δημιουργίας θετικού οικογενειακού κλίματος σε οικογένειες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

1.7.2015 Ble Pavillon XENIA KOURTOGLOU PRESENTATION

1.7.2015 Ble Pavillon XENIA KOURTOGLOU PRESENTATION 1.7.2015 Ble Pavillon XENIA KOURTOGLOU PRESENTATION I Didn't Sign Up for This Ξένια Κούρτογλου Founder & Managing Partner Focus Bari S.A Co-founder e-satisfaction Τι θα δούμε I. Οι δυνάμεις της αλλαγής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Λάρισα 2012

ΜΟΥΣΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Λάρισα 2012 ΜΟΥΣΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Λάρισα 2012 Ο μαθητής μου σύμφωνα με συστηματική παρατήρηση διαπίστωσα ότι: είχε δυσκολία στην κοινωνική επαφή. Δεν ήξερε πώς να προσεγγίσει τα υπόλοιπα παιδιά.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΟΧΕΣ ΕΚΔΟΧΕΣ ΟΜΟΡΦΙΑΣ

ΥΠΕΡΟΧΕΣ ΕΚΔΟΧΕΣ ΟΜΟΡΦΙΑΣ ΥΠΕΡΟΧΕΣ ΕΚΔΟΧΕΣ ΟΜΟΡΦΙΑΣ ΠΟΛΎ ΣΥΧΝΆ Η ΖΩΉ ΜΑΣ ΞΑΦΝΙΆΖΕΙ Εμείς στην Stamper για περισσότερα από 45 χρόνια είμαστε στο πλευρό σας για όλες αυτές τις εκπλήξεις. Ο στόχος μας πάντοτε ίδιος. Να στηρίξουμε,

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιδωτά καλλιτεχνήματα

Ψηφιδωτά καλλιτεχνήματα Ψηφιδωτά καλλιτεχνήματα ΤΑΞΗ ΣΤ Εκπαιδευτικός: Xριστοδουλόπουλος Χρήστος ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ θρησκευτικα-ιστορία-εικαστικά ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ& ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΗ ΥΛΙΚΟΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΟΔΟΜΗ Ηλεκτρονικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΑΥΤΙΣΜΟΥ. Επιμέλεια: Στέργιος Νότας

ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΑΥΤΙΣΜΟΥ. Επιμέλεια: Στέργιος Νότας ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΑΛΗΘΕΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΑΥΤΙΣΜΟΥ Επιμέλεια: Στέργιος Νότας ΜΥΘΟΣ: Ο αυτισμός είναι μια σπάνια διαταραχή. ΑΛΗΘΕΙΑ: Παλαιότερες επιδημιολογικές έρευνες έδειχναν ότι στον γενικό

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια

Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια Διαταραχές συμπεριφοράς στην Άνοια Κώστας Νικολάου ψυχίατρος Παρουσίαση βασισμένη στο: BPSD Educational Pack, International Psychogeriatric Association (IPA) 2002 Τα Συμπεριφορικά και Ψυχολογικά συμπτώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ. ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ Δρ. ΒΑΒΕΤΣΗ ΣΟΦΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Δρ. ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ. ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ Δρ. ΒΑΒΕΤΣΗ ΣΟΦΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Δρ. ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΠΑΡΑΒΑΤΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ Δρ. ΒΑΒΕΤΣΗ ΣΟΦΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Δρ. ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ Οι μορφές της συμπεριφοράς οι οποίες ενοχλούν τα ίδια τα παιδιά ή το περιβάλλον τους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού

Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού Πώς γίνεται ένα παιδί να έχει ιδιαίτερη κλίση στα μαθηματικά, στη μουσική, στις ξένες γλώσσες, στη μετεωρολογία, να έχει ξεχωριστές ικανότητες και ενδιαφέροντα,

Διαβάστε περισσότερα

Τα Προγράμματα του TreeHouse Kindergarten

Τα Προγράμματα του TreeHouse Kindergarten Τα Προγράμματα του TreeHouse Kindergarten Η εκτέλεση του καθημερινού προγράμματος εμπεριέχει δραστηριότητες με απόλυτο σεβασμό στις δυνατότητες των παιδιών και με βαθμό δυσκολίας, ελάχιστης στα μικρότερα

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης

Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης Εφηβεία και Εξαρτήσεις Τρόποι αντιμετώπισης και παρέμβασης Όπως όλοι γνωρίζουμε η εφηβεία είναι η περίοδος μετάβασης από την παιδική ηλικία στην ενήλικη ζωή. Γίνονται γρήγορες αλλαγές στο σώμα και στο

Διαβάστε περισσότερα

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις

Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Λαµβάνοντας τη διάγνωση: συναισθήµατα και αντιδράσεις Πιθανότατα αισθάνεστε πολύ αναστατωµένοι αφού λάβατε µια διάγνωση καρκίνου. Συνήθως είναι δύσκολο να αποδεχθείτε τη διάγνωση αµέσως και αυτό είναι

Διαβάστε περισσότερα

6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο : ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 129 133, έκδοση 2014 : σελίδες 124 129 ) 3.3.2 Παρακίνηση 3.3.2.1 Βασικές έννοιες Η υλοποίηση του έργου και η επίτευξη των στόχων στις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ 1. Σηκωνόμαστε όρθιοι και καρφιτσώνουμε μια κόλλα χαρτί στην πλάτη του κάθε παιδιού. Ας γράψουμε πάνω στην πλάτη του καθενός ανώνυμα κάτι που μας αρέσει πραγματικά

