Πρόγραμμα πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης παχυσαρκίας και διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νομό Ηρακλείου Κρήτης.

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πρόγραμμα πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης παχυσαρκίας και διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νομό Ηρακλείου Κρήτης."

Transcript

1

2 Πρόγραμμα πρόληψης και πρώιμης διάγνωσης παχυσαρκίας και διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νομό Ηρακλείου Κρήτης. Με την συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης Το έντυπο αυτό παρήχθη σε 1200 αντίτυπα Με την συμβολή της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης

3 Το πρόγραμμα Πρόληψη και πρώιμη διάγνωση παχυσαρκίας και διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νομό Ηρακλείου Κρήτης υλοποιείται από τον Τομέα Κοινωνικής Ιατρικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης στα πλαίσια του ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΕΣΠΑ και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και από εθνικούς πόρους. Σκοπός του προγράμματος είναι να εκτιμήσει τη διατροφή και τη σωματική ανάπτυξη σε 1000 περίπου παιδιά προσχολικής ηλικίας (4 ετών) στο νομό Ηρακλείου Κρήτης, να διαγνώσει πρώιμα περιστατικά παιδικής παχυσαρκίας, και να προσπαθήσει να τροποποιήσει τις συμπεριφορές εκείνες που σχετίζονται με την παιδική παχυσαρκία στην προσχολική ηλικία μέσω της ενημέρωσης και εκπαίδευσης των εκπαιδευτικών, των γονέων και των παιδιών στο νομό Ηρακλείου Κρήτης. Επιπλέον, σκοπός του προγράμματος είναι η πρώιμη διάγνωση νευροαναπτυξιακών διαταραχών σε παιδιά προσχολικής ηλικίας και η εφαρμογή ένος προγράμματος παρέμβασης σε εκείνα τα παιδιά που έχουν χαμηλή επίδοση στις διάφορες κλίμακες εκτίμησης της ψυχοκινητικής εξέλιξης.

4 Με μεγάλη ικανοποίηση και ευγνωμοσύνη προς τις οικογένειες που συνεργάστηκαν εθελοντικά, καταφέραμε να εκτιμήσουμε 930 παιδάκια προσχολικής ηλικίας στο νομό Ηρακλείου Κρήτης κατά τα έτη Ενότητα 2 Ενότητα 1 παιδική παχυσαρκία Το Εντυπο Αγωγής Υγείας για Παιδιά Προσχολικής Ηλικίας θα σας προσφέρει πληροφορίες σε σχέση με την παιδική παχυσαρκία, τη διατροφή και τη φυσική άσκηση των παιδιών προσχολικής ηλικίας. Επίσης, θα σας ενημερώσει για τα στάδια ανάπτυξης των παιδιών από την βρεφική έως τη νηπιακή ηλικία, δίνοντας έμφαση στις ανάγκες των παιδιών σε κάθε στάδιο. διατροφή Ενότητα 4 στάδια ανάπτυξης παιδιών Ενότητα 3 φυσική άσκηση

5 Τι συμβαίνει σήμερα; Η παχυσαρκία δεν είναι απλά θέμα αισθητικής, είναι θέμα υγείας! δ Παι ική παχυσαρκία ΠΑΧΥΣΑΡΚΟΣ ΕΝΗΛΙΚΑΣ Καρδιαγγειακές Παθήσεις Σακχαρώδης Διαβήτης Πνευμονολογικές Παθήσεις Θνησιμότητα ο Κύκλος της παιδικής παχυσαρκίας ΥΓΙΕΣ ΠΑΙΔΙ Τηλεόραση Παιχνίδια στον υπολογιστή Το ποσοστό των παχύσαρκων παιδιών και εφήβων αυξάνεται συνεχώς τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Οι επιδημικές διαστάσεις που έχει λάβει παγκοσμίως η παιδική παχυσαρκία την καθιστούν ως ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα δημόσιας υγείας. ΝΟΣΗΡΑ ΠΑΧΥΣΑΡΚΟ ΠΑΙΔΙ Τα παχύσαρκα παιδιά έχουν 70% μεγαλύτερη πιθανότητα να γίνουν παχύσαρκοι ενήλικες. Τα άλλα παιδιά με κοροϊδεύουν Άσθμα Σακχαρώδης Διαβήτης & Μυοσκελετικά προβλήματα δυσχεραίνουν και εμποδίζουν την σωματική δραστηριότητα και προκαλούν κατάθλιψη και χαμηλή αυτοπεποίθηση ΠΑΧΥΣΑΡΚΟ ΠΑΙΔΙ Τρόφιμα πλούσια σε λιπαρά Δεν είμαι καλός στα σπορ ΥΠΕΡΒΑΡΟ ΠΑΙΔΙ Κουράζομαι να ανεβαίνω τις σκάλες Ο σύγχρονος τρόπος ζωής ευθύνεται για το μεγαλύτερο ποσοστό των υπέρβαρων και παχύσαρκων παιδιών σήμερα. Οι αλλαγές στον τρόπο ζωής των παιδιών και των οικογενειών τους έχει ως αποτέλεσμα να τρώνε τα παιδιά περισσότερο και να ασκούνται πολύ λιγότερο.

6 Πως επηρεάζεται η υγεία του παιδιού; Επιπτώσεις στη σωματική υγεία. Καρδιαγγειακή υγεία Η παχυσαρκία συνήθως συνοδεύεται από αυξημένη αρτηριακή πίεση και δυσλιπιδαιμία. Και οι τρεις αυτοί παράμετροι αποτελούν παράγοντες κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα. Συμπτώματα στην παιδική ηλικία μπορεί να μην εμφανίζονται. Όμως, αν η παχυσαρκία και οι επιδράσεις της στο σώμα, ξεκινήσουν από την παιδική ηλικία, οι καρδιαγγειακές παθήσεις (π.χ. στεφανιαία νόσος, έμφραγμα) θα εμφανιστούν σε νεαρότερη ηλικία στην ενήλικη ζωή, επηρεάζοντας ακόμα και το προσδόκιμο ζωής του ατόμου. Διαβήτης Σε παχύσαρκα παιδιά και εφήβους ανιχνεύεται συχνά ο προ-διαβήτης, μία κατάσταση όπου τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα δείχνουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης σακχαρώδη διαβήτη. Επίσης, ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 εμφανίζεται σε ολοένα και μικρότερες ηλικίες, κάτι που φαίνεται να σχετίζεται άμεσα με την επιδημία της παιδικής παχυσαρκίας. Μυοσκελετικό Σύστημα Το δυσανάλογα αυξημένο βάρος σε σχέση με το σώμα ενός παιδιού μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα στην ανάπτυξη του σκελετού του. Κακώσεις των οστών και των αρθρώσεων εμφανίζονται συχνότερα σε υπέρβαρα-παχύσαρκα παιδιά. Επιπλέον, τα υπέρβαρα-παχύσαρκα παιδιά λόγω του ότι συχνά απέχουν ή συμμετέχουν λιγότερο σε παιχνίδια και άσκηση, έχουν ασθενέστερο μυϊκό σύστημα.

7 Αναπνευστικό Σύστημα Ένα από τα συχνότερα προβλήματα που μπορεί να αντιμετωπίζουν ακόμα και καθημερινά τα υπέρβαρα-παχύσαρκα παιδιά είναι διαταραχές στον ύπνο τους. Έχει βρεθεί ότι αρκετά υπερβαρα-παχύσαρκα παιδιά κοιμούνται λιγότερο και έχουν κακής ποιότητας ύπνο. Θυμίζουμε ότι ο ύπνος είναι πολύ σημαντικός για την ανάπτυξη του παιδιού. Επίσης, τα υπέρβαρα-παχύσαρκα παιδιά εμφανίζουν συχνότερα συμπτώματα που μοιάζουν με άσθμα όπως ο βήχας, ο συριγμός και οι βρογχίτιδες. Άλλα προβλήματα υγείας Συχνά η παχυσαρκία στην παιδική ηλικία οδηγεί σε πρώιμη σεξουαλική ωρίμανση, δηλαδή είσοδο των παιδιών στην εφηβεία σε μικρότερη ηλικία. Επίσης, έχει σχετιστεί με οδοντιατρικά προβλήματα, με σιδηροπενία και άλλα ζητήματα. Επιπτώσεις στην ψυχική υγεία. Επιπτώσεις στην προσωπικότητα: Τα υπέρβαρα-παχύσαρκα παιδιά είναι πιθανόν να αναπτύξουν χαμηλή αυτοεκτίμηση ή να έχουν αρνητική εικόνα για το σώμα τους, γεγονός που μπορεί να τους οδηγήσει στο να αντιμετωπίσουν δυσκολίες στην κοινωνική τους προσαρμογή. Άλλα προβλήματα συμπεριφοράς, λόγω του στιγματισμού και της περιθωριοποίησης των παιδιών αυτών, είναι επίσης συχνά. Επιπτώσεις στη διάθεση: Σε κάποιες περιπτώσεις τα υπέρβαρα-παχύσαρκα παιδιά μπορεί να εμφανίσουν κατάθλιψη, άγχος και διαταραχές ύπνου. Επιπτώσεις στη συμπεριφορά: Οι διατροφικές διαταραχές μπορεί να κάνουν την εμφάνισή τους από μικρή ηλικία με συχνότερη τη βουλιμία, ενώ πάντα υπάρχει ο κίνδυνος της ανορεξίας σε παχύσαρκα παιδιά και εφήβους που έχουν αντιμετωπιστεί λανθασμένα.

8 Πρόληψη και Αντιμετώπιση της παιδικής παχυσαρκίας Τα καλύτερα αποτελέσματα επιτυγχάνονται με την υιοθέτηση σωστών συνηθειών από την παιδική ηλικία και από όλη την οικογένεια. Η Διατροφή και η Φυσική Άσκηση είναι οι δύο πιο σημαντικοί παράγοντες για την υγιή ανάπτυξη ενός παιδιού. Το περιβάλλον, τόσο το οικογενειακό όσο και το κοινωνικό, μπορεί να ενισχύσει τις καλές συνήθειες του παιδιού.

9 ο Διατρ φή Η Μεσογειακή Διατροφή ευνοεί την καλή υγεία των παιδιών και προσφέρει ποικιλία και ισορροπία στη διατροφή τους. Φροντίστε το παιδί να καταναλώνει καθημερινά 5 μερίδες φρούτα και λαχανικά. Προτιμήστε φρούτα και λαχανικά εποχής. Τουλάχιστον τα μισά από τα αμυλούχα τρόφιμα (ψωμί, ρύζι, μακαρόνια, δημητριακά) φροντίστε να είναι ολικής άλεσης. Φροντίστε για τη σωστή αναπλήρωση των υγρών. Το νερό είναι η ιδανική λύση. Ενυδατώνει χωρίς να προσθέτει θερμίδες. Αποφύγετε τα ζαχαρούχα ροφήματα (π.χ. αναψυκτικά, τυποποιημένους χυμούς). Αποφύγετε να σερβίρετε μεγάλες μερίδες. Αποφύγετε τα τυποποιημένα προϊόντα (π.χ. τυρόπιτες, κρουασάν). Προτιμήστε να δώσετε στο παιδί κάτι που φτιάξατε εσείς στο σπίτι. Όταν αγοράζετε τυποποιημένα τρόφιμα, επιλέξτε αυτά με τη μικρότερη περιεκτικότητα σε αλάτι.

10 Πόσο πρέπει να τρώει; Ήδη από τη βρεφική ηλικία ο άνθρωπος έχει την ικανότητα να καταλαβαίνει πότε έχει χορτάσει. Βοηθήστε το παιδί σας να συνεχίσει να «ακούει» το σώμα του όσο μεγαλώνει: Αφήστε το παιδί να σερβιριστεί μόνο του. Μάθετέ του να βάζει μικρή ποσότητα στην αρχή και εξηγείστε του πως αν εξακολουθήσει να πεινάει, μπορεί να ξαναβάλει φαγητό. Μην του ζητάτε να αδειάσει οπωσδήποτε το πιάτο του. Είναι καλό να σταματάει να τρώει όταν έχει χορτάσει, και όχι όταν αδειάσει το πιάτο. Αποφεύγετε να χρησιμοποιείτε το φαγητό για να επιβραβεύσετε το παιδί σας. Λίγα καλά λόγια και περισσότερος χρόνος μαζί του είναι ο καλύτερος τρόπος επιβράβευσης. Δίνοντας του γλυκά όταν είναι στενοχωρημένο ή ως αντάλλαγμα, μαθαίνετε στο παιδί σας να τρώει παρόλο που δεν πεινάει. Η επιβράβευση με γλυκά έχει ως αποτέλεσμα το παιδί να νομίζει πως τα γλυκά είναι «καλύτερο» τρόφιμο συγκριτικά με άλλα και γι αυτό του το προσφέρετε σαν δώρο. Μη χρησιμοποιείτε τον περιορισμό των γλυκών σαν τιμωρία. Προσπαθήστε να μη βάζετε περιορισμούς σε τρόφιμα, διότι οδηγούν σε υπερβολική κατανάλωση όταν το παιδί βρει αυτό το τρόφιμο. Σε συνδυασμό με τα παραπάνω, δώστε προσοχή στις εκφράσεις που χρησιμοποιείτε. Αποφύγετε εκφράσεις όπως «Φάε αυτό για τη μαμά» ή «κάνε μου το χατίρι και φάε τις φακές σου» ή «άφησες τη δύναμή σου». Προτιμήστε να το ρωτήσετε αν χόρτασε ή να εκφράσετε πόσο νόστιμες είναι πχ. οι φακές.

11 Άρνηση για ορισμένα τρόφιμα Σε αυτή την ηλικία πολλά παιδιά αρνούνται να δοκιμάσουν νέα τρόφιμα και τα απορρίπτουν πριν ακόμα τα δοκιμάσουν. Προσέξτε ορισμένα σημεία, ούτως ώστε να μην εδραιωθούν αυτού του είδους οι συμπεριφορές: Μικρές μερίδες. Δώστε τους μικρές ποσότητες από τα νέα τρόφιμα τις πρώτες φορές που θα έρθουν σε επαφή με αυτά. Δώστε το καλό «παράδειγμα»: Λειτουργήστε ως πρότυπο δοκιμάζοντας και εσείς νέα τρόφιμα. Περιγράψτε τους τη γεύση, την υφή και τη μυρωδιά. Ένα τρόφιμο κάθε φορά. Προσφέρετε στο παιδί ένα νέο τρόφιμο κάθε φορά. Προσπαθήστε να το προσφέρετε μαζί με τρόφιμα μου ξέρετε ότι του αρέσουν. Νέα τρόφιμα στην αρχή. Προσφέρετε τα νέα τρόφιμα στην αρχή του γεύματος όταν το παιδί πεινάει. Δείξτε υπομονή και αφήστε τα να εξοικειωθούν με τις νέες γεύσεις σταδιακά. Η υιοθέτηση των νέων τροφίμων από το παιδί χρειάζεται χρόνο. Πιθανώς να χρειαστεί να προσφέρετε αρκετές φορές το ίδιο τρόφιμο στο παιδί μέχρι να το αποδεχτεί.

12 Τι άλλο μπορεί να βοηθήσει; Πρωινό Τα παιδιά που τρώνε πρωινό τρέφονται συνολικά πιο «σωστά» και έχουν περισσότερη όρεξη για φυσική δραστηριότητα, ενώ αυτά που δεν καταναλώνουν είναι πιο κουρασμένα, ανήσυχα και οξύθυμα. Προτιμήστε τα γαλακτοκομικά, τα δημητριακά και τα φρούτα αντί για τυποποιημένα προϊόντα. Γευματίστε «οικογενειακά» Προτιμήστε ένα «οικογενειακό» γεύμα με συζήτηση και ευχάριστο κλίμα χωρίς τηλεόραση και τηλεφωνήματα που αποσπούν την προσοχή. Τα παιδιά που τρώνε συχνά με την οικογένειά τους, συνήθως τρώνε περισσότερα φρούτα και λαχανικά και λιγότερα σνακς χαμηλής θρεπτικής αξίας. Κάντε το φαγητό διασκέδαση Αφήστε τα παιδιά να σας βοηθήσουν στο μαγείρεμα, στο στρώσιμο του τραπεζιού και στα ψώνια. Φτιάξτε σχέδια στο πιάτο με τα φρούτα και τα λαχανικά. Φροντίστε να υπάρχει ευχάριστο κλίμα την ώρα των γευμάτων. Δώστε το καλό παράδειγμα Οι γονείς αποτελούν πρότυπο συμπεριφοράς για τα παιδιά. Γι αυτό, επιλέξτε να τρώτε φρούτα και λαχανικά στα ενδιάμεσα γεύματά σας δοκιμάστε νέες γεύσεις φροντίστε να διατηρείτε υγιές σωματικό βάρος. Λειτουργήστε ομαδικά: Μη διαφοροποιείτε το παιδί σας από τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Ακολουθήστε όλοι μαζί έναν τρόπο ζωής που συνεισφέρει στην προαγωγή της υγείας. Συνεργαστείτε με εκπαιδευτικούς και επιστήμονες υγείας στα θέματα της διατροφικής εκπαίδευσης των παιδιών.

13 Φ k Η φυσική άσκηση είναι απαραίτητο συστατικό ενός τρόπου ζωής που προάγει την καλή υγεία. Η φυσική άσκηση βοηθάει στην ενδυνάμωση των οστών και των μυών, στην ανάπτυξη της ισορροπίας και της ευκινησίας του σώματος, και στην ανάπτυξη του καρδιοαναπνευστικού συστήματος. Τα πιο δραστήρια παιδιά έχουν καλύτερη κινητικότητα και προσανατολισμό, ενώ παράλληλα νιώθουν καλύτερα με τον εαυτό τους και είναι πιο χαρούμενα. Πόση ώρα φυσικής άσκησης θα βοηθήσει το παιδί μου; Τα παιδιά συστήνεται να αφιερώνουν τουλάχιστον 60 λεπτά καθημερινά σε κάποια δομημένη φυσική δραστηριότητα. (π.χ. χορό, ποδόσφαιρο, γυμναστική στο σχολείο) ΚΑΙ άλλα 60 λεπτά τουλάχιστον σε «ελεύθερο» παιχνίδι. Τι είδους άσκηση να κάνει το παιδί μου; Η υγιής σωματική ανάπτυξη του παιδιού μπορεί να επιτευχθεί με συνδυασμό ασκήσεων. υσική άσ ηση Αερόβια δραστηριότητα Αερόβια θεωρείται η άσκηση μέτριας έντασης που κάνει το παιδί να λαχανιάζει ελαφρώς. Τέτοιες ασκήσεις είναι το ζωηρό περπάτημα, το τρέξιμο, η ποδηλασία, το κολύμπι, το σχοινάκι, το ποδόσφαιρο, κ.α. Ενδυνάμωση μυών, Ευελιξία & Ισορροπία Με διασκεδαστικές δραστηριότητες όπως το σκαρφάλωμα, το κατακόρυφο, το σχοινάκι, ο χορός και τα παιχνίδια στην παιδική χαρά επιτυγχάνουν την ενδυνάμωση που επιθυμούμε σε αυτήν την ηλικία. Μην βάλετε το παιδί σας να σηκώνει βάρη, διότι υπάρχει μεγάλος κίνδυνος να τραυματιστεί.

