Η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στη νηπιακή ηλικία. Ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στη νηπιακή ηλικία. Ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού"

Transcript

1 Η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στη νηπιακή ηλικία. Ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού Γιώργος Μόσχος, Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα ικαιώµατα του Παιδιού Εισαγωγή Τα δικαιώµατα των ανηλίκων, όπως ορίζονται και περιγράφονται στη ιεθνή Σύµβαση του Ο.Η.Ε. για τα ικαιώµατα του Παιδιού (ν.2101/1992) παρακάτω αναφερόµενη συνοπτικά ως Σύµβαση είναι ενιαία, αφορούν όλα ανεξαιρέτως τα παιδιά από 0 ως 18 χρόνων και δεν διακρίνονται ανάλογα µε την ηλικιακή οµάδα στην οποία ανήκει το κάθε παιδί. Υπάρχουν βέβαια επί µέρους δικαιώµατα, που ρυθµίζονται από την εθνική νοµοθεσία, τα οποία συνδέονται µε ειδικότερες ηλικιακές κατηγορίες (π.χ. δικαίωµα προς δικαιοπραξία, δικαιώµατα σχετικά µε την ποινική ευθύνη κ.ά.). Όµως η Σύµβαση δεν κάνει διάκριση σε ηλικιακές οµάδες, αφήνοντας τον εθνικό νοµοθέτη αφενός να εξειδικεύσει ζητήµατα σύµφωνα µε τα ισχύοντα στην κάθε χώρα, και ζητώντας από τον εφαρµοστή του δικαίου, δικαστή ή δηµόσιο λειτουργό, να µεριµνήσει ώστε να µπορέσει να λάβει υπόψη του τις απόψεις του παιδιού «ανάλογα µε την ηλικία και την ωριµότητά του». Αυτό που γίνεται σαφές στο παγκόσµιας αξίας και αναγνώρισης δεσµευτικό νοµικό κείµενο της Σύµβασης, είναι ότι όλα τα παιδιά, από την πρώτη στιγµή που γεννιούνται, αναγνωρίζονται ως υποκείµενα δικαιωµάτων, ενώ στους γονείς και τους ασκούντες την επιµέλεια τους, αναγνωρίζεται µεν το δικαίωµα να επιλέγουν και καθορίζουν την αγωγή των παιδιών τους, όµως τίθενται όρια σχετικά µε την άσκηση αυτού του λειτουργήµατός τους και θεσµοθετείται η δυνατότητα παρέµβασης τρίτων για την προστασία του παιδιού, όταν υπάρχει υπέρβαση ή κατάχρηση των δικαιωµάτων αυτών. Το άρθρο αυτό εστιάζεται στο ζήτηµα της προστασίας των δικαιωµάτων του παιδιού στην βρεφική και νηπιακή ηλικία και απευθύνεται κυρίως σε εργαζόµενους σε νηπιαγωγεία και βρεφονηπιακούς σταθµούς. Στόχος του είναι η ευαισθητοποίηση των παιδαγωγών, έτσι ώστε να γνωρίζουν πότε και πως µπορούν και οφείλουν να ενεργούν µε στόχο την προστασία των δικαιωµάτων των παιδιών, που βρίσκονται υπό την ευθύνη τους. Επίσης, επιδιώκεται η επισήµανση ορισµένων κοµβικών ζητηµάτων σχετικά µε την άσκηση των δικαιωµάτων στην βρεφική και νηπιακή ηλικία, ώστε να περιληφθούν αυτά στο πεδίο της επικοινωνίας και συνεργασίας των παιδαγωγών µε τους γονείς των παιδιών, και να γίνονται οι κατάλληλες παραποµπές, όποτε αυτό ζητείται ή απαιτείται. Συνιστάται σε όλους τους παιδαγωγούς να µελετήσουν µε προσοχή τις προβλέψεις της Σύµβασης αλλά και της εθνικής νοµοθεσίας που σχετίζονται µε την άσκηση του λειτουργήµατός τους, ώστε να είναι προετοιµασµένοι και ενδυναµωµένοι σχετικά µε την αντιµετώπιση ζητηµάτων που σχετίζονται µε την άσκηση δικαιωµάτων των παιδιών που βρίσκονται στην ευθύνη τους. Σηµαντικότατο ζητούµενο βέβαια είναι να παρέχεται διαρκώς στους παιδαγωγούς η κατάλληλη εποπτεία και υποστήριξη, κατά περίπτωση µάλιστα και από τις αρµόδιες ειδικότητες, ώστε το έργο τους να διευκολύνεται και η παρεχόµενη προστασία να είναι προϊόν συνειδητής επιλογής και προσεκτικής προσπάθειας για να διασφαλιστεί σε κάθε περίπτωση το απόλυτο συµφέρον των παιδιών που βρίσκονται στην ευθύνη τους. 1

2 Στο άρθρο αυτό γίνεται αναγκαστικά συνοπτική αναφορά στα θέµατα που θίγονται και προτείνεται στους αναγνώστες του η συστηµατική προσφυγή στα αρµόδια πρόσωπα για περαιτέρω ενηµέρωση και συµβουλευτική σχετικά µε τους αναγκαίους κατά περίπτωση χειρισµούς. ιευκρινίζεται, ότι ένας / µία παιδαγωγός, όπως και κάθε πολίτης που έχει άµεση αντίληψη παραβίασης δικαιώµατος ενός ανηλίκου, έχει δυνατότητα προσφυγής στον Συνήγορο του Πολίτη / Συνήγορο του Παιδιού, προς τον οποίο χρειάζεται να υποβάλει ενυπόγραφη αναφορά, δίνοντας συγκεκριµένα στοιχεία για την υπόθεση και ζητώντας την διαµεσολάβησή του. Ο Συνήγορος του Πολίτη είναι δηµόσια ανεξάρτητη αρχή που στην αποστολή του περιλαµβάνεται και η προάσπιση και προαγωγή των δικαιωµάτων των ανηλίκων. Λειτουργεί δηλαδή και ως Συνήγορος του Παιδιού. Όταν ο Συνήγορος λάβει µια αναφορά σχετική µε παραβίαση δικαιώµατος ανηλίκου στο δηµόσιο ή και στον ιδιωτικό χώρο, ανάλογα µε την βασιµότητα της αναφοράς και µε το αν εντάσσεται στο πεδίο αρµοδιοτήτων του, µεσολαβεί µε στόχο την προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού και την εφαρµογή του νόµου. Αν απαιτείται διεξαγωγή κοινωνικής έρευνας ή παρέµβαση του αρµόδιου εισαγγελέα ανηλίκων ή άλλης υπηρεσίας, ο Συνήγορος απευθύνεται σε αυτούς, διαβιβάζοντας τους σχετική έκθεση. Τα στοιχεία της κάθε υπόθεσης είναι απόρρητα προς τρίτους. Επίσης ο αναφερόµενος µπορεί να ζητήσει να µη δοθούν σε κανέναν τρίτο τα στοιχεία του, αν και αυτό ενδέχεται να εµποδίζει την περαιτέρω διεξαγωγή της έρευνας. Ο Συνήγορος δεν παρεµβαίνει σε υποθέσεις που εκκρεµούν ενώπιον της δικαιοσύνης και σε υπηρεσιακά ζητήµατα. Επίσης δεν παρέχει πληροφορίες, ωστόσο µπορεί να µεσολαβήσει για την διευκρίνιση ενός αµφισβητούµενου ζητήµατος, µε στόχο την άσκηση δικαιώµατος ανηλίκου, ύστερα από σχετικό έγγραφο ερώτηµα που θα του τεθεί, λαµβάνοντας υπόψη του τις προβλέψεις του νόµου, τις διεθνώς θεσπισµένες αρχές και την δεοντολογία αντιµετώπισης των δικαιωµάτων των ανηλίκων. 1. Το απόλυτο συµφέρον του παιδιού Μια θεµελιώδης αρχή που καθιερώνεται από τη Σύµβαση (άρθρο 3) και διαπνέει ολόκληρη τη νοµοθεσία για το παιδί, είναι αυτή που ορίζει ότι «Σε όλες τις αποφάσεις που αφορούν τα παιδιά, είτε αυτές λαµβάνονται από δηµόσιους ή ιδιωτικούς οργανισµούς κοινωνικής προστασίας, είτε από τα δικαστήρια, τις διοικητικές αρχές ή από τα νοµοθετικά όργανα, πρέπει να λαµβάνεται πρώτιστα υπόψη το συµφέρον του παιδιού». Η αρχή αυτή έχει άµεσο αντίκτυπο στην καθηµερινότητα των σχολείων και των βρεφονηπιακών σταθµών, καθώς χρειάζεται να είναι ενσωµατωµένη σε όλες τις αποφάσεις και τις ενέργειες των παιδαγωγών και των διοικήσεων των µονάδων αυτών. Μια αδυναµία βέβαια της αρχής αυτής είναι ότι το «απόλυτο συµφέρον» ορίζεται συχνά υποκειµενικά, εποµένως µπορεί εύκολα να το προσαρµόσει κανείς στα επιθυµητά του µέτρα. Ωστόσο, είναι σηµαντικό να γνωρίζουν οι παιδαγωγοί ότι ενέργειες που αποβλέπουν σε άλλες σκοπιµότητες (π.χ. διοικητικές) χωρίς να λαµβάνουν υπόψη τους το συµφέρον των παιδιών που αφορούν, µπορεί να θεωρηθούν ότι έρχονται σε σύγκρουση µε την Σύµβαση, ενδεχοµένως δε ακόµη και να προσβληθούν ενώπιον της δικαιοσύνης. 2. Το δικαίωµα του παιδιού στην ανάπτυξη και στην φροντίδα από τους γονείς του ή από άλλα πρόσωπα που ασκούν την επιµέλειά του Η Σύµβαση, όπως προαναφέρθηκε, κάνει ρητή αναφορά στα δικαιώµατα των γονέων και των ασκούντων την επιµέλεια των παιδιών και στις ευθύνες τους για την αγωγή και την ανάπτυξη των παιδιών τους (ιδίως στα άρθρα 5, 9 και 18). Παράλληλα όµως καθιερώνει και την υποχρέωση στις κυβερνήσεις των κρατών να παρέχουν βοήθεια και στήριξη στους γονείς κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους για την ανατροφή των 2

3 παιδιών, και να εξασφαλίζουν στο µέτρο του δυνατού την επιβίωση και την ανάπτυξη τους (άρθρο 6). Οι παιδαγωγοί έρχονται αντιµέτωποι πολύ συχνά µε διάφορες µορφές ελλιπούς φροντίδας των παιδιών από τους γονείς τους ή διαφωνιών µεταξύ των γονέων ή και άλλων προσώπων που µοιράζονται τις ευθύνες των παιδιών µαθητών τους. Συχνά τίθεται το ερώτηµα: έχει δικαίωµα και / ή υποχρέωση το σχολείο και οι παιδαγωγοί του να παρεµβαίνουν όταν η φροντίδα και η ανάπτυξη ενός παιδιού φαίνεται να είναι παραµεληµένη; Τι ενέργειες µπορούν και πρέπει να κάνουν σε αυτές τις περιπτώσεις; Για τα θέµατα της φροντίδας και της υγιούς ανάπτυξης των νηπίων που φοιτούν σε νηπιαγωγεία και παιδικούς σταθµούς, θα πρέπει να τονιστεί ότι οι παιδαγωγοί έχουν όχι µόνο δικαίωµα, αλλά και υποχρέωση να ενεργούν για το συµφέρον και την προστασία τους, και όποτε διαπιστώνουν έλλειψη φροντίδας από τα πρόσωπα που είναι κατά νόµο επιφορτισµένα µε αυτή, θα πρέπει να κινητοποιούνται για την προστασία των δικαιωµάτων των παιδιών. Οι ενέργειες των παιδαγωγών για θέµατα κακής άσκησης της επιµέλειας δεν προβλέπονται σε κάποιο νόµο ή εγκύκλιο, όπως συµβαίνει µε τις περιπτώσεις της ενδοοικογενειακής βίας που θα θίξουµε παρακάτω. Ωστόσο, επισηµαίνεται ότι οι παιδαγωγοί θα πρέπει να ενεργούν έχοντας αφενός υπόψη τους ότι οφείλουν να µεριµνούν γενικότερα για τον συµφέρον και την διασφάλιση της ψυχοσωµατικής υγείας των παιδιών που βρίσκονται στην ευθύνη τους, αφετέρου δε ότι δυνατότητες προσφυγής στα κατάλληλα πρόσωπα προστασίας των παιδιών παρέχονται από το ισχύον δίκαιο. Συγκεκριµένα, το άρθρο 1532 του Αστικού Κώδικα (Οικογενειακό ίκαιο) αναφέρει ότι : «Αν ο πατέρας ή η µητέρα παραβαίνουν τα καθήκοντα που τους επιβάλλει το λειτούργηµά τους για την επιµέλεια του προσώπου του τέκνου» ή «αν ασκούν το λειτούργηµα αυτό καταχρηστικά και δεν είναι σε θέση να ανταποκριθούν σε αυτό, το δικαστήριο µπορεί, εφόσον το ζητήσουν ο άλλος γονέας ή πλησιέστεροι συγγενείς του τέκνου, ο εισαγγελέας ή αυτεπαγγέλτως, να διατάξει οποιοδήποτε πρόσφορο µέτρο». Το δικαστήριο µπορεί να αφαιρέσει από τον ένα γονέα την άσκηση της γονικής µέριµνας και να την αναθέσει αποκλειστικά στον άλλο ή να αναθέσει την πραγµατική φροντίδα του τέκνου ή ακόµη και την επιµέλειά του ολικά ή µερικά σε τρίτον ή και να του διορίσει επίτροπο. Αντίστοιχες ενέργειες προβλέπεται ότι µπορεί να λάβει προσωρινά και ο εισαγγελέας. Η δυνατότητα που παρέχει ο νόµος στην δικαιοσύνη να ενεργεί αυτεπαγγέλτως στις περιπτώσεις αυτές, σηµαίνει ότι ο εισαγγελέας ή το δικαστήριο µπορεί να ενεργήσει ακόµη και αν πληροφορηθεί τα γεγονότα (της κακής άσκησης της επιµέλειας) από οποιονδήποτε. Με βάση τα παραπάνω, είναι πολύ σηµαντικό να κατανοήσουν οι παιδαγωγοί ότι οι εισαγγελείς ανηλίκων, εκτός από τις αρµοδιότητες τους κατά την ποινική δικονοµία (άσκηση διώξεων σε βάρος ανηλίκων δραστών), έχουν ευθύνες και στο πεδίο του αστικού δικαίου και κυρίως όσο αφορά την προστασία των ανηλίκων των οποίων οι γονείς ή κηδεµόνες δεν φροντίζουν σωστά, όπως επιβάλλει το λειτούργηµά τους. Συνιστάται λοιπόν στους παιδαγωγούς, σε περιπτώσεις που παρατηρούν ότι τα παιδιά τυγχάνουν παραµέλησης ή πληµµελούς φροντίδας, κατ αρχήν να δοκιµάζουν ήπιες παρεµβάσεις προς τους γονείς των παιδιών, που έχουν την άµεση ευθύνη της διαπαιδαγώγησης και της φροντίδας τους, υπενθυµίζοντας τους τις υποχρεώσεις τους και ενηµερώνοντας τους ότι αν επιθυµούν µπορούν και να ζητήσουν την βοήθεια µιας κοινωνικής ή συµβουλευτικής υπηρεσίας, προκειµένου να λάβουν βοήθεια για την άσκηση του γονεϊκού τους ρόλου. Σε περίπτωση όµως που οι γονείς δεν ανταποκρίνονται σε τέτοιες παραινέσεις, οι παιδαγωγοί έχουν δικαίωµα να ενηµερώσουν µέσω της/του προϊσταµένης/ου της µονάδας, τον αρµόδιο εισαγγελέα ανηλίκων, για σοβαρά ζητήµατα κακής άσκησης της επιµέλειας, προκειµένου να ληφθούν τα απαραίτητα αστικής φύσης µέτρα. Πριν προχωρήσει ένα σχολείο σε µια 3

