Στο δρόμο της αειφορίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Στο δρόμο της αειφορίας"

Transcript

1 Κ.Κ. ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ 57 (σελ. 4) Aρ. φύλλου 7 ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 KIERAN EGAN Επίτιμος Διδάκτορας του ΤΕΠΑΕΣ ΘΕΑΤΡΟ ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 ΡΟΔΟΣ: Συνέδριο & Σύνοδος Προέδρων Παιδαγωγικών Τμημάτων ΜΥΤΙΛΗΝΗ: Εκδηλώσεις για την Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων Στο δρόμο της αειφορίας (σελ. 3) Η ΠΡΟΒΑ συνεχίζει να εντυπωσιάζει (σελ. 14) ΘΕΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Σύγχρονα μεταναστευτικά ζητήματα και επιπτώσεις στον ελληνικό νησιωτικό χώρο (σελ. 13) ΟΡΚΩΜΟΣΙΑ Σχολές Περιβάλλοντος & Κοινωνικών Επιστημών (σελ. 2) Η επανασυγκρότηση της Επιτροπής «Φύση 2000» (σελ. 8) Οι Green Teachers καλλιεργούν την ιδέα ενός αειφόρου Πανεπιστημίου (σελ. 8-9) Ευρωπαϊκή προοπτική στις περιβαλλοντικές σπουδές (σελ. 10) Ανακύκλωση χαρτιού και πλαστικού στη Μυτιλήνη (σελ. 9) LEDDRA Αναζήτηση λύσεων στο πρόβλημα της υποβάθμισης του εδάφους και της ερημοποίησης (σελ. 6) Εκδηλώσεις για την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος (σελ. 15) Μόδα στο χώρο του παραμυθιού Gothic πριγκήπισσες φιγουράρουν δίπλα στην Αλίκη από τη Χώρα των Θαυμάτων, αποκεφαλισμένες ελισαβετιανές βασίλισσες βρίσκονται κοντά σε πολεμιστές των άστρων και σαμουράι (σελ. 12) Open Dance: μια διαδικτιακή εφαρμογή για την εκμάθηση παραδοσιακών χορών (σελ. 13) ΦΩΤΟ: ΠΑΝ. ΔΗΜΗΤΡΑΚΟΠΟΥΛΟΣ - ΤΟΥΛΙΠΑ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑΣΟ ΤΗΣ ΛΕΣΒΟΥ

2 2 EDITORIAL ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 Μήνας αναστοχασμού Τέσσερα σημειακά γεγονότα χαρακτηρίζουν τον Ιούνιο, τα οποία όμως πρέπει να ιδωθούν μέσα από μια μακροσκοπική οπτική που συγκλίνει στην ιδέα της αειφορίας, για την κοινωνία, το περιβάλλον, την ανάπτυξη. Το πρώτο είναι η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος (5 Ιουνίου), μια γιορτή που καθιερώθηκε για να υπενθυμίζει στον άνθρωπο την ευθύνη του απέναντι στον - έμβιο και μη - κόσμο που τον περιβάλλει. Καθώς οι συνέπειες της ανθρώπινης παρέμβασης στον πλανήτη γίνονται ολοένα πιο συχνά εμφανείς με τραγικό τρόπο, οι δράσεις ευαισθητοποίησης και ενεργοποίησης της πανεπιστημιακής κοινότητας και της ευρύτερης κοινωνίας, αλλά και η σχετική έρευνα που τις υποστηρίζει, πολλαπλασιάζονται και ξεπερνούν τα όρια της Παγκόσμιας Ημέρας Περιβάλλοντος. Το δεύτερο είναι η ορκωμοσία αποφοίτων από τις Σχολές Κοινωνικών Επιστημών και Περιβάλλοντος (14 Ιουνίου). Οι τελετές καθομολόγησης ήταν ανέκαθεν γεγονότα γεμάτα χαρά και συγκίνηση. Όμως σηματοδοτούν και την έναρξη της περιόδου που θα αξιολογηθεί στην πράξη η δουλειά που έχει γίνει - από διδάσκοντες και φοιτητές - τα προηγούμενα χρόνια. Κατά πόσο οι απόφοιτοι διαμόρφωσαν ολοκληρωμένες προσωπικότητες για να δημιουργήσουν στον επαγγελματικό στίβο και να κάνουν την κοινωνία καλύτερη; Το τρίτο είναι η Σύνοδος Παιδαγωγικών Τμημάτων που πραγματοποιείται στη Ρόδο (19-20 Ιουνίου). Σε μια εποχή που οι πολιτικές, κοινωνικές και οικονομικές δομές της χώρας μας μοιάζουν να καταρρέουν, η Εκπαίδευση οφείλει να καλλιεργήσει στις νεώτερες γενιές τις αναγκαίες ικανότητες και τις αξίες που θα υποστηρίξουν μεσο-μακροπρόθεσμα την ανάκαμψη της χώρας. Υπό αυτό το πρίσμα, οι προσδοκίες από τη Σύνοδο για τη δρομολόγηση ουσιαστικών παρεμβάσεων στην Εκπαίδευση - όλων των βαθμίδων - είναι μεγάλες. Το τέταρτο γεγονός είναι η Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων (20 Ιουνίου). Οι εκδηλώσεις που συνδιοργανώνει το Τμήμα Κοινωνιολογίας φαίνεται πως είναι προσανατολισμένες να αναδείξουν ότι το ζήτημα της προσφυγιάς μάς αφορά όλους και είναι σύνθετο. Είναι θέμα πολιτικό, κοινωνικό, είναι ένα θέμα ανθρωπιάς που δεν μπορούμε πλέον να κάνουμε ότι δε βλέπουμε. Ταξιδιάρικα πουλιά Αρχές καλοκαιριού και ο πρώτος καύσωνας βρίσκεται προ των πυλών. Ευτυχώς η θαλασσινή αύρα ξυπνάει ευχάριστα τη Μυτιλήνη. Οι άνθρωποι στους δρόμους ακόμα νυσταγμένοι. Οι ταξιτζήδες στην πιάτσα σχολιάζουν με αιχμές τα αποτελέσματα των αγώνων του Mundial. Μερικοί συνταξιούχοι απολαμβάνουν τον πρωινό καφέ στον κήπο και στα καφενεία της προκυμαίας. Όλα μοιάζουν όπως σε μια συνηθισμένη ημέρα. Κι όμως, το στίγμα της ημέρας θα δώσει μια κυρία που μόλις έφτασε με το πλοίο, ελαφρώς ταλαιπωρημένη. Τραβώντας τη βαλίτσα της φτάνει στο πρώτο ταξί. «Χρυσομαλλούσα, παρακαλώ. Η κόρη μου μένει εκεί. Φοιτήτρια είναι στο Πανεπιστήμιο. Ορκίζεται σήμερα Κοινωνιολόγος!» Μόλις ξημέρωσε η μέρα της ορκωμοσίας στη Μυτιλήνη. Δεν είναι μια συνηθισμένη ημέρα. Δεν περνά πολλή ώρα και από τα ξενοδοχεία ξεπροβάλλουν οι πρώτες καλοντυμένες κυρίες. Δίνουν ήδη οδηγίες, καθορίζουν το πρόγραμμα της ημέρας. Αρκετές από αυτές συνοδεύονται από τους συζύγους. Εκείνοι, στωικά, θέλουν να απολαύσουν χωρίς άγχος τη μέρα που το παιδί τους θα πάρει το πτυχίο. Τόσοι αγώνες, τόσος κόπος, όλη τους η ζωή ή τουλάχιστον τα τελευταία αρκετά χρόνια, γι αυτήν τη στιγμή. Ορισμένοι γονείς είχαν τη δυνατότητα να επισκέπτονται τα παιδιά συχνά. Άλλοι πάλι όχι. «Τόσα χρόνια ερχόμουν με χιόνια και μποφώρ τώρα στην ορκωμοσία δε θα ρχόμουν;», έλεγε ανακουφισμένη μια μητέρα. Τα κομμωτήρια γεμάτα από νωρίς με νεαρές που θέλουν διακαώς ένα νέο look, συνοδευόμενες από μαμά κι αδελφή. Χρυσές δουλειές θα κάνουν αυτό το πρωινό και τα λουλουδάδικα. Όσο για τις ταβέρνες, τα περισσότερα τραπέζια είναι ήδη ρεζερβέ, όχι μόνο για το μεσημέρι, αμέσως μετά την ορκωμοσία, αλλά και το βράδυ. Στα νυχτερινά μπαρ και κλαμπ, ξεσηκωμός από την προηγούμενη μέρα Η ώρα έχει πάει 11 και έξω από το Δημοτικό Θέατρο συνωστίζεται ήδη πολύς κόσμος. Τελειόφοιτοι φοιτητές και φοιτήτριες, άλλοι ντυμένοι κυριλέ περιμένοντας να φορέσουν την τήβεννό τους, και άλλοι πιο εναλλακτικοί, που σχολιάζουν με μια δόση ειρωνείας τις «αμερικανιές» που βλέπουν γύρω τους. Όλες και όλοι, πάντως, μοιράζονται παρόμοια συναισθήματα. Χαρά, ανακούφιση, συγκίνηση, περηφάνεια, αμηχανία για το μέλλον, λύπη που αφήνουν τις παρέες και το νησί Ναι, άλλωστε το νησί αυτό είναι πλέον η δεύτερη πατρίδα τους. Τριγύρω παντού φίλοι, γονείς, συγγενείς, καθηγητές, φωτογράφοι και αρκετοί περίεργοι είναι το γεγονός της πόλης! Με μια μικρή καθυστέρηση ξεκινά η τελετή. Ορκίζονται περίπου 250 φοιτήτριες και φοιτητές. Το αμφιθέατρο είναι κατάμεστο και η ατμόσφαιρα πολύ φορτισμένη. «Για τα παιδιά μας στεκόμαστε και στο ένα πόδι», ακούστηκε να λέει μια μητέρα. Το προσωπικό του Πανεπιστημίου σε εγρήγορση, συνεχίζει να φροντίζει στο παρασκήνιο για τους τελειόφοιτους, όπως φρόντιζε όλα αυτά τα χρόνια. Στο βήμα εμφανίζεται η συντονίστρια της εκδήλωσης και καλεί πρώτα τους καθηγητές, τους κοσμήτορες και τις πρυτανικές αρχές. Όλα είναι έτοιμα. Ξεπροβάλλουν οι τελειόφοιτοι και το θέατρο σείεται Ο πρύτανης και οι πρόεδροι των Τμημάτων θα κάνουν ένα μικρό «απολογισμό». «Μας εμπιστευτήκατε τα παιδιά σας εφήβους μόλις, τα αγκαλιάσαμε αυτά τα χρόνια, τα μορφώσαμε και τα παραδίνουμε στην κοινωνία ώριμους και δημιουργικούς πολίτες, καλούς επιστήμονες», θα πουν. Όταν τα χέρια υψώνονται για να δώσουν τον όρκο, επικρατεί απόλυτη σιγή. Η συγκίνηση στο κατακόρυφό της. Οι πρωτεύσαντες διαβάζουν τον όρκο και όλοι μαζί επαναλαμβάνουν. Αυτό ήταν! Δε μένει παρά να παραλάβουν τα πτυχία τους από τον πρόεδρο του Τμήματος και τον πρύτανη. Οι πτυχιούχοι παραλαμβάνουν το πτυχίο τους. Πώς, άραγε, είχαν φανταστεί αυτήν τη στιγμή και πώς είναι στην πραγματικότητα; Οι πιο «δημοφιλείς» κάνουν εμφανή την παρουσία τους, αφού το «fun club» κάνει σαματά στο αμφιθέατρο. Δε θα πάρει πολλή ώρα και όλες/όλοι μαζί θα βρεθούν έξω από το αμφιθέατρο. Αγκαλιές, λουλούδια, άπειρες φωτογραφίες και γονείς περήφανοι, πολύ περήφανοι. Η πόλη πλημμυρίζει πτυχιούχους. Η μέρα έχει πλέον άλλο χρώμα. Η ατμόσφαιρα είναι γεμάτη συναισθήματα και οι πολίτες αναγνωρίζουν ότι το Πανεπιστήμιο έχει δώσει ένα πνεύμα ανανέωσης και φρεσκάδας στον τόπο τους. Τα παιδιά θα απολαύσουν τις τελευταίες μέρες στο νησί με τους φίλους τους, απαλλαγμένα από το άγχος των μαθημάτων και των εξετάσεων. Θα κάνουν ένα μάλλον γρήγορο απολογισμό αυτών των χρόνων και θα ανοίξουν την πόρτα της κοινωνίας Ταξιδιάρικα πουλιά Όταν κάποτε επιστρέψουν ξανά στο νησί, το πιο πιθανό είναι ότι θα δακρύσουν Στιμιότυπα από την ορκωμοσία των Σχολών Περιβάλλοντος και Κοινωνικών Επιστημών τη 14 η Ιουνίου MHNIAIA ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΟΥ ΠANEΠIΣTHMIOY AIΓAIOY ΚΩΔΙΚΟΣ 8582 Διεύθυνση: Πανεπιστήμιο Αιγαίου Λόφος Πανεπιστημίου Kτήριο Διοίκησης Τ.Κ , Μυτιλήνη Τηλ.: , , Fax: URL: Ιδιοκτησία: Εταιρεία Αξιοποίησης & Διαχείρισης Περιουσίας Πανεπιστημίου Αιγαίου Εκδότης: Καθηγητής Ανδρέας Ι. Τρούμπης, Πρύτανης Επιτροπή ύλης: Κώστας Γαβριλάκης, Μάριος Μπαλής (Γραφείο Πρυτανείας) Κόμικς και σκίτσα ICONOTOPIA - Zaro Διόρθωση κειμένων: Χριστίνα Καλλέργη Σχεδιασμός - Σελιδοποίηση: Χρήστος Παρασκευαΐδης Παραγωγή - Εκτύπωση: Επικοινωνία Λέσβου Α.Ε. Καρά Τεπέ, Τ.Κ Μυτιλήνη, Τηλ.:

3 ΙΟΥΝΙΟΣ2010 ΗΣχολή Ανθρωπιστικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αιγαίου φιλοξενεί στη Ρόδο τη Σύνοδο των Παιδαγωγικών Τμημάτων, με την έμπρακτη υποστήριξη του δήμου Ροδίων. Ο κοσμήτορας της Σχολής και πρόεδρος της οργανωτικής επιτροπής της Συνόδου, καθηγητής Φραγκίσκος Καλαβάσης, παραχώρησε στην «ΑΙΓΑΙΟ.edu» συνέντευξη σχετικά με τη φιλοσοφία και τις προσδοκίες της συνάντησης αυτής. Κύριε Καλαβάση, ποια ανάγκη γέννησε το θεσμό της Συνόδου Προέδρων Παιδαγωγικών Τμημάτων; Παιδαγωγικά τμήματα ιδρύθηκαν στα Πανεπιστήμια όλων σχεδόν των ευρωπαϊκών χωρών κατά τη δεκαετία του 80, στη χώρα μας κυρίως το Τα ερευνητικά αποτελέσματα για τη σημασία της παιδικής ηλικίας στη νοητική ανάπτυξη, τη μαθησιακή ικανότητα, την επικοινωνία, την ψυχολογική συγκρότηση και την κοινωνικοποίηση των ανθρώπων οδήγησαν τις ευρωπαϊκές κοινωνίες και τους συνδικαλιστικούς φορείς των εκπαιδευτικών να διεκδικήσουν την «ανωτατοποίηση» των σπουδών στις επιστήμες της εκπαίδευσης. Στη χώρα μας λειτουργούν 19 Παιδαγωγικά Τμήματα σε 9 Πανεπιστήμια (Αθηνών, Αιγαίου, Δυτικής Μακεδονίας, Θεσσαλίας, Θεσσαλονίκης, Θράκης, Ιωαννίνων, Κρήτης, Πάτρας) με ιδιαίτερα αλλά κοινά προβλήματα στελέχωσης και διοίκησης, δεδομένου του μεγάλου εύρους των ακαδημαϊκών τους δραστηριοτήτων, αλλά και των προγραμματικών παρεμβάσεων στην Εκπαίδευση. Το κάθε Παιδαγωγικό Τμήμα, πέραν του προγράμματος σπουδών, αναπτύσσει Πρόγραμμα Πρακτικής Άσκησης για το σύνολο των φοιτητών του, διαθέτει Διδασκαλείο για τη συνεχιζόμενη μετεκπαίδευση των εν ενεργεία εκπαιδευτικών, ενώ πολλά Τμήματα έχουν αναπτύξει Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών. Η ανάγκη συντονισμού στα θέματα που αφορούν κυρίως στη συνεργασία με το υπουργείο Παιδείας για την απόσπαση εκπαιδευτικών στα Προγράμματα Πρακτικής Άσκησης και στα Προγράμματα των Διδασκαλείων, οδήγησε στο θεσμό της Συνόδου των Προέδρων των Παιδαγωγικών Τμημάτων από το Φυσικά, στην πορεία του θεσμού έχουν τεθεί και αναπτυχθεί προτάσεις για ευρύτερα ζητήματα που αφορούν στην προσαρμογή της εκπαιδευτικής πραγματικότητας στα πορίσματα της έρευνας που πραγματοποιείται διεθνώς και στα ελληνικά πανεπιστήμια. Τα Τμήματα του Πανεπιστημίου Αιγαίου έχουν από την αρχή πρωταγωνιστήσει στη λειτουργία αυτού του θεσμού. Σήμερα ο πρόεδρος του δικού μας Π.Τ.Δ.Ε., Κωνσταντίνος Βρατσάλης, αναπληρωτής καθηγητής, έχει εκλεγεί στη θέση του γραμματέα στο Τριμελές Προεδρείο της Συνόδου. ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ 3 Ρόδος, Ιουνίου 2010 Συνέδριο & Σύνοδος Προέδρων Παιδαγωγικών Τμημάτων Ελληνικών Πανεπιστημίων Ποιο το διακύβευμα αυτής της Συνόδου; Δυο θέματα, τα οποία θα μπορούσαν να έχουν συνάφεια. Το πρώτο είναι οι προτάσεις των Παιδαγωγικών Τμημάτων για την οργάνωση και το περιεχόμενο των σπουδών για το Πιστοποιητικό Παιδαγωγικής Επάρκειας των εκπαιδευτικών της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, κάτι αναγκαίο στη χώρα μας για την παιδαγωγική αναβάθμιση του γυμνασίου και του λυκείου. Το δεύτερο είναι η διεύρυνση του ρόλου και του θεσμού των Διδασκαλείων με την αναμόρφωση του επιμορφωτικού περιεχομένου και την αναδιοργάνωση του τρόπου επιλογής και παρακολούθησης των εκπαιδευτικών όλων των βαθμίδων. Υπάρχει συγκεκριμένη πρόταση των Παιδαγωγικών Τμημάτων για τη λειτουργία του Δημόσιου Νηπιαγωγείου και Δημοτικού Σχολείου; Σε παλαιότερη Σύνοδο, που είχε γίνει στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, στο Ρέθυμνο, είχαν διαμορφωθεί προτάσεις για την υποχρεωτική προσχολική εκπαίδευση από 4 ετών, συγκεκριμένες σκέψεις για την αναμόρφωση της εκπαίδευσης για τις ηλικίες από 6 έως 8 ετών, καθώς και σκέψεις για την εξειδίκευση των εκπαιδευτικών σε διεπιστημονικές ενότητες για τις ηλικίες από 8 έως 12 ετών. Οι πρωτοβουλίες της Συνόδου πάντα διατυπώνονται σε συνδυασμό με ένα ευέλικτο πλέγμα συνεργασίας των Πανεπιστημίων με τους υπηρετούντες εκπαιδευτικούς, ώστε να προσαρμόζονται και να επιδρούν οι μεταρρυθμίσεις στη σχολική πραγματικότητα. Μυτιλήνη, Ιουνίου 2010 Διήμερο εκδηλώσεων για την Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων Πιστεύετε ότι υπάρχουν περιθώρια αναβάθμισης του Ελληνικού Σχολείου με δεδομένη την κοινωνικοοικονομική κρίση που διανύουμε; Η αναβάθμιση του σχολείου σχετίζεται με την εμπιστοσύνη της κοινωνίας στο σχολείο της. Η διακυβέρνηση των εκπαιδευτικών μονάδων, η ανάδειξη των διαφορετικών ψυχολογικών προφίλ των μαθητών, η διεπιστημονική και παιδαγωγική ενδυνάμωση των εκπαιδευτικών, η ένταξη σύγχρονου εκπαιδευτικού υλικού, η ανάπτυξη συνεργατικών και πολυπολιτισμικών πρακτικών αποτελούν τα βασικά εργαλεία μιας εκπαιδευτικής πολιτικής, που μπορεί να ξαναφέρει το δημόσιο σχολείο ψηλά στην εκτίμηση της κοινωνίας. Όλα αυτά χρειάζονται κυρίως εκπαιδευτικό σχεδιασμό, ο οποίος είναι πολύπλοκος αλλά όχι τόσο ακριβός. Στην Ελλάδα έχει ξοδευτεί πολύς κόπος και χρήμα με λάθος τρόπο, χωρίς επιστημονική επάρκεια και με αρκετή αυθαιρεσία στην ανάθεση των προγραμμάτων και στο περιεχόμενο των δράσεων. Υπάρχουν λοιπόν πολλά περιθώρια, αλλά δυστυχώς η Πολιτεία φαίνεται να παραμένει δέσμια των κακών πρακτικών. Με ένα πλούσιο σε εκδηλώσεις και δραστηριότητες πρόγραμμα, το Τμήμα Κοινωνιολογίας τιμά την Παγκόσμια Ημέρα Προσφύγων, καλώντας τους πολίτες να προβληματιστούν για τα αίτια του παγκόσμιου αυτού ζητήματος και να δράσουν για να αλλάξουν τη μοίρα των ανθρώπων που υφίστανται την προσφυγιά. Το γεγονός ότι η Λέσβος είναι ένα από τα βασικά σημεία εισόδου προσφύγων στην Ελλάδα, αποτελεί βέβαια ένα βασικό κίνητρο για την υλοποίηση των εκδηλώσεων. Την πρώτη ημέρα το πρόγραμμα περιλαμβάνει μια ημερίδα με θέμα «Πολιτικές ασύλου και πρωτοβουλίες για την ένταξη των προσφύγων». Σε αυτή την ημερίδα επιχειρείται η σύνδεση θεωρητικών προσεγγίσεων του προσφυγικού ζητήματος με την ανάλυση και το σχολιασμό συγκεκριμένων πολιτικών και παρεμβάσεων από κυβερνητικούς και μη κυβερνητικούς οργανισμούς. ({}) Η δεύτερη μέρα περιλαμβάνει ποικιλία δραστηριοτήτων, όπως έκθεση φωτογραφίας, θεατρικά δρώμενα, δημιουργική απασχόληση για παιδιά, εργαστήρι επαναχρησιμοποίησης υλικών, μοντέρνο χορό κ.ά.. Οι εκδηλώσεις γίνονται πραγματικότητα χάρη σε μια διευρυμένη συνεργασία του Δικτύου για την Υποστήριξη των Λιγότερο Ευνοημένων (ANCE MKO), του Πανεπιστημίου Αιγαίου, της Μονάδας Φιλοξενίας Ασυνόδευτων Ανήλικων Προσφύγων (Villa AzAdi), της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες. Το διήμερο βρίσκεται υπό την αιγίδα του δήμου Μυτιλήνης στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού προγράμματος «Yourope for Rights: Μεταναστευτική πολιτική και ανθρώπινα δικαιώματα στην Ευρώπη». Περισσότερες πληροφορίες: ΜΚΟ ANCE, τηλ ,

4 4 ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 Kieran Egan Επίτιμος Διδάκτορας του ΤΕΠΑΕΣ ΟKieran Egan είναι καθηγητής στην Παιδαγωγική Σχολή του Πανεπιστημίου Simon Fraser και πρόεδρος του Κέντρου Εκπαιδευτικής Έρευνας του Καναδά, με ένα έργο εκτενέστατο και διεθνώς αναγνωρισμένο. Οι περιοχές του ενδιαφέροντός του περιλαμβάνουν την παιδαγωγική θεωρία και τη θεωρία των Αναλυτικών Προγραμμάτων, την ανάπτυξη της εκπαίδευσης και τον τρόπο που τα γνωστικά εργαλεία διαμορφώνουν τη μάθηση και την κατανόησή μας. Το 1991 ο καθηγητής Egan ίδρυσε το Imaginative Education Research Group (IERG) στο Πανεπιστήμιο Simon Fraser για να εφαρμόσει και να ερευνήσει την επαναστατική του παιδαγωγική θεωρία, η οποία οικοδομείται μέσα από δεκαετίες έρευνας και αντλεί από ένα μεγάλο εύρος επιστημών, όπως η ανθρωπολογία, η γλωσσολογία και οι γνωστικές επιστήμες. Εισάγει μια νέα προσέγγιση στην εκπαίδευση μέσα από την επανασύλληψή της και τον επαναπροσδιορισμό της ως μιας διαδικασίας ανακεφαλαίωσης, δηλαδή επανάληψης των ειδών κατανόησης όπως αυτά εμφανίστηκαν στην πολιτισμική μας ιστορία. Η ομιλία ΣτοΤμήμαΕπιστημώντηςΠροσχολικήςΑγωγήςκαιτουΕκπαιδευτικούΣχεδιασμού(ΤΕΠΑΕΣ)στη Ρόδοπραγματοποιήθηκε,στις4Ιουνίου,ητελετήαναγόρευσηςτουκαθηγητήKieranEganως επίτιμουδιδάκτορατουτμήματος.τοέργοτουπαρουσιάστηκεαπότονπρόεδροτουτεπαεσ, καθηγητήαναστάσιοκοντάκο. Η ομιλία που απηύθυνε ο καθηγητής Egan στο κοινό της Ρόδου με τίτλο «Το μέλλον της εκπαίδευσης: Τρεις παλιές απόψεις και μια νέα» («The future of education: Education s three old ideas, and a new idea») πραγματεύτηκε αυτό ακριβώς το θέμα της επανασύλληψης και του επαναπροσδιορισμού της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Εξήγησε ότι όταν ιδρυθήκαν σχολεία για πρώτη φορά, προς τα τέλη του 19 ου αιώνα, τρεις απόψεις προσδιόριζαν τόσο τον τρόπο που ήταν οργανωμένα όσο και τους στόχους τους, και ο λόγος για τον όποιο τα σχολεία δεν έχουν αποφέρει τα προσδοκώμενα αποτελέσματα για τους περισσότερους ανθρώπους είναι επειδή αυτές οι τρεις ιδέες είναι αμοιβαία ασύμβατες. Κάθε μια από αυτές καταφέρνει να ασκήσει αρκετή επιρροή στα εκπαιδευτικά μας συστήματα, κυρίως για να υπονομεύσει την αποτελεσματικότητα των δυο άλλων. Στη ρητορική του ερώτηση «Πώς αλλιώς μπορούμε να σκεφτούμε για την εκπαίδευση;», απάντησε ότι μπορούμε να επανασυλλάβουμε την εκπαίδευση ως τη διαδικασία μέσω της οποίας αποκτούμε όσο το δυνατό πιο πλήρως τα κυριότερα συμβολικά σύνολα εργαλείων που έχουν εφευρεθεί ή ανακαλυφθεί στους ανθρώπινους πολιτισμούς και τα οποία δημιουργούν για τους ανθρώπους ευδιάκριτα είδη κατανόησης. Για να κατανοήσει το κοινό τι εννοεί με τον όρο O Kieran Egan (αριστερά) με τον πρόεδρο του ΤΕΠΑΕΣ κ. Κοντάκο (μέση) και τον κοσμήτορα της ΣΑΕ κ. Καλαβάση (πίσω) «είδη κατανόησης» έδωσε το παράδειγμα ενός γεγονότος, το όποιο θα μπορούσε να ειδωθεί από διαφορετικές οπτικές γωνίες, εξηγώντας ότι η κατανόησή μας σήμερα είναι πολύπλοκη αναμειγνύοντας διάφορους τρόπους για να έχουν νόημα οι γνώσεις και οι εμπειρίες μας. Προτείνει, λοιπόν, έναν τρόπο διάσπασης αυτού του συμπλέγματος κατανοήσεων που όλοι έχουμε διαθέσιμο, οργανώνοντάς τες στη σειρά με την οποία αναπτύχθηκαν ιστορικά και λογικά και χρησιμοποιώντας τες ως βάση για ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα. Το πρώτο, λοιπόν, είδος κατανόησης που παρουσίασε είναι η «Σωματική» («Somatic» understanding), αφού το πρώτο εργαλείο που έχουμε διαθέσιμο για την κατανόηση του κόσμου είναι το σώμα μας. Αυτό το είδος κατανόησης είναι μια ευδιάκριτα ανθρώπινη, προ-γλωσσική «πρόσληψη» στον κόσμο και παραμένει σε όλη μας τη ζωή ως βασική σε όλες τις άλλες μορφές κατανόησης. Το δεύτερο διακριτό είδος κατανόησης το αποκαλεί «Μυθικό» («Mythic» understanding), στο οποίο οδηγούμαστε μέσω της προφορικής γλώσσας. Το επόμενο εργαλείο που αποκτούμε είναι ο γραμματισμός, όχι όμως απλά ως μια διαδικασία κωδικοποίησης και αποκωδικοποίησης, αλλά εναρμονισμένος με το σύνολο των χρήσεων που αναπτύσσονται γι αυτόν στην πολιτισμική ιστορία. Ονομάζει «Ρομαντικό» το είδος της κατανόησης στο οποίο οδηγούμαστε μέσω του γραμματισμού, για το λόγο ότι ο νους προσπαθεί να υπερβεί την πραγματικότητα ενώ γνωρίζει ότι είναι περιορισμένος και ευάλωτος μέσα σ αυτή. Το τέταρτο είδος κατανόησης στο οποίο αναφέρθηκε ο καθηγητής Egan είναι το «Φιλοσοφικό», στο οποίο οδηγούμαστε μέσα από το αντίστοιχο τέταρτο σύνολο εργαλείων που προκύπτει με το να μαθαίνουμε να χρησιμοποιούμε θεωρητικές αφηρημένες έννοιες. Αυτό το είδος κατανόησης τείνει να κατανοεί τον κόσμο αναφορικά με τις διαδικασίες παρά με ξεχωριστά γεγονότα, και ασχολείται με τη χαρτογράφηση του «όλου» ή, όπως το ονομάζει ο Wittgenstein, «τη λαχτάρα για αοριστία». Το τελευταίο είδος κατανόησης, το «Ειρωνικό», προκύπτει από την αναγνώριση ότι η γλώσσα μας δεν μπορεί να είναι ποτέ επαρκής σε οτιδήποτε αναζητά να περιέχει ή να επικοινωνεί. Η «ειρωνική» κατανόηση μας δίνει μια καλύτερη αίσθηση του πού καταλήγουμε εμείς και πού αρχίζει ο κόσμος, των τρόπων που τα συμβολικά μας μέσα τείνουν να μας εμπλέκουν σε αυτά που προσπαθούμε να κατανοήσουμε. Μετά τη σύντομη αυτή τοποθέτησή του, ο καθηγητής Egan θέλησε να προτείνει ότι ο τρόπος με τον οποίο μπορούμε να επανασυλλάβουμε την εκπαίδευση είναι να τη θεωρήσουμε ως ένα εγχείρημα, το οποίο στοχεύει να διασφαλίσει για κάθε παιδί, όσο το δυνατό πληρέστερα, την απόκτηση καθενός από αυτά τα είδη κατανόησης και τα πνευματικά μέσα τα οποία τα αποτελούν, παρ όλο που ως τέτοια η εκπαίδευση δεν είναι κάποια σαφής προοδευτική απεικόνιση, αλλά μάλλον μια διαδικασία με κέρδη και ζημίες, διότι, ενώ κάθε είδος κατανόησης ιδανικά συνδυάζεται σε σημαντικό βαθμό με τα άλλα είδη, ταυτόχρονα καταπιέζει και κάτι από τα προηγούμενα είδη. Γι αυτόν το λόγο πρέπει να είμαστε σε εγρήγορση για το ποια κέρδη απειλούνται από ποιες ζημίες και αντίστροφα. Καταλήγοντας, ο καθηγητής Egan κατέθεσε την άποψη ότι η σχολική εκπαίδευση για την κατανόηση, όταν περιγράφεται διεξοδικά, δεν απαιτεί μαζική επαναοργάνωση των πάντων. Κατά μια έννοια θα είναι οικεία, σχεδόν αυτό που ανέκαθεν εννοούμε με τη λέξη «εκπαίδευση».