14 Τηλεόραση & Υπολογιστής Όσο σημαντική είναι η αύξηση της δραστηριότητας του παιδιού τόσο σημαντική είναι και η μείωση του χρόνου τηλεθέασης και ενασχόλησης με τον υπολογιστή. Οι καθιστικές δραστηριότητες δεν θα πρέπει να ξεπερνούν συνολικά τις 2 ώρες την ημέρα, και είναι προτιμότερο να μην είναι συνεχόμενες. Πριν τον ύπνο αποφύγετε να βλέπει το παιδί τηλεόραση (μαζί σας ή μόνο του) ή να παίζει τον υπολογιστή. Μια τέτοια συνήθεια δεν το βοηθάει να χαλαρώσει και να προετοιμαστεί για τον ύπνο. Προτιμήστε να του διαβάσετε ένα παραμύθι. συστάσεις φυσικής άσκησης Καμία δραστηριότητα Λιγότερο από 2 ώρες / ημέρα Ενδυνάμωση μυών, Ευελιξία, Ισορροπία Καθημερινές δραστηριότητες 3 φορές την εβδομάδα (κατά τη διάρκεια του ελεύθερου παιχνιδιού) 1 ώρα την ημέρα οργανωμένη δραστηριότητα 1 ώρα την ημέρα ελεύθερο παιχνίδι (στην αυλή, στο πάρκο)

15 Τι μπορώ να κάνω για να είναι το παιδί μου δραστήριο; Κάντε τη φυσική δραστηριότητα μέρος της καθημερινής ζωής της οικογένειάς σας. Κάντε βόλτα με την οικογένειά σας, χρησιμοποιήστε τις σκάλες και όχι το ασανσέρ ή κάντε δραστήρια παιχνίδια όλοι μαζί. Αν έχετε κατοικίδιο, βγάλτε το βόλτα μαζί με το παιδί. Προσφέρετε στο παιδί σας παιχνίδια και τον κατάλληλο εξοπλισμό (π.χ. μπάλες, σχοινάκι, κ.ά.) που θα τα ενθουσιάσουν και θα τα ενθαρρύνουν να είναι πιο δραστήρια. Πηγαίνετε με τα παιδιά σε χώρους που προσφέρονται για παιχνίδι και φυσική δραστηριότητα όπως πάρκα, γήπεδα, παιδικές χαρές. Διασκεδάστε με τη φυσική δραστηριότητα. Να είστε θετικοί με τις δραστηριότητες που επιλέγει παιδί σας και ενθαρρύνετέ το και για άλλες δραστηριότητες. Όταν το παιδί σας ασχολείται με καθιστικές δραστηριότητες, όπως διάβασμα, puzzles, κατασκευές, παρακολούθηση τηλεόρασης παροτρύνετέ το να σηκώνεται σε τακτά χρονικά διαστήματα και να κινείται λιγάκι. Προκαθορίστε στο παιδί το χρόνο που μπορεί να δει τηλεόραση ή να παίξει στον υπολογιστή. Βοηθήστε ώστε να επιλέγουν αυτό που πραγματικά θέλουν να παρακολουθήσουν ή να παίξουν. Διοργανώστε ένα πάρτι γενεθλίων σε χώρο με αθλητικές δραστηριότητες. Μην έχετε τηλεόραση στο παιδικό δωμάτιο.

16 ν Στά ια ανάπτυξης τω παιδιών δ Όσα περισσότερα γνωρίζει ο γονέας για τα στάδια ανάπτυξης ενός παιδιού τόσο πιο καλά προετοιμασμένος είναι ώστε να αντιμετωπίσει κάθε αλλαγή ανάλογη της ηλικίας του παιδιού, να αποφύγει αδικαιολόγητες ανησυχίες, καθώς και να γνωρίζει τον τρόπο που θα πρέπει να πλησιάσει το παιδί στη συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Η ανάπτυξη κατά τη βρεφική ηλικία (από τη γέννηση έως το τέλος του 2ου έτους ζωής του παιδιού) Κατά τη χρονική αυτή περίοδο της ζωής του παιδιού παρατηρείται ταχύτατη ανάπτυξη τόσο στο σωματικό όσο και στον ψυχοκοινωνικό τομέα. Σωματική και κινητική ανάπτυξη Οι ταχύτατες αναπτυξιακές αλλαγές που πραγματοποιούνται στο ύψος και το βάρος του παιδιού το καθιστούν ικανό να πραγματοποιεί κάθε μέρα όλο και πιο πολύπλοκες κινήσεις. Στο τέλος της βρεφικής ηλικίας το παιδί μπορεί να στέκεται όρθιο και να περπατάει, να πιάνει και να χειρίζεται αντικείμενα, καθώς επίσης να τρώει μόνο του.

17 Γνωστική ανάπτυξη Στη φάση αυτή το παιδί λειτουργεί αυτόματα και όχι εμπειρικά, δηλαδή οι αντιδράσεις του δεν είναι απόρροια σκέψης, αλλά περισσότερο έμφυτες, αντανακλαστικές. Νέες γνωστικές ικανότητες εκδηλώνονται σε διάφορους τομείς, όπως επίλυση προβλημάτων, παιχνίδι, κατηγοριοποίηση αντικειμένων και επικοινωνία. Η γλωσσική ανάπτυξη ξεκινά με το κλάμα του παιδιού, την παραγωγή των πρώτων ήχων, και γύρω στο πρώτο έτος αρχίζει η παραγωγή λόγου. Συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη Κατά την περίοδο αυτή το βρέφος μπορεί να εκφράζει όλα σχεδόν τα βασικά του συναισθήματα (αγάπη, φόβος, ζήλια, θυμός). Συνήθως στον 7ο ή 8ο μήνα, παρατηρείται η προσκόλληση του παιδιού στη μητέρα και τα μέλη της οικογένειας και η πρόκληση άγχους, φόβου όταν αυτά απομακρύνονται. Ο χειρισμός αυτής της κατάστασης συνεπάγεται την απόκτηση ή μη της «βασικής εμπιστοσύνης» στοιχείο μιας υγιούς προσωπικότητας ενός παιδιού.

18 Η ανάπτυξη κατά τη νηπιακή ηλικία (από το 2 ο έως το 6 ο έτος) Κατά τη βρεφική ηλικία το παιδί κατέκτησε την ικανότητά του να αυτοεξυπηρετείται. Κατά τη διάρκεια της νηπιακής ηλικίας επεκτείνει τις προσπάθειες του στην κατάκτηση της αυτονομίας και της αυτάρκειας, απαραίτητων στοιχείων για τη μετάβασή του στο επόμενο στάδιο. Σωματική και κινητική ανάπτυξη Η σωματική ανάπτυξη συνεχίζεται και εξαρτάται σε μεγάλο ποσοστό από την άσκηση και τις εμπειρίες που βιώνει κάθε παιδί. Κατά την περίοδο αυτή το παιδί δεν περιορίζεται στην κατάκτηση του σώματος και των κινήσεων του, αλλά διεκδικεί να κατακτήσει και τον κόσμο γύρω του τρέχοντας, ανεβοκατεβαίνοντας σκάλες, σκαρφαλώνοντας, και γενικά δοκιμάζοντας καθετί που του κινεί την περιέργεια. Γνωστική ανάπτυξη Στον τομέα αυτό παρατηρούνται σημαντικές αλλαγές καθώς εμφανίζεται η συμβολική λειτουργία και η χρήση της γλώσσας. Το παιδί αρχίζει να παράγει εσωτερικά σύμβολα τα οποία αντιπροσωπεύουν εξωτερικά αντικείμενα και διαμορφώνει σχέσεις ανάμεσα τους. Είναι η περίοδος που δύο στις τρεις προτάσεις του παιδιού ξεκινούν με το πώς και το γιατί. Η σκέψη του γεννά απορίες και αναζητά απαντήσεις οι οποίες όμως δεν είναι πάντα απόρροια λογικής. Είναι η ηλικία που η σκέψη των παιδιών διακατέχεται από αρκετή φαντασία και εγωκεντρισμό.

19 Συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη Το παιδί στην προσπάθειά του να αυτονομηθεί και να χειριστεί τις δεξιότητες που απέκτησε, ξεπερνά πολλές φορές τα όρια. Από τη βρεφική παιδικότητα περνά σε μια απίστευτη ενεργητικότητα έχοντας συχνά εκρήξεις θυμού, ζήλιας, πείσμα, ανυπακοή, μη δικαιολογημένες φοβίες και όλα αυτά σε μεγάλο βαθμό. Η κοινωνικότητα του παιδιού αναπτύσσεται καθώς διευρύνεται ο κοινωνικός του κύκλος, γνωρίζει άτομα εκτός του οικογενειακού του περιβάλλοντος και αρχίζει να συνειδητοποιεί την ύπαρξη κανόνων, ευχαρίστησης και υποχρεώσεων μέσα από το παιχνίδι.

20 Ποια είναι η αναμενόμενη ανάπτυξη του παιδιού μου στην ομιλία; Σε αυτή την ηλικία περιμένουμε από το παιδί: να χρησιμοποιεί σύνθετες προτάσεις με σωστή γραμματική κατά προσέγγιση να εκφράζεται αρκετά ξεκάθαρα, ώστε να γίνεται κατανοητό και από ξένους να μπορεί να βρίσκει ομοιότητες και διαφορές αντικειμένων και κατ επέκταση να μπορεί να ξεχωρίζει κατηγορίες (π.χ. ζώα, φρούτα, ρούχα κλπ) να μπορεί να διηγηθεί μία ιστορία με νόημα αναφέροντας τα βασικά της μέρη (π.χ. κάτι που συνέβη στον παιδικό σταθμό ή ένα παραμύθι που έμαθε) Ποια είναι η αναμενόμενη ανάπτυξη του παιδιού μου στην αντίληψη και την αριθμητική; Σε αυτή την ηλικία περιμένουμε από το παιδί: να ακολουθεί εντολές με τρεις πληροφορίες να κατονομάζει τα χρώματα και τα βασικά γεωμετρικά σχήματα (κύκλος, τετράγωνο) να γνωρίζει τα βασικά αντικείμενα που χρησιμοποιούνται στο σπίτι του (φαγητά, έπιπλα, συσκευές) να μπορεί να μετρά ως το δέκα και να συγκρίνει μικρές ποσότητες ίδιων αντικειμένων Ποια είναι η αναμενόμενη ψυχοκινητική ανάπτυξη του παιδιού μου; Σε αυτή την ηλικία περιμένουμε από το παιδί: να περπατάει προς τα μπροστά και προς τα πίσω με άνεση να ισορροπεί για λίγα δευτερόλεπτα στο ένα πόδι να ανεβοκατεβαίνει με ασφάλεια τα σκαλοπάτια να μπορεί να κλωτσάει μια μπάλα μπροστά και να την πετάει προς έναν στόχο να μπορεί να χρησιμοποιεί το πιρούνι και το κουτάλι να κρατά το μολύβι σωστά να αντιγράφει ευθείες, τετράγωνα και κύκλους να μπορεί να χρησιμοποιεί με ασφάλεια το ψαλίδι να ζωγραφίζει έναν άνθρωπο με τρία βασικά μέρη (κεφάλι, κορμό και άκρα)

21 Τι να περιμένω από το παιδί μου στους τομείς της αυτονομίας και λειτουργικότητας; Σε αυτή την ηλικία περιμένουμε από το παιδί: να μπορεί να ντύνεται και να ξεντύνεται μόνο του ή με μικρή βοήθεια να μπορεί να τρώει μόνο του να πηγαίνει στην τουαλέτα μόνο του να παίρνει πρωτοβουλία για έκφραση των αναγκών του σε ενηλίκους να μπορεί να αναλάβει μικρές ευθύνες Ποια είναι η αναμενόμενη συναισθηματική και κοινωνική ανάπτυξη του παιδιού μου; Σε αυτή την ηλικία περιμένουμε από το παιδί: να μπορεί να αποχωρίζεται ευκολότερα τους γονείς, ιδιαίτερα σε γνωστά πλαίσια (π.χ. παιδική χαρά, σπίτι φίλων, κλπ) να έχει ενδιαφέρον για συναναστροφή με συνομηλίκους να συνεργάζεται με συνομηλίκους να ακολουθεί βασικούς κανόνες του παιχνιδιού να κάνει σύνθετο φανταστικό παιχνίδι να εκφράζει τις επιθυμίες και τα συναισθήματά του

22 Πότε να ανησυχήσω για την ανάπτυξη του παιδιού μου και να απευθυνθώ σε ειδικό; Το παιδί σας, όπως κάθε παιδί έχει τον δικό του ρυθμό ανάπτυξης. Δεν πρέπει να ανησυχείτε αν υπάρχει μία μικρή παρέκκλιση από τα ορόσημα που αναφέρονται, ωστόσο η συζήτηση με τον παιδίατρο για τα θέματα που αφορούν την ανάπτυξή του μπορεί να είναι βοηθητική. Η σημαντική καθυστέρηση σε κάποιον από τους παραπάνω τομείς μπορεί να δημιουργήσει δυσκολίες στην δική σας καθημερινότητα και στην καθημερινότητα του παιδιού σας. Μην αναβάλλετε την επίσκεψη σας σε κάποιον ειδικό αν: το παιδί σας είναι πολύ επιθετικό ή φοβισμένο αγχώνεται έντονα όταν σας αποχωρίζεται δεν μιλάει ευδιάκριτα ή δεν επικοινωνεί αποτελεσματικά με τους άλλους δεν δείχνει ενδιαφέρον για συνδιαλλαγή με άλλους δεν δείχνει ενδιαφέρον για επαφή ή παιχνίδι με άλλα παιδιά είναι συναισθηματικά απόμακρο και δεν εκφράζεται συναισθηματικά έχει προβλήματα στη χρήση τουαλέτας, το φαγητό ή τον ύπνο δεν μπορεί να συντονίσει τις κινήσεις του σώματός του ώστε να περπατήσει, να τρέξει και να πηδήξει. χάνει συχνά την ισορροπία του και πέφτει δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει λειτουργικά τα δάχτυλά του ώστε να κάνει καθημερινές δραστηριότητες

23 Πως μπορώ να χτίσω καλή σχέση με το παιδί μου και να το βοηθήσω στην ανάπτυξη του; Αφιερώστε στο παιδί σας όσο το δυνατό περισσότερο από τον χρόνο σας. Μιλήστε του, παίξτε μαζί του, διαβάστε μαζί ένα βιβλίο, ακούστε μουσική. Φροντίστε να παρέχετε συνεχώς στο παιδί σας ερεθίσματα και νέες εμπειρίες από τη στιγμή της γέννησής του. Οι εμπειρίες αυτές πλουτίζουν τον νοητικό και συναισθηματικό του κόσμο και το βοηθούν να αναπτυχθεί φυσιολογικά. Φροντίστε να δώσετε ευθύνες στο παιδί σας. Οι δεξιότητες και οι ικανότητες του παιδιού μπορούν να αναπτυχθούν με την εμπειρία και το βοηθούν να αναπτύξει σιγά-σιγά περισσότερη ανεξαρτησία. Ενθαρρύνετε το παιδί σας περισσότερο για την προσπάθεια που κάνει παρά για την επιτυχία. Πόσο σημαντικό είναι το παιχνίδι για το παιδί μου; Το παιχνίδι ενισχύει την υγιή ανάπτυξη του παιδιού, τη σωματική και ψυχική του υγεία, τη μάθηση και εκπαίδευσή του, την αλληλεπίδραση, συνεργασία και κοινωνικοποίηση µε συνομηλίκους, τη συναισθηματική ανθεκτικότητα και αυτοπεποίθησή του. Ενθαρρύνετε το παιδί σας να παίζει με κάθε δυνατό τρόπο. Το παιχνίδι είναι σημαντικό είτε το παιδί παίζει μόνο του, είτε όταν αργότερα παίζει με άλλα παιδιά. Μέσα από το παιχνίδι, το παιδί ανακαλύπτει, μιμείται, κατασκευάζει, υποκρίνεται, δημιουργεί.

24 Το παιδί μου δεν κάνει παρέα με άλλα παιδιά τι να κάνω; Ενθαρρύνετε το παιδί να παίρνει πρωτοβουλία για επαφή με άλλα παιδιά και ενηλίκους. Παρέχετε ευκαιρίες για συναναστροφή με άλλα παιδιά (π.χ. καλέστε παιδιά στο σπίτι, βγείτε σε παιδότοπο). Βοηθήστε το παιδί να μάθει κοινωνικές συμπεριφορές, εσείς είστε μοντέλο για τη συμπεριφορά του. Δείξτε του με απλό τρόπο «πώς μπορεί να κάνει φίλους». Συνεργαστείτε με εκπαιδευτικούς και φτιάξτε ένα κοινό πλάνο για την ενθάρρυνση της συμμετοχής του παιδιού στις σχολικές δραστηριότητες και τη δημιουργία φιλικών σχέσεων με συμμαθητές. Είναι πολύ σημαντικό να ενθαρρύνετε το παιδί να εκφράσει τη δύναμη και τον εαυτό του με τον τρόπο που του ταιριάζει. Για να το επιτύχετε αυτό, βασική προϋπόθεση είναι να αφουγκράζεστε τα παιδιά και τις ανάγκες τους, έτσι ώστε να μπορούν να επιτύχουν το ύψιστο αποτέλεσμα, βάσει πάντα των δικών τους κριτηρίων και όχι των δικών σας.

25 Το παιδί μου δεν με υπακούει τι να κάνω; Τα όρια στη συμπεριφορά του παιδιού μπορούν να τεθούν στη βάση μίας ασφαλούς και ειλικρινούς σχέσης. Συζητήστε με το παιδί, ενθαρρύνετε το να εκφράζεται και να νιώθει ασφάλεια. Με αυτό τον τρόπο οι κανόνες και τα όρια που τίθενται είναι «φυσικά» και όχι σκληρά για το παιδί. Οι κανόνες που θεσμοθετείτε μέσα στο σπίτι είναι απαραίτητοι και βοηθούν το παιδί. Χρειάζεται να καταστήσετε σαφές πως αυτοί οι κανόνες θα εφαρμόζονται. Διαφορετικά, θα υπάρχουν επιπτώσεις. Θυμηθείτε, η τιμωρία είναι μια πράξη που χρησιμοποιούμε για να μάθουμε στα παιδιά μας να ξεχωρίζουν αυτό που επιτρέπεται από αυτό που δεν επιτρέπεται. Με αυτό τον τρόπο, τα βοηθάτε να αντιμετωπίσουν την πραγματικότητα στην υπόλοιπη ζωή τους και εσάς να μην έχετε ενοχές. Θυμηθείτε να ενισχύετε τις θετικές συμπεριφορές του παιδιού σας, διαφορετικά θα είστε στα μάτια του απλά τιμωρός. Ποτέ μην απειλείτε το παιδί σας ότι θα πάψετε να το αγαπάτε και ότι θα το διώξετε από το σπίτι. Είναι σωστό να απορρίπτετε τη συμπεριφορά του, αλλά ποτέ το ίδιο το παιδί. Το παιδί σας έχει τις δικές του επιθυμίες και τους δικούς του τρόπους συμπεριφοράς, σεβαστείτε και αποδεχτείτε ότι είναι ένας άλλος άνθρωπος, θυμηθείτε πως σκοπός είναι να μάθουμε στο παιδί να συμπεριφέρεται λειτουργικά, όχι να καταπιέσουμε την προσωπικότητά του.

26 Το παιδί μου είναι επιθετικό με τους άλλους τι να κάνω; Βάλτε σαφή και ξεκάθαρα όρια, δράστε άμεσα, δείξτε ξεκάθαρα ότι δεν αποδέχεστε τη συμπεριφορά αυτή, χωρίς να απορρίπτετε το παιδί (π.χ. είσαι κακό παιδί, δεν σε αγαπάω). Υπενθυμίστε του ότι ο κανόνας είναι «ποτέ δεν χτυπάει κανείς κανέναν», θυμηθείτε πως είστε οι πρώτοι που πρέπει να τον ακολουθείτε, για να μπορείτε να τον επιβάλλετε. Συζητήστε με το παιδί σας και βρείτε την αιτία της συμπεριφοράς (π.χ. είναι κουρασμένο, νιώθει καταπίεση, θέλει να τραβήξει την προσοχή) και αντιδράστε ανάλογα. Μάθετε στο παιδί σας εναλλακτικούς τρόπους συμπεριφοράς (π.χ. αναγνωρίζω πότε νιώθω κουρασμένος και το λέω, αν με πειράξει κάποιος το συζητάω με τη δασκάλα μου, αν θέλω κάτι το ζητάω και δεν το παίρνω με τη βία).

27 Αυτονομία, το παιδί μου «δεν ξεκολλάει από πάνω μου» τι να κάνω; Συζητήστε με το παιδί για το πως νιώθει, και μιλήστε του θετικά για τις στιγμές αυτονομίας του: «μεγάλωσες και μπορείς να κάνεις τόσα πράγματα!». Ενθαρρύνετε το παιδί να παίρνει πρωτοβουλίες για επαφή με άλλα πρόσωπα (π.χ. να ζητήσει χυμό σε ένα μαγαζί). Καθησυχάστε το: «όταν επιστρέψεις από το σχολείο θα είμαι εδώ και θα μου τα πεις όλα!». Δείξτε του εμπιστοσύνη, μπορεί να τα καταφέρει σε πολλά πλέον μόνο του. Το παιδί μου ζηλεύει το μικρότερο αδερφάκι του Προετοιμάστε το παιδί για την άφιξη του νέου μέλους, απαντήστε σε όλες του τις απορίες και τονίστε όλα τα θετικά που θα προκύψουν από τη σχέση τους (π.χ. θα παίζετε παρέα). Ρωτήστε το παιδί πως νιώθει και δεχτείτε κάθε απάντηση. Μη του δημιουργήσετε τύψεις για τα συναισθήματά του. Δώστε του προσοχή και μετά τη γέννηση του άλλου παιδιού, και μη ξεχνάτε πως είναι ακόμα παιδί. Δεν είναι μόνο ο μεγάλος αδερφός που πρέπει να φροντίζει το μικρότερο μέλος. Η σύγκριση δεν βοηθάει. Το κάθε σας παιδί είναι διαφορετικό και μοναδικό.

28 Το παιδί μου δεν θέλει να πάει στον παιδικό σταθμό/νηπιαγωγείο, Πριν πάει στο νέο σχολείο προετοιμάστε το παιδί μεταφέροντας του ένα θετικό συναίσθημα σε σχέση με τις εμπειρίες που θα αποκομίσει σε αυτό. Απαντάτε στις ερωτήσεις του παιδιού σχετικά με την εμπειρία του καινούργιου σχολείου (π.χ. τι θα κάνω εκεί; έχει παιχνίδια;). Επισκεφτείτε το νέο σχολείο, πριν ξεκινήσει η σχολική χρονιά. Τονίστε ότι αλλάζει σχολείο επειδή είναι πλέον μεγάλος/μεγάλη. τι να κάνω; τι να κάνω; Το παιδί μου αντιμετωπίζει δυσκολία σε θέματα τουαλέτας, Συζητήστε με τον παιδίατρό σας για τη δυσκολία του παιδιού, ώστε να αποκλείσετε τη βιολογική αιτία. Μη μαλώνετε και μην τιμωρείτε το παιδί, γιατί έτσι αυξάνεται το άγχος του. Συζητήστε με το παιδί, δείξτε κατανόηση στη δυσκολία του και παράλληλα ενθαρρύνετε το: «τώρα που μεγάλωσες μπορείς να τα καταφέρεις, θα σε βοηθήσω και εγώ να τα καταφέρεις!». Αποφύγετε την κατανάλωση πολλών υγρών πριν κοιμηθεί. Προσπαθήστε να το εξασκήσετε στον έλεγχο της κύστης του, ξεκινώντας με συχνές επισκέψεις στην τουαλέτα και αυξάνοντας σταδιακά τα διαστήματα (π.χ. κάθε 1 ώρα, αφού το κατακτήσει κάθε 1 ½ ώρα κ.λπ.). Σε περίπτωση αλλαγής στο περιβάλλον του παιδιού (π.χ. καινούργιο αδερφάκι, μετακόμιση, χωρισμός), είναι πιθανό ενώ έχει κατακτήσει τον έλεγχο της ενούρησης, να επιστρέψει σε παλιές του συνήθειες.

29 α θ Κ ι θυμη είτε Η συναισθηματική συναλλαγή μεταξύ του παιδιού και των δυο γονέων του αποτελεί το κλειδί για την μελλοντική καλή ψυχική και γνωστική ανάπτυξή του υπό την προϋπόθεση ότι οι γονείς ανταποκρίνονται στις ανάγκες του παιδιού με ευαίσθησία και με καλό συντονισμό.

30 Επιστημονική ομάδα Στέλλα Κοϊνάκη, Διαιτολόγος Μαριάννα Καραχάλιου, Παιδίατρος Άννη Κυρικλάκη, Κλινική ψυχολόγος Μαρίζα Καμπούρη, Σχολική ψυχολόγος Επιστημονική επιμέλεια Λήδα Χατζή, Λέκτορας Επιδημιολογίας & Διατροφής Κατερίνα Σαρρή, Δρ Αγωγής Υγείας Κατερίνα Κούτρα, Κλινική ψυχολόγος

31 Αυτό το έντυπο έχει παραχθεί για τις ανάγκες του έργου και αντιπροσωπεύει τις απόψεις των συντακτών του. Οι απόψεις αυτές δεν έχουν υιοθετηθεί ή εγκριθεί με οποιοδήποτε τρόπο από την Ειδική Υπηρεσία του τομέα Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως θέσεις του Υπουργείου ή τις Επιτροπής. Η Ειδική Υπηρεσία δεν εγγυάται την ακρίβεια των στοιχείων που περιλαμβάνονται στο παρόν έγγραφο, ούτε αποδέχεται την ευθύνη για οποιαδήποτε χρήση των πληροφοριών αυτών.

32 Εργαστήριο Διατροφής & Επιδημιολογίας Νοσημάτων ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΙΙ ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ : «ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ» ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Κα ΚΥΠΑΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΩΝ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2015 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΓΝΩΡΙΜΙΑ ΜΕ ΤΟ «ΓΕΜΑΤΟ ΔΙΑΤΡΟΦΗ» Δημοσθένης Β. Παναγιωτάκος, Καθηγητής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Οι διατροφικές

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και ηλικιωμένοι

Διατροφή και ηλικιωμένοι Διατροφή και ηλικιωμένοι Η διατροφή αποτελεί τη σημαντικότερη ανάγκη για τη διατήρηση της ανθρώπινη ζωής σε όλα τα στάδιά της. Το είδος και η ποσότητα της τροφής που χρειάζεται ο άνθρωπος εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

ðáéäéêþ νευροανάπτυξη - ôá áðïôåëýóìáôá ρώιµης διάγνωσης διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νοµό Ηρακλείου Κρήτης ÔÅÕ ÏÓ

ðáéäéêþ νευροανάπτυξη - ôá áðïôåëýóìáôá ρώιµης διάγνωσης διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νοµό Ηρακλείου Κρήτης ÔÅÕ ÏÓ Τ.Θ. 2208, Ηράκλειο 71 003, Κρήτη Τηλ. 2810-394603, email: kliniki.diatrofis@med.uoc.gr Πρόγραµµα πρόληψης και πρώιµης ρώιµης διάγνωσης διαταραχών νευροανάπτυξης σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νοµό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες

ΜΑΘΗΜΑ 1 ο. Οι διατροφικές ανάγκες των παιδιών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 1.1 Ανακαλύπτοντας τις διατροφικές ανάγκες ΓΕΩΠΟΝΙΚΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑ ΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 1 ο Οι διατροφικές ανάγκες των

Διαβάστε περισσότερα

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας

16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής. 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ : Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας Η διατροφή σημαντικός παράγοντας υγείας!! ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΛΗΡΟΝΟ ΜΙΚΟΤΗΤΑ ΥΓΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΘΥΓΕΙΝΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Ποιά είναι η

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ..

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ.. ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΗΜΕΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΜΙΚΡΕΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΗΜΕΡΑ ΧΤΙΖΟΥΝ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΙΑΣ ΖΩΗΣ.. Γνωρίζοντας τις ομάδες τροφίμων μέσω της πυραμίδας... Τα τρόφιμα τα οποία καταναλώνουμε και κυρίως

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Γ Δεύτερη διδακτική πρόταση Λαχτάρα για φαγητό Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΕΣ -ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μ Α Θ Η Μ Α 9 Φ Ι Ο Ρ Ε Ν Τ Ι Ν Α Π Ο Υ Λ Λ Η

ΣΤΡΕΣ -ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μ Α Θ Η Μ Α 9 Φ Ι Ο Ρ Ε Ν Τ Ι Ν Α Π Ο Υ Λ Λ Η ΣΤΡΕΣ -ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Μ Α Θ Η Μ Α 9 Φ Ι Ο Ρ Ε Ν Τ Ι Ν Α Π Ο Υ Λ Λ Η 1 ΔΟΜΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Τεχνικές αντιμετώπισης στρες Διαχείριση χρόνου Μελέτη περίπτωσης 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τεχνικές διαχείρισης του στρες είναι ποικίλες

Διαβάστε περισσότερα

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό

Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Ιδέες για ένα σωστό πρωινό Υγιεινή Διατροφή Ισορροπία Ποικιλία Μέτρο Ομάδες τροφίμων Γάλα-γαλακτοκομικά προϊόντα (γιαούρτι) Φρούτα-απλοί υδατάνθρακες Λαχανικά (κυρίως πράσινα φυλλώδη) Ψωμί-αμυλώδη τρόφιμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ

ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΜΙΑ ΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΙΔΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΤΗΣ ΧΑΡΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΠΟΥΛΕΑ Μια μέρα στο παιδικό σταθμό «Το παιχνίδι της χαράς» Στο παιχνίδι της χαράς υπάρχει ένα περιβάλλον όπου παρέχει στα παιδιά ασφάλεια, φροντίδα,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος γονέων & κηδεµόνων παιδικών σταθµών Αγίας Παρασκευής. Δυσλεξία Ανάπτυξη Λόγου & Κίνησης Παιδοψυχολόγος: Νότα Ζέρβα

Σύλλογος γονέων & κηδεµόνων παιδικών σταθµών Αγίας Παρασκευής. Δυσλεξία Ανάπτυξη Λόγου & Κίνησης Παιδοψυχολόγος: Νότα Ζέρβα Σύλλογος γονέων & κηδεµόνων παιδικών σταθµών Αγίας Παρασκευής Δυσλεξία Ανάπτυξη Λόγου & Κίνησης Παιδοψυχολόγος: Νότα Ζέρβα Το παιδί µου δεν µιλάει καθαρά... Έως 2 ετών πρέπει να... Καταλαβαίνει σύνθετες

Διαβάστε περισσότερα

Η σημασία της υγείας του μαστού

Η σημασία της υγείας του μαστού Η σημασία της υγείας του μαστού y Ο καρκίνος του μαστού είναι ο πιο κοινός γυναικείος καρκίνος παγκοσμίως, με περίπου 1.1 εκατομμύρια νέα περιστατικά και 411,000 θανάτους κάθε χρόνο. y Η σωματική άσκηση,

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία

Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία Προβλήματα ομιλίας στην παιδική ηλικία Το μικρό μας δεν μιλάει όπως τα άλλα παιδιά της ηλικίας του. Τι μπορεί να συμβαίνει; Το κοινωνικό περιβάλλον, οι συνθήκες ζωής, και οι παραδόσεις επηρεάζουν θετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΛΑΧΑΝΙΚΑ ΚΑΙ ΦΡΟΥΤΑ. Βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν. Ένας οδηγός για γονείς με μικρά παιδιά

ΛΑΧΑΝΙΚΑ ΚΑΙ ΦΡΟΥΤΑ. Βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν. Ένας οδηγός για γονείς με μικρά παιδιά ΛΑΧΑΝΙΚΑ ΚΑΙ ΦΡΟΥΤΑ Βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν Ένας οδηγός για γονείς με μικρά παιδιά Λαχανικά και φρούτα: βοηθήστε τα παιδιά σας να τα αγαπήσουν ISBN: 2-7380-1356-2 Απρίλιος 2014 Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων Πωλ Φαρατζιάν, M.Sc. Διαιτολόγος - διατροφολόγος Υπεύθυνος στατιστικής ανάλυσης & ερμηνείας

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων

Φυσική δραστηριότητα. Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Φυσική δραστηριότητα Μάνου Βασιλική, Ph.D Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ Τρικάλων Δεδομένα έρευνας Το 24% περίπου των παιδιών δεν συμμετέχει σε καμία οργανωμένη φυσική δραστηριότητα. Μόλις το 4% δεν συμμετέχει σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή:

ΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Κολύμβηση/ Φυσική αγωγή: ΕΥΤΕΡΑ * Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης: Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό, είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να αναπτύσσονται,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ

ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ Η ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΝΟΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥΔΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΡΟΠΟΝΗΤΗΣ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟΥ ΥΠΟΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ 30 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ ΣΥΜΒΑΙΝΟΥΝ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΤΡΑΓΙΚΑ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ 1) ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αναζωογονήστε το παιδί σας με νερό!

Αναζωογονήστε το παιδί σας με νερό! Το ξέρατε ότι Τα παιδιά θα πρέπει να πίνουν τουλάχιστον 5 μεγάλα ποτήρια ή 6 μικρά ποτήρια νερό καθημερινά; Αναζωογονήστε το παιδί σας με Γιατί είναι τόσο σημαντικό να πίνουμε νερό; νερό! Πίνοντας αρκετό

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά

Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Αντιμετώπιση και διαχείριση άγχους για τα παιδιά Άρτεμις Τσίτσικα Επίκ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Εφηβικής Ιατρικής Παν/μιου Αθηνών Επιστ. Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ) Β Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων

Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων Έρευνα σε δείγμα 215 οικογενειών για τις συνήθειες διατροφής και σωματικής δραστηριότητας παιδιών & γονέων/κηδεμόνων Πωλ Φαρατζιάν, MSc Διαιτολόγος-διατροφολόγος Υπεύθυνος στατιστικής ανάλυσης & ερμηνείας

Διαβάστε περισσότερα

Το Άγχος στην εφηβεία

Το Άγχος στην εφηβεία Το Άγχος στην εφηβεία Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΥΤΗ ΕΚΠΟΝΗΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΗΣ Β 2 ΤΑΞΗΣ : ΚΕΡΜΠΙΖΙ ΦΑΤΜΙΡΑ, ΜΑΓΝΗΣΑΛΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟ, ΜΑΖΑΡΑΚΑ ΙΩΑΝΝΑ, ΜΑΥΡΟΜΟΥΣΤΑΚΑΚΗ ΧΡΗΣΤΟ, ΜΕΡΛΟ ΑΝΤΩΝΗ, ΜΟΥΡΓΕΛΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ, ΜΠΑΝΟ ΚΩΝ/ΝΟ,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΥΓΕΙΑ ΖΩΝΤΑΝΙΑ

ΑΣΚΗΣΗ ΥΓΕΙΑ ΖΩΝΤΑΝΙΑ ΑΣΚΗΣΗ ΥΓΕΙΑ ΖΩΝΤΑΝΙΑ ΣΗΜΕΡΑ? Πως? ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΑΛΕΝΤΙΝΑ ΦΥΣΙΟΘΕΡΑΠΕΥΤΡΙΑ 6+1 συμβουλές για να διατηρήσετε τα κίνητρά σας για άσκηση ισχυρά! Πολλοί είναι αυτοί που ξεκινούν ένα πρόγραμμα γυμναστικής γεμάτοι

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους

Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους Τι θα βρείτε σε αυτό το φυλλάδιο Επιστροφή στο σχολείο Σωματική άσκηση και παιχνίδι Πάρτι και γιορτές

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Η χαμηλή αυτοπεποίθηση - Βοηθείστε το παιδί σας. Επιμέλεια football-academies Τρίτη, 27 Μάρτιος 2012

Η χαμηλή αυτοπεποίθηση - Βοηθείστε το παιδί σας. Επιμέλεια football-academies Τρίτη, 27 Μάρτιος 2012 Εισηγήσεις που μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά σας - Μια μαγική λέξη που κάνει τους ανθρώπους και κυρίως τα παιδιά να αισθάνονται άνετα, πολύ καλά με τον εαυτό τους και τους άλλους. ΑΠΟΦΥΓΕΤΕ τα αρνητικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ

ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΜΕΓΑΛΩΝΟΝΤΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΣΩΣΤΕΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ Η ΣΥΝΕΧΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΕΣ ΘΡΕΠΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ Τα παιδιά ρυθμίζουν τη λήψη τροφής έτσι ώστε να ταιριάζει με τις σωματικές ανάγκες σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

21-24 μήνες...84 Ενδεικτικές καθημερινές αναπτυξιακές δραστηριότητες για εσάς και το παιδί σας (6-24 μηνών)...90 2 έως 3 ετών...93 Η εκπαίδευση στη

21-24 μήνες...84 Ενδεικτικές καθημερινές αναπτυξιακές δραστηριότητες για εσάς και το παιδί σας (6-24 μηνών)...90 2 έως 3 ετών...93 Η εκπαίδευση στη ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...9 Εισαγωγή...11 Βασικές αρχές της ανάπτυξης... 13 Βρεφική ανάπτυξη (σωματική, κινητική, γνωστική, γλωσσική, ψυχοσυναισθηματική)...18 Η ανάπτυξη του εγκεφάλου...22 Η σημασία των ερεθισμάτων...24

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:«ΠΩ,ΠΩ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΩΣΕΣ!!!!»

ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:«ΠΩ,ΠΩ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΩΣΕΣ!!!!» ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ:«ΠΩ,ΠΩ, ΠΟΣΟ ΜΕΓΑΛΩΣΕΣ!!!!» Υπεύθυνες Προγράμματος: Κιοσκερίδου Αικατερίνη Σχολική Νοσηλεύτρια. Παπαγερίδου Φωτεινή Κοινωνική Λειτουργός ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ: Διαφυλικές

Διαβάστε περισσότερα

Όπως όλοι γνωρίζετε, οι επιστήμονες ξεχωρίζουν από πολύ μικρή ηλικία και ο Δρ. Αντρέου είναι πολύ μικρός στην ηλικία

Όπως όλοι γνωρίζετε, οι επιστήμονες ξεχωρίζουν από πολύ μικρή ηλικία και ο Δρ. Αντρέου είναι πολύ μικρός στην ηλικία Όπως όλοι γνωρίζετε, οι επιστήμονες ξεχωρίζουν από πολύ μικρή ηλικία και ο Δρ. Αντρέου είναι πολύ μικρός στην ηλικία Η ψυχοκοινωνική ανάπτυξη των χαρισματικών παιδιών Δέσποινα Χατζηγεωργίου, BSc, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΙΔΗΜΙΑ Η παχυσαρκία αποτελεί μία ασθένεια η οποία τείνει να εκλάβει διαστάσεις επιδημίας ή κοινωνικής μάστιγας τις τελευταίες δεκαετίες. Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Οργανισμό

Διαβάστε περισσότερα

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων.

Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. 1. Μάθετε στο παιδί σας τον Κανόνα των Εσωρούχων. Υπολογίζεται ότι περίπου ένα στα πέντε παιδιά πέφτει θύμα σεξουαλικής βίας, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης. Μπορείτε να βοηθήσετε να μη

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών

1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών. Φρέσκα Φρούτα. Μπανάνα, νεκταρίνια κ.α. Παστέλι. Μπάρες Δημητριακών Menu 16-Ιουνίου έως 4-Ιουλίου 2014 1 ο Καλοκαιρινό CAMP Ποδοσφαίρου για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών Συσκευασμένο κοκτέιλ Φρούτων σε χυμό. Ροδάκινο, Αχλάδι, Σταφύλι, Ανανάς,Κεράσι, Παπάγια σε χυμό φρούτων.

Διαβάστε περισσότερα

Για την υγεία της καρδιάς μας

Για την υγεία της καρδιάς μας Για την υγεία της καρδιάς μας Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος επηρεάζει όλες τις ηλικίες, άνδρες και γυναίκες και όλες τις κοινωνικές ομάδες και βέβαια αποτελεί ένα μύθο ότι πλήττει μόνο ηλικιωμένους, άνδρες

Διαβάστε περισσότερα

12/5/2015 Ι ΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ

12/5/2015 Ι ΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ Ι ΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ 1 ΕΦΗΒΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ 2 Εφηβεία είναι η περίοδος της αύξησης και της ανάπτυξης του ατόμου κατά την ο- ποία συμβαίνουν σημαντικές μεταβολές στο σώμα, στη συμπεριφορά

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος ΤΙ ΡΟΛΟ ΠΑΙΖΕΙ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Η ανατροφή των παιδιών, οι αξίες, τα κίνητρα που δίνει

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματεπώνυμο: Ελένη Ντίμερη Τάξη: Α Λυκείου Τμήμα: Α3 Σχολείο: 7 Λύκειο Καλλιθέας. Δημοσκοπική Έρευνα

Ονοματεπώνυμο: Ελένη Ντίμερη Τάξη: Α Λυκείου Τμήμα: Α3 Σχολείο: 7 Λύκειο Καλλιθέας. Δημοσκοπική Έρευνα Ονοματεπώνυμο: Ελένη Ντίμερη Τάξη: Α Λυκείου Τμήμα: Α3 Σχολείο: 7 Λύκειο Καλλιθέας Δημοσκοπική Έρευνα Εισαγωγή Στην εφηβική ηλικία μπορεί να παρατηρηθούν διαταραχές πρόσληψης της τροφής, για παράδειγμα

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ

Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ Έναρξη προγράμματος διαδικτυακής τηλεκπαίδευσης του ΕΥΖΗΝ Το πρόγραμμα ΕΥΖΗΝ παρεμβαίνει, μέσω συγκεκριμένων δράσεων, στην καθημερινότητα του σχολείου και της ελληνικής οικογένειας, παρέχοντας διαρκή συμβουλευτική

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι.

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι. Μελαγχολία Το φυλλάδιο θα σου φανεί χρήσιμο στην περίπτωση που νιώθεις θλίψη ή μελαγχολία. Θα σε βοηθήσει να καταλάβεις αν έχεις συμπτώματα κατάθλιψης και πώς μπορείς να βοηθήσεις τον εαυτό σου ή κάποιον

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης

Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Ανάπτυξη Χωρικής Αντίληψης και Σκέψης Clements & Sarama, 2009; Sarama & Clements, 2009 Χωρική αντίληψη και σκέψη Προσανατολισμός στο χώρο Οπτικοποίηση (visualization) Νοερή εικονική αναπαράσταση Νοερή

Διαβάστε περισσότερα

http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning)

http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning) http://eyzin.minedu.gov.gr/pages/e-learning.aspx Πρόγραμμα Διαδικτυακής Τηλεκπαίδευσης (e-learning), Το πρόγραμμα ΕΥΖΗΝ παρεμβαίνει, μέσω συγκεκριμένων δράσεων, στην καθημερινότητα τόσο του σχολείου και

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ:

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΓΧΟΥΣ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ: Τι είναι άγχος: Είναι ο τρόπος με τον οποίο αντιδρά το μυαλό και το σώμα σας σε κάθε νέα απειλητική ή συγκινησιακή ( συναρπαστική ) κατάσταση.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Χαλάνδρι 02/05/2010 Αριστοτέλους 42 Χαλάνδρι Τ.Κ. 15234 Τηλ./210-6800823 e-mail: papdimit@yahoo.gr ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Η ανάπτυξη της γλώσσας αποτελεί µια πολύχρονη, πολύπλοκη και προοδευτική

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακής Διατροφής

Μεσογειακής Διατροφής mini Οδηγός Μεσογειακής Διατροφής Γιατί Μεσογειακή Διατροφή; Η μεσογειακή διατροφή αναφέρεται στον τρόπο διατροφής των λαών που ζουν σε περιοχές που αναπτύσσονται γύρω από τη Μεσόγειο. Οι επιστημονικές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε.

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε. 103-112_22ENOTHTA5 4/3/2013 12:35 µµ Page 103 ENOTHTA 5 ENOTHTA 5 ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ (Άτομο - Άνθρωπος) Ένας «χάρτης» από λέξεις μυς αρθρώσεις σκελετό άλλα όργανα: μάτια, έχει έχει έχει

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργικό Παιχνίδι ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ Φ.Α. Διάλεξη 3η

Δημιουργικό Παιχνίδι ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ Φ.Α. Διάλεξη 3η Δημιουργικό Παιχνίδι ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΧΝΙΔΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ Φ.Α. Διάλεξη 3η Σκοποί της παρουσίασης Εξέταση των προϋποθέσεων καταλληλότητας των παιχνιδιών σε σχέση με τα προγράμματα Φ.Α. Εισαγωγή στα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ TO ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ Η λέξη ΠΑΙΧΝΊΔΙ προέρχεται από την λέξη παίχτης παίζω παις. Με την έννοια παιχνίδι ορίζουμε την κατ εξοχήν αυθόρμητη και ενδιαφέρουσα δραστηριότητα των παιδιών που έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή;

Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Μεσογειακή Διατροφή Τι γνωρίζουμε για αυτή; Στις αρχές της δεκαετίας του 1950 ξεκίνησε μία μεγάλη έρευνα, γνωστή ως η μελέτη των 7 χωρών, όπου μελετήθηκαν οι διατροφικές συνήθειες ανθρώπων από τις εξής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ (ΘΥΜΟΣ) ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: 1. Ανάπτυξη και Ενδυνάμωση του Εαυτού 3. Δημιουργία και Βελτίωση Κοινωνικού Εαυτού ΥΠΟΕΝΟΤΗΤΑ: 1.2 Συναισθηματική Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φιλεκπαιδευτική Εταιρεία Αρσάκειο Γενικό Λύκειο Ψυχικού Ερευνητική Εργασία Β Λυκείου Σχολικό έτος: 2013-2014 Από την αρχαία Ελλάδα στη σύγχρονη εποχή, ο αθλητισμός και τα φαινόμενα της βίας και του ντόπινγκ

Διαβάστε περισσότερα

Εάν απαντήσατε "ναι" σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν.

Εάν απαντήσατε ναι σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν. Βήχετε μερικές φορές τις περισσότερες μέρες; Έχετε συχνά πτύελα (φλέματα) όταν βήχετε; Είστε άνω των 40 ετών; Αναπνέετε με δυσκολία σε σύγκριση με τους συνομήλικους σας; Καπνίζετε ή είστε πρώην καπνιστής/καπνίστρια;

Διαβάστε περισσότερα

Hug4Dogs.com. Μωρά και Σκυλιά

Hug4Dogs.com. Μωρά και Σκυλιά Μωρά και Σκυλιά Ο ερχομός ενός μωρού στην οικογένεια είναι μία συναρπαστική αλλά συγχρόνως και πολυάσχολη εποχή. Υπάρχουν μεγάλες αλλαγές για τον καθένα και αυτό περιλαμβάνει και τα κατοικίδια ζώα μας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα πρόληψης και πρώιµης διάγνωσης παχυσαρκίας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νοµό Ηρακλείου Κρήτης

Πρόγραµµα πρόληψης και πρώιµης διάγνωσης παχυσαρκίας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νοµό Ηρακλείου Κρήτης Τ.Θ. 2208, Ηράκλειο 71 003, Κρήτη Τηλ. 2810-394603, email: kliniki.diatrofis@med.uoc.gr Πρόγραµµα πρόληψης και πρώιµης διάγνωσης παχυσαρκίας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας στο νοµό Ηρακλείου Κρήτης Με τη

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Γ. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) Ημ/νίες Διεξαγωγής: 16-17/11, 30/11, 01/12, 07 08/12, 2013, 11-12/01, 25-26/01, 01-02/02, 15-16/02,

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχολογική Διάσταση της Κώφωσης. Ελενα Τρύφωνος Εκπαιδευτική Ψυχολόγος Υπηρεσία Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Η Ψυχολογική Διάσταση της Κώφωσης. Ελενα Τρύφωνος Εκπαιδευτική Ψυχολόγος Υπηρεσία Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Η Ψυχολογική Διάσταση της Κώφωσης Ελενα Τρύφωνος Εκπαιδευτική Ψυχολόγος Υπηρεσία Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Η κάθε αναπηρία ή η κάθε ιδιαιτερότητα συνήθως έχει επιπτώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Θετική Ψυχολογία Καρακασίδου Ειρήνη, MSc Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Εισαγωγή Θετική-Αρνητική Ψυχολογία Στόχοι της Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διάγνωση διαβήτη Σε μεσήλικα Σε ηλικιωμένο Σε παιδί ή έφηβο Διαβήτης σε ενήλικες και υπερήλικες Ενήλικας ή Ηλικιωμένος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

ΣΧΟΛΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΧΟΛΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ 1449 ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΔΙΑΛΕΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΣΧΟΛΙΑΤΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ατομικό ιστορικό νηπίου

Ατομικό ιστορικό νηπίου σημαντικές πληροφορίες στοιχεία επικοινωνίας Ατομικό ιστορικό νηπίου στοιχεία της προσωπικότητας του παιδιού Βοηθείστε μας να γνωρίσουμε καλύτερα το παιδί σας Σχολική χρονιά 2015-2016 Όνομα Παιδιού: Συμπληρώστε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

διαιτητικές συνήθειες εμβρυϊκή εφηβείας ψυχογενής ανορεξία

διαιτητικές συνήθειες εμβρυϊκή εφηβείας ψυχογενής ανορεξία ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Οι σωστές διατροφικές συνήθειες συμβάλλουν σημαντικά στην προαγωγή της υγείας και στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων. Όσο πιο νωρίς αποκτάμε συνήθειες που προάγουν την υγεία μας τόσο λιγότερα

Διαβάστε περισσότερα

Η σχολική άρνηση/φοβία: Η πρόληψη και η αντιμετώπισή της

Η σχολική άρνηση/φοβία: Η πρόληψη και η αντιμετώπισή της Η σχολική άρνηση/φοβία: Η πρόληψη και η αντιμετώπισή της Το νέο σχολικό έτος ξεκινά, με τα «πρωτάκια» να αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη μετάβαση στην έως τώρα ζωή τους. Το παιδί αποχωρίζεται για πρώτη φορά

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας Β Μέρος Κατάθλιψη Αξιολόγηση Χρήση ψυχομετρικών εργαλείων Ερωτήσειςγια: Συναίσθημα Ύπνο Ενδιαφέροντα Ενοχή Ενέργεια Συγκέντρωση Όρεξη Ψυχοκοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 1 ΥΕΨ(Δημ) 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 Nέα Διαδικασία Παρέμβασης στο Σχολείο για Χειρισμό Παιδιού με Πιθανές Μαθησιακές, Συναισθηματικές ή άλλες Δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση

Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Διατροφή στην καλαθοσφαίριση Υγεία & βελτίωση της αθλητικής απόδοσης Α.Ο. ΠΡΩΤΕΑΣ Αγγελοπούλου Μαντώ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας & Διατροφής Διατροφή η σημαντικότερη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό. Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό. Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ποιες είναι οι ψυχολογικές Ο όρος «Εξάσκηση Ψυχολογικών Δεξιοτήτων» χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 4 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Η σημασία των φρούτων και των λαχανικών ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤΆ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΜΕ 4 ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Επιβλέπων καθηγητής: Μαρράς Σωτήρης Τάξη: Α Λυκείου Έτος: 2013-2014 Περίγραμμα παρουσίασης: Τα βασικά αίτια της παχυσαρκίας. Oι συνέπειες της παχυσαρκίας. Oι τρόποι αντιμετώπισης

Διαβάστε περισσότερα

Χαμηλή αυτοεκτίμηση. Γυρίζω σελίδα... στη. Καλλίοπη Εμμανουηλίδου. Πρακτικός όδηγός με εύκόλα βηματα

Χαμηλή αυτοεκτίμηση. Γυρίζω σελίδα... στη. Καλλίοπη Εμμανουηλίδου. Πρακτικός όδηγός με εύκόλα βηματα Καλλίοπη Εμμανουηλίδου Γυρίζω σελίδα... στη Χαμηλή αυτοεκτίμηση Πρακτικός όδηγός με εύκόλα βηματα Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ.... 13. ΕΙΣΑΓΩΓΗ.... 15 Αυτό το ταξίδι θα το κάνω μόνος ή με βοήθεια;... 15 Πόσο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΛΟΓΟΥ & ΟΜΙΛΙΑΣ ΠΑΙΔΙΑ 2-6 ΕΤΩΝ. Μια έκδοση των

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΛΟΓΟΥ & ΟΜΙΛΙΑΣ ΠΑΙΔΙΑ 2-6 ΕΤΩΝ. Μια έκδοση των ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΛΟΓΟΥ & ΟΜΙΛΙΑΣ ΠΑΙΔΙΑ 2-6 ΕΤΩΝ Μια έκδοση των Σύστημα Ανάπτυξης Δεξιοτήτων ikid Πρωταρχικός μας στόχος είναι να παρέμβουμε στην δυσκολία, και να χτίσουμε πάνω στις δεξιότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΜΑΘΗΜΑ 2 ο. Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ. Εκπαίδευση στην πυραμίδα της υγιεινής διατροφής ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Πρόγραμμα ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΕ ΕΥΠΑΘΕΙΣ ΟΜΑΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΤA ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΜΕ 4 ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ευθραστότητα της εφηβείας

Η ευθραστότητα της εφηβείας Η ευθραστότητα της εφηβείας Άννα Κοκκέβη Αναπλ. Καθηγήτρια Α Ψυχιατρικής Κλινικής Παν/µίου Αθηνών Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών 16 Φεβρουαρίου 2010 Tυπικά χαρακτηριστικά της εφηβείας που κάνουν το άτοµο ευάλωτο

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τρόφιμα και μαγειρική

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τρόφιμα και μαγειρική Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τρόφιμα και μαγειρική Ενότητα: ιατροφή (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Β1, Β2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα: 1 υπολογιστής

Διαβάστε περισσότερα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα

από ευχάριστες δραστηριότητες, όπως εκείνες της προανάγνωσης,, ενώ παράλληλα συνειδητοποιούν το φωνημικό χαρακτήρα της γλώσσας και διακρίνουν τα ΔΕΥΤΕΡΑ Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ

ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ ΜΚ 0501, Διάλεξη 1η ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ Φαμίσης Κωνσταντίνος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Κορδερά Ειρήνη Ψυχολόγος. MSc Ψυχολογία Υγείας MSc Ψυχολογία Παιδιού & Εφήβου Συστημική Ψυχοθεραπεία

Κορδερά Ειρήνη Ψυχολόγος. MSc Ψυχολογία Υγείας MSc Ψυχολογία Παιδιού & Εφήβου Συστημική Ψυχοθεραπεία Κορδερά Ειρήνη Ψυχολόγος MSc Ψυχολογία Υγείας MSc Ψυχολογία Παιδιού & Εφήβου Συστημική Ψυχοθεραπεία Πώς καταλαβαίνουμε ότι μια πράξη συνιστά εκφοβισμό; Το σύνηθες πείραγμα των παιδιών μεταξύ τους. Οι περιστασιακοί

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

g w w n lf o o d p l a.h d a.g

g w w n lf o o d p l a.h d a.g g w. or w w coo n lf o o d p l a et. ww w.efa d.o.eufic.org w ww w ww.h d a.g r rg Θυμάσαι πώς ήταν όταν μάθαινες ποδήλατο; Το πιο σημαντικό ήταν να μάθεις να κρατάς ισορροπία. Όταν κρατούσες ισορροπία,

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Διατροφικές συστάσεις για νεαρούς αθλητές. Μέγιστη απόδοση στις διαδοχικές προπονήσεις. Άννα Ευλογημένου Κλινικός Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Πότε και τι να τρώμε πριν την προπόνηση 1. Ένα μεγάλο γεύμα

Διαβάστε περισσότερα

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & ιατροφής ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τ.Θ. 2208, Ηράκλειο 71 003, Κρήτη - Τηλ. 2810-394758, email: kliniki.diatrofis@med.uoc.gr Kαρδιαγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Βίκη Παυλίδη Εκπαιδευτική Ψυχολόγος, ΜΑ,MSc Τμήμα Συμβουλευτικής & Ψυχολογίας Εκπαιδευτήρια Γείτονα Χαρακτηριστικά της χαρισματικότητας Γνωστικές Δεξιότητες Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΚΑΙ ΠΑΙ Ι»

ΘΕΜΑ: «ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΚΑΙ ΠΑΙ Ι» ΑΝΩΤΑΤΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΙΑΣ ΘΕΜΑ: «ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ ΚΑΙ ΠΑΙ Ι» Πτυχιακή εργασία της σπουδάστριας : Βασιλειάδη Μαρία Επιβλέπουσα

Διαβάστε περισσότερα

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»!

Θα σε βοηθούσε για παράδειγμα να γράψεις και εσύ μια λίστα με σκέψεις σαν αυτή που έκανε η Ζωή και εμφανίστηκε ο «Αγχολέων»! Η Ζωή είναι 8 χρονών και πριν 3 χρόνια ο παιδιάτρος και οι γονείς της, της εξήγησαν πως έχει Νεανική Ιδιοπαθή Αρθρίτιδα. Από τότε η Ζωή κάνει όλα αυτά που τη συμβούλεψε ο παιδορευματολόγος της και είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Το θέμα της εργασίας μας είναι η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ. Ασχοληθήκαμε με τις διατροφικές συνήθειες των αθλητών από την αρχαία Ελλάδα έως και σήμερα. Βρέθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος

Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Γράφει η Ράνια Σαμαρά, Διαιτολόγος - Διατροφολόγος Σε προηγούμενα άρθρα μιλήσαμε για τη σχέση σωστής διατροφής και αθλητισμού, διακρίναμε τη σημαντικότητα του ρόλου που διαδραματίζει και επικεντρωθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι φόβος και τι φοβια;

Τι είναι φόβος και τι φοβια; ΦΟΒΟΙ - ΦΟΒΙΕΣ Τι είναι φόβος και τι φοβια; Φόβος: η δυσάρεστη συναισθηματική κατάσταση που δημιουργείται απέναντι σε πραγματικό κίνδυνο, ή απειλή. Φοβία: ο επίμονος φόβος που παγιδεύει το άτομο περιορίζοντας

Διαβάστε περισσότερα