Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη"

Transcript

1 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη

2 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη 1

3 Αφιέρωμα Ένας άρρηκτος δεσμός ζωής δένει τον άνθρωπο με το νερό. Δεν είναι μόνο το στοιχειώδες αγαθό για την επιβίωσή του πάνω στον πλανήτη μας. Το νερό είναι και σύμμαχός του στον αγώνα για συνεχή βελτίωση της ποιότητας της ζωής του. Η εξάρτηση αυτή κατέστησε από νωρίς σαφές ότι είναι αναγκαία η ανάπτυξη συστημάτων ορθολογικής διαχείρισης του κύκλου του νερού, περισσότερο στις περιοχές εκείνες όπου το αγαθό αυτό βρίσκεται σε ανεπάρκεια. Η Αττική ήταν πάντα μια περιοχή φτωχή σε βροχοπτώσεις γι αυτό και τα υδάτινα αποθέματά της ποτέ δεν ήταν αρκετά. Από πολύ νωρίς λοιπόν οι κάτοικοί της αναγκάστηκαν να αναπτύξουν πρωτογενή συστήματα συλλογής και διαχείρισης του νερού για την υδροδότηση της πόλης, τα οποία εξελίχθηκαν με το πέρασμα του χρόνου και την πρόοδο της τεχνολογίας. Υδραγωγεία, κρήνες, φρεάτια, δεξαμενές αποθήκευσης νερού, δίκτυα διανομής και μεταγενέστερα κατασκευή φραγμάτων, εγκαταστάσεων επεξεργασίας του νερού και εργαστηρίων ποιοτικού ελέγχου, αλλά και έργα αποχέτευσης και επεξεργασίας λυμάτων, αρδευτικά και αντιπλημμυρικά είναι μερικές πτυχές από την ιστορική πορεία των έργων που εδώ και χιλιάδες χρόνια αναπτύσσονται για την εξασφάλιση της υδροδότησης, της υγιεινής και της ποιότητας ζωής των κατοίκων της Αττικής γης. Στους ανθρώπους εκείνους, που κατέθεσαν πνεύμα, ψυχή και μόχθο για να μη στερηθούν οι κάτοικοι της Αττικής το πολύτιμο αγαθό, στρέφει τη μνήμη μας και την αγάπη μας αυτό το φωτογραφικό αφιέρωμα στους ανθρώπους εκείνους, που το έργο τους αποκτά μια ιδιαίτερη διάσταση καθώς το Αττικό νερό συνδέει την ιστορία του με τη ζωή και την ανάπτυξη μιας πόλης, η οποία έμελλε να γίνει η ίδια καταρράκτης γνώσης και πηγή ενός μοναδικού πολιτισμού. Αυτή τη μακροχρόνια δημιουργική πορεία, τη γεμάτη αγωνία και προσπάθεια τιμούμε με την καταγραφή της ιστορικής γνώσης καθώς και με τη διαχρονική φωτογραφική απεικόνιση των έργων του μακρινού και του πρόσφατου παρελθόντος. Αφιέρωμα 3

4 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη Προϊστορία Κλασική Eποχή Ο Ποσειδώνας και η Αθηνά ήταν οι δύο Ολύμπιοι θεοί, που σύμφωνα με την Ελληνική μυθολογία διεκδίκησαν να δώσουν ο καθένας το όνομά του στην πόλη που είχε ιδρύσει ο Θησέας στο Λεκανοπέδιο της Αττικής. Στον μεταξύ τους αγώνα ο Ποσειδώνας πρόσφερε ως δώρο για την πόλη το Νερό, ενώ η Αθηνά πρόσφερε το Ελαιόδεντρο. Οι κάτοικοι της πόλης απέρριψαν το δώρο και το όνομα του Ποσειδώνα και προτίμησαν εκείνα της Αθηνάς, γεγονός που εξόργισε το θεό του Νερού. Την πόλη λοιπόν που υποτίμησε την αξία του δικού του δώρου, ο Ποσειδώνας την τιμώρησε καταδικάζοντάς την να ταλαιπωρείται στο διηνεκές από το πρόβλημα της λειψυδρίας. Έτσι, σύμφωνα με την Ελληνική μυθολογία η Αθήνα «πλήρωνε» και «πληρώνει» ακριβά, ακόμα και στη σύγχρονη εποχή, την αχαριστία που έδειξε στον εύθικτο θεό. Ο μύθος αυτός βέβαια δεν αποτελεί παρά μια μεταφυσική ερμηνεία του προβλήματος των λιγοστών υδάτινων πηγών της Αττικής, αποδίδοντάς το στην κατάρα του Ποσειδώνα. Αποτυπώνει ωστόσο και την παλαιότητα του προβλήματος άρα και το μέγεθος της ταλαιπωρίας που έχουν υποστεί μέσα στο χρόνο οι Αθηναίοι. Ποτάμια Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι από τα ποτάμια που έρρεαν στην επιφάνεια της Αττικής γης, μόνο ο Ιλισός και ο Κηφισός μπορούν να θεωρηθούν ποτάμια με την ευρύτερη έννοια. Παρά τις βαθιές γραμμές τους τα νερά τους ήταν λιγοστά. Ο Ηριδανός, ο Κυκλόβορος και ο Ποδονίφτης περισσότερο ως χείμαρροι μπορούν να χαρακτηριστούν, καθώς γέμιζαν μόνο κατά τις βροχερές ημέρες. Τα λιγοστά ωστόσο νερά του Λεκανοπεδίου ήταν άριστης ποιότητας και οι Αθηναίοι που τα έπιναν χαρακτηρίζονταν «εύφωνοι», «ευμνήμονες» και «προσηνείς». Πηγές Έτσι, λόγω της ανεπάρκειας άλλων πηγών υδροληψίας η ύδρευση της Αθήνας γινόταν κυρίως από πηγές και πηγάδια. Περίφημη ήταν η πηγή της Καλλιρρόης (πηγή Ιλισού). Πηγές ανάβλυζαν και από το λόφο της Ακρόπολης, όπως η Κλεψύδρα, η Άγλαυρος, οι Πηγές του Ασκληπιείου, η Ερεχθηίδα Θάλασσα. Κρήνες Ιδιαίτερη μνεία αξίζει να γίνει για τις Κρήνες στην αρχαία Αθήνα. Τα δροσερά μνημεία των κρηνικών κατασκευών αναδείκνυαν πολλές πηγές σε σημεία περίτεχνης αισθητικής έκφρασης. Περίφημη ήταν η Εννεάκρουνος, μια περίτεχνη κατασκευή με εννέα κρουνούς, όπου λούζονταν οι νεόνυμφοι. Ονομαστές επίσης ήταν η Κρήνη του Πανός, η Κρήνη του Πάνοπος, οι Κρήνες στη στοά του Αττάλου και στους πρόποδες του Αρείου Πάγου. Πηγάδια Συνδρομή στο πρόβλημα της υδροδότησης προσέφεραν πολλές φορές και τα πηγάδια, όπως τα περίφημα αρχαία κτιστά πηγάδια της Φρεαττύδας. Πελασγικό Υδραγωγείο Υδραγωγείο του Θησέα Στα πλαίσια μιας πιο οργανωμένης προσπάθειας να αντιμετωπιστούν ήδη από την προϊστορική εποχή οι ανάγκες ύδρευσης των περιοχών του Λεκανοπεδίου εντάσσεται η κατασκευή υδραγωγείων. Μέσω αυτών διοχετευόταν το νερό στις Κρήνες. Το αρχαιότερο υδραγωγείο στο Αθηναϊκό Λεκανοπέδιο ήταν το Πελασγικό, που ενίσχυε με τα νερά του Υμηττού τη λεκάνη απορροής του Ιλισού. Το δεύτερο παλαιότερο υδραγωγείο του Λεκανοπεδίου κατασκευάστηκε από το Θησέα, του οποίου το όνομα έφερε. Αυτή τη φορά χρησιμοποιήθηκαν τα νερά της Πεντέλης για να υδρευθεί το «άστυ». 4 Ύδρευση της Αθήνας Ιστορική Aναδρομή

5 Ύδρευση της Αθήνας. Ιστορική αναδρομή Πεισιστράτειο Υδραγωγείο (540 π.χ.) Πολύ αργότερα, στην περίοδο μεταξύ 540 π.χ π.χ. ο Πεισίστρατος κατασκεύασε ένα υπόγειο υδραγωγείο, μήκους περίπου μέτρων, αντλώντας νερά από τις πηγές του Υμηττού. Επιπλέον ο Πεισίστρατος δημιούργησε δίκτυο διανομής - από αυτό υδρευόταν η περίφημη Εννεάκρουνος - και αναβρυτήρια. Το νερό έρεε πλέον άφθονο και επαρκές για τις ανάγκες των κατοίκων. Άλλα Yδραγωγεία Άλλα υδραγωγεία που λειτούργησαν κατά την αρχαιότητα ήταν τα υδραγωγεία της Πνύκας, του Θησείου, του Λουτρού. Δεξαμενές Ομβροδέκτες Για την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του προβλήματος που προκαλούσε η ανομβρία στην Αττική, ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτούσε η πρόληψη για την εξασφάλιση εφεδρικών αποθεμάτων. Αυτή εκφραζόταν με την κατασκευή χώρων αποθήκευσης νερού, όπως ήταν οι δεξαμενές και οι ομβροδέκτες. Οι ομβροδέκτες ήταν υπόγειοι αποθηκευτικοί χώροι, φυσικοί ή τεχνητοί, ενώ οι δεξαμενές χρησιμοποιούνταν κυρίως ως χώροι αποθήκευσης νερού προς παροχή και λιγότερο ως εφεδρικοί. Οι πιο γνωστές δεξαμενές ήταν η Χαμοστέρνα και η Πικροδάφνη. Νερό και Νόμοι Καθώς η «κατάρα» της λειψυδρίας απειλούσε πάντα να ενσκήψει στην Αττική γη, οι αρχαίοι Αθηναίοι πέρα από την εξασφάλιση της ποσοτικής επάρκειας του νερού μέσω των τεχνικών έργων που κατασκεύαζαν, φρόντιζαν και για τη διατήρηση της ποιοτικής του στάθμης και για την οριοθέτηση της ορθολογικής του χρήσης με τη θέσπιση σχετικών μέτρων. Στην ιστορία της πόλης των Αθηνών καταγράφεται ότι ρυθμίσεις σχετικές με τη διαχείριση του νερού για πρώτη φορά περιλαμβάνονται στη νομοθεσία του Σόλωνα, η οποία, με ελάχιστες τροποποιήσεις από τον Πεισίστρατο, ίσχυσε για πάρα πολλά χρόνια. Για την εφαρμογή των κανόνων αυτών είχε συσταθεί αρμόδια υπηρεσία ελέγχου. Καθίσταται, πλέον, σαφές ότι ενώ η αρχαία Αθήνα στερούνταν την αφθονία του νερού και ζούσε πάντα υπό τη σκιά της λειψυδρίας, ωστόσο με τη φροντίδα των τοπικών αρχών και την αυστηρή τήρηση των σχετικών κανόνων ποτέ δεν δίψασε ο πληθυσμός της και ποτέ δεν εκδηλώθηκε σχετική διαμαρτυρία. Ελληνιστική και Ρωμαϊκή Εποχή Στα Ελληνιστικά χρόνια (4ος 2ος αι. π.χ.) τίποτα δεν αύξησε, δεν επιτάχυνε και δεν παρενέβη διαχειριστικά στη ροή των αττικών υδάτων. Κατά την περίοδο της Ρωμαϊκής κατάκτησης που ξεκίνησε τον 1ο αιώνα π.χ. - συγκεκριμένα το 86 π.χ. η Αθήνα κυριεύεται από το Ρωμαίο στρατηγό Σύλλα - σημειώνεται η πρώτη δημιουργική παρέμβαση για πιο συστηματική υδροδότηση της πόλης των Αθηνών. Τον 2ο αι. μ.χ. ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Αδριανός, μεταξύ άλλων έργων που πρόσφερε στην πόλη μας, κατασκεύασε το Αδριάνειο Υδραγωγείο και την Αδριάνειο Δεξαμενή. Αδριάνειο Υδραγωγείο ( μ.χ.) Σε αυτό το σημείο αξίζει να διακοπεί η ροή της ιστορικής αφήγησης και να γίνει μια σύντομη παρουσίαση της ιστορίας του Αδριάνειου Υδραγωγείου, καθώς αποτελεί το πρώτο μεγάλο υδροδοτικό έργο στην ιστορία της πόλης των Αθηνών. Η κατασκευή του άρχισε το 134 μ.χ. και ολοκληρώθηκε το 140 μ.χ. Ο κύριος σκοπός του Υδραγωγείου ήταν πρωτίστως η υδροδότηση της ρωμαϊκής συνοικίας της Αθήνας που ονομαζόταν «Πόλη του Αδριανού» και κάλυπτε όλο το σημερινό πάρκο του Ζαππείου, από το Καλλιμάρμαρο μέχρι τη Βουλή. Το Υδραγωγείο ήταν μια υπόγεια σήραγγα με συνολικό μήκος περίπου 25 χλμ., η οποία σκάφτηκε όλη με τα χέρια, πιθανώς σκλάβων, 5

6 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη που χρησιμοποιούσαν απλά εργαλεία λάξευσης της πέτρας, όπως σφυρί και καλέμι. Το Αδριάνειο ήταν σχεδιασμένο για να μαζεύει νερό κατά μήκος όλης της χάραξης με πολλά υδρομαστευτικά έργα, όπως πηγάδια συνδεδεμένα με το Αδριάνειο με υπόγειες σήραγγες ή μικρά υδραγωγεία που μετέφεραν νερό από άλλες πηγές. Βοηθητικά υδραγωγεία ήταν τα υδραγωγεία του Χαλανδρίου, του Κοκκιναρά, της Κιθάρας, του Μονοματίου. Το Αδριάνειο Υδραγωγείο ξεκινούσε από την περιοχή του Τατοΐου και μετέφερε νερό με βαρύτητα σε λιθόκτιστη δεξαμενή που κατασκευάστηκε στους πρόποδες του λόφου του Λυκαβηττού, την Αδριάνειο Δεξαμενή, χωρητικότητας 500 κυβικών μέτρων. Το Υδραγωγείο και η Δεξαμενή λειτούργησαν χωρίς αλλαγές, υδροδοτώντας την περιοχή της Αθήνας μέχρι την εποχή της Τουρκοκρατίας. Τότε πια το Υδραγωγείο εγκαταλείφτηκε, με αποτέλεσμα να πέσουν τα σαθρά τοιχώματά του και να φραχθεί από χώματα. Έτσι περιήλθε τελικά σε αχρηστία, όπως και η Δεξαμενή. Μετά την απελευθέρωση της Ελλάδος από τους Τούρκους, η προσπάθεια των αρχών να αντιμετωπιστούν οι αυξημένες ανάγκες ύδρευσης των κατοίκων οδήγησε στην ανακάλυψη του αρχαίου Υδραγωγείου, το οποίο, αφού καθαρίστηκε και επισκευάστηκε, ξανατέθηκε σε λειτουργία περίπου το Το 1870 ανακαλύφτηκε και η Αδριάνειος Δεξαμενή, η οποία, αφού ανακατασκευάστηκε, έφτασε στα κυβικά μέτρα χωρητικότητα και έτσι λειτούργησε μέχρι το Η απότομη αύξηση του πληθυσμού του Λεκανοπεδίου από την έλευση προσφύγων το 1922 επιδείνωσε την κατάσταση της ύδρευσης. Την επισκευή και βελτίωση της παροχετευτικότητας του Υδραγωγείου ανέλαβε η Αμερικάνικη Εταιρεία ULEN and Company. Με την κατασκευή του φράγματος του Μαραθώνα και της σήραγγας Μπογιατίου (1929) το Αδριάνειο Υδραγωγείο έπαψε να είναι η κύρια πηγή νερού για την Αθήνα και απλά λειτούργησε για αρκετά χρόνια ως συμπληρωματική πηγή νερού μέχρι σταδιακά να εγκαταλειφθεί. Επανερχόμενοι στη Ρωμαϊκή περίοδο, όπου διακόπηκε η συνέχεια της ιστορικής αφήγησης, και συνεχίζοντας με τη Βυζαντινή εποχή (324 μ.χ μ.χ.) και τη Φραγκοκρατία ( μ.χ.), πουθενά δεν γίνεται αναφορά για την κατασκευή νέων έργων ύδρευσης ούτε και για τη συντήρηση των υπαρχόντων κατά τη διάρκεια αυτών των δύο περιόδων. Αντίθετα, αναφέρεται ότι οι Φράγκοι μόλυναν και τα νερά του Ιλισού. Τουρκοκρατία Η περίοδος της Τουρκοκρατίας, που για την Αθήνα διήρκεσε από το 1456 μέχρι το 1833, δεν σημαδεύτηκε από κανένα έργο πολιτισμού και αυτονόητα από κανένα υδρευτικό έργο. Όχι μόνο το Αδριάνειο Υδραγωγείο και η Αδριάνειος Δεξαμενή όπως έχει ήδη προαναφερθεί - αλλά και τα περισσότερα μικρότερα υδραγωγεία που λειτουργούσαν από την αρχαιότητα αχρηστεύτηκαν. Μόλις στις τελευταίες δεκαετίες της τουρκικής κατάκτησης κατασκευάστηκαν τα υδραγωγεία του Χασεκή, του Τσακουμάκου, του Αγά, του Γουδή. Καθόλο το προηγούμενο διάστημα, η παντελής έλλειψη ενδιαφέροντος για την εκτέλεση αξιόλογων έργων ύδρευσης είχε ως συνέπεια να στραφούν οι κάτοικοι των Αθηνών στην κατασκευή πηγαδιών στα σπίτια ή στους κήπους τους. Ευρεία, τέλος, ήταν και η χρήση των κρηνών αυτή την περίοδο, από τις οποίες ξεχωρίζουν η βρύση του Αγά, η Μπουμπουνίστρα, η βρύση του Χασεκή, η βρύση του Τσακουμάκου. Μετά την Απελευθέρωση από τους Τούρκους Νεώτερη Εποχή Κατά τη διάρκεια του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα των Ελλήνων από τους Τούρκους (1821) σημειώθηκαν πολλές καταστροφές στην υδροδοτική υποδομή της πόλης, κυρίως από τους ηττημένους Τούρκους που αποχωρούσαν. Έτσι, μετά την απελευθέρωση (1833) το υδροδοτικό πρόβλημα της Αθήνας ήταν οξύτατο και επείγε η αντιμε- 6

7 Ύδρευση της Αθήνας. Ιστορική αναδρομή τώπισή του. Με πρωτοβουλία της εκάστοτε δημοτικής αρχής της πόλης, έγιναν πολλά έργα, όπως επισκευές και καθαρισμοί του Αδριάνειου όπως έχει ήδη αναφερθεί πιο πάνω - και δημιουργία άλλων μικρών υδραγωγείων, χωρίς όμως αυτά τα έργα να έχουν κάποιο ουσιαστικό αποτέλεσμα. Για ένα περίπου αιώνα μετά την απελευθέρωση η πόλη των Αθηνών ουσιαστικά υδρευόταν «εκ των ενόντων». Εντελώς ανεπαρκείς ήταν οι πενήντα πέντε περίπου δημοτικές βρύσες που υπήρχαν στην Αθήνα τον 19ο αιώνα, οι οποίες συνεισέφεραν ελάχιστα έως καθόλου στις καθημερινές ανάγκες της κατανάλωσης. Χρυσές δουλειές έκαναν γι αυτό οι νερουλάδες που μετέφεραν και πουλούσαν νερό στην Αθήνα από τις πηγές των γύρω χωριών, όπως της Κηφισιάς και του Αμαρουσίου. Μέχρι το 1924 η Αθήνα υδρευόταν κυρίως από τα νερά των πηγών της Πάρνηθας και από τον υπόγειο υδροφορέα. Η αύξηση όμως του πληθυσμού της Αθήνας δημιούργησε νέες ανάγκες. Για το λόγο αυτό το 1925 άρχισαν να κατασκευάζονται τα πρώτα σύγχρονα έργα ύδρευσης στην περιοχή της Πρωτεύουσας. Τη χρονιά αυτή υπογράφτηκε σύμβαση μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου, της Αμερικανικής Εταιρείας ULEN and Company και της Τράπεζας Αθηνών για τη χρηματοδότηση και κατασκευή έργων ύδρευσης της Πρωτεύουσας από τη λεκάνη απορροής της Πάρνηθας. Τα έργα θα επόπτευε κατασκευαστικά η Ανώνυμος Ελληνική Εταιρεία Υδάτων (ΕΕΥ), η οποία συστάθηκε για το σκοπό αυτό. Το πρώτο μεγάλο έργο ήταν η κατασκευή του φράγματος του Μαραθώνα. Φράγμα και Ταμιευτήρας Μαραθώνα (1929) Για την κατασκευή του φράγματος -που ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 1926 και ολοκληρώθηκε το εργάστηκαν περίπου 900 άνθρωποι. Το φράγμα είναι τοξωτό και επενδεδυμένο με Πεντελικό μάρμαρο, ιδιαιτερότητα που του προσδίδει μοναδικότητα σε παγκόσμιο επίπεδο. Το ύψος του είναι 54 μ., το μήκος του 285 μ. και η μέγιστη χωρητικότητα του ταμιευτήρα είναι 43 εκατ. κ.μ. νερού. Σήραγγα Μπογιατίου Για τη μεταφορά του νερού από το Μαραθώνα στην Αθήνα κατασκευάστηκε μια σήραγγα μήκους 13,4 χλμ., η σήραγγα Μπογιατίου. Για την κατασκευή της εργάστηκαν περίπου 450 άνθρωποι. Τα δύο παραπάνω έργα μαζί με τις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού Γαλατσίου και το δίκτυο διανομής Αθήνας και Πειραιά αποτελούν την πρώτη οργανωμένη προσπάθεια για την ύδρευση της Αθήνας. Στα χρόνια που ακολούθησαν γύρω στη δεκαετία του τα αποθέματα του ταμιευτήρα του Μαραθώνα επαυξήθηκαν με την κατασκευή νέων τροφοδοτικών έργων, όπως ήταν το υδραγωγείο του Αγ. Θωμά και το υδραγωγείο του Κακοσάλεσι με τη σήραγγα των Κιούρκων. Λίμνη Υλίκη Υδραγωγείο Αργότερα, λόγω της συνεχιζόμενης αύξησης του πληθυσμού της Αθήνας, κρίθηκε αναγκαία η χρησιμοποίηση των νερών της φυσικής λίμνης Υλίκης που βρίσκεται στη Βοιωτία. Η Υλίκη έχει την ιδιαιτερότητα να βρίσκεται σε περιοχή χαμηλού υψομέτρου. Έτσι, για να γίνει εφικτή η άντληση του νερού από τη λίμνη λειτουργούν πλωτά και χερσαία αντλιοστάσια. Το κεντρικό μάλιστα αντλιοστάσιό της είναι το μεγαλύτερο στην Ευρώπη. Τα νερά που αντλούνται από την Υλίκη οδηγούνται στον ταμιευτήρα του Μαραθώνα μέσω του υδραγωγείου Υλίκης, μήκους 63,7 χλμ. Η μέγιστη χωρητικότητα της Υλίκης αγγίζει τα 594 εκατ. κ.μ. νερού. Η εκμετάλλευση των νερών της Υλίκης ξεκίνησε το 1959 και η παροχετευτική της απόδοση ανέρχεται σήμερα σε κ.μ. νερού την ημέρα. Από την ΕΕΥ και τον ΟΑΠ στην ΕΥΔΑΠ Το 1974 οι αρμοδιότητες για την υδροδότηση της Αθήνας, που έως τότε είχε η Εταιρεία ULEN, μεταβιβάζονται εξ ολοκλήρου στην ΕΕΥ, η οποία γίνεται ο μοναδικός πλέον φορέας διαχείρισης της ύδρευσης 7

8 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη της πόλης. Αυτό το καθεστώς θα ισχύσει μέχρι το Τότε, αλλάζει το θεσμικό πλαίσιο που περιχαράκωνε τη διαχείριση της ύδρευσης και αποχέτευσης της Αθήνας στα όρια των αρμοδιοτήτων των δύο ανεξάρτητων μεταξύ τους οργανισμών, της ΕΕΥ και του ΟΑΠ αντίστοιχα. Οι δύο αυτοί οργανισμοί συγχωνεύονται στον ενιαίο πλέον φορέα διαχείρισης ύδρευσης και αποχέτευσης της Πρωτεύουσας, την ΕΥΔΑΠ. Κατά συνέπεια, για πρώτη φορά διαμορφώνονται και δρομολογούνται από ένα ενιαίο κέντρο υπηρεσίες, δραστηριότητες και έργα που έως τότε αντιμετωπίζονταν χωριστά. Έτσι, μια πλειάδα νέων έργων για τη βελτίωση της υδροδότησης και της αποχέτευσης της πόλης έρχονται να προστεθούν στην ήδη υπάρχουσα υποδομή. Φράγμα και Ταμιευτήρας Μόρνου Υδραγωγείο Μόρνου Ένα νέο έργο, το οποίο ενίσχυσε την υδροδότηση της Αθήνας, ήταν το τεχνικό έργο που έγινε στον ποταμό Μόρνο. Οι εργασίες κατασκευής άρχισαν το 1969, η κανονική λειτουργία του φράγματος και του υδραγωγείου άρχισε το Το φράγμα, το οποίο βρίσκεται επί του ποταμού Μόρνου, είναι το ψηλότερο χωμάτινο φράγμα της Ευρώπης, ύψους 126 μ. και δημιουργεί μια τεχνητή λίμνη χωρητικότητας 780 εκατ. κ.μ. Το νερό φτάνει στην Αθήνα διαμέσου του υδραγωγείου του Μόρνου, το οποίο είναι το δεύτερο μεγαλύτερο υδραγωγείο στην Ευρώπη, μήκους 192 χλμ. Φράγμα και Ταμιευτήρας Εύηνου - Ενωτική Σήραγγα Ένα άλλο μεγάλο έργο που ενισχύει την υδροδότηση της Αθήνας είναι η εκτροπή του ποταμού Εύηνου προς τον ταμιευτήρα του Μόρνου με την κατασκευή ομώνυμου φράγματος και ενωτικής σήραγγας. Η έναρξη των εργασιών στον Εύηνο έγινε το 1992 και το έργο ολοκληρώθηκε το καλοκαίρι του Το φράγμα είναι χωμάτινο και έχει ύψος 124 μ. ενώ η χωρητικότητα του ταμιευτήρα φτάνει τα 140 εκατ. κ.μ. νερού. Το νερό από τον ταμιευτήρα του Εύηνου οδηγείται στον ταμιευτήρα του Μόρνου μέσω της ενωτικής σήραγγας προσαγωγής, μήκους 29,4 χλμ. Η κατασκευή της σήραγγας αυτής ολοκληρώθηκε σε διάστημα λιγότερο των δύο ετών, γεγονός που αποτελεί παγκόσμιο επίτευγμα για ολοκλήρωση σήραγγας μεγάλου μήκους. Ο ταμιευτήρας του Εύηνου παρέχει κατά μέσο όρο περίπου 220 εκατ. κ.μ. νερού το χρόνο για την υδροδότηση της Αθήνας. Ενωτικά Υδραγωγεία Τα υδραγωγεία του Μόρνου και της Υλίκης επικοινωνούν μεταξύ τους με ενωτικά υδραγωγεία. Η ύπαρξη των ενωτικών υδραγωγείων επιτρέπει τον έλεγχο, τη συντήρηση και την επισκευή των εγκαταστάσεων των δυο υδραγωγείων, με τη δυνατότητα παύσης της λειτουργίας του ενός από τα δύο. Επιπλέον, παρέχουν τη δυνατότητα εναλλακτικών τρόπων εκμετάλλευσης των πηγών υδροληψίας, επιφανειακών και υπογείων, ανάλογα με τις υδρολογικές συνθήκες και τις ανάγκες της κατανάλωσης. Μονάδες Επεξεργασίας Νερού ΕΥΔΑΠ (Μ.Ε.Ν.) Μέσω των υδραγωγείων του Μόρνου και της Υλίκης που μαζί με τα ενωτικά έχουν συνολικό μήκος 500 χλμ. - το νερό μεταφέρεται στις τέσσερις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (Μ.Ε.Ν.) της Αττικής: του Γαλατσίου, του Πολυδενδρίου, των Αχαρνών και του Ασπροπύργου. Και οι τέσσερις μονάδες έχουν διυλιστική ικανότητα 1,9 εκατ. κ.μ. νερού την ημέρα. Επεξεργασία και Διανομή Νερού Στις Μ.Ε.Ν. το νερό καθαρίζεται μέσω των διαδικασιών της κροκίδωσης, της καθίζησης, της διύλισης και απολυμαίνεται με την προσθήκη χλωρίου που το απαλλάσσει από μικροοργανισμούς και μικρόβια. Έτσι, με μια ποιότητα άριστη που το κατατάσσει στα κα- 8

9 Ύδρευση της Αθήνας. Ιστορική αναδρομή λύτερα της Ευρώπης, το νερό καθαρό και υγιεινό παραδίδεται στην κατανάλωση. Πρώτα, διοχετεύεται από τις Μ.Ε.Ν. στις δεξαμενές πόλεως, οι οποίες βρίσκονται διεσπαρμένες σε διάφορα ψηλά σημεία της πόλης. Από τις δεξαμενές το νερό διανέμεται στους καταναλωτές μέσα από ένα εκτενές υπόγειο δίκτυο σωληνώσεων, μήκους χιλιομέτρων, το οποίο συνεχώς ανακαινίζεται και επεκτείνεται. Ποιότητα Πόσιμου Νερού Το νερό που προσφέρει η ΕΥΔΑΠ στην κατανάλωση είναι πόσιμο και ασφαλές, χαρακτηριστικά που του προσδίδουν μια άριστη ποιότητα και το κατατάσσουν μεταξύ των καλυτέρων στην Ευρώπη. Η ποιότητα αυτή αφενός επιτυγχάνεται με την επεξεργασία καθαρισμού του νερού στις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού της ΕΥΔΑΠ, αφετέρου διασφαλίζεται καθημερινά με δεκάδες ελέγχους των παραμέτρων ποιότητας τόσο του ανεπεξέργαστου όσο και του επεξεργασμένου νερού. Οι δειγματοληψίες και οι έλεγχοι εκτελούνται σε όλη τη γραμμή της μεταποιητικής διαδικασίας του νερού, δηλ. στους ταμιευτήρες, στις δεξαμενές αποθήκευσης πόσιμου νερού των ΜΕΝ και στο δίκτυο ύδρευσης. Οι έλεγχοι αυτοί πραγματοποιούνται καθημερινά στα χημικά και βιολογικά εργαστήρια της ΕΥΔΑΠ. Η αξία του νερού, ως δώρου της φύσης στον άνθρωπο, είναι ανεκτίμητη. Για την αποθήκευσή του όμως στους ταμιευτήρες, τη μεταφορά του, την επεξεργασία του και τη διανομή του επενδύονται τεράστια κονδύλια και ξοδεύονται μεγάλα ποσά για έργα και λειτουργικά έξοδα. Για το λόγο αυτό το πόσιμο νερό έχει τιμή και πωλείται. Γιατί μόνο έτσι εξασφαλίζεται η δυνατότητα αδιάλειπτης παροχής του πολύτιμου αγαθού και συνεχούς βελτίωσης των εργασιών που συνδέονται με την πορεία του από τις πηγές του έως τις βρύσες μας. 9

10 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη Από την Αρχαιότητα έως την Τουρκοκρατία Η πόλη των Αθηνών από τα αρχαιότατα χρόνια δεν διέθετε οργανωμένο δίκτυο αποχέτευσης. Αναφορές για ανοικτά δίκτυα παντορροϊκά, ακαθάρτων και ομβρίων καταγράφονται περίπου το 500 π.χ. Ως παντορροϊκός αγωγός λειτούργησε ο Ηριδανός που μαζί με τον μετέπειτα Κεντρικό Αγωγό κάλυψαν την περιοχή της Αρχαίας Αγοράς, του Αρείου Πάγου και της Πνύκας. Αυτά τα ανοιχτά συστήματα αποχέτευσης ακαθάρτων δημιουργούσαν νοσογόνους εστίες σε λιμνάζοντα σημεία, με συνέπεια την εκδήλωση σοβαρών επιδημιών και ασθενειών, όπως η χολέρα, η πανώλη κ.α. Η πρακτική αυτή ακολουθήθηκε για περίπου δεκαπέντε αιώνες, μέχρι την εφαρμογή και την πλήρη επικράτηση του συστήματος διοχέτευσης των λυμάτων σε σηπτικούς απορροφητικούς βόθρους. Όταν επερχόταν κορεσμός στην απορροφητική ικανότητα των βόθρων, τότε, ή ανοιγόταν δεύτερος ή περισυνελέγονταν τα λύματα και με δοχεία απορρίπτονταν πάλι σε ανοιχτούς αποδέκτες (χείμαρροι, ρέματα). Φυσικά ούτε και αυτή η τεχνική καταργούσε τόσο τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία όσο και την επιβάρυνση του περιβάλλοντος (μόλυνση των υπογείων υδροφορέων). Νεώτερη Eποχή (μετά το 1830) Για πρώτη φορά, στο νέο Ελληνικό κράτος πια και στη νεώτερη ιστορία της πόλης των Αθηνών, έγινε γύρω στο 1840 η πρώτη συστηματική κατασκευή κλειστού παντορροϊκού συστήματος συλλογής και μεταφοράς ακαθάρτων και ομβρίων υδάτων στις οδούς Κολοκοτρώνη, Ερμού και Αγ. Μάρκου με αποδέκτη κάποιο ανοιχτό ρέμα στην περιοχή του Κεραμεικού, καθώς και στην οδό Αδριανού προς το Θησείο με τον ίδιο αποδέκτη. Την ίδια περίοδο (1858) σκεπάστηκε το υπάρχον ρέμα της οδού Σταδίου από το Σύνταγμα μέχρι την Ομόνοια. Ο Παντορροϊκός αγωγός της οδού Σταδίου κατασκευάστηκε από την πρώτη γαλλική αποστολή Δημοσίων Έργων. Η ίδια προχώρησε στην κατασκευή δικτύου αποχέτευσης (παντορροϊκό πάντα) και σε άλλους δρόμους της παλαιάς Αθήνας. Το παραπάνω βασικό δίκτυο παντορροϊκών συλλεκτήρων συμπληρώθηκε με μικρότερα δίκτυα σε διάφορους δρόμους του κέντρου της πόλης των Αθηνών και έτσι δημιουργήθηκε για πρώτη φορά ένα στοιχειώδες δίκτυο αποχέτευσης. Τα λύματα που παραλάμβανε αυτό το δίκτυο κατέληγαν στο ύπαιθρο και στο ρέμα του Προφήτη Δανιήλ μέσω του Κεντρικού Αγωγού. Μέχρι το 1893 το συνολικό παντορροϊκό δίκτυο της Αθήνας είχε συνολικό μήκος περίπου 11,5 χλμ. ενώ ο βαθμός αστικής ανάπτυξης της πόλης ήταν τέτοιος που απαιτούσε δίκτυα μήκους 90 χλμ. Η Αθήνα, δηλαδή, καλυπτόταν σε ποσοστό 12% ενώ οι ανάγκες της ήταν περίπου οκταπλάσιες. Το 1929 καλέστηκε από την Ελληνική Κυβέρνηση ο Ιταλός καθηγητής της υδραυλικής Γκ. Φαντόλι, ο οποίος, αφού μελέτησε το αποχετευτικό πρόβλημα των Αθηνών, εισηγήθηκε συνδυασμό παντορροϊκού συστήματος για το δυτικό μέρος της πόλης (λεκάνη Κηφισού) και χωριστικού συστήματος για το ανατολικό μέρος της πόλης με απόληξη του προβλεπόμενου αγωγού στο άκρο της Πειραϊκής Χερσονήσου, στον Ακροκέραμο. Το 1931 συστάθηκε η «Ανώνυμος Εταιρεία Κατασκευής Υπονόμων Αθηνών και Περιχώρων», η οποία, παρά τη μεσολάβηση του Β Παγκοσμίου Πολέμου, συνέταξε τις οριστικές μελέτες για την κατασκευή βασικών έργων υποδομής με βάση την προμελέτη Φαντόλι. Μεταξύ αυτών ήταν και η μελέτη για τον Κεντρικό Αποχετευτικό Αγωγό (ΚΑΑ), ο οποίος ωστόσο ξεκίνησε το 1954 και ολοκληρώθηκε το Μέσω του ΚΑΑ γινόταν παροχέτευση ομβρίων και ακαθάρτων του παντορροϊκού συστήματος από το τέρμα της οδού Πατησίων μέχρι τον Ακροκέραμο του Κερατσινίου, όπου και γινόταν η εκβολή των λυμάτων στη θάλασσα. Αυτή την περίοδο, δηλαδή στη διάρκεια της δεκαετίας 1950 και στις αρχές του 1960, τοποθετείται και η παρουσία της κατασκευαστικής Εταιρείας ΥΔΡΕΞ, έργο της οποίας ήταν η μελέτη και κατασκευή του αποχετευτικού δικτύου της Αθήνας. 10 Αποχέτευση της Αθήνας Ιστορική Αναδρομή

11 Αποχέτευση της Αθήνας. Ιστορική αναδρομή Οργανισμός Αποχέτευσης Πρωτεύουσας ( ) Η επιτακτική, ωστόσο, ανάγκη προγραμματισμού και κατασκευής μεγάλων έργων αποχέτευσης οδήγησε στη σύσταση του Οργανισμού Αποχέτευσης Πρωτευούσης (ΟΑΠ) στη δεκαετία του Ο ΟΑΠ αποτέλεσε τον πρώτο καλά θεσμοθετημένο φορέα, στον οποίο ανατέθηκε η μελέτη, κατασκευή, συντήρηση, λειτουργία και εκμετάλλευση των δικτύων ακαθάρτων και ομβρίων της πόλης των Αθηνών. Το 1963 υποβλήθηκε στο κράτος από τον ΟΑΠ προμελέτη για την αποχέτευση της περιοχής της Πρωτεύουσας για έκταση στρεμμάτων, η οποία προέβλεπε χωριστικό σύστημα εκτός από το κέντρο της Αθήνας. Βάσει αυτής της μελέτης αναπτύχθηκαν τα δίκτυα αποχέτευσης της Πρωτεύουσας κατά τις δεκαετίες 1960 και Στην περίοδο θητείας του ΟΑΠ ολοκληρώθηκαν βασικά έργα υποδομής για την αποχέτευση της πόλης, όπως ήταν η κατασκευή του Παραλιακού Συλλεκτήρα της ακτής του Σαρωνικού. Ο αγωγός αυτός ξεκινά από την περιοχή της Βάρκιζας και τελειώνει στην περιοχή της Αμφιθέας. Σε αυτό το σημείο πρέπει να διευκρινιστεί ότι όλοι οι βασικοί συλλεκτήρες του Λεκανοπεδίου διέρχονται από περιοχές, όπου οι κλίσεις επιτρέπουν τη φυσική ροή των λυμάτων μέσα στους αγωγούς λόγω της βαρύτητας. Μοναδική εξαίρεση αποτελεί ο Παραλιακός συλλεκτήρας, ο οποίος, επειδή διέρχεται από περιοχές με χαμηλό υψόμετρο, δεν είναι εφικτό να λειτουργήσει ως αγωγός βαρύτητας. Κατασκευάστηκε, για το λόγο αυτό, μια αλληλουχία ενδιάμεσων αντλιοστασίων, που σταδιακά ανυψώνουν τα λύματα προς τους αγωγούς βαρύτητας για να καταλήξουν στην εκβολή του Ακροκεράμου. Επί εποχής ΟΑΠ θεμελιώθηκε επίσης ο Παρακηφίσιος Συλλεκτήρας Ακαθάρτων, ο οποίος ξεκινά από τον ΚΑΑ στο ύψος της περιοχής του Ρέντη και τελειώνει στην περιοχή της Εκάλης. Συνολικά, από την αρχή έως τη λήξη της λειτουργίας του ΟΑΠ (το 1980) κατασκευάστηκαν έργα ακαθάρτων, μήκους χλμ., και ομβρίων, μήκους 300 χλμ. Αυτό σημαίνει ότι η Πρωτεύουσα καλυπτόταν στο μεν δίκτυο ακαθάρτων σε ένα ποσοστό 55% περίπου ενώ στα δίκτυα ομβρίων στο 10% περίπου. Ίδρυση ΕΥΔΑΠ (1980) Οι αρμοδιότητες του ΟΑΠ μεταβιβάστηκαν το 1980 στον νέο ενιαίο φορέα διαχείρισης της ύδρευσης και αποχέτευσης της Αθήνας, την ΕΥΔΑΠ. Στον τομέα της αποχέτευσης, ο νέος αυτός φορέας ανέλαβε την απορροή των λυμάτων και των βιομηχανικών αποβλήτων. Επίσης ήταν υπεύθυνος για τον έλεγχο της διαδικασίας επεξεργασίας τους και για την τελική διάθεσή τους στη θάλασσα. Μέσα στη δεκαετία του 1980 ένας ακόμα μεγάλης διαμέτρου βασικός συλλεκτήρας ήρθε να προστεθεί στο ήδη υπάρχον βασικό αποχετευτικό δίκτυο της Πρωτεύουσας, ο Συμπληρωματικός Κεντρικός Αποχετευτικός Αγωγός (ΣΚΑΑ). Ο αγωγός αυτός ξεκινά από τον ΚΑΑ, από σημείο του στο τμήμα που διέρχεται από την περιοχή του Ρέντη και απολήγει στον Ακροκέραμο. Παράλληλα, η ΕΥΔΑΠ στα χρόνια που ακολούθησαν, επεξέτεινε το πρωτεύον αποχετευτικό δίκτυο της Πρωτεύουσας που περιλαμβάνει τους αγωγούς μεγάλης διατομής. Εκατοντάδες χιλιάδες μέτρα αυτών των αγωγών διασχίζουν μεγάλες οδούς και λεωφόρους της πόλης και καταλήγουν στον ΚΑΑ. Από εκεί και μετά οι Δήμοι αναλαμβάνουν την κατασκευή δευτερεύοντος δικτύου αγωγών μικρότερης διατομής, το οποίο καταλήγει στους πρωτεύοντες αγωγούς και στους βασικούς συλλεκτήρες. Οι Δήμοι εκτελούν και την κατασκευή συνδέσεων των ακινήτων με το δίκτυο της αποχέτευσης (διακλαδώσεις). Όλο αυτό το σύστημα διαχείρισης της αποχέτευσης υπάγεται στην αρμοδιότητα της ΕΥΔΑΠ, με τη διαδικασία παραλαβής των κατά τό- 11

12 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη πους δευτερευόντων δικτύων των Δήμων από την ΕΥΔΑΠ. Από το 1999 τέθηκε εκτός αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ η ευθύνη για την κατασκευή και συντήρηση του δικτύου αποχέτευσης ομβρίων εκτός από εκείνο το τμήμα του δικτύου ακαθάρτων που λειτουργεί με το παντορροϊκό σύστημα, το μήκος του οποίου αγγίζει τα 80 χλμ. και υφίσταται μόνο σε περιοχές του κέντρου της Αθήνας. Πέρα από το κατασκευαστικό έργο που εκτελεί, η ΕΥΔΑΠ εργάζεται ταυτόχρονα για την αποτελεσματική και άρτια λειτουργία των δικτύων, τόσο με την τακτική συντήρηση των αγωγών, όσο και με την άμεση επέμβαση σε περιπτώσεις δυσλειτουργίας. Προς αυτή την κατεύθυνση εντάσσεται η χρησιμοποίηση συστημάτων προληπτικού ελέγχου υψηλής τεχνολογίας, όπως η κάμερα τηλεοπτικού ελέγχου των αγωγών ακαθάρτων με την οποία επιτυγχάνεται άμεσος έλεγχος, εντοπισμός και επισκευή των ζημιών. Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας και Μεταμόρφωσης (Κ.Ε.Λ.) Το τελευταίο στάδιο με το οποίο ολοκληρώνεται ο κύκλος της διαχείρισης της αποχέτευσης του Λεκανοπεδίου είναι η εφαρμογή αντιρρυπαντικής τεχνολογίας με τη λειτουργία των Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων. Δεκαετίες ολόκληρες τα λύματα του Λεκανοπεδίου κατέληγαν χωρίς καμία επεξεργασία στον Ακροκέραμο του Κερατσινίου, ρυπαίνοντας το Σαρωνικό Κόλπο και αλλοιώνοντας την οικολογική του ισορροπία. Από το 1985 στη Μεταμόρφωση και από το 1994 στην Ψυττάλεια λειτουργούν τα δύο Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων της ΕΥΔΑΠ. Εκεί συγκεντρώνονται τα λύματα της Πρωτεύουσας, υποβάλλονται σε επεξεργασία και τελικά διατίθενται στο περιβάλλον ακίνδυνα και ασφαλή για την ισορροπία του οικοσυστήματος. Και στα δύο Κέντρα Επεξεργασίας Λυμάτων γίνεται πλήρης επεξεργασία των λυμάτων και επιτυγχάνεται απομάκρυνση του ρυπαντικού τους φορτίου σε ποσοστό έως και 95%. Το νερό, δηλαδή, που προκύπτει από την επεξεργασία των λυμάτων είναι σχεδόν ολοκάθαρο. Η βιολογική ιλύς, γνωστή και ως λυματολάσπη, που προκύπτει από την επεξεργασία των λυμάτων στην Ψυττάλεια, υποβάλλεται σε επεξεργασία στο Εργοστάσιο Ξήρανσης που λειτουργεί από τον Ιούνιο του 2007 και το τελικό ξηραμένο προϊόν διατίθεται για ενεργειακή αξιοποίηση σε άλλους παραγωγικούς κλάδους π.χ. στην τσιμεντοβιομηχανία. Παράλληλα μελετάται η κατασκευή εργοστασίου ενεργειακής αξιοποίησης της ξηραμένης λάσπης στην Ψυττάλεια. Αποχέτευση Θριασίου Πεδίου Με τη συγχρηματοδότηση του Ταμείου Συνοχής, η ΕΥΔΑΠ ανέλαβε την κατασκευή και λειτουργία του έργου «Βασικοί Συλλεκτήρες και Εγκαταστάσεις Επεξεργασίας και Διάθεσης Λυμάτων στο Θριάσιο Πεδίο» στην ευαίσθητη περιοχή της Αττικής. Στόχος είναι η αναβάθμιση της ποιότητας της ζωής των κατοίκων των Δήμων Ελευσίνας, Ασπροπύργου και Μάνδρας Ειδωλλίας, η αποκατάσταση της ισορροπίας του οικοσυστήματος στη θάλασσα της Ελευσίνας και η συμβολή γενικότερα στην αειφόρο ανάπτυξη της περιοχής. Ο εξυπηρετούμενος ισοδύναμος πληθυσμός είναι κάτοικοι. Παράλληλα προγραμματίζεται η κατασκευή Κέντρων Επεξεργασίας Λυμάτων στη Βορειοανατολική Αττική που θα εξυπηρετεί πληθυσμό κατοίκων. Κέντρο Ερευνών και Εφαρμογών Υγειονομικής Τεχνολογίας Στη Μεταμόρφωση λειτουργεί και το Κέντρο Ερευνών και Εφαρμογών Υγειονομικής Τεχνολογίας (ΚΕΡΕΦΥΤ). Εκεί γίνονται έρευνες και μελέτες για τα ποιοτικά χαρακτηριστικά και τη διαχείριση των λυμάτων σε συγκεκριμένες περιβαλλοντικές συνθήκες. 12

13 Ενέργεια - Επίλογος Κατά μήκος των εξωτερικών υδραγωγείων μεταφοράς νερού η ΕΥΔΑΠ κατασκεύασε και λειτουργεί μικρές Μονάδες Παραγωγής Υδροηλεκτρικής Ενέργειας. Σε αυτές τις μονάδες αξιοποιείται η υδραυλική ενέργεια του νερού, η οποία με τη λειτουργία υδροστροβίλου μετατρέπεται σε μηχανική και στη συνέχεια μέσω γεννήτριας σε ηλεκτρική. Με τη λειτουργία αυτών των έργων αξιοποιείται το υδραυλικό δυναμικό των υδραγωγείων το οποίο παρέμενε αναξιοποίητο και παράλληλα παράγεται καθαρή ηλεκτρική ενέργεια, χωρίς να επιβαρύνεται το περιβάλλον με βλαβερούς ρύπους. Η Εταιρεία έχει ήδη κατασκευάσει και λειτουργεί με επιτυχία τέσσερεις μικρούς υδροηλεκτρικούς σταθμούς στις θέσεις Κίρφη, Ελικώνας, Κιθαιρώνας και Μάνδρα. Λειτουργεί επίσης ο μικρός υδροηλεκτρικός σταθμός Ευήνου. Στις εγκαταστάσεις της Ψυττάλειας λειτουργούν επίσης δύο Μονάδες Καύσης Βιοαερίου για τη συμπαραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας. Επιπρόσθετα στην Ψυττάλεια έχει κατασκευαστεί μονάδα ΣΗΘΕ με καύση φυσικού αερίου, για την παροχή θερμικής ενέργειας στη μονάδα ξήρανσης της ιλύος. Το σύστημα των μονάδων ΣΗΘΕ καλύπτει μέρος των θερμικών αναγκών του ΚΕΛΨ καθώς και των αναγκών του σε ηλεκτρική ενέργεια, ενώ τυχόν περίσσεια ηλεκτρικής ενέργειας πωλείται στο ΔΕΣΜΗΕ. Επιπλέον, σύντομα θα ξεκινήσει η κατασκευή της νέας μονάδας καύσης βιοαερίου, για τη συμπαραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας στα πλαίσια του νέου Κέντρου Επεξεργασίας Λυμάτων στο Θριάσιο Πεδίο. Το έργο αυτό προβλέπεται να ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του Από την εκμετάλλευση του βιοαερίου προκύπτουν περιβαλλοντικά (αξιοποίηση ανανεώσιμης πηγής ενέργειας, μείωση ατμοσφαιρικών ρύπων) και οικονομικά (εξοικονόμηση λειτουργικού κόστους πώληση ηλεκτρικής ενέργειας) οφέλη. Παρόμοια οφέλη θα προκύψουν και από το σχεδιασμό στον οποίο προχωρά η ΕΥΔΑΠ για την αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας με την ανάπτυξη φωτοβολταϊκών συστημάτων σε επιλεγμένους χώρους των εγκαταστάσεών της. Το μικρό αυτό ταξίδι στην ιστορία του κύκλου του νερού, το οποίο εδώ και χιλιάδες χρόνια δροσίζει τα σπλάχνα της Αττικής γης και αναγεννά κάθε ζωντανό οργανισμό που κινείται πάνω και μέσα της, τελειώνει εδώ. Το νερό όμως θα συνεχίζει και πρέπει να συνεχίζει το αέναο ταξίδι του και να διαγράφει το ζωογόνο για τα έμβια όντα φυσικό κύκλο του. Αρκεί βέβαια ο άνθρωπος να κατανοήσει ότι η διατήρηση και αναβάθμιση της δικής του ζωής προϋποθέτει τόσο την ορθολογική διαχείριση του πολύτιμου αγαθού όσο και τη συνετή παρέμβαση στον υδρολογικό κύκλο, που είναι ο ίδιος ο κύκλος της «ζωής» του νερού. Ενέργεια Επίλογος 13

14 Χαραγμένη μνήμη Χαραγμενη μνήμη 15

15 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη 16 Η Αθήνα στους χρόνους του Αδριανού. Διακρίνεται ο Ιλισός και η γέφυρα. Φανταστική ξυλογραφία 1887

16 Χαραγμένη μνήμη 17 Ο Ποσειδώνας και η Αθηνά. Στα πόδια τους η Αθήνα. Χαλκογραφία J. Cronovio 1797

17 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη 18 Νεράιδες σε ποτάμι της Αθήνας. Φανταστική ατσαλογραφία 1840

18 Χαραγμένη μνήμη 19 Ο Ιλισός ποταμός και στο βάθος η Αθήνα. Ατσαλογραφία Wolfensberger 1840

19 Ο κύκλος του νερού στην Αττική γη 20 Ο Ιλισός ποταμός και στο βάθος η Αθήνα. Λιθογραφία G. Cochrane 1837

20 Χαραγμένη μνήμη 21 Το ρέμα του Κυκλοβόρου στη θέση όπου σήμερα βρίσκεται η πλατεία Μεταξουργείου. Ατσαλογραφία A. Loeffler 1871

1. Πώς υδρευόταν η Αθήνα στην αρχαιότητα; 2. Πότε έγινε το πρώτο μεγάλο υδροδοτικό έργο για την πόλη της Αθήνας στην αρχαιότητα;

1. Πώς υδρευόταν η Αθήνα στην αρχαιότητα; 2. Πότε έγινε το πρώτο μεγάλο υδροδοτικό έργο για την πόλη της Αθήνας στην αρχαιότητα; 1. Πώς υδρευόταν η Αθήνα στην αρχαιότητα; Από την εποχή της αρχαιότητας το υδροδοτικό πρόβλημα της Αθήνας ήταν τεράστιο. Η Αθήνα υπέφερε από το μαρτύριο της λειψυδρίας. Μεγάλα ποτάμια και λίμνες δεν υπήρχαν

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 3: Το υδροδοτικό σύστημα της Αθήνας

Κεφάλαιο 3: Το υδροδοτικό σύστημα της Αθήνας Κεφάλαιο 3: Το υδροδοτικό σύστημα της Αθήνας Τοπογραφικές και κλιματολογικές συνθήκες 0 20 40 km Μέση ετήσια βροχή (mm) 301-400 401-600 601-800 801-1000 1001-1200 1201-1400 1401-1600 1601-1800 1801-1908

Διαβάστε περισσότερα

Χρ. Κουµπαράκης & Σία Ε.Ε

Χρ. Κουµπαράκης & Σία Ε.Ε Χρ. Κουµπαράκης & Σία Ε.Ε Από το Φράγµα του Μαραθώνα έως Σήµερα Από το 1925.στο Σήµερα Η αύξηση του πληθυσµού της Αθήνας, κυρίως µετά τη µικρασιατική καταστροφή (1922), δηµιουργούσε διαρκώς νέες ανάγκες.

Διαβάστε περισσότερα

Αστικά υδραυλικά έργα

Αστικά υδραυλικά έργα Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τομέας Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος Αστικά υδραυλικά έργα Το υδροδοτικό σύστημα της Αθήνας Δημήτρης Κουτσογιάννης, Καθηγητής ΕΜΠ Σχολή Πολιτικών Μηχανικών Άδεια Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα δίκτυα διανοµής

Εισαγωγή στα δίκτυα διανοµής Εισαγωγή στα δίκτυα διανοµής Σηµειώσεις στα πλαίσια του µαθήµατος: Τυπικά υδραυλικά έργα Ακαδηµαϊκό έτος 2005-06 Ανδρέας Ευστρατιάδης & ηµήτρης Κουτσογιάννης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Τοµέας Υδατικών

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας.

Προστατεύει το. περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. Προστατεύει το περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 αξιοποιεί τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Με την αξιοποίηση των ΑΠΕ αναδεικνύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΗΡΩ ΓΚΑΝΤΑ ΕΛΣΑ ΜΕΜΜΟΥ

ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΗΡΩ ΓΚΑΝΤΑ ΕΛΣΑ ΜΕΜΜΟΥ ΤΟ ΝΕΡΟ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΜΑΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ ΝΕΡΟΥ ΗΡΩ ΓΚΑΝΤΑ ΕΛΣΑ ΜΕΜΜΟΥ Μέχρι πριν από 100 χρόνια ή και µέχρι πριν από λίγα χρόνια, σε ορισµένες περιοχές το πόσιµο νερό προερχόταν από πηγάδια και πηγές. Σήµερα,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΕΡΓΟΥ Υ ΡΕΥΣΗΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ

ΚΡΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΕΡΓΟΥ Υ ΡΕΥΣΗΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΚΡΙΤΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΕΡΓΟΥ Υ ΡΕΥΣΗΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΤΕΕ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΣΤΗΝ ΗΜΕΡΙ Α ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΣΙΜΟ ΝΕΡΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 9 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2005 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ Τα προτεινόµενα έργα εξασφαλίζουν την ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΝΕΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΝΕΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΝΕΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ Εισήγηση ΓΙΑΝΝΗ ΚΟΥΜΑΝΤΑΚΗ Ομότιμος Καθηγητής Ε.Μ.Πολυτεχνείου ΕΙΣΑΓΩΓΗ ``Πηγή `` Ζωής, ΝΕΡΟ Κανένα έμβιο ον δεν επιβιώνει χωρίς αυτό Δεν νοείται ανάπτυξη χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Το νερό καλύπτει τα 4/5 του πλανήτη

ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. Το νερό καλύπτει τα 4/5 του πλανήτη ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Το νερό καλύπτει τα 4/5 του πλανήτη Βασικός-αναντικατάστατος παράγοντας της ζωής κάθε μορφής και κάθε επιπέδου Συνδέεται άμεσα με τη διαμόρφωση των κλιματολογικών συνθηκών Η σύγχρονη

Διαβάστε περισσότερα

Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτεύουσας Α.Ε.

Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτεύουσας Α.Ε. Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτεύουσας Α.Ε. Περιεχόμενα Εισαγωγικό Σημείωμα... 3 Τομέας Ύδρευσης... 7 Τομέας Αποχέτευσης... 17 Ενέργεια και ΕΥΔΑΠ... 27 Προσανατολισμός στον τελικό Καταναλωτή...

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα & Εγκαταστάσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης Προτεινόμενες Νέες Δράσεις

Δίκτυα & Εγκαταστάσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης Προτεινόμενες Νέες Δράσεις Δίκτυα & Εγκαταστάσεις Ύδρευσης Αποχέτευσης Προτεινόμενες Νέες Δράσεις Γεώργιος Αγγέλου Διευθυντής Εγκαταστάσεων της Ε.Υ.Α.Θ. Α.Ε. Ηλεκτρολόγος Μηχανικός & Μηχ. Υπολογιστών, MSc, MBA Κύρια Εταιρική Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr Προστατεύει το υδάτινο περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Το ΕΠΠΕΡΑΑ προστατεύει το Υδάτινο περιβάλλον βελτιώνει την Ποιότητα της Ζωής μας Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

Εκτροπή Κυκλοβόρου / Ιλισού (μερική) / Προφ. Δανιήλ στον Κηφισό

Εκτροπή Κυκλοβόρου / Ιλισού (μερική) / Προφ. Δανιήλ στον Κηφισό Εκτροπή Κυκλοβόρου / Ιλισού (μερική) / Προφ. Δανιήλ στον Κηφισό Νίκος Κ. Μαυρομιχάλης Πολιτικός Μηχανικός- Υδραυλικός, Msc Θα σας μιλήσω για το έργο εκτροπής Κυκλοβόρου / Ιλισού / Πρ. Δανιήλ στον Κηφισό,

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Επιστήμη

Περιβαλλοντική Επιστήμη Περιβαλλοντική Επιστήμη ΥΔΑΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Μέρος 1ο Αικατερίνη Ι. Χαραλάμπους, Καθηγήτρια ΕΜΠ Άδεια Χρήσης Το παρόν υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons και δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του Έργου

Διαβάστε περισσότερα

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του.

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ανανεώσιμος πόρος και αποτελεί ζωτικό στοιχείο για την επιβίωση του ανθρώπου, της πανίδας, της χλωρίδας και τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος. Η ύπαρξη και η επάρκειά του είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ 1/2/2008 ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΗΜΕΡΙΔΑ 1/2/2008 ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΟΜΑΡΧΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΖΑΠΠΕΙΟ ΜΕΓΑΡΟ ΗΜΕΡΙΔΑ 1/2/2008 ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΥΠΟΓΕΙΑ ΝΕΡΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΝΕΡΩΝ ΛΕΚΑΝΟΠΕΔΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΥΔΡΟΓΕΩΛΟΓΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ) Από Ι.Ε. Κουμαντάκη

Διαβάστε περισσότερα

1805 Άποψη της Αθήνας από τον Λυκαβηττό (σχέδιο)

1805 Άποψη της Αθήνας από τον Λυκαβηττό (σχέδιο) 1805 Άποψη της Αθήνας από τον Λυκαβηττό (σχέδιο) 1810 Άποψη της Αθήνας από τον Λυκαβηττό (σχέδιο) 1821 (περίπου) Σχέδιο της εποχής 1825 Αθηναίοι μπροστά από τον Παρθενώνα 1835 Πανοραμική άποψη 1837 Άποψη

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα υποστήριξης αποφάσεων στη διαχείριση υδατικών πόρων: Η περίπτωση του υδροδοτικού συστήματος της Αθήνας

Συστήματα υποστήριξης αποφάσεων στη διαχείριση υδατικών πόρων: Η περίπτωση του υδροδοτικού συστήματος της Αθήνας Ημερίδα της ΕΥΔΑΠ για την Παγκόσμια Ημέρα Νερού Αθήνα, 22 Μαρτίου 2001 Συστήματα υποστήριξης αποφάσεων στη διαχείριση υδατικών πόρων: Η περίπτωση του υδροδοτικού συστήματος της Αθήνας Δημήτρης Κουτσογιάννης

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα υποστήριξης αποφάσεων στη διαχείριση υδατικών πόρων: Η περίπτωση του υδροδοτικού συστήματος της Αθήνας

Συστήματα υποστήριξης αποφάσεων στη διαχείριση υδατικών πόρων: Η περίπτωση του υδροδοτικού συστήματος της Αθήνας Ημερίδα της ΕΥΔΑΠ για την Παγκόσμια Ημέρα Νερού Αθήνα, 22 Μαρτίου 2001 Συστήματα υποστήριξης αποφάσεων στη διαχείριση υδατικών πόρων: Η περίπτωση του υδροδοτικού συστήματος της Αθήνας Δημήτρης Κουτσογιάννης

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Π.Ε.ΚΑ. Ειδική Γραμματεία Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων (Κ.Υ.Υ.) Ποιοτική Οργάνωση-Αρμοδιότητες-Δράσεις. περιβάλλοντος

Υ.Π.Ε.ΚΑ. Ειδική Γραμματεία Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων (Κ.Υ.Υ.) Ποιοτική Οργάνωση-Αρμοδιότητες-Δράσεις. περιβάλλοντος Υ.Π.Ε.ΚΑ Ειδική Γραμματεία Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων (Κ.Υ.Υ.) Ποιοτική Οργάνωση-Αρμοδιότητες-Δράσεις κατάσταση υδάτινου περιβάλλοντος ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΥΔΑΤΩΝ Αρμοδιότητες Συντονισμός

Διαβάστε περισσότερα

εταιρεια υδρευσης και αποχετευσης πρωτευουσας α.ε.

εταιρεια υδρευσης και αποχετευσης πρωτευουσας α.ε. εταιρεια υδρευσης και αποχετευσης πρωτευουσας α.ε. εισαγωγiko σημειωma 02 εισαγωγiko σημειωma αναξιοπαθούντων. [A] Εταιρική μορφή & έργο Η ΕΥΔΑΠ Α.Ε. (Εταιρεία Ύδρευσης και Αποχέτευσης Πρωτεύουσας) είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Προϋπολογισμός (Δ.Δ) : 273.062.075 ΟΤΑ Α βαθμού Φορείς Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων Δράσεις προς χρηματοδότηση : Προμήθεια κάδων οικιακής κομποστοποίησης

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακό Σχέδιο ΔΕΥΑΜΒ 2009 2010

Επιχειρησιακό Σχέδιο ΔΕΥΑΜΒ 2009 2010 Επιχειρησιακό Σχέδιο ΔΕΥΑΜΒ 2009 2010 1. Οι Στρατηγικοί Στόχοι της Επιχείρησης και οι Άξονες προτεραιότητας Με την υπ αριθμ. απόφαση του ΔΣ της ΔΕΥΑΜΒ καθορίστηκαν το όραμα και οι Στρατηγικοί Στόχοι της

Διαβάστε περισσότερα

3. Δίκτυο διανομής επιλύεται για δύο τιμές στάθμης ύδατος της δεξαμενής, Η 1 και

3. Δίκτυο διανομής επιλύεται για δύο τιμές στάθμης ύδατος της δεξαμενής, Η 1 και ΕΜΠ Τομέας Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος Αστικά Υδραυλικά Έργα Επαναληπτική εξέταση 10/2011 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20') ΠΑΡΑΛΛΑΓΗ Α Απαντήστε στις ακόλουθες ερωτήσεις, σημειώνοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΥΔΡΑΥΛΙΚΟΥ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ Υδρεύσεις Αποχετεύσεις Δίκτυα Υδρευσης Ροές σε ανοικτούς αγωγούς (ποτάμια υδραυλική) Ροές

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Υγρών Αποβλήτων - Βιολογικός Καθαρισμός

Διαχείριση Υγρών Αποβλήτων - Βιολογικός Καθαρισμός Διαχείριση Υγρών Αποβλήτων - Βιολογικός Καθαρισμός Γκρίγκας Ιωάννης Διπλ. Μηχανολόγος Μηχανικός Υπεύθυνος Ε.Ε.Λ. Ελασσόνας Ελασσόνα 28/1/2014 Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Κισσάβου Ελασσόνας Επιμορφωτική

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΑΝ ΚΥΚΛΟΣ ΖΩΗΣ

Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΑΝ ΚΥΚΛΟΣ ΖΩΗΣ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΑΝ ΚΥΚΛΟΣ ΖΩΗΣ Π.ΑΡΦΑΝΗΣ, ΠΕ 04-02 ΧΗΜΙΚΟΣ. Πρόταση για ερευνητική εργασία Α Τάξης Λυκείου του 1 ου ΕΠΑΛ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ Σκοπός έρευνας και ερωτήματα Το νερό καλύπτει το 70% του πλανήτη

Διαβάστε περισσότερα

από τον λογαριθμικό κανόνα στους υπολογιστές ο πολιτικός μηχανικός τη μεταπολεμική περίοδο 1950 έως σήμερα Λάζαρος Λαζαρίδης Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ

από τον λογαριθμικό κανόνα στους υπολογιστές ο πολιτικός μηχανικός τη μεταπολεμική περίοδο 1950 έως σήμερα Λάζαρος Λαζαρίδης Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ από τον λογαριθμικό κανόνα στους υπολογιστές ο πολιτικός μηχανικός τη μεταπολεμική περίοδο 1950 έως σήμερα Λάζαρος Λαζαρίδης Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ 1945-1949 Ξεκίνημα για ανασυγκρότηση με δυσκολίες...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20')

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20') ΕΜΠ Τομέας Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος Αστικά Υδραυλικά Έργα Κανονική εξέταση 06/2011 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20') ΠΑΡΑΛΛΑΓΗ Α Απαντήστε στις ακόλουθες ερωτήσεις, σημειώνοντας στο

Διαβάστε περισσότερα

Σύνθεση προσεγγίσεων-μελλοντική έρευνα

Σύνθεση προσεγγίσεων-μελλοντική έρευνα Ημερίδα Η έρευνα των αρχαίων συστημάτων ύδρευσης του Πειραιά στο πλαίσιο των έργων του ΜΕΤΡΟ. Μια πρώτη θεώρηση. Αθήνα 15 Μαΐου 2015 Συνδιοργάνωση Εφορεία Αρχαιοτήτων Δυτικής Αττικής, Πειραιώς και Νήσων

Διαβάστε περισσότερα

ANTΙΠΛΗΜΜΥΡΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΛΕΚΑΝΟΠΕ ΙΟΥ ΑΘΗΝΑΣ

ANTΙΠΛΗΜΜΥΡΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΛΕΚΑΝΟΠΕ ΙΟΥ ΑΘΗΝΑΣ ANTΙΠΛΗΜΜΥΡΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΛΕΚΑΝΟΠΕ ΙΟΥ ΑΘΗΝΑΣ Αναστάσιος Ι. Στάµου Μ.Ε.Π.Α.Α. 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ 3. ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ 4. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ-ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΕΡΓΩΝ 5. ΕΠΙΛΟΓΟΣ 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣΒΟΛΟΥ

ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣΒΟΛΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣΒΟΛΟΥ (Δ.Ε.Υ.Α.Μ.Β.).) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΥΨΗ ΤΩΝ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΒΟΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΜΝΗΝΑΚΗΣ Δ/ΝΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Υδρομετρητές υψηλής ακρίβειας ως μέσο για τη μείωση του μη χρήσιμου νερού που οφείλεται στις διαρροές των οικιακών δικτύων

Υδρομετρητές υψηλής ακρίβειας ως μέσο για τη μείωση του μη χρήσιμου νερού που οφείλεται στις διαρροές των οικιακών δικτύων Υδρομετρητές υψηλής ακρίβειας ως μέσο για τη μείωση του μη χρήσιμου νερού που οφείλεται στις διαρροές των οικιακών δικτύων Ε.ΥΔ.Α.Π. ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ & ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ Η Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε. είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Επίσκεψη στο υδροδοτικό σύστηµα της Αθήνας Σχολή Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ. Μάθηµα: Αστικά Υδραυλικά Έργα Μάιος 2012

Επίσκεψη στο υδροδοτικό σύστηµα της Αθήνας Σχολή Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ. Μάθηµα: Αστικά Υδραυλικά Έργα Μάιος 2012 Επίσκεψη στο υδροδοτικό σύστηµα της Αθήνας Σχολή Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ. Μάθηµα: Αστικά Υδραυλικά Έργα Μάιος 2012 Πρόγραµµα επίσκεψης Μόρνος (Φράγµα, Υδροληψία, Έξοδος σήραγγας Ευήνου) Σάββατο 16:00-19:00

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙ Α «Αντιπληµµυρική προστασία Αττικής»

ΗΜΕΡΙ Α «Αντιπληµµυρική προστασία Αττικής» 1 ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑ ΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΡΓΩΝ ΗΜΕΡΙ Α «Αντιπληµµυρική προστασία Αττικής» Ειδικά έργα αντιπληµµυρικής προστασίας Αττικής Οδού Εισηγητές : Γ.Μαχαίρας

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Νερού. Ανθεμούντα WATER AGENDA

Πρωτόκολλο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Νερού. Ανθεμούντα WATER AGENDA Πρωτόκολλο Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Νερού στην Υδρολογική Λεκάνη του Ανθεμούντα WATER AGENDA Κεφάλαιο Ι - Γενικές Διατάξεις Άρθρο 1- Στόχοι Πρωτοκόλλου 1. Η εφαρμογή των δεσμεύσεων για την προστασία και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΘΕΜΑ: «ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΕΩΣ ΠΡΩΤΕ Y Ο ΥΣΗΣ. ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΔΟΜΗ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις του ΤΕΕ/Τμ. Δυτικής Μακεδονίας για το Τέλος ΑΠΕ, λιγνιτικών σταθμών και μεγάλων υδροηλεκτρικών έργων

Προτάσεις του ΤΕΕ/Τμ. Δυτικής Μακεδονίας για το Τέλος ΑΠΕ, λιγνιτικών σταθμών και μεγάλων υδροηλεκτρικών έργων Προτάσεις του ΤΕΕ/Τμ. Δυτικής Μακεδονίας για το Τέλος ΑΠΕ, λιγνιτικών σταθμών και μεγάλων υδροηλεκτρικών έργων 6/7/2011 1 Προτάσεις του ΤΕΕ/Τμ. Δυτικής Μακεδονίας για το Τέλος ΑΠΕ, λιγνιτικών σταθμών και

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Πτυχιακής Εργασίας Μελέτη και περιγραφή του ΜΥΗΣ Γλαύκου

Παρουσίαση Πτυχιακής Εργασίας Μελέτη και περιγραφή του ΜΥΗΣ Γλαύκου Παρουσίαση Πτυχιακής Εργασίας Μελέτη και περιγραφή του ΜΥΗΣ Γλαύκου Σπουδαστές: 1. Άγγελος Γεωργίτσης 2. Αναστάσιος Σίννης Εισηγητής: Γεώργιος Κ. Βαρελίδης Πόπη Π. Θεοδωράκου-Βαρελίδου Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά

ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΔΟΥΔΟΥΜΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΙΑΚΩΒΙΔΟΥ ΕΛΛΗ-ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΡΗΝΗ ΟΣΜΑΝΤΖΙΚΙΔΟΥ. ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το. νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΜΑΘΗΜΑ: ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Το νερό πηγή ζωής» ΤΑΞΗ: Ά ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΝΑΛΜΠΑΝΤΗΣ, ΕΛΕΝΗ ΧΕΙΜΑΡΙΟΥ ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΣΤΑΔΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΣΚΑΡΙΔΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ταµιευτήρας Πλαστήρα

Ταµιευτήρας Πλαστήρα Ταµιευτήρας Πλαστήρα Σύντοµο ιστορικό Ηλίµνη δηµιουργήθηκε µετηνκατασκευήτουφράγµατος Πλαστήρα στα τέλη της δεκαετίας του 1950. Η πλήρωση του ταµιευτήρα ξεκίνησε το 1959. Ο ποταµός στον οποίοκατασκευάστηκετοφράγµα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ειδικότητες Πολιτικών Μηχανικών Με βάση μελέτη του ΤΕΕ και τις κατηγορίες πτυχίων μελετητών και πτυχίων εργοληπτών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΟΛΩΝΑΚΙ. Ας μιλήσουμε λοιπόν για τη γειτονιά αυτή. Το Κολωνάκι είναι κεντρική συνοικία της Αθήνας.

ΤΟ ΚΟΛΩΝΑΚΙ. Ας μιλήσουμε λοιπόν για τη γειτονιά αυτή. Το Κολωνάκι είναι κεντρική συνοικία της Αθήνας. ΤΟ ΚΟΛΩΝΑΚΙ Μέσα από την αφήγηση της μικρής Άννας μαθαίνουμε κι εμείς τη ζωή σε μια γειτονιά του κέντρου της Αθήνας. Η Άννα ζει στην οδό Ξανθίππου στην περιοχή της Δεξαμενής που βρίσκεται στο Κολωνάκι.

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

Ενηµέρωση σχετικά µε την υδροδότηση από την Εγκατάσταση Επεξεργασίας Νερού (ΕΕΝ) του φράγµατος Αποσελέµη

Ενηµέρωση σχετικά µε την υδροδότηση από την Εγκατάσταση Επεξεργασίας Νερού (ΕΕΝ) του φράγµατος Αποσελέµη ΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ Ηµεροµηνία: 15.09.2015 Ενηµέρωση σχετικά µε την υδροδότηση από την Εγκατάσταση Επεξεργασίας Νερού (ΕΕΝ) του φράγµατος Αποσελέµη Ο Οργανισµός Ανάπτυξης Κρήτης Α.Ε. (ΟΑΚ Α.Ε.) και οι

Διαβάστε περισσότερα

11. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ (Δ.Ε.Υ.Α.Σ.)

11. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ (Δ.Ε.Υ.Α.Σ.) 11. ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ (Δ.Ε.Υ.Α.Σ.) Η ίδρυση της επιχείρησης έγινε με το Π.Δ 14/31-1-97(ΦΕΚ Αριθ. Φύλλου 13/14-2-97). Με την τροποποίηση συστατικής πράξης ΦΕΚ.2725/18-11-2011 επεκτάθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΜΑΣΤΕΡ

ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΜΑΣΤΕΡ ΣΧΟΛΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ» ΔΙΑΤΡΙΒΗ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΜΑΣΤΕΡ ΜΕΘΟΔΟΙ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΕΥΔΑΠ Α.Ε. ΟΝΟΜΑ ΦΟΙΤΗΤΗ: ΗΡΑΚΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΔΣ ΕΥΑΕ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΔΣ ΔΙΕΥΘΥΝΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΕΣΥΠΠ ` ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ & ΕΤΑΙΡΙΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΕΡΓΩΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΥΑΡ Τ Ε Χ Ν Ι Κ Η Π Ε Ρ Ι Γ Ρ Α Φ Η ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΓΩΓΟΥ ΑΚΑΘΑΡΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΛΙΟΣΤΑΣΙΟΥ ΠΑΡΑΠΛΕΥΡΩΣ ΡΕΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΔΑΜΑΤΡΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΥ:

ΔΕΥΑΡ Τ Ε Χ Ν Ι Κ Η Π Ε Ρ Ι Γ Ρ Α Φ Η ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΓΩΓΟΥ ΑΚΑΘΑΡΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΛΙΟΣΤΑΣΙΟΥ ΠΑΡΑΠΛΕΥΡΩΣ ΡΕΜΑΤΟΣ ΣΤΗ ΔΑΜΑΤΡΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΥ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ - ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΡΟΔΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΥ: ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΓΩΓΟΥ ΑΚΑΘΑΡΤΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΛΙΟΣΤΑΣΙΟΥ ΠΑΡΑΠΛΕΥΡΩΣ ΡΕΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ:

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: «Περιεχόμενο φακέλου για την εφαρμογή του άρθρου 7 της Κ.Υ.Α. 20488/10 (ΦΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικότητες Πολιτικών Μηχανικών

Ειδικότητες Πολιτικών Μηχανικών ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Σχολή Πολιτικών Μηχανικών Ενημέρωση φοιτητών Ακαδημαϊκού Έτους 2016-2017 Ειδικότητες Πολιτικών Μηχανικών Με βάση μελέτη του ΤΕΕ και τις κατηγορίες πτυχίων μελετητών και πτυχίων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α. ΔΗΛΩΣΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ (Π.Π.Δ.) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ Β της ΥΑ 1958/2012 (ΦΕΚ 21 Β ), όπως ισχύει

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α. ΔΗΛΩΣΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ (Π.Π.Δ.) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ Β της ΥΑ 1958/2012 (ΦΕΚ 21 Β ), όπως ισχύει ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΔΗΛΩΣΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΔΕΣΜΕΥΣΕΙΣ (Π.Π.Δ.) ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑΣ Β της ΥΑ 1958/2012 (ΦΕΚ 21 Β ), όπως ισχύει Α. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Α.1 Στοιχεία δραστηριότητας Α.1.1

Διαβάστε περισσότερα

Ευήνου (322 hm 3 ) Μόρνου (319 hm 3 ) Υλίκης (353 hm 3 )

Ευήνου (322 hm 3 ) Μόρνου (319 hm 3 ) Υλίκης (353 hm 3 ) Το υδροδοτικό σύστηµα της Αθήνας Συνοπτική παρουσίαση από τον. Κουτσογιάννη. Εισαγωγή Το υδροδοτικό σύστηµα της Αθήνας αποτελεί ένα από τα πιο εκτεταµένα και πολύπλοκα υδατικά συστήµατα της χώρας. Το σύστηµα

Διαβάστε περισσότερα

Νερό για την πόλη: Στρατηγικός σχεδιασμός, διαχείριση της ζήτησης και έλεγχος των διαρροών στα δίκτυα

Νερό για την πόλη: Στρατηγικός σχεδιασμός, διαχείριση της ζήτησης και έλεγχος των διαρροών στα δίκτυα Νερό για την πόλη: Στρατηγικός σχεδιασμός, διαχείριση της ζήτησης και έλεγχος των διαρροών στα δίκτυα Ημερίδα των ΕΜΠ Πανεπιστημίου Αιγαίου ΕΥΔΑΠ Αθήνα 28 Νοεμβρίου 2000 Το σχέδιο διαχείρισης του υδροδοτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΥΑΡ Τ Ε Χ Ν Ι Κ Η Π Ε Ρ Ι Γ Ρ Α Φ Η ΣΥΝΔΕΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΣΤΙΔΑΣ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΥ:

ΔΕΥΑΡ Τ Ε Χ Ν Ι Κ Η Π Ε Ρ Ι Γ Ρ Α Φ Η ΣΥΝΔΕΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΣΤΙΔΑΣ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΥ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ - ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΡΟΔΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΛΕΤΗ ΕΡΓΟΥ: ΣΥΝΔΕΣΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΣΤΙΔΑΣ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΠΡΟΥΠ/ΣΜΟΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 2 Στην έξοδο λεκάνης απορροής µετρήθηκε το παρακάτω καθαρό πληµµυρογράφηµα (έχει αφαιρεθεί η βασική ροή):

ΑΣΚΗΣΗ 2 Στην έξοδο λεκάνης απορροής µετρήθηκε το παρακάτω καθαρό πληµµυρογράφηµα (έχει αφαιρεθεί η βασική ροή): ΑΣΚΗΣΗ 1 Αρδευτικός ταµιευτήρας τροφοδοτείται κυρίως από την απορροή ποταµού που µε βάση δεδοµένα 30 ετών έχει µέση τιµή 10 m 3 /s και τυπική απόκλιση 4 m 3 /s. Ο ταµιευτήρας στην αρχή του υδρολογικού

Διαβάστε περισσότερα

Κοστολόγηση και Τιμολόγηση Νερού

Κοστολόγηση και Τιμολόγηση Νερού ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Κοστολόγηση και Τιμολόγηση Νερού στο Πλαίσιο της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ Ανδρέας Ανδρεαδάκης Καθηγητής ΕΜΠ Ειδικός Γραμματέας

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαία Υδραγωγεία της Αθήνας

Αρχαία Υδραγωγεία της Αθήνας Υδραγωγεία Υδραγωγείο ονομάζουμε το τεχνητό κανάλι που κατασκευάζεται για να μεταβιβάσει το ύδωρ από μια θέση σε μια άλλη. Ο όρος ετυμολογείται από τις λέξεις «ύδωρ» και «άγω». Αν για έναν άνθρωπο το πολυτιμότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20')

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20') ΕΜΠ Τομέας Υδατικών Πόρων και Περιβάλλοντος Αστικά Υδραυλικά Έργα Κανονική εξέταση 07/2008 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ (Μονάδες 3, Διάρκεια 20') ΠΑΡΑΛΛΑΓΗ Α Απαντήστε στις ακόλουθες ερωτήσεις, σημειώνοντας στο

Διαβάστε περισσότερα

Υ ΡΟΓΑΙΑ. Λογισµικό ιαχείρισης Υδατικών Πόρων. Υ ΡΟΝΟΜΕΑΣ: : Βέλτιστη διαχείριση υδροσυστηµάτων

Υ ΡΟΓΑΙΑ. Λογισµικό ιαχείρισης Υδατικών Πόρων. Υ ΡΟΝΟΜΕΑΣ: : Βέλτιστη διαχείριση υδροσυστηµάτων Υ ΡΟΓΑΙΑ Λογισµικό ιαχείρισης Υδατικών Πόρων Υ ΡΟΝΟΜΕΑΣ: : Βέλτιστη διαχείριση υδροσυστηµάτων Υ ΡΟΓΑΙΑ: Υδρονοµέας Hydria Ζυγός Μοντέλο υδρολογικού ισοζυγίου λεκάνης Ρύπος Εκτίµηση ρυπαντικών φορτίων Ηριδανός

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 ΠΟΡΟΙ Π.Π 2014-2020 ΕΠ - ΥΜΕ - ΠΕΡΑΑ (ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ) ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΠΟΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕ ΠΕΠ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΑ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΕΡΓΑ ΣΤΗΝ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑ ΝΙΚΟΣ ΜΑΣΙΚΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ

ΜΙΚΡΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΑ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΕΡΓΑ ΣΤΗΝ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑ ΝΙΚΟΣ ΜΑΣΙΚΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΜΙΚΡΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΑ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΕΡΓΑ ΣΤΗΝ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑ ΝΙΚΟΣ ΜΑΣΙΚΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ Η αξιοποίηση της υδραυλικής ενέργειας ήταν γνωστή από την αρχαιότητα μέσω των υδρόμυλων. Αυτού του τύπου μικρής

Διαβάστε περισσότερα

Υδατικοί πόροι Ν. Αιτωλοακαρνανίας: Πηγή καθαρής ενέργειας

Υδατικοί πόροι Ν. Αιτωλοακαρνανίας: Πηγή καθαρής ενέργειας «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ», ΑΘΗΝΑ, 12-14 Δεκεμβρίου 2012 Υδατικοί πόροι Ν. Αιτωλοακαρνανίας: Πηγή καθαρής ενέργειας Ακράτος Χρήστος Λέκτορας ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εκμετάλλευση και Προστασία των Υπόγειων Υδατικών Πόρων

Εκμετάλλευση και Προστασία των Υπόγειων Υδατικών Πόρων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εκμετάλλευση και Προστασία των Υπόγειων Υδατικών Πόρων Ενότητα 5: Πηγές και Τύποι Ρύπανσης Αναπληρωτής Καθηγητής Νικόλαος Θεοδοσίου ΑΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΛΑΒΙΑ: ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ: ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ (ΜΕ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΧΩΡΙΣ Φ.Π.Α.) : ΤΕΧΝIΚΗ ΠΕΡIΓΡΑΦΗ

ΕΡΓΟ: ΕΡΓΟΛΑΒΙΑ: ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ: ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ (ΜΕ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΧΩΡΙΣ Φ.Π.Α.) : ΤΕΧΝIΚΗ ΠΕΡIΓΡΑΦΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΕΩΣ ΚΑΙ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΕΩΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΗΣ Α.Ε. (Ε.ΥΔ.Α.Π. Α.Ε.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΠΟΔΟΜΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΡΓΩΝ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΕΡΓΟ: ΥΔΡ 1303/2 ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ, ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΟΠΙΚΩΝ ΒΛΑΒΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΡΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το νερό βρίσκεται παντού. Αλλού φαίνεται...

Το νερό βρίσκεται παντού. Αλλού φαίνεται... Υδατικοί Πόροι Το νερό βρίσκεται παντού. Αλλού φαίνεται... και αλλού όχι Οι ανάγκες όλων των οργανισμών σε νερό, καθώς και οι ιδιότητές του, το καθιστούν απαραίτητο για τη ζωή Οι ιδιότητες του νερού Πυκνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Εξυπηρετούμενος πληθυσμός Γεωγραφική θέση-έκταση

Εξυπηρετούμενος πληθυσμός Γεωγραφική θέση-έκταση Θέμα Εισήγησης «Αποχέτευση λυμάτων ΟΤΑ Λίμνης Ν. Πλαστήρα- Εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων». Σκοπιμότητα υλοποίησης του έργου Η λίμνη Πλαστήρα χρησιμοποιείται για άρδευση, ύδρευση, παραγωγή ηλεκτρικής

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμη Διαχείριση Υδατικών Πόρων: Απολογισμός Καλές Πρακτικές της Π.Π Δράσεις που θα υλοποιηθούν στην Π.Π

Βιώσιμη Διαχείριση Υδατικών Πόρων: Απολογισμός Καλές Πρακτικές της Π.Π Δράσεις που θα υλοποιηθούν στην Π.Π Βιώσιμη Διαχείριση Υδατικών Πόρων: Απολογισμός Καλές Πρακτικές της Π.Π. 2007-2013 Δράσεις που θα υλοποιηθούν στην Π.Π. 2014-2020 Νικόλαος Μαμαλούγκας Προϊστάμενος της Υποδιεύθυνσης «Τομέας Περιβάλλοντος»

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση διαρροών στα δίκτυα κοινής ωφέλειας

Διαχείριση διαρροών στα δίκτυα κοινής ωφέλειας Διαχείριση διαρροών στα δίκτυα κοινής ωφέλειας Εισηγητές: Απόστολος Καραναστάσης. Ηλεκτρονικός Μηχανικός, ΔΕΥΑ Λαμίας Κωνσταντίνος Μηλιωρίτσας. Πολιτικός Μηχανικός, Προϊστάμενος Ύδρευσης ΔΕΥΑ Λαμίας. Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ

ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΚΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΝΕΡΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΝΩ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΧΕΛΩΟΥ Δρ. Γιάννης Α. Μυλόπουλος, Καθηγητής Πολυτεχνικής Σχολής Α.Π.Θ. 1. Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας GRV Energy Solutions S.A Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας Ανανεώσιμες Πηγές Σκοπός της GRV Ενεργειακές Εφαρμογές Α.Ε. είναι η κατασκευή ενεργειακών συστημάτων που σέβονται το περιβάλλον με εκμετάλλευση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ-ΟΡΙΣΜΟΣ

ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ ΥΔΑΤΙΝΗ ΡΥΠΑΝΣΗ-ΟΡΙΣΜΟΣ Τι είναι ρύπανση: Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην ευζωία, την ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

«ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ»

«ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» «ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» Εισηγητής: Σωκράτης Φάμελλος Χημικός Μηχανικός MSc Διευθυντής Τοπικής Ανάπτυξης, ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΑΕ Οι υδατικοί πόροι αποτελούν βασική παράμετρο της αναπτυξιακής διαδικασίας και της

Διαβάστε περισσότερα

γιατί όπου υπάρχει νερό, υπάρχει ζωή!

γιατί όπου υπάρχει νερό, υπάρχει ζωή! γιατί όπου υπάρχει νερό, υπάρχει ζωή! Όπου υπάρχει νερό, υπάρχει ζωή! Επαναδημιουργία Λίμνης Κάρλας! Το μεγαλύτερο περιβαλλοντικό έργο στα Βαλκάνια, υλοποιείται από την Περιφέρεια Θεσσαλίας στη Λίμνη Κάρλα.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΡΓΟ LIFE04/ENV/GR/000099 WATER AGENDA Ανάπτυξη και εφαρμογή πολιτικής ολοκληρωμένης διαχείρισης υδατικών πόρων σε μια υδρολογική λεκάνη με την εφαρμογή μιας δημόσιας κοινωνικής συμφωνίας στη βάση των

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαίνια Αναρρυθμιστικού Έργου Αγίας Βαρβάρας Σάββατο, 28 Μαρτίου Χαιρετισμός Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου ΔΕΗ Α.Ε. κ. Τάκη Αθανασόπουλου

Εγκαίνια Αναρρυθμιστικού Έργου Αγίας Βαρβάρας Σάββατο, 28 Μαρτίου Χαιρετισμός Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου ΔΕΗ Α.Ε. κ. Τάκη Αθανασόπουλου 1 Εγκαίνια Αναρρυθμιστικού Έργου Αγίας Βαρβάρας Σάββατο, 28 Μαρτίου 2009 Χαιρετισμός Προέδρου και Διευθύνοντος Συμβούλου ΔΕΗ Α.Ε. κ. Τάκη Αθανασόπουλου Σεβασμιότατε, Κύριοι Υπουργοί, Κύριοι εκπρόσωποι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΔΥΤΙΚΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΔΥΤΙΚΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ Οργανισμός Ρυθμιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΔΥΤΙΚΟΥ ΣΑΡΩΝΙΚΟΥ Επιστημονικός υπεύθυνος: καθ. Χ. Κοκκώσης Εργαστήριο Περιβάλλοντος και Χωρικού

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Δ. Ε. Υ. Α. Μ. Β. Άξονες παρέμβασης Α. Κ τ ι ρ ι α κ έ ς υ π ο δ ο μ έ ς Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Διαχείριση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

Η ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ 1.1 Ιστορική Αναδρομή Το νερό από τις παλαιότερες εποχές ήταν καθοριστικός παράγοντας για τον ανθρώπινο πολιτισμό. Έτσι, από πάντα ο άνθρωπος προσπαθούσε να βρει τρόπους και λύσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 9: Υγρά αστικά απόβλητα Διάθεση λυμάτων στο έδαφος (φυσικά συστήματα επεξεργασίας) (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

Εκμετάλλευση και Προστασία των Υπόγειων Υδατικών Πόρων

Εκμετάλλευση και Προστασία των Υπόγειων Υδατικών Πόρων ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εκμετάλλευση και Προστασία των Υπόγειων Υδατικών Πόρων Ενότητα 2: Θέσπιση πλαισίου Κοινοτικής δράσης στον τομέα της Πολιτικής των Υδάτων

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση αστικών υδατικών συστημάτων

Διαχείριση αστικών υδατικών συστημάτων ΕΥΔΑΠ Νερό και Περιβάλλον Ημερίδα της ΕΥΔΑΠ για την Παγκόσμια Ημέρα Νερού Αθήνα, 22 Μαρτίου 2000 Διαχείριση αστικών υδατικών συστημάτων Επισημάνσεις Προβληματισμοί Απόψεις Δημήτρης Κουτσογιάννης Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση αστικών υδατικών συστημάτων

Διαχείριση αστικών υδατικών συστημάτων ΕΥΔΑΠ Νερό και Περιβάλλον Ημερίδα της ΕΥΔΑΠ για την Παγκόσμια Ημέρα Νερού Αθήνα, 22 Μαρτίου 2000 Διαχείριση αστικών υδατικών συστημάτων Επισημάνσεις Προβληματισμοί Απόψεις Δημήτρης Κουτσογιάννης Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ. Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού. Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ. Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού. Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο. ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ Μουσειακή παρουσίαση του οικοδομικού προγράμματος του Αυτοκράτορα Αδριανού για την Αθήνα του 2 ου αιώνα μ.χ Μουσείο Ακρόπολης, Ισόγειο Ελεύθερη πρόσβαση Ώρες λειτουργίας του Μουσείου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ ΜΕΣΟΧΩΡΑΣ

ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ ΜΕΣΟΧΩΡΑΣ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΕΡΓΟ ΜΕΣΟΧΩΡΑΣ Εισαγωγή Το Υδροηλεκτρικό Έργο Μεσοχώρας βρίσκεται στον άνω ρου του ποταμού Αχελώου, κοντά στο χωριό Μεσοχώρα, και αποτελεί την πρώτη βαθμίδα αξιοποιήσεώς του. Το έργο της

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΕΥΑΑ 2013

ΔΗΜΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΕΥΑΑ 2013 ΔΗΜΟΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΔΕΥΑΑ 2013 ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ- ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΔΗΜΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ (Δ.Ε.Υ.Α.Α.) Συστάθηκε µε την 70/2011 απόφαση του Δ.Σ. Προέκυψε από τη συγχώνευση : v Της ΔΕΥΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2012

Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2012 Αθήνα, 13 Ιανουαρίου 2012 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΠΕΚΑ ΓΙΩΡΓΟΥ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΣΤΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΥΔΑΤΩΝ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΕΝ ΟΨΕΙ ΤΗΣ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Θέλω να

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Γεωφραγμάτων

Τεχνολογία Γεωφραγμάτων Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων Εργαστήριο Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων και Διαχείρισης Κινδύνου Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Τεχνολογία Γεωφραγμάτων Φώτης Π. Μάρης Αναπλ. Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

19 Σεπτεµβρίου 2012 Αριθµ. Πρωτ.: 140025/32935/2012 Πληροφορίες: κα Αγγελική Μποσδογιάννη Αικατερίνη Φλιάτουρα Έλενα Σταµπουλή.

19 Σεπτεµβρίου 2012 Αριθµ. Πρωτ.: 140025/32935/2012 Πληροφορίες: κα Αγγελική Μποσδογιάννη Αικατερίνη Φλιάτουρα Έλενα Σταµπουλή. 19 Σεπτεµβρίου 2012 Αριθµ. Πρωτ.: 140025/32935/2012 Πληροφορίες: κα Αγγελική Μποσδογιάννη Αικατερίνη Φλιάτουρα Έλενα Σταµπουλή Προς: κ. Κ. Τριάντη, Ειδικό Γραµµατέα Υδάτων Υ.ΠΕ.Κ.Α. Μ. Ιατρίδου 2 & Λεωφ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΔΠΜΣ «Περιβάλλον και Ανάπτυξη των Ορεινών Περιοχών» Υδατικό Περιβάλλον και Ανάπτυξη

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΔΠΜΣ «Περιβάλλον και Ανάπτυξη των Ορεινών Περιοχών» Υδατικό Περιβάλλον και Ανάπτυξη http://www.circleofblue.org/waternews/2010/world/water-scarcity-prompts-different-plans-to-reckon-with-energy-choke-point-in-the-u-s/ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΔΠΜΣ «Περιβάλλον και Ανάπτυξη των Ορεινών

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΜΑΛΙΩΚΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΕΠΕ Βασίλειος Μαλιώκας, Δρ. Πολ. Μηχανικός

Β. ΜΑΛΙΩΚΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΕΠΕ Βασίλειος Μαλιώκας, Δρ. Πολ. Μηχανικός Β. ΜΑΛΙΩΚΑΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΕΠΕ Βασίλειος Μαλιώκας, Δρ. Πολ. Μηχανικός Γεωργία σημαντική παράμετρος οικονομικής προόδου. Κρίσιμα σημεία: Σύγχρονα και αποδοτικά εγγειοβελτιωτικά αρδευτικά έργα Ορθολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ- ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΠ.

ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ- ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΠ. Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ ΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ- ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ- Το νερό μπορεί να θεωρηθεί ως φυσικός πόρος, ως οικονομικό αγαθό και

Διαβάστε περισσότερα

«Oρθολογική διαχείριση των υδατικών πόρων του Π.Σ. Βόλου και της ευρύτερης περιοχής του Πηλίου»

«Oρθολογική διαχείριση των υδατικών πόρων του Π.Σ. Βόλου και της ευρύτερης περιοχής του Πηλίου» «Oρθολογική διαχείριση των υδατικών πόρων του Π.Σ. Βόλου και της ευρύτερης περιοχής του Πηλίου» «Απόψεις, Επισημάνσεις και προτάσεις του ΤΕΕ Μαγνησίας» ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ Άνιση χωρική και χρονική κατανομή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελίδα 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΓΕΝΙΚΑ) «17

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελίδα 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΓΕΝΙΚΑ) «17 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Σελίδα 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΓΕΝΙΚΑ) «17 1.1.Ορισμός, ιστορική αναδρομή «17 1.2. Μορφές ενέργειας «18 1.3. Θερμική ενέργεια «19 1.4. Κινητική ενέργεια «24 1.5. Δυναμική ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠ Σχολή Πολιτικών Μηχανικών Τεχνική Υδρολογία Διαγώνισμα κανονικής εξέτασης

ΕΜΠ Σχολή Πολιτικών Μηχανικών Τεχνική Υδρολογία Διαγώνισμα κανονικής εξέτασης ΕΜΠ Σχολή Πολιτικών Μηχανικών Τεχνική Υδρολογία Διαγώνισμα κανονικής εξέτασης 2011-2012 1 ΠΡΩΤΗ ΕΞΕΤΑΣΗ-ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 30 ΛΕΠΤΑ ΜΟΝΑΔΕΣ: 3 ΚΛΕΙΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΠΑΡΑΛΛΑΓΗ Α Θέμα 1 (μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακή Εργασία

Μεταπτυχιακή Εργασία ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΒΑΣΗΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΠΛΗΜΜΥΡΙΚΩΝ ΓΕΓΟΝΟΤΩΝ Μεταπτυχιακή Εργασία Ιωάννης Φλώρος, Τοπογράφος Μηχανικός ΕΜΠ Επιβλέπων : Ν. Μαµάσης, Λέκτορας ΕΜΠ Αθήνα, Μάρτιος 2009 Σκοπός Εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

«Αρχαιολογικοί χώροι και περιβαλλοντική εκπαίδευση- η μελέτη περίπτωσης της αρχαίας Μεσσήνης»

«Αρχαιολογικοί χώροι και περιβαλλοντική εκπαίδευση- η μελέτη περίπτωσης της αρχαίας Μεσσήνης» «Αρχαιολογικοί χώροι και περιβαλλοντική εκπαίδευση- η μελέτη περίπτωσης της αρχαίας Μεσσήνης» Μαρία Μπαλάσκα & Ιωάννα Ραβάνη, μέλη της Π.Ο. του ΚΠΕ Καλαμάτας Οι περιβαλλοντικές συνθήκες, επηρεάζουν τον

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Υ ΡΟΛΗΨΙΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΡΟΥ ΣΥΝ ΕΣΜΟΥ Υ ΡΕΥΣΗΣ ΚΑΡ ΙΤΣΑΣ

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Υ ΡΟΛΗΨΙΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΡΟΥ ΣΥΝ ΕΣΜΟΥ Υ ΡΕΥΣΗΣ ΚΑΡ ΙΤΣΑΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Υ ΡΟΛΗΨΙΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΕΡΟΥ ΣΥΝ ΕΣΜΟΥ Υ ΡΕΥΣΗΣ ΚΑΡ ΙΤΣΑΣ Η ύδρευση της πόλης της Καρδίτσας, της περιοχής των Σοφάδων και των γύρω κοινοτήτων γίνεται από το

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία ΔΕΝΔΡΟΦΥΤΕΥΣΗ

Εργασία ΔΕΝΔΡΟΦΥΤΕΥΣΗ Εργασία ΔΕΝΔΡΟΦΥΤΕΥΣΗ Η Ελλάδα χαρακτηρίζεται από τα μεσογειακά συστήματα (πεύκα, έλατα, θάμνους εύφλεκτους). Τα ορεινά δάση συχνά καίγονται γιατί έχουμε μεγάλη ξηρασία, συσσώρευση ξηρών και πεσμένων φύλων.

Διαβάστε περισσότερα