Διαβάστε περισσότερα

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί;

Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Γονείς και Έφηβοι Λίγο Πριν τις Πανελλαδικές: Τρόποι Αποδοτικής Μελέτης και Διαχείρισης του Άγχους Τι είναι το Άγχος και τι το Προκαλεί; Τι είναι το άγχος; Άγχος είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ

ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ Υπουργείο Υγείας- Διοίκηση 1 ης ΥΠΕ Αττικής Γενικό Νοσοκομείο Αττικής ΣΙΣΜΑΝΟΓΛΕΙΟ- ΑΜΑΛΙΑ ΦΛΕΜΙΝΓΚ Ν.Π.Δ.Δ. Μπαρδάνη Ειρήνη, Ψυχίατρος Παιδιών και Εφήβων, Σ. Δ/ντρια Μαυραντώνη

Διαβάστε περισσότερα

«Εθισμός και εξάρτηση από το διαδίκτυο»

«Εθισμός και εξάρτηση από το διαδίκτυο» «Εθισμός και εξάρτηση από το διαδίκτυο» Σχολείο: Γενικό Λύκειο Παραλίας Τάξη: Α 4 Σχ.Έτος:2012 Ομάδα: 4 η Μέλη υποομάδας: 1.Κοντοπούλου Σωτηρία 2.Μπαζάρογλου Γεωργία 3.Μπόμπου Μαρία 4.Φιλιποππούλου Αγγελική

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοπεποίθηση & Άγχος στα Παιδιά. Άντιμετώπιση Άγχους ΕΞετάσεων. Αγγελική Αντωνακοπούλου, Μ.Α. Ψυχολόγος

Αυτοπεποίθηση & Άγχος στα Παιδιά. Άντιμετώπιση Άγχους ΕΞετάσεων. Αγγελική Αντωνακοπούλου, Μ.Α. Ψυχολόγος Αυτοπεποίθηση & Άγχος στα Παιδιά Άντιμετώπιση Άγχους ΕΞετάσεων Αγγελική Αντωνακοπούλου, Μ.Α. Ψυχολόγος Η αυτοπεποίθηση είναι απαραίτητη για την επιτυχία του παιδιού σε όλους τους τομείς της ζωής του!!!

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Ειδική Φυσική Αγωγή Ενότητα 10η: Αυτισμός Κοκαρίδας Δημήτρης Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα

ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ. Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα ΤΡΟΧΑΙΟ ΔΥΣΤΥΧΗΜΑ Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα Στηρίζοντας το παιδί που θρηνεί το θάνατο αγαπημένου προσώπου από τροχαίο δυστύχημα Tα παιδιά έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Τα πάντα αλλάζουν γύρω μας Εμείς τι κάνουμε ; 20/11/2013 18:00 22:00 (4 ώρες)

Τα πάντα αλλάζουν γύρω μας Εμείς τι κάνουμε ; 20/11/2013 18:00 22:00 (4 ώρες) Οι Θεματικές ενότητες του diploma Ψ works for you : Τα πάντα αλλάζουν γύρω μας Εμείς τι κάνουμε ; 20/11/2013 18:00 22:00 (4 ώρες) Σκοπός της πρώτης ενότητας του προγράμματος είναι να μάθουν οι συμμετέχοντες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

Στη μορφολογία πρέπει αρχικά να εξετάσουμε το γενικό σχήμα του προσώπου.

Στη μορφολογία πρέπει αρχικά να εξετάσουμε το γενικό σχήμα του προσώπου. ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Στη μορφολογία πρέπει αρχικά να εξετάσουμε το γενικό σχήμα του προσώπου. Διακρίνουμε τα εξής σχήματα - Οβάλ - Οβάλ μακρύ - Ορθογωνικό - Στρογγυλό - Τετραγωνικό - Τριγωνικό - Εξαγωνικό - Τραπεζοειδές

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ Τρόποι θετικής προσαρμογής Ελένη Τσαχαγέα Κλινική Ψυχολόγος Επιστ. Συνεργάτης Νευρολογικό Τμήμα Γ.Ν.Α «Γιώργος Γεννηματάς» Σκοπός Ομιλίας Να παρουσιάσει το

Διαβάστε περισσότερα

Εικαστικό Ημερολόγιό. μου! Όνομα: Τάξη: Σχολείο: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Εικαστικό Ημερολόγιό. μου! Όνομα: Τάξη: Σχολείο: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Το Εικαστικό Ημερολόγιό μου! Όνομα: Τάξη: Σχολείο: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Γεια σας φίλοι μου, Καλωσορίσατε στην παρέα μου, στην πολύχρωμη παρέα του Τέλη, της μασκότ της Cyta. Εύχομαι να περάσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου. να αντιμετωπίσει το λέμφωμα;

Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου. να αντιμετωπίσει το λέμφωμα; Πως μπορώ να υποστηρίξω τον άνθρωπό μου να αντιμετωπίσει το λέμφωμα; Το λέμφωμα είναι δυνητικά ιάσιμη νόσος Με την επιστημονική συνεργασία του Αιματολογικού Τμήματος, Γ Πανεπιστημιακής Παθολογικής Κλινικής,

Διαβάστε περισσότερα