ISBN: (set) ISBN: (α τόµος)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ISBN: 978-960-87314-5-5 (set) ISBN: 978-960-87314-6-2 (α τόµος)"

Transcript

1 ISBN: (set) ISBN: (α τόµος)

2

3

4

5 επιστηµονική επιµέλεια: Δήµητρα Παπανικόλα-Μπακιρτζή Ντίνα Κουσουλάκου

6 Συντελεστές έκδοσης πρακτικών Συντονισµός επιστηµονικής επιµέλειας ΣΤΕΛΛΑ ΔΡΟΥΓΟΥ Συντονισµός έκδοσης ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΜΙΣΑΗΛΙΔΟΥ-ΔΕΣΠΟΤΙΔΟΥ Επιστηµονική επιµέλεια ΔΗΜΗΤΡΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑ-ΜΠΑΚΙΡΤΖΗ ΝΤΙΝΑ ΚΟΥΣΟΥΛΑΚΟΥ Συνεργάτης επεξεργασίας κειµένων-οµογενοποίησης υποσηµειώσεων ΞΕΝΟΦΩΝ ΜΟΝΙΑΡΟΣ Έλεγχος ιστορικών πληροφοριών ΞΕΝΟΦΩΝ ΜΟΝΙΑΡΟΣ Μετάφραση περιλήψεων στα αγγλικά DAVID HARDY Μετάφραση περιλήψεων στα ελληνικά ΔΗΜΗΤΡΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑ-ΜΠΑΚΙΡΤΖΗ ΞΕΝΟΦΩΝ ΜΟΝΙΑΡΟΣ Η έκδοση των Πρακτικών πραγµατοποιήθηκε µε χρηµατοδότηση του Υπουργείου Πολιτισµού και Τουρισµού και οικονοµική αρωγή του Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης και του Ταµείου Αρχαιολογικών Πόρων και Απαλλοτριώσεων

7 5 Επιστηµονική - Οργανωτική Επιτροπή Επίτιµος Πρόεδρος Επίτιµος Αντιπρόεδρος Πρόεδρος Αντιπρόεδρος Γεν. Γραµµατέας Μέλη JOHN W. HAYES Institute of Archaeology, Oxford MICHEL BONIFAY Centre Camille Jullian (Aix-Marseille Université-CNRS), France ΣΤΕΛΛΑ ΔΡΟΥΓΟΥ Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης ΔΗΜΗΤΡΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑ-ΜΠΑΚΙΡΤΖΗ Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Μακεδονικών και Θρακικών Σπουδών ΝΑΤΑΛΙΑ ΠΟΥΛΟΥ-ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης ΛΙΛΛΙΑΝ ΑΧΕΙΛΑΡΑ ΙΣΤ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, Θεσσαλονίκη ΝΤΙΝΑ ΚΟΥΣΟΥΛΑΚΟΥ Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Μακεδονικών και Θρακικών Σπουδών Συνεργασθέντες φορείς Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης: Πρυτανεία Επιτροπή Ερευνών Φιλοσοφική Σχολή - Τµήµα Ιστορίας και Αρχαιολογίας- Τοµέας Αρχαιολογίας Κέντρο Βυζαντινών Ερευνών Υπουργείο Πολιτισµού και Τουρισµού: Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισµού ΙΣΤ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων 9η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων

8

9 7 Περιεχόµενα α τόµος Πρόλογοι Η Επιστηµονική Συνάντηση για την κεραµική της Ύστερης Αρχαιότητας στον ελλαδικό χώρο (3ος-7ος µ.χ.) Στέλλα Δρούγου Αντί προλόγου Βασιλική Μισαηλίδου-Δεσποτίδου Εισαγωγικό σηµείωµα Δήµητρα Παπανικόλα-Μπακιρτζή Ντίνα Κουσουλάκου Γενικά και ειδικά θέµατα Techniques, Special Functions and Shapes - Some Observations on the Production of Pottery in the Aegean Area and Beyond, c. AD John W. Hayes Avancées dans l étude des céramiques africaines de l Antiquité tardive (IIIe-VIIe s.) Michel Bonifay Περί Κατασκευής Πίθων Μιµίκα Γιαννοπούλου Ρωµαϊκά και πρωτοβυζαντινά εργαστήρια κεραµικής στον ελλαδικό χώρο Πλάτων Πετρίδης Υστερορωµαϊκό εργαστήριο παραγωγής πήλινων προϊόντων στην Τανάγρα. Προκαταρκτική παρουσίαση στοιχείων Εύη Τσώτα Νικόλαος Ζαχαριάς Hans Mommsen Pontic Wine in the Athenian Market Andrei Opaiţ Το φορτίο του Ναυαγίου 7 στον Παγασητικό κόλπο. Πρώτη ερµηνευτική προσέγγιση Στέλλα Δεµέστιχα

10 8 Κ Ε Ρ Α Μ Ι Κ Η Τ Η Σ Υ Σ Τ Ε Ρ Η Σ Α Ρ Χ Α Ι Ο Τ Η Τ Α Σ Α Π Ο Τ Ο Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ο Χ Ω Ρ Ο ( 3 ο ς - 7 ο ς α ι. µ. Χ. ) Εντόπιοι υστερορωµαϊκοί / πρωτοβυζαντινοί αµφορείς από την Αλάσαρνα της Κω Χαρίκλεια Διαµαντή Οι Κρητικοί αµφορείς από τις ανασκαφές στο νεκροταφείο του οικισµού της Περίσσας Θήρας. Παρατηρήσεις για τις µεταβολές στις εισαγωγές τους από τους ρωµαϊκούς έως τους πρωτοβυζαντινούς χρόνους και προβληµατισµοί σχετικά µε τη χρήση και τον προορισµό αυτών των αγγείων Ευαγγελία Ντάφη Τα αγγεία του σπηλαιοβαράθρου Ανδρίτσας Αργολίδας Προκαταρκτική παρουσίαση ενός κλειστού συνόλου του τέλους της Ύστερης Αρχαιότητας και κάποιες απόπειρες ερµηνείας Λίνα Κορµαζοπούλου Δηµήτρης Χατζηλαζάρου Λύχνοι του 3ου αιώνα µ.χ. από την Αρχαία Αγορά της Θεσσαλονίκης Πολυξένη Αδάµ-Βελένη Τα λυχνάρια του επισκοπικού συγκροτήµατος των Λουλουδιών Eυτέρπη Mαρκή Ευαγγελία Αγγέλκου Μαρία Χειµωνοπούλου Λυχνάρια από το νεκροταφείο της Ύστερης Αρχαιότητας και των πρωτοβυζαντινών χρόνων στην Περίσσα Θήρας Ευγενία Γερούση Οµάδα λυχναριών της Ύστερης Αρχαιότητας από τη Ρόδο Αγγελική Κατσιώτη Ταφικό σύνολο παλαιοχριστιανικών λυχναριών από τη ροδιακή νεκρόπολη Καλλιόπη Μπαϊράµη Ύστερη Αρχαιότητα: Το λυκόφως των κατασκευασµένων µε µήτρα λυχναριών Ιωάννης Μότσιανος Ένα σύνολο µαγειρικών σκευών από το ναυάγιο «ΣΥΡΝΑ II» Παρασκευή Μίχα Δηµήτρης Κουρκουµέλης Κεραµική µε γραπτό διάκοσµο από την Αρχαία Αγορά της Θεσσαλονίκης Φλώρα Καραγιάννη Γυάλινα και κεραµικά αγγεία 3ου-7ου αι. µ.χ. από τη Θεσσαλονίκη. Δύο όψεις του ίδιου νοµίσµατος; Αναστάσιος Χ. Αντωνάρας Πήλινες σφραγίδες άρτου της Ύστερης Άρχαιότητας Σταµάτης A. Φριτζίλας Ενσφράγιστοι κέραµοι και πλίνθοι από τη Νικόπολη της Ηπείρου Φραγκίσκα Κεφαλλωνίτου Κωνσταντίνα Γερολύµου

11 9 β τόµος Ανασκαφικά ευρήµατα από τη Θράκη έως τη Δωδεκάνησο Μαρώνεια: Χρηστική κεραµική του 3ου-7ου αι. µ.χ. από την ανασκαφή στο χώρο της Ρωµαϊκής Αγοράς. Μια πρώτη προσέγγιση Νικολίτσα Κοκκοτάκη Αθανασία Τσόκα Κεραµική της Ύστερης Αρχαιότητας από τα Άβδηρα Κωνσταντίνα Καλλιντζή - Μαρία Χρυσάφη Terra Sigillata et céramiques communes de la fin de l antiquité à Thasos, le cas de DOM Francine Blondé Arthur Muller Dominique Mulliez Η κεραµική της Ύστερης Αρχαιότητας στην Αρέθουσα Arja Karivieri Renée Forsell Carità Tulkki Κλειστά σύνολα κεραµικής από τα νεκροταφεία της Ύστερης Αρχαιότητας στη Νέα Καλλικράτεια Χαλκιδικής Ιωάννης Γραικός Ταφικά σύνολα κεραµικής των όψιµων αυτοκρατορικών χρόνων από την αρχαία Λητή Κατερίνα Τζαναβάρη Κεραµική της Ύστερης Αρχαιότητας από το ανατολικό νεκροταφείο Θεσσαλονίκης Άννα Παντή Κεραµική υστερορωµαϊκών χρόνων από τάφους µυστών του Διονύσου στη Μενηΐδα Βοττιαίας Παύλος Χρυσοστόµου Κεραµική Ύστερης Αρχαιότητας από την Έδεσσα και την περιοχή της Αλµωπίας Αναστασία Χρυσοστόµου Ταφική κεραµική παλαιοχριστιανικού κοιµητηρίου στην Ξιφιανή Αλµωπίας Μελίνα Π. Παϊσίδου Χρονολογηµένα ταφικά σύνολα από την Πύδνα, 1ος-3ος αι. µ.χ Χρυσάνθη Καλλίνη Παλαιοχριστιανική κεραµική από τους αρχαιολογικούς χώρους της Αζώρου και της Μηλέας της επαρχίας Ελασσώνος του νοµού Λαρίσης Σπύρος Κουγιουµτζόγλου Κεραµική από την παλαιοχριστιανική πόλη των Φθιωτίδων Θηβών Ασπασία Ντίνα

12 10 Κ Ε Ρ Α Μ Ι Κ Η Τ Η Σ Υ Σ Τ Ε Ρ Η Σ Α Ρ Χ Α Ι Ο Τ Η Τ Α Σ Α Π Ο Τ Ο Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ο Χ Ω Ρ Ο ( 3 ο ς - 7 ο ς α ι. µ. Χ. ) Ταφικά σύνολα υστερορωµαϊκών χρόνων από νεκροταφείο στο Δήλιον Βοιωτίας. Πρώτες παρατηρήσεις Κατερίνα Χαµηλάκη Υστερορωµαϊκή και παλαιοχριστιανική κεραµική από το Φρέαρ 114 της «Οικίας Α» του οικoπέδου Μακρυγιάννη στην Αθήνα Αγγελική Κουβέλη Κεραµική από το Φρέαρ 20 της υστερορωµαϊκής / παλαιοχριστιανικής «Οικίας Α» στο οικόπεδο Μακρυγιάννη στην Αθήνα Ειρήνη Ιω. Μανώλη Κεραµική από αθηναϊκούς τάφους του τέλους της Αρχαιότητας και οι µαρτυρίες της για τον 7ο αι. στην Αττική Έλλη Τζαβέλλα Επιτραπέζια κεραµική και αµφορείς στον Πειραιά κατά την ύστερη ρωµαϊκή περίοδο: γενικές τάσεις στην προµήθεια και κατανάλωση από τον 3ο µέχρι τον 6ο αι. µ.χ Δηµήτρης Γρηγορόπουλος Παλαιοχριστιανικό νεκροταφείο στη θέση «Δρίβλια», Πόρτο-Ράφτη: µια πρώτη προσέγγιση της κεραµικής Ελένη Γκίνη-Τσοφοπούλου Αναστασία Γ. Γιαγκάκη Κεραµική από παλαιοχριστιανικό νεκροταφείο περιοχής Κρανείου - Αρχαίας Κορίνθου Κωνσταντίνα Σκαρµούτσου Ύστερη ρωµαϊκή κεραµική από την περιοχή της κώµης της Πιτάνης στη Σπάρτη Aθανάσιος Θέµος Ελένη Ζαββού Clare Pickersgill Μαρία Τσούλη Ρωµαϊκή κεραµική από τις λακωνικές πόλεις Γύθειο, Ασωπό και Βοιές Eλένη Ζαββού Αφροδίτη Μαλτέζου Keos in Late Roman Context Georgios A. Zachos Κεραµική παλαιοχριστιανικών χρόνων από την Κω: Στρώµα καταστροφής σε οικόπεδο της πόλης της Κω Σοφία Ντιντιούµη Επίµετρο Κεραµική της Ύστερης Αρχαιότητας (3ος-7ος αι. µ.χ.) Σκέψεις για την ονοµατολογία και ορολογία της στα ελληνικά Δήµητρα Παπανικόλα-Μπακιρτζή

13 17 Συντοµογραφίες AA Archäologischer Anzeiger ΑΑΑ Ἀρχαιολογικά Ἀνάλεκτα ἐξ Ἀθηνῶν ΑBSA The Annual of the British School at Athens ΑΔ Ἀρχαιολογικὸν Δελτίον ΑΕ Ἀρχαιολογική Ἐφηµερίς ΑΕΜΘ Το Αρχαιολογικό Έργο στη Μακεδονία και τη Θράκη AJA American Journal of Archaeology AJPh American Journal of Philology AM Mitteilungen des Deutschen Archäologischen Instituts, Athenische Abteilung AMNG Die Antiken Münzen Nord-Griechenlands, Berlin ASAtene Annuario della Scuola archeologica di Atene e delle Missioni italiane in Oriente AuChr Antike und Christentum ΑvP Altertümer von Pergamon BABesch Bulletin antieke beschaving BAR British Archaeological Reports BASOR Bulletin of the American Schools of Oriental Research BCH Bulletin de correspondance hellénique BICS Bulletin of the Institute of Classical Studies of the University of London BSA British School at Athens BZ Byzantinische Zeitschrift CA Cahier Archéologique CFHB Corpus fontium historiae byzantinae CIL Corpus inscriptionorum latinarum, 18 τόµ. (Berlin, ) CNRS Centre national de la recherche scientifique CorsiRav Corsi di cultura sull arte ravennate e bizantina DOP Dumbarton Oaks Papers ΔΧΑΕ Δελτίον τῆς Χριστιανικῆς Ἀρχαιολογικῆς Ἑταιρείας EAA Enciclopedia dell arte antica, classica e orientale (Rome ) ΕΕΒΣ Ἐπετηρίς Ἑταιρείας Βυζαντινῶν Σπουδῶν EFA Ecole française d Athènes ΕΙΕ Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών Ελλ.Κερ. Επιστηµονική συνάντηση για την ελληνιστική κεραµική HCC Roman Imperial Coins in the Hunter Coin Cabinet ΘΗΕ Θρησκευτική και Ηθική Εγκυκλοπαίδεια ΙΒΕ Ίδρυµα Βυζαντινών Ερευνών ΙFAO Institute français d Archéologie orientale IG Inscriptiones graecae (Berlin, 1873 ) IJNA International Journal of Nautical Archaeology and Underwater Exploration IstMitt Istanbuler Mitteilungen, Deutsches Archäologisches Institut, Abteilung Istanbul JHS Journal of Hellenic Studies JRA Journal of Roman Archaeology JRPS Journal of Roman Pottery Studies JRS Journal of Roman Studies

14 18 Κ Ε Ρ Α Μ Ι Κ Η Τ Η Σ Υ Σ Τ Ε Ρ Η Σ Α Ρ Χ Α Ι Ο Τ Η Τ Α Σ Α Π Ο Τ Ο Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ο Χ Ω Ρ Ο ( 3 ο ς - 7 ο ς α ι. µ. Χ. ) Lib.ann. Studium biblicum franciscanorum: Liber annuus LibAnt Libya antiqua MAA Macedoniae Acta Archaeologica MDIA Monographs of the Danish Institute at Athens MIET Μορφωτικό Ίδρυµα Εθνικής Τραπέζης MusHelv Museum Helveticum ΠΑΕ Πρακτικὰ τῆς ἐν Ἀθήναις Ἀρχαιολογικῆς Ἑταιρείας PBSR Papers of the British School at Rome RAC Reallexikon für Antike und Christendum RCRFActa Rei Cretariae Romanae Fautorum Acta RDAC Report of the Department of Antiquities, Cyprus RGZM Römisch-Germanisches Zentralmuseum RIC The Roman Imperial Coinage (London 1923 ) RN Revue numismatique SNG Sylloge nummorum graecorum TAPA Transactions of the American Philological Association ΧΑΕ Χριστιανική Αρχαιολογική Εταιρεία Συντοµογραφίες έκδοσης Hayes, LRP J. W. Hayes, Late Roman Pottery, London Bonifay, Ceramique d Afrique Michel Bonifay, Etudes sur la céramique romaine tardive d Afrique, BAR Int. Series 1301, Archaeopress Oxford Karivieri, Athenian Lamps A. Karivieri, The Athenian Lamp Industry in Late Antiquity, Helsinki Broneer, Lamps O. Broneer, Corinth τ. IV, II: Terracotta Lamps, Cambridge, Mass Robinson, Agora H. S. Robinson, The Athenian Agora τ. 5, Pottery of the Roman Period. Chronology, Princeton, New Jersey Munsell Munsell Soil Color Charts.

15

16 270 Ύστερη Αρχαιότητα: Το λυκόφως των κατασκευασµένων µε µήτρα λυχναριών Ιωάννης Μότσιανος Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισµού, Θεσσαλονίκη Late Antiquity: the twilight of mouldmade lamps IOANNIS MOTSIANOS The aim of the present study is to consider a number of problems connected with the development of clay lamps during Late Antiquity and to investigate the causes that influenced it. In recent years, a significant number of wheelmade lamps dating from the 1st to the 6th-7th c. has been discovered in excavations both in Mediterranean lands and also in northern lands associated directly or indirectly with the Roman empire. The constant presence of wheelmade lamps throughout the Roman period and in Late Antiquity is archaeologically documented. Certain questions arise, however: Is their constant presence confirmed for all regions of the Roman empire, or only for some of them? Did the production of wheelmade lamps continue without interruption in places such as Athens, Corinth, Patra and Carthage, where there were important centres producing wheelmade lamps? The differentia specifica distinguishing the manufacture of lamps in the period from the 1st to the 7th c. AD from that of the preceding period was the establishment of the use of moulds to produce clay lamps. The use of the mould was adopted in the 3rd c. BC and was widely and systematically employed from the 1st c. BC onwards, though during this period, when mouldmade lamps formed the main products of workshops, wheelmade lamps continued to evolve. What might be the reasons that led to the predominance of the mould in the manufacture of lamps in the 1st c. BC? And what were those that probably reversed this relationship in favour of the wheel at the end of Late Antiquity? Are they the inverse of each other? Or not? Probable reasons for the predominance of mouldmade lamps: - In the Roman period, mass production was combined with a high degree of specialisation, as is attested by a large quantity of evidence. - The trade in mouldmade clay lamps developed alongside that of vases with relief decoration. - Demand increased for mouldmade lamps for various uses. If words speak the truth, the Latin lux (light) suggests luxus (luxury, but also expense, brilliance, voluptuousness, prodigality, and, of course, luxury, opulence [something is missing, e.g. that there was a steadily increasing class of people whose wealth permitted the use of these objects]. - The ease of movement of craftsmen and/or their deliberate movement within the boundaries of the Roman empire implied the ease of transmission of technical expertise. - It also seems probable that luxury mouldmade lamps made their appearance in far-flung regions of the Roman empire, possibly on account of the presence there of Roman legionaries. - The desire to improve and develop the manufacture of lamps at both the constructional and the aesthetic level. Probable reasons for the contraction in the use of the mould (1st-7th c.), or its complete disappearance (end of Late Antiquity). - The contraction of organised, specialised production, which was a factor favouring the growth of the output of mouldmade lamps. - The limited arrival of new types of lamps in certain regions. This in turn led to a reduced interest in copying them.

17 ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΟΤΣΙΑΝΟΣ Reduction in the demand for luxury mouldmade lamps. - The choice of a fuel other than olive-oil, such as animal fat, made it difficult to use close mouldmade lamps and led to a probable turn to open lamps. In any case, both the turn to the use of the mould for the manufacture of lamps, and the restriction of this use and the production and use of wheelmade lamps will have been due to more than one cause. There will also have been a different combination of causes in each region. Thoughts and concerns-conclusions The manufacture of lamps using moulds seems to have been directly connected with the production of ceramics with relief decoration. On the basis of the finds to date from shipwrecks, it is thought probable that amphoras were loaded on different ships from fine pottery and lamps. The turn to local production of amphoras seems to go hand in hand and be connected with this production of wheelmade lamps. Λέξεις-«κλειδιά»: Ύστερη Αρχαιότητα, σκεύη φωτισµού, λυχνάρια κατασκευασµένα σε µήτρα, τροχήλατα λυχνάρια, αναπαραγωγή, µίµηση, ανάπλαση, ελαιόλαδο. Στόχος της παρούσας εργασίας είναι να τεθούν ορισµένοι προβληµατισµοί που αφορούν την εξέλιξη των πήλινων λυχναριών κατά την Ύστερη Αρχαιότητα αλλά και να διερευνηθούν οι λόγοι που πιθανώς την επηρέασαν. Τροχήλατα λυχνάρια χρονολογηµένα στην περίοδο από τον 3ο έως τον 7ο αι. έχουν βρεθεί στην περιοχή της σηµερινής Ρουµανίας 1 και της Βουλγαρίας 2, στην Αίγυπτο 3, στην Αλγερία 4, στην Παλαιστίνη 5, στην Κύπρο 6 αλλά και στον ελλαδικό χώρο όπως για παράδειγµα στην Ελεύθερνα 7, στη Γόρτυνα 8 και στην Αµνισό 9 στην Κρήτη, στη Θεσσαλονίκη 10, 1. C. Scorpan, «Tipi sconosciuti di lumini a olio romani e il problema di certe transmissioni nel primo feudalismo», Pontica VI, (1973), , εδώ 209. A. Isac Cr.-A. Roman (επιµ.), Lychnus et Lampas (κατάλογος Έκθεσης), Editura Mega, Cluj-Napoca 2006, 79-80, , αρ C.A. Roman, «Wheelmade lamps of roman Dacia», Acta Musei Napocensis 37/1 (2000), T. Cvjetićanin, Late Roman Glazed Pottery. Glazed Pottery from Moesia Prima, Dacia Ripensis, Dacia Mediterranea and Dardania, Belgrade 2006 (εικ. 7-9). 2. G. Kuzmanov, «Roman and late antique lamps from Ratiaria», Annuary of the Institute of Archaeology with Museum, τ. ΙΙ, Sofia 2002, , , αρ. κατ D. M. Bailey, A Catalogue of the Lamps in the British Museum, IΙΙ. Roman Provincial Lamps, Published for the Trustees of the British Museum, London 1988, 274, Q2272MLA, Q2273MLA, Q2275MLA, πίν. 56, Q2272MLA, Q2273MLA, Q2275MLA. 4. J. Bussière, Lampes antiques d' Algerie, Monographies Instrumentum 16, Monique Mergoil, Montagnac 2000, 36, εικ S. R. A. Macalister, The Excavation of Gezer, and , London 1912, πίν. CI (a), αρ. II. R. Rosenthal R. Sivan, Ancient Lamps in the Schlöessinger, Quedem, Monographs of Archaeology 8, Jerousalem 1978, , παραλλαγή Β, αρ Th. Oziol, Salamine de Chypre VII, Les lampes du musée de Chypre, Paris 1977, 45-46, αρ , πίν. 7, 96-98, πίν. 57, A. G. Yangaki, La céramique des IVe-VIIIe siècles ap. J.-C. d' Eleutherna, Université de Crète, Αθήνα 2005, 456, 475, εικ. 67, πίν. XVII. 8. I. Baldini G. Parello, «Lucerne», στο A. di Vita (επιµ.), Lo Scavo del Pretorio ( ) [Gortina V.3], τεύχ. I, Πάδοβα 2001, , κυρίως , πίν. XXXI, c-g, εικ. 128, αρ. 1047, εικ. 129, αρ Ν. Πούλου-Παπαδηµητρίου, «Οι λύχνοι», στο P. P. Betancourt Ν. Μαρινάτου, κ.ά. (επιµ.), Το σπήλαιο της Αµνισού: η έρευνα του 1992, ΑΕ (2000), , εικ Προερχόµενα από ανασκαφές 9ης ΕΒΑ στην πόλη της Θεσσαλονίκης και στο Ωραιόκαστρο (Ευρήµατα κεραµικής από την ανασκαφή στο τρικλίνιο της έπαυλης Παλαιοκάστρου).

18 272 Κ Ε Ρ Α Μ Ι Κ Η Τ Η Σ Υ Σ Τ Ε Ρ Η Σ Α Ρ Χ Α Ι Ο Τ Η Τ Α Σ Α Π Ο Τ Ο Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ο Χ Ω Ρ Ο ( 3 ο ς - 7 ο ς α ι. µ. Χ. ) στην Αίγινα 11, στη Νέα Αγχίαλο 12, στη Θάσο 13, στη Θράκη 14, στην Κω 15, στην Κάλυµνο 16. Ακόµη στη διάρκεια της παρούσας Επιστηµονικής Συνάντησης παρουσιάστηκαν τροχήλατα λυχνάρια από την Κω, την Περίσσα της Θήρας, από τη Νεκρόπολη της Ρόδου και ένα από την Αρχαία Αγορά της Θεσσαλονίκης. Η µελέτη της κεραµικής της Ελεύθερνας για την περίοδο από τον 4ο έως τον 7ο αι. µας προσφέρει µία ιδιαίτερα κατατοπιστική ταξινόµηση και τυπολογία και θέτει τις βάσεις για ευκολότερη ένταξη όλων των νεοεµφανιζόµενων τροχήλατων λυχναριών σε συγκεκριµένες κατηγορίες και υποκατηγορίες 17. Στο σηµείο αυτό βέβαια αξίζει να επισηµανθεί ότι οφείλουµε να αντιµετωπίζουµε τα σκεύη, τα τροχήλατα λυχνάρια στην περίπτωσή µας, µε ξεχωριστό τρόπο για κάθε περιοχή και να µην βασιζόµαστε αποκλειστικά στα παράλληλά τους 18 καθώς µάλιστα στην περίπτωση των τροχήλατων λυχναριών εκλείπει η βεβαιότητα που µας προσφέρει η χρονολογηµένη τυπολογία των καµωµένων µε µήτρα λυχναριών. Και αυτό γιατί ενώ η διαδικασία αναπαραγωγής 19 των λυχναριών µε τη χρήση µήτρας οδηγεί σε παρόµοια αν όχι πανοµοιότυπα αντίγραφα, οι δηµιουργοί των τροχήλατων λυχναριών δεν έχουν τη δυνατότητα να αντιγράψουν µε πανοµοιότυπο τρόπο αλλά προσπαθούν να αποδώσουν γενικά το σχήµα του πρωτότυπου. Με βάση τα νέα δεδοµένα ακόµη και οι τύποι του Broneer που έως πρόσφατα θεωρούνταν ση- µείο αναφοράς για τα λυχνάρια της Μεσοβυζαντινής περιόδου σωστά αναθεωρούνται και χρονολογούνται στην Ύστερη Αρχαιότητα. Το λυχνάρι το οποίο δεν φέρει εφυάλωση 21 και το εφυαλωµένο θεωρούνται πρωιµότερα από τον 9ο αι. και συγκεκριµένα χρονολογούνται στον 7ο-8ο αι. Η συνεχής λοιπόν παρουσία των τροχήλατων λυχναριών κατά τη διάρκεια της Ρωµαϊκής περιόδου αλλά και κατά την Ύστερη Αρχαιότητα είναι προφανής 23. Η άποψη σύµφωνα µε την οποία µετά τον 7ο αι., τα λυχνάρια που κατασκευάζονταν µε µήτρα γίνονται σπανιό- 11. Β. Καλλιπολίτης Β. Πετράκος, «Αίγινα», ΑΔ 18 (1963), Β 1 Χρονικά, 51-52, πίν. 58β. 12. Π. Λαζαρίδης, «Ανασκαφαί Νέας Αγχιάλου», ΠΑΕ (1965), 19, πίν. 18α. 13. C. Abadie-Reynal J.-P. Sodini, La céramique paléochrétienne de Thasos, (Aliki, Delkos, fouilles anciennes), EtThas XIII, Paris 1992, εικ. 35, L88, πίν. XIII, n (L88), o (L89), p (L90). 14. Δ. Τριαντάφυλλος, «Αρίσβη», ΑΔ 27 (1972), Β 2 Χρονικά, 542, πίν. 480δ. 15. Ν. Χ. Ρουµελιώτης, «Παλαιοχριστιανικά λυχνάρια από την Αλάσαρνα (σηµερινή Καρδάµαινα) της Κω», στο Γ. Κοκκόρου-Αλευρά Α. Α. Λαιµού Ε. Σηµαντώνη-Μπουρνιά (επιµ.) Ιστορία Τέχνη Αρχαιολογία της Κω, Α Διεθνές Επιστηµονικό Συνέδριο, Κως, 2-4 Μαΐου 1997, Αθήνα 2001, 262, 266, αρ. 18, πίν. 6, Bailey, ό.π., (σηµ. 3), 418, Q3339, Q3340, Q3341, πίν. 125, Q3339, Q3340, Q Yangaki, ό.π., (σηµ. 7), Παρατήρηση του John Hayes κατά τη διάρκεια των εργασιών της παρούσας Επιστηµονικής Συνάντησης. 19. Στη διάρκεια των εργασιών του παρόντος Συνεδρίου η Στέλλα Δρούγου µεταφέροντας την συσσωρευµένη γνώση και εµπειρία από τα αντίστοιχα συνέδρια για την ελληνιστική κεραµική πρότεινε την υιοθέτηση των ακόλουθων όρων: Αναπαραγωγή όταν γίνεται λόγος για λυχνάρια µε µήτρα. Μίµηση ή ανάπλαση για τα τροχήλατα. Μίµηση όταν είναι πιστή αντιγραφή. Ανάπλαση για λυχνάρια που προσπαθούν να αποδώσουν τη γενική φόρµα. Από το σηµείο αυτό της εργασίας και έπειτα θα χρησιµοποιηθούν οι προαναφερθέντες όροι. 20. Broneer, Lamps, πίν. XXIV, αρ Yangaki, ό.π. (σηµ. 7), 233, σηµ Broneer, Lamps, πίν. XXIV, αρ Yangaki, ό.π. (σηµ. 7), 258. D. M. Bailey, Greek and Roman Pottery Lamps, The Trustees of the British Museum, London 1972, 13.

19 ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΟΤΣΙΑΝΟΣ 273 τερα ενώ χοντροφτιαγµένα τροχήλατα λυχνάρια, συχνά καλυµµένα µε εφυάλωση, αρχίζουν να κατασκευάζονται στη βυζαντινή επικράτεια για αρκετούς αιώνες 24, πρέπει να αναθεωρηθεί µε την παρατήρηση ότι κατά την περίοδο αυτή απλώς αυξάνεται αισθητά ο αριθµός των τροχήλατων λυχναριών σε σχέση µε τις προηγούµενες περιόδους. Με βάση τα δεδοµένα αυτά προκύπτουν τα ακόλουθα ερωτήµατα: Η συνεχής παρουσία τους επιβεβαιώνεται σε όλες τις περιοχές της ρωµαϊκής αυτοκρατορίας ή µόνο σε ορισµένες από αυτές; Συνεχίζεται αδιάλειπτα η παραγωγή τροχήλατων λυχναριών σε τόπους όπως η Αθήνα, η Κόρινθος, η Πάτρα, η Καρχηδόνα, όπου έχουµε σηµαντικά εργαστήρια κατασκευής λυχναριών σε µήτρα; Για την Τυνησία ο M. Bonifay αναφέρει ότι τα τροχήλατα λυχνάρια ξανακάνουν την εµφάνισή τους έξι αιώνες µετά την εγκατάλειψή τους, δηλαδή στον 6ο αι. 25, ενώ για την Αλγερία ο J. Bussière παραθέτει πέντε διαφορετικούς τύπους τροχήλατων λυχναριών από τους οποίους τον πρωιµότερο (E VI, 1) τον χρονολογεί στην περίοδο από τον 3ο-5ο αι. και τον οψιµότερο (Ε VI, 5) στον 5ο-7ο (;) αι. 26 Η ειδοποιός διαφορά στην παραγωγή λυχναριών της περιόδου από τον 1ο αι. π.χ. έως και τον 7ο περίπου αι. µ.χ. και αυτής που προηγήθηκε είναι η καθιέρωση της χρήσης της µήτρας 27 για την αναπαραγωγή πήλινων λυχναριών. Το στοιχείο αυτό αποτελεί καινοτοµία και ορόσηµο στην εξέλιξη των σκευών φωτισµού. Η χρήση της µήτρας υιοθετείται από τον 3ο αι. π.χ. 28, ευρέως και συστηµατικά όµως χρησιµοποιείται από τον 1ο αι. π.χ. Ωστόσο ακόµη και στην περίοδο αυτή, αν και τα λυχνάρια µε µήτρα κυριαρχούν, τα τροχήλατα σε κάποιες περιοχές εξακολουθούν να εξελίσσονται 29. Για όλους τους συλλογισµούς που ακολουθούν λαµβάνουµε υπόψη ότι: - τα στοιχεία που είναι απαραίτητα για να λειτουργήσει ένα λυχνάρι στην απλούστερή του µορφή είναι ένα δοχείο για να συγκρατεί το καύσιµο και ένα φυτίλι για να το απορροφά, έτσι ώστε αυτό να µπορεί να καίγεται στον αέρα 30. Όλα τα υπόλοιπα στοιχεία είναι παραπληρωµατικά, άλλοτε πρακτικού χαρακτήρα όπως για παράδειγµα οι λαβές και άλλοτε διακοσµητικού όπως οι ανάγλυφες παραστάσεις στον δίσκο και στον ώµο των καµωµένων µε µήτρα λυχναριών. - το σχήµα των λυχναριών εξαρτάται από σε παραµέτρους όπως: α) η χρήση τους σε δια- 24. D. Buckton (επιµ.), Byzantium. Treasures of Byzantine Art and Culture, (κατάλογος έκθεσης), British Museum, London 1994, Bonifay, Ceramique d Afrique, και εικ Bussière, ό.π. (σηµ. 4). 27. Εκτός από τα τροχήλατα και τα κατασκευασµένα µε µήτρα πήλινα λυχνάρια δεν πρέπει να παραβλέπουµε και ένα µικρότερο ποσοστό πήλινων λυχναριών που ήταν χειροποίητα, βλ. Bailey, ό.π. (σηµ. 23), D. M. Bailey, A Catalogue of the Lamps in the British Museum, I, Greek, Hellenistic, and Early Roman Pottery Lamps, Published for the Trustees of the British Museum, London 1975, 4. Μ. Πετρόπουλος, Τα εργαστήρια των ρωµαϊκών λυχναριών της Πάτρας και το Λυχνοµαντείο, Δηµοσιεύµατα του Αρχαιολογικού Δελτίου Αρ. 70, Αθήνα 1999, 62. Επίσης, παρόλο που µήτρες χρησιµοποιήθηκαν στην Ελλάδα για τη δηµιουργία πήλινων ειδωλίων (τερρακότες) τουλάχιστον από τα µέσα του 6ου αι. π.χ. αυτή η διαδικασία δεν φαίνεται να χρησιµοποιήθηκε για την αναπαραγωγή λυχναριών πριν τον 3ο αι. π.χ. [Για την πληροφορία αυτή βλ. Bailey, ό.π. (σηµ. 23), 13]. 29. Bailey, ό.π., (σηµ. 28), Α. Σάµψων, «Ένα κεραµεικό εργαστήριο στη Χαλκίδα της Ρωµαιοκρατίας» (Ευβοϊκή Αρχαιόφιλος Εταιρεία), ΑΑΧ 2 (1987), , Buckton, ό.π. (σηµ. 24), 18. Bussière, ό.π. (σηµ. 4), 127. Bailey, ό.π. (σηµ. 23), 9.

20 274 Κ Ε Ρ Α Μ Ι Κ Η Τ Η Σ Υ Σ Τ Ε Ρ Η Σ Α Ρ Χ Α Ι Ο Τ Η Τ Α Σ Α Π Ο Τ Ο Ν Ε Λ Λ Α Δ Ι Κ Ο Χ Ω Ρ Ο ( 3 ο ς - 7 ο ς α ι. µ. Χ. ) φορετικά συµφραζόµενα (π.χ. για οικιακό ή εµπορικό φωτισµό, για ταφική ή αναθηµατική χρήση 31, για τελετές όπως στο Λυχνοµαντείο της Πάτρας), β) η λειτουργικότητά τους (π.χ. να µην καπνίζει, να αποτρέπει τα ποντίκια από το να τρώνε το λάδι, και τα έντοµα να πέφτουν σε αυτό, να µην χύνεται το λάδι 32 ) και γ) η οικονοµική παράµετρος (π.χ. κόστος απόκτησης, κόστος λειτουργίας) 33. Ποιοί θα µπορούσαν να είναι οι πιθανοί λόγοι που στη διάρκεια του 1ου π.χ. αι. οδήγησαν στην επικράτηση της µήτρας για την κατασκευή των λυχναριών και ποιοί εκείνοι που πιθανώς αντέστρεψαν αυτόν τον συσχετισµό υπέρ του τροχού στα τέλη της Ύστερης Αρχαιότητας; Πιθανοί λόγοι επικράτησης των καµωµένων µε µήτρα λυχναριών 1. Η πρακτική της µαζικής παραγωγής αλλά και της εµπορίας των τροχήλατων λυχναριών ισχύει από τα ελληνιστικά χρόνια 34. Στη συνέχεια η Pax Romana ευνόησε τις εύκολες µετακινήσεις και το εµπόριο και η ανάπτυξη του εµπορίου οδήγησε µε τη σειρά της στην ανάγκη ανάπτυξης της µαζικής παραγωγής κεραµικών αντικειµένων. Ορισµένες επισηµάνσεις για τη λειτουργία εργαστηρίων λυχναριών καµωµένων µε τη χρήση µήτρας όπως αυτά της Κορίνθου 35, της Πάτρας 36 και της Αθήνας 37 µας επιτρέπουν να διαπιστώσουµε ότι στη ρω- µαϊκή περίοδο το στοιχείο της µαζικής παραγωγής συνδυάζεται µε την υψηλή εξειδίκευση, όπως µαρτυρούν τα ακόλουθα στοιχεία: α) Τα κατασκευασµένα µε µήτρα λυχνάρια δίνουν στον καθένα σχεδόν τη δυνατότητα της αγοράς ενός περίτεχνου αντικειµένου που µιµείται σε ορισµένες περιπτώσεις ένα πολύ ακριβότερο µεταλλικό 38. Παράλληλα, η κατασκευή µε µήτρα επιτρέπει την αντιγραφή αυτών των πολύτιµων λυχναριών µε τις λεπτοµέρειές τους. Η καινοτοµία αυτή είναι που οδηγεί σε µεγαλύτερη ζήτηση, η ζήτηση σε µαζική παραγωγή 39 (εικ. 1) και αυτή µε τη σειρά της σε χα- µηλό κόστος και µεγαλύτερες δυνατότητες εµπορίας. β) Αρχικά φαίνεται ότι οι λαβές δεν ήταν ενσωµατωµένες στη µήτρα 40. Σε ένα µεταγε- 31. Bailey, ό.π. (σηµ. 23), Bailey, ό.π. (σηµ. 23), Ch.-H. Wunderlich, «Light and Economy: An Essay about the Economy of Prehistoric and Ancient Lamps», Nouveautés Lychnologiques. Lychnological News, Sierre 2003, , Σ. Δρούγου, «Ελληνιστική κεραµεική. Μέθοδοι και στόχοι», Ανθρωπολογικά 4 (1983), 10. Ε. Νικολάου, «Οι πήλινοι λύχνοι από το βόρειο νεκροταφείο της αρχαίας Δηµητριάδας», στο ΣΤ Επιστηµονική Συνάντηση για την Ελληνιστική Κεραµική. Προβλήµατα Χρονολόγησης Κλειστά Σύνολα-Εργαστήρια. Βόλος Απριλίου Πρακτικά (κείµενα), Έκδοση του Ταµείου Αρχαιολογικών Πόρων και Απαλλοτριώσεων, Αθήνα 2004, 49, Για τη µελέτη των λυχναριών της Κορίνθου θεωρείται θεµελιώδες το έργο Broneer, Lamps. Σηµαντική υπήρξε η συµβολή του ίδιου συγγραφέα για τη µελέτη των λυχναριών της ευρύτερης περιοχής και µε το O. Broneer, Isthmia, τ. 3. Terracotta lamps, Princeton Επίσης οι µελέτες του P. Bruneau, «Lampes corinthiennes», BCH 95/2 (1971), και «Lampes corinthiennes (II)», BCH 101/1 (1977), Πετρόπουλος, ό.π. (σηµ. 28). 37. Karivieri, Athenian Lamps. 38. Bailey, ό.π. (σηµ. 23), Σάµψων, ό.π. (σηµ. 29), A. Giuliani, «Attische Lampen und Matrizen im Benaki Museum», Μουσείο Μπενάκη 5, 2005, Αθήνα 2006, 37-53, εδώ 40, εικ. 13.

21 ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΟΤΣΙΑΝΟΣ 275 νέστερο στάδιο όµως ενσωµατώνονται σ αυτήν 41 αποτελώντας µία σαφή ένδειξη για διάθεση µαζικής παραγωγής και δηµιουργίας ανθεκτικότερων προϊόντων. Πράγµατι, στο εργαστήριο Α της Πάτρας, στο οποίο είναι έντονη ακόµη η ελληνιστική παράδοση, οι λαβές δεν είναι ενσωµατωµένες στη µήτρα αλλά προστίθενται µετά. Στο µεταγενέστερο εργαστήριο Β οι λαβές των λυχναριών ενσωµατώνονται στη µήτρα τους 42. γ) Στοιχεία εξειδίκευσης επίσης υποδηλώνουν τόσο η επιλογή κατά την οποία τα λυχνάρια αποτελούν το µοναδικό και αποκλειστικό είδος στο κεραµικό καµίνι 43, όσο και η προτίµηση σχήµατος για τα λυχνάρια προκειµένου να εξυπηρετεί το στοίβαγµά τους τόσο κατά το ψήσιµο όσο και κατά τη µεταφορά τους (εικ. 2). δ) Η σηµασία της µήτρας για την παραγωγή λυχναριών αντανακλάται στην επιθυµία να είναι επώνυµη η δηµιουργία που θα προκύπτει από αυτήν αλλά και στην πιθανότητα να είχε αναπτυχθεί εµπόριο µητρών και σφραγίδων για τα λυχνάρια 44. Αποµιµήσεις και αντιγραφές των προϊόντων µεγάλων εργαστηρίων από µικρότερα και περιορισµένης εµβέλειας εργαστήρια 45, χωρίς συνήθως αυτές να αποτελούν «κλεψίτυπα», αλλά και διάθεση να δηλωθεί το όνοµα του δηµιουργού ή του ιδιοκτήτη της επιχείρησης ως µία µορφή εµπορικού σήµατος ή διαφήµισης 46. Διακρίνουµε, λοιπόν, βελτίωση των διαδικασιών παραγωγής για µεγιστοποίηση του αριθµού των προϊόντων και απλούστευση των διαδικασιών παραγωγής για περιορισµό του χρόνου που απαιτούνταν για την κατασκευή τους, αλλά και του κόστους Ο περιορισµένος όγκος των λυχναριών σε σχέση µε τον αριθµό τους καθιστά ίσως πιο εύκολη την ένταξή τους ως συµπλήρωµα σε φορτία. 3. Αύξηση της ζήτησης των λυχναριών µε µήτρα για διάφορες χρήσεις: φωτισµός δη- µόσιων και ιδιωτικών χώρων 48, αφιερώµατα στους θεούς, κτερίσµατα ταφικά 49, θρησκευτικές τελετές και αγώνες 50. Εξάλλου, το ελαιόλαδο διατίθεται ακόµη και σε περιοχές όπου δεν ευδοκιµούν οι ελιές ενθαρρύνοντας τη χρήση λυχναριών καµωµένων µε µήτρα Η ευκολία µετακίνησης των τεχνιτών ή και η σκόπιµη µετακίνησή τους µέσα στα όρια της ρωµαϊκής αυτοκρατορίας συνεπάγεται και την ευχέρεια µετάδοσης της τεχνογνωσίας 52. Παράλληλα, λυχνάρια που έδιναν αφορµή για µιµήσεις ίσως µεταφέρονταν σε άλλες περιοχές ως προσωπικά υπάρχοντα µεταναστών και προσφύγων Ε. Ανδρεάδη (επιµ.), Συρία. Βυζαντινά χρόνια, Κατάλογος Έκθεσης, Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, Οκτώβριος 2001-Ιανουάριος 2002, Αθήνα 2002, αρ. κατ Πετρόπουλος, ό.π. (σηµ. 28), Bailey, ό.π. (σηµ. 28), A. Mincev, «A workshop for imitations of Attic lamps in Marcianopolis», Izvestija na Narodnija a muzej-varna 13 (1977), Bailey, ό.π. (σηµ. 23), 18, Bailey, ό.π. (σηµ. 23), W. V. Harris, «Roman Terracotta Lamps: The organization of an Industry», JRS 70 (1980), , C.-A. Roman, «Lighting during Antiquity and the Roman Epoch», στο Isac Roman, ό.π. (σηµ. 1), Karivieri, Athenian Lamps. 50. Bailey, ό.π. (σηµ. 23), Harris, ό.π. (σηµ. 47), P. Bruneau, Les lampes et l histoire économique et sociale de la Grèce, Centre de la Recherches d histoire ancienne, 36, Céramiques hellénistiques et romaines, Paris 1980, Bailey, ό.π. (σηµ. 28), 10.

ISBN: 978-960-87314-5-5 (set) ISBN: 978-960-87314-6-2 (α τόµος)

ISBN: 978-960-87314-5-5 (set) ISBN: 978-960-87314-6-2 (α τόµος) ISBN: 978-960-87314-5-5 (set) ISBN: 978-960-87314-6-2 (α τόµος) επιστηµονική επιµέλεια: Δήµητρα Παπανικόλα-Μπακιρτζή Ντίνα Κουσουλάκου Συντελεστές έκδοσης πρακτικών Συντονισµός επιστηµονικής επιµέλειας

Διαβάστε περισσότερα

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας

Όψεις Βυζαντίου... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας. Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας Εφορεία Αρχαιοτήτων Θεσπρωτίας... στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας Το φυλλάδιο αυτό είναι του/της... που επισκέφθηκε το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας στις... Το φυλλάδιο που κρατάς στα χέρια σου

Διαβάστε περισσότερα

Αναστασία Γ. Γιαγκάκη

Αναστασία Γ. Γιαγκάκη ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Αναστασία Γ. Γιαγκάκη Κύρια Ερευνήτρια Τµήµα Βυζαντινών Ερευνών Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών, Εθνικό Ίδρυµα Ερευνών Προγράµµατα: «Ιστορική Γεωγραφία του Ελληνικού Χώρου», «Βυζάντιο

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία. Παραδοσιακά Προϊόντα Διατροφική Αξία και η Πιστοποίηση τους

Πτυχιακή Εργασία. Παραδοσιακά Προϊόντα Διατροφική Αξία και η Πιστοποίηση τους ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Παραδοσιακά Προϊόντα Διατροφική Αξία και η Πιστοποίηση τους Εκπόνηση:

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA12] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Β Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Τι είναι Aρχαιολογία; Η επιστήμη της αρχαιολογίας: Ασχολείται με την περισυλλογή,

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΩΝ»

«ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΩΝ» I ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΘΕΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΣΗΣ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ. ΜΝΗΜΕΙΟ ΔΗΜΟΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΥΘΥΝΗΣ (Εφορεία Αρχαιοτήτων)

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΘΕΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΣΗΣ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ. ΜΝΗΜΕΙΟ ΔΗΜΟΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΥΘΥΝΗΣ (Εφορεία Αρχαιοτήτων) ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΘΕΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΣΗΣ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ Α. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ Θέατρο Διονύσου, Ωδείο Περικλέους Αθηναίων Αθήνα Εφορεία Αρχαιοτήτων Αθηνών Ηρώδειο Αθηναίων Αθήνα Εφορεία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΤΡΙΣΟΚΚΑ Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Ξανθοπούλου Λέκτορας Βυζαντινή Αρχαιολογία: Πρωτοβυζαντινή περίοδος

Μαρία Ξανθοπούλου Λέκτορας Βυζαντινή Αρχαιολογία: Πρωτοβυζαντινή περίοδος Μαρία Ξανθοπούλου Λέκτορας Βυζαντινή Αρχαιολογία: Πρωτοβυζαντινή περίοδος Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Διαχείρισης Πολιτισμικών Αγαθών Παλαιό Στρατόπεδο Ανατολικό Κέντρο,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΑΛΑΜΑΡΙ ΤΗΣ ΣΚΥΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΜΕΣΗ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ

ΤΟ ΠΑΛΑΜΑΡΙ ΤΗΣ ΣΚΥΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΜΕΣΗ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ ΤΟ ΠΑΛΑΜΑΡΙ ΤΗΣ ΣΚΥΡΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΜΕΣΗ ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ Όνομα: Χολέβα Βασιλική Εξάμηνο: Η Μάθημα: Το Αιγαίο κατά την 3η χιλιετία π.χ Διδάσκων: Βλαχόπουλος Ανδρέας ΠΑΛΑΜΑΡΙ I ΠΧ II ΠΑΛΑΜΑΡΙ

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Ξανθοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Βυζαντινή Αρχαιολογία: Πρωτοβυζαντινή περίοδος

Μαρία Ξανθοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Βυζαντινή Αρχαιολογία: Πρωτοβυζαντινή περίοδος Μαρία Ξανθοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Βυζαντινή Αρχαιολογία: Πρωτοβυζαντινή περίοδος Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Διαχείρισης Πολιτισμικών Αγαθών Παλαιό Στρατόπεδο Ανατολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΝΔΡΕΟΥ Φ.Τ:2008670839 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Μιχαέλλα Σάββα Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

and the Archaeology of Everyday Life in the Byzantine Empire, Oxford 2004, 37-52 και ιδιαίτερα για τα σπίτια σε αγροτικές περιοχές 45-47.

and the Archaeology of Everyday Life in the Byzantine Empire, Oxford 2004, 37-52 και ιδιαίτερα για τα σπίτια σε αγροτικές περιοχές 45-47. Διονύσης Μουρελάτος Κυκλοφορία νομισμάτων στην Κω κατά την παλαιοχριστιανική περίοδο. Η συμβολή των νομισμάτων της επιφανειακής έρευνας στο δήμο Αλασαρνιτών. Η μελέτη της κυκλοφορίας των νομισμάτων μας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ Ονοματεπώνυμο: Λοϊζιά Ελένη Λεμεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση της ελιάς στο Αιγαίο κατά την αρχαιότητα

Η χρήση της ελιάς στο Αιγαίο κατά την αρχαιότητα Η χρήση της ελιάς στο Αιγαίο κατά την αρχαιότητα Μ. Ρούμπου 1, Β. Κυλίκογλου 2, N. Müeller 2 & Ν. Καλογερόπουλος 1 1 Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τμήμα Επιστήμης Διατολογίας-Διατροφής, Αθήνα 2 Ε.Κ.Ε.Φ.Ε. Δημόκριτος,Τομέας

Διαβάστε περισσότερα

Τα νομίσματα του Μαρίου στην κλασική εποχή

Τα νομίσματα του Μαρίου στην κλασική εποχή ANNE DESTROOPER - GEORGIADES Τα νομίσματα του Μαρίου στην κλασική εποχή Η σημασία που είχε το Μάριο στην αρχαιότητα έχει πια αποδειχθεί 1. Αναφέρεται ως βασίλειο στην κλασική εποχή από τον Διόδωρο τον

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΣΤΟΥΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ

ΤΟ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΣΤΟΥΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΕΛΕΝΗ Α. ΠΛΑΚΩΤΗ ΤΟ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΣΤΟΥΣ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΥΣ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗ ΔΙΑΤΡΙΒΗ Που υποβλήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΘΕΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΣΗΣ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΘΕΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΣΗΣ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΩΝ ΧΩΡΩΝ ΘΕΑΣΗΣ ΚΑΙ ΑΚΡΟΑΣΗΣ ΑΝΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ Α. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ- ΕΠΚΑ Θέατρο Διονύσου, Ωδείο Περικλέους ς Αθήνα Α ΕΠΚΑ Ηρώδειο ς Αθήνα Α ΕΠΚΑ Θέατρο Αχαρνών Αχαρνών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ Η ΒΛΑΠΤΙΚΗ ΕΠΙΔΡΑ ΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Αγγελική Παπαπαύλου Αριθμός Φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΚΡΗΤΙΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ Η Κρήτη έχει μια από τις αρχαιότερες και πιο εύγευστες γαστριμαργικές παραδόσεις στον κόσμο, μια παράδοση γεύσεων, αρωμάτων, υλικών και τεχνοτροπιών που ξεκινά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Μάρκετινγκ Αθλητικών Τουριστικών Προορισμών 1

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Μάρκετινγκ Αθλητικών Τουριστικών Προορισμών 1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «Σχεδιασμός, Διοίκηση και Πολιτική του Τουρισμού» ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ ΑΝΔΡΕΟΥ ΣΤΕΦΑΝΙΑ Λεμεσός 2012 i ii ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό

Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό Με τον όρο Μυκηναϊκός Πολιτισμός χαρακτηρίζεται ο προϊστορικός πολιτισμός της Ύστερης Εποχής του Χαλκού, που αναπτύχθηκε την περίοδο 1600-1100 π. Χ., κυρίως στην

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Επιμέλεια έκθεσης Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, Νίκος Μπονόβας Mε την περιοδική έκθεση «Η τιμή του αγίου Μάμαντος στη Μεσόγειο: Ένας ακρίτας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΘΑΛΑΣΣΙΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΟΦΕΛΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. - Γενική Εισαγωγή..2. - Iστορική αναδρομή...3-4. - Περιγραφή του χώρου...5-8. - Επίλογος...9. - Βιβλιογραφία 10 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ - Γενική Εισαγωγή..2 - Iστορική αναδρομή....3-4 - Περιγραφή του χώρου.....5-8 - Επίλογος...9 - Βιβλιογραφία 10 1 Γενική Εισαγωγή Επίσκεψη στο Επαρχιακό Μουσείο Πάφου Το Επαρχιακό Μουσείο της

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Πτυχιακή εργασία ΜΕΛΕΤΗ ΠΟΛΥΦΑΙΝΟΛΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΟΞΕΙΔΩΤΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΣΟΚΟΛΑΤΑΣ Αναστασία Σιάντωνα Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΠΟΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Πτυχιακή εργασία Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ HACCP ΣΕ ΜΙΚΡΕΣ ΒΙΟΤΕΧΝΙΕΣ ΓΑΛΑΚΤΟΣ ΣΤΗΝ ΕΠΑΡΧΙΑ ΛΕΜΕΣΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή διατριβή

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή διατριβή ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Πτυχιακή διατριβή ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΤΕΧΝΗΤΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΑΜΝΩΝ ΦΥΛΗΣ ΧΙΟΥ ΓΙΑΝΝΟΣ ΜΑΚΡΗΣ Λεμεσός 2014 ii

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΘΕΜΑ»

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΘΕΜΑ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Π.Μ.Σ. «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ» ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «ΘΕΜΑ» «Εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΘΕΜΑ: «ιερεύνηση της σχέσης µεταξύ φωνηµικής επίγνωσης και ορθογραφικής δεξιότητας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας»

ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΘΕΜΑ: «ιερεύνηση της σχέσης µεταξύ φωνηµικής επίγνωσης και ορθογραφικής δεξιότητας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟΥ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ «ΠΑΙ ΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΚΑΙ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΥΛΙΚΟ» ΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ που εκπονήθηκε για τη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΕΧΝΗ

ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΕΧΝΗ ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΤΕΧΝΗ ΚΕΡΑΜΙΚΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ Η κεραμική, μια πανάρχαια τέχνη, χρησιμοποιεί ως πρώτη ύλη το αργιλόχωμα. Όταν αναμείξουμε το αργιλόχωμα με νερό θα προκύψει μία πλαστική μάζα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΕ ΤΟ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΟΥ ΟΓΚΟΓΟΝΙΔΙΟΥ BRCA1 ΚΑΙ BRCA2. Βασούλλα

Διαβάστε περισσότερα

υγεία των νοσηλευτών που συστηματικά εμπλέκονται στην παρασκευή και χορήγηση τους.

υγεία των νοσηλευτών που συστηματικά εμπλέκονται στην παρασκευή και χορήγηση τους. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Τα χημειοθεραπευτικά φάρμακα έχουν αποδειχθεί οτι θέτουν σε κίνδυνο την υγεία των νοσηλευτών που συστηματικά εμπλέκονται στην παρασκευή και χορήγηση τους. Σκοπός: Σκοπός της παρούσας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ

ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΤΟΥ ΝΟΤΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΗΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΖΑΡΑΒΕΛΑ Δ. 1, και ΒΡΥΩΝΗΣ Δ. 1 1 4ο Τ.Ε.Ε. Καλαμάτας, Δ/νση Δευτεροβάθμιας Εκ/σης Μεσσηνίας e-mail: dzaravela@yahoo.qr ΕΚΤΕΝΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Από τις κύριες

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία. Παραγωγή Βιοντίζελ από Χρησιμοποιημένα Έλαια

Πτυχιακή εργασία. Παραγωγή Βιοντίζελ από Χρησιμοποιημένα Έλαια ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Πτυχιακή εργασία Παραγωγή Βιοντίζελ από Χρησιμοποιημένα Έλαια Ελένη Χριστοδούλου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινά Σύμμεικτα. Τομ. 14, 2001

Βυζαντινά Σύμμεικτα. Τομ. 14, 2001 Βυζαντινά Σύμμεικτα Τομ. 14, 2001 Αναζητώντας την εικόνα του Ελκομένου της Μονεμβασίας. Το χαμένο παλλάδιο της πόλης και η επίδρασή του στα υστεροβυζαντινά μνημεία του νότιου ελλαδικού χώρου ΦΩΣΚΟΛΟΥ Βασιλική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΩΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΑΠΟΠΕΙΡΑ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑΣ Παναγιώτου Νεοφύτα 2008969752 Επιβλέπων καθηγητής Δρ. Νίκος Μίτλεττον,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση της ερευνητικής δραστηριότητας των Ελληνικών Πανεπιστημιακών Τμημάτων με τη χρήση βιβλιομετρικών δεικτών

Αξιολόγηση της ερευνητικής δραστηριότητας των Ελληνικών Πανεπιστημιακών Τμημάτων με τη χρήση βιβλιομετρικών δεικτών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης ΜΟΝΑΔΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ (ΜΟ.ΔI.Π.) Αξιολόγηση της ερευνητικής δραστηριότητας των Ελληνικών Πανεπιστημιακών Τμημάτων με τη χρήση βιβλιομετρικών δεικτών

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης

Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Σχολή Ανθρωπιστικών Σπουδών Τέχνη Χώρος Όψεις Ανάπτυξης ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ Εθνικό Κέντρο Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης Πειραιώς 211, Ταύρος Σάββατο, 23 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Πηγές πληροφόρησης για τη χρήση της ελιάς:

Πηγές πληροφόρησης για τη χρήση της ελιάς: Η χρήση της ελιάς σο στο Αιγαίο κατά την αρχαιότητα Μ. Ρούμπου 1, Β. Κυλίκογλου 2, N. Müeller 2 & Ν. Καλογερόπουλος 1 1 Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής, Διατροφής, Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

Η αλληλεπίδραση ανάμεσα στην καθημερινή γλώσσα και την επιστημονική ορολογία: παράδειγμα από το πεδίο της Κοσμολογίας

Η αλληλεπίδραση ανάμεσα στην καθημερινή γλώσσα και την επιστημονική ορολογία: παράδειγμα από το πεδίο της Κοσμολογίας Η αλληλεπίδραση ανάμεσα στην καθημερινή γλώσσα και την επιστημονική ορολογία: παράδειγμα από το πεδίο της Κοσμολογίας ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αριστείδης Κοσιονίδης Η κατανόηση των εννοιών ενός επιστημονικού πεδίου απαιτεί

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Το μάρκετινγκ των ελληνικών αγροτικών παραδοσιακών προϊοντων : Η περίπτωση της μέλισσας και των προϊοντων της

ΘΕΜΑ: Το μάρκετινγκ των ελληνικών αγροτικών παραδοσιακών προϊοντων : Η περίπτωση της μέλισσας και των προϊοντων της ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΜΠΟΡΙΑΣ & ΔΙΑΦΗΜΙΣΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Το μάρκετινγκ των ελληνικών αγροτικών παραδοσιακών προϊοντων : Η περίπτωση της μέλισσας

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ

Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΣΤΗΘΑΓΧΗ Νικόλας Χριστοδούλου Λευκωσία, 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΑ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΕΚΑ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΚΑ ΑΡΧΕΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Κεφάλαιο 1 Προβλήµατα των νοικοκυριών και των οικονοµιών:! Ποιος θα εργασθεί;! Τι και πόσα αγαθά θα παραχθούν;! Ποιοι πόροι θα χρησιµοποιηθούν στην παραγωγή;! Σε τι τιµές θα πωληθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΩΑΝΝΗΣ ΛΑΣΚΑΡΗΣ, ΠΗΓΩΝΙΤΗΣ Ή ΣΥΡΠΑΓΑΝΟΣ, Ο ΚΑΛΟΜΙΣΙΔΗΣ

ΙΩΑΝΝΗΣ ΛΑΣΚΑΡΗΣ, ΠΗΓΩΝΙΤΗΣ Ή ΣΥΡΠΑΓΑΝΟΣ, Ο ΚΑΛΟΜΙΣΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ΛΑΣΚΑΡΗΣ, ΠΗΓΩΝΙΤΗΣ Ή ΣΥΡΠΑΓΑΝΟΣ, Ο ΚΑΛΟΜΙΣΙΔΗΣ Ἀναπάντεχες λεπτομέρειες γιὰ τὸν βίο καὶ τὴν πολιτεία τοῦ Ἰωάννη Λάσκαρη μᾶς εἶναι γνωστὲς ἀπὸ μιὰ σειρὰ ἐγγράφων (ποὺ ἀνακάλυψε στὰ κρατικὰ ἀρχεῖα

Διαβάστε περισσότερα

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Να περιγράψετε ένα μινωικό ανάκτορο; Μεγάλα Συγκροτήματα κτιρίων, Είχαν πολλές πτέρυγες-δωματίων, Διοικητικά, Οικονομικά, Θρησκευτικά και Καλλιτεχνικά κέντρα της περιοχής,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Διατριβή

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Διατριβή ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Διατριβή Η ΣΥΝΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΑΛΚΟΟΛ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ, ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΤΟ ΕΜΒΡΥΟ ΣΤΕΦΑΝΗ ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΥ Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Φυτοεξυγίανση εδάφους από Cd και Pb με τα αλόφυτα: Halimione portulacoides(l.) Aellen, Tamarix parviflora (DC) και Limoniastrum monopetalum (L.

Φυτοεξυγίανση εδάφους από Cd και Pb με τα αλόφυτα: Halimione portulacoides(l.) Aellen, Tamarix parviflora (DC) και Limoniastrum monopetalum (L. ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Π.Μ.Σ.: Περιβαλλοντική και Υγειονομική Μηχανική Μεταπτυχιακή Διατριβή Φυτοεξυγίανση εδάφους από Cd και Pb με τα αλόφυτα: Halimione portulacoides(l.) Aellen,

Διαβάστε περισσότερα

AKAΔΗΜΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ-ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

AKAΔΗΜΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ-ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ AKAΔΗΜΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ-ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΕΣ : ΜΟΤΣΚΑΛΙΔΗΣ ΒΑΛΕΡΙΟΣ, ΠΕΛΕΚΑΝΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η Ψηφιακή Υποδοµή DARIAH-GR. Ελένη Κατσιαδάκη Ακαδηµία Αθηνών, 8 Απριλίου 2014

Τι είναι η Ψηφιακή Υποδοµή DARIAH-GR. Ελένη Κατσιαδάκη Ακαδηµία Αθηνών, 8 Απριλίου 2014 Τι είναι η Ψηφιακή Υποδοµή DARIAH-GR Ελένη Κατσιαδάκη Ακαδηµία Αθηνών, 8 Απριλίου 2014 Η εισαγωγή της διαχείρισης της πληροφορίας και των ψηφιακών µεθόδων έρευνας στο πεδίο των ανθρωπιστικών επιστηµών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΙΟΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Το Δίον ήταν μια αρχαιότατη πόλη στρατηγικής σημασίας και μια από τις πιο φημισμένες μακεδονικές πολιτείες. Η γεωγραφική θέση

Διαβάστε περισσότερα

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Ευγενία Δρακοπούλου Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Τηλ. +302107273570 Fax: +302107246212 E-mail: egidrak@eie.gr Website: http://eie.academia.edu/eugeniadrakopoulou http://www.eie.gr/nhrf/institutes/inr/cvs/cv-drakopoulou-gr.html

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΤΑ: α. Γιατί μετακινούνταν οι άνθρωποι της Κύπρου κατά την Αρχαϊκή Εποχή; Ποιοι μετακινούνταν; Πού μετακινούνταν; Πώς μετακινούνταν;

ΚΑΡΤΑ: α. Γιατί μετακινούνταν οι άνθρωποι της Κύπρου κατά την Αρχαϊκή Εποχή; Ποιοι μετακινούνταν; Πού μετακινούνταν; Πώς μετακινούνταν; ΚΑΡΤΑ: α Πηγή 1: Κείμενο αρχαιολόγου Χιλιάδες ειδώλια, μικρά και μεγάλα, βρέθηκαν σε διάφορα ιερά της Κύπρου. Οι προσκυνητές αφιέρωναν τα ειδώλια στους θεούς και τις θέες τους. Πολλοί άνθρωποι όπως αγρότες,

Διαβάστε περισσότερα

Υπουργείο Πολιτισµού και Τουρισµού ιεύθυνση Εθνικού Αρχείου Μνηµείων

Υπουργείο Πολιτισµού και Τουρισµού ιεύθυνση Εθνικού Αρχείου Μνηµείων ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 19 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 8.30-9.00 ΕΓΓΡΑΦΕΣ 9.00-9.30 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ ρ Μενδώνη Λίνα, Γενική Γραµµατέας ΥΠ.ΠΟΤ. Α ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ 9.30-9.45

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Πολιτικών και Δομικών Έργων

Τμήμα Πολιτικών και Δομικών Έργων Τμήμα Πολιτικών και Δομικών Έργων Πτυχιακή Εργασία: Τοπογραφικό διάγραμμα σε ηλεκτρονική μορφή κεντρικού λιμένα Κέρκυρας και κτιρίου νέου επιβατικού σταθμού σε τρισδιάστατη μορφή και σχεδίαση με AutoCAD

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο Μαργαρίτα Μάου Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΝΑΥΤΙΛΙΑ ΝΟΜΙΚΟ ΚΑΙ ΘΕΣΜΙΚΟ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΤΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ ΠΛΟΙΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ που υποβλήθηκε στο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία "Η ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΣΤΗ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ" Ειρήνη Σωτηρίου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινά Χρόνια. Τι έτρωγαν, Τι έπιναν Οι συνήθειες τους, Ενδυμασία

Βυζαντινά Χρόνια. Τι έτρωγαν, Τι έπιναν Οι συνήθειες τους, Ενδυμασία Βυζαντινά Χρόνια Τι έτρωγαν, Τι έπιναν Οι συνήθειες τους, Ενδυμασία Τι έτρωγαν Στη διατροφή των Βυζαντινών βασικό ρόλο είχαν το ψωμί, τα λαχανικά, τα όσπρια και τα δημητριακά που τα μαγείρευαν με διάφορους

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2008

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2008 ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ-ΘΡΑΚΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 2008 ΝΟΜΟΣ ΕΒΡΟΥ ΣΥΝΟΛΟ 20.000 ΝΟΜΟΣ ΡΟΔΟΠΗΣ ΙΘ' Εφορεία Πρ. Κομοτηνής Έργου 4916 ΙΘ' Εφορεία Πρ. Κομοτηνής Π.Τσατσοπούλου Τηλ:2531022411 FAX:2531021517

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογικό µουσείο Κιµώλου

Αρχαιολογικό µουσείο Κιµώλου Αρχαιολογικό µουσείο Κιµώλου εισαγωγή η παρουσίαση φιλοδοξεί να είναι µια παρουσίαση του µουσείου από την πλευρά του επισκέπτη, χωρίς να έχουµε µιλήσει µε τους αρµόδιους για τις προθέσεις και τους στόχους

Διαβάστε περισσότερα

Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους

Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους Ανεμόσπηλια Αρχανών : τα ευρήματα και η ερμηνεία τους Βογιατζόπουλος Σταμάτης Ιστορικό - Αρχαιολογικό Ιωαννίνων Ζ' Εξάμηνο Υπ.Καθ : Αν. Βλαχόπουλος, Μάθημα: Κρητομυκηναϊκή Θρησκεία Δεκέμβριος 2013 Εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1. το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων

1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1. το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 1 το αρχαιολογικό μουσείο ιωαννίνων 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 2 1:Layout 1 10/2/2009 11:00 μ Page 3 ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΠΥΡΡΟΣ αντίγραφο από πρωτότυπο του 3ου π.χ. αι. της

Διαβάστε περισσότερα

3.4 Αζηίεξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ ζημ ζπμθείμ... 64 3.4.1 Πανάβμκηεξ πνμέθεοζδξ ηδξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ... 64 3.5 οιαμθή ηςκ εηπαζδεοηζηχκ ζηδκ

3.4 Αζηίεξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ ζημ ζπμθείμ... 64 3.4.1 Πανάβμκηεξ πνμέθεοζδξ ηδξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ... 64 3.5 οιαμθή ηςκ εηπαζδεοηζηχκ ζηδκ 2 Πεξηερόκελα Δονεηήνζμ πζκάηςκ... 4 Δονεηήνζμ δζαβναιιάηςκ... 5 Abstract... 6 Πενίθδρδ... 7 Δζζαβςβή... 8 ΘΔΩΡΗΣΙΚΟ ΜΔΡΟ... 12 Κεθάθαζμ 1: Θεςνδηζηέξ πνμζεββίζεζξ βζα ηδκ ακζζυηδηα ζηδκ εηπαίδεοζδ...

Διαβάστε περισσότερα

Πλάτων Πετρίδης ΚΥΡΙΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ. Βυζαντινή μικροτεχνία με έμφαση στην κεραμική Βυζαντινή τοπογραφία και πολεοδομία Βυζαντινή αρχιτεκτονική

Πλάτων Πετρίδης ΚΥΡΙΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ. Βυζαντινή μικροτεχνία με έμφαση στην κεραμική Βυζαντινή τοπογραφία και πολεοδομία Βυζαντινή αρχιτεκτονική Πλάτων Πετρίδης Αναπληρωτής Καθηγητής Βυζαντινής Αρχαιολογίας Διεύθυνση: Φιλοσοφική Σχολή Τομέας Αρχαιολογίας & Ιστορίας της Τέχνης Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, 15784 Αθήνα Τηλέφωνο: 210 7277417 Fax: 210

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΛΑΚΟΣΑΜΙΔΗΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΦΑΡΜΑΚΟΑΝΘΕΚΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑΚΗ ΕΠΙΛΗΨΙΑ Κωνσταντίνα Κυπριανού Α.Τ.:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΚΛΑΔΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΚΛΑΔΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Διπλωματική Εργασία ΘΕΜΕΛΙΩΔΗΣ ΚΛΑΔΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ Του ΚΩΣΤΟΥΛΗ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Ναύπλιο, Βουλευτικό Παρασκευή 9 - Κυριακή 11 Οκτωβρίου 2015 Παρασκευή 9 Οκτωβρίου, απόγευμα Εναρκτήρια Συνεδρία 6.00-6.30: Υποδοχή Συνέδρων και Κοινού 6.30-6.40: Προσφώνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΓΝΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΣΤΑΣΕΙΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΜΕ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΕΠΙΚΤΗΤΗΣ ΑΝΟΣΟΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (AIDS) Αλέξης Δημήτρη Α.Φ.Τ: 20085675385 Λεμεσός

Διαβάστε περισσότερα

1 13Η EBA (Π.Ε. ΛΑΣΙΘΙΟΥ) - ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 13Η EBA (Π.Ε. ΛΑΣΙΘΙΟΥ) ΚΡΗΤΗΣ ΛΑΣΙΘΙΟΥ 2 ΔΕ

1 13Η EBA (Π.Ε. ΛΑΣΙΘΙΟΥ) - ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 13Η EBA (Π.Ε. ΛΑΣΙΘΙΟΥ) ΚΡΗΤΗΣ ΛΑΣΙΘΙΟΥ 2 ΔΕ Α/Α ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΦΟΡΕΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΡΙΘΜΟΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 1 13Η EBA (Π.Ε. ΛΑΣΙΘΙΟΥ) - ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 13Η EBA (Π.Ε. ΛΑΣΙΘΙΟΥ) ΚΡΗΤΗΣ ΛΑΣΙΘΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ

Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ Η ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΕΙΜΕΝΑ ΚΟΜΒΟΥ Ψαράς που κρατάει ψάρια, τοιχογραφία από τον προϊστορικό οικισμό στο Ακρωτήρι της Θήρας, 70 π.χ., Αθήνα, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο. Photo ΥΠ.ΠΟ.Α./ΤΑΠ

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια για την αρχαία κεραμική. Ευρυδίκη Κεφαλίδου

Λίγα λόγια για την αρχαία κεραμική. Ευρυδίκη Κεφαλίδου Λίγα λόγια για την αρχαία κεραμική Ευρυδίκη Κεφαλίδου Η κεραμική είναι το πολυπληθέστερο και πιο συχνό αρχαιολογικό αντικείμενο. Με τη βοήθεια της κεραμικής: α) εντοπίζουμε μια αρχαιολογική θέση β) χρονολογούμε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΣΚΑΦΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΛΩΤΙΝΟΠΟΛΗ

Η ΑΝΑΣΚΑΦΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΛΩΤΙΝΟΠΟΛΗ Η ΑΝΑΣΚΑΦΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΗΝ ΠΛΩΤΙΝΟΠΟΛΗ 1 Στη ΝΑ πλευρά του Διδυμοτείχου, ανάμεσα στη συμβολή των ποταμών Έβρου και Ερυθροποτάμου και το Σιδηροδρομικό σταθμό, υψώνεται ένας βραχώδης οχυρός λόφος γνωστός με

Διαβάστε περισσότερα

1.ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΑ. Μουσείο της Ακρόπολης

1.ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΑ. Μουσείο της Ακρόπολης ΠΡΟΤΥΠΟΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟΙΩΝΙ ΕΙΟΥ ΙΩΝΙ ΕΙΟΥΣΧΟΛΗΣ ΟΜΙΛΟΣ: Πάµε Μουσείο ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: : 2013-14 14 ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Παραράς Ι. ΗΜΙΟΥΡΓΟΙ: Καπιζιώνη Σπυριδούλα Χατζηφούντα Μαριάννα Χιώτη

Διαβάστε περισσότερα

- S P E C I A L R E P O R T - EMPLOYMENT. -January 2012- Source: Cyprus Statistical Service

- S P E C I A L R E P O R T - EMPLOYMENT. -January 2012- Source: Cyprus Statistical Service - S P E C I A L R E P O R T - UN EMPLOYMENT -January 2012- Source: Cyprus Statistical Service This Special Report is brought to you by the Student Career Advisory department of Executive Connections. www.executiveconnections.eu

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ανάπτυξη, Θεσμοί και

Χρηματοοικονομική Ανάπτυξη, Θεσμοί και ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Τομέας Ανάπτυξης και Προγραμματισμού Χρηματοοικονομική Ανάπτυξη, Θεσμοί και Οικονομική

Διαβάστε περισσότερα

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education www.xtremepapers.com UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *6301456813* GREEK 0543/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30

Διαβάστε περισσότερα

*2354431106* GREEK 0543/02 Paper 2 Reading and Directed Writing May/June 2009

*2354431106* GREEK 0543/02 Paper 2 Reading and Directed Writing May/June 2009 UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *2354431106* GREEK 0543/02 Paper 2 Reading and Directed Writing May/June 2009 1 hour 30 minutes

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ EΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση : Λεωφ. Αντ.Τρίτση, Αργοστόλι Κεφαλληνίας Τ.Κ. 28 100 τηλ. : 26710-27311 fax : 26710-27312

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010. (Σπίτι Πολιτισµού, Παλιά Πόλη Ρεθύµνου) Έναρξη - Χαιρετισµοί

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010. (Σπίτι Πολιτισµού, Παλιά Πόλη Ρεθύµνου) Έναρξη - Χαιρετισµοί ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010 09.00 (Σπίτι Πολιτισµού, Παλιά Πόλη Ρεθύµνου) Έναρξη - Χαιρετισµοί 09.15 Ι.Τζαχίλη, «Το Αρχαιολογικό Έργο στην Κρήτη». Προβλήµατα και Προοπτικές 1 η Συνεδρία 09.30 Μ.Βλαζάκη,

Διαβάστε περισσότερα

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *2517291414* GREEK 0543/02 Paper 2 Reading and Directed Writing May/June 2013 1 hour 30 minutes

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΡΕΥΝΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ: ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ

Η ΕΡΕΥΝΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ: ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ Η ΕΡΕΥΝΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ: ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΗΓΩΝ Θεόδωρος Μαρκόπουλος University of Uppsala thodorismark@yahoo.gr Abstract This paper discusses methodological

Διαβάστε περισσότερα

JEREMIE Joint European Resources for Micro to medium Enterprises

JEREMIE Joint European Resources for Micro to medium Enterprises JEREMIE Joint European Resources for Micro to medium Enterprises ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Αθήνα, 1 η Ιουνίου 2010 Σχετικά με την Πρόσκληση Υποβολής Προτάσεων στο «Σχέδιο Επιμερισμού Ρίσκου και Συγχρηματοδότησης» της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑ ΗΜΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΑΚΑ ΗΜΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΚΑ ΗΜΙΑ ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ :ΤΥΠΟΙ ΑΕΡΟΣΥΜΠΙΕΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΠΟΥ ΑΣΤΡΙΑ: ΕΥΘΥΜΙΑ ΟΥ ΣΩΣΑΝΝΑ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΓΟΥΛΟΠΟΥΛΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ 1 ΑΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΤΥΦΛΩΣΗ

ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE ΑΠΟ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΤΥΦΛΩΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΕΠΗΡΕΑΣΜΟΥ ΤΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ- ΑΠΟΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ BRAILLE

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιόπη Κρητικάκου-Νικολαροπούλου

Καλλιόπη Κρητικάκου-Νικολαροπούλου Καλλιόπη Κρητικάκου-Νικολαροπούλου Ειδική Λειτουργική Επιστήµων Β Πρόγραµµα «Ελληνικός Κόσµος και Ανατολή» Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών Τοµέας Ελληνικής και Ρωµαϊκής Αρχαιότητος Τηλ. +30 210-7273681 Fax:

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική»

Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική» Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Πληροφορικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Πληροφορική» Μεταπτυχιακή Διατριβή Τίτλος Διατριβής Επίκαιρα Θέματα Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Ονοματεπώνυμο Φοιτητή Σταμάτιος

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επιστήμη και Τεχνολογία Τροφίμων και Διατροφή του Ανθρώπου» Κατεύθυνση: «Διατροφή, Δημόσια

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. 3. ΥΠΟΤΡΟΦΙΕΣ 1992-5 Υποτροφία του Ιδρύµατος Κρατικών Υποτροφιών (Ι.Κ.Υ.).

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. 3. ΥΠΟΤΡΟΦΙΕΣ 1992-5 Υποτροφία του Ιδρύµατος Κρατικών Υποτροφιών (Ι.Κ.Υ.). ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Επώνυµο: ΧΡΥΣΟΒΙΤΣΑΝΟΥ Όνοµα: ΒΑΣΙΛΙΚΗ Επάγγελµα: Αρχαιολόγος, Επίκουρος καθηγήτρια Αρχαιολογίας στο Τµήµα Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης του Τ.Ε.Ι. Αθήνας

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Ιστορίας. Ελένη Ζέρβα

Εργασία Ιστορίας. Ελένη Ζέρβα Εργασία Ιστορίας U«Μυκηναϊκός Πολιτισµός» UΜε βάση τις πηγές και τα παραθέµατα Ελένη Ζέρβα Α1 Μελετώντας τον παραπάνω χάρτη παρατηρούµε ότι τα κέντρα του µυκηναϊκού κόσµου ήταν διασκορπισµένα στον ελλαδικό

Διαβάστε περισσότερα