ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ"

Transcript

1 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κλινική Φαρμακολογία και Θεραπευτική» Διπλωματική Εργασία Ανεπιθύμητες ενέργειες της αντιεπιληπτικής φαρμακευτικής αγωγής ΤΣΑΚΑΛΔΗΜΗ ΣΟΥΛΤΑΝΑ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Επιβλέπουσα: Καθηγήτρια Νευρολογίας ΧΑΡΙΤΩΜΕΝΗ ΠΙΠΕΡΙΔΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ 2015

2 Ευχαριστίες Κατά αρχήν θα ήθελα να ευχαριστήσω την Καθηγήτρια Νευρολογίας του ΔΠΘ κυρία Χαριτωμένη Πιπερίδου η οποία με εύστοχες και συνεχείς παρατηρήσεις και συμβουλές συνέβαλε στην ολοκλήρωση της παρούσας διπλωματικής εργασίας. Κυρίως όμως θέλω να την ευχαριστήσω για τις πολύτιμες γνώσεις και την επιστημονική της εμπειρία που μου μετέδωσε σε όλη τη διάρκεια της ειδικότητας στο δύσκολο θέμα της επιληψίας και του ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος. Είμαι ιδιαίτερα χαρούμενη που στην παρούσα εργασία ασχολήθηκα και εμβάθυνα σε ένα αντικείμενο της ειδικότητας μου αποκομίζοντας χρήσιμες γνώσεις για το μέλλον. Θέλω επίσης να ευχαριστήσω την Επίκουρη Καθηγήτρια Νευρολογίας του ΔΠΘ κυρία Τερζούδη Αικατερίνη για την συμβολή της στην επιλογή του υλικού. Θα ήταν παράλειψη αν δεν εξέφραζα τις ευχαριστίες μου στους υπεύθυνους του Μεταπτυχιακού Προγράμματος της Κλινικής Φαρμακολογίας και Θεραπευτικής για την διεξαγωγή του και τη δυνατότητα που μας έδωσαν να παρακολουθήσουμε αυτό το τόσο ενδιαφέρον θέμα στο ΔΠΘ. Ιδιαίτερες ευχαριστίες θέλω να εκφράσω στην φίλη μου κυρία Χασάπη Κυριακή, Τεχνολόγο ηλεκτρονικών Υπολογιστών για την επιμέλεια του κειμένου. Τέλος ευχαριστώ την οικογένεια μου και τους φίλους μου για την ενθάρρυνση και την συμπαράσταση τους για την ολοκλήρωση της εργασίας. 2

3 Περιεχόμενα Περίληψη 6 Γενικό μέρος 7 Α.1.Τι είναι οι επιληπτικές κρίσεις και η επιληψία.7 2. Ταξινόμηση της επιληψίας 9 3. Ταξινόμηση των επιληπτικών κρίσεων Φαρμακευτική θεραπεία Τα πιο συχνά χρησιμοποιούμενα αντιεπιληπτικά φάρμακα Μηχανισμός δράσης των αντιεπιληπτικών φαρμάκων.13 Ι) Αναστολείς διαύλων νατρίου.16 1) Καρβαμαζεπίνη (Tegretol) 17 2) Φαινυτοΐνη (Epanutin) 17 3) Οξυκαρβαζεπίνη (Trileptal). 18 4) Λαμοτριγίνη (Lamictal)..18 5) Λακοσαμίδη (Vimpat).19 ΙΙ) Αγωνιστές του υποδοχέα του GABA γ-αμινοβουτυρικό οξύ..19 1) Κλοβαζάμη (Clobazam).20 2) Κλοναζεπάμη (Clonazepam) 20 3) Φαινοβαρβιτάλη (Phenobarbital).21 4) Πριμιδόνη (Primidone).22 5) Διαζεπάμη (Diazepam)..22 6) Μιδαζολάμη (Midazolam).22 III) Αναστολείς επαναπρόσληψης του γ-αμινοβουτυρικού οξέος GABA 23 Τιαγκαμπίνη (Tiagabine) 23 IV) Αναστολείς των τρανσαμινασών του γ-αμινοβουτυρικού οξέος (GABA).23 Βιγκαμπατρίνη (Vigabatrin).24 V) Αντιεπιληπτικά με πιθανό μηχανισμό δράσης το γ- αμινοβουτυρικό οξύ 24 3

4 1) Γκαμπαπεντίνη (Gabapentin)..24 2) Πρεγκαμπαλίνη (Pregabalin) 24 3) Βαλπροϊκό (Depakine) 25 VI) Αναστολείς του γλουταμικού.26 1) Φελβαμάτη (Felbamate).27 2) Τοπιραμάτη (Topiramate) 28 VII) Αντιεπιληπτικά φάρμακα με άλλους μηχανισμούς δράσης 29 1) Λεβετιρακετάμη (Levetiracetam)..29 2) Κορτικοστεροειδή (πρεδνιζολόνη αδρενοκορτικότροπος11 ορμόνη, υδροκορτιζόνη) Κατευθυντήριες οδηγίες για τη θεραπεία της επιληψίας.30 ΕΙΔΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1.34 ΣΚΟΠΟΣ..34 ΥΛΙΚΟ-ΜΕΘΟΔΟΣ 34 Β. Ανεπιθύμητες ενέργειες Ορισμός από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) Ανεπιθύμητη ενέργεια Κατάταξη σύμφωνα με τον FDA (Food and drug administration) Τύπου A Τύπου B Τύπου C Τύπου D Τύπου E Οι κυριότερες ανεπιθύμητες ενέργειες των αντιεπιληπτικών φαρμάκων Καρβαμαζεπίνη (Tegretol) Φαινυτοΐνη (Epanutin) Οξυκαρβαζεπίνη (Trileptal) Λαμοτριγίνη (Lamictal) Λακοσαμίδη (Vimpat).48 4

5 4.6. Κλοβαζάμη (Clobazam) Κλοναζεπάμη (Clonazepam) Φαινοβαρβιτάλη (Phenobarbital) Πριμιδόνη (Primidone) Διαζεπάμη (Diazepam) Μιδαζολάμη (Midazolam) Τιαγκαμπίνη (Tiagabine) Βιγκαμπατρίνη (Vigabatrin) Γκαμπαπεντίνη (Gabapentin) Πρεγκαμπαλίνη (Pregabalin) Βαλπροϊκό (Depakine) Φελβαμάτη (Felbamate) Τοπιραμάτη (Topiramate) Λεβετιρακετάμη (Levetiracetam) Κορτικοστεροειδή (πρεδνιζολόνη, αδρενοκορτικότροπος11 ορμόνη, υδροκορτιζόνη) 55 ΕΙΔΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 2 56 Γ. Ειδική ομάδα ανεπιθύμητων ενεργειών Μεταβολική νόσος των οστών συνδεόμενη με την μακροχρόνια χρήση αντιεπιληπτικών φαρμάκων Οι μηχανισμοί δράσης με τους οποίους επιδρούν τα αντιεπιληπτικά φάρμακα στην υγεία των οστών Θεραπεία της οστικής νόσου προκαλούμενης από τα αντιεπιληπτικά φάρμακα Η επίδραση των αντιεπιληπτικών φαρμάκων στη γνωστική λειτουργία Αντιεπιληπτικά φάρμακα και ορμονικές διαταραχές Αντιεπιληπτικά φάρμακα & σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών Η επίδραση των αντιεπιληπτικών φαρμάκων στην κύηση και η πρόκληση τερατογένεσης..62 Δ. Η πρόληψη των ανεπιθύμητων ενεργειών και η σωστή διαχείριση.64 E. Συμπεράσματα.65 SUMMARY..66 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 68 5

6 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η επιληψία αποτελείται από διάφορα σύνδρομα και νόσους που χαρακτηρίζονται από την εμφάνιση επαναλαμβανόμενων επιληπτικών κρίσεων (δύο ή περισσοτέρων). Η διάγνωση είναι κυρίως κλινική και στηρίζεται στο ιστορικό του ασθενούς, στο ηλεκτροεγκεφαλογράφημα και στις απεικονιστικές εξετάσεις του κεντρικού νευρικού συστήματος. Η επιληπτική κρίση είναι ένα επεισόδιο με νευρολογική ή ψυχιατρική σημειολογία που προκαλείται από αιφνίδια υπέρμετρη και σύγχρονη εκφόρτωση (εκφόρτιση) ομάδας νευρώνων ή όλων των νευρώνων του φλοιού χωρίς να υπάρχει μία συναφή αιτία. Η θεραπεία της επιληψίας ξεκινάει το 1850 όταν παρατηρείται ότι οι ενώσεις του βρωμίου που χρησιμοποιούταν στην ψυχιατρική είχαν θεραπευτική δράση και στις επιληπτικές κρίσεις. Σύντομα όμως η χρήση τους περιορίστηκε λόγω της τοξικότητας. Το 1910 ανακαλύφθηκαν η φαινοβαρβιτάλη και η πριμιδόνη ενώ το 1940 η φαινυτοΐνη που χρησιμοποιείται ακόμη ευρέως. Το 1968 ανακαλύφθηκε η καρβαμαζεπίνη και πήρε άδεια κυκλοφορίας το Από το 1960 άρχισε να χρησιμοποιείται το βαλπροϊκό το οποίο το 1990 έλαβε έγκριση για όλους τους τύπους των κρίσεων. Από το 1990 μέχρι σήμερα άρχισαν να κυκλοφορούν και να λαμβάνουν έγκριση τα νεώτερα αντιεπιληπτικά φάρμακα τα οποία είναι λιγότερο τοξικά, πιο αποτελεσματικά σε πολλές περιπτώσεις και έχουν καλύτερη ανοχή όπως η λαμοτριγίνη, η καρβαμαζεπίνη, η τοπιραμάτη, η γκαμπαπεντίνη, η πρεγκαμπαλίνη η λεβετιρακετάμη και η λακοσαμίδη. Όλα τα αντιεπιληπτικά φάρμακα δρουν στην εγκεφαλική λειτουργία ελέγχοντας την ηλεκτρική δραστηριότητα του εγκεφάλου. Εκτός από την επιληψία χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της ημικρανίας, τη διπολική διαταραχή και το χρόνιο άλγος. Ο σκοπός της θεραπείας είναι ο έλεγχος των επιληπτικών κρίσεων με τις λιγότερες παρενέργειες. Η επιλογή του κατάλληλου φαρμάκου γίνεται ανάλογα με τη μορφή της επιληψίας, το ατομικό ιστορικό του ασθενούς την ηλικία το φύλλο, τη συνοσηρότητα. Η θεραπεία της επιληψίας είναι συνήθως μακροχρόνια. Η ανεπιθύμητη ενέργεια ορίζεται ως μία αισθητά επιβλαβής ή δυσάρεστη αντίδραση σαν αποτέλεσμα φαρμακευτικής αγωγής, από την μελλοντική χορήγηση της οποίας μπορεί να προκληθεί κίνδυνος και δικαιολογεί προφύλαξη με μεταβολή στην δοσολογία ή διακοπή της ή ειδική θεραπεία. Οι ανεπιθύμητες ενέργειες κατατάσσονται από τον FDA ως απειλητικές για τη ζωή, σοβαρές και μη αναμενόμενες. Οι βασικότερες κατηγορίες είναι οι δοσοεξαρτώμενες και οι ιδιοσυγκρασιακές. Η κατάταξη σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας είναι τύπου A- οξείες σχετιζόμενες με τις φαρμακολογικές ιδιότητες του φαρμάκου, τύπου B -χαρακτηρίζονται ιδιοσυγκρασιακές και συνήθως δεν σχετίζονται με το μηχανισμό δράσης του φαρμάκου, τύπου C -χρόνιες, τύπου D- καθυστερημένες και τύπου E - δευτερογενής σε αλληλεπίδραση φαρμάκων. Οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες από το κεντρικό νευρικό σύστημα είναι η ζάλη, η διπλωπία, η ναυτία, η αταξία βαδίσεως, η διαταραχή του ύπνου και η θόλωση της όρασης. Επίσης παρατηρείται υπνηλία και κεφαλαλγία. Από το 6

7 πεπτικό σύστημα ναυτία, ανορεξία και απώλεια βάρους. Η επίδραση στο καρδιαγγειακό σύστημα αφορά την αρτηριακή πίεση και την αγωγιμότητα (καρδιακή αρρυθμία). Από το αιματολογικό και το λεμφικό σύστημα μπορεί να παρουσιαστεί λεμφοπενία και απλαστική αναιμία. Από το γεννητικό και αναπαραγωγικό σύστημα στις γυναίκες παρουσιάζεται σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, αμηνόρροια και παχυσαρκία ενώ στους άνδρες διαταραχή της σεξουαλικής επιθυμίας και της γονιμότητας. Στο μυοσκελετικό σύστημα η μακροχρόνια χρήση προκαλεί οστεομαλάκυνση και οστεοπόρωση. Στο δέρμα εμφανίζεται απλό αλλεργικό εξάνθημα έως σοβαρές επιπλοκές όπως φαρμακευτικό εξάνθημα συνοδευόμενο από εοσινοφιλία και συστηματικά συμπτώματα (DRESS drug rash with eosinophilia and systemic symptoms), το σύνδρομο Stevens Jonson ή τοξική νεκρωτική επιδερμόλυση. Η επίδραση στον ψυχισμό αφορά την πρόκληση κατάθλιψης, διέγερσης, αϋπνίας, άγχους, ψύχωσης και τρόμου. Η πρόληψη των ανεπιθύμητων ενεργειών περιλαμβάνει την επιλογή του κατάλληλου φαρμάκου για τον ασθενή, η πρώιμη ανίχνευση των παρενεργειών και η τροποποίηση της δόσης ή αλλαγή του φαρμάκου όπου αυτό απαιτείται. Η έναρξη της φαρμακευτικής αγωγής πρέπει να γίνεται με μικρές δόσεις και σταδιακή τιτλοποίηση. Τακτική παρακολούθηση του ασθενούς με κλινική εξέταση και εργαστηριακό έλεγχο κυρίως κατά την έναρξη της θεραπείας ή την τροποποίηση της φαρμακευτικής αλλαγής. ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Α.1. Τι είναι οι επιληπτικές κρίσεις και η επιληψία Η επιληπτική κρίση είναι ένα επεισόδιο με νευρολογική ή ψυχιατρική σημειολογία που προκαλείται από αιφνίδια υπέρμετρη και σύγχρονη εκφόρτωση ομάδας νευρώνων ή όλων των νευρώνων του φλοιού χωρίς να υπάρχει μία συναφή αιτία. Η συνείδηση, η κινητικότητα, η αίσθηση, η ομιλία, η διάθεση, η μνήμη και το συναίσθημα μπορεί όλα να επηρεαστούν κατά τη διάρκεια της κρίσης. 7

8 Εικ.1 Παροξύντικη εκπολωτική απόκλιση Η επιληψία δεν είναι μία νοσολογική οντότητα αλλά αποτελείται από διάφορα σύνδρομα και νόσους που χαρακτηρίζονται από την εμφάνιση επαναλαμβανόμενων (δύο ή περισσοτέρων ) επιληπτικών κρίσεων. Ο Διεθνής σύνδεσμος κατά της επιληψίας το 2014 ILAE (International league against epilepsy) ορίζει την επιληψία ως - Τουλάχιστον δύο απρόκλητες (ή αντανακλαστικές) επιληπτικές κρίσεις που συμβαίνουν χωριστά σε διάστημα μεγαλύτερο των εικοσιτεσσέρων ωρών. - Μία απρόκλητη ή αντανακλαστική επιληπτική κρίση και μία πιθανότητα εμφάνισης περαιτέρω κρίσεων παρόμοια με το γενικό κίνδυνο υποτροπής (60%) μετά από δύο απρόκλητες επιληπτικές κρίσεις, που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια δέκα ετών. - Η διάγνωση ενός επιληπτικού συνδρόμου. Fisher RS et al. A practical definition of epilepsy. Epilepsia 2014;55:

9 2. Η ταξινόμηση της επιληψίας 9

10 3. Η ταξινόμηση των επιληπτικών κρίσεων 10

11 4. Φαρμακευτική θεραπεία Τα αντιεπιληπτικά φάρμακα είναι χημικές ενώσεις που επιδρούν στην εγκεφαλική λειτουργία. Υπάρχουν περισσότερα από είκοσι αντιεπιληπτικά φάρμακα τα οποία ελέγχουν τις επιληπτικές κρίσεις εάν λαμβάνονται συστηματικά. Μερικά από αυτά εμποδίζουν τις επιληπτικές κρίσεις ελέγχοντας την ηλεκτρική δραστηριότητα στον εγκέφαλο. Υπάρχει συχνά μία δοκιμαστική περίοδος και μία περίοδος ενδεχόμενου λάθους μέχρις ότου καθοριστεί η καλλίτερη θεραπεία για κάθε ασθενή. Τα αντιεπιληπτικά φάρμακα χρησιμοποιούνται επίσης για τη θεραπεία της ημικρανίας, τη διπολική διαταραχή και το χρόνιο πόνο.[11][9] Εικ.2 Επιληψία και φαρμακευτική αγωγή Ο σκοπός της θεραπείας είναι να ελέγξει τις επιληπτικές κρίσεις μειώνοντας σημαντικά τον αριθμό τους χωρίς να προκαλεί ανεπιθύμητες ενέργειες. Αυτό απαιτεί πολλές φορές μερικές εβδομάδες, μήνες ή ακόμη και μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Σε αυτή την χρονική περίοδο πολλοί ασθενείς αντιμετωπίζουν ανεπιθύμητα συμπτώματα και αποθαρρύνονται. Ο έλεγχος των κρίσεων πιθανόν να μην είναι πλήρης αλλά πρέπει να συνεχίζουν την φαρμακευτική αγωγή και να κρατούν μία καταγραφή (ημερολόγιο) με τον αριθμό των κρίσεων και τις παρενέργειες. Αυτό το ημερολόγιο θα βοηθήσει τον θεράποντα ιατρό να αποφασίσει είτε για την αύξηση της δόσης είτε για την αλλαγή του φαρμάκου. Το φάρμακο δεν είναι η μόνη θεραπεία για την επιληψία. Στα παιδιά με σπάνιες μορφές επιληψίας μπορεί να βοηθήσει ειδική δίαιτα. Για άλλες περιπτώσεις η χειρουργική της επιληψίας μπορεί να συσταθεί.[12] 11

12 4.1. Τα πιο συχνά χρησιμοποιούμενα αντιεπιληπτικά φάρμακα Carbamazepine (Tegretol) Lamotrigine (lamictal) Vigabatrin (Sabril) Gabapentin (Neurontin) Clobazan (Frisium) Clonazepam (Rivotril) Ethosuximide (Zarontin) Phenytoin (Epanutin) Primidone (Mysoline) Sodium Valproate (Depakine) Topiramate (Topamac) Tiagabine (Gabitril) Levetiracetam (Keppra) [12] Σχήμα2. 12

13 4.2. Μηχανισμός δράσης των αντιεπιληπτικών φαρμάκων Τα αντιεπιληπτικά φάρμακα εισέρχονται στο κυκλοφορικό σύστημα και μεταφέρονται με το αίμα στον εγκέφαλο όπου και καταστέλλουν την αυξημένη ηλεκτρική δραστηριότητα που προκαλεί τις κρίσεις. Ο έλεγχος των κρίσεων επιτυγχάνεται με τη διατήρηση σταθερής της στάθμης του φαρμάκου στον ορό κατά τη διάρκεια του εικοσιτετραώρου. Η παράληψη των δόσεων μπορεί να προκαλέσει ελάττωση στα επίπεδα του φαρμάκου και να προκληθεί επιληπτική κρίση. Επίσης μερικές φορές παραδόξως και τα πολύ αυξημένα επίπεδα του φαρμάκου μπορούν να προκαλέσουν επιληπτική κρίση. Οι δόσεις της φαρμακευτικής αγωγής δεν πρέπει να παραλείπονται. Αν ένα δισκίο παραληφθεί θα πρέπει να ληφθεί αμέσως μόλις γίνει αντιληπτό και η επόμενη δόση να ληφθεί κανονικά. Επιπλέον δόση δεν θα πρέπει να λαμβάνεται μετά από μία κρίση.[11] Πίνακας 1.Προτεινόμενοι μηχανισμοί δράσης των αντιεπιληπτικών φαρμάκων 13

14 Ο μηχανισμός δράσης η κατανόηση του και η φαρμακοκινητική των αντιεπιληπτικών φαρμάκων έχουν σημασία στη σωστή χρήση τους και κυρίως στη συγχορήγηση τους με άλλα φάρμακα. Πολλές δομές και διαδικασίες εμπλέκονται στην επιληπτική κρίση συμπεριλαμβανομένων των νευρώνων, τους διαύλους ιόντων, τους υποδοχείς, τη νευρογλοία καθώς και ανασταλτικές και ευοδωτικές (διεγερτικές) συνάψεις. Τα αντιεπιληπτικά φάρμακα έχουν σχεδιαστεί να τροποποιούν αυτές τις διαδικασίες ώστε να ευνοούν την καταστολή περισσότερο από τη διέγερση και με αυτόν τον τρόπο να σταματούν και να προφυλάσσουν από την επιληπτική κρίση. Πίνακας 2.Μηχανισμός δράσης ορισμένων αντιεπιληπτικών φαρμάκων Τα αντιεπιληπτικά φάρμακα κατατάσσονται ανάλογα με τον μηχανισμό δράσης τους αν και μερικά από αυτά δρουν με περισσότερους από έναν μηχανισμό ενώ για άλλα ο μηχανισμός δράσης είναι άγνωστος. Οι βασικές ομάδες περιλαμβάνουν τους αναστολείς των διαύλων νατρίου, αναστολείς διαύλων ασβεστίου, ενισχυτές του γάμα-αμινοβουτυρικού οξέος (GABA), αναστολείς του γλουταμικού, αναστολείς της καρβονικής ανυδράσης ορμόνες και φάρμακα με άγνωστο μηχανισμό δράσης 14

15 Εικόνα 6.Το σύστημα των ευοδοτικών νευροδιαβιβαστών και τα Αντιεπιληπτικά φάρμακα 15

16 Ι) Αναστολείς διαύλων Νατρίου Εικόνα 7. Σχηματική απεικόνιση του μηχανισμού δράσης ορισμένων αντιεπιληπτικών φαρμάκων Η πυροδότηση ενός δυναμικού δράσης σε έναν νευράξονα πραγματοποιείται μέσω διαύλων νατρίου. Κάθε δίαυλος νατρίου δυναμικά υπάρχει σε τρεις καταστάσεις. Σε μία κατάσταση ηρεμίας στην οποία ο δίαυλος επιτρέπει την είσοδο νατρίου στο κύτταρο, σε μία ενεργή κατάσταση στην οποία επιτρέπει αυξημένη είσοδο νατρίου στο κύτταρο και μία ανενεργή κατάσταση στην οποία δεν επιτρέπει την είσοδο νατρίου στο κύτταρο. Κατά τη διάρκεια ενός δυναμικού δράσης αυτοί οι δίαυλοι βρίσκονται σε ενεργή κατάσταση και επιτρέπουν την είσοδο των ιόντων νατρίου στο κύτταρο. Μετά την παύση του ερεθίσματος ένα μέρος των διαύλων γίνεται ανενεργό για ένα χρονικό διάστημα γνωστό ως ανερέθιστη περίοδος. Με ένα σταθερό ερέθισμα ή μία πυροδότηση πολλοί από αυτούς τους διαύλους παραμένουν σε ανενεργή κατάσταση καθιστώντας τον νευράξονα ανίκανο να πολλαπλασιάσει το δυναμικό δράσης. Τα αντιεπιληπτικά φάρμακα που δρουν στους διαύλους νατρίου τους σταθεροποιούν σε ανενεργή κατάσταση και έτσι προλαμβάνουν την επαναλαμβανόμενη πυροδότηση των νευραξόνων. 16

17 1. Καρβαμαζεπίνη (Tegretol) Σχήμα 4. Χημική δομή της καρβαμαζεπίνης Η καρβαμαζεπίνη είναι ένα σημαντικό πρώτης γραμμής αντιεπιληπτικό φάρμακο για τις εστιακές και τις γενικευμένες τονικοκλονικές κρίσεις. Είναι μία τρικυκλική ένωση η οποία αρχικά χρησιμοποιήθηκε για την θεραπεία της νευραλγίας του τρίδυμου νεύρου. Η καρβαμαζεπίνη επάγει τον ίδιο τον μεταβολισμό της αυξάνοντας την κάθαρση της και μειώνοντας τα επίπεδα στον ορό. Ο χρόνος ημίσειας ζωής στον ορό ελαττώνεται κατά 50 % κατά τη διάρκεια των πρώτων εβδομάδων της θεραπείας. Η επαγωγή του από το ηπατικό ένζυμο κυτόχρωμα P450 επίσης αυξάνει το μεταβολισμό άλλων αντιεπιληπτικών φαρμάκων. Τα μέγιστα επίπεδα του φαρμάκου στο αίμα είναι 4-8 ώρες. Ορισμένα φάρμακα όπως οι μακρολίδες (ερυθρομυκίνη, κλαρυθρομυκίνη ) η ισονιαζίδη, η χλωραμφενικόλη, οι αποκλειστές των διαύλων ασβεστίου και η σιμετιδίνη αναστέλλουν το ηπατικό ένζυμο κυτόχρωμα P450 3A4 (CYP 3A4) το οποίο είναι υπεύθυνο για το μεταβολισμό της καρβαμαζεπίνης και αυξάνουν τα επίπεδα της. Η φαινοβαρβιτάλη, η φαινυτοΐνη, η φελβαμάτη και η πριμιδόνη ελαττώνουν τα επίπεδα της καρβαμαζεπίνης μέσω του CYP3A4. Σε αυτές τις περιπτώσεις απαιτείται τροποποίηση της δόσης. Ο χυμός του γκρεϊπφρούτ και το βαλσαμόχορτο (St. John s wort, hypericum perforatum ) είναι επαγωγείς του CYP3A4 και μπορούν να ελαττώσουν τα επίπεδα της καρβαμαζεπίνης. Η καρβαμαζεπίνη επάγει τον μεταβολισμό των τρικυκλικών αντικαταθλιπτικών λαμβανομένων από του στόματος, της κυκλπσπορίνης Α και της βαρφαρίνης. 2. Φαινυτοΐνη (Epanutin) Σχήμα 6. Χημική δομή της Φαινυτοΐνης 17

18 Η φαινυτοΐνη μεταβολίζεται στο ήπαρ από το κυτόχρωμα P450 και απεκκρίνεται από τους νεφρούς. Ο χρόνος ημίσειας ζωής είναι 7-42 ώρες. Η φαινυτοΐνη λόγω της ισχυρής δεσμευτικής ικανότητας με τις πρωτεΐνες (>90%) και του μεταβολισμού της από το κυτόχρωμα P 450 παρουσιάζει σημαντική αλληλεπίδραση με άλλα φάρμακα. Η καρβαμαζεπίνη και η φαινοβαρβιτάλη έχουν απρόβλεπτη επίδραση στα επίπεδα της φαινυτοΐνης, μπορούν να τα αυξήσουν ή να τα ελαττώσουν. Το βαλπροϊκό αυξάνει τα επίπεδα της φαινυτοΐνης. Άλλα φάρμακα τα οποία αυξάνουν τα επίπεδα της φαινυτοΐνης στον ορό είναι η ισονιαζίδη, η σιμετιδίνη, η χλωραμφενικόλη, η δικουμαρόλη και οι σουλφοναμίδες ενώ η βιγκαμπατρίνη και η αμιοδαρόνη τα ελαττώνουν. 3. Οξυκαρβαζεπίνη (Trileptal) Η οξυκαρβαζεπίνη είναι ένα ανάλογο της καρβαμαζεπίνης. Μεταβολίζεται στο ήπαρ όπου επάγει μερικά ένζυμα του κυτοχρώματος P450 όπως CYP3A4, CYP 3A5, CYP 3C19. Απεκκρίνεται από τους νεφρούς. Τα μέγιστα επίπεδα στον ορό επιτυγχάνονται σε 4 ώρες. Ο χρόνος ημίσειας ζωής είναι 8-10 ώρες. Η οξυκαρβαζεπίνη αλληλεπιδρά με τα αντισυλληπτικά τα λαμβανόμενα από το στόμα, ελαττώνοντας την αποτελεσματικότητα τους. Δεν αυξάνει το μεταβολισμό της βαρφαρίνης της σιμετιδίνης ή της ερυθρομυκίνης. 4. Λαμοτριγίνη (Lamictal) 18

19 Σχήμα 7. Χημική δομή των τιαγκαμπίνη, βιγκαμπατρίνη, ζονισαμίδη, λαμοτριγίνη, φελβαμάτη, γκαμπαπεντίνη, οξυκαρβαμαζεπίνη και τοπιραμάτη Η λαμοτριγίνη είναι μία ένωση τριαζίνης η οποία είναι χημικά άσχετη με όλα τα άλλα αντιεπιληπτικά φάρμακα. Η λαμοτριγίνη κλειδώνει την αγωγιμότητα των τασεοεξαρτώμενων διαύλων νατρίου. Έχει βρεθεί ότι αναστέλλοντας την εκπόλωση της γλουταμινεργικής προσυναπτικής μεμβράνης αναστέλλει την απελευθέρωση του γλουταμικού οξέος. Τα επίπεδα της λαμοτριγίνης αυξάνονται κατά τη συγχορήγηση βαλπροϊκού. Η συνδυαστική θεραπεία αυξάνει την αντιεπιληπτική δράση αλλά αυξάνει και την πιθανότητα εκδήλωσης αλλεργικής αντίδρασης.η λαμοτριγίνη δεν επάγει ούτε αναστέλλει τα ηπατικά ένζυμα και έτσι δεν επιδρά στον μεταβολισμό της βαρφαρίνης ή των αντισυλληπτικών που λαμβάνονται από το στόμα. Αντιθέτως, φάρμακα τα οποία επάγουν τα ηπατικά ένζυμα πιθανόν να μειώσουν το χρόνο ημίσειας ζωής της λαμοτριγίνης από 23 σε ώρες. 5. Λακοσαμίδη (Vimpat) Η λακοσαμίδη έχει ένα νέο μηχανισμό δράσης μέσω διαμόρφωσης των τασεοελεγχόμενων διαύλων νατρίου με την επιλεκτική ενίσχυση της βραδείας απενεργοποίησης τους. Η λακοσαμίδη έχει μικρό βαθμό δεσμευτική ικανότητα με τις πρωτεΐνες (15%) και δεν επάγει ούτε αναστέλλει το ηπατικό ένζυμο κυτόχρωμα P450 και με αυτό τον τρόπο δεν αλληλεπιδρά με τα άλλα αντιεπιληπτικά φάρμακα. ΙΙ) Αγωνιστές του υποδοχέα της GABA γ-αμινοβουτυρικό οξύ Η επιληπτική κρίση είναι μία έλλειψη ισορροπίας μεταξύ της διεγερτικής και της ανασταλτικής δραστηριότητας στον εγκέφαλο με μία αύξηση της διέγερσης έναντι της αναστολής. Ο πιο βασικός ανασταλτικός νευροδιαβιβαστής στον εγκέφαλο είναι το γ-αμινοβουτυρικό οξύ. Οι GABA-A υποδοχείς έχουν πολλές θέσεις πρόσδεσης για τις βενζοδιαζεπίνες, τα βαρβιτουρικά και άλλες παρόμοιες ουσίες. Οι πιο συχνά χρησιμοποιούμενες βενζοδιαζεπίνες για τη θεραπεία της επιληψίας είναι η λοραζεπάμη, η διαζεπάμη, η κλοναζεπάμη και η κλομπαζάμη. Η λοραζεπάμη και η διαζεπάμη χρησιμοποιούνται κυρίως στην επείγουσα θεραπεία των επιληπτικών κρίσεων λόγω της ισχυρής αντιεπιληπτικής τους δράσης. Η χρήση τους σε μακροπρόθεσμη θεραπεία αποφεύγεται λόγω της ανάπτυξης ανοχής. Τα βαρβιτουρικά που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία της επιληψίας είναι η φιανοβαρβιτάλη και η πριμιδόνη. Είναι πολύ ισχυρά αντιεπιληπτικά φάρμακα αλλά λόγω των παρενεργειών τους χρησιμοποιούνται μόνο σαν δεύτερης γραμμής στη χρόνια επιληψία. 19

20 1. Κλοβαζάμη (Clobazam) Η κλοβαζάμη έχει αγχολυτική και κατασταλτική δράση. Μεταβολίζεται στο ήπαρ και δεν παρουσιάζει σημαντικές κλινικές αλληλεπιδράσεις. Είναι ένα ισχυρό αντιεπιληπτικό φάρμακο για τις εστιακές επιληπτικές κρίσεις. 2. Kλοναζεπάμη (Clonazepam) Εικόνα 6. Σχηματική απεικόνιση της χημικής δομής της κλοναζεπάμης Η κλοναζεπάμη είναι από τις πρώτες βενζοδιαζεπίνες που χρησιμοποιήθηκαν για την επιληψία, κυρίως για όλους τους τύπους τις μυοκλονικής επιληψίας και είναι ιδιαίτερα χρήσιμο φάρμακο για τους ασθενείς που παρουσιάζουν ταυτόχρονα αγχώδη διαταραχή. Τα επίπεδα της κλοναζεπάμης μειώνονται κατά τη συγχορήγηση φαρμάκων που επάγουν τα ένζυμα. 20

21 3. Φαινοβαρβιτάλη (Phenobarbital) Σχήμα 8. Η χημική δομή της καρβαμαζεπίνης, φαινυτοΐνης, κλοβαζάμης και φαινοβαρβιτάλης Η φαινοβαρβιτάλη είναι το πιο συχνά συνταγογραφούμενο φάρμακο στον εικοστό αιώνα. Είναι ένα ισχυρό αντιεπιληπτικό φάρμακο και με ευρύ φάσμα δράσης. Έχει απευθείας δράση στους GABA A υποδοχείς με δέσμευση στη θέση δέσμευσης των βαρβιτουρικών και έτσι παρατείνει τη διάρκεια του ανοίγματος των διαύλων χλωρίου. Επίσης ελαττώνει την αγωγιμότητα του νατρίου και του καλίου, ελατώνει την εισροή ασβεστίου και καταστέλλει τη διεγερσιμότητα του γλουταμικού. Η φαινοβαρβιτάλη είναι ισχυρός επεγωγέας των ηπατικών μικροσωμικών ενζύμων. Η αιθανόλη αυξάνει το ποσοστό απορρόφησης της φαινοβαρβιτάλης. Μία αλλαγή στο ph προκαλεί μετατόπιση του φαρμάκου στο μεσοκυττάριο χώρο. Για παράδειγμα η οξέωση αυξάνει τη συγκέντρωση της φαινοβαρβιτάλης στο συνδετικό ιστό. Μετά την ενδοφλέβια χορήγηση το φάρμακο κατανέμεται γρήγορα στα όργανα με αυξημένη αιματική ροή εκτός 21

22 από τον εγκέφαλο και μετά κατανέμεται ομοιόμορφα. Μετά από 6-12 λεπτά διαπερνά στον εγκέφαλο αλλά η διείσδυση αυτή είναι πολύ πιο γρήγορη κατά τη διάρκεια της επιληπτικής κατάστασης εξαιτίας της αυξημένης αιματικής ροής και της οξέωσης. Η φαινοβαρβιτάλη μεταβολίζεται στο ήπαρ και έχει εκτεταμένη επαναρρόφηση από το ουροποιητικό η οποία ενισχύεται με την όξυνση των ούρων. Ο μεταβολισμός της φαινοβαρβιτάλης αναστέλλεται από τη φαινυτοΐνη και το βαλπροϊκό. Εξαιτίας της ισχυρής επαγωγής των ηπατικών ενζύμων η φαινοβαρβιτάλη αυξάνει το μεταβολισμό των οιστρογόνων, των στεροειδών, της βαρφαρίνης, της καρβαμαζεπίνης, της διαζεπάμης, της κλοναζεπάμης και του βαλπροϊκού. 4. Πριμιδόνη (Primidone) Η πριμιδόνη μεταβολίζεται σε φαινοβαρβιτάλη (PHB) και φαινυλαιθυλμανολαμίδιο (PEMA). Μεταβολίζεται από το κυτόχρωμα της οξειδάσης και ως εκ τούτου επηρεάζεται από τους επαγωγείς των ενζύμων. Η μέτρηση των επιπέδων της στον ορό είναι χρήσιμα για την παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας της αγωγής. 5. Διαζεπάμη (Diazepam) Η χρήση της στην επιληψία περιορίζεται στις επείγουσες καταστάσεις όπως για τον έλεγχο τονικοκλονικών επιληπτικών κρίσεων διάρκειας μεγαλύτερης των πέντε λεπτών και στην επιληπτική κατάσταση (επαναλαμβανόμενες κρίσεις διάρκειας τριάντα λεπτών χωρίς την ανάκτηση του επιπέδου συνείδησης). Η διαζεπάμη προκαλεί υπνηλία. Είναι διαθέσιμη μορφή χορήγησης από το ορθό για εξωνοσοκομειακή χρήση. Η μιδαζολάμη έχει αντικαταστήσει τη διαζεπάμη σε πολλές περιπτώσεις. 6. Μιδαζολάμη (Midazolam) Είναι βενδοδιαζεπίνη όπως οι άλλες. Οι ενδείξεις και οι παρενέργειες είναι ίδιες με της διαζεπάμης.[25] 22

23 III) Αναστολείς επαναπρόσληψης του γ-αμινοβουτυρικού οξέος GABA Η επαναπρόσληψη του γ-αμινιβουτυρικού οξέος διευκολύνεται από ειδικές ενώσεις μεταφοράς GABA οι οποίες μεταφέρουν το GABA από τη σύναψη στο νευρώνα και στα νευρογλοιακά κύτταρα. Το νιπεκοτικό οξύ και η τιαγκαμπίνη είναι αναστολείς αυτών των μεταφορέων. Αυτή η αναστολή αυξάνει την ποσότητα του GABA που είναι διαθέσιμο στη συναπτική σχισμή. Το γ-αμινοβουτυρικό οξύ παρατείνει το ανασταλτικό μετασυναπτικό δυναμικό. Τιαγκαμπίνη (Tiagabine) Εικόνα 7. Σχηματική απεικόνιση της χημικής δομής της τιαγκαμπίνης Η τιαγκαμπίνη είναι ένα παράγωγο του αναστολέα της πρόσληψης του γ- αμινοβουτυρικού οξέος. Μεταβολίζεται στο ήπαρ από το κυτόχρωμα P-450 αλλά οι μεταβολίτες του δεν έχουν αντιεπιληπτική δράση. Η τιαγκαμπίνη προκαλεί μικρή αύξηση του βαλπροϊκού. IV) Αναστολείς των τρανσαμινασών του γ-αμινοβουτυρικού οξέος (GABA) Το γ-αμινοβουτυρικό οξύ μεταβολίζεται με τρανσαμίνωση στον εξωκυττάριο χώρο μέσω της GABA-T. Η αναστολή αυτής της ενζυμικής διαδικασίας οδηγεί στην αύξηση του GABA στον εξωκυττάριο χώρο. Η βιγκαμπατρίνη αναστέλλει το ένζυμο GABA-T. 23

24 Βιγκαμπατρίνη (Vigabatrin) Η βιγκαμπατρίνη αυξάνει σημαντικά την εξωκυττάρια συγκέντρωση του GABA στον εγκέφαλο. Απεκκρίνεται με τα ούρα και δεν επάγει την δραστηριότητα των ηπατικών ενζύμων. Μπορεί να ελαττώσει στον ορό τη συγκέντρωση της φαινυτοΐνης μέχρι 25 %. V) Αντιεπιληπτικά με πιθανό μηχανισμό δράσης το γ- αμινοβουτυρικό οξύ. Το ένζυμο αποκαρβοξυλάση του γλουταμικού οξέος (GAD) μετατρέπει το γλουταμικό σε γ-αμινοβουτυρικό οξύ (GABA). Το βαλπροϊκό επίσης αποκλείει τους διαύλους νατρίου του νευρώνα κατά τη διάρκεια των επαναλαμβανόμενων πυροδοτήσεων. Η γκαμπαπεντίνη έχει ήπια ανταγωνιστική αναστολή στο ένζυμο GABA-T. 1. Γκαμπαπεντίνη (Gabapentin) Η γκαμπαπεντίνη συνδέεται με την α 2 δ (alpha2delta) υπομονάδα των διαύλων ασβεστίου στον εγκεφαλικό νεοφλοιό, στον ιππόκαμπο και στο νωτιαίο μυελό. Αυτός ο μηχανισμός πιθανόν είναι σημαντικός στην αποτελεσματικότητα του φαρμάκου στον πόνο. Η γκαμπαπεντίνη δεν συνδέεται με τις πρωτεΐνες του πλάσματος, δεν μεταβολίζεται και δεν επάγει τα ηπατικά ένζυμα. Απεκκρίνεται εξολοκλήρου αμετάβλητο. Σε ασθενείς με διαταραχές της νεφρικής λειτουργίας η δόση θα πρέπει να προσαρμόζεται ανάλογα με την κάθαρση της κρεατινίνης. Επίσης απομακρύνεται κατά τη διαδικασία της αιμοκάθαρσης. Η γκαμπαπαντίνη δεν έχει φαρμακοκινητικές αλληλεπιδράσεις με άλλα φάρμακα. Ωστόσο τα αντιόξινα μπορούν να μειώσουν την βιοδιαθεσιμότητα της.[5] 2. Πρεγκαμπαλίνη (Pregabalin) Σχήμα 9. Χημική δομή της πρεγκαμπαλίνης 24

25 Η πρεγκαμπαλίνη είναι ένα ανάλογο του νευροδιαβιβαστή γ- αμινοβουτυρικού οξέος (GABA) και έχει αναλγητική, αντιεπιληπτική και αγχολυτική δράση. Παρότι είναι ανάλογο του γ-αμινοβουτυρικού οξέος είναι ανενεργό στους υποδοχείς του. Ούτε η πρεγκαμπαλίνη ούτε η γκαμπαπεντίνη επηρεάζουν την συγκέντρωση του γ-αμινοβουτυρικού οξέος στον εγκεφαλικό ιστό, ούτε καταστέλλουν τη μεταφορά του σε συνθήκες εργαστηρίου (in vitro). Η πρεγκαμπαλίνη δεν συνδέεται με τις πρωτεΐνες του πλάσματος. Απεκκρίνεται μέχρι και 90% με τα ούρα αμετάβλητη. Δεν παρουσιάζει αλληλεπίδραση με άλλα φάρμακα. Χρησιμοποιείται σαν συμπληρωματικό φάρμακο στις εστιακές επιληπτικές κρίσεις. Η έλλειψη φαρμακοκινητικών αλληλεπιδράσεων, το γεγονός ότι δεν συνδέεται με τις πρωτεΐνες του πλάσματος και η απέκκριση του από τους νεφρούς το καθιστά ασφαλές φάρμακο για ασθενείς με ηπατική και νεφρική δυσλειτουργία. 3. Βαλπροϊκό (Depakine) Σχήμα 10. Χημική δομή του βαλπροϊκού Το βαλπροϊκό είναι από τα πιο χρησιμοποιημένα αντιεπιληπτικά φάρμακα παγκοσμίως. Είναι φάρμακο πρώτης εκλογής για τις πρωτοπαθής γενικευμένες επιληπτικές κρίσεις και είναι εγκεκριμένο για τις εστιακές. Το βαλπροϊκό ενισχύει τα δράση του γ-αμινοβουτυρικού οξέος. Είναι ένα απλό μόριο παρόμοιο με τα ενδογενή λιπαρά οξέα. Δεσμευέται με τις πρωτεΐνες του πλάσματος κατά %. Μεταβολίζεται στο ήπαρ κατά 96% μέσω β-οξείδωσης και γλυκουρονοποίησης. Το υπόλοιπο 4% απεκκρίνεται αμετάβλητο από τα ούρα. Κάποιοι μεταβολίτες πιθανόν είναι υπεύθυνοι για την ηπατοτοξικότητα. Είναι ένας ισχυρός αναστολέας της οξείδωσης και της γλυκουρονοποίησης. Αυξάνει τα επίπεδα του πλάσματος της φαινυτοΐνης, της φαινοβαρβιτάλης της καρβαμαζεπίνης και της λαμοτριγίνης. 25

26 VI) Αναστολείς του γλουταμικού Neurotransmiters Εικόνα 8α. Οι νευροδιαβιβαστές γ-αμινοβουτυρικό οξύ και γλουταμικό (σχηματική απεικόνιση) Το γλουταμικό και το ασπαρτικό είναι οι δύο πιο σημαντικοί διεγερτικοί νευροδιαβιβαστές στον εγκέφαλο. Το γλουταμικό είναι ένα σύνθετο σύστημα το οποίο περιλαμβάνει μακρομοριακούς υποδοχείς σε διαφορετικές θέσεις δέσμευσης όπως για παράδειγμα άλφα-άμινο-3υδρόξυ-5μεθυλισοξουζόλιο -4προπιονικό οξύ (AMPA), Ν-μεθύλ-D ασπαρτικό (NMDA) και γλυκίνη. Το NMDA στις θέσεις υποδοχής ανοίγει ένα δίαυλο και επιτρέπει μεγάλες ποσότητες ασβεστίου να εισέλθουν μαζί με ιόντα νατρίου. Αυτοί οι δίαυλοι κλείνουν από το μαγνήσιο στην κατάσταση ανάπαυσης. Οι ανταγωνιστές του NMDA έχουν ελάχιστη χρησιμότητα διότι προκαλούν ψυχώσεις και ψευδαισθήσεις. Επιπρόσθετα επηρεάζονται η μάθηση και η μνήμη. 26

27 Neurotransmiters Εικόνα 8β. Οι νευροδιαβιβαστές γ-αμινοβουτυρικό οξύ και γλουταμικό (σχηματική απεικόνιση) 1. Φελβαμάτη (Felbamate) Η φελβαμάτη είναι ένα ισχυρό αντιεπιληπτικό φάρμακο πολύ αποτελεσματικό σε πολλές μορφές επιληψίας. Λόγω της εμφάνισης απλαστικής αναιμίας και ηπατικής ανεπάρκειας η εγκρισή του για γενική χρήση έχει αποσυρθεί. Χρησιμοποιείται σε ελάχιστες περιπτώσεις στις οποίες το όφελος υπερισχύει του κινδύνου. Η φελβαμάτη εκτός από την αντιεπιληπτική δράση έχει βρεθεί ότι παρουσιάζει νευροπροστασία σε υποξική ισχαιμική βλάβη.[5] Η χρήση της λόγω των παρενεργειών περιορίζεται σε ασθενείς με σοβαρή εστιακή επιληψία και το σύνδρομο Lennox-Gastaut που δεν ανταποκρίνονται σε άλλες θεραπείες. Οι συνηθέστερες παρενέργειες είναι η αϋπνία, απώλεια βάρους, ναυτία, μειωμένη όρεξη, αδυναμία και λήθαργος. 27

Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας

Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας Επιληψία είναι μία νόσος με πολλαπλά αίτια και η διάγνωση τίθεται όταν ο ασθενής εμφανίσει δύο επεισόδια μη προκλητών επιληπτικών κρίσεων ή ένα επεισόδιο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ

ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ Αρκετά διαδεδομένη ασθένεια. Περισσότερα από 2,5 εκατομμύρια πάσχοντα άτομα στις ΗΠΑ. Η δεύτερη συχνότερη νευρολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ. PDF created with pdffactory Pro trial version

ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ. PDF created with pdffactory Pro trial version ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΛΗΨΙΑΣ Αρκετά διαδεδομένη ασθένεια. Περισσότερα από 2,5 εκατομμύρια πάσχοντα άτομα στις ΗΠΑ. Η δεύτερη συχνότερη νευρολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡIΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Διδασκαλία στο Τμήμα Φαρμακευτικής ΕΠΙΛΗΨΙΑ

ΙΑΤΡIΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Διδασκαλία στο Τμήμα Φαρμακευτικής ΕΠΙΛΗΨΙΑ ΙΑΤΡIΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Διδασκαλία στο Τμήμα Φαρμακευτικής 7-12-2016 ΕΠΙΛΗΨΙΑ ΠΑΝ. Η. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών OΡΙΣΜΟΙ Σύμφωνα με ILAE IBE (Epilepsia 2005)

Διαβάστε περισσότερα

Αγχολυτικά -Υπνωτικά. Χριστίνα άλλα. Λέκτορας Φαρμακολογίας. Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών

Αγχολυτικά -Υπνωτικά. Χριστίνα άλλα. Λέκτορας Φαρμακολογίας. Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών Αγχολυτικά -Υπνωτικά Χριστίνα άλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών e-mail: cdalla@med.uoa.gr http://www.med.uoa.gr/pharmacology Συμπτωματολογία DSMΙV Κατάθλιψη Αγχώδης διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακευτική Αντιμετώπιση της Επιληψίας - GUIDELINES ON THE PHARMACOLOGICAL TREATMENT OF EPILEPSY - UPDATED 2015

Φαρμακευτική Αντιμετώπιση της Επιληψίας - GUIDELINES ON THE PHARMACOLOGICAL TREATMENT OF EPILEPSY - UPDATED 2015 8 Φαρμακευτική αντιμετώπιση της επιληψίας / Guidelines on the pharmacological treatment of epilepsy ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΛΗΨΙΑ - ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ 2015 Φαρμακευτική Αντιμετώπιση της Επιληψίας - ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Επιληψία. Λεωνίδας Στεφανής

Επιληψία. Λεωνίδας Στεφανής Επιληψία Λεωνίδας Στεφανής Τι είναι μία επιληπτική κρίση; Όταν ένας πληθυσμός νευρωνικών κυττάρων έχει μια ανώμαλη, υπέρμετρη και παροξυσμική δραστηριότητα Αιφνίδια, παροδική διαταραχή της νευρολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Lamictal δισκία 25 mg. Lamictal δισκία 50 mg. Lamictal δισκία 100 mg. Lamictal δισκία 200 mg. Lamictal διασπειρόμενα/μασώμενα

Διαβάστε περισσότερα

Άγχος. Σοβαρό. Ήπιο. Scream, Edvard Munch Ένταση Ανησυχία Φόβος (ενεργοποίηση ) ταχυκαρδία, εφίδρωση τρόµος, αίσθηµα παλµών ΚΤ 2008

Άγχος. Σοβαρό. Ήπιο. Scream, Edvard Munch Ένταση Ανησυχία Φόβος (ενεργοποίηση ) ταχυκαρδία, εφίδρωση τρόµος, αίσθηµα παλµών ΚΤ 2008 Αγχολυτικά (ελάσσονα ηρεµιστικά) Υπνωτικά Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας Άγχος ΚΤ 2008 Scream, Edvard Munch Ένταση Ανησυχία Φόβος (ενεργοποίηση ) ταχυκαρδία, εφίδρωση τρόµος, αίσθηµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ Αυτές οι μεταβολές στη ΠΧΠ και το φύλλο οδηγιών χρήσης θα είναι εν ισχύ κατά την έκδοση της Κοινοτικής

Διαβάστε περισσότερα

Κανένα για αυτήν την παρουσίαση. Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini,

Κανένα για αυτήν την παρουσίαση. Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini, Κανένα για αυτήν την παρουσίαση Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini, 2 Κυκλοσπορίνη-θεραπευτικές ενδείξεις 3 Θεραπεία σοβαρών μορφών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Χριστίνα Δάλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών cdalla@med.uoa.gr www.med.uoa.gr/pharmacology Ισχύς (potency) ενός φαρμάκου (συνήθως εκφράζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές ενδείξεις

Θεραπευτικές ενδείξεις Θεραπευτικές ενδείξεις Το Vimpat ενδείκνυται ως συμπληρωματική αγωγή για την θεραπεία επιληπτικών κρίσεων εστιακής έναρξης με ή χωρίς δευτερογενή γενίκευση, σε ενήλικες και εφήβους ηλικίας 16-18 ετών που

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας ΚΤ 2008. Αντικαταθλιπτικά

Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας ΚΤ 2008. Αντικαταθλιπτικά Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας ΚΤ 2008 Αντικαταθλιπτικά ΚΤ 2008 Vincent van Gogh, 1890 ιαταραχές σε Συναίσθηµα Όρεξη Ύπνο Ενεργητικότητα lipido Μονοπολική Μείζων κατάθλιψη θλίψη -

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Γενικά Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν τους στόχους της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ Ι. Φυσιολογία και παθοφυσιολογία του πόνου... 15 1. Ορισμός και τύποι του πόνου... 15 1.1. Ο ορισμός του πόνου... 15 1.2.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Α ΣΥΝΑΠΤΙΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Α ΣΥΝΑΠΤΙΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Α ΣΥΝΑΠΤΙΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ Όπως συμβαίνει με τη συναπτική διαβίβαση στη νευρομυϊκή σύναψη, σε πολλές μορφές επικοινωνίας μεταξύ νευρώνων στο κεντρικό νευρικό σύστημα παρεμβαίνουν άμεσα ελεγχόμενοι

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΔΥΝΑΜΙΚΗ

ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΔΥΝΑΜΙΚΗ αλληλεπιδράσεις μεταξύ χημικών ουσιών και ζώντων οργανισμών) ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ Διακίνηση του φαρμάκου στον οργανισμό ΦΑΡΜΑΚΟΔΥΝΑΜΙΚΗ Μηχανισμό δράσης Βιοχημικές δράσεις Φυσιολογικές δράσεις η φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά.

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΦΑΡΜΑΚΟ. Φάρμακο λέμε οποιαδήποτε ουσία που όταν χορηγηθεί στον άνθρωπο, τα ζώα ή τα φυτά με συγκεκριμένο τρόπο και σε συγκεκριμένη δόση έχει θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών

Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών Από: Ελληνικό Ίδρυμα Ρευματολογικών Ερευνών Οι ρευματικές παθήσεις είναι συχνές στην αναπαραγωγική ηλικία των γυναικών. Στην πρόσφατη πανελλήνια επιδημιολογική έρευνα για τις ρευματικές παθήσεις στο γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ EVATON Β 12 Επικαλυμένα με λεπτό υμένιο δισκία (200+250+1.5) mg

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ EVATON Β 12 Επικαλυμένα με λεπτό υμένιο δισκία (200+250+1.5) mg ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ EVATON Β 12 Επικαλυμένα με λεπτό υμένιο δισκία (200+250+1.5) mg 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ: EVATON B 12 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ & ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ :

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Diacomit 250 mg καψάκια σκληρά 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε καψάκιο περιέχει 250 mg στιριπεντόλη.

Διαβάστε περισσότερα

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ΤΟΥΛΟΥΜΤΖΗ ΜΑΡΙΑ Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ώρες πριν την προσέλευση Αίσθημα ζάλης

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Vimpat 50 mg δισκία επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Το κάθε επικαλυμμένο με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Vimpat 50 mg δισκία επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Το κάθε επικαλυμμένο με

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος Παράρτημα III Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος Σημείωση: Οι αλλαγές στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών Προϊόντος και του Φύλλου Οδηγιών Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Vimpat 50 mg δισκία επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Το κάθε επικαλυμμένο με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ BACTROBAN αλοιφή 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ 1g αλοιφής περιέχει 20mg mupirocin. Για τον πλήρη κατάλογο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ. Panadol 250 mg υπόθετα Παρακεταμόλη

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ. Panadol 250 mg υπόθετα Παρακεταμόλη ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ Panadol 250 mg υπόθετα Παρακεταμόλη Διαβάστε προσεκτικά ολόκληρο το φύλλο οδηγιών χρήσης πριν αρχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτό το φάρμακο, διότι περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ EVATON-B. Ενέσιμο διάλυμα.

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ EVATON-B. Ενέσιμο διάλυμα. ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ EVATON-B Ενέσιμο διάλυμα 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ EVATON-B, ενέσιμο διάλυμα (10+4+4+40+6)mg/2ml AMP 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Ανά 2ml: Thiamine

Διαβάστε περισσότερα

Summary of Product. Greece

Summary of Product. Greece Summary of Product Characteristics Greece ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Diacomit 250 mg καψάκια σκληρά 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Οστεοπόρωση. Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία. Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Οστεοπόρωση Διάγνωση, πρόληψη και θεραπεία Δρ. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Η οστεοπόρωση είναι πιο συχνή από τις παθήσεις της καρδιάς και των πνευμόνων Οστεοπόρωση: Η σιωπηλή επιδημία

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι τροποποιήσεις της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση

Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση 1 Θεραπευτικές Παρεμβάσεις στην Πολλαπλή Σκλήρυνση Τα θεραπευτικά σχήματα τα οποία περιγράφονται παρακάτω είναι βασισμένα σε κλινικές μελέτες Φάσης ΙΙΙ και στις εγκρίσεις θεραπειών από τους Οργανισμό Φαρμάκων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ. Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Δρ. Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου

ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ. Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Δρ. Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ Γεώργιος Ι. Πανουτσόπουλος Δρ. Φυσιολογίας του Ανθρώπου Τμήμα Νοσηλευτικής Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου 1 Ο πρώτος χρόνος μετά τη γέννηση έχει τις μεγαλύτερες και ταχύτερες φυσιολογικές

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ. Panadol 120 mg/5 ml πόσιμο εναιώρημα Παρακεταμόλη

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ. Panadol 120 mg/5 ml πόσιμο εναιώρημα Παρακεταμόλη ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ Panadol 120 mg/5 ml πόσιμο εναιώρημα Παρακεταμόλη Διαβάστε προσεκτικά ολόκληρο το φύλλο οδηγιών χρήσης προτού αρχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτό το φάρμακο,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Ανακούφιση των συμπτωμάτων ήπιας έως μέτριας οστεοαρθρίτιδας των γονάτων.

Ανακούφιση των συμπτωμάτων ήπιας έως μέτριας οστεοαρθρίτιδας των γονάτων. ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ EFFER ACTIV 2.ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε δισκίο περιέχει 1,5 g γλυκοζαμίνης (ως υδροχλωρική γλυκοζαμίνη) Για τον

Διαβάστε περισσότερα

Written by Δρ Δημήτριος Ν. Γκέλης, Ιατρός, Οδοντίατρος, Ωτορινολαρυγγολόγος, Thursday, 20 December :49 -

Written by Δρ Δημήτριος Ν. Γκέλης, Ιατρός, Οδοντίατρος, Ωτορινολαρυγγολόγος, Thursday, 20 December :49 - Ζιρτέκ (Ζirtek) Cetirizine Dihydrochloride Δισκία επικαλυμένα με λεπτό υμένιο ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΠΑΤΟ ΧΡΗΣΤΗ 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος 1.1 Εμπορική ονομασία φαρμάκου: ΖΙΡΤΕΚ 1.2 Σύνθεση Δραστική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ

ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ 1 ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΕΦΡΟΛΙΘΙΑΣΗ Κυριακή Σταματέλου Ειδικός Νεφρολόγος, MBA Τι είναι η νεφρολιθίαση; Η νεφρολιθίαση λέγεται κοινά «πέτρες στα νεφρά» και είναι γνωστή στην ανθρωπότητα από τα αρχαία χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα

Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Journalist Handbook 1 Πληροφορίες για Δημοσιογράφους Νοσος Cushing Μάθετε περισσότερα Νοσος Cushing 3 TΙ ΕΙΝΑΙ Η ΝΟΣΟΣ CUSHING; Πριν μιλήσουμε για τη Νόσο Cushing, θα πρέπει να κατανοήσουμε την ασθένεια

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ Ι Μη Ναρκωτικά Αναλγητικά

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ Ι Μη Ναρκωτικά Αναλγητικά ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ Ι Μη Ναρκωτικά Αναλγητικά Π. ΠΑΠΠΑΣ Εργαστήριο Φαρµακολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων Αντιµετώπιση του πόνου ΑΝΑΛΓΗΤΙΚΑ αίσθηµα πόνου Ναρκωτικά αναλγητικά Μη ναρκωτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΝΕΥΡΑΛΓΙΑΣ ΤΡΙ ΥΜΟΥ ΝΕΟΤΕΡΑ Ε ΟΜΕΝΑ

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΝΕΥΡΑΛΓΙΑΣ ΤΡΙ ΥΜΟΥ ΝΕΟΤΕΡΑ Ε ΟΜΕΝΑ ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Κλινική Φαρµακολογία και Θεραπευτική» ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΝΕΥΡΑΛΓΙΑΣ ΤΡΙ ΥΜΟΥ ΝΕΟΤΕΡΑ Ε ΟΜΕΝΑ ΑΡΓΥΡΙΟΣ Α. ΚΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ ΑΛΕΞΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Tοξικότητα. Αρτεμις Ντονά Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας. 6/3/2008 Αρτεμις Αγησ. Ντονά

Tοξικότητα. Αρτεμις Ντονά Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας. 6/3/2008 Αρτεμις Αγησ. Ντονά Tοξικότητα Αρτεμις Ντονά Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας Αντικείμενα του μαθήματος Να εξοικειωθεί με την έννοια της τοξικότητας, όργανο στόχος Να μπορεί να ξεχωρίσει την οξεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα 8 Μαρτίου 2011 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ένας στους δυο θανάτους, ασθενών με Χρόνια Νεφρική Νόσο, οφείλεται σε καρδιαγγειακό επεισόδιο και όχι στη νόσο αυτή καθ αυτή!!! Αυτό ανέφερε

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι σχετικές παράγραφοι της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του

Διαβάστε περισσότερα

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια

Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια ρ ZΩΗ ΚΑΤΣΑΡΟΥ Νευρολόγος ιευθύντρια ΕΣΥ Η νόσος του Parkinson δεν είναι µόνο κινητική διαταραχή. Έχει υπολογισθεί ότι µέχρι και 50% των ασθενών µε νόσο Πάρκινσον, µπορεί να βιώσουν κάποια µορφή κατάθλιψης,

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ

ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ Διπλωματική Εργασία Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κλινική Φαρμακολογία και Θεραπευτική» Ιούλιος 2015 Ορισμοί Σύνδρομο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ. Π. Παππάς

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ. Π. Παππάς ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ Π. Παππάς ΑΥΤΟΧΘΟΝΑ ΒΙΟ ΡΑΣΤΙΚΑ ΜΟΡΙΑ Κατηγορίες ιστικών ορµονών Αποκαρβοξυλιωµένα αµινοξέα (ισταµίνη, σεροτονίνη) Πολυπεπτίδια (κινίνες, ουσία Ρ) Εικοσανοειδή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ INFLABION. ( ιακετυλρεΐνη)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ INFLABION. ( ιακετυλρεΐνη) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ INFLABION ( ιακετυλρεΐνη) 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ INFLABION 50 mg σκληρά καψάκια 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε καψάκιο περιέχει 50 mg διακετυλρεΐνη.

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου

Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου Γράφει: Ευθυμία Πετράτου, Ειδική Παθολόγος, Υπεύθυνη Ιατρείου Διαταραχής Λιπιδίων, Ιατρικού Π. Φαλήρου Οι δυσλιπιδαιμίες είναι παθολογικές καταστάσεις με διαταραχές των λιπιδίων του αίματος ποσοτικές αλλά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΙΓΜΑΤΑ ΞΕΝΟΒΙΟΤΙΚΗ ΟΥΣΙΑ χημική ουσία που δεν παράγεται στον οργανισμό και εισαγόμενη στον οργανισμό δεν αξιοποιείται για την εξασφάλιση ενέργειας ή σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

Version 7.2, 10/2006 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

Version 7.2, 10/2006 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Version 7.2, 10/2006 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Lactated Ringer s Injection/Fresenius, (3,1+0,3+6+0,2)g, ενέσιμο διάλυμα για έγχυση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗ ΦΑΡΜΑΚΟ ΥΝΑΜΙΚΗ. Μάριος Μαρσέλος Καθηγητής Φαρµακολογίας Ιατρική Σχολή Πανε ιστήµιο Ιωαννίνων

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗ ΦΑΡΜΑΚΟ ΥΝΑΜΙΚΗ. Μάριος Μαρσέλος Καθηγητής Φαρµακολογίας Ιατρική Σχολή Πανε ιστήµιο Ιωαννίνων ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗ ΦΑΡΜΑΚΟ ΥΝΑΜΙΚΗ Μάριος Μαρσέλος Καθηγητής Φαρµακολογίας Ιατρική Σχολή Πανε ιστήµιο Ιωαννίνων ΦΑΡΜΑΚΟΚΙΝΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΤΥΧΗΣ ΕΝΟΣ ΦΑΡΜΑΚΟΥ ΣΤΟΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ ΝΙΜΟΤΟΡ

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ ΝΙΜΟΤΟΡ Bayer cross ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ ΝΙΜΟΤΟΡ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1.1Ονομασία: NIMOTOP 1.2 Σύνθεση: Δραστική ουσία : Nimodipine Έκδοχα : cellulose microcrystalline, maize starch, polyvidone

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Ø Κατάγµατα χαµηλής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Γ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Γ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Γ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ Ορίζουμε ως διαβιβαστή μια ουσία που απελευθερώνεται από έναν νευρώνα σε μια σύναψη και που επηρεάζει ένα άλλο κύτταρο, είτε έναν νευρώνα είτε ένα κύτταρο

Διαβάστε περισσότερα

Στη δυστονία έχουμε ακούσια σύσπαση μυών

Στη δυστονία έχουμε ακούσια σύσπαση μυών Δυστονία Δυστονία Στη δυστονία έχουμε ακούσια σύσπαση μυών προκαλώντας ανεξέλεγκτες επαναλαμβανόμενες ή στροφικές κινήσεις του προσβεβλημένου τμήματος του σώματος. Τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια ή

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ IRBEPRESS 75 mg, 150 mg, 300 mg δισκία Ιρβεσαρτάνη

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ IRBEPRESS 75 mg, 150 mg, 300 mg δισκία Ιρβεσαρτάνη ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ IRBEPRESS 75 mg, 150 mg, 300 mg δισκία Ιρβεσαρτάνη Διαβάστε προσεκτικά ολόκληρο το φύλλο οδηγιών χρήσης προτού αρχίσετε να παίρνετε αυτό το φάρμακο. Φυλάξτε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΤΑΚΟΙΑΣ Β. - ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι. gr

ΜΠΑΤΑΚΟΙΑΣ Β. - ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι.  gr ΜΠΑΤΑΚΟΙΑΣ Β. - ΑΒΡΑΜΙ ΗΣ Α. ενδοκρινολόγοι ΓΕΝΙΚΑ παραγωγή στο κωνάριο /επίφυση (αµφιβληστροειδή, έντερο) ΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ µε: διάθεση, ύπνο, jet-lag, ανοσία, αντιοξειδωτική δράση, καρκίνο, αναστολή γήρανσης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015

ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ. Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΤΡΙΤΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Άσκηση και τρίτη ηλικία Μάθημα Επιλογής Κωδικός: 005 Εαρινό εξάμηνο 2015 ΑΣΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΡΙΤΗ ΗΛΙΚΙΑ Περιεχόμενα προηγούμενης διάλεξης Περιγραφή παθολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρολυτικές διαταραχές των αλκοολικών. Γεώργιος Τουλκερίδης, Νεφρολόγος, Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας, Κύπρος

Ηλεκτρολυτικές διαταραχές των αλκοολικών. Γεώργιος Τουλκερίδης, Νεφρολόγος, Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας, Κύπρος Ηλεκτρολυτικές διαταραχές των αλκοολικών Γεώργιος Τουλκερίδης, Νεφρολόγος, Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας, Κύπρος Αλκοολισμός Διαταραχή από χρήση αλκοόλ (αιθανόλη C 2 H 6 O) 208.000.000 αλκοολικοί σε όλο τον

Διαβάστε περισσότερα

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Διαβήτης. Ακούμε καθημερίνα γύρω μας πως εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από διαβήτη ή παχυσαρκία. Όμως, τι πραγματικά είναι αυτό; Τι ειναι ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης των φαρμακευτικών προϊόντων που περιέχουν νιμεσουλίδη για συστημική χρήση (βλ.

Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης των φαρμακευτικών προϊόντων που περιέχουν νιμεσουλίδη για συστημική χρήση (βλ. Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης που παρουσιάστηκαν από τον ΕΜΑ 41 Επιστημονικά πορίσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ

ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΣΤΡΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΜΑΝΩΛΙΑ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΤΕΛΛΑ ΠΑΝΑΓΟΥΛΗ ΕΥΗ ΡΕΜΕΔΙΑΚΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Το στρες Πρώτη νευροενδοκρινολογική απάντηση Δεύτερη νευροενδοεκρινολογική απάντηση Ο υποθάλαμος Κορτιζόλη

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΑΛΚΟΟΛΙΣΜΟΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΑΛΚΟΟΛΙΣΜΟΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΑΛΚΟΟΛΙΣΜΟΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Η υπέρμετρη κατανάλωση οινοπνεύματος αποτελεί τη μοναδική κυριότερη

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ:

1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ: ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ GLIATILIN (Choline alfoscerate) 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: GLIATILIN 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ: Μαλακές Κάψουλες:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Περιοδική υπερκαλιαιμική παράλυση

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Περιοδική υπερκαλιαιμική παράλυση ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Περιοδική υπερκαλιαιμική παράλυση ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ Αγόρι 6 ετών μεταφέρεται στον οικογενειακό ιατρό από τους γονείς του λόγω εμφάνισης δυσκολίας στην κίνηση των άκρων (άνω και

Διαβάστε περισσότερα

Summary of Product characteristics cyprus

Summary of Product characteristics cyprus Summary of Product Characteristics Cyprus 1 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Diacomit 250 mg καψάκια σκληρά 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε καψάκιο

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης Σημείωση: Αυτές οι τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης

Διαβάστε περισσότερα

Στον χρόνιο αλκοολισμό, παρουσιάζονται διαταραχές ποικίλου βαθμού του νευρικού συστήματος (τρεμούλιασμα, πολυνευρίτιδα, διανοητική σύγχυση,

Στον χρόνιο αλκοολισμό, παρουσιάζονται διαταραχές ποικίλου βαθμού του νευρικού συστήματος (τρεμούλιασμα, πολυνευρίτιδα, διανοητική σύγχυση, Αλκοολισμός ΟΡΙΣΜΟΣ Ο όρος αναφέρεται για πρώτη φορά από έναν Ολλανδό γιατρό στα τέλη της δεκαετίας του 1840, ενώ αναλύθηκε σε νόσο το 1972 από το γιατρό John Coakley Lettson. Αλκοολισμός σημαίνει δηλητηρίαση

Διαβάστε περισσότερα

Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά, α-αποκλειστές, νιτρώδη: πού, πότε, πώς

Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά, α-αποκλειστές, νιτρώδη: πού, πότε, πώς Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά, α-αποκλειστές, νιτρώδη: πού, πότε, πώς Ηρακλής Αβραμόπουλος Παθολόγος Ιατρείο Υπέρτασης Νοσοκομείο Υγεία Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά ΒΒ Χάλαση των αγγείων Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ σε δραστικά συστατικά FISH OIL (EICOSAPENTAENOIC ACID) & (DOCOSAHEXAENOIC

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΑΜΙΝΟΦΥΛΛΙΝΗ ΕΝΕΣΙΜΟ ΔΙΑΛΥΜΑ / DEMO 250mg/10ml AMP

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΑΜΙΝΟΦΥΛΛΙΝΗ ΕΝΕΣΙΜΟ ΔΙΑΛΥΜΑ / DEMO 250mg/10ml AMP ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΑΜΙΝΟΦΥΛΛΙΝΗ ΕΝΕΣΙΜΟ ΔΙΑΛΥΜΑ / DEMO 250mg/10ml AMP 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΑΜΙΝΟΦΥΛΛΙΝΗ ΕΝΕΣΙΜΟ ΔΙΑΛΥΜΑ / DEMO 250mg/10ml AMP 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III Τροποποιήσεις των σχετικών παραγράφων της περίληψης χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης 36/44 A. Περίληψη Χαρακτηριστικών του Προϊόντος 4.1 Θεραπευτικές ενδείξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΜΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΑΝ Α Π Λ Η Ρ Ω Τ Ρ Ι Α Π Ρ Ο Ϊ Σ ΤΑΜ Ε Ν Η ΟΥ Ρ ΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ- Ο Γ ΚΟΛΟ Γ Ι ΚΟΥ Τ Μ Η Μ ΑΤΟ Σ ΑΝ Θ «Θ Ε ΑΓ Ε Ν Ε Ι Ο» ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Ferrum Fol Hausmann 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Ferrum Fol Hausmann, Μασώμενα δισκία, (100 + 0,350) mg/δισκίο. 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ (σε

Διαβάστε περισσότερα

Σχετιζομενος Με Το NLRP-12 Υποτροπιαζων Πυρετος

Σχετιζομενος Με Το NLRP-12 Υποτροπιαζων Πυρετος www.printo.it/pediatric-rheumatology/cy/intro Σχετιζομενος Με Το NLRP-12 Υποτροπιαζων Πυρετος Έκδοση από 2016 1. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΟΣ ΜΕ ΤΟ NLRP12 ΥΠΟΤΡΟΠΙΑΖΩΝ ΠΥΡΕΤΟΣ 1.1 Τι είναι; Ο σχετιζόμενος με

Διαβάστε περισσότερα

PIRANTAL (Topiramate)

PIRANTAL (Topiramate) PIRANTAL (Topiramate) 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΟΥ Pirantal 25 mg δισκία επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο Pirantal 50 mg δισκία επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο Pirantal 100 mg δισκία επικαλυμμένα με λεπτό υμένιο

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακολογία Τμήμα Ιατρικής Α.Π.Θ.

Φαρμακολογία Τμήμα Ιατρικής Α.Π.Θ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Α.Π.Θ. Ενότητα 3: Φαρμακοδυναμική Μαρία Μυρωνίδου-Τζουβελέκη Α.Π.Θ. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 223/31

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 223/31 26.8.2009 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 223/31 ΟΔΗΓΙΑ 2009/113/ΕΚ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 25ης Αυγούστου 2009 σχετικά με την τροποποίηση της οδηγίας 2006/126/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση

Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση Κεφάλαιο 15 (Ιατρική Γενετική) Προγεννητική διάγνωση Η προγεννητική διάγνωση Ενδείξεις: -Προχωρημένη ηλικία μητέρας (πιο συχνό: σύνδρομο Down) -Προγενέστερο παιδί με de novo χρωμοσωμική ανωμαλία -Ύπαρξη

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων

Παράρτημα. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml Σημαντικές πληροφορίες ασφάλειας για γιατρούς Σκοπός αυτού του εγχειριδίου είναι να παρέχει σε γιατρούς με δικαίωμα συνταγογράφησης και χορήγησης

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας

Οδηγίες για την Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας Οδγίες για τν Φαρμακευτική θεραπεία τς επιλψίας Η Επιλψία είναι μία νόσος του εγκεφάλου τς οποίας καταστάσεις: διάγνωσ τίθεται όταν υπάρχουν μία από τις κάτωθι 1.Τουλάχιστον δύο μ προκλτές (ή αντανακλαστικές)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Β ΔΙΑΒΙΒΑΣΗ ΣΤΗ ΝΕΥΡΟΜΥΪΚΗ ΣΥΝΑΨΗ

ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Β ΔΙΑΒΙΒΑΣΗ ΣΤΗ ΝΕΥΡΟΜΥΪΚΗ ΣΥΝΑΨΗ ΜΑΘΗΜΑ 3ο ΜΕΡΟΣ Β ΔΙΑΒΙΒΑΣΗ ΣΤΗ ΝΕΥΡΟΜΥΪΚΗ ΣΥΝΑΨΗ Η νευρομυϊκή σύναψη αποτελεί ιδιαίτερη μορφή σύναψης μεταξύ του κινητικού νευρώνα και της σκελετικής μυϊκής ίνας Είναι ορατή με το οπτικό μικροσκόπιο Στην

Διαβάστε περισσότερα