4 τέτοια ενέργεια, είναι καλό να ζητήσει την συνδροµή του αρµόδιου σχολικού συµβούλου. Το ερώτηµα που τίθεται από ορισµένους παιδαγωγούς είναι αν είναι νοµικά υποχρεωµένοι να ενεργήσουν προς τις εισαγγελικές αρχές, σε σοβαρές περιπτώσεις διαπίστωσης κακής άσκησης της επιµέλειας, αν θα έχουν συνέπειες σε περίπτωση που δεν το πράξουν και αν, σε περίπτωση που το πράξουν, µια τέτοια ενέργεια µπορεί να τους δηµιουργήσει νέες υποχρεώσεις ή προβλήµατα µε τους γονείς. Η ελληνική νοµοθεσία δεν περιλαµβάνει ρητή διάταξη για το ζήτηµα αυτό, ωστόσο θα µπορούσαµε να υποστηρίξουµε ότι είναι υποχρέωση των παιδαγωγών, που απορρέει τόσο από τον θεσµικό τους ρόλο όσο και από την ιεθνή Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού, να παρακολουθούν την ανάπτυξη των νηπίων που έχουν στην ευθύνη τους και να ενεργούν προς το συµφέρον τους, όταν διαπιστώνουν ότι οι συνθήκες διαβίωσης και διαπαιδαγώγησής τους έρχονται σε σύγκρουση µε την υποχρέωση των ασκούντων την επιµέλειά τους να τους παρέχουν την αναγκαία για την ευηµερία τους προστασία και φροντίδα. Εποµένως, κατ αρχήν οι παιδαγωγοί οφείλουν να ενεργούν ενηµερώνοντας τους ίδιους τους γονείς, και εφόσον αυτοί δεν ανταποκρίνονται, η προσφυγή στις αρµόδιες εισαγγελικές αρχές αποτελεί µια δυνατότητα, χωρίς όµως να υπάρχουν συγκεκριµένες κυρώσεις και συνέπειες σε περίπτωση που δεν το πράξουν. Η ενδεχόµενη προσφυγή του σχολείου προς την εισαγγελική αρχή δεν συνεπάγεται εµπλοκή σε ποινικές διαδικασίες διότι πρόκειται απλά για µια ενηµέρωση που θα αξιολογηθεί και διερευνηθεί από την δικαστική αρχή µε στόχο την λήψη µέτρων αστικής φύσης. Τέλος, ένα συναφές ζήτηµα που µπορεί να αναφερθεί εδώ είναι αυτό που αφορά την καθυστερηµένη παραλαβή των παιδιών από τους γονείς τους µετά την λήξη του προγράµµατος του σχολείου. Παρατηρείται δυστυχώς σε αρκετές περιπτώσεις νήπια να παραλαµβάνονται κατ εξακολούθηση καθυστερηµένα, γεγονός που ορισµένες φορές µπορεί να οφείλεται σε παράγοντες σχετικούς µε την εργασία των γονέων τους, όµως προκαλεί ιδιαίτερη αναστάτωση και συνέπειες στην προσωπική ζωή των παιδαγωγών. Από την οπτική του συµφέροντος του παιδιού, είναι σκόπιµο να γίνεται ξεκάθαρη συνεννόηση µε τους γονείς µε τους οποίους να συµφωνείται εγγράφως για τέτοιες περιπτώσεις εναλλακτικό πρόσωπο παράδοσης του παιδιού. Αν το πρόσωπο αυτό είναι ανήλικο, όπως µεγάλο αδελφάκι, το σχολείο θα πρέπει να κρίνει ύστερα από συνάντηση µαζί του και τους γονείς αν πράγµατι έχει την ωριµότητα και ικανότητα να αναλάβει µια τέτοια ευθύνη. Εφόσον οι γονείς συστηµατικά παραβιάζουν την υποχρέωσή τους να παραλαµβάνουν εγκαίρως τα τέκνα τους, χωρίς να έχουν ορίσει εναλλακτικό πρόσωπο για τις περιπτώσεις που έχουν κώλυµα, θα πρέπει να τεθεί υπόψη τους ότι το σχολείο / ο βρεφονηπιακός σταθµός µπορεί να προσφύγει ακόµη και στην εισαγγελική αρχή, θεωρώντας αυτή την συµπεριφορά τους ως παραβίαση των γονεϊκών καθηκόντων τους, καθώς µετά την λήξη της λειτουργίας του σχολείου ή του σταθµού, δεν υφίσταται υποχρέωση των παιδαγωγών για φροντίδα των παιδιών που φοιτούν σε αυτό. Πάντως, σε έκτακτες περιπτώσεις καθυστέρησης γονέων θα πρέπει από τους παιδαγωγούς να επιδεικνύεται ιδιαίτερη ευαισθησία σχετικά µε την αντιµετώπιση του παιδιού. Παράδοση σε άγνωστους τρίτους ενέχει σοβαρούς κινδύνους, ενώ παράδοση στο αστυνοµικό τµήµα, και µάλιστα χωρίς προηγούµενη συνεννόηση και συνεργασία σχετικά µε τις συνθήκες που γίνεται κάτι τέτοιο, είναι δυνατό να προκαλέσει πολύ σοβαρή αναστάτωση και βλάβη στο παιδί και για το λόγο αυτό είναι σκόπιµο να αποφεύγεται. 3. Τα δικαιώµατα των παιδιών µε χωρισµένους γονείς Συχνά οι βρεφονηπιακοί σταθµοί και τα νηπιαγωγεία βρίσκονται σε αµηχανία σχετικά µε την αντιµετώπιση των γονέων που δεν έχουν την επιµέλεια των παιδιών τους, ειδικά 4

5 µάλιστα όταν ο γονέας που έχει νόµιµα την επιµέλεια δίνει οδηγίες ή εντολές σχετικά µε την αντιµετώπιση του άλλου γονέα. Οι παιδαγωγοί αναρωτούνται σε ποιο βαθµό οφείλουν να «πειθαρχήσουν» σε αυτές τις εντολές και τι δικαιώµατα έχει ο γονέας που δεν ασκεί την επιµέλεια και βέβαια ποια στάση τους θα είναι προς το συµφέρον και σύµφωνα µε τα δικαιώµατα των ίδιων των παιδιών. Η Σύµβαση αναφέρεται ρητά (άρθρο 9) στο δικαίωµα του παιδιού «που ζει χωριστά από τους δύο γονείς του ή από τον έναν από αυτούς να διατηρεί κανονικά προσωπικές σχέσεις και να έχει άµεση επαφή µε τους δύο γονείς του, εκτός εάν αυτό είναι αντίθετο µε το συµφέρον του παιδιού». ιευκρινίζεται ότι κατά το Ελληνικό δίκαιο, όταν διαρρηγνύεται η σχέση µεταξύ των γονέων, στις περισσότερες περιπτώσεις ανατίθεται µε δικαστική απόφαση ή συµφωνητικό σε ένα εξ αυτών η επιµέλεια, ενώ ο άλλος γονιός διατηρεί µέρος της γονικής µέριµνας που αφορά την εκπροσώπηση και την διαχείριση της περιουσίας του παιδιού, ορίζεται δε το πλαίσιο της άσκησης της επικοινωνίας του µε το παιδί. Τονίζεται εδώ ότι οι δικαστικές αποφάσεις σχετικά µε τον προσδιορισµό του χρόνου επικοινωνίας µε τον γονέα που δεν µένει µαζί του το παιδί, δεν δεσµεύουν το σχολείο αλλά τους δύο γονείς στην µεταξύ τους σχέση. Εποµένως δεν περιορίζεται από µια τέτοια απόφαση το δικαίωµα του γονέα που δεν ασκεί την επιµέλεια να επισκέπτεται το σχολείο, να ενηµερώνεται σχετικά µε το παιδί του και να έχει περιστασιακή επικοινωνία µαζί του. Οι παιδαγωγοί θα πρέπει απλώς να µεριµνούν ώστε οποιαδήποτε διαµάχη µεταξύ των γονέων να µένει κατά το δυνατό έξω από το σχολείο, και η επικοινωνία των γονέων µε τα παιδιά τους να µην παρακωλύει ή ανατρέπει την εκπαιδευτική διαδικασία αλλά και να µη διαταράσσει την συναισθηµατική τους κατάσταση. Επίσης, σε περιπτώσεις που ο γονέας που έχει την επιµέλεια προσκοµίζει στο σχολείο δικαστική απόφαση που απαγορεύει τελείως την επικοινωνία του άλλου γονέα µε το παιδί του ή προσδιορίζει ειδικούς όρους που αυτή µπορεί να γίνεται (π.χ. παρουσία κοινωνικού λειτουργού ή του άλλου γονέα), το σχολείο θα πρέπει να την λαµβάνει υπόψη του. Τέλος, η παραλαβή των νηπίων από το σχολείο γίνεται από τον ασκούντα την επιµέλεια ή άλλο πρόσωπο που αυτός ορίζει µε γραπτή του δήλωση. Αν δεν έχει προσκοµιστεί στο σχολείο απόφαση ή συµφωνητικό σχετικά µε την ανάθεση της επιµέλειας προσωρινά ή µόνιµα στον ένα από τους δύο γονείς, τότε το σχολείο / ο σταθµός µπορεί να παραδίδει το παιδί σε οποιονδήποτε από τους δύο. 4. Το δικαίωµα στην εκπαίδευση Ζητήµατα σχετικά µε την υποχρεωτική εκπαίδευση Όπως είναι γνωστό, ο νόµος στην Ελλάδα καθιερώνει υποχρέωση εγγραφής και φοίτησης στο νηπιαγωγείο για όλα τα παιδιά που την 31 η εκεµβρίου συµπληρώνουν το 5 ο έτος ηλικίας τους (άρθρο 73 παρ. 1 του Ν. 3518/2006). Σε αυτές τις περιπτώσεις έχει εφαρµογή το δεύτερο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 2 του ν.1566/1985 που αναφέρει ότι «όποιος έχει την επιµέλεια του προσώπου του ανηλίκου και παραλείπει την εγγραφή ή την εποπτεία του ως προς τη φοίτηση τιµωρείται σύµφωνα µε το άρθρο 458 του Ποινικού Κώδικα», στο οποίο προβλέπεται επιβολή προστίµου. Επιπλέον, µε το Π.. 161/2000 µεταβιβάζεται στο Νοµάρχη η αρµοδιότητα επιβολής κυρώσεων στους γονείς και κηδεµόνες που δεν εγγράφουν τα παιδιά τους στο σχολείο και αµελούν για την τακτική φοίτησή τους. Ουσιαστικά η σοβαρότερη απειλή για ένα γονέα που δεν µεριµνά για την εγγραφή και τακτική φοίτηση του παιδιού του είναι η δυνατότητα που έχει ο εισαγγελέας ανηλίκων να τον ελέγξει για κακή άσκηση της επιµέλειας, παράλληλα µε την οποιαδήποτε τυχόν επιβολή προστίµου. Για να συµβεί αυτό βέβαια θα πρέπει η εισαγγελική αρχή να ενηµερωθεί αρµοδίως. Πως όµως µπορεί να γίνει αυτό; Σύµφωνα µε τις διατάξεις της παρ.2, του άρθρου 11 του Π.. 201/1998, «Όταν ο µαθητής απουσιάζει αδικαιολόγητα και οι γονείς ή ο 5

6 κηδεµόνας τους δεν επικοινωνούν µε το σχολείο, παρά τις ειδοποιήσεις, αναζητείται η οικογένεια του µέσω της δηµοτικής ή αστυνοµικής αρχής. Στις περιπτώσεις που η αναζήτηση δεν φέρει αποτέλεσµα, αναφέρεται η διακοπή της φοίτησης στον αρµόδιο Προϊστάµενο lνσης ή Γραφείου Α/θµιας Εκπ/σης, ο οποίος αναζητά το µαθητή σε όλα τα σχολεία του νοµού και, εν συνεχεία, η αρµόδια Υπηρεσία του ΥΠ.Ε.Π.Θ. αναζητά το µαθητή σε όλα τα σχολεία της χώρας.» Η πρόβλεψη αυτή αφορά την αναζήτηση της οικογένειας του µαθητή που απουσιάζει αδικαιολόγητα από το σχολείο. Αν και δεν κατονοµάζεται ρητά στην παραπάνω πρόβλεψη, στις αρµοδιότητες της δηµοτικής ή αστυνοµικής αρχής περιλαµβάνεται ο έλεγχος των ευθυνών των γονέων για την µη φοίτηση του απουσιάζοντος µαθητή και η ενηµέρωσή τους για τις νόµιµες συνέπειες. Συνιστάται λοιπόν η διεύθυνση του σχολείου από το οποίο απουσιάζει αδικαιολόγητα ο µαθητής, εφόσον δεν ανταποκρίνονται οι γονείς, να ενηµερώνει γραπτώς την αρµόδια κοινωνική υπηρεσία της τοπικής αυτοδιοίκησης, η οποία θα διεξάγει σχετική έρευνα και θα καθοδηγήσει τους γονείς ή, αν το κρίνει σκόπιµο, θα ενηµερώσει τον αρµόδιο εισαγγελέα ανηλίκων. Σε περίπτωση που το σχολείο έχει ενδείξεις για σοβαρή διακινδύνευση ή παραµέληση του παιδιού, µπορεί να επικοινωνεί απ ευθείας µε την εισαγγελία ανηλίκων, διαβιβάζοντας σε αυτήν σχετική ενηµερωτική έκθεση. Ένα άλλο ερώτηµα σχετικά µε την εγγραφή και φοίτηση των νηπίων είναι το ζήτηµα της προσκόµισης ελλιπών δικαιολογητικών σε σχέση µε τα απαιτούµενα από το νόµο. Μπορεί ένα σχολείο να αρνηθεί την εγγραφή και φοίτηση σε µαθητή που οι γονείς του δεν έχουν προσκοµίσει όλα τα προβλεπόµενα δικαιολογητικά (πιστοποιητικό γέννησης, υπεύθυνη δήλωση γονέα, βεβαίωση κατοικίας, βιβλιάριο υγείας); Το ερώτηµα τίθεται ιδιαίτερα σε σχέση µε αλλοδαπούς µαθητές που δεν διαθέτουν πιστοποιητικό γέννησης. ιευκρινίζεται ότι σύµφωνα µε το άρ. 72 του Ν. 3386/2005: «Κατ` εξαίρεση, µε ελλιπή δικαιολογητικά µπορεί να εγγράφονται στα δηµόσια σχολεία και τέκνα υπηκόων τρίτων χωρών, εφόσον: α. Προστατεύονται από το ελληνικό κράτος µε την ιδιότητα του πρόσφυγα και όσων τελούν υπό την προστασία της Ύπατης Αρµοστείας των Ηνωµένων Εθνών. β. Προέρχονται από περιοχές, στις οποίες επικρατεί έκρυθµη κατάσταση. γ. Έχουν υποβάλει αίτηση για τη χορήγηση ασύλου. δ. Είναι υπήκοοι τρίτων χωρών που διαµένουν στην Ελλάδα, ακόµη και αν δεν έχει ρυθµισθεί η νόµιµη διαµονή τους σε αυτήν». Πάντως, το δικαίωµα των παιδιών στην σχολική φοίτηση, ιδίως κατά την περίοδο της υποχρεωτικής εκπαίδευσης, θα πρέπει να λαµβάνεται ιδιαίτερα υπόψη, στις περιπτώσεις που οι γονείς αµελούν να προσκοµίσουν κάποιο από τα προβλεπόµενα δικαιολογητικά, η δε παράλειψη αυτή θα πρέπει να επιφέρει ενδεχοµένως συνέπειες στους γονείς, αλλά όχι στα ίδια τα παιδιά, οδηγώντας τα στην στέρηση του δικαιώµατος τους να φοιτούν στο νηπιαγωγείο. 5. Το δικαίωµα στην υγεία ικαιώµατα των παιδιών µε αναπηρίες και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες Το δικαίωµα όλων των παιδιών να έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας, που καθιερώνεται και από την Σύµβαση (άρθρο 24) σχετίζεται άµεσα και έµµεσα µε το ρόλο των παιδαγωγών σε νηπιαγωγεία και βρεφονηπιακούς σταθµούς. Πολλές φορές συµβαίνει τα παιδιά να έχουν ανάγκη περίθαλψης λόγω εκτάκτων ζητηµάτων της υγείας τους ενώ βρίσκονται στο σχολείο / παιδικό σταθµό. Σε αυτές τις περιπτώσεις καθήκον του σχολείου είναι να ειδοποιεί άµεσα τους γονείς αλλά και να ενεργεί για την προστασία του παιδιού µέχρι να επιληφθεί ο γονέας του ζητήµατος, αν τούτο απαιτείται (π.χ. σε περιπτώσεις τραυµατισµών ή εκτάκτων επεισοδίων). Το σχολείο λοιπόν θα πρέπει να είναι σε θέση ακόµη και να φροντίσει για την µεταφορά και συνοδεία ενός παιδιού σε νοσοκοµείο, αν υπάρχει τέτοια ανάγκη, σε συνεργασία µε τις αρµόδιες υπηρεσίες άµεσης βοήθειας (ΕΚΑΒ). Ζήτηµα γεννάται πολλές φορές µε 6

7 χρόνια προβλήµατα υγείας βρεφών και νηπίων, τα οποία οι παιδαγωγοί δεν έχουν τις κατάλληλες γνώσεις και ειδίκευση να αντιµετωπίσουν. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες απαιτείται η χορήγηση φαρµάκου µε εξειδικευµένες πράξεις π.χ. σε ενέσιµη µορφή, ιδίως σε ειδικού τύπου ασθένειες (π.χ. ζαχαρώδη διαβήτη, επιληψία), προτείνεται να δίνεται άδεια στους γονείς ή σε άλλο πρόσωπο που αυτοί επιλέγουν να εισέρχεται στο σχολείο για την πραγµατοποίηση της πράξης αυτής. Παράλληλα ωστόσο είναι σκόπιµο οι παιδαγωγοί να επιµορφώνονται για την παροχή πρώτων βοηθειών σε παιδιά που έχουν ανάγκη, και να τους παρέχεται δυνατότητα προσφυγής σε κατάλληλο νοσηλευτικό / ιατρικό προσωπικό για περιπτώσεις εκτάκτων περιστατικών. Σε κάθε περίπτωση, χρόνιες ασθένειες δεν θα πρέπει να είναι λόγος για τον αποκλεισµό της φοίτησης των παιδιών ή της συµµετοχής τους σε παιδαγωγικές δραστηριότητες. Η Σύµβαση περιλαµβάνει ειδικές διατάξεις για το δικαίωµα των παιδιών µε αναπηρίες, ιδίως στο άρθρο 23, στο οποίο µεταξύ άλλων αναφέρεται ότι «τα πνευµατικώς ή σωµατικώς ανάπηρα παιδιά πρέπει να διάγουν πλήρη και αξιοπρεπή ζωή, σε συνθήκες οι οποίες εγγυώνται την αξιοπρέπειά τους, ευνοούν την αυτονοµία τους και διευκολύνουν την ενεργό συµµετοχή τους στη ζωή του συνόλου». Στις υποχρεώσεις των κρατών είναι να παρέχουν δυνατότητα ένταξης σε βρεφονηπιακούς σταθµούς και σε παιδιά µε αναπηρίες και αυτό γίνεται στον βαθµό που τα κατά τόπους νοµικά πρόσωπα µπορούν να εξασφαλίσουν τις κατάλληλες συνθήκες και τα περιβάλλοντα για την φροντίδα των παιδιών αυτών. Ως προς τα νηπιαγωγεία η φοίτηση των παιδιών µε αναπηρίες ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ρυθµίζονται αναλυτικά από το ν. 3699/2008, ο οποίος καθιερώνει την υποχρέωση της σχολικής φοίτησης και για τα παιδιά µε αναπηρίες. Για την διάγνωση των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών και την υποστήριξη των οικογενειών τους έχουν θεσµοθετηθεί τα Κέντρα ιαφοροδιάγνωσης, ιάγνωσης και Υποστήριξης Ειδικών Εκπαιδευτικών Αναγκών (ΚΕ Υ) που λειτουργούν σε όλες τις εκπαιδευτικές περιφέρειες της χώρας. Στο πλαίσιο αυτού του άρθρου είναι σηµαντικό να αναφερθεί ότι σε περιπτώσεις που ανιχνεύονται από τους εκπαιδευτικούς ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες των µαθητών τις οποίες οι γονείς τους δυσκολεύονται ή αρνούνται να παραδεχθούν, θα πρέπει µε κάθε δυνατό τρόπο, αξιοποιώντας και τη συνδροµή των σχολικών συµβούλων γενικής και ειδικής αγωγής, να παροτρύνονται οι γονείς να απευθύνονται στα ΚΕ Υ για ειδική αξιολόγηση των µαθητών και υποστήριξη τους, είτε στο πλαίσιο της µονάδας που φοιτούν είτε µε ένταξη σε κατάλληλη Σχολική Μονάδα Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης. Το δικαίωµα του παιδιού µε ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες επιβάλλει να γίνεται έγκαιρη διάγνωση των αναγκών του και υποστήριξη στο εκπαιδευτικό πλαίσιο στο οποίο είναι ενταγµένο. Για να επιτευχθεί αυτό χρειάζεται να υπάρχει στενή συνεργασία µε τους γονείς του και ανάληψη εκ µέρους τους όλων των αναγκαίων πρωτοβουλιών. Για αυτό θα πρέπει να γίνει σαφές στους γονείς ότι ενδεχόµενη παραµέληση της ευθύνης τους για την αξιολόγηση των τέκνων τους, ενδέχεται να συνιστά πληµµελή άσκηση του γονεϊκού τους ρόλου, µε τις συνέπειες που προβλέπονται στον αστικό κώδικα και αναφέρθηκαν πιο πάνω. 6. Το δικαίωµα προστασίας από οποιαδήποτε µορφή διάκρισης Το δικαίωµα αυτό καθιερώνεται ρητά από τη Σύµβαση στο άρθρο 2, αλλά διαπνέει και όλη την φιλοσοφία των ικαιωµάτων του Παιδιού. Είναι πολύ σηµαντικό οι παιδαγωγοί να έχουν συνείδηση της έµπρακτης άσκησης του δικαιώµατος αυτού, αλλά και να βοηθούν τα ίδια τα παιδιά και τους γονείς τους να το κατανοούν και να το εφαρµόζουν στην πράξη. Οποιοσδήποτε διαχωρισµός της παιδαγωγικής αντιµετώπισης των παιδιών στο σχολείο ή τον παιδικό σταθµό, δεν µπορεί να λαµβάνει χώρα για κανένα άλλο λόγο, παρά µόνο για λόγους ανταπόκρισης σε ειδικές εκπαιδευτικές 7

8 ανάγκες των παιδιών και πρέπει να γίνεται µε τέτοιο τρόπο που να µην οδηγεί σε στιγµατισµό, αποκλεισµό ή παράνοµη διακριτική µεταχείριση των παιδιών. Βέβαια, σε αρκετές περιπτώσεις προβάλλεται ιδιαίτερα από ορισµένους γονείς το δικαίωµα των παιδιών να µη επιβαρύνονται οι συνθήκες φοίτησής τους εξ αιτίας της παρουσίας στην τάξη παιδιών µε ιδιαιτερότητες συµπεριφοράς, επιθετικότητα, ή αν υπάρχουν φόβοι για µεταδοτικά νοσήµατα. Επίσης γονείς αντιδρούν ορισµένες φορές όταν οι παιδαγωγοί χρειάζεται να δώσουν ιδιαίτερο χρόνο για την υποστήριξη της εκπαιδευτικής συµµετοχής παιδιών µε αναπηρίες ή παιδιών µεταναστών και µειονοτήτων που έχουν ανάγκη προσαρµογής. Η απάντηση σε τέτοιου είδους αντιδράσεις θα πρέπει να βασίζεται στην υποχρέωση που έχει κάθε προνοιακή και εκπαιδευτική µονάδα να ανταποκρίνεται στο σύνολο των αναγκών των παιδιών που έχουν δικαίωµα να εντάσσονται σε αυτές, αναζητώντας τρόπους ώστε να υποστηρίζεται η ισότιµη συµµετοχή όλων των παιδιών, στις δε περιπτώσεις που χρειάζεται ειδική υποστηρικτική παρέµβαση, αυτή είναι ανάµεσα στα καθήκοντα των παιδαγωγών, µε αξιοποίηση όλων των διαθέσιµων βοηθηµάτων της Πολιτείας. 7. Το δικαίωµα στην ελεύθερη έκφραση της γνώµης Παρόλο που τα παιδιά στη βρεφική και νηπιακή ηλικία θεωρούνται από πολλούς ανώριµα στο να εκφράζουν τις απόψεις τους και να κάνουν επιλογές που αφορούν την προσωπική τους ζωή, οι παιδαγωγοί θα πρέπει να έχουν διαρκώς υπόψη τους ότι το δικαίωµα του παιδιού για ελεύθερη έκφραση της γνώµης του αλλά και γενικότερα έκφρασης µέσα από το γραπτό, προφορικό λόγο, καλλιτεχνική ή άλλη δραστηριότητα (που καθιερώνεται ιδίως από τα άρθρα 12 και 13 της Σύµβασης), αφορά όλα ανεξαιρέτως τα παιδιά και χρειάζεται να καλλιεργείται και να ασκείται από τις πολύ µικρές ηλικίες. Για τον λόγο αυτό είναι απαραίτητο να υπάρχουν διαδικασίες συζήτησης, εκπαίδευσης στην έκφραση αλλά και στην ακρόαση των απόψεων των άλλων παιδιών και λήψης αποφάσεων σε οµαδικό επίπεδο. Είναι πολύ σηµαντικό τα παιδιά να µάθουν από νωρίς ότι έχουν δικαίωµα να εκφράζουν τις απόψεις τους, σεβόµενα τα δικαιώµατα και την υπόληψη των άλλων παιδιών, αλλά επίσης ότι οι ενήλικοι που έχουν την ευθύνη τους, γονείς και εκπαιδευτικοί, είναι τελικά υπεύθυνοι για την λήψη των αποφάσεων που θα διασφαλίζουν την υγιή τους ανάπτυξη και την προστασία τους από κινδύνους ή από παραβιάσεις δικαιωµάτων τους. 8. Το δικαίωµα στην προστασία από κάθε µορφή βίας Η προστασία των παιδιών από κάθε µορφή βίας είναι υποχρέωση του κράτους που προκύπτει µεταξύ άλλων- από την ιεθνή Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού. Ειδικότερα, το άρθρο 19 της Σύµβασης προβλέπει ότι: «Τα Συµβαλλόµενα Κράτη λαµβάνουν όλα τα κατάλληλα νοµοθετικά, διοικητικά, κοινωνικά και εκπαιδευτικά µέτρα, προκειµένου να προστατεύσουν το παιδί από κάθε µορφή βίας, προσβολής ή βιαιοπραγιών σωµατικών ή πνευµατικών, εγκατάλειψης ή παραµέλησης, κακής µεταχείρισης ή εκµετάλλευσης, συµπεριλαµβανόµενης της σεξουαλικής βίας, κατά το χρόνο που βρίσκεται υπό την επιµέλεια των γονέων του ή του ενός από τους δύο, του ή των νοµίµων εκπροσώπων του ή οποιουδήποτε άλλου προσώπου στο οποίο το έχουν εµπιστευθεί.» Οι µορφές βίας που πλήττουν τα παιδιά στις µέρες µας είναι πολλές. Σωµατική, λεκτική, ψυχολογική, σεξουαλική. εν θα πρέπει να µας διαφεύγουν και άλλες µορφές βίας, όπως η συστηµική (που ασκείται µέσα από τα ίδια τα συστήµατα, π.χ. το σχολείο, τα ιδρύµατα, τα ψυχιατρεία, κ.α.), η οπτική και η συµβολική βία (που ασκείται µέσα από την έκθεση σε εικόνες βίας, είτε στο περιβάλλον του παιδιού είτε µέσα από την τηλεόραση και πολλά σύγχρονα βιντεοπαιχνίδια). 8

9 Οι παιδαγωγοί θα πρέπει να είναι ενήµεροι ότι υπάρχουν κάποιες ευάλωτες οµάδες παιδιών που πλήττονται ιδιαίτερα από ορισµένες µορφές βίας και αδυνατούν να προστατεύσουν τον εαυτό τους και δεν έχουν επαρκή προστασία από άλλους. Η βία βιώνεται εντονότερα από τα παιδιά που έχουν παράλληλα άλλα δύσκολα συµβάντα ή καταστάσεις στην ζωή τους, όπως ο χωρισµός των γονέων τους, η φτώχεια, η ανεργία, η µετανάστευση, η κακή στέγαση, ασθένειες και θάνατοι συγγενών, κ.λ.π. Ιδιαίτερα σηµαντικό για τους παιδαγωγούς είναι να µπορούν να αναγνωρίζουν ότι ένα παιδί έχει υπάρξει θύµα βίας, είτε στην οικογένεια είτε από συνοµηλίκους του ή άλλους. Υπάρχουν πολλά βοηθήµατα, στα οποία οι παιδαγωγοί µπορούν να προστρέξουν για τις ενδείξεις σχετικά µε το αν ένα παιδί κακοποιείται. Σε κάθε περίπτωση, αν οι παιδαγωγοί υποψιάζονται ή λαµβάνουν πληροφορίες σχετικά µε την άσκηση βίας σε βάρος νηπίων στο σπίτι, στο σχολείο ή αλλού, θα πρέπει να ζητήσουν τη συνδροµή σχολικών συµβούλων, προκειµένου να διαχειριστούν µε το δέοντα τρόπο την κατάσταση αυτή. Εφόσον υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ή πληροφορίες ότι ένα παιδί κακοποιείται, οι παιδαγωγοί θα πρέπει να αναφέρουν το γεγονός στους προϊστάµενους ή συµβούλους τους και όχι να το αποσιωπήσουν. Είναι σηµαντικό να αναπτυχθεί συνείδηση στους παιδαγωγούς ότι οποιαδήποτε παρέµβαση σε περιστατικά εκδήλωσης βίας στο χώρο του σχολείου ή για την διαχείριση πληροφοριών σχετικά µε την άσκηση βίας σε βάρος µαθητών εκτός του σχολείου, απαιτεί µια προηγούµενη στενή σχέση συνεργασίας και εµπιστοσύνης µεταξύ εκπαιδευτικών και µαθητών. Επί πλέον η διαρκής συνεργασία µεταξύ των εκπαιδευτικών και η διαµόρφωση στενών σχέσεων και τακτικής επικοινωνίας µε τους γονείς αυξάνουν την δυνατότητα ουσιαστικής παρέµβασης για την αντιµετώπιση κρίσεων ή προβληµάτων που προκύπτουν στην ζωή των µαθητών, σχετικά µε την άσκηση των δικαιωµάτων τους. Ως προς την αντιµετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας και την διαχείριση των σχετικών πληροφοριών που τίθενται υπόψη των παιδαγωγών, είναι σηµαντικό να ληφθούν υπόψη οι προβλέψεις του νόµου αλλά και να υπάρξει µια µεθοδευµένη παιδαγωγική και υποστηρικτική παρέµβαση των επαγγελµατιών απέναντι στα παιδιά που βιώνουν συναφή προβλήµατα και τις οικογένειές τους. Ο Ποινικός Κώδικας έχει σειρά προβλέψεων για αδικήµατα άσκησης σωµατικής βίας και πρόκλησης σωµατικής βλάβης σε βάρος ανηλίκων, ασέλγειας σε βάρος ανηλίκων, πορνογραφίας, παραµέλησης ανηλίκων µε αποτέλεσµα την διάπραξη αδικηµάτων από αυτούς, κλπ. Ειδικότερα, ο πρόσφατος νόµος 3500/2006 για την αντιµετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας περιλαµβάνει σηµαντικές προβλέψεις που παρέχουν αυξηµένη προστασία στα θύµατα βίας στον χώρο της οικογένειας. Ο νόµος αυτός καθιερώνει ότι όλα αυτά τα αδικήµατα διώκονται αυτεπαγγέλτως, δηλαδή δεν απαιτείται η έγκλιση εκ µέρους των γονέων ή των παιδιών θυµάτων. Συνέπεια αυτής της πρόβλεψης είναι και το άρθρο 23 του συγκεκριµένου νόµου που αφορά τους εκπαιδευτικούς. Στο άρθρο αυτό ορίζεται ότι: «1. Εκπαιδευτικός της πρωτοβάθµιας ή δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης ο οποίος, κατά την εκτέλεση του εκπαιδευτικού του έργου, µε οποιονδήποτε τρόπο πληροφορείται ή διαπιστώνει ότι έχει διαπραχθεί σε βάρος µαθητή έγκληµα ενδοοικογενειακής βίας, ενηµερώνει, χωρίς καθυστέρηση, τον διευθυντή της σχολικής µονάδας. Ο διευθυντής της σχολικής µονάδας ανακοινώνει, αµέσως, την αξιόποινη πράξη στον αρµόδιο εισαγγελέα, σύµφωνα µε τις διατάξεις της παραγράφου 1 του άρθρου 37 του Κώδικα Ποινικής ικονοµίας, ή στην πλησιέστερη αστυνοµική αρχή. 9

10 Την ίδια υποχρέωση έχουν οι εκπαιδευτικοί και οι διευθυντές των ιδιωτικών σχολείων, καθώς και οι υπεύθυνοι των πάσης φύσεως Μονάδων Προσχολικής Αγωγής. 2. Κατά την προδικασία και τη διαδικασία στο ακροατήριο, ο διευθυντής της σχολικής µονάδας, ο οποίος ανακοίνωσε την αξιόποινη πράξη στις παραπάνω αρµόδιες αρχές, και ο εκπαιδευτικός, ο οποίος την πληροφορήθηκε ή τη διαπίστωσε, καλούνται να εξετασθούν ως µάρτυρες, µόνο αν η πληροφορία δεν αποδεικνύεται µε οποιοδήποτε άλλο αποδεικτικό µέσο.» Από τα παραπάνω γίνεται αντιληπτό ότι ο νόµος καλύπτει και δεσµεύει τους παιδαγωγούς που λαµβάνουν πληροφορίες για την άσκηση ενδοοικογενειακής βίας σε βάρος ανηλίκων να ενεργήσουν µε σκοπό την προστασία τους. Ωστόσο, επειδή πολλές φορές οι πληροφορίες που λαµβάνει ένας παιδαγωγός δεν είναι απόλυτα σαφείς, αλλά και επειδή η προσφυγή στους µηχανισµούς ποινικής δίωξης δεν είναι πάντοτε η ενδεικνυόµενη πρώτη ενέργεια για την διερεύνηση ενός περιστατικού και την στήριξη του παιδιού και της οικογένειας, συνιστάται η προσεκτική και µε την στήριξη των αρµοδίων κοινωνικών υπηρεσιών προσέγγιση στα θέµατα αυτά. Με δεδοµένο το γεγονός ότι δεν έχει ακόµη προβλεφθεί η ανάπτυξη κοινωνικών υπηρεσιών στο πλάι των παιδαγωγών, καθίσταται αναγκαία η τοπική δικτύωση των σχολείων και βρεφονηπιακών σταθµών και η αξιοποίηση όλων των αρµόδιων υπηρεσιών που υπάρχουν στην κοινότητα (προνοιακές υπηρεσίες της τοπικής αυτοδιοίκησης, παιδοψυχιατρικές µονάδες, κέντρα στήριξης οικογένειας κλπ). Κάθε νηπιαγωγείο και παιδικός σταθµός οφείλει να αναπτύσσει τις σχέσεις του µε τις τοπικές υπηρεσίες εκ των προτέρων και πριν εκδηλωθούν συγκεκριµένα προβλήµατα, έτσι ώστε να µπορούν να πραγµατοποιούνται παραποµπές σε «οικεία» πρόσωπα και υπηρεσίες και όποτε απαιτείται να ζητείται από αυτές η συνδροµή τους. Ο παιδαγωγός, σε συνεργασία µε τον υπεύθυνο του νηπιαγωγείου / παιδικού σταθµού και τον σχολικό σύµβουλο ή άλλα αρµόδια πρόσωπα ευθύνης, θα πρέπει να µεθοδεύσουν τις ενέργειές τους ώστε να υπάρξει προσεκτική διερεύνηση της κάθε περίπτωση και υποστήριξη των παιδιών και των οικογενειών τους. Εφόσον υπάρξουν ενδείξεις ότι σοβαρές µορφές βίας διαπράττονται σε βάρος ενός παιδιού, και δεν υπάρχει άλλος τρόπος προστασίας του, τότε θα πρέπει να ενηµερωθεί η εισαγγελία και να ζητηθεί η συνδροµή της για την έρευνα της υπόθεσης και τη λήψη των αναγκαίων µέτρων. Ως προς την άσκηση βίας εκ µέρους των παιδαγωγών, είναι γνωστό ότι απαγορεύεται από το νόµο και είναι καταδικαστέα. Αρκετές φορές υιοθετείται ως µέσο επιβολής και αντί να οδηγεί στην αποκατάσταση της λειτουργικότητας της τάξης, αυξάνει την ένταση και οδηγεί σε νέα περιστατικά ρήξης και αντιπαράθεσης. Χρειάζεται να γίνει συνείδηση στους παιδαγωγούς ότι η επιθυµητή εφαρµογή της σχολικής πειθαρχίας δεν µπορεί να συνδυάζεται µε την άσκηση λεκτικής ή ψυχολογικής βίας και ότι τα παιδιά έχουν απόλυτη ανάγκη από πρότυπα ενηλίκων που υιοθετούν µη βίαιες µεθόδους για την αντιµετώπιση κρίσεων ή παραπτωµατικών συµπεριφορών. Η σηµασία των µέτρων πρόληψης της άσκησης βίας σε βάρος των παιδιών και της έκθεσής τους στην βία είναι τεράστια. Θα πρέπει να γίνει από όλους αντιληπτό ότι η πρόληψη έχει πολύ µεγαλύτερη αποτελεσµατικότητα από οποιαδήποτε µορφή καταστολής και παρέµβασης για την προστασία των παιδιών που παραβιάζονται τα δικαιώµατά τους και έχουν γίνει θύµατα βίας. Με βάση όλα τα παραπάνω, συνιστάται στους παιδαγωγούς για την ουσιαστική παρέµβαση µε στόχο την πρόληψη και την καταπολέµηση της βίας στη ζωή των παιδιών, να φροντίζουν ώστε να λαµβάνονται παράλληλα και διαρκώς τα παρακάτω µέτρα: 10

11 - Να υπάρχει ενηµέρωση των παιδιών και διαρκής ανοικτός διάλογος µε τους παιδαγωγούς σχετικά µε το δικαίωµα της προστασίας από κάθε µορφής βία. Τα παιδιά να συµµετέχουν στην υιοθέτηση κοινά αποδεκτών κανόνων σχετικά µε την διαχείριση της εκδήλωσης βίας µεταξύ τους και να µπορούν να συζητούν µε τους παιδαγωγούς µε ειλικρίνεια και εµπιστοσύνη σχετικά µε τα θέµατα αυτά. - Να προσκαλούνται τακτικά οι γονείς σε επικοινωνία µε τους παιδαγωγούς και ιδίως στις περιπτώσεις που παρατηρείται παραµέληση του γονεϊκού τους ρόλου, να αναπτύσσεται στενότερη συνεργασία µε στόχο την παρότρυνση προς τους γονείς να αναζητούν υποστήριξη, αλλά και την έµµεση προειδοποίησή τους ότι αν δεν το πράξουν, οφείλει το σχολείο να ενεργήσει για να προστατεύσει τα δικαιώµατα των µαθητών του - Να καλλιεργείται και αξιοποιείται η σύνδεση νηπιαγωγείων και παιδικών σταθµών µε τις υπηρεσίες της κοινότητας, έτσι ώστε να µπορούν να πραγµατοποιείται παραποµπή ή προσφυγή στις αρµόδιες υπηρεσίες, όποτε απαιτείται. 9. Τα δικαιώµατα στο παιχνίδι, την ψυχαγωγία, την ενηµέρωση και την πρόσβαση σε πολιτιστικά αγαθά Αν και για πολλούς περιττεύει η ιδιαίτερη αναφορά στα παραπάνω δικαιώµατα, καθώς θεωρούν ότι ούτως ή άλλως περιλαµβάνονται στο περιεχόµενο των παροχών και της οργάνωσης των παιδικών σταθµών και των νηπιαγωγείων, η ιδιαίτερη θέση που δίνει η ίδια η Σύµβαση στα δικαιώµατα αυτά, αλλά και οι αυξανόµενοι κίνδυνοι από την διαστρεβλωµένη αντίληψη και άσκηση τους στην σύγχρονη εποχή, αναδεικνύουν την σοβαρότητα τους σε σχέση µε το ρόλο των παιδαγωγών. Ο ρόλος του παιδικού σταθµού και του νηπιαγωγείου σε σχέση µε τα παραπάνω δικαιώµατα είναι διττός. Αφενός να µπορέσει να περιλάβει την άσκησή τους κατά τρόπο λειτουργικό και ωφέλιµο για τα παιδιά στην καθηµερινή λειτουργία του, αφετέρου δε να διαχειριστεί επιτυχώς την άσκησή τους εκτός του χώρου και χρόνου ευθύνης του. Εδώ ακριβώς αναφύονται πολλά διλήµµατα και ζητήµατα για τους παιδαγωγούς. Τα παιδιά στις µέρες µας είναι από µικρά εκτεθειµένα και µάλιστα για πολλές ώρες σε ερεθίσµατα που όχι µόνο άσκηση δικαιώµατος δεν συνιστούν, αλλά προκαλούν σοβαρές βλάβες και κινδύνους στην ψυχική και σωµατική υγεία τους. Πολλά από τα παιχνίδια µε τα οποία ασχολούνται τα µικρά παιδιά, ιδίως τα ηλεκτρονικά, τα προγράµµατα που βλέπουν στην τηλεόραση, ο τρόπος µε τον οποίο ψυχαγωγούνται και γενικότερα καταναλώνουν τον ελεύθερο χρόνο τους, περιέχουν βίαια, καταστροφικά ή βλαπτικά ερεθίσµατα. Απέναντι σε αυτή την πραγµατικότητα το καθήκον των παιδαγωγών είναι να επισηµαίνουν τόσο στους γονείς όσο και στα ίδια τα παιδιά τους κινδύνους και τις βλάβες από αυτές τους τις συνήθειες. Χρειάζεται µε κάθε δυνατό τρόπο οι παιδαγωγοί να µπορούν εγκαίρως να επηρεάσουν και να διαφυλάξουν την ποιότητα της άσκησης όλων αυτών των δικαιωµάτων που πολλές φορές η οικογένεια δίνει µικρή σηµασία, αλλά στην πράξη µπορεί να απειλούν την υγιή ανάπτυξη των παιδιών. Σε περιπτώσεις µάλιστα που οι παιδαγωγοί διαπιστώνουν ότι υφίστανται σοβαροί κίνδυνοι από το είδος της «ψυχαγωγίας» ή «ενηµέρωσης» που υπάρχει στην ζωή ενός παιδιού, δεν θα πρέπει να διστάσουν να απευθύνουν όλες τις προτροπές προς τους γονείς αλλά και να ενεργήσουν ακόµη και προς τις αρµόδιες υπηρεσίες, εφόσον υπάρχει σοβαρή παράβαση των καθηκόντων που επιβάλλει το λειτούργηµα των γονέων. 10. Το δικαίωµα στην ιδιωτική ζωή Ένα δικαίωµα το οποίο έχει µια ιδιαίτερη φύση και το οποίο καθιερώνεται στη Σύµβαση (άρθρο 16) αλλά και στην εθνική νοµοθεσία, είναι αυτό που αφορά την προστασία της ιδιωτικής ζωής του παιδιού. Ειδικότερα στη Σύµβαση αναφέρεται ότι «Κανένα παιδί δεν µπορεί να αποτελέσει αντικείµενο αυθαίρετης ή παράνοµης 11

12 επέµβασης στην ιδιωτική του ζωή, στην οικογένειά του, στην κατοικία του ή στην αλληλογραφία του, ούτε παράνοµων προσβολών της τιµής και της υπόληψής του. Το παιδί δικαιούται να προστατεύεται από το νόµο έναντι τέτοιων επεµβάσεων ή προσβολών.» Η υλοποίηση του δικαιώµατος αυτού αφορά κατ αρχήν την προστασία του παιδιού από πρόσωπα εκτός της οικογένειας, ιδίως δε από τα ΜΜΕ, τα οποία δεν έχουν δικαίωµα να επεµβαίνουν αυθαίρετα ή παράνοµα στην ζωή των παιδιών. Ωστόσο, στα πρόσωπα τα οποία δεσµεύονται από το δικαίωµα αυτό περιλαµβάνονται και οι γονείς και τα µέλη της οικογένειας, και κατ επέκταση οι παιδαγωγοί και τα πρόσωπα στα οποία ανατίθεται η ευθύνη των παιδιών, λαµβάνοντας φυσικά υπόψη και το καθήκον τους να προστατεύουν το παιδί από οποιαδήποτε µορφή βίας ή διακινδύνευσης. Εποµένως, θα πρέπει να είναι σε απόλυτη επίγνωση και συνείδηση των παιδαγωγών ότι ένα παιδί, όσο µικρό και αν είναι, έχει ιδιωτική ζωή, τιµή και υπόληψη και έχει δικαίωµα να προστατεύεται από την οποιαδήποτε προσβολή τους. Επειδή στην κρίσιµη νηπιακή ηλικία τα θέµατα της ιδιωτικότητας αποτελούν συχνά αντικείµενο διεκδίκησης από τα παιδιά, τα οποία όµως δεν µπορούν να γνωρίζουν τα όρια αυτής της διεκδίκησης, οι παιδαγωγοί θα πρέπει µε προσοχή εκπαιδεύουν τα παιδιά στους κανόνες συµβίωσης και συνύπαρξης, στην οριοθέτηση της συµπεριφοράς, αλλά και να τα διαπαιδαγωγούν στο σεβασµό του ιδιωτικού χώρου και της προσωπικότητας τόσο των ίδιων όσο και των άλλων παιδιών. Οι παιδαγωγοί θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί ώστε να µην αναφέρουν µπροστά σε άλλα παιδιά στοιχεία που αφορούν ένα νήπιο και την ιδιωτική του ζωή και που µπορεί αυτή η δηµοσιοποίηση να το προσβάλλουν ή να το κάνουν να νοιώθει άσχηµα. Επίσης, να αποφεύγουν την αυθαίρετη και αλόγιστη χρήση των εικόνων των παιδιών, ιδίως αν ενδέχεται αυτή να προκαλέσει αρνητικά συναισθήµατα στα ίδια ή τους γονείς τους. Για τους παραπάνω λόγους συνιστάται για φωτογραφίες ή βίντεο που εστιάζουν σε προσωπικά χαρακτηριστικά των παιδιών και που προορίζονται να χρησιµοποιηθούν σε ιστοσελίδες, φυλλάδια και επικοινωνιακά µέσα, να ζητείται προηγουµένως έγγραφη άδεια των γονέων, αλλά και να αποφεύγεται εντελώς η χρήση τους αν υπάρχει έστω και το ενδεχόµενο να προκληθούν αρνητικά ή περιπαιχτικά σχόλια σε βάρος των παιδιών. 11. Επίλογος: Τα δικαιώµατα των παιδαγωγών! Η αναφορά στο πλαίσιο αυτού του άρθρου στα σηµαντικότερα δικαιώµατα του παιδιού σύµφωνα µε τη ιεθνή Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού και άλλες διατάξεις της ελληνικής νοµοθεσίας, που συνδέονται µε το ρόλο και τις ευθύνες των παιδαγωγών σε νηπιαγωγεία και παιδικούς σταθµούς, µπορεί να αποκτήσει µεγαλύτερο νόηµα και αξία, αν αφιερώσουµε λίγα λόγια και στα δικαιώµατα των ίδιων των παιδαγωγών. Οι επαγγελµατίες από τους οποίους ζητείται η τήρηση κανόνων και υποχρεώσεων όσο αφορά τη φροντίδα των νηπίων και την προστασία των δικαιωµάτων τους, χρειάζεται να διαθέτουν κατάλληλες συνθήκες και περιβάλλοντα µέσα στα οποία να υλοποιούν το λειτούργηµά τους. Η προσεκτική εξασφάλιση των εργασιακών δικαιωµάτων των παιδαγωγών αποτελεί ουσιαστικά ένα παράγοντα εγγύησης για την έµπρακτη προστασία και των δικαιωµάτων των νηπίων που έχουν υπό την ευθύνη τους. Ιδιαίτερα θα πρέπει να τονιστούν: - Η ανάγκη τήρησης της προβλεπόµενης από το νόµο αναλογίας παιδιών / παιδαγωγών στους παιδικούς σταθµούς και τα νηπιαγωγεία. Σε περιοχές µάλιστα που υπάρχουν υψηλά ποσοστά µεταναστών και µειονοτήτων, είναι κατανοητό ότι θα πρέπει η αναλογία αυτή να περιορίζεται αριθµητικά, ώστε να µπορούν και οι παιδαγωγοί να είναι λειτουργικοί να µπορούν αν παρακολουθούν επαρκώς όλα τα παιδιά. 12

13 - Η ανάγκη να λαµβάνουν οι παιδαγωγοί διαρκή υποστήριξη, εποπτεία, επιµόρφωση και παιδαγωγική καθοδήγηση. Οι παιδαγωγοί δεν θα πρέπει να νοιώθουν µόνοι στο απαιτητικό έργο τους και θα πρέπει να µπορούν να ζητούν βοήθεια, να συζητούν, να ανατροφοδοτούνται και να ενισχύονται για την αντιµετώπιση προβληµάτων και την ανανέωση της γνώσης, της διάθεσης και της δηµιουργικότητάς τους. - Η ανάγκη να λαµβάνονται ειδικά υποστηρικτικά µέτρα για τα παιδιά µε αναπηρίες, ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, πολιτισµικές ιδιαιτερότητες και γλωσσικές δυσκολίες έτσι ώστε να µην αφήνεται όλη η ευθύνη για την υποστήριξη της εκπαιδευτικής τους συµµετοχής στους παιδαγωγούς που είναι υπεύθυνοι για τα τµήµατα στα οποία τα παιδιά αυτά είναι ενταγµένα. - Η ανάγκη τέλος να υπάρχουν διαθέσιµοι και προσβάσιµοι στους παιδαγωγούς ειδικοί ψυχικής υγείας και κοινωνικοί λειτουργοί, ώστε να βοηθούν στην αντιµετώπιση και επίλυση ειδικών προβληµάτων, σε πεδία που δεν ανήκουν στο γνωστικό αντικείµενο των παιδαγωγών. Θα πρέπει να γίνει συνείδηση σε όλους µας ότι η προστασία των ικαιωµάτων του Παιδιού αφορά το σύνολο της κοινωνίας, περιλαµβάνοντας θεσµικά όργανα και πρόσωπα, επαγγελµατίες και ιδιώτες. Ο καλύτερος τρόπος για να επιτευχθεί αυτή είναι να εξασφαλίζεται στον καλύτερο δυνατό βαθµό η ενηµερότητα, η συνεργασία και η κατανόηση, παράλληλα µε την ανάπτυξη των µηχανισµών ειδικής υποστήριξης και προστασίας, ώστε κάθε παιδί να µπορεί να απολαµβάνει στην πράξη τα δικαιώµατα που ο νοµοθέτης θέσπισε για αυτά. 13

Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4. Επίσημα κείμενα και διδακτικό υλικό. Ορισμός του παιδιού. Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών.

Άρθρο 1. Άρθρο 2. Άρθρο 3. Άρθρο 4. Επίσημα κείμενα και διδακτικό υλικό. Ορισμός του παιδιού. Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών. Ορισμός του παιδιού Παιδί θεωρείται ένα άτομο κάτω των 18 ετών. Άρθρο 1 Απαγόρευση διακρίσεων Κάθε παιδί πρέπει να αντιμετωπίζεται χωρίς διακρίσεις λόγω χρώματος, φύλου, γλώσσας, θρησκείας, άποψης, χώρας

Διαβάστε περισσότερα

Ένα κουίζ για μικρούς και μεγάλους!

Ένα κουίζ για μικρούς και μεγάλους! Πόσο καλά ξέρεις τα δικαιώματά σου; Ένα κουίζ για μικρούς και μεγάλους! Στις 20 Νοεμβρίου 2015 η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού γίνεται 26 χρονών. Πόσο την χρησιμοποιούμε για να διεκδικούμε

Διαβάστε περισσότερα

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού με απλά λόγια Όλα τα παιδιά έχουν δικαιώματα που προβλέπονται από νόμους και διεθνείς συμβάσεις. Το σημαντικότερο κείμενο για τα δικαιώματα των παιδιών,

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΛΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΟΠΤΣΗΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΡΟΛΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΟΠΤΣΗΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΡΟΛΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΟΠΤΣΗΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΡΟΛΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ Ο σχεδιασμός, η υποστήριξη και η εποπτεία δράσεων η ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της σχολικής κοινότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ 4/2014 ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΗ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ 4/2014 ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΗ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ 4/2014 ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΗ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ Αλεξανδρούπολη 24.2.2014 Προς -Δήμαρχο Αλεξανδρούπολη κ. Ευάγγελο Λαμπάκη -Προϊσταμένη Διεύθυνσης

Διαβάστε περισσότερα

ENOC - ENYA, Προσχέδιο Κοινών Συστάσεων για την «Πρόληψη της βίας κατά των παιδιών»

ENOC - ENYA, Προσχέδιο Κοινών Συστάσεων για την «Πρόληψη της βίας κατά των παιδιών» ENOC 14η Ετήσια Συνδιάσκεψη 7-9 Οκτωβρίου 2010, Στρασβούργο / Γαλλία ENOC - ENYA, Προσχέδιο Κοινών Συστάσεων για την «Πρόληψη της βίας κατά των παιδιών» Εισαγωγή Οι Συνήγοροι του Παιδιού και οι Έφηβοι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ THEAM TRAINING HEALTHCARE MULTIDISCIPLINARY TEAMS ON CHILDREN S RIGHTS AND ON CHILD-FRIENDLY JUSTICE (THEAM) ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΑΣΠΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ

ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΑΣΠΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΑΣΠΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ Α. Μέσω του έργου QualityRights, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, έχει επικεντρωθεί στο να

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΒΙΒΛΙΑΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Εισαγωγή Η προστασία των δικαιωμάτων των ασθενών αποτελεί ουσιαστικό παράγοντα διασφάλισης του επιπέδου φροντίδας για την υγεία των πολιτών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας

Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας Σχολικός Σύμβουλος: Ανδρέας Ν. Ζεργιώτης Αχαρνές, Ιανουάριος 2013 Έρευνα Ε.Κ.Κ.Ε. : Νεανική Βία μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ

ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΒΙΑ ΟΜΙΛΗΤΕΣ ΔΗΜ. ΠΟΤΕΤΣΙΑΝΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤ. ΣΥΝ. στο Ι.Π.Α ΠΑΝΤΕΙΟΥ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΜΑΡΙΑ ΣΑΜΟΛΗ ΔΝΤΡΙΑ ΕΚΠ/ΡΙΩΝ ΧΟΥΡΔΑΚΗ ΡΙΖΟΠΟΥΛΟΥ ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ ΤΕΠΑΕΣ ΠΑΤΡΑΣ 1 Σύστ. Προσκόπων Βύρωνα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ/ΚΑΝΟΝΕΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΠΑΙΔΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ

ΑΡΧΕΣ/ΚΑΝΟΝΕΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΠΑΙΔΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΡΧΕΣ/ΚΑΝΟΝΕΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΠΑΙΔΙΑ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ Η εκπαιδευτική έρευνα οφείλει να εφαρμόζει τη δεοντολογία που προβλέπει τον σεβασμό της προσωπικότητας, της

Διαβάστε περισσότερα

ηµόσια Θέση του ENOC για τα «Παιδιά που µετακινούνται» Τα παιδιά που µετακινούνται θα πρέπει να αντιµετωπίζονται πρώτα από όλα ως παιδιά

ηµόσια Θέση του ENOC για τα «Παιδιά που µετακινούνται» Τα παιδιά που µετακινούνται θα πρέπει να αντιµετωπίζονται πρώτα από όλα ως παιδιά ηµόσια Θέση του ENOC για τα «Παιδιά που µετακινούνται» Τα παιδιά που µετακινούνται θα πρέπει να αντιµετωπίζονται πρώτα από όλα ως παιδιά Υιοθετήθηκε στο 17 ο Ετήσιο Συνέδριο του ENOC στις 27.9.2013 στις

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην πρόληψη και καταπολέµηση του αλκοολισµού στην εφηβεία

Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην πρόληψη και καταπολέµηση του αλκοολισµού στην εφηβεία Ο ρόλος του εκπαιδευτικού στην πρόληψη και καταπολέµηση του αλκοολισµού στην εφηβεία Αικατερίνη Φλώρου Εκπαιδευτικός Νοµικός Σύµβουλος ΣΕΠ ΓΕΛ Αναβύσσου Το σχολείο βασικός φορέας κοινωνικοποίησης Οι σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας του παιδιού. Συλλόγου Φίλων Εθελοντών της Ε.Π.Α.Θ. Γενικές αρχές

Πολιτική Προστασίας του παιδιού. Συλλόγου Φίλων Εθελοντών της Ε.Π.Α.Θ. Γενικές αρχές Πολιτική Προστασίας του παιδιού Συλλόγου Φίλων Εθελοντών της Ε.Π.Α.Θ. Γενικές αρχές Ο Σύλλογος Φίλων Εθελοντών της Εταιρείας Προστασίας Ανηλίκων προωθεί τα δικαιώματα των παιδιών, για την ασφάλεια και

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ 15 ο Δημοτικό Σχολείο Ηρακλείου Αγαπητοί γονείς, Το κείμενο που έχετε στα χέρια σας αποτελεί τον Κανονισμό Λειτουργίας του Σχολείου για το σχολικό έτος 2014-2015. Εγκρίθηκε από το Σύλλογο Διδασκόντων και

Διαβάστε περισσότερα

Η παιδική προστασία δεν είναι πολυτέλεια. Είναιδικαίωμα!

Η παιδική προστασία δεν είναι πολυτέλεια. Είναιδικαίωμα! Η παιδική προστασία δεν είναι πολυτέλεια. Είναιδικαίωμα! ΚείμενοΑρχών γιατηνπαιδικήπροστασία στηνελλάδα Καλούνται να το υιοθετήσουν από κοινού δημόσιοι καιμηκυβερνητικοίφορείςπαιδικήςπροστασίας, επαγγελματίες&

Διαβάστε περισσότερα

Δικαστική συμπαράσταση. Ποιοι υποβάλλονται σε δικαστική συμπαράσταση:

Δικαστική συμπαράσταση. Ποιοι υποβάλλονται σε δικαστική συμπαράσταση: Δικαστική συμπαράσταση (Άρθρο 1666) Ποιοι υποβάλλονται σε δικαστική συμπαράσταση: Σε δικαστική συμπαράσταση υποβάλλεται ο ενήλικος όταν λόγω ψυχικής ή διανοητικής διαταραχής ή λόγω σωματικής αναπηρίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ. Σύσταση Εθνικού Μηχανισμού Διερεύνησης Περιστατικών Αυθαιρεσίας στα σώματα ασφαλείας και τους υπαλλήλους των καταστημάτων κράτησης

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ. Σύσταση Εθνικού Μηχανισμού Διερεύνησης Περιστατικών Αυθαιρεσίας στα σώματα ασφαλείας και τους υπαλλήλους των καταστημάτων κράτησης ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ Σύσταση Εθνικού Μηχανισμού Διερεύνησης Περιστατικών Αυθαιρεσίας στα σώματα ασφαλείας και τους υπαλλήλους των καταστημάτων κράτησης Άρθρο 1 Το άρθρο 1 του ν. 3938/2011 αντικαθίσταται ως εξής:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΆΡΘΡΟ 1 ΣΚΟΠΟΣ. (άρθρο 1 και άρθρο 12 της οδηγίας)

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΆΡΘΡΟ 1 ΣΚΟΠΟΣ. (άρθρο 1 και άρθρο 12 της οδηγίας) ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΗ ΟΔΗΓΙΑΣ 2010/41/ΕΕ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 7 Ης ΙΟΥΛΙΟΥ 2010 Για την εφαρμογή της αρχής της ίσης μεταχείρισης ανδρών και γυναικών που ασκούν αυτοτελή

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η 20/2016

Α Π Ο Φ Α Σ Η 20/2016 ΕΠΕΙΓΟΝ Αθήνα, 30-03-2016 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/1998/30-03-2016 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η 20/2016 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης»

«Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» «Η απασχόληση Ψυχολόγων και Παιδαγωγών στις δράσεις της Ιατρικής Παρέμβασης» ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Η Ιατρική Παρέμβαση (Medical Intervention -Med.In) είναι μια Ελληνική ιατρική οργάνωση αρωγής με δράσεις εντός

Διαβάστε περισσότερα

[όπως ισχύει μετά το ν. 2447/1996] ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΕΚΤΟ Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Υ Μ Π Α Ρ Α Σ Τ Α Σ Η

[όπως ισχύει μετά το ν. 2447/1996] ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΕΚΤΟ Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Υ Μ Π Α Ρ Α Σ Τ Α Σ Η Αστικός Κώδικας [όπως ισχύει μετά το ν. 2447/1996] ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΚΑΤΟ ΕΚΤΟ Ι Κ Α Σ Τ Ι Κ Η Σ Υ Μ Π Α Ρ Α Σ Τ Α Σ Η Άρθρο 1666 - Ποιοί υποβάλλονται σε δικαστική συμπαράσταση "Σε δικαστική συμπαράσταση υποβάλλεται

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός της ΓΓΙΦ, Φωτεινής Κούβελα

Χαιρετισμός της ΓΓΙΦ, Φωτεινής Κούβελα Χαιρετισμός της ΓΓΙΦ, Φωτεινής Κούβελα Ημερίδα για το Παρατηρητήριο «Οργάνωση υπηρεσιών για την ενσωμάτωση, παρακολούθηση και αξιολόγηση των πολιτικών ισότητας σε όλο το εύρος της δημόσιας δράσης» Κύριες

Διαβάστε περισσότερα

Η αναδοχή από την οπτική των κατοχυρωµένων δικαιωµάτων του παιδιού. ιαπιστώσεις και προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού

Η αναδοχή από την οπτική των κατοχυρωµένων δικαιωµάτων του παιδιού. ιαπιστώσεις και προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού Η αναδοχή από την οπτική των κατοχυρωµένων δικαιωµάτων του παιδιού. ιαπιστώσεις και προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού Γιώργος Μόσχος, Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα ικαιώµατα του Παιδιού Hµερίδα

Διαβάστε περισσότερα

Τα βασικά δικαιώματα μπορούμε να τα χωρίσουμε σε 4 ομάδες:

Τα βασικά δικαιώματα μπορούμε να τα χωρίσουμε σε 4 ομάδες: Ας δούμε μια τυπική μέρα στη ζωή ενός παιδιού... Ξυπνά το πρωί, τρώει το πρόγευμα του, πάει σχολείο (αν και ίσως με κάποια παράπονα..!), έρχεται πίσω στο σπίτι, απολαμβάνει το μεσημεριανό του, κάνει την

Διαβάστε περισσότερα

Ανώτατο Συµβούλιο των Ευρωπαϊκών Σχολείων. Εισαγωγή. Σύνοδος της 22ας & 23ης Μαϊου 2002 στη Νίκαια

Ανώτατο Συµβούλιο των Ευρωπαϊκών Σχολείων. Εισαγωγή. Σύνοδος της 22ας & 23ης Μαϊου 2002 στη Νίκαια Αριθ.: 2002-D-54 Πρωτότυπο: FR Έκδοση: EL Οδηγίες για τις σχολικές εκδροµές και τα σχολικά ταξίδια που οργανώνονται από τα νηπιαγωγεία και τα σχολεία πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης των Ευρωπαϊκών Ανώτατο Συµβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 1 ΥΕΨ(Δημ) 1 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ 1 Nέα Διαδικασία Παρέμβασης στο Σχολείο για Χειρισμό Παιδιού με Πιθανές Μαθησιακές, Συναισθηματικές ή άλλες Δυσκολίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1. Ταυτότητα, Παιδική Ηλικία, Ελευθερία Έκφρασης. Άρθρο 1 : Ορισμός του Παιδιού Άρθρο 7 : Όνομα και εθνικότητα Άρθρο 8 : Κατοχύρωση

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η 60/2014

Α Π Ο Φ Α Σ Η 60/2014 ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αθήνα, 29-05-2014 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/3360/29-05-2014 Α Π Ο Φ Α Σ Η 60/2014 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΘΗΝΑ 2012

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΘΗΝΑ 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΘΗΝΑ 2012 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 ΠΕ ΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ...4 ΙΚΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΞΩ ΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ:...5 ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΚΑΙ ΚΥΡΩΣΕΙΣ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΑΒΑΤΩΝ...5 ΦΟΡΕΙΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ανοικτή Συζήτηση στην Θεσσαλονίκη 15.3.2009

Ανοικτή Συζήτηση στην Θεσσαλονίκη 15.3.2009 «Ο ρόλος των µαθητών στην σύνταξη και εφαρµογή Σχολικών Κανονισµών» Ανοικτή Συζήτηση στην Θεσσαλονίκη 15.3.2009 Σύνοψη των κυριότερων απόψεων και προτάσεων των µαθητών Η Ανοικτή Συζήτηση διοργανώθηκε στην

Διαβάστε περισσότερα

2ο Γυμνάσιο Χαριλάου. Σχολικό έτος Θέμα: Σχολική Διαμεσολάβηση. Ομάδα: Αγωγή Υγείας

2ο Γυμνάσιο Χαριλάου. Σχολικό έτος Θέμα: Σχολική Διαμεσολάβηση. Ομάδα: Αγωγή Υγείας 2ο Γυμνάσιο Χαριλάου Σχολικό έτος 2015-2016 Θέμα: Σχολική Διαμεσολάβηση Ομάδα: Αγωγή Υγείας Σχολικός εκφοβισμός Ο όρος «εκφοβισμός και βία στο σχολείο» χρησιμοποιείται για να περιγράψει μια κατάσταση κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ Κεφάλαιο 2: Ατομικά & Κοινωνικά Δικαιώματα Περιεχόμενα 1. Δικαιώματα & υποχρεώσεις 2. Άσκηση & κατάχρηση δικαιώματος 3. Τα ατομικά δικαιώματα 4. Τα πολιτικά δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ 2015 Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Η ΚΛΙΜΑΚΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη. Η Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού περιλαμβάνει συνοπτικά τα εξής:

Περίληψη. Η Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού περιλαμβάνει συνοπτικά τα εξής: Περίληψη Η Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού περιλαμβάνει συνοπτικά τα εξής: Το προοίμιο της Σύμβασης Υπενθυμίζει τις Βασικές αρχές των Ηνωμένων Εθνών και τις σχετικές με τα ανθρώπινα

Διαβάστε περισσότερα

ΣχολικήΔιαμεσολάβηση. Πως λειτουργεί ο θεσμός σήμερα σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας

ΣχολικήΔιαμεσολάβηση. Πως λειτουργεί ο θεσμός σήμερα σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας ΣχολικήΔιαμεσολάβηση Πως λειτουργεί ο θεσμός σήμερα σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας Ο Συνήγορος του Πολίτη, στο πλαίσιο της αποστολής του ως Συνήγορος του Παιδιού, προσκάλεσε σχολεία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : «Εγγραφές μαθητών στις σχολικές μονάδες Π.Ε της χώρας για το σχολικό έτος Λήξη σχολικού έτους »

ΘΕΜΑ : «Εγγραφές μαθητών στις σχολικές μονάδες Π.Ε της χώρας για το σχολικό έτος Λήξη σχολικού έτους » ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Π.Ε. & Δ.Ε. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Π.Ε. ΤΜΗΜΑ Γ - ΜΑΘΗΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/3378-2/ Α Π Ο Φ Α Σ Η 56 /2016

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/3378-2/ Α Π Ο Φ Α Σ Η 56 /2016 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αθήνα, 14-07-2016 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/3378-2/14-07-2016 Α Π Ο Φ Α Σ Η 56 /2016 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε στην έδρα της

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Θεσμικές προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού

Θέμα: Θεσμικές προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού Χατζηγιάννη Μέξη 5, Αθήνα 11528 Αθήνα, 12.3.2008 Αρ.Πρωτ. 796 Προς: Την Πρόεδρο και τα Μέλη της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Ισότητας και Δικαιωμάτων του Ανθρώπου της Βουλής Θέμα: Θεσμικές προτάσεις του Συνηγόρου

Διαβάστε περισσότερα

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου.

μεταναστευτικό ζήτημα θετικό βήμα το εγχείρημα της συγκέντρωσης της σχετικής νομοθεσίας σε ενιαίο κείμενο νόμου. Ομιλία της Συνηγόρου του Πολίτη Καλλιόπης Σπανού στη Διεθνή Συνδιάσκεψη της ΟΚΕ στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης με θέμα: «Μια ολοκληρωμένη και κοινή μεταναστευτική

Διαβάστε περισσότερα

Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς

Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς Πυξιδίσματα: Ένα καινοτόμο πρόγραμμα πρόληψης και αγωγής υγείας για τους βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς των Α.Πορτσέλη, Μ. Κυριακίδου Η παρούσα εισήγηση αφορά στην παρουσίαση ενός καινοτόμου προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη Ατυχημάτων για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Πρόληψη Ατυχημάτων για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Πρόληψη Ατυχημάτων για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Γυθείου 1 Α, 152 31 Χαλάνδρι Τηλ.: 210-6741 933, 210-6740 118, Fax: 210-6724 536 e-mail: info@pedtrauma.gr www.pedtrauma.gr Γιατί Πρόληψη Παιδικών Ατυχημάτων;

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΗΤΡΩΟ ΑΝΑΔΟΧΩΝ ΑΝΗΛΙΚΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΗΤΡΩΟ ΑΝΑΔΟΧΩΝ ΑΝΗΛΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΤΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ L 230/56 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 30.6.2004 ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ της 3ης Ιουνίου 2004 σχετικά με τους όρους και τις λεπτομέρειες διεξαγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Δικαιώματα των Θυμάτων Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Η εμπορία ανθρώπων παραβιάζει τα δικαιώματα και επηρεάζει τις ζωές αμέτρητων ανθρώπων τόσο στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο Κώδικας Επαγγελµατικής εοντολογίας (ΚΕ ) και τα Πρότυπα Επαγγ

ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο Κώδικας Επαγγελµατικής εοντολογίας (ΚΕ ) και τα Πρότυπα Επαγγ ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΡΟΤΥΠΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ 1 ΚΩ ΙΚΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο Κώδικας Επαγγελµατικής εοντολογίας (ΚΕ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους )

Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους ) Πολιτική Εμπιστευτικότητας Σπουδαστών (Επικοινωνία με 3 ους ) Όλοι οι φοιτητές έχουν δικαίωμα στο απόρρητο των πληροφοριών.το προσωπικό της Bloomsbury International δεν θα περάσει προσωπικές πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ THEAM TRAINING HEALTHCARE MULTIDISCIPLINARY TEAMS ON CHILDREN S RIGHTS AND ON CHILD-FRIENDLY JUSTICE (THEAM) ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Προς: κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο Υπουργό Επικρατείας. Κοινοποίηση:

Προς: κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο Υπουργό Επικρατείας. Κοινοποίηση: 1 Προς: κ. Θεόδωρο Ρουσόπουλο Υπουργό Επικρατείας Κοινοποίηση: -Πρόεδρο της Βουλής, κ. Δ. Σιούφα -Υπουργό Δικαιοσύνης, κ. Σ. Χατζηγάκη -Γενικούς Γραμματείς Κοινοβουλευτικών Ομάδων -Πρόεδρο Εθνικού Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών,

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΙΛΙΟΝ,16/09/2009 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Το Κέντρο Πρόληψης «ΦΑΕΘΩΝ» των δήµων Ιλίου, Πετρούπολης, Καµατερού, Αγίων Αναργύρων σε συνεργασία µε τον Οργανισµό κατά των Ναρκωτικών, ΟΚΑΝΑ, συνεχίζει τις δράσεις στη τοπική

Διαβάστε περισσότερα

Εναρξη Μαθημάτων - Προγραμματισμός Σχολείων για τη Νέα Σχολική Χρονιά (29-6-15)

Εναρξη Μαθημάτων - Προγραμματισμός Σχολείων για τη Νέα Σχολική Χρονιά (29-6-15) Εναρξη Μαθημάτων - Προγραμματισμός Σχολείων για τη Νέα Σχολική Χρονιά (29-6-15) Σύμφωνα με εγκύκλιο του υπουργείου Παιδείας, τα μαθήματα στα Λύκεια και τα Γυμνάσια αρχίζουν την Παρασκευή 11 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ (άρθρο 371 ΠΚ παρ. 1)

ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ (άρθρο 371 ΠΚ παρ. 1) 1 ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ (άρθρο 371 ΠΚ παρ. 1) 1.Πολύ συχνά άγονται ενώπιον των δικαστηρίων υποθέσεις, κυρίως οικογενειακής υφής, στις οποίες ένα εκ των εµπλεκοµένων µερών, παρουσιάζει σοβαρά προβλήµατα υγείας,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τα Δικαιώματα του Παιδιού

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τα Δικαιώματα του Παιδιού ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Τα Δικαιώματα του Παιδιού Νικόλας Παπαϊωάννου Θωμάς Κτενάς Αντρέας Νημάς Ορφέας Μουρκάκος Ονοματεπώνυμα: 1 / 3 1. Λαμβάνοντας υπ όψιν τα παραπάνω, να συντάξετε μια δική σας παράγραφο 150

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Άρθρο 1. Σκοπός

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Άρθρο 1. Σκοπός ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Άρθρο 1 Σκοπός 1. Σκοπός του νόμου είναι η καταπολέμηση ιδιαίτερα σοβαρών εκδηλώσεων ρατσισμού και ξενοφοβίας, που μπορούν να διασαλεύσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/

Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/ Εκπαίδευση Νηπίων με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες ή και Αναπηρία στο νηπιαγωγείο Πηλείδου Κωνσταντίνα Σχολική Σύμβουλος ΕΑΕ https://pileidou.wordpress.com/ Τις τελευταίες δεκαετίες παρατηρείται μία αύξηση

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Προστασίας και Κινδύνου

Παράγοντες Προστασίας και Κινδύνου Η ψυχική ζωή του παιδιού οικοδομείται μέσα από μια σχέση αλληλεπίδρασης με τους σημαντικούς Άλλους, τη μητέρα και τον πατέρα αρχικά και το ευρύτερο περιβάλλον στη συνέχεια. Μέσα από αυτήν τη συναισθηματική

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση για την λειτουργία ξενώνων αυξημένης φροντίδας εφήβων με παραβατική συμπεριφορά ή προβλήματα κοινωνικής προσαρμογής

Πρόταση για την λειτουργία ξενώνων αυξημένης φροντίδας εφήβων με παραβατική συμπεριφορά ή προβλήματα κοινωνικής προσαρμογής Μάρτιος 2011 Πρόταση για την λειτουργία ξενώνων αυξημένης φροντίδας εφήβων με παραβατική συμπεριφορά ή προβλήματα κοινωνικής προσαρμογής 1. Εισαγωγή Η παρούσα πρόταση διατυπώνεται στο πλαίσιο της συμμετοχής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ. Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΟ ΣΦΑΛΜΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΣΗ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΕΥΡΕΣΕΩΝ Επίκ. Καθηγητής Άγγελος Μπώλος 28.4.2015 Ευθύνη Ιατρού: Πειθαρχική ευθύνη: κυρώσεις για παραβιάσεις των καθηκόντων και των υποχρεώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους

Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους Θέματα Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 24ος Διαγωνισμός Εξεταζόμενο μάθημα: Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους Θέμα 1 ο (κληρώθηκε) Ο ευρωπαϊκός και διεθνής νομικός πολιτισμός αναγνωρίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ. Άρθρο 1. (άρθρο 1 της Οδηγίας) Αντικείμενο της ρύθμισης. Άρθρο 2. (άρθρο 2 της Οδηγίας) Ορισμοί

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ. Άρθρο 1. (άρθρο 1 της Οδηγίας) Αντικείμενο της ρύθμισης. Άρθρο 2. (άρθρο 2 της Οδηγίας) Ορισμοί ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «Ενσωμάτωση στο ελληνικό δίκαιο της Οδηγίας 2011/99/EE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Δεκεμβρίου 2011 περί της ευρωπαϊκής εντολής προστασίας» ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/581-1/ Α Π Ο Φ Α Σ Η 37/ 2013

Αθήνα, Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/581-1/ Α Π Ο Φ Α Σ Η 37/ 2013 Αθήνα, 20-03-2013 Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/581-1/20-03-2013 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Α Π Ο Φ Α Σ Η 37/ 2013 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση Τµήµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας αναφέρεται στο φαινόμενο της έξαρσης της νεανικής εγκληματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΑΡΑΠΟΝΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΑΡΑΠΟΝΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΑΡΑΠΟΝΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΩΝ Θεσσαλονίκη 2011 Κανονισµός ιαχείρισης Παραπόνων και Καταγγελιών 1 Επιµέλεια: Χρήστος Ζηλίδης, ιοικητής 3ης

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα: Υποδοχή και διερεύνηση από υπηρεσίες ψυχικής υγείας και κοινωνικής πρόνοιας αιτηµάτων ανηλίκων, που δεν συνοδεύονται από τους γονείς τους

Θέµα: Υποδοχή και διερεύνηση από υπηρεσίες ψυχικής υγείας και κοινωνικής πρόνοιας αιτηµάτων ανηλίκων, που δεν συνοδεύονται από τους γονείς τους Αθήνα, 20 Ιουνίου 2013 Αριθ. Πρωτ. Φ. 1000.2/24645/2013 Πληροφορίες: Αλεξάνδρα Μοσχοπούλου Προς: Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευµάτων, Πολιτισµού και Αθλητισµού, Υφυπουργό κο Θ. Παπαθεοδώρου Υπουργείο Υγείας,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΕΥ

ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΕΥ ΤΙ ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΕΤΕ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΕΥ Πρόγραμμα Νέα Γενιά σε Δράση INFO KIT Μέρος 1 Μάης 2011 Εισαγωγή Το έγγραφο αυτό προορίζεται για τους εθελοντές και τους φορείς που συμμετέχουν στην ΕΕΥ. Δίνει σαφείς πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική της Coca-Cola Τρία Έψιλον για το HIV/AIDS

Πολιτική της Coca-Cola Τρία Έψιλον για το HIV/AIDS Πολιτική της Coca-Cola Τρία Έψιλον για το HIV/AIDS Περίληψη Βασικό µέληµα της Coca-Cola Τρία Έψιλον αποτελεί η ευηµερία των εργαζοµένων της. Η Εταιρεία αναγνωρίζει ότι οι εργαζόµενοι σε µερικές από τις

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συνηγόρων του Παιδιού (ENOC) Δημόσια Θέση «Ίσες Ευκαιρίες για Όλα τα Παιδιά στην Εκπαίδευση»

Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συνηγόρων του Παιδιού (ENOC) Δημόσια Θέση «Ίσες Ευκαιρίες για Όλα τα Παιδιά στην Εκπαίδευση» Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συνηγόρων του Παιδιού (ENOC) Δημόσια Θέση «Ίσες Ευκαιρίες για Όλα τα Παιδιά στην Εκπαίδευση» Υιοθετήθηκε στην 20 η Γενική Συνέλευση του ENOC, 22 Σεπτεμβρίου 2016, Βίλνιους Εμείς, τα μέλη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ Απαραίτητη προϋπόθεση για τη λήψη του οικογενειακού επιδόματος είναι, κατά το προηγούμενο της επιδότησης ημερολογιακό έτος:

ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ Απαραίτητη προϋπόθεση για τη λήψη του οικογενειακού επιδόματος είναι, κατά το προηγούμενο της επιδότησης ημερολογιακό έτος: Οικογενειακό Επίδομα ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν.Δ 3868/58 «Περί συστάσεως ΔΛΟΕΜ», το οικογενειακό επίδομα χορηγείται στους μισθωτούς που παρέχουν εξαρτημένη εργασία με σχέση ιδιωτικού δικαίου

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ 1 ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΑΡΘΡΟ 1. ΣΚΟΠΟΣ Ο Κώδικας αυτός Δεοντολογίας έχει συνταχθεί από την Επιτροπή Δεοντολογίας της Ενωσης με την επωνυμία

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων

Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων ΧV Περιγραφή των ρόλων και καθηκόντων O ρόλος και οι αρμοδιότητες του Διευθυντή Σχολείων Δημοτικής Εκπαίδευσης Τηρουμένων των σχεδίων υπηρεσίας, ο Διευθυντής του σχολείου έχει τη γενική ευθύνη για την

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 21.3.2013 COM(2013) 152 final 2013/0085 (NLE) Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την εξουσιοδότηση των κρατών μελών να κυρώσουν, προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην πρόληψη και αντιμετώπιση περιστατικών βίας: Προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού

Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην πρόληψη και αντιμετώπιση περιστατικών βίας: Προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού Ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην πρόληψη και αντιμετώπιση περιστατικών βίας: Προτάσεις του Συνηγόρου του Παιδιού Η βία υπάρχει αναπόφευκτα στη ζωή των παιδιών, αναπαράγεται μέσα από τα άμεσα ή έμμεσα βιώματά

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ

Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη Έναρξη λειτουργίας Γραφείου Ενημέρωσης ΑΜΕΑ Κυρίες και κύριοι Αγαπητοί εργαζόμενοι Φίλες και φίλοι Θέλω να σας ευχαριστήσω για την παρουσία σας σήμερα εδώ, στο

Διαβάστε περισσότερα

Τι προβλέπει ο νόμος για την Δικαστική συμπαράσταση (Μέρος Α )

Τι προβλέπει ο νόμος για την Δικαστική συμπαράσταση (Μέρος Α ) Τι προβλέπει ο νόμος για την Δικαστική συμπαράσταση (Μέρος Α ) Με τα άρθρα 1666 έως 1688 του ΑΚ, όπως αυτά αντικαταστάθηκαν από το άρθρο 13 του ν. 2447/1996 και ισχύουν από 20.12.1996, εισάγεται ο θεσμός

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Λειτουργία σχολείων με την έναρξη του νέου σχολικού έτους 2007 2008. 1. Παρεμβάσεις για την ομαλή έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς

ΘΕΜΑ : Λειτουργία σχολείων με την έναρξη του νέου σχολικού έτους 2007 2008. 1. Παρεμβάσεις για την ομαλή έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς Να διατηρηθεί μέχρι Βαθμός ασφαλείας Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚ/ΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π.Ε. ΤΜΗΜΑ Α Α.

Διαβάστε περισσότερα

Κανονισμός Λειτουργίας

Κανονισμός Λειτουργίας Κανονισμός Λειτουργίας Υπηρεσίας Παροχής Συνδρομής και Πληροφόρησης για θέματα Διαφθοράς «ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΤΩΡΑ!» Α. ΠΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 1. Υπηρεσία Παροχής Συνδρομής και Πληροφόρησης για θέματα Διαφθοράς 1.1. Το Σωματείο

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Αρχές για το Ρόλο των Δικηγόρων 1

Βασικές Αρχές για το Ρόλο των Δικηγόρων 1 Βασικές Αρχές για το Ρόλο των Δικηγόρων 1 Υιοθετήθηκαν από το Όγδοο Συνέδριο των Ηνωμένων Εθνών για την Πρόληψη των Εγκλήματος και τη Μεταχείριση των Εγκληματιών Αβάνα, Κούβα, 27 Αυγούστου έως 7 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

H άσκηση και η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στο διαδίκτυο: ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού

H άσκηση και η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στο διαδίκτυο: ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού H άσκηση και η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στο διαδίκτυο: ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού Γιώργος Μόσχος Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα ικαιώµατα του Παιδιού Το διαδίκτυο είναι ένα σύγχρονο

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες της επιτροπής καταπολέµησης της απάτης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας

Ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες της επιτροπής καταπολέµησης της απάτης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας EL Ετήσια έκθεση για τις δραστηριότητες της επιτροπής καταπολέµησης της απάτης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για την περίοδο Ιανουαρίου 2001 - Φεβρουαρίου 2002 14 Μαρτίου 2002 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγή......3

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη της Σεξουαλικής Κακοποίησης και Εκμετάλλευσης των ανηλίκων: Ο ρόλος των Εκπαιδευτικών

Πρόληψη της Σεξουαλικής Κακοποίησης και Εκμετάλλευσης των ανηλίκων: Ο ρόλος των Εκπαιδευτικών Πρόληψη της Σεξουαλικής Κακοποίησης και Εκμετάλλευσης των ανηλίκων: Ο ρόλος των Εκπαιδευτικών Χριστίνα Ιωάννου Εκπαιδευτικός Ψυχολόγος Α Υπηρεσία Εκπαιδευτικής Ψυχολογίας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

11 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ, Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ - ΥΠΕΝΘΥΜΙΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΙ ΤΙΣ ΠΑΡΑΒΙΑΣΕΙΣ ΤΟΥΣ

11 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ, Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ - ΥΠΕΝΘΥΜΙΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΙ ΤΙΣ ΠΑΡΑΒΙΑΣΕΙΣ ΤΟΥΣ Κύκλος ικαιωµάτων του Παιδιού Χατζηγιάννη Μέξη 5, Αθήνα 11528 Τηλέφωνο 210.7289703 11 ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ, Η ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ - ΥΠΕΝΘΥΜΙΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΙ ΤΙΣ ΠΑΡΑΒΙΑΣΕΙΣ ΤΟΥΣ Η Παγκόσµια ηµέρα

Διαβάστε περισσότερα

18(Ι)/2014 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΕ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ. Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως:

18(Ι)/2014 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΕ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ. Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: Ε.Ε. Παρ. Ι(Ι), Αρ. 4430, 21.2.2014 Ν. 18(Ι)/2014 18(Ι)/2014 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΕ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Προοίμιο. Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ: L. 280, 26.10.2010,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας στο φαινόμενο της Σεξουαλικής Κακοποίησης και Εκμετάλλευσης Παιδιών

Ο ρόλος των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας στο φαινόμενο της Σεξουαλικής Κακοποίησης και Εκμετάλλευσης Παιδιών Ο ρόλος των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας στο φαινόμενο της Σεξουαλικής Κακοποίησης και Εκμετάλλευσης Παιδιών Χαρά Ταπανίδου Πρώτη Λειτουργός Κοινωνικών Υπηρεσιών Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας Υποχρεώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ημερομηνία διεξαγωγής της έρευνας Ημερομηνία παραλαβής της αναφοράς/ εισαγγελικής εντολής από τον κοινωνικό λειτουργό Στοιχεία κοινωνικής υπηρεσίας -διεύθυνση, τηλέφωνο, fax, email Κοινωνικός Λειτουργός-

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές. Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo.

Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές. Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo. Διαχείριση κρίσεων: Ψυχοκοινωνικές Γεωργία Κιζιρίδου, Εξελικτική Σχολική Ψυχολόγος, MSc, Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων georgiakiz@yahoo.gr Διαχείριση κρίσεων: Ψυχο-κοινωνικές «Ακόμα και οι χώρες που είναι εξοπλισμένες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση

Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Εισαγωγή στην Ειδική Εκπαίδευση Παιδιά με ειδικές ανάγκες Κατηγορίες διαφορετικών δυνατοτήτων Διανοητικές αναπηρίες (νοητική καθυστέρηση) Μαθησιακές δυσκολίες Συναισθηματικές ή συμπεριφορικές διαταραχές

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Παρατηρήσεις επί της πιθανής συγχώνευσης των Υπηρεσιών Επιμελητών Ανηλίκων και των Υπηρεσιών Επιμελητών Κοινωνικής Αρωγής

Θέμα: Παρατηρήσεις επί της πιθανής συγχώνευσης των Υπηρεσιών Επιμελητών Ανηλίκων και των Υπηρεσιών Επιμελητών Κοινωνικής Αρωγής Αθήνα, 12 Φεβρουαρίου 2013 Αριθ. Πρωτ. Φ. 1000.2/6061/2013 Προς Αξιότιμο κο Αντώνη Ρουπακιώτη, Υπουργό Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Θέμα: Παρατηρήσεις επί της πιθανής συγχώνευσης

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία

Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία Δικαιώματα & Υπηρεσίες για τα Άτομα με Νοητική Αναπηρία Ελένη Δημητρίου Ψυχολόγος Λειτουργός Έγκαιρης Παιδικής Παρέμβασης Επιτροπή Προστασίας των Δικαιωμάτων των Ατόμων με Νοητική Αναπηρία Επιτροπή Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ. 1) της παρ.2 του άρθρου 54 του Σχεδίου Νόμου που κυρώθηκε με τον Ν. 2447/1996.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ. 1) της παρ.2 του άρθρου 54 του Σχεδίου Νόμου που κυρώθηκε με τον Ν. 2447/1996. ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΥΠ`ΑΡΙΘ.250/1999 (ΦΕΚ Α`/206/7.10.1999) Τρόπος άσκησης από τους ειδικούς επιστήμονες του άρθρου 54 Ν. 2447/1996, των αρμοδιοτήτων κοινωνικής υπηρεσίας που τους ανατίθενται στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. που συνοδεύει το έγγραφο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. που συνοδεύει το έγγραφο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 17.7.2013 SWD(2013) 275 final ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ που συνοδεύει το έγγραφο Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας Μάρτιος 2016

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας Μάρτιος 2016 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας Μάρτιος 2016 Α. Εισαγωγικές Διατάξεις 1 Το παρόν κείμενο είναι ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας που υιοθέτησε η Επιτροπή Δεοντολογίας. Ο Κανονισμός

Διαβάστε περισσότερα