5

6 6 ΡΕΠΟΡΤΑΖ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 LEDDRA Αναζήτηση λύσεων στο πρόβλημα της υποβάθμισης του εδάφους και της ερημοποίησης Τις τελευταίες δεκαετίες γινόμαστε συχνά μάρτυρες περιβαλλοντικών και κοινωνικοοικονομικών κρίσεων που προκαλούν έντονο ενδιαφέρον, τόσο επειδή είναι αλληλένδετες όσο και γιατί έχουν σοβαρές επιπτώσεις, ιδιαίτερα στα ασθενέστερα τμήματα της κοινωνίας, σε φτωχές και τρωτές περιοχές. Η επισιτιστική και η ενεργειακή ασφάλεια, καθώς και η εξασφάλιση επαρκών ποσοτήτων νερού, εξαρτώνται κρίσιμα από τη διαθεσιμότητα των φυσικών πόρων όπως επίσης και από τις αγορές, τη χρηματοδότηση, τα συστήματα διαχείρισης, το ιδιοκτησιακό καθεστώς, τον τρόπο ζωής και πολλούς άλλους παράγοντες. Περιορισμένοι και σπάνιοι φυσικοί πόροι -έδαφος, νερό, βιοποικιλότητα- δυσκολεύουν περισσότερο τα κρίσιμα διλήμματα που εγείρονται όταν αποφασίζεται πώς να χρησιμοποιηθεί η γη για να ικανοποιηθούν όσο το δυνατόν καλύτερα περισσότερες ανθρώπινες ανάγκες. Η πρόληψη της υποβάθμισης των γαιών και της ερημοποίησης και η προστασία των πόρων είναι, κατά συνέπεια, ουσιαστικές προτεραιότητες για την εξασφάλιση της επιβίωσης και της κοινωνικής ευημερίας τώρα και στο μέλλον, ιδιαίτερα στις ξηρές και ημίξηρες περιοχές. Επιπλέον, επείγουσα είναι η ανάγκη διαμόρφωσης λύσεων που δεν είναι μόνο επιστημονικά ορθές αλλά και οικονομικά βιώσιμες, κοινωνικά αποδεκτές και προσαρμοσμένες στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των ευαίσθητων περιοχών όπου εφαρμόζονται. Το LEDDRA Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου συντονίζει ένα νέο τετραετές ερευνητικό πρόγραμμα, χρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το LEDDRA, ή «Υποβάθμιση Γαιών και Οικοσυστημάτων και Ερημοποίηση: Εκτίμηση της Προσαρμογής των Αποκρίσεων», που φιλοδοξεί να προσθέσει νέα και να βελτιώσει την υφιστάμενη επιστημονική γνώση για τη διερεύνηση αυτών των ζητημάτων, με στόχο την υποστήριξη λήψης αποφάσεων πολιτικής. Το LEDDRA στηρίζεται στην υπερ-εικοσαετή εμπειρία της χρηματοδοτούμενης ευρωπαϊκής έρευνας καθώς και των μακρόχρονων διεθνών ερευνητικών προγραμμάτων, που εκτίμησαν την έκταση και ανέλυσαν τους καθοριστικούς παράγοντες της υποβάθμισης των γαιών και της ερημοποίησης και διερεύνησαν διάφορες στρατηγικές και συστήματα διαχείρισης έγγειων πόρων για την αειφορική ανάπτυξη των ευαίσθητων περιοχών. Η ομάδα του LEDDRA περιλαμβάνει 11 εταίρους από πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα στην Ελλάδα, την Ιταλία, την Ισπανία, τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Μεγάλη Βρετανία, το Μαρόκο και την Κίνα, που θα συνδυάσουν την ποικίλη και πολυεπιστημονική εμπειρία τους για να μελετήσουν ολοκληρωμένα και συστηματικά τις αποκρίσεις/τρόπους αντιμετώπισης της υποβάθμισης των γαιών σε τρεις τύπους περιοχών -γεωργικές, βοσκοτόπους και θαμνώδεις/δασικές. Η κ. Ελένη Μπριασούλη, καθηγήτρια του Τμήματος Γεωγραφίας και συντονίστρια του LEDDRA, εξηγεί ότι «αυτό είναι θεμελιώδης προαπαίτηση για ορθολογική και αποτελεσματική αειφορική διαχείριση γαιών, σχεδιασμό χρήσεων γης και διαμόρφωση πολιτικής σε όλα τα επίπεδα, που ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των ευαίσθητων περιοχών». Οικοσυστημική προσέγγιση Υιοθετώντας την οικοσυστημική προσέγγιση, το LEDDRA θα διερευνήσει τους περιβαλλοντικούς, κοινωνικοοικονομικούς, πολιτισμικούς και θεσμικούς παράγοντες που επηρεάζουν τις επιλογές των τρόπων αντιμετώπισης της υποβάθμισης των γαιών και των πόρων και θα αναπτύξει πρωτότυπες ολοκληρωμένες προσεγγίσεις για την εκτίμηση του κόστους και της ωφέλειας αυτών των επιλογών. Θα γίνουν διαβουλεύσεις με μια μεγάλη γκάμα ενδιαφερομένων, από ντόπιους χρήστες γης μέχρι λήπτες αποφάσεων πολιτικής, και τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την Καταπολέμηση της Ερημοποίησης. Θα γίνουν εφαρμογές σε επιλεγμένες περιοχές μελέτης σε Ελλάδα, Ιταλία, Ισπανία, Κίνα και στο Μαρόκο. Το LEDDRA θα εξετάσει πολιτικές που συμβάλλουν ή αποτρέπουν την υποβάθμιση των γαιών και θα προσφέρει συστάσεις σε ποικίλους ενδιαφερομένους σε διεθνές, ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο, για να υποστηριχθεί με κατάλληλες πολιτικές η εφαρμογή λύσεων που προωθούν την περιβαλλοντική και κοινωνική ευημερία. Σύστημα πληροφοριών Ο ιστότοπος του προγράμματος θα ενσωματώσει ένα Σύστημα Πληροφοριών που θα περιλαμβάνει πόστερ, βιντεοκλίπ, συλλογές φωτογραφιών, κείμενα και άλλα πολυμέσα, για να προσελκύσει το ενδιαφέρον ενός ευρέος κοινού και να διαδώσει τα ευρήματα του προγράμματος με τρόπο που ταιριάζει στα ποικίλα ενδιαφέροντα και τις ανάγκες διαφόρων τύπων ενδιαφερομένων. Για περισσότερες πληροφορίες: Τηλ.: Το Τμήμα Ναυτιλίας και Επιχειρηματικών Υπηρεσιών στα ΠΟΣΕΙΔΩΝΙΑ 2010 Mειδιαίτερηεπιτυχίακαιμεειδικόπερίπτερο,γιαέκτηφοράσυμμετείχετοΤμήμαΝαυτιλίας καιεπιχειρηματικώνυπηρεσιών(τνευ)στηδιεθνήναυτιλιακήέκθεση«ποσειδώνια2010». Ηέκθεση προσελκύει το παγκόσμιο ναυτιλιακό ενδιαφέρον και θεωρείται κορυφαίο σημείο συνάντησης για τους κύριους φορείς και συμμέτοχους της διεθνούς ναυτιλιακής και ναυπηγικής βιομηχανίας. Τα «Ποσειδώνια» φιλοξενήθηκαν στον εκθεσιακό χώρο του Ελληνικού από τις 7 έως τις 11 Ιουνίου, με αρκετές χιλιάδες επισκεπτών και εκθέτες από 87 χώρες. Η έκθεση θεωρήθηκε η πιο επιτυχημένη όλων των εποχών. Παρά την παγκόσμια οικονομική κρίση, 21 εθνικές αποστολές συμμετείχαν με περίπτερα που κάλυπταν έ- κταση που ξεπερνούσε τα μ 2, καθιστώντας τα «Ποσειδώνια» την πιο σημαντική εμπορική έκθεση ειδικού επιχειρηματικού ενδιαφέροντος, στη Μεσόγειο. Κατά τη διάρκεια της έκθεσης, μέλη του διδακτικού, ερευνητικού και διοικητικού προσωπικού του ΤΝΕΥ, αλλά και σημαντικός αριθμός φοιτητών και αποφοίτων, παρουσίασαν στους επισκέπτες του περιπτέρου τις εκπαιδευτικές, επιμορφωτικές και ερευνητικές δραστηριότητες του Τμήματος, ενώ διακινήθηκε και πληροφοριακό υλικό. Κύριοι σκοποί της συμμετοχής ήταν η προβολή των πολυποίκιλων ερευνητικών δραστηριοτήτων στη διεθνή αγορά των θαλάσσιων μεταφορών, αλλά και του εκπαιδευτικού έργου που παρέχεται στο Τμήμα, τόσο σε προπτυχιακό, όσο και σε μεταπτυχιακό επίπεδο. Έμφαση δόθηκε στη διάχυση πληροφοριών που αφορούν στη δυνατότητα Μεταπτυχιακής Εξειδίκευσης μέσω του μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών στη Ναυτιλία, στις Μεταφορές και στο Εμπόριο (ΝΑ.Μ.Ε.) σε αποφοίτους οικονομικών τμημάτων, σε στελέχη επιχειρήσεων αλλά και σε ναυτικούς. Το περιεχόμενο των Μεταπτυχιακών Σπουδών αντικατοπτρίζεται στο πρόγραμμα σπουδών και στοχεύει στην ευρύτητα της γνώσης και της εμπειρίας που απαιτεί η σύγχρονη ναυτιλιακή, μεταφορική και εμπορική κοινότητα. Κατά τη διάρκεια της έκθεσης τίμησαν με την επίσκεψη και το ενδιαφέρον τους, ανταλλάσοντας απόψεις και προτάσεις τόσο με τους καθηγητές όσο και με τους φοιτητές, ο πρόεδρος της κυβέρνησης, κ. Γιώργος Παπανδρέου, η υπουργός Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας & Ναυτιλίας, κ. Λούκα Κατσέλη, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, κ. Αντώνης Σαμαράς, η αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κ. Ρόδη Κράτσα, οι βουλευτές Χίου και άλλες σημαντικές πολιτικές προσωπικότητες από το χώρο της ναυτιλίας και των μεταφορών. Το περίπτερο τίμησαν επίσης εκπρόσωποι των κυριότερων φορέων της ναυτιλίας, όπως το Ναυτικό Επιμελητήριο, το προεδρείο και εκπρόσωποι της Ένωσης Ελλήνων Εφοπλιστών, της Ένωσης Ναυτιλίας Μικρών Αποστάσεων, της Ένωσης Πλοιάρχων, της Πανελλήνιας Ναυτικής Ομοσπονδίας και της HELMEPA. Η συμμετοχή του ΤΝΕΥ στη Διεθνή Έκθεση «Ποσειδώνια 2010» αποτελεί μέρος της στρατηγικής του Τμήματος, που στοχεύει στην ενεργό παρουσία, συμμετοχή αλλά και παρέμβαση στα κυριότερα fora της ελληνικής και διεθνούς ναυτιλιακής κοινότητας.

7

8 8 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 Η επανασυγκρότηση της Επιτροπής «Φύση 2000» Του Παναγιώτη Δημητρακόπουλου* Στα μέσα Μαΐου του 2010 το υ- πουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής προχώρησε στη επανασυγκρότηση της Επιτροπής «Φύση 2000», με πρόεδρο την κ. Δ. Βώκου, καθηγήτρια Α.Π.Θ., και αναπληρωτή πρόεδρο τον κ. Π. Δημόπουλο, καθηγητή Παν. Ιωαννίνων. Η Ε- πιτροπή «Φύση 2000» έχει γνωμοδοτικό χαρακτήρα και λειτουργεί και ως Ε- θνική Επιτροπή Προστατευόμενων Περιοχών. Η κύρια αρμοδιότητά της είναι ο έλεγχος τήρησης και αποτελεσματικής εφαρμογής των διατάξεων της Ο- δηγίας για τους Οικοτόπους (92/43/Ε- ΟΚ), όπως ενσωματώθηκε στο Ελληνικό Δίκαιο, για το σύνολο των περιοχών του δικτύου Natura 2000 της χώρας, αλλά και για το σύνολο του εθνικού χώρου (πέραν του δικτύου Natura 2000). Τα ζητήματα στα οποία αναμένεται να δοθεί έμφαση όσον αφορά στο έργο της Επιτροπής είναι: (α) η ύπαρξη και εφαρμογή συστηματικής παρακολούθησης και αξιολόγησης της κατάστασης διατήρησης τύπων οικοτόπων και ειδών, σε επίπεδο προστατευόμενης περιοχής, δικτύου Natura 2000 αλλά και σε εθνικό επίπεδο, β) η εφαρμογή μέτρων διαχείρισης για την προστασία τύπων οικοτόπων και ειδών ή/και η λήψη μέτρων για τη βελτίωσης της μη ικανοποιητικής κατάστασης διατήρησής τους και (γ) η ανάπτυξη και εφαρμογή ενός συστήματος αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των μέτρων διατήρησης που εφαρμόζονται σε επιμέρους περιοχές του δικτύου Natura 2000 και αφορούν τύπους οικοτόπων και είδη. Επιπροσθέτως, υπάρχει ανάγκη να προετοιμαστεί η χώρα για την παραγωγή της εξαετούς έκθεσης εφαρμογής της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ για την περίοδο , που αφορά στην αποτύπωση της κατάστασης διατήρησης ειδών και τύπων οικοτόπων και η οποία θα πρέπει να στηρίζεται σε δράσεις και στοιχεία πεδίου και όχι σε γνώμες ειδικών, όπως αυτή της προηγούμενης περιόδου ( ). Στο τρέχον διάστημα ετοιμάζονται από τους Φορείς Διαχείρισης (Φ.Δ.) Προστατευόμενων Περιοχών τεχνικά δελτία, στα οποία το θέμα της παρακολούθησης της κατάστασης διατήρησης ειδών και τύπων οικοτόπων και της αποτελεσματικότητας των ήδη ληφθέντων μέτρων προστασίας θα αντιμετωπίζεται στη βάση ενιαίων πρωτοκόλλων και μεθοδολογιών, προτεινόμενων από ειδική ομάδα της Επιτροπής. Πέραν αυτών, στο Σχέδιο Δράσης της Επιτροπής περιλαμβάνεται: (α) η έκφραση γνώμης επί του σχεδίου νόμου για την προστασία της βιοποικιλότητας, (β) ο καθορισμός διαδικασίας για την καταγραφή, το συντονισμό και την αξιολόγηση του έργου των Φ.Δ., (γ) η οργάνωση, σε ενιαία βάση, στοιχείων και πληροφοριών για τη βιοποικιλότητα, στα διαφορετικά επίπεδα αναφοράς, εντός και εκτός των προστατευόμενων περιοχών, (δ) η έναρξη διαλόγου για τη μελλοντική διαχείριση των περιοχών του δικτύου Natura 2000 και για τη χρηματοδότηση των δράσεων διαχείρισης-διατήρησης και (ε) η συμμετοχή σε φάσεις διαβούλευσης, σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, με έκφραση γνώμης σε συναφή με τις αρμοδιότητές της θέματα. Δάσος κουκουναριάς (Pinus pinea) στη Σκιάθο Το ενδημικό είδος της Λέσβου Alyssum xiphocarpum * Ο Παναγιώτης Δημητρακόπουλος είναι επίκουρος καθηγητής Λειτουργικής Οικολογίας του Τμήματος Περιβάλλοντος και μέλος της Επιτροπής «Φύση 2000». Οι Green Teachers κα την ιδέα ενός αειφό Στοπλαίσιοτου προπτυχιακού προγράμματοςτου ΠαιδαγωγικούΤμήματος ΔημοτικήςΕκπαίδευσηςκαι συγκεκριμένατηςέρευνας «ΣχεδιασμόςΠρογράμματος Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης», δημιουργήθηκεηομάδα GreenTeachersκαι γεννήθηκεηιδέαναμπουν ταπρώταλιθαράκιαγιατη λειτουργίατηςσχολής ΑνθρωπιστικώνΕπιστημών σύμφωναμετηνπροσέγγιση τηςαειφορίας.τισημαίνει, όμως,αειφόροπανεπιστήμιο καιποιεςείναιοιπρώτες ενέργειεςπροςαυτήτην κατεύθυνση; Η «ΑΙΓΑΙΟ.edu» αναζήτησε μερικούς από τους συμμετέχοντες στην έρευνα για να καταγράψει την αρχική τους εμπειρία. ΗΝεφέλη Βρατσάλη είναι τριτοετής φοιτήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. και μέλος της ομάδας που ασχολείται με το πρόγραμμα σπουδών. Νεφέλη, ποια βασικά χαρακτηριστικά έχει το πρόγραμμα σπουδών ενός «αειφόρου πανεπιστημίου»; Ένα αειφόρο πανεπιστήμιο προσφέρει μαθήματα περιβαλλοντικού γραμματισμού στους φοιτητές, τους διδάσκοντες, το προσωπικό, ενώ ταυτόχρονα εμπλουτίζει τα ήδη υπάρχοντα μαθήματα με διαστάσεις της αειφορίας. Ένα τέτοιο πανεπιστήμιο υποστηρίζει μία εκπαίδευση σύμφωνα με τα χαρακτηριστικά της Εκπαίδευσης για το Περιβάλλον και την Αειφορία και ενθαρρύνει τη δημοκρατική συμμετοχή όλων στη διαμόρφωσή του. Ανακατεύοντας το compost Η«πράσινη» ανάπτυξη έχει μπει για τα καλά στο λεξιλόγιό μας. «Πράσινες» πολιτικές, «πράσινες» επιχειρήσεις, «πράσινες» θέσεις εργασίας κ.ο.κ.. Έχουν σχέση όλα αυτά με το αειφόρο πανεπιστήμιο; Όπως μας εξηγεί η κ. Γεωργία Λιαράκου, επίκουρη καθηγήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. και υπεύθυνη της έρευνας, στην ιδέα του αειφόρου πανεπιστημίου ε- μπεριέχονται τεχνικές επιλογές που έχουν σκοπό να μειώσουν τις επιπτώσεις στο περιβάλλον από τη λειτουργία του ιδρύματος, ό- μως στην ουσία είναι μια ευρύτερη προσέγγιση. Με δυο λόγια, το αειφόρο πανεπιστήμιο: διαθέτει προγράμματα σπουδών, παιδαγωγική προσέγγιση και ερευνητική στρατηγική που συνάδουν με τις βασικές αρχές της αειφορίας, όπως η προστασία του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων, η δημοκρατία, η κοινωνική δικαιοσύνη. Δεν πρόκειται για ένα επιπλέον μάθημα, αλλά για μια προσέγγιση που διατρέχει όλα τα τμήματα ε- νός πανεπιστημίου, ανεξαρτήτως αντικειμένου σπουδών. διαθέτει θεσμικές στοποιούν τη σπατά μικών πόρων, δε ρυπ προσπάθεια η συμμ τας (φοιτητών, διδα είναι ενεργή. Οι δράσεις Ξεκινώντας με αυτήν τ η υπεύθυνη της έρευν ρευνήσουν πού βρίσκ στικών Επιστημών (α Π.Τ.Δ.Ε.) σε μερικούς απ θετούν το αειφόρο παν να αναλάβουν ορισμ βουλίες που συγκλίνου πρώτα ανακάλυψαν τη ονομασία «Green Teac διασμό της έρευνας κα Πιο συγκεκριμένα, η έρ Πώς δουλέψατε για να ανακαλύψετε αυτά τα χαρακτηριστικά στη Σχολή σας; Η ομάδα μας διενήργησε ημιδομημένες συνεντεύξεις στους 22 από τους 36 διδάσκοντες του Π.Τ.Δ.Ε., προκειμένου να διερευνήσει τις διαστάσεις της αειφορίας στα μαθήματα του καθενός, τον τρόπο διδασκαλίας τους και τις απόψεις τους για το γενικότερο κλίμα μέσα στο οποίο γίνονται οι συνεργασίες και παίρνονται οι αποφάσεις στο Τμήμα. Έχετε αρχίσει να διαμορφώνετε κάποια εικόνα για το αν το Π.Τ.Δ.Ε. βρίσκεται στο δρόμο του αειφόρου πανεπιστημίου; Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, το πρόγραμμα σπουδών του Π.Τ.Δ.Ε. πληροί αρκετά από τα κριτήρια ενός αειφόρου πανεπιστημίου. Επιπλέον, οι διδάσκοντες φαίνονται ανοιχτοί σε αλλαγές που θα το φέρουν πιο κοντά στο στόχο. Έχετε στοιχεία που τεκμηριώνουν αυτή την εικόνα; Σχεδόν το σύνολο των διδασκόντων γνωρίζει και έχει θετική στάση απέναντι στην αειφορία και στη μετατροπή του Π.Τ.Δ.Ε. σε αειφόρο ίδρυμα. Οι περισσότεροι θεωρούν ότι υπάρχει σχέση του διδακτικού τους αντικειμένου με την αειφορία, ενώ το 1/3 αυτών ακολουθεί κάποιες από τις αρχές της εκπαίδευσης για το περιβάλλον και την αειφορία. Όλοι επιθυμούν βελτίωση των συνθηκών λήψης αποφάσεων προς το δημοκρατικότερο και διεπιστημονικότητα στις συνεργασίες, ενώ το 1/3 προτείνει αναμόρφωση του προγράμματος σπουδών.

9 λειτουργίες που ελαχιλη φυσικών και οικονοαίνουν, ενώ σε αυτή την ετοχή όλης της κοινότησκόντων, προσωπικού) ΙΟΥΝΙΟΣ2010 λλιεργούν στη Ρόδο ρου πανεπιστημίου Κούτες άνακύκλωσης στο κτήριο «Κλεόβουλος» Τι σου έδωσε η εμπειρία αυτής της έρευνας; Την πεποίθηση ότι οι αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας ενός πανεπιστημίου δε γίνονται αμέσως και έξωθεν. Τέτοιες αλλαγές προϋποθέτουν τη δημιουργία μιας νέας νοοτροπίας, που θα βασίζεται στην ενημέρωση, την κριτική αντιπαράθεση και τη συμμετοχική λήψη αποφάσεων. ΟΔημήτρης Μήτσης είναι τριτοετής φοιτητής του Π.Τ.Δ.Ε. και μέλος της ομάδας που ασχολείται με την κομποστοποίηση και την αναγόμωση μελανιών. Δημήτρη, τι είναι η κομποστοποίηση; Είναι μια μέθοδος αποσύνθεσης απορριμμάτων και μετατροπής τους σε φυτικό λίπασμα. Η μετατροπή γίνεται μέσα σε ειδικά διαμορφωμένους κάδους ή και μέσα στο χώμα όπου τοποθετούνται διάφορα οργανικά απόβλητα (λαχανικά, φρούτα, φλούδες ). Πού βρίσκετε τα υλικά και πού γίνεται η επεξεργασία; Για τη συλλογή των υλικών τοποθετήσαμε έναν κάδο στη λέσχη, όπου μαζεύαμε αποφάγια. Δύο φορές τη μέρα αδειάζαμε τον κάδο σε χώρο που είχαμε διαμορφώσει σε ένα δασάκι δίπλα στο παλιό κτήριο του Πανεπιστημίου (κτήριο 7 ης Μαρτίου) η λογική, οι φοιτητές και ας αποφάσισαν να διεεται η Σχολή Ανθρωπιρχής γενομένης από το ό τους άξονες που οριοεπιστήμιο και, επιπλέον, ένες πρακτικές πρωτον σε αυτή την ιδέα. Αφού ν ταυτότητά τους στην hers», ξεκίνησαν το σχει των δράσεων. ευνα κατά το εαρινό εξάμηνο εστιάστηκε στα εξής θέματα: Πρόγραμμα σπουδών. Ήδη αναλύθηκε το περιεχόμενο του υφιστάμενου προγράμματος σπουδών του Π.Τ.Δ.Ε.. Παράλληλα, καταγράφηκαν οι α- πόψεις των διδασκόντων του Τμήματος σχετικά με το πώς αντιλαμβάνονται το «αειφόρο πανεπιστήμιο» και αν προτίθενται να ενσωματώσουν στο πρόγραμμα σπουδών νέα στοιχεία προς αυτή την κατεύθυνση. Διαχείριση απορριμμάτων, με έμφαση στην ανακύκλωση υλικών. Οργανώθηκαν τα πρώτα σημεία συγκέντρωσης χαρτιού και προωθείται μνημόνιο συνεργασίας με το δήμο Ροδίων για τη συλλογή και ανακύκλωσή του. Στο μνημόνιο περιλαμβάνεται και η τοποθέτηση έξω από το πανεπιστήμιο δύο κινητών κέντρων ανακύκλωσης για πολλαπλές κατηγορίες υλικών (μέταλλα, γυαλί, πλαστικό, μπαταρίες κ.ά.). Διαχείριση ηλεκτρικής ενέργειας. Οι πρώτες προσπάθειες αφιερώθηκαν στην εκτίμηση της κατανάλωσης από λαμπτήρες, στην καταγραφή της ενεργειακής κλάσης μηχανημάτων και στη διερεύνηση σεναρίων μείωσης της κατανάλωσης. Σε αυτό το πλαίσιο, δρομολογήθηκε, σε συνεργασία με την τεχνική υπηρεσία, η εγκατάσταση φωτοκυττάρων σε διάφορους χώρους. Composting οργανικών υλικών. Συγκεντρώθηκαν α- ξιόλογες ποσότητες οργανικής ύλης από τη φοιτητική λέσχη, οι οποίες τοποθετήθηκαν σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο στον περίβολο της Σχολής και το φθινόπωρο το οργανικό λίπασμα θα είναι έτοιμο προς χρήση. Αναγόμωση μελανιών. Ολοκληρώθηκε η προκαταρκτική έ- ρευνα για τη διαδικασία συλλογής και αναγόμωσης μελανιών. Αισθητική χώρων. Στο πλαίσιο των φοιτητικών εκλογών, έγινε μια σοβαρή προσπάθεια να περιοριστεί η αφισοκόλληση. Διαχείριση των πόρων της φοιτητικής λέσχης. Για κάθε άξονα δημιουργήθηκε μια ομάδα φοιτητών. 22 συνολικά φοιτήτριες και φοιτητές συμμετείχαν σε αυτές τις ομάδες. Τα πρώτα αποτελέσματα παρουσιάστηκαν με την ολοκλήρωση του εξαμήνου. Όπως όλα δείχνουν, οι δράσεις αυτές πρόκειται να συνεχιστούν, και ενδεχομένως να διευρυνθούν, την προσεχή ακαδημαϊκή χρονιά. και «σκεπάζαμε» τα αποφάγια με χώμα και φύλλα. Έχετε ενδείξεις για τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος από την πρώτη περίοδο; Αποτελέσματα (δηλαδή λίπασμα) θα έχουμε το Σεπτέμβρη, το κλίμα ήταν θετικό και ο κόσμος ανταποκρίθηκε. Την κομποστοποίηση θα τη συνεχίσει η περιβαλλοντική ομάδα του Πανεπιστημίου. Πώς είδες τον τρόπο λειτουργίας της έρευνας και της συγκεκριμένης δράσης; Ήταν κάτι δημιουργικό και πολύ ενδιαφέρον. Νομίζω πως βάλαμε κάποιες βάσεις για να υπάρξει η κομποστοποίηση στο Πανεπιστήμιο. Όμως καλό θα ήταν να υπάρχει κάτι πιο οργανωμένο από μεριάς Πανεπιστημίου (π.χ. να τοποθετηθούν ειδικοί κάδοι κομποστοποίησης). Βρείτε περισσότερες πληροφορίες για την έρευνα στο site Ανακαλύψτε τους Green Teachers στο site Η ομάδα που προσπαθεί να κάνει το πανεπιστήμιο λιγάκι πιο «πράσινο», ώστε να μπορέσει αύριο να πρασινίσει λιγάκι και το σχολείο. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9 Μια νέα προσπάθεια ανακύκλωσης ξεκινά στη Μυτιλήνη Αρκετές φορές έχουν ξεκινήσει προσπάθειες ανακύκλωσης υλικών στην πανεπιστημιακή μονάδα της Μυτιλήνης. Ήδη από τα πρώτα χρόνια του Τμήματος Περιβάλλοντος, κάπου στα τέλη της δεκαετίας του 1980 (!), όταν ελάχιστοι στην Ελλάδα γνώριζαν τον όρο «ανακύκλωση», μια ομάδα φοιτητών του Τμήματος, η περίφημη «Ομάδα Ανακύκλωσης», συνέλλεγε αλουμίνιο και χαρτί από το Πανεπιστήμιο και την πόλη και τα Κάδοι ανακύκλωσης στο Λόφο έστελνε με το καράβι στην Αθήνα για ανακύκλωση. Όπως οι περισσότερες φοιτητικές πρωτοβουλίες, έτσι κι αυτή μετεξελίχθηκε, έκανε μια καμπή, ασχολήθηκε και με άλλα ενδιαφέροντα θέματα και τελικά ολοκλήρωσε τη λειτουργίας της όταν αποφοίτησαν και τα τελευταία μέλη της. Από τότε, νέες δυναμικές πρωτοβουλίες, κυρίως φοιτητικές, αλλά και σε συνεργασία με το προσωπικό, επεχείρησαν να οργανώσουν ένα σύστημα ανακύκλωσης στο Πανεπιστήμιο. Μάταια όμως. Αργά ή γρήγορα οι φιλότιμες προσπάθειες σταματούσαν, είτε γιατί δεν έβρισκαν συνεχιστές, είτε γιατί δεν είχαν την κρίσιμη μάζα ανθρώπων που θα μπορούσαν να προχωρήσουν ένα τόσο απαιτητικό εγχείρημα, είτε γιατί η μικρή κλίμακα του συστήματος ανακύκλωσης δεν ευνοεί τη βιωσιμότητά του, είτε διότι δεν βρήκαν την απαραίτητη οργανωτική υποστήριξη και συνεργασία με τις υπηρεσίες του Πανεπιστημίου και την τοπική αυτοδιοίκηση. Όλες αυτές οι προσπάθειες δεν εντάχθηκαν σε ένα ολοκληρωμένο σύστημα ανακύκλωσης της πόλης, του δήμου, αφού δεν υπήρξε ποτέ κάτι τέτοιο. Σήμερα, μια νέα προσπάθεια ξεκινά, από διαφορετική αφετηρία, και όλοι ευχόμαστε να είναι αποτελεσματική και βιώσιμη. Ανακύκλωση χαρτιού & πλαστικού Της Ζαχαρώς Καβακλή* Στις αρχές του καλοκαιριού, στο Λόφο του Πανεπιστημίου Αιγαίου στη Μυτιλήνη, πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά από τα Χυτήρια Λέσβου, την πιστοποιημένη εταιρεία ανακύκλωσης του νησιού, η συλλογή προς ανακύκλωση 6 κάδων με χαρτιά και 2 κάδων με πλαστικά. Η πρωτοβουλία ξεκίνησε από τους Συλλόγους Συμβασιούχων και Μονίμων Διοικητικών Υπαλλήλων του Πανεπιστημίου Αιγαίου, με τη συνεργασία και χορηγία της νομαρχίας Λέσβου, η οποία διέθεσε κάδους ανακύκλωσης. Η ενέργεια αυτή είχε τη σύμφωνη γνώμη του Πρυτανικού Συμβουλίου και την υποστήριξη της Περιφερειακής Διεύθυνσης και Τεχνικής Υπηρεσίας Μυτιλήνης του Πανεπιστημίου Αιγαίου. Η ανταπόκριση τόσο των εργαζομένων όσο και των φοιτητών του Πανεπιστημίου είναι μεγάλη. Ευχαριστούμε ιδιαίτερα όσους συμμετείχαν στη δράση αυτή, που βασίζεται καθαρά στον εθελοντισμό και την περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση. Είναι μια σημαντική ενέργεια για να προστατεύσουμε το περιβάλλον της Λέσβου και να συμβάλουμε στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής, μέσω της εξοικονόμησης ενέργειας και φυσικών πόρων και τη μείωση του όγκου των απορριμμάτων μας. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την ανακύκλωση χαρτιού, πλαστικού, αλουμινίου και άδειων μελανοδοχείων μπορείτε να επικοινωνήσετε με την κ. Ζαχαρώ Καβακλή στο * Η Ζαχαρώ Καβακλή είναι μέλος του Συλλόγου Συμβασιούχων Υπαλλήλων.

10 10 ΣΠΟΥΔΕΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 Ευρωπαϊκή προοπτική στις περιβαλλοντικές σπουδές ΓιαπέμπτηχρονιάυλοποιείταιφέτοςηεπίσκεψηπεδίουτουδιεθνούςΜεταπτυχιακούΠρογράμματοςΣπουδών MastersinEnvironmentalPolicyandManagement(MESPOM)στηΛέσβο,από22Μαΐουέως26Ιουνίου2010 Του Μιχάλη Μπάκα* 33 φοιτητές Το μεταπτυχιακό πρόγραμμα οργανώνεται με τη συνεργασία τεσσάρων σημαντικών ευρωπαϊκών ιδρυμάτων στην περιβαλλοντική έρευνα και τη μεταπτυχιακή εκπαίδευση: του Τμήματος Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Αιγαίου, του Πανεπιστημίου της Κεντρικής Ευρώπης (CEU) (Ουγγαρία), του Πανεπιστημίου του Lund (Σουηδία) και του Πανεπιστημίου του Manchester (Μεγάλη Βρετανία). Το MESPOM λειτουργεί στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Προγράμματος «Erasmus Mundus» από το ακαδημαϊκό έτος 2005 και με πρόσφατη απόφαση της Ε.Ε. η χρηματοδότηση του προγράμματος έχει επεκταθεί τουλάχιστον μέχρι το Φιλοσοφία Η συνεργασία στοχεύει να προωθήσει μια αληθινά ευρωπαϊκή προοπτική στις περιβαλλοντικές σπουδές, με το συνδυασμό των σκανδιναβικών, μεσογειακών, δυτικών και κεντροευρωπαϊκών μορφωτικών παραδόσεων και προσεγγίσεων σε θέματα της καθημερινής ζωής. To MESPOM προετοιμάζει σπουδαστές απ όλο τον κόσμο για τον προσδιορισμό, την ανάπτυξη και την εφαρμογή των ενσωματωμένων λύσεων στις περιβαλλοντικές προκλήσεις, σε ένα διεθνές πλαίσιο. Το Πρόγραμμα προσφέρει μια περιεκτική διεπιστημονική και πολυεπιστημονική οπτική στις περιβαλλοντικές σπουδές. Η οπτική αυτή προκαλεί το ενδιαφέρον των φοιτητών να ενσωματώσουν τη θεωρία και την πρακτική για τη συστηματική ανάλυση, την ολιστική κατανόηση και τη διαχείριση των διαφορετικών περιβαλλοντικών ζητημάτων, στα διάφορα κοινωνικά πλαίσια. Εκτός από την ακαδημαϊκή εργασία τους, οι φοιτητές αναπτύσσουν έρευνα, επικοινωνία και άλλες επαγγελματικές δεξιότητες, μαθαίνουν να προσανατολίζονται στα ευρωπαϊκά και παγκόσμια δίκτυα των περιβαλλοντικών ιδρυμάτων και να διαμορφώνουν τους σχετικούς στόχους και τις στρατηγικές σταδιοδρομίας. Ο ακαδημαϊκός υπεύθυνος του προγράμματος, καθηγητής Κώστας Χαλβαδάκης, υποδέχτηκε ως οικοδεσπότης τους 33 φοιτητές του Προγράμματος. Οι φοιτητές αυτοί, που έρχονται από 25 κράτη όλου του κόσμου, έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν τη Λέσβο ενώ παράλληλα παρακολουθούν ένα εντατικό πρόγραμμα σπουδών. Από την άλλη, οι φοιτητές του μεταπτυχιακού προγράμματος «Περιβαλλοντική Πολιτική και Διαχείριση» του Τμήματος Περιβάλλοντος έχουν την ευκαιρία να συνεργαστούν με τους ξένους φοιτητές και να αποκομίσουν πολύτιμες εμπειρίες συνεργαζόμενοι σε ένα διεθνές, διεπιστημονικό περιβάλλον. Με συνεργασίες σαν αυτή προωθείται η διεθνής προοπτική του Παν. Αιγαίου ως ενός εκπαιδευτικού ιδρύματος με κυρίαρχο ρόλο στη λεκάνη της ανατολικής Μεσογείου, εκμεταλλευόμενου το υπέροχο φυσικό περιβάλλον των νησιών μας καθώς και το υψηλό επίπεδο σπουδών του. Περισσότερες πληροφορίες για το πρόγραμμα στο * Ο Μιχάλης Μπάκας συντονίζει διοικητικά το MESPOM. ΗΦάι από την Ταϋλάνδη και η Γαλλοαμερικάνα AC, που έχουν συμμετάσχει στο Πρόγραμμα, μας μίλησαν για τις εμπειρίες τους κατά την παραμονή τους στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Όταν πληροφορηθήκατε ότι θα επισκεπτόσαστε για ένα μήνα το Πανεπιστήμιο Αιγαίου στο νησί της Λέσβου, τι σκεφτήκατε για αυτό; ΦΑΙ: «Αρχικά δεν είχα καμμία ιδέα για την Ελλάδα, τα ελληνικά νησιά και τους Έλληνες. Αυτό που μου ερχόταν στο μυαλό ήταν ένας αρχαίος πολιτισμός, οι ελιές καθώς και η Μεσόγειος Θάλασσα έτσι ήμουν προετοιμασμένη για τα πάντα. Από παλαιότερους φοιτητές του προγράμματος που είχαν έρθει την προηγούμενη χρονιά έμαθα ότι το Πανεπιστήμιο Αιγαίου στη Λέσβο έχει ένα πολύ ωραίο campus, ενώ πολλοί από αυτούς μου είχαν πει ότι αυτό ήταν το καλύτερό τους καλοκαίρι, γεγονότα που διαπίστωσα προσωπικά και η ίδια.» AC: «Για μένα αυτή ήταν μια από τις βασικές αιτίες που έκανα αίτηση στο πρόγραμμα του MESPOM και τελικά το επέλεξα για τη συνέχιση των σπουδών μου. Ένας μήνας σε ένα ελληνικό νησί, σπουδάζοντας το περιβάλλον σε ένα τόσο υπέροχο μέρος τι άλλο; παράδεισος.» Μετά την παραμονή σας εδώ, ποιες είναι οι εντυπώσεις σας από το νησί της Λέσβου; ΦΑΙ: «Πρώτα από όλα, ιδιαίτερα θετική εντύπωση μου έκανε το προσωπικό του Πανεπιστημίου Αιγαίου και οι καθηγητές του. Πραγματικά ήταν πολύ ενθουσιώδεις και δουλέψαμε πολύ καλά μαζί τους, και αυτό νομίζω ότι είναι πολύ σημαντικό. Οι εντυπώσεις μου για το νησί (σχετιζόμενες με το περιβάλλον φυσικά!!!) είναι ότι είναι ένα μικρό αλλά παράλληλα αρκετά μεγάλο νησί, πράγμα που το καθιστά ιδανικό για την έρευνα πεδίου. Έχει πολλά διαφορετικά οικοσυστήματα όπως τα ηφαιστειακά οικοσυστήματα στα δυτικά, τα υπέροχα πευκοδάση, αλλά και οι πλούσιοι υγρότοποι στους δύο κόλπους του νησιού. Το νησί είναι επίσης ιδανικό για τη μελέτη του αστικού περιβάλλοντος, καθώς το νησί έχει μια μεγάλη πόλη σαν τη Μυτιλήνη και αρκετά μικρά και μεγάλα χωριά διασκορπισμένα στο νησί, με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Αρνητικές εντυπώσεις δεν μπορώ Εμπειρίες MESPOM Η AC και η Φάι να σκεφτώ. Ίσως ότι δεν υπάρχει αρκετά πικάντικο φαγητό ( γέλια)! Στα σοβαρά τώρα, νομίζω ότι υπάρχει πρόβλημα με τη διαχείριση των απορριμμάτων στο νησί. Η Λέσβος, αλλά και η Ελλάδα γενικότερα φαίνεται ότι έχει αργοπορήσει συγκρινόμενη με άλλες χώρες της Ε.Ε. στα περιβαλλοντικά ζητήματα. Νομίζω ότι αυτή είναι μια πρόκληση, καθώς υπάρχουν πολλά που μπορείτε ακόμα να κάνετε.» AC: «Το μόνο αρνητικό που μπορώ να σκεφτώ είναι ίσως κάποια σημεία στη Μυτιλήνη (το εργοστάσιο της ΔΕΗ, τα θορυβώδη μηχανάκια στην προκυμαία), αλλά πραγματικά όχι σημαντικά. Από τη θετική πλευρά, είναι ένα πανέμορφο νησί, με εξέπληξε ότι υπάρχουν ακόμα πανέμορφες περιοχές χωρίς τουρίστες και ανθρώπινη παρέμβαση, αλλά αυτό που πραγματικά δεν θα ξεχάσω ποτέ είναι το πόσο αξιαγάπητοι και φιλικοί είναι οι Έλληνες.» Με λίγες λέξεις δώστε μας τις εντυπώσεις σας από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου. ΦΑΙ: «Φιλικοί, ενθουσιώδεις, πάντα δίπλα μας, φιλόξενοι, δουλειά και διασκέδαση μαζί και φυσικά πάντα με έναν καφέ φραπέ ( γέλια).» AC: «Εκτός από το ότι ήταν ιδιαίτερα φιλικοί μαζί μας, το προσωπικό του Πανεπιστημίου ήταν ιδιαίτερα ικανό και νιώθω ότι έμαθα πολλά πράγματα κατά την παραμονή μου εδώ, ενθουσιάστηκα για τις πληροφορίες που έμαθα για την παραγωγή ελαιολάδου και την αγροτική παραγωγή στο νησί με ιδιαίτερες παρουσιάσεις στην τάξη αλλά και ασκήσεις πεδίου.» Τι θα ήθελες να δεις στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου που είχατε στο πανεπιστήμιο σας και τι θα προτείνατε στα άλλα πανεπιστήμια από την εμπειρία σας στο δικό μας Πανεπιστήμιο; ΦΑΙ: «Στην Ουγγαρία είχαμε την ευκαιρία να μελετήσουμε πολλά ζητήματα για τα οικοσυστήματα, τη βιοποικιλότητα και την περιβαλλοντική πολιτική και διαχείριση, αλλά ερχόμενοι στη Λέσβο, σε πραγματικές συνθήκες, είχαμε την ευκαιρία με βάση το σχεδιασμό του προγράμματος να δούμε πώς μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε όλα όσα είχαμε μάθει και να τα εφαρμόσουμε σε πραγματικές συνθήκες.» AC: «Εκτός από τις διαλέξεις από τους καθηγητές, αυτό που είχα δει στις προπτυχιακές μου σπουδές και θα ήθελα να το δω πιο έντονα στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου είναι να υπάρχουν συμπληρωματικές φροντιστηριακές ασκήσεις που να συνοδεύουν όλα τα μαθήματα, όπου οι φοιτητές είναι χωρισμένοι σε μικρότερα γκρουπ και συζητούν προβλήματα και εφαρμογές. Αυτό ενεργοποιεί τους φοιτητές να έχουν πιο βαθιά μελέτη του αντικειμένου και να έχουν πλήρη άποψη για αυτό. Από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου θα μετέφερα στο παλαιότερό μου πανεπιστήμιο τη θετική διάθεση του προσωπικού, καθώς και το κέφι του για την εκπαιδευτική διαδικασία. Σας παρακαλώ μην το χάσετε ποτέ!!!»

11

12 12 ΣΠΟΥΔΕΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 Η μόδα στο χώρο του παραμυθιού GothicπριγκήπισσεςφιγουράρουνδίπλαστηνΑλίκηαπότηΧώρατωνΘαυμάτων,αποκεφαλισμένες ελισαβετιανέςβασίλισσεςβρίσκονταικοντάσεπολεμιστέςτωνάστρωνκαισαμουράι Της Φλωρεντίας Οικονομίδου* Την Τετάρτη 2 Ιουνίου έγιναν τα εγκαίνια έκθεσης των πρωτοετών φοιτητών του εργαστηρίου «Σχεδίου - Χρώματος ΙΙ» στη βιβλιοθήκη του Τμήματος Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων και Συστημάτων, στην Ερμούπολη της Σύρου. Μέρος της έκθεσης θα συνεχιστεί και τους καλοκαιρινούς μήνες. Πρόκειται για μια εγκατάσταση απο δισδιάστατες και τρισδιάστατες κατασκευές και ψηφιακά τυπώματα μεγάλου μεγέθους με θέμα «Η μόδα στο χώρο του παραμυθιού». Οι εργασίες αυτές έγιναν στο πλαίσιο του μαθήματος «Σχέδιο - Χρώμα ΙΙ» με υπεύθυνες εργαστηρίου την κ. Φλωρεντία Οικονομίδου, λέκτορα, και την κ. Έλσα Χαραλάμπους, διδάσκουσα του Τμήματος. Στόχος των εργαστηριακών μαθημάτων του α και β εξαμήνου «Σχέδιο - Χρώμα» Ι και ΙΙ είναι η ενημέρωση και εξοικείωση των σπουδαστών σε θέματα οπτικής αντίληψης και αισθητικής. Βασικές αρχές της σύνθεσης, του χρώματος και στοιχεία του σχεδίου, όπως γραμμή, τόνος, φόρμα, σχέση φιγούρας - χώρου, αναλογίες, εξετάζονται στο πλαίσιο του μαθήματος. Για το σκοπό αυτό οι φοιτητές ασκούνται σε συνθέσεις παρατήρησης και μελέτης της ορατής πραγματικότητας, καθώς και στη δημιουργία δικών τους συνθέσεων με διάφορα υλικά και τεχνικές σε δύο ή τρεις διαστάσεις. Οι εργασίες των φοιτητών παρουσιάζονται κάθε χρόνο στην Πινακοθήκη Κυκλάδων. Έχει γίνει πια θεσμός το εργαστήριό μας να συμμετέχει στο Φεστιβάλ Επιστημονικής Φαντασίας που γίνεται στην Ερμούπολη και που το καλύπτει το «Περιοδικό 9» της «Ελευθεροτυπίας». Ο πήχης μετά από τις τακτικές αναφορές στα έργα των φοιτητών μας έχει ψηλώσει αρκετά. Γι αυτό κάθε χρόνο επιδιώκουμε να εντυπωσιάσουμε θετικά, επιλέγοντας ένα ενδιαφέρον θέμα, που φυσικά μέλημά μας είναι να αποδοθεί αισθητικά αποδεκτό και με πρωτοτυπία. Φετινή θεματολογία Φέτος, στο β εξάμηνο ξεκινήσαμε με προβολές, πορτραίτων κυρίως, από Μεσαίωνα, Αναγέννηση, Μπαρόκ, Αρ Ντεκό, αλλά και έργων ζωγραφικής διαφόρων κινημάτων του 20 ού αιώνα. Οι φοιτητές με γρήγορα σκίτσα απέδωσαν τις φόρμες των ζωγραφισμένων ρούχων, ενώ σχεδίασαν και αρκετές λεπτομέρειες. Το ζητούμενο στην άσκηση που ακολούθησε ήταν να συνδυάσουν Το Πανεπιστήμιο να οδηγήσει τις εξελίξεις οι φοιτητές αναφορές του παρελθόντος με σύγχρονα στοιχεία και να πραγματοποιήσουν ένα φανταστικό δικό τους ρούχο σε φυσικό μέγεθος στις δύο διαστάσεις. Δούλεψαν σε μεγάλα χαρτιά με τέμπερες, ακρυλικά κολάζ και μικτές τεχνικές. Τα αποτελέσματα απο τη δουλειά τους έδωσαν και τον τίτλο της έκθεσης. Τα έργα έμοιαζαν να έχουν βγει από το χώρο του παραμυθιού. Gothic πριγκήπισσες φιγουράριζαν δίπλα στην Αλίκη από τη Χώρα των Θαυμάτων, αποκεφαλισμένες ελισαβετιανές βασίλισσες βρέθηκαν κοντά σε πολεμιστές των άστρων και σαμουράι. Τρισδιάστατα & ψηφιακά Με βάση το δισδιάστατο έργο τους προχώρησαν στη δεύτερη άσκηση, μια τρισδιάστατη κατασκευή. Έπρεπε να λύσουν, εκτός από τα πλαστικά ζητήματα, και δομικά θέματα στήριξης. Το εύχαριστο ήταν ότι, παρ ότι παρουσιάστηκαν αρκετές δυσκολίες, αντιμετωπίστηκαν θετικά εξ αιτίας του συγκεκριμένου θέματος και σχεδόν όλοι οι φοιτητές πραγματοποίησαν τις κατασκευές τους με φαντασία και ευρηματικότητα. Μεταχειρίστηκαν ευτελή υλικά, όπως σύρματα, γύψο, χαρτιά, πλαστικά, ξύλα κ.λπ.. Η τρίτη τους εργασία ήταν τα ψηφιακά τυπώματα. Για το λόγο αυτόν, οι φοιτητές φωτογραφήθηκαν και φωτογράφισαν το δισδιάστατο ρούχο τους. Με τη βοήθεια σχεδιαστικών προγραμμάτων σε Η/Υ, «φόρεσαν» το ρούχο τους και σχεδίασαν γύρω τους ένα παραμυθένιο περιβάλλον. Σε όλες τις ασκήσεις μάς ενδιέφερε το αποτέλεσμα να μην είναι αποκλειστικά εικονογραφικό, αλλά να έχει ταυτόχρονα εικαστικές αναζητήσεις. Παρουσίαση Το σύνολο των έργων φιλοξενήθηκε στη Βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου και είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον η ένταξή τους στον περιβάλλοντα χώρο ενός σύγχρονα διαμορφωμένου παλιού εργοστασίου. Η έκθεση θα επαναληφθεί τον Απρίλιο του 2011 στην Πινακοθήκη Κυκλάδων, στο πλαίσιο του τριήμερου Φεστιβάλ Επιστημονικής Φαντασίας, και θα συμπληρωθεί με το videoanimation που δεν πρoλάβαμε να ολοκληρώσουμε. * Η Φλωρεντία Οικονομίδου είναι ζωγράφος, λέκτορας του Τμήματος Μηχανικών Σχεδίασης Προϊόντων και Συστημάτων. Της Αριστέας Καζαντζή* Στη σημερινή εξαιρετικά ευμετάβλητη κατάσταση της παγκόσμιας πραγματικότητας, το Πανεπιστήμιο καλείται να βρει μια νέα θέση ισορροπίας. Οι πιέσεις και οι τριγμοί στο ευρύτερο κοινωνικοοικονομικό πλαίσιο που περιβάλλει το ελληνικό πανεπιστήμιο καθιστούν αναγκαίες ουσιαστικές αλλαγές. Εξάλλου, το πανεπιστήμιο εξ ορισμού θα έπρεπε να οδηγεί τις εξελίξεις και ό- χι να ασθμαίνει για να τις προλάβει. Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, ένα αναμφισβήτητα μεγάλο περιφερειακό πανεπιστήμιο της χώρας, καλείται εκ των πραγμάτων να διατηρήσει και, ει δυνατόν, να ισχυροποιήσει τη θέση του, επιτελώντας με συνέπεια και ακόμα πιο σκληρή δουλειά τον πολλαπλό του ρόλο. Πώς, όμως, μπορεί να επιτευχθεί αυτός ο στόχος αν, όπως όλα δείχνουν, θα πληγεί οικονομικά και δεν θα μπορεί λόγω του γεωγραφικού του χαρακτήρα να εκμεταλλευτεί οικονομίες κλίμακας, όπως η πλειοψηφία των ΑΕΙ; Επιπλέον, θα έχει να αντιμετωπίσει την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων, όταν την ίδια στιγμή πολλοί από τους επιτυχόντες του αναζητούν άμεσα μια μετεγγραφή στο «κέντρο». Με δεδομένη την καινοτομία των προσφερόμενων γνωστικών του αντικειμένων και τη δυναμική που έχει δημιουργήσει, το Πανεπιστήμιο Αιγαίου έχει την ευκαιρία να εδραιώσει τη θέση του στο διεθνές περιβάλλον. Δυο στρατηγικοί στόχοι που πρέπει μεταξύ άλλων να επιτευχθούν, είναι: Ο πρώτος στόχος αφορά στην ικανότητα των αποφοίτων να προσαρμόζονται στην αβεβαιότητα και την αλλαγή. Η επίτευξη αυτού του στόχου απαιτεί αφενός την κατάρτιση ενός άρτιου προγράμματος σπουδών για την κατάκτηση της γνώσης και α- φετέρου τη συμμετοχή του φοιτητή σε παράλληλες δραστηριότητες για την απόκτηση δεξιοτήτων. Η ενθάρρυνση των φοιτητών να συμμετάσχουν καθ όλη τη διάρκεια της φοιτητικής τους ζωής σε προγράμματα κινητικότητας, ερευνητικά προγράμματα, πρακτικές ασκήσεις, συμμετοχή σε συνέδρια και ημερίδες, είναι ιδιαίτερα κρίσιμη. Με τον τρόπο αυτό ο φοιτητής εμπλέκεται ενεργά και κατακτά ευκολότερα το τρίγωνο της γνώσης (εκπαίδευση - έρευνα - καινοτομία). Με αυτό τον τρόπο, είναι σε θέση να αντεπεξέλθει καλύτερα στον ευμετάβλητο και άκρως απαιτητικό εργασιακό στίβο. Ο δεύτερος στόχος αφορά στην κατοχύρωση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων, ένα ζήτημα που απασχολεί διαχρονικά αρκετά τμήματα. Στο Πανεπιστήμιο πρέπει να ανοίξει άμεσα αυτός ο διάλογος και σύσσωμη η ακαδημαϊκή κοινότητα του Αιγαίου να δράσει άμεσα προς αυτή την κατεύθυνση. Οι θέσεις που θα διατυπωθούν πρέπει να είναι σαφείς και ξεκάθαρες, ώστε να τύχουν ευρύτερης αποδοχής. Οι φοιτητές πρέπει να εμπλακούν ε- νεργά σε αυτήν τη διαδικασία, κινητοποιώντας τόσο τους διδάσκοντες όσο και τους αποφοίτους. Ας μην ξεχνάμε ότι ήδη τα τελευταία χρόνια παρατηρείται έντονα το φαινόμενο της αυξημένης ζήτησης για τις σχολές με σίγουρη επαγγελματική αποκατάσταση. Επειδή οι προκλήσεις είναι μπροστά, δεν πρέπει να ξεχνάμε το Δαρβίνο και τη Θεωρία της Εξέλιξης. Στις μεγάλες αλλαγές του περιβάλλοντος δεν επιβιώνει ο ισχυρότερος, αλλά αυτός που προσαρμόζεται καλύτερα. * Η Αριστέα Καζαντζή είναι συντονίστρια του Γραφείου Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων και Διεθνών Σχέσεων.

13 Της Ευαγγελίας Καβακλή* Οπαραδοσιακός χορός παραμένει ένα αναπόσπαστο κομμάτι της πολιτιστικής ζωής στις ευρωπαϊκές κοινωνίες. Η διδασκαλία του αποτελεί μέρος πολλών ευρωπαϊκών αναλυτικών προγραμμάτων της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, τις περισσότερες φορές στο πλαίσιο του μαθήματος της Φυσικής Αγωγής. Είναι, ωστόσο, γεγονός ότι από όλες τις μορφές τέχνης, ο χορός συγκεντρώνει τη μικρότερη προσοχή. Οι αιτίες αυτής της περιορισμένης απήχησης περιλαμβάνουν (α) την έλλειψη κατάλληλων διδακτικών πόρων που θα διευκόλυναν τους δασκάλους χορού να παρέχουν μια ολοκληρωμένη αντίληψη της κίνησης, αλλά και της κοινωνικής διάστασης του χορού, (β) την περιορισμένη χρήση των νέων ψηφιακών μέσων, τα οποία μπορούν να κάνουν την εκμάθηση του χορού πιο ελκυστική για τους μαθητές. Το πρόγραμμα OpenDance, το οποίο υλοποιήθηκε την περίοδο με τη συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο της δράσης ΣΩΚΡΑΤΗΣ - ΜΙΝΕΡΒΑ, με τη συμμετοχή 9 οργανισμών από 6 ευρωπαϊκές χώρες, είχε ως στόχο τη δημιουργία μιας διαδικτυακής εφαρμογής ανάπτυξης μαθημάτων, φιλικής προς το χρήστη, που να δίνει στους δασκάλους χορού τη δυνατότητα να δημιουργούν τα δικά τους ψηφιακά μαθήματα χορού, χωρίς να προϋποθέτει εξειδικευμένες γνώσεις πληροφορικής. Προσέγγιση Στα μαθήματα αυτά οι δάσκαλοι μπορούν να ενσωματώνουν διαφορετικές εκπαιδευτικές δραστηριότητες, συνδυάζοντας υλικό που οι ίδιοι διαθέτουν ή που δημιουργήθηκε από τους συνεργάτες του OpenDance. Συγκεκριμένα, στο πλαίσιο του προγράμματος δημιουργήθηκε μια σειρά τρισδιάστατων ψηφιακών αναπαραστάσεων επιλεγμένων ευρωπαϊκών χορών, με τη χρήση τεχνολογίας σύλληψης κίνησης (motion capture) από πραγματικούς χορευτές, μια σειρά μαθημάτων παραδοσιακού χορού, καθώς και ένα διαδραστικό εκπαιδευτικό παιχνίδι. Συνδυάζοντας διαφορετικού τύπου Θερινό Σχολείο στις Λεύκες της Πάρου δραστηριότητες (π.χ. ανάγνωση ενός κειμένου, παρατήρηση ενός βίντεο, άκουσμα μουσικής, αναπαραγωγή ενός animation, λύση ενός quiz, συμμετοχή σε φόρα συζητήσεων κ.λπ.), οι δάσκαλοι μπορούν να αναπτύξουν μαθήματα χορού σύμφωνα με τις διδακτικές αρχές της επιλογής τους. Για παράδειγμα, κατά την εφαρμογή μιας ολιστικής προσέγγισης μπορεί να χρησιμοποιηθεί το διαθέσιμο υλικό για έναν ολόκληρο χορό (π.χ. με τη μορφή ενός βίντεο του χορού). Εναλλακτικά, όταν είναι προτιμότερη μια αναλυτική προσέγγιση, η ανάλυση του χορού βήμα προς βήμα (π.χ. με τη χρήση τρισδιάστατης ψηφιακής αναπαράστασης) μπορεί να είναι καταλληλότερη. Τα μαθήματα που αναπτύσσονται ΕΡΕΥΝΑ13 ΙΟΥΝΙΟΣ2010 OpenDance Μια διαδικτυακή εφαρμογή για την εκμάθηση παραδοσιακών χορών μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τους μαθητές είτε στο πλαίσιο του μαθήματος είτε μέσω του διαδικτύου το μόνο που χρειάζονται είναι ένας φυλλομετρητής διαδικτύου (web browser). Το λογισμικό ανάπτυξης μαθημάτων, καθώς και το εκπαιδευτικό υλικό που έχει δημιουργηθεί στο πλαίσιο του προγράμματος, είναι διαθέσιμο στη διεύθυνση /opendance/. Η εγκατάσταση της εφαρμογής είναι απλή, ενώ δεν απαιτείται εξειδικευμένος εξοπλισμός. Επίσης, δίνεται η δυνατότητα τα νέα μαθήματα που φτιάχνονται να προστίθενται στη βάση μαθημάτων παραδοσιακού χορού τού OpenDance, ώστε να είναι διαθέσιμα σε όλους τους χρήστες της εφαρμογής. Στην ίδια διεύθυνση λειτουργεί επίσης και διαδικτυακή κοινότητα χρηστών τού OpenDance, η οποία λειτουργεί και ως on-line υποστήριξη χρηστών. Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου συμμετείχε στο OpenDance μέσω του Εργαστηρίου Πολιτισμικών Πληροφορικών Συστημάτων (CILab) του Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας. * Η Ευαγγελία Καβακλή είναι επίκουρη καθηγήτρια του Τμήματος Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας. Του Ηλία Κουρλιούρου* Το Θερινό Σχολείο (Θ.Σ.) Πάρου βρίσκεται φέτος στον έβδομο συνεχή χρόνο λειτουργίας του. Πρωτοξεκίνησε το καλοκαίρι του 2004 κατόπιν συνδυασμένων πρωτοβουλιών τού τότε καθηγητή του Τμ. Γεωγραφίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου (και σήμερα καθηγητή του Τμ. Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πολυτεχνείου Κρήτης) Μανώλη Μαρμαρά, από την πλευρά του Πανεπιστημίου, και του τότε δημάρχου Πάρου (και νυν υπουργού), Γιάννη Ραγκούση, από την πλευρά της τοπικής κοινωνίας της Πάρου. Σήμερα, το Θ.Σ. συνδιοικείται από τον κοσμήτορα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και καθηγητή του Τμ. Γεωγραφίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου, Ηλία Κουρλιούρο, και τον καθηγητή του Πολυτεχνείου Κρήτης και πρόεδρο του Τμ. Αρχιτεκτόνων Μηχανικών, Μανώλη Μαρμαρά. Με τις προσπάθειες του νυν δημάρχου Παρίων, Χρήστου Βλαχογιάννη, συνεχίζεται και σήμερα αδιατάρακτα η λειτουργία του Θ.Σ.. Το Θ.Σ. πραγματοποιείται κάθε Ι- ούλιο στον παραδοσιακό οικισμό «Λεύκες», διαρκεί 2 εβδομάδες καθημερινών εντατικών μαθημάτων (πρωινών ασκήσεων και απογευματινών διαλέξεων θεωρίας) και το παρακολουθούν τελειόφοιτοι φοιτητές τόσο του Τμ. Γεωγραφίας και άλλων Τμημάτων του Πανεπιστημίου Αιγαίου, όσο και φοιτητές του Τμ. Αρχιτεκτόνων του Πολυτεχνείου Κρήτης, ε- νώ έχει συγκεντρώσει και το ενδιαφέρον νέων πτυχιούχων από την τοπική κοινωνία. Οι διδάσκοντες είναι μέλη ΔΕΠ ή/και συμβασιούχοι του Π.Δ. 407 του Πανεπιστημίου Αιγαίου, του Πολυτεχνείου Κρήτης και άλλων ΑΕΙ της χώρας (κατά περίπτωση θεματολογίας), ενώ έχουν διδάξει σ αυτό ακαδημαϊκοί και άλλες προσωπικότητες εγνωσμένου διεθνούς επιστημονικού κύρους. Για τους φοιτητές του Τμ. Γεωγραφίας και του Τμ. Αρχιτεκτόνων, το Θ.Σ. Πάρου αποτελεί μάθημα επιλογής ενταγμένο στα προγράμματα σπουδών τους. Η θεματολογία τού Θ.Σ. περιλαμβάνει επιστημονικά ζητήματα, τα οποία όμως έχουν έντονη την τοπική νησιωτική διάσταση: Θέματα διαχείρισης της πολιτιστικής διάστασης του νησιωτικού χώρου, θέματα ολοκληρωμένης τοπικής ανάπτυξης, θέματα οικιστικής οργάνωσης και πολεοδομικού σχεδιασμού και σύγχρονα θέματα μετανάστευσης και επιπτώσεων στο νησιωτικό χώρο. Στο πλαίσιο του προγράμματος του Θ.Σ. πραγματοποιείται και μια ανοιχτή ημερίδα (με ευθύνη της δημοτικής αρχής) σε θεματολογία συναφή με τη θεματολογία του Θ.Σ.. Η καινοτομία του Θ.Σ. Πάρου είναι ότι για ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα «μεταφέρονται» γεωγραφικά σε ένα νησί του Αιγαίου οι διδακτικές δραστηριότητες δύο μεγάλων Πανεπιστημίων του ελληνικού αρχιπελάγους, πράγμα που αποτελεί σημαντικό γεγονός για την ίδια την τοπική κοινωνία, η οποία έχει αγκαλιάσει το Θ.Σ. Πάρου θεωρώντας το, πλέον, οργανικό στοιχείο της. Το αντικείμενο του φετινού Θερινού Σχολείου, που υλοποιείται από 19 έως 30 Ιουλίου 2010, είναι: «Σύγχρονα μεταναστευτικά ζητήματα και επιπτώσεις στον ελληνικό νησιωτικό χώρο Πληροφορίες: Πανεπιστήμιο Αιγαίου: , - Πολυτεχνείο Κρήτης: , Δήμος Πάρου: , * Ο Ηλίας Κουρλιούρος είναι καθηγητής του Τμήματος Γεωγραφίας, κοσμήτορας της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και συνδιευθυντής του Θερινού Σχολείου Πάρου.

14 14 ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 Η θεατρική ομάδα ΠΡΟΒΑ «Στο πανηγύρι του Αγίου Οβιδίου» Ερασιτεχνικούθεάτρουσυνέχεια.ΜετάαπότηναναφοράμαςστηθεατρικήομάδατηςΣχολής ΑνθρωπιστικώνΕπιστημώντηςΡόδου,άλλημιαομάδα,η«Πρόβα»,απότηΜυτιλήνηαυτήντηφορά. Οι ανακοινώσεις Οκτώβριος 2009, με την αρχή του ακαδημαϊκού έτους κυκλοφορεί η ανακοίνωση: «Το θεατρικό σωματείο ΠΡΟΒΑ αρχίζει συναντήσεις από αυτή την Παρασκευή 9/10/2009 και κάθε Δευτέρα - Τετάρτη - Παρασκευή στο κτήριο Παπαρίσβα, στις 21:00 (ακριβώς!!!)» Αρχές Ιουνίου, λίγο πριν από την εξεταστική περίοδο, ανακοινώνεται η παράσταση: «Η θεατρική ομάδα ΠΡΟΒΑ ανεβάζει το έργο του Αντόνιο Μπουέρο Βαλιέχο, Στο πανηγύρι του Αγίου Οβιδίου στις 3 και 4 Ιουνίου, στο Δημοτικό Θέατρο Μυτιλήνης.» Ένας ετήσιος κύκλος προετοιμασίας και «μελέτης» ενός έργου κορυφώνεται, πώς αλλιώς, παρά με τις «εξετάσεις» απέναντι στο κοινό. Φέτος η πρεμιέρα της παράστασης έγινε στα Ιωάννινα, στις 23 Μαΐου στο πλαίσιο του 7 ου Φεστιβάλ Ερασιτεχνικού Φοιτητικού Θεάτρου, και ακολούθησαν οι δύο παραστάσεις στην πόλη της Μυτιλήνης. Το έργο Μια ομάδα άπορων τυφλών μουσικών, που ζουν από τις ελεημοσύνες και την προστασία του ιδρύματος που φιλοξενούνται. Η ομάδα καλείται από έναν επιχειρηματία ταβερνιάρη να ανοίξει τη γιορτή του Αγίου Οβίδιου, που προετοιμάζει ο ίδιος στο μαγαζί του. Ξεχασμένοι από την κοινωνία για τόσα χρόνια, οι τυφλοί αντιμετωπίζουν αυτήν την πρόταση σαν δώρο Θεού και φυσικά ως τρόπο για να μαζέψουν κάποια λεφτά για τις ανάγκες τους. Με τη βοήθεια έμπειρων μουσικών και του επιχειρηματία Βαλιντέν, οι τυφλοί αρχίζουν να ετοιμάζονται για την εμφάνισή τους και, όπως όλα δείχνουν, η τύχη τούς χαμογελά. Τι γίνεται, όμως, όταν αντιλαμβάνονται ότι οι προθέσεις του Βαλιντέν δεν είναι και τόσο αθώες και η παράσταση που θέλει να διοργανώσει αντί για μουσικό θέαμα είναι η σάτιρα και ο εξευτελισμός των τυφλών; Το πανηγύρι του Αγίου Οβίδιου θίγει με τρόπο άμεσο και μερικές φορές σκληρό τη στάση της κοινωνίας απέναντι στις μειονότητες. Προσπαθεί να μεταδώσει τις σκέψεις των ανθρώπων που ζουν στο περιθώριο και το πώς πέφτουν θύματα εκμετάλλευσης και κακομεταχείρισης από ανθρώπους που η κοινωνία τούς έχει μετατρέψει σε αδηφάγα όντα, τα οποία επιδιώκουν το κέρδος με κάθε τίμημα. Από την άλλη πλευρά, μας μιλάει για την ελπίδα, που υπάρχει ακόμα και στις πιο δύσκολες συνθήκες επιβίωσης, τη δύναμη της ψυχής, την πίστη στην επανάσταση, προκειμένου να καταπολεμηθεί ο κοινωνικός ρατσισμός και, τέλος, την προσωπική θυσία για το συνολικό καλό. Η ομάδα Μιλώντας με συντελεστές της φετινής παράστασης, μας δόθηκε η ευκαιρία να θέσουμε κάποια ερωτήματα για τον τρόπο που οργανώνεται η ομάδα-θίασος «Πρόβα». Πώς καλείτε τους ενδιαφερόμενους να συμμετάσχουν; Με μια ανακοίνωση-αφισούλα που τοποθετούμε στα κτήρια του Πανεπιστημίου και μέσα από το διαδίκτυο. Η ανακοίνωση δίνει το πρόγραμμα των τακτικών συναντήσεων κάθε εβδομάδας. Και η επιλογή του έργου; Όποιος θέλει, προτείνει και παρουσιάζει όποιο έργο θέλει, και πιστεύει πως μπορεί να υποστηριχτεί από την ομάδα, και μετά ψηφίζουμε από τις προτάσεις που έχουμε. Πώς καταλήγετε στους συμμετέχοντες; Όσοι ενδιαφέρονται και θέλουν να συμμετέχουν, έρχονται στις συναντήσεις της ομάδας και εφόσον φανούν συνεπείς και θέλουν, θα συμμετέχουν στην παράσταση του καλοκαιριού. Ποια είναι η διαδικασία προετοιμασίας του έργου; Το πρόγραμμα της ομάδας στη διάρκεια του έτους έχει ως εξής: Αρχικά κάνουμε θεατρικά παιχνίδια για να δέσει η ομάδα. Αυτά διαρκούν κάπου δύο μήνες. Έπειτα ο καθένας κι η καθεμιά επιλέγουμε και παρουσιάζουμε ένα μονόλογο που έχουμε προετοιμάσει. Για την παρουσίαση των μονολόγων Από την παράσταση «Στο πανηγύρι του Αγίου Οβιδίου» Τα έργα που έχει ανεβάσει η ΠΡΟΒΑ Το Θεατρικό Σωματείο ΠΡΟΒΑ του Πανεπιστημίου Αιγαίου (μέλος της Πανελλήνιας Έ- νωσης Φοιτητικών Θεατρικών Ομάδων) ξεκίνησε την πορεία του το 1997 με το έργο «Χιονάτη» και συνέχισε με τα έργα: «Ο Άγιος Βασίλης είναι σκέτη λέρα» «Οι εκκλησιάζουσες» «Γυάλινος κόσμος» «Σώσε» «Καλύτερα στα τέσσερα» «Δέκα μικροί νέγροι» «Κλέψε λιγότερο» «Σκηνές από έναν κόσμο νεκρό» «Εσωτερικές ειδήσεις» «Οι περιπέτειες του θείου Πάπαρου» «Στο πανηγύρι του Αγίου Οβιδίου» αφιερώνονται δυο με τρεις συναντήσεις. Στη συνέχεια, ψηφίζονται σκηνοθέτες για μονόπρακτα, οι οποίοι επιλέγουν όποιους θέλουν να παίξουν (τελικά μοιραζόμαστε όλοι σε κάποιο μονόπρακτο) και έχουμε μια βδομάδα να το προετοιμάσουμε, και στο τέλος τα παρουσιάζουμε. Μόλις παρουσιαστούν και τα μονόπρακτα, μπαίνουμε στην τελική ευθεία για την παράσταση, ψηφίζουμε έργο, ψηφίζουμε σκηνοθέτη/- τες και αρχίζουμε πρόβες. Από παλιότερες πρόβες και παραστάσεις Με ποιον τρόπο αποφασίζετε την κατανομή «αρμοδιοτήτων» - σκηνοθεσία, φωτισμός, μουσική, ηθοποιοί κ.λπ.; Όποιος θέλει δηλώνει για σκηνοθέτης και ψηφίζεται από την ομάδα. Συνήθως οι σκηνοθέτες προτείνουν οι ίδιοι και έργο, αλλά δεν είναι απόλυτο. Σκηνοθέτης και έργο δεν πάνε απαραίτητα «πακέτο». Η υπόλοιπη ομάδα θεωρείται αυτομάτως πως είναι οι ηθοποιοί. Οι ρόλοι του σκηνογράφου, του φωτιστή, του υπεύθυνου για τα κοστούμια και τη μουσική, συχνά αναλαμβάνονται είτε από παιδιά της ομάδας που το προτιμούν αντί να παίξουν ή θέλουν να βοηθήσουν επιπλέον, είτε από φίλους της ομάδας που θέλουν να βοηθήσουν. Υπάρχει «μυστική συνταγή» στην «Πρόβα»; Ίσως να μπορούσε η δημοκρατικότητα που επικρατεί να θεωρηθεί ως «μυστική συνταγή», δεν ξέρω, δεν μπορώ να σκεφτώ κάτι άλλο. Τι σας προσφέρει τελικά μια τέτοια εμπειρία; Πιστεύω πως το θέατρο γενικά είναι αρκετά απελευθερωτικό για το άτομο που εκτίθεται, απελευθερωτικό από φόβους και αναστολές, και πως σε κάνει, μάλλον, πιο σίγουρο για τον εαυτό σου. άλλος ένας θίασος στην πόλη Πολύς λόγος γίνεται για τη σκοπιμότητα των περιφερειακών πανεπιστημίων «που το μόνο που εξυπηρετούν είναι η τόνωση τοπικών, προβληματικών οικονομιών, αντλώντας από τις δαπάνες διαβίωσης των φοιτητών». Υπάρχει όμως και η άλλη όψη, της τόνωσης δηλαδή των τοπικών κοινωνιών μέσα από μια διαδικασία όσμωσης με τους νέους από όλα τα μέρη της χώρας και όχι μόνο.

15 ΙΟΥΝΙΟΣ2010 5η Ιουνίου: Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος «Ζωγραφίζω τα απειλούμενα είδη» ΚΟΜΙΚΣ15 Άλλη μια παγκόσμια ημέρα πέρασε Αύριο τι; Το Τμήμα Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Αιγαίου και η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος στις 5 Ιουνίου και την ανακήρυξη του 2010 ως Παγκόσμιο Έτος Βιοποικιλότητας, διοργάνωσαν πρόγραμμα εκδηλώσεων στο πάρκο της Αγίας Ειρήνης στη Μυτιλήνη, με ποικίλες παιδαγωγικές και ψυχαγωγικές δραστηριότητες. Το πρωί του Σαββάτου 5 Ιουνίου στήθηκε από τους φοιτητές εργαστήρι παιδικής ζωγραφικής με θέμα: «Ζωγραφίζω τα απειλούμενα είδη» και είχε μεγάλη ανταπόκριση από τους μικρούς επισκέπτες. Εικαστικά δρώμενα τράβηξαν την προσοχή όλων και το μήνυμα της ημέρας διαδόθηκε με ζωντανό και ευχάριστο τρόπο, σε μικρούς και μεγάλους. Παράλληλα, μοιράστηκε ενημερωτικό υλικό με απαντήσεις στο ερώτημα «Γιατί μας ενδιαφέρει η ΒΙΟ- ΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ;», που επιμελήθηκε το Τμήμα Περιβάλλοντος. Η γεωγραφική διασπορά των ειδών (χλωρίδας και πανίδας) έχει ιδιαίτερη σημασία δεδομένου ότι καθένα από αυτά χρειάζεται ιδιαίτερες περιβαλλοντικές συνθήκες για να ζήσει και να αναπαραχθεί. Γι αυτόν το λόγο, σε συνεργασία με το Τμήμα Γεωγραφίας, είχε δημιουργηθεί ειδικός χάρτης στον οποίο τα παιδιά τοποθετούσαν μαγνητάκια, δείχνοντας τους χώρους που εντοπίζονται ορισμένα απειλούμενα είδη. Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε στα παιδιά το οπτικοακουστικό υλικό που είχαν τη δυνατότητα να δουν σε ηλεκτρονικούς υπολογιστές. Τα περισσότερα παιδιά έφυγαν γεμάτα ζωγραφιές στα χέρια και στα πρόσωπά τους, ενώ τα ταμπλώ του Πανεπιστημίου είχαν γεμίσει μέχρι το μεσημέρι με σκίτσα ζώων και άλλες περιβαλλοντικές ζωγραφιές με την υπογραφή των μικρών καλλιτεχνών. Όπως όλες οι «παγκόσμιες ημέρες», έτσι και η 5 η Ιουνίου μπορεί να δώσει το έναυσμα για την υλοποίηση δράσεων γύρω από το ζήτημα που επισημαίνεται, αλλά μπορεί να λειτουργήσει και ως άλλοθι για απραξία. Δεν είναι παράλογη η επιφύλαξη εκείνων που θεωρούν ότι αυτές οι ημέρες προσφέρονται για μεγαλόστομες δηλώσεις υπέρ της «μειονοτικής θέσης» που συνήθως εκφράζουν, για αποπροσανατολισμό της κοινής γνώμης από την ουσία του ζητήματος που πραγματεύονται ή για ένα ανούσιο party. Χωρίς αμφιβολία η αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών ζητημάτων προϋποθέτει την αφύπνιση της συνείδησης της κοινωνίας και καθενός ξεχωριστά. Με αυτή την έννοια, οι δράσεις ευαισθητοποίησης των πολιτών, και ιδιαίτερα των παιδιών, έχουν μεγάλη σημασία. Και φυσικά η ευκαιρία που προσφέρει η Παγκόσμια Ημέρα του Περιβάλλοντος καλό είναι να αξιοποιείται προς αυτή την κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, όμως, πρέπει να υπάρχει συνείδηση ότι χωρίς συνέχεια, η επένδυση αυτή πάει χαμένη. Η Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος θα είχε περισσότερο νόημα ως ορόσημο για έναν απολογισμό δράσεων της χρονιάς που πέρασε και ταυτόχρονα ως αφετηρία για το σχεδιασμό μελλοντικών. Θα πρέπει να έχει συγκεκριμένη στόχευση, ουσιαστική συμμετοχή και διασφαλισμένη συνέχεια.

16

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου

Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου Στρατηγική για τη Διεθνοποίηση του Πανεπιστημίου Κύπρου 1. Σύνοψη Σύμφωνα με το στρατηγικό σχεδιασμό της Πρυτανείας για τα έτη 2010-2020, το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει θέσει αριθμό προτεραιοτήτων ως τη βάση

Διαβάστε περισσότερα

Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις

Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις LOGO Γεωτεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας Παράρτημα Ανατολικής Μακεδονίας Σέρρες, 17/10/2010 Η δια βίου μάθηση ως εκπαιδευτική πολιτική: κρίσιμα ζητήματα και προτάσεις Δρ. Γεώργιος A. Κουλαουζίδης Μαθηματικός

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση.

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση. ΔΙATMHMATΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (ΠΠΔΕ) ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ (Απόσπασμα από τα Πρακτικά της 325 ης /08-05-2014 Τακτικής Συνεδρίασης της Συγκλήτου

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Σπύρος Πανέτσος Επιστ. Υπευθ. Γραφείου Διασύνδεσης Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Η Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΕΚΦΕ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2011-2012 ΕΚΦΕ : Ν. ΛΕΣΒΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΦΕ (όνομα - ειδικότητα) : ΑΙΒΑΛΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΕΚΦΕ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2011-2012 ΕΚΦΕ : Ν. ΛΕΣΒΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΦΕ (όνομα - ειδικότητα) : ΑΙΒΑΛΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΕΚΘΕΣΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΕΚΦΕ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 211-212 ΕΚΦΕ : Ν. ΛΕΣΒΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΦΕ (όνομα - ειδικότητα) : ΑΙΒΑΛΙΩΤΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ 1.Επικαιροποιημένα στοιχεία του ΕΚΦΕ. Ονοματεπώνυμο Ειδικότητα Είδος

Διαβάστε περισσότερα

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom

1) Γιατί ασχοληθήκατε με το Έργο EduRom Στις 28 Φεβρουαρίου, δύο από τους εθελοντές του Edurom από το Μεσογειακό Σχολείο της Ταρραγόνα βρέθηκαν στην Ημέρα Εκπαίδευσης του «Δικτύου για τη δημοκρατική εκπαίδευση των ενηλίκων: μπροστά με τη δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ UNIVERSITIES4EU-U4EU Το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Σχολή Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών, Τμήμα Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών προσκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Πρωτοβουλία για την Καινοτομία Ολοκληρωµένα Προγράµµατα, Πρωτοβουλίες και Δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων Καινοτομίας Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Γνωστικό περιεχόμενο Περιεχόμενο Τμήματος Το Τμήμα Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας καταλαμβάνει σημαντική θέση στο χώρο των

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Πανεπιστήμιο Αιγαίου Πανεπιστήμιο Αιγαίου Δομή Απασχόλησης και Σταδιοδρομίας Γραφείο Διασύνδεσης ΕΝΤΥΠΟ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΟΥ ΑΠΟΦΟΙΤΟΥ ΚΑΙ ΤΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Τμήμα Τίτλος Απόφοιτου: Αντικείμενο του τμήματος: Κατευθύνσεις

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο)

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) 698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) Το γνωστικό αντικείμενο του Τμήματος Το περιεχόμενο σπουδών του τμήματος «Οικολογίας & Περιβάλλοντος» με έδρα τη Ζάκυνθο καλύπτει το γνωστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA)

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) Γιατί στο Νεάπολις Επιλέγοντας το Πανεπιστήμιο Νεάπολις γίνεσαι μέλος μιας ζωντανής κοινότητας που αποτελείται από προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και από ακαδημαϊκό προσωπικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

EΛΛΗΝΟ-ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» PODEPRO

EΛΛΗΝΟ-ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» PODEPRO EΛΛΗΝΟ-ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» PODEPRO Οδηγός σπουδών Βόλος, 2015 Άρθρο 1 Γενικές διατάξεις Το Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας,

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη του Συνεδρίου Eλένη Χοντολίδου. ΕΝΟΤΗΤΑ Ι: Γλώσσα, λογοτεχνία & ιστορία στη σχολική εκπαίδευση Συντονισμός: Αντωνία Παπαδάκη & Άννα Ρογδάκη

Έναρξη του Συνεδρίου Eλένη Χοντολίδου. ΕΝΟΤΗΤΑ Ι: Γλώσσα, λογοτεχνία & ιστορία στη σχολική εκπαίδευση Συντονισμός: Αντωνία Παπαδάκη & Άννα Ρογδάκη Παρασκευή 14 Οκτωβρίου 2011 15.00-15.30 Εγγραφές 15.30-16.00 Χαιρετισμοί από τον Πρύτανη του Α.Π.Θ. Καθηγητή κο Γιάννη Μυλόπουλο από τον Κοσμήτορα της Φιλοσοφικής Σχολής Καθηγητή κο Μιλτιάδη Παπανικολάου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΜΑΡΑΒΕΓΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚAI ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚOY ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΟΣ ΠΡΥΤΑΝΗΣ ΔΕΚΑ ΣΚΕΨΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΜΑΡΑΒΕΓΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚAI ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚOY ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΟΣ ΠΡΥΤΑΝΗΣ ΔΕΚΑ ΣΚΕΨΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΜΑΡΑΒΕΓΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚAI ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚOY ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΟΣ ΠΡΥΤΑΝΗΣ ΔΕΚΑ ΣΚΕΨΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙO ΠΟΥ ΘΕΛΟΥΜΕ: ΑΝΟΙΚΤΟ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΑΡΙΣΤΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ

Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Μέτρο 2.6: Προγράμματα Προστασίας Περιβάλλοντος & Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Ενέργεια: 2.6.1) Β. ΕΙΣΑΓΩΓΗ : ΣΥΝΟΨΗ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ Το παρόν Μέτρο έχει οριζόντια δομή και διατρέχει όλες τις βαθμίδες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους»

Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους» Ο κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων σε «Κείμενο για όλους» Δείτε εδώ τον κανονισμό λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων, μεταγραμμένο σε «Κείμενο για όλους»*. Στη μορφή αυτή, ο κανονισμός:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ "ΆΡΙΣΤΑ"

Η ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ ΆΡΙΣΤΑ 1 Μια πρωτοβουλία: Η ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΟΥ ΠΑΙΡΝΕΙ "ΆΡΙΣΤΑ" Το όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος με αφορμή την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, ενημερώνει όλους τους χρήστες του Οδικού δικτύου και συγκεκριμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια Το έργο «Ολοκληρωµένα προγράµµατα, πρωτοβουλίες και δικτυώσεις για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και ικανοτήτων εξωστρέφειας» υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη διαχείριση των υγροτόπων: Οι κατευθυντήριες γραμμές της Σύμβασης Ραμσάρ

Ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη διαχείριση των υγροτόπων: Οι κατευθυντήριες γραμμές της Σύμβασης Ραμσάρ Ενίσχυση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη διαχείριση των υγροτόπων: Οι κατευθυντήριες γραμμές της Σύμβασης Ραμσάρ Δρ. Μαρία Κάπαρη Ειδική επιστήμονας ΕΚΠΑΑ 2 ο Διεθνές Συνέδριο AQUA 2006 Θεματική

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης (ΤΜΟΔ), Σχολή Επιστημών της Διοίκησης Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης (ΤΜΟΔ), Σχολή Επιστημών της Διοίκησης Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τμήμα Μηχανικών Οικονομίας και Διοίκησης (ΤΜΟΔ), Σχολή Επιστημών της Διοίκησης Πανεπιστήμιο Αιγαίου Το προφίλ του Τμήματος και των Αποφοίτων σε 10 Ερωτήσεις 1. Τί είδους Μηχανικός είναι ο Μηχανικός Οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;»

ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Όλοι νοιαζόμαστε, όλοι συμμετέχουμε Απόβλητα - «Ένας φυσικός πόρος στο σχολείο μας;» Λέξεις κλειδιά: Απορρίμματα, ανακύκλωση, ρύπανση, υγεία, προστασία περιβάλλοντος, ΧΥΤΥ, ΧΑΔΑ Εισαγωγή Απόβλητα ένα επίκαιρο ζήτημα, που αποτελεί διαχρονικά ένα κρίσιμο περιβαλλοντικό, κοινωνικό και οικονομικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΙ ΣΥΝΘΕΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ ΑΠΟΓΡΑΦΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΜΟ.ΔΙ.Π.

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΙ ΣΥΝΘΕΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ ΑΠΟΓΡΑΦΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΜΟ.ΔΙ.Π. ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΙ ΣΥΝΘΕΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ ΑΠΟΓΡΑΦΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΜΟ.ΔΙ.Π. ΠΙΝΑΚΑΣ 1. Προγράμματα Προπτυχιακών και Μεταπτυχιακών Σπουδών των Τμημάτων του Iδρύματος Προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ.

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ. ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΟ Α.Π.Θ. Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) μέσα από την κύρια αποστολή του, την εκπαίδευση και την έρευνα, έχει συμβάλλει σημαντικά στην κατανόηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΠΔΜ. Ζωή Γοδόση, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Υπεύθυνη Συντονίστρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ

Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΠΔΜ. Ζωή Γοδόση, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Υπεύθυνη Συντονίστρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΠΔΜ Ζωή Γοδόση, Επίκ. Καθηγήτρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Υπεύθυνη Συντονίστρια ΤΕΕΤ ΠΔΜ Παρουσίαση στο πλαίσιο των δράσεων του Γραφείου Διασύνδεσης για την ενημέρωση των μαθητών/τριών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5 ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ

Κεφάλαιο 5 ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ Άρθρο 5.1 - Γενικά Κεφάλαιο 5 ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ Στο ΕΜΠ εφαρμόζεται σύστημα διασφάλισης ποιότητας, καθώς και πλαίσιο αρχών και διαδικασιών μέσω των οποίων επιτυγχάνεται διαφάνεια στις

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Συμβουλές για τους γονείς

Συμβουλές για τους γονείς Συμβουλές για τους γονείς Για τα παιδιά του Δημοτικού κάθε διαδρομή από το σπίτι προς στο σχολείο αποτελεί μια σημαντική μαθησιακή εμπειρία και ένα μάθημα κυκλοφοριακής αγωγής. Μέσω αυτής της καθημερινής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση

Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση Η ανάπτυξη δεξιοτήτων πληροφοριακής παιδείας στην Ελλάδα: μια ερευνητική και θεωρητική προσέγγιση Στέλλα Κορομπίλη, Αναπλ. Καθηγήτρια, Τμήμα Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων Πληροφόρησης, ΑΤΕΙΘ, Αφροδίτη

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική)

Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική) Βασικές διαδικασίες 1 ου έτους εφαρμογής Γενική Εκτίμηση (άπαξ) Συστηματική Διερεύνηση (προαιρετική) Επιλογή και Διαμόρφωση Σχεδίου Δράσης (υποχρεωτική) Σύνταξη Ετήσιας Έκθεσης του σχολείου(υποχρεωτική)

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Φιλοσοφία του προγράμματος MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Η Κυπριακή κοινωνία, πολυπολιτισμική εκ παραδόσεως και λόγω ιστορικών και γεωγραφικών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Αναδιάρθρωση του Χάρτη των ΑΕΙ της Ελλάδος Περίγραμμα Μεθοδολογικής Προσέγγισης

Αναδιάρθρωση του Χάρτη των ΑΕΙ της Ελλάδος Περίγραμμα Μεθοδολογικής Προσέγγισης Αναδιάρθρωση του Χάρτη των ΑΕΙ της Ελλάδος Περίγραμμα Μεθοδολογικής Προσέγγισης Ι. Εισαγωγή Το παρόν κείμενο αποτελεί συνοπτική παρουσίαση των βασικών αξόνων, επάνω στους οποίους θα κινηθεί η αναδιάρθρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΓΕΣΙΑ : ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ m143 Ισίδωρος Παχουνδάκης Καθηγητής Κοινωνιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΗΣΙΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΕΤΗΣΙΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΕΤΗΣΙΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ»

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ" ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

«ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ «Ο Πολιτισμός ως εργαλείο Ανάπτυξης της Νησιωτικής Ελλάδας». «ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΝΟΙΞΗ ΤΗΣ ΝΗΣΙΩΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΤΗ ΛΕΣΒΟ" ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Εισαγωγικό Μήνυμα Καλωσορίσατε στο εξ αποστάσεως Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα στη Δημόσια Διοίκηση. Στόχος του προγράμματος αυτού είναι παρέχει υψηλού επιπέδου εκπαίδευση σε

Διαβάστε περισσότερα

Το Τμήμα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Το Τμήμα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Το Τμήμα Νομικής της Σχολής Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών του Α.Π.Θ. Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Γραφείο Διασύνδεσης Σπουδών & Σταδιοδρομίας Α.Π.Θ. Θεσσαλονίκη,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΕΙ. (Θεσμική Επιτροπή Συγκλήτου Πανεπιστημίου Πατρών) ΑΠΟΦΑΣΗ ΣΥΓΚΛΗΤΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΑΕΙ. (Θεσμική Επιτροπή Συγκλήτου Πανεπιστημίου Πατρών) ΑΠΟΦΑΣΗ ΣΥΓΚΛΗΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΠΑΤΡΩΝ ΣΧΕΔΙΟΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΓΙΑΤΗΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΤΩΝΑΕΙ (ΘεσμικήΕπιτροπήΣυγκλήτουΠανεπιστημίουΠατρών) ΑΠΟΦΑΣΗΣΥΓΚΛΗΤΟΥ (Συνεδρία455/8.12.2010) 1 1. ΓΕΝΙΚΟΠΛΑΙΣΙΟ Η αναγνώριση της Παιδείας ως κοινωνικού

Διαβάστε περισσότερα

9ο ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ Περιβάλλον και Βιώσιμη Ανάπτυξη. Ενέργεια και Θαλάσσιος Χώρος.

9ο ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ Περιβάλλον και Βιώσιμη Ανάπτυξη. Ενέργεια και Θαλάσσιος Χώρος. 1 ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 9ο ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ Περιβάλλον και Βιώσιμη Ανάπτυξη. Ενέργεια και Θαλάσσιος

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Μελέτη Καταγραφής Επαγγελματικών Δικαιωμάτων Αποφοίτων Τμήματος Τεχνών Ήχου και Εικόνας Ιονίου Πανεπιστημίου

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Μελέτη Καταγραφής Επαγγελματικών Δικαιωμάτων Αποφοίτων Τμήματος Τεχνών Ήχου και Εικόνας Ιονίου Πανεπιστημίου ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Αποφοίτων Τμήματος Τεχνών Ήχου και Εικόνας Ιονίου Πανεπιστημίου Περιεχόμενα Περίληψη. 3 Εισαγωγή..4 Το Τμήμα Τεχνών Ήχου και Εικόνας Σπουδές.....5 Απορρόφηση των Αποφοίτων του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΑΥΤΟΒΟΗΘΕΙΑΣ Με τη χρηματοδότηση του Υπουργείου Υγείας. Πρόγραμμα εξειδίκευσης στο πεδίο των εξαρτήσεων

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΑΥΤΟΒΟΗΘΕΙΑΣ Με τη χρηματοδότηση του Υπουργείου Υγείας. Πρόγραμμα εξειδίκευσης στο πεδίο των εξαρτήσεων Πρόγραμμα εξειδίκευσης στο πεδίο των εξαρτήσεων Εισαγωγικά Το Πρόγραμμα Προαγωγής Αυτοβοήθειας οργανώνει για το ακαδημαϊκό έτος 2013 2014 ένα πρόγραμμα εκπαίδευσης στο πεδίο των εξαρτήσεων. Το εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

AMC Career Office. Ξεκίνα δυναµικά! Απογείωσε την Καριέρα σου! www.amc.edu.gr

AMC Career Office. Ξεκίνα δυναµικά! Απογείωσε την Καριέρα σου! www.amc.edu.gr AMC Career Office Ξεκίνα δυναµικά! Απογείωσε την Καριέρα σου! www.amc.edu.gr AMC Career Office: τι είναι; Οι πανεπιστημιακές σπουδές δεν είναι απλά θέμα απόκτησης ενός καλού πτυχίου, από ένα αξιόλογο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία Β2

Ερευνητική Εργασία Β2 ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΕΛ ΠΑΤΡΑΣ Ερευνητική Εργασία Β2 Σχολικό έτος 2014-15 Β τετράμηνο Θέμα: «Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και επαγγελματική αποκατάσταση» Ερευνητικό υποερώτημα: «Ποια τα Κριτήρια για την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως)

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) Master s Degree www.unic.ac.cy Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) «Σε αυτό το ταξίδι για την ανακάλυψη της γνώσης μας εντυπωσίασε ιδιαίτερα η οργάνωση και το φιλικό κλίμα του Πανεπιστημίου.»

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ;

ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ; ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ; Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΩΘΗΣΕΙ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ; ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 2007 και Καταληκτικές Ημερομηνίες ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ Πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το και Καταληκτικές Ημερομηνίες Το Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης -2013 απευθύνεται σε όλους τους τομείς και επίπεδα εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Η Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης (ΕΣΔΔΑ), η οποία προέκυψε ύστερα από την ενοποίηση της ΕΣΔΔ και της ΕΣΤΑ (Ν. 3966/ΦΕΚ 118/τ. Α /24-5-2011

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε. του Πανεπιστημίου της Αθήνας

Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε. του Πανεπιστημίου της Αθήνας Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε. του Πανεπιστημίου της Αθήνας Κριτική αποτίμηση της μέχρι σήμερα εμπειρίας και προοπτικές Δημήτρης Ματθαίου Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Μεταπτυχιακές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ & ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΔΡ. ΡΑΛΛΗΣ ΓΚΕΚΑΣ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ SKEPSIS Παρουσίαση στο Δημοτικό Συμβούλιο Δήμου Πλαστήρα, Νοέμβριος 2014 ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες

Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Ενότητα στις Εικαστικές Τέχνες Τίτλος: Κατοικίδια ζώα Βαθμίδα: 2 Τάξη: Ε Διάρκεια: 6 Χ 80 Περιγραφή Ενότητας Οι μαθητές/τριες εκφράζουν συναισθήματα και προβληματίζονται για θέματα που αφορούν τα κατοικίδια

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ----- Ταχ. Δ/νση: Ανδρέα Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα.

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Το πρόγραμμα βασίστηκε στο αναπτυξιακό οικολογικό μοντέλο (εισήγηση, Έφη Γουργιώτου, λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ. 5ο ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΘΕΡΙΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ. 5ο ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΘΕΡΙΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ 1 ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 5ο ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΘΕΡΙΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΝΕΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ Πράσινη ανάπτυξη Οι αναπτυξιακές προοπτικές των ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Μάμαη Δίκτυο 3α, ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Αθήνα // τηλ.-φαξ: SOS // Μάμαη 210 8228795 3α, Αθήνα // e-mail: // τηλ.-φαξ: schools@medsos.gr 210 8228795

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ-ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΙΑΡΧΟΣ» IΣΤΟΡΙΚΟ Tο Κοινωφελές Ίδρυμα «Σταύρος Νιάρχος», αναγνωρίζοντας τις δραστηριότητές

Διαβάστε περισσότερα

3o Συνέδριο ΕΝ.Ε.ΔΙ.Μ. Μαθηματική εκπαίδευση και Οικογενειακές πρακτικές

3o Συνέδριο ΕΝ.Ε.ΔΙ.Μ. Μαθηματική εκπαίδευση και Οικογενειακές πρακτικές 2 η Ανακοίνωση 3o Συνέδριο ΕΝ.Ε.ΔΙ.Μ. Μαθηματική εκπαίδευση και Οικογενειακές πρακτικές Ρόδος, Πέμπτη 29 - Σάββατο 31Οκτωβρίου 2009 Το 3 ο Συνέδριο της ΕΝ.Ε.ΔΙ.Μ. θα φιλοξενήσει ομιλίες ολομέλειας, στρογγυλά

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός 1ου Μαθήματος

Οδηγός 1ου Μαθήματος Οδηγός 1ου Μαθήματος Στόχος του 1 ου μαθήματος Το 1 ο μάθημα αφορά τη διδακτική ενότητα: «Εισαγωγή στην ανακύκλωση συσκευασιών». Στόχος του 1 ου μαθήματος είναι ο/ η εκπαιδευτικός να εισάγει για πρώτη

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιολόγηση και πιστοποίηση. των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ

Η αξιολόγηση και πιστοποίηση. των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ Η αξιολόγηση και πιστοποίηση των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ Περιγραφή του συστήματος αξιολόγησης των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ Η αξιολόγηση των εκπαιδευομένων βασίζεται σε μια συστηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Λιμνών Αποξηράνσεις - έρευνα με την Ελένη Κοβάνη (παρουσίαση του βιβλίου) από την Καλλισθένη Αβδελίδη

Λιμνών Αποξηράνσεις - έρευνα με την Ελένη Κοβάνη (παρουσίαση του βιβλίου) από την Καλλισθένη Αβδελίδη Λιμνών Αποξηράνσεις - έρευνα με την Ελένη Κοβάνη (παρουσίαση του βιβλίου) από την Καλλισθένη Αβδελίδη 1 Για το βιβλίο Λιμνών Αποξηράνσεις Το βιβλίο βασίστηκε στα αποτελέσματα του ερευνητικού έργου «Αποξηράνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. ρ. Χρυσάνθη Κάτζη Frederick Research Centre

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. ρ. Χρυσάνθη Κάτζη Frederick Research Centre ΕΙΣΑΓΩΓΗ ρ. Χρυσάνθη Κάτζη Frederick Research Centre Η σύγχρονη εποχή παρά την πρόοδο που τη χαρακτηρίζει στον τοµέα της τεχνολογίας και της επιστήµης µε σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής του ανθρώπου,

Διαβάστε περισσότερα

Προς μέλη ΔΕΠ Τμημάτων Πληροφορικής Πανεπιστημίων και ΤΕΙ

Προς μέλη ΔΕΠ Τμημάτων Πληροφορικής Πανεπιστημίων και ΤΕΙ Ένωση Πληροφορικών Ελλάδας Κοδριγκτώνος 33, 5ος όροφος ΤΚ 10434, Αθήνα http://www.epe.org.gr e-mail: info@epe.org.gr Προς μέλη ΔΕΠ Τμημάτων Πληροφορικής Πανεπιστημίων και ΤΕΙ Δεν είναι η πρώτη φορά που

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο πρώτο επιχειρηματικό συνέδριο του αναπτυξιακού προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών και του Υπουργείου Εξωτερικών.

σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο πρώτο επιχειρηματικό συνέδριο του αναπτυξιακού προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών και του Υπουργείου Εξωτερικών. Κυρίες και κύριοι, σας καλωσορίζω με ιδιαίτερη χαρά στο πρώτο επιχειρηματικό συνέδριο του αναπτυξιακού προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών και του Υπουργείου Εξωτερικών. Το σημερινό γεγονός αντιπροσωπεύει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

9ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΕΚΑΠ 2015

9ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΕΚΑΠ 2015 9ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΠΕΚΑΠ 2015 (5η ανακοίνωση) Αρ.Πρωτ.183708/Δ2/13-11-2014/ΥΠΑΙΘ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα