Χωρίς επαρκείς ποσότητες αερίου και το «Αμαθούσα»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Χωρίς επαρκείς ποσότητες αερίου και το «Αμαθούσα»"

Transcript

1 01-OIK_COVER_OIK_01 24/03/15 20:47 Page 2 ΛΕΥΚΩΣΙΑ, Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 Eτος 1 ο Aρ. φύλλου 17 Εβδομαδιαία Οικονομική και Πολιτική Εφημερίδα w w w. k a thimerini. com. cy/ financial Τιμή: 1,50 ΖΗΤΗΣΤΕ ΣΗΜΕΡΑ Πατρίδα Δανεισμένη Ζητήστε μαζί με την Οικονομική Καθημερινή το άλμπουμ του Μανώλη Μητσιά «Πατρίδα Δανεισμένη». Το άλμπουμ περιλαμβάνει 11 λαϊκά τραγούδια σε στίχους Κώστα Μαρδά και μουσική Χρήστου Νικολόπουλου και Μιχάλη Τερζή. ΤΑ ΛΕΦΤΑ ΣΤΑ ΛΕΦΤΑ Αυξάνονται οι πλούσιοι του πλανήτη Το 2014 ήταν μια καλή χρονιά για τους πλούσιους του πλανήτη. Το 2015, παρά την αστάθεια και την αβεβαιότητα, α- ναμένεται να είναι ακόμα καλύτερο. Αυτό το αισιόδοξο συμπέρασμα προκύπτει από την ετήσια έρευνα της διεθνούς εταιρείας διαχείρισης πλούτου Knight Frank και αφορά ό- σους διαθέτουν περιουσία άνω των 30 εκατομμυρίων δολαρίων. Σελ. 18 ΙΣΠΑΝΙΑ Ανακάμπτει η αγορά κατοικίας Σε πορεία σταδιακής ανάκαμψης κινούνται οι τιμές για αγορά κατοικίας στην ισπανική αγορά, σύμφωνα με έκθεση του οίκου πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch. Θετικό σημάδι είναι το γεγονός ότι οι τιμές παρουσίασαν ετήσια άνοδο 1,8% κατά τη διάρκεια του τέταρτου τριμήνου του Πρόκειται για τη μεγαλύτερη αύξηση από το Σελ ΣΗΜΕΡΑ ΜΑΡΙΝΕΣ Γενικός Δείκτης Oγκος συναλλαγών (χιλιάδες ) 80,48 18/3 19/3 20/3 23/3 24/3 753, ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ Δύο νέα καταστήματα δημιουργεί η Lidl Πυρετός προετοιμασιών για Αγία Νάπα - Λάρνακα Στην περαιτέρω ανάπτυξη του δικτύου της Lidl Cyprus αναμένεται να συμβάλει η λειτουργία δύο νέων καταστημάτων στην περιφέρεια της Λεμεσού και της Λάρνακας, η οποία βρίσκεται στα άμεσα σχέδια, τονίζει στην «Κ» ο γενικός διευθυντής της εταιρείας Χρυσοβαλάντης Καραγιάννης. Παράλληλα, όσον αφορά στο ελληνικό ζήτημα και σε περίπτωση εξόδου από την Ευρωζώνη, ο κ. Καραγιάννης διαβεβαιώνει ότι η εταιρεία δρα αυτόνομα, επηρεαζόμενη από τα κυπριακά δεδομένα και προσαρμοζόμενη σε αυτά, και ότι οποιαδήποτε ε- ξέλιξη στην Αθήνα δεν πρόκειται να επηρεάσει τη δομή του ομίλου. Σελ. 8 Σε μελέτη των προοπτικών επιδίδονται οι αρμόδιες ομάδες που προετοιμάζουν την προκήρυξη προσφορών στη μαρίνα Αγίας Νάπας, την ώρα που σε πυρετώδεις προετοιμασίες βρίσκονται οι υπεύθυνοι της μαρίνας Λάρνακας για να προλάβουν τα χρονοδιαγράμματα της νέας παράτασης που έχει δοθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο, προκειμένου η κοινοπραξία Ζήνων να καταλήξει μέχρι την ερχόμενη ε- βδομάδα σε οικονομική συμφωνία με την Κυβέρνηση. Σελ. 9 ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ Χαώδης η διαφορά στην αξία Βελγίου με Κύπρο Οι Βέλγοι διεθνείς έχουν αξία 360 εκατομμύρια, 400 χιλιάδες ευρώ και οι συνάδελφοί τους Κύπριοι μόλις 7 εκατομμύρια, 175 χιλιάδες ευρώ. Οι δύο εθνικές κοντράρονται το Σάββατο (28/03) στις Βρυξέλλες. Σελ Χωρίς επαρκείς ποσότητες αερίου και το «Αμαθούσα» Η Λευκωσία έχει ενημερωθεί ότι και η δεύτερη γεώτρηση στο «9» δεν απέδωσε Ανεπαρκείς ποσότητες φυσικού α- ερίου δείχνουν τα αποτελέσματα και στο κοίτασμα «Αμαθούσα». Η Λευκωσία έχει ήδη ενημερωθεί από το κονσόρτιουμ ΕΝΙ/KOGAS πως και η δεύτερη γεώτρηση στο τεμάχιο «9» δεν απέδωσε τα αναμενόμενα. Η Κυβέρνηση, διά του αρμόδιου Υπουργού Ενέργειας Γιώργου Λακκοτρύπη, θα ανακοινώσει και επίσημα τα αποτελέσματα, αύριο Πέμπτη. Τα νέα από το «Αμαθούσα» έρχονται να συμπληρώσουν τα αρνητικά αποτελέσματα από την πρώτη ερευνητική γεώτρηση του κονσόρτιουμ στο κοίτασμα «Ονασαγόρας», όπου επίσης δεν εντοπίστηκε επαρκής ποσότητα φυσικού αερίου. Η ΕΝΙ, με την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων από το κοίτασμα «Αμαθούσα», αναμένεται να αποσύρει την πλατφόρμα και το γεωτρύπανό της από την κυπριακή ΑΟΖ για τους επόμενους τρεις μήνες, επικαλούμενη λόγους συντήρησης. Ανεξάρτητα, πάντως, από τον μη εντοπισμό φυσικού αερίου στο τεμάχιο «9», το κονσόρτιουμ έχει τη συμβατική υποχρέωση να προχωρήσει με ερευνητικές γεωτρήσεις στα τεμάχια «2» και «3», σύμφωνα με τα Συμβόλαια Αναλογικού Καταμερισμού που υπέγραψε το 2012 με την Κυπριακή Δημοκρατία, εκτός και αν ακολουθήσει το προηγούμενο της TOTAL. Σελ. 3 Στις Aλπεις τσάκισαν τα γερμανικά φτερά Οι Υπουργοί Εξωτερικών και Μεταφορών της Γερμανίας, Στάνμαϊερ και Ντομπρίντ, σε αεροσκάφος του Υπουργείου Αμυνας έτοιμο να απογειωθεί για την περιοχή Μπαρσελονέτ στη νότια περιοχή των γαλλικών Άλπεων, όπου κατέπεσε το Airbus A320 της εταιρείας German Wings, χθες το μεσημέρι με αποτέλεσμα να σκοτωθούν και οι 150 επιβαίνοντες. Εκτός από την τεράστια ανθρώπινη τραγωδία, το χθεσινό δυστύχημα σηματοδοτεί μεγάλο πλήγμα για ευρωπαϊκές αερομεταφορές οι οποίες μέχρι χθες θεωρούνταν ασφαλείς έως και «αλεξίσφαιρες». Σελ. 13 Η αγορά των ΑBS από την ΕΚΤ δεν περνάει από την Κύπρο Παρατηρείται μεγάλη στασιμότητα ως προς την άντληση ρευστότητας και κεφαλαίων Πριν από την αναγγελία της ποσοτικής χαλάρωσης για την αγορά ο- μολόγων από τον Μάριο Ντράγκι και την ΕΚΤ, ανακοινώθηκαν ακόμη δυο προγράμματα με στόχο τη μείωση του αποπληθωρισμού και την κατάκτηση του 2% του πληθωρισμού στην Ευρώπη: τα TLTROs και τα ABS αντίστοιχα, με το μεν πρώτο να δίνει το δικαίωμα στις τράπεζες να διεκδικήσουν χρηματοδότηση για να την διοχετεύσουν στην επιχειρηματικότητα, για το δε δεύτερο θα έπρεπε, με πρωτοβουλία της Κεντρικής, να έχει ήδη εκπονηθεί νομοθετικό πλαίσιο εφόσον τα προγράμματα ανακοινώθηκαν ουσιαστικά το καλοκαίρι του Κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί όταν στην Ευρώπη παρουσιάζουν ολοένα αυξανόμενο ενδιαφέρον οι πωλήσεις τιτλοποιημένων χαρτοφυλακίων (ABS) με τις τράπεζες να αντλούν ρευστότητα και να αντιμετωπίζουν με αυτόν τον τρόπο αποτελεσματικότερα τον πονοκέφαλο των μη εξυπηρετούμενων δανείων, που ταλανίζει και το κυπριακό χρηματοπιστωτικό σύστημα αλλά και τη χορήγηση του ELA. Σελ. 6 EPA Αγώνας δρόμου της Αθήνας για 3,1 δισ. ευρώ Στο κόκκινο τα δημόσια ταμεία Τους όρους και τις προϋποθέσεις για την παροχή ρευστότητας από την Ευρωζώνη αναζητά η κυβέρνηση, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες, εάν δεν αλλάξει κάτι τις επόμενες ημέρες, τα δημόσια ταμεία θα βρεθούν στο «κόκκινο» την ερχόμενη Δευτέρα. Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση προσπαθεί να διαμορφώσει μία πρώτη λίστα μέτρων και παρεμβάσεων, που θα δώσει τη δυνατότητα να ξεκλειδώσει ρευστότητα έως και 3,1 δισ. ευρώ. Σελ. 14 Σφίγγει ο κλοιός για αποκρατικοποιήσεις Δεν τηρούνται τα χρονικά όρια Σοβαρό κίνδυνο εκτροχιασμού τόσο από πλευράς χρονοδιαγραμμάτων όσο και των επιδιωκόμενων στόχων διατρέχει το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων ημικρατικών οργανισμών. Σε καλό δρόμο βρίσκονται οι διαδικασίες που αφορούν την cyta. Έντονη κινητικότητα παρατηρείται και στην Αρχή Λιμένων. Εκεί όπου φαίνεται ότι οι διαδικασίες κινούνται με νωχελικούς ρυθμούς είναι στην ΑΗΚ, όπου αναμένεται ο διορισμός συμβούλων. Σελ. 4 Τρόικα και ΕΚΤ ανησυχούν για ΚΤΚ Ζητούν συνεχή ενημέρωση Με ανησυχία παρακολουθούν Βρυξέλλες και Φραγκφούρτη τα όσα διαδραματίζονται στην ΚΤΚ και ιδιαίτερα το ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων που προκύπτει για την Χρ. Γιωρκάτζη. Η Τρόικα, άλλωστε, ζητά να τηρείται πλήρως ενήμερη για τις εξελίξεις από την Κυβέρνηση. Η άλλοτε κραταιά γυναίκα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας έχει κατορθώσει να ενώσει τον πολιτικό κόσμο ε- ναντίον της, με τα κόμματα να ζητούν την παραίτησή της, το Προεδρικό να την βλέπει ως κόκκινο πανί και τον ΠτΔ να κινεί νομικές διαδικασίες για την παύση της. Σελ. 5 Μελετάται δημιουργία αναπτυξιακής τράπεζας Nέα δάνεια για επιχειρήσεις Σε ανοικτό διάλογο βρίσκεται η Κυβέρνηση με την ΕΤΕπ ενόψει του ενδεχόμενου δημιουργίας αναπτυξιακής τράπεζας, ανέφερε ο Υπ. Οικονομικών, Χάρης Γεωργιάδης. Α- ναφερόμενος σε ευρωπαϊκά προγράμματα, είπε ότι εντός του 2015 αναμένονται νέες χρηματοδοτήσεις και δανειοδοτήσεις επιχειρήσεων. Σελ. 7 ΤΕΥΧΟΣ 36 ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΣΧΟΛΙΟ / Tου ΜΙΧAΛΗ ΤΣΙΚΑΛΑ Και η ΚτΚ θέλει τον ξένο της Ο πασχαλινός μπουφές αλλιώς νέες, εύκολες συνταγές για να πρωτοτυπήσετε στο πασχαλινό σας τραπέζι. AYTH THN ΚΥΡΙΑΚΗ 29 ΜΑΡΤΙΟΥ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ Βασικό ζήτημα αρχής για τον Νίκο Αναστασιάδη και για τη χώρα γενικότερα, είναι να βρει η Κεντρική τον άνθρωπο εκείνο που θα της δώσει το κύρος που της αρμόζει. Πέρα από τις εξελίξεις με τη Χρυστάλλα Γιωρκάτζη και χωρίς να θέλω να προκαταλάβω καμία από αυτές, το περίγραμμα της θέσης του Διοικητή της Κεντρικής πρέπει - κατά τη γνώμη μου - ν ακολουθήσει τα χνάρια που ακολούθησαν και οι τράπεζές μας. Δεν είναι τυχαίο ότι, σε Τράπεζα Κύπρου και Ελληνική Τράπεζα, ήρθαν να αναλάβουν στα δύσκολα άνθρωποι «ψημένοι» στο βαθύ τραπεζικό ωκεανό του εξωτερικού. Η γνώση και η εμπειρία που έφεραν, έκαναν όσους επιχειρηματολογούσαν για «ξενόφερτα έθιμα» να σιωπήσουν εφόσον είναι στελέχη εγνωσμένης αξίας, χωρίς διασύνδεση με την Κύπρο κατά το παρελθόν και αν μη τι άλλο μιλάνε μαζί τους όλα τα μεγάλα ειδησεογραφικά πρακτορεία του κόσμου, λέγοντας πως η Κύπρος τα πάει καλά και πως είναι στο σωστό δρόμο. Η ουσία, στην τελευταία πρόταση, είναι πως εκ της θέσεώς τους δεν έχουν την πολυτέλεια να μην πουν τα πράγματα με το όνομά τους, εφόσον είναι μεν εδώ, αλλά είναι και «περαστικοί» και κοιτάνε και τη δική τους υστεροφημία. Αν μη τι άλλο, δεν περιμένουν να τελειώσουν τη δουλειά τους στην τράπεζα για να πιάσουν δουλειά σε άλλο πόστο της Δημοκρατίας. Πλέον, με την Κεντρική Τράπεζα να περνάει και πάλι το δικό της Ρουβικώνα, είναι δεδομένο πως ήδη υ- πάρχουν κάτι παραπάνω από σκέψεις για αντικατάσταση της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη, άρα και εξεύρεσης ατόμου για κάλυψη της θέσης. Εμείς, που μιλάμε την ίδια γλώσσα μεταξύ μας, < Ήρθαν οι ξένοι που μιλάνε άλλη γλώσσα από τη δική μας και στρώσανε τα πράγματα σιγά-σιγά. Γιατί να μην συμβεί το ίδιο και στην ΚτΚ ή μήπως δεν θέλουμε... ξένους διαιτητές να σφυράνε στο δικό μας πρωτάθλημα; στις δικές μας τράπεζες δεν τα πήγαμε και τόσο καλά. Κάνω λάθος; Ήρθαν οι ξένοι που μιλάνε άλλη γλώσσα από τη δική μας και στρώσανε τα πράγματα σιγά-σιγά. Γιατί να μην συμβεί το ίδιο και στην ΚτΚ ή μήπως δεν θέλουμε... ξένους διαιτητές να σφυράνε στο δικό μας πρωτάθλημα; Άνθρωποι με γνώσεις στην οικονομία και διαχείριση δύσκολων καταστάσεων υπάρχουν πολλοί, ειδικά τώρα που δεν έχουμε την πίεση των αποφάσεων και το μόνο πράγματι που μας χρειάζεται είναι ηρεμία στην Αγία Παρασκευή, καθαρό μυαλό και ένα επίπεδο συνεννόησης, πέρα από προσωπικές έριδες και βολές μεταξύ των εξουσιών. Δηλαδή, τα βασικά: να κάνεις τη δουλειά σου και μόνο αυτή. Είναι μια συζήτηση και ένα ενδεχόμενο που πρέπει να πέσει στο τραπέζι, γιατί τα μόνο πράγματα που πέφτουν μέχρι στιγμής είναι τα σαγόνια μας από τα όσα ακούσαμε και είδαμε από τους γκρικσπίκινκ διοικητές της Κεντρικής. Αφήστε που, με ξένο στην ΚτΚ, αποφεύγεις και το ενδεχόμενου ασυμβίβαστου, οπότε φυλάμε τα ρούχα μας για να έχουμε τα μισά... Nicosia - Limassol, Tel.:

2 02-OIK_SHMEIOMATARIO_KATHI 24/03/15 19:49 Page 2 2 l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΣΕΛΙΔΑ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΟΜΗΡΟΥ & ΣΕΒΕΡΗ Η UHU του Φούλη και ο τζάμπα μάγκας! Γράφει ο ΟΝΑΣΑΓOΡΑΣ Αναβρασμός επικρατεί στα κόμματα με τις εσωτερικές διεργασίες και τις λίστες για τους υποψήφιους που θα φιγουράρουν ως εκλεκτοί στα ψηφοδέλτια των βουλευτικών. Μπορεί για τους απλούς πολίτες να είναι πολύ νωρίς, από κάποιους κομματικούς αξιωματούχους όμως έχει αρχίσει η γκρίνια ότι είναι ήδη πολύ αργά. Απ ό,τι ακούω στον ΔΗΣΥ -με τα συσσωρευμένα προβλήματα- κάποια μεγαλοστελέχη θεωρούν πως εάν άρχιζαν οι ζυμώσεις για τον προεκλογικό ίσως να δημιουργείτο ένα θετικό ρεύμα το οποίο θα λειτουργούσε και... συγκολλητικά. Ο φόβος ότι τα καπετανάτα θα ξεφύγουν από τον έλεγχο με αποτέλεσμα μια νέα διάσπαση όπως συνέβηκε με το ΕΥ- ΡΩΚΟ, είναι κάτι περισσότερο από ζωντανός. Ο Φούλης, όμως, φαίνεται πως έχει την δική του... UHU για να συγκολλήσει το κόμμα. Θέλει ξεκάθαρες λύσεις και αναμένει να ξεκαθαρίσουν οι θέσεις και οι προθέσεις όλων στα αρμόδια όργανα του κόμματος, κάτι που, ό- πως λέει σε πολύ κοντινούς του, θα δυναμώσει τελικά το κόμμα, παρά την τρικυμία που θα προκαλέσει. Ανάλογη είναι η αγωνία και στα υπόλοιπα κόμματα, ακόμα και στο ΑΚΕΛ. Όπως σας είχα γράψει τις προάλλες, στο κόμμα επικρατεί μια ανήσυχη η- ρεμία με διασπορά φημών για στελέχη που τηρούν προσωπική ατζέντα. Κάτι που το κόμμα του λαού δεν επιτρέπει για κανέναν. Όπως μου ανέφερε έμπειρο στέλεχος της αριστεράς, μια φορά την πάθαμε με τον Χριστόφια και νουν δεν βάζουμε....ο ίδιος επιμένει πως το ΑΚΕΛ χρειάζεται όσο ποτέ την έναρξη ενός εσωτερικού διαλόγου γιατί τα δικά του καπετανάτα όσο κι αν δρουν συγκαλυμμένα, ενδέχεται να προκαλέσουν μεγάλα ρήγματα σε μια περίοδο που το κόμμα αιμορραγεί. «Παιδιά, όλοι εσείς να υποβάλετε αίτηση, κάνουμε προσλήψεις!» Εκλελεγμένο στέλεχος του ΑΚΕΛ α- νέφερε πρόσφατα, μεταξύ σοβαρού και αστείου, ότι κανένας δεν πρόκειται να τολμήσει από τα στελέχη του κόμματος να προωθήσει ατομική ατζέντα γιατί θα τον παρασύρει ο οδοστρωτήρας της μάζας του κόμματος. Ο συνομιλητής του γέλασε δυνατά και του απάντησε: Μην το ξαναπείς αυτό ούτε γι αστείο γιατί θα γεμίσουμε Λιλλήκες. Ο οδοστρωτήρας τον Λιλλήκα τον έκανε κομματάρχη!. Πάντως, στο κόμμα του λαού, για πρώτη φορά, επικρατεί τεράστια αμηχανία για επιλογή των νέων δυνάμεων. Δύο ανεπίσημες κρούσεις πήραν ως απάντηση ένα παγωμένο να δούμε... Στο ΔΗΚΟ τα πράγματα είναι μια αναπνοή από τον πόλεμο. Τα στρατόπεδα βρίσκονται παραταγμένα εδώ και καιρό και αναμένεται ποιος θα ρίξει την πρώτη τουφεκιά. Ο Νικόλας αποφάσισε να προσφύγει στη βάση και να τραβήξει όσους μπορεί και από άλλους χώρους. Ναι, ο πρόεδρος αποφάσισε να κατέβει στον λαό! Έχουν ήδη προγραμματιστεί συγκεντρώσεις σε Λάρνακα, Πάφο και Λευκωσία από 26 Μαρτίου μέχρι 3 Απριλίου. Πρόκειται για συγκεντρώσεις ανοικτού και ε- λεύθερου διαλόγου και ο πρόεδρος του ΔΗΚΟ και οι συνεργάτες του θέλουν να ακούσουν την φωνή του λαού στα θέματα της οικονομίας... Διερωτάστε γιατί δεν οργανώθηκε συγκέντρωση στη Λεμεσό;... Αθηνά, Άγγελε, γνωρίζετε κάτι;... Πάντως στο ΔΗΚΟ από καιρό αντιγράφουν πρακτικές του ΣΥΡΙΖΑ. Πολύ πρόσφατα μάλιστα έχουν γίνει πιο ΣΥ- ΡΙΖικοί και από αυτό το ΑΚΕΛ! Κατηγορούν τον Χάρη και τον Νίκαρο για την μη στήριξη στην Ελλάδα και επιζητούν επαναδιαπραγμάτευση του μνημονίου με περισσότερο σθένος ακόμα και α- πό τον Λουκαϊδη! Ο Νικόλας πειραματίζεται. Και το πείραμα θα έχει συγκεκριμένη διάρκεια. Μετά θα αναλάβουν πιο άμεσο ρόλο οι επικοινωνιολόγοι και τα ΜΜΕ... Ιδιαίτερα τα τηλεοπτικά... Δεν είναι όμως ο μόνος που παίζει στην τηλεοπτική σκακιέρα. Εδώ σας έ- χω είδηση! Για κάποιους θα είναι ειδησάρα! Λοιπόν: Ένα πουλάκι μου κελάηδησε ότι ο Νίκαρος φέρεται να ετοιμάζει τηλεοπτικό κανάλι! Όλα εντάσσονται στο πρότζεκτ five more years αν και μετά την επέλαση του τυφώνα Χρυστάλλα και τις καταμετρούμενες στις δημοσκοπήσεις συνέπειες όλα φαίνεται να είναι στο αέρα. Πάντως όσο κι αν όλες οι ενέργειες γίνονται σε κλειστό κύκλο, κάποιες λεπτομέρειες έχουν διαρρεύσει. Φαίνεται όμως πως δεν το έχει ακούσει α- κόμη ο Λουκής! Γι αυτό και η στήριξη στον Νίκαρο παραμένει αναλλοίωτη και σε υψηλές δόσεις! Δεν ξέρω εάν θα συνεχιστεί στα ίδια επίπεδα μετά από την σημερινή στήλη και απολογούμαι προκαταβολικά εάν έχω δημιουργήσει οποιοδήποτε πρόβλημα, ά- θελά μου. Εγώ τα άκουσα και τα γράφω. Γνωρίζω βέβαια και τον Λουκή που ό,τι γράφει δεν... ξεγράφει... Σόρυ Νίκαρος... Η διαπλοκή πολιτικής και ΜΜΕ δεν είναι νέο φρούτο, ιδιαίτερα στον τόπο μας. Παλαιότερα καναλάρχης έκλεινε συνεντεύξεις υποψήφιων βουλευτών στο γραφείο του με ταρίφα. Αγαπούσε μάλιστα ιδιαίτερα δύο υποψήφιους που τώρα ηγούνται διαφορετικών κομμάτων και δεν τους χρέωνε... ΚΥΠΕ Κάποιος φαίνεται να τον έχει ζηλέψει...στις επόμενες βουλευτικές ε- κλογές προβλέπεται ότι τα διαδικτυακά ΜΜΕ και τα κοινωνικά δίκτυα θα οργιάσουν. Ο ρόλος τους θα είναι ισοδύναμος αν όχι και πιο σημαντικός και από αυτόν των τηλεοπτικών καναλιών. Κάποιοι επιτήδειοι φαίνεται να το έ- χουν αντιληφθεί έγκαιρα αυτό και δρουν από τώρα στο παρασκήνιο. Έ- νας από αυτούς ο οποίος έχει μεγάλες άκρες στη cyta αλλά και κάποιες ά- κρες στο ποδόσφαιρο, ονειρεύεται να κτίσει την δική του μηντιακή, διαδικτυακή αυτοκρατορία. Ως εδώ καλά. Ο καθείς μπορεί να ονειρεύεται... Η ιστορία άρχισε να μυρίζει (για να μην χρησιμοποιήσω πιο επιβαρυντικό ρήμα) όταν ο εκπαιδευόμενος μάγος των websites χρησιμοποίησε για πρώτη φορά ένα μεγάλο και βαρύ όνομα: Νίκαρος! Ναι, αυτό διαδίδει, αγαπητέ Νίκαρε! Ότι η αυτοκρατορία κτίζεται εξ ονόματός σου! Κάποιοι άρχισαν να γελούν στο άκουσμα της είδησης. Κάποιοι άλλοι το αντίκρισαν με σκεπτικισμό και με ένα λες να.... Μήπως, αγαπητέ Νίκαρε, να ξεκαθάριζες τη θέση σου; Σαν να έχουν αυξηθεί επικίνδυνα οι τζάμπα μάγκες σ αυτόν τον τόπο; Στο νοητό σταυροδρόμι της ε- ξουσίας της Κύπρου ο Πρόεδρος ξεκινά την ανάβασή του από τον πάτο του πηγαδιού των τειχών στην οδό Ομήρου που διαπερνά τον πολιτικό μας βουλευτικό πολιτισμό εντός του παρηκμασμένου πολυπολιτισμικού κήπου, για να ανέβει με κακουχίες ιερομάρτυρα τον Λόφο της Σεβέρη, ξαποσταίνοντας για λίγο από τα πολεμικά παίγνια υπό το θλιμμένο βλέμμα του υπό απόκρυψη τις νύχτες Κυριάκου Μάτση. Όταν ό- μως ο λόφος καταληφθεί, είτε συγκυριακά είτε από τακτική μαεστρία, τα λάφυρα είναι μεθυστικά.τον κατήφορο της επιστροφής στην οδό Ομήρου δεν τον ε- πέλεξε ποτέ κανείς. ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑΡΙΟ Το ζεύγος Νίκου και Άντρης Αναστασιάδη. Η κ. Χριστίνα Παυλίδου. Η κ. Λήδα Κουρσουμπά. Η κ. Πόπη Κανάρη. Της ΔΗΜΗΤΡΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ Φιλανθρωπικό γκαλά δείπνο διοργάνωσε το Καραϊσκάκειο Ί- δρυμα στο Προεδρικό Μέγαρο στην παρουσία εκλεκτών καλεσμένων. Το σύνθημα «Για ένα κόσμο χωρίς λευχαιμία» στιγμάτισε όλη την εκδήλωση, το ψυχαγωγικό μέρος της οποίας ανέλαβε η βραβευμένη σοπράνο, Αναστασία Ζαννή και ο μαέστρος Γιάννης Χατζηλοϊζου. Κύριος ομιλητής της βραδιάς ήταν ο πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης ο οποίος, μεταξύ άλλων, δήλωσε πως τιμά τους δότες μυελού των οστών που το 2014 έδωσαν ελπίδα ζωής σε πάσχοντες συνανθρώπους μας. Τόνισε επίσης πως πρέπει να θυμηθούμε ότι το Καραϊσκάκειο Ίδρυμα δημιουργήθηκε το 1996 από μια μικρή ομάδα ανθρώπων που όραμα είχαν τη δημιουργία ενός κυπριακού αρχείου εθελοντών δοτών μυελού των οστών. Ένα αρχείο, στο οποίο να μπορούν να αποτείνονται ασθενείς με λευχαιμία που χρήζουν μεταμόσχευσης. Αναφέρθηκε ε- πίσης στην μέχρι σήμερα επιτυχία του ιδρύματος, το αίσθημα αλληλεγγύης του κόσμου που προωθεί και το κοινωνικό έργο που επιτελεί όλα αυτά τα χρόνια. Συνεχάρη επίσης τα Διοικητικά Συμβούλια του Καραϊσκάκειου και του ΚΕΜΑΚ, τη διεύθυνση, τους λειτουργούς και συνεργάτες του Ιδρύματος, για το έργο που ε- πιτελούν, και τους ευχήθηκε να συνεχίσουν τη μέχρι σήμερα πορεία τους. Νέο πολιτικό γραφείο απέκτησε ο Μάριος Καρογιάν και τα εγκαίνιά του τελέστηκαν με κάθε λαμπρότατα στην παρουσία πολιτικών προσώπων και ένθερμων υ- ποστηρικτών του πολιτικού. Δίπλα στο σύζυγό της ήταν επίσης η πάντα εντυπωσιακή Ροντίκα Καρογιάν, στηρίζοντάς τον. Ο κ. Καρογιάν έστειλε με αφορμή τα ε- γκαίνια του πολιτικού του γραφείου, πολιτικά μηνύματα μέσα από την ομιλία του. «Έχω τη συνείδησή μου καθαρή, επειδή ξέρω πως έπραξα εκείνο που άρμοζε σε ένα κεντρώο κόμμα, ένα κόμμα με ατζέντα εθνικής ενότητας και πολιτικής και οικονομικής σταθερότητας. Κυρίως, όμως έχω ήσυχη τη συνείδησή μου, γιατί το κόστος των πολιτικών αποφάσεών μου δεν πλήρωσε το κόμμα, αλλά εγώ προσωπικά. Ήθελα πάντα ένα κόμμα ανοιχτό στην κοινωνία, πιστό στις αξίες του, προσηλωμένο στις αρχές του, συμμετοχικό και, πάνω απ όλα, υπεύθυνο», ανέφερε μεταξύ άλλων. Η ατζέντα αυτή την εβδομάδα μας στέλνει στην IKEA την Πέμπτη 26 Μαρτίου στις 10:30π.μ. για να πάρουμε μια πρώτη γεύση από το νέο, μεγαλύτερο εστιατόριο ΙΚΕΑ. Η εταιρεία Φώτος Φωτιάδη και η Jose Cuervo μας καλούν την Δευτέρα 30 Μαρτίου στις 17:00 στο Canteen Bar στο λανσάρισμα του νέου διαγωνισμού της εκλεκτής τεκίλας της οικογένειας Cuervo και νούμερο έ- να σε πωλήσεις στον κόσμο, ό- που μπαρίστες απ όλο τον κόσμο και την Κύπρο, καλούνται σε αποστολή στο Μεξικό, σε μια ανεπανάληπτη εμπειρία, όπου μόνο οι καλύτεροι κερδίζουν. Η κ. Ροντίκα Καρογιάν. Στιγμιότυπο από το event. Η κ. Αθηνά Κυριακίδου. Ο κ. Μάκης Κεραυνός και ο κ. Μάριος Καρογιάν. Πρόεδρος Δ.Σ.: ΚΩΣΤΑΣ ΙΟΡΔΑΝΙΔΗΣ Διευθύνων Σύμβουλος: ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΛΟΤΤΙΔΗΣ Διευθυντής: ΑΝΔΡΕΑΣ ΠΑΡΑΣΧΟΣ Διευθυντής Σύνταξης: ΓΙΑΝΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ Αρχισυντάκτης Οικονομικού: ΜΙΧΑΛΗΣ TΣΙΚΑΛΑΣ Υπεύθυνος Υλης: MIXAΛΗΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Υπεύθυνος Ατελιέ: ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΔΑΜΙΑΝΟΥ Iδιοκτησία «Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΕΚΔΟΣΗ ΚΥΠΡΟΥ ΛΤΔ» Νίκου Κρανιδιώτη 7Ε, 3ος όροφος, 2411 Έγκωμη, Λευκωσία, Κύπρος Τηλ.: Fax: Σύνταξη Fax: Διαφημιστικό Τμήμα - Μικρές Αγγελίες ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, αναπαραγωγή, διασκευή ή απόδοση του περιεχομένου της εφημερίδας με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του εκδότη. Eκδίδεται σε συνεργασία και μετά από άδεια της εταιρείας ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Α.Ε. Διευθυντής: ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ n Διεύθυνση συντάξεως: ΝΙΚΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ - ΚΩΣΤΗΣ ΦΑΦΟΥΤΗΣ

3 03-OIK_POLITIKI_KATHI 24/03/15 21:05 Page 3 Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΤΟ ΘΕΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ l 3 Δυσάρεστα τα νέα και από το «Αμαθούσα» Ούτε και στη δεύτερη γεώτρηση εντοπίστηκε αρκετό φυσικό αέριο Της ΜΈΛΑΝΗΣ ΑΝΤΩΝΊΟΥ Αποκαρδιωτικές οι ενδείξεις που έχει η Λευκωσία από την ερευνητική γεώτρηση στο κοίτασμα «Αμαθούσα», αφού σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ» και η δεύτερη γεώτρηση από το κονσόρτιουμ της ΕΝΙ/KOGAS στο τεμάχιο 9 της κυπριακής ΑΟΖ ολοκληρώνεται με απογοητευτικά αποτελέσματα. Συγκεκριμένα, τα αποτελέσματα αυτής της νέας γεώτρησης αναμένονται να ανακοινωθούν και επίσημα από την Κυβέρνηση και τον αρμόδιο Υπουργό, Γιώργο Λακκοτρύπη, πριν από το τέλος της εβδομάδας. Τα νέα από το «Αμαθούσα» έρχονται να συμπληρώσουν τα αρνητικά αποτελέσματα από την πρώτη ερευνητική γεώτρηση του κονσόρτιουμ στο κοίτασμα «Ονασαγόρας», όπου ε- πίσης δεν εντοπίστηκε επαρκής ποσότητα φυσικού αερίου. Η ΕΝΙ, όπως έχει γίνει γνωστό, με την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων από το κοίτασμα «Αμαθούσα», θα α- ποσύρει την πλατφόρμα και το γεωτρύπανό της από την κυπριακή ΑΟΖ για τους επόμενους τρεις μήνες, επικαλούμενη λόγους συντήρησης. Να υπενθυμίσουμε ότι στη βάση των συμβατικών υποχρεώσεων του κονσόρτιουμ ΕΝΙ/KOGAS, όπως προκύπτουν από τα τρία Συμβόλαια Αναλογικού Καταμερισμού που υπέγραψαν με την Κυπριακή Δημοκρατία για τα τεμάχια 2, 3 και 9 της κυπριακής ΑΟΖ το 2012, οι δύο εταιρείες θα πρέπει να προχωρήσουμε με ερευνητικές γεωτρήσεις στα τεμάχια 2 και 3. Και αυτό ανεξάρτητα από τον μη εντοπισμό φυσικού αερίου στο τεμάχιο 9, εκτός βέβαια και αν κατ αναλογία με τα όσα προηγήθηκαν με την TOTAL, το κονσόρτιουμ ΕΝΙ/KOGAS αποφασίσει και συμφωνήσει με την Κυπριακή Δημοκρατία απόσυρσή της από ερευνητικές γεωτρήσεις στα υπό αναφορά δύο τεμάχια της κυπριακής ΑΟΖ. Αντίστροφη μέτρηση Οι νέες εξελίξεις στον τομέα των υ- δρογονανθράκων συμπληρώνουν πάντως το σκηνικό για την αναμενόμενη επανέναρξη των συνομιλιών στο κυπριακό τον ερχόμενο Μάιο στη βάση Επαφές Χριστοδουλίδη στις Ηνωμένες Πολιτείες Οι διαγραφόμενες εξελίξεις τόσο στο κυπριακό όσο και στο θέμα των κυπριακών υδρογονανθράκων θα βρεθούν στο επίκεντρο των επαφών που θα έχει το επόμενο τετραήμερο στις ΗΠΑ ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος, Νίκος Χριστοδουλίδης. Σήμερα, ο κ. Χριστοδουλίδης θα έχει συναντήσεις στην Ουάσιγκτον με την βοηθό Υφυπουργό Εξωτερικών, αρμόδια σε θέματα Νότιας Ευρώπης και Ανατολικής Μεσογείου του Στέιτ Ντιπάρντμεντ, Αμάντα Σλόατ, με τον αρμόδιο για θέματα Κύπρου, Ελλάδας και Τουρκίας στο Συμβούλιο Ε- θνικής Ασφαλείας, Γουίλιαμ Τατλ, τον Σύμβουλο του Αντιπροέδρου των ΗΠΑ, Μάικ Κάρπεντερ, καθώς και με εμπειρογνώμονες και πολιτικούς α- ναλυτές αμερικανικών δεξαμενών σκέψης. Τις επόμενες ημέρες, ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος θα μεταβεί στη Νέα Υόρκη, όπου μεταξύ άλλων θα συναντηθεί με την αρμόδια για ευρωπαϊκές υποθέσεις της Γραμματείας των ΗΕ, Ελίζαμπεθ Σπέχαρ, με αξιωματούχους των μονίμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, όπως ε- πίσης και με τον Εκτελεστικό Διευθυντή της Αμερικανο-Εβραϊκής Επιτροπής, Ντέιβιντ Χάρις. Ο κ. Χριστοδουλίδης βρίσκεται στις ΗΠΑ για να εκπροσωπήσει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας στο συνέδριο της Κυπριακής Ομοσπονδίας Αμερικής και στις εκδηλώσεις της ομογένειας για την 25η Μαρτίου. < Ανεξάρτητα από τον μη εντοπισμό φυσικού αερίου στο τεμάχιο 9, το κονσόρτιουμ Ε- ΝΙ/KOGAS έχει τη συμβατική υποχρέωση να προχωρήσει με ερευνητικές γεωτρήσεις στα τεμάχια 2 και 3. μιας σιωπηρής εφαρμογής της φόρμουλας freeze to freeze, η οποία σύμφωνα με τις απαιτήσεις της Άγκυρας εισηγείται την μη ανανέωση της τουρκικής Navtex και απόσυρση του «Μπαρμπαρός» από την κυπριακή θάλασσα υπό την προϋπόθεση της αναστολής των γεωτρήσεων της Κυπριακής Δημοκρατίας στην αποκλειστική οικονομική της ζώνη. Στο σκόπελο αυτής της τουρκικής απαίτησης σκόνταψαν, άλλωστε, οι προσπάθειες για επανέναρξη των συνομιλιών τον περασμένο Ιανουάριο, αφού και παρά τη Δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας της 5ης Ιανουαρίου, με την οποία η ελληνοκυπριακή πλευρά συναινούσε σε μια άλλη τουρκική αξίωση, αυτής της ένταξης του θέματος των υδρογονανθράκων στο τραπέζι των συνομιλιών, η Άγκυρα προχώρησε στην άμεση ανανέωση της πρώτης Navtex μετά τη λήξη της, λόγω της συνέχισης των ερευνητικών γεωτρήσεων της ΕΝΙ στο τεμάχιο 9 και συγκεκριμένα στο κοίτασμα «Αμαθούσα». Η παρούσα χρονική συγκυρία, όπως διαμορφώνεται με την τρίμηνη τουλάχιστον αναστολή των ερευνητικών γεωτρήσεων της ΕΝΙ στην κυπριακή ΑΟΖ που αρχίζει τις αμέσως επόμενες ημέρες, τη λήξη της τουρκικής Navtex στις 6 Απριλίου και τις διαβεβαιώσεις που παίρνουν οι διεθνείς μεσολαβητές από την Άγκυρα για μη ανανέωση της οδηγίας και απόσυρση του «Μπαρμπαρός» εφόσον και η ΕΝΙ αναστείλει τελικά τις γεωτρήσεις της, δημιουργεί την αισιοδοξία των ξένων που εμπλέκονται στο κυπριακό για πολύ καλές πιθανότητες πλέον επιστροφής των δύο πλευρών στο τραπέζι των συνομιλιών τον ερχόμενο Μάιο, οπόταν και θα έχουν λήξει και οι «προεδρικές εκλογές» στα κατεχόμενα. Πάντως, και παρά το σκηνικό που ετοιμάζεται για επανέναρξη των συνομιλιών στη βάση της φόρμουλας «freeze to freeze», οι διεργασίες για την εμπορική εκμετάλλευση του κοιτάσματος «Αφροδίτη» στο τεμάχιο 12 θα συνεχίσουν ενόψει και της παρέμβασης των ΗΠΑ για να μην επηρεαστούν οι εργασίες της α- μερικανικών συμφερόντων εταιρείας Noble στην κυπριακή ΑΟΖ.

4 04-OIK-THEMA_KATHI 24/03/15 21:07 Page 4 4 l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΑΛΚ και cyta οι επιμελείς των αποκρατικοποιήσεων Σε νηπιακό στάδιο η διαδικασία στην Αρχή Ηλεκτρισμού με τους εργαζόμενους να εξαγγέλλουν κλιμακωτά απεργιακά μέτρα Του ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΤΟΜΑΡΑ Σοβαρό κίνδυνο εκτροχιασμού τόσο από πλευράς χρονοδιαγραμμάτων όσο και των επιδιωκόμενων στόχων διατρέχει η βελτίωση της οικονομικής α- ποδοτικότητας των κρατικών οργανισμών, όπως έχει ονομαστεί από την κυβέρνηση το πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων ημικρατικών οργανισμών. Ένα χρόνο και τέσσερις μήνες μετά την απόφαση του υπουργικού συμβουλίου που αφορούσε το πρόγραμμα δράσης αλλαγής του θεσμικού και νομικού πλαισίου, ο χρόνος αρχίζει να πιέζει α- σφυκτικά νοουμένου ότι με βάση το ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ μνημόνιο μέχρι τα μέσα του 2016 η κυβέρνηση θα πρέπει να αντλήσει σε πρώτη φάση 1 δις ευρώ από τα 1,4 δις του συνολικού πακέτου αποκρατικοποιήσεων ημικρατικών οργανισμών. Λαμβάνοντας υπόψη τον οδικό χάρτη που έχει τεθεί, σε καλό δρόμο βρίσκονται οι διαδικασίες που αφορούν την cyta, χωρίς να υπολογισθεί ο αστάθμητος παράγοντας, που στην συγκεκριμένη περίπτωση, είναι η μετατροπή του οργανισμού σε εταιρεία ιδιωτικού δικαίου, μετατροπή που χρειάζεται την απόφαση της Βουλής. Έντονη κινητικότητα παρατηρείται και στην Αρχή Λιμένων, όπου το μοντέλο που προωθείται δεν επηρεάζει τον θεσμικό χαρακτήρα, κάτι που ενδεχομένως να μειώσει το εύρος των αντιδράσεων που ενδεχομένως να προκληθούν. Ήδη, με βάση τους ρυθμούς με τους οποίους κινείται η όλη διαδικασία που αφορά τα λιμάνια, τέλη Α- πριλίου αναμένεται να ξεκινήσει το ζητούμενο, που είναι η αναζήτηση ε- πενδυτών. Εκεί όπου φαίνεται ότι οι διαδικασίες κινούνται με νωχελικούς ρυθμούς είναι στην Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ), όπου αναμένεται ο διορισμός Συμβούλων. Διαδικασία, η οποία προκαλεί εργασιακούς τριγμούς, με τις συντεχνίες να εκδηλώνουν άγριες διαθέσεις σε ο- ποιαδήποτε σκέψη, ακόμα και μελέτης για ενδεχόμενο διαχωρισμό του ημικρατικού οργανισμού. Το κεφάλαιο συντεχνίες είναι ανοικτό και στην cyta, πλην όμως για την ώρα δεν καταγράφεται συγκρουσιακή διάθεση. Το κατά πόσο θα διατηρηθεί η εργασιακή ειρήνη θα εξαρτηθεί από τις πολιτικές αποφάσεις που θα ληφθούν σε καυτά εργασιακά ζητήματα, που α- φορούν κεκτημένα των εργαζομένων. Το πάζλ του γενικότερου προγράμματος άντλησης εσόδων συμπληρώνεται από τις προσπάθειες που καταβάλλονται για πώληση κρατικής γης. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ CNPP Τέλος του 2015 θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία αποκρατικοποίησης της Cyta με βάση τον οδικό χάρτη του Υπουργικού Συμβουλίου. Με απεργιακά μέτρα από το τέλος της εβδομάδας απαντούν οι εργαζόμενοι στην Αρχή Ηλεκτρισμού στο διορισμό συμβούλων αποκρατικοποίησης του οργανισμού. Μεγάλες εταιρείες που δραστηριοποιούνται στη διαχείριση λιμανιών φαίνεται να έχουν επιδείξει ενδιαφέρον για το λιμάνι της Λεμεσού. Πρόσω ολοταχώς η cyta Από συμπληγάδες στην ΑΗΚ ΑΛΚ: Παραχώρηση για 25 χρόνια Ο τηλεπικοινωνιακός οργανισμός της Κύπρου θα είναι ο πρώτος από τους τρείς βασικούς οργανισμούς σε καθεστώς αποκρατικοποίησης που θα γυρίσει σελίδα. Με βάση το πρόγραμμα δράσης, η είσοδος ιδιώτη επενδυτή θα πρέπει να έχει γίνει μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου Με δεδομένο το μικρό χρονικό διάστημα που υπολείπεται, οι ρυθμοί εργασίας της Μονάδας Αποκρατικοποίησης είναι εντατικοί. < Στα βαθιά η προετοιμασία της cyta για την τελική φάση, που είναι αυτή των επενδυτών με την πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος. Φιλοδοξία είναι μέχρι το καλοκαίρι να έχει ολοκληρωθεί η προετοιμασία μετάβασης στο νέο περιβάλλον. Από τότε που ο Έφορος Αποκρατικοποιήσεων έπιασε δουλειά μέχρι σήμερα, έχει κλείσει το πρώτο στάδιο της διαδικασίας, που είναι η υπογραφή των τεσσάρων συμβολαίων που θα τρέξουν την αποκρατικοποίηση του ημικρατικού οργανισμού. Αυτά αφορούν το χρηματοοικονομικό σκέλος, που είναι ο διευθυντής του όλου εγχειρήματος το Λογιστικό, το Νομικό, το Τεχνικό και Εμπορικό σκέλος. Στην παρούσα φάση η πορεία υλοποίησης της πολιτικής που αφορά την cyta βρίσκεται στην προετοιμασία, που, εκτός των άλλων, περιλαμβάνει και «καυτά» ζητήματα, όπως τα εργασιακά. Ζητήματα για τα οποία θα απαιτηθούν πολιτικές αποφάσεις. Συντεχνίες και Υπουργός Οικονομικών βρίσκονται σε διαβουλεύσεις, προκειμένου να ξεκαθαρίσει ο δημόσιος χαρακτήρας των υπαλλήλων, το τεράστιο έλλειμμα του Ταμείου συντάξεων των εργαζομένων την μεταπήδηση εργαζομένων στην νέα εταιρεία, αλλά και το ενδεχόμενο να υπάρξει ένα νέο σχέδιο εθελουσίας εξόδου. Το τελευταίο στάδιο ονομάζεται η διαδικασία των επενδυτών και α- ποτελείται από τρείς φάσεις: Στην εκδήλωση ενδιαφέροντος, όπου οι σύμβουλοι θα αξιολογήσουν με συγκεκριμένα κριτήρια τους ενδιαφερόμενους επενδυτές και θα αποφασίσουν ποιοι θα παραμείνουν στην κούρσα. Θα ακολουθήσει η υποβολή μη δεσμευτικών προτάσεων από τις εταιρείες-επενδυτές, οι οποίες και πάλι θα αξιολογηθούν. Η υποβολή δεσμευτικών προτάσεων είναι η τρίτη και τελευταία φάση, όπου θα αναδείξει το νέο αφεντικό της cyta. Κομβικό σημείο για τις κυοφορούμενες αλλαγές αποτελεί και το κομμάτι της cyta στην Ελλάδα. Μέχρι το καλοκαίρι υπολογίζεται να έχει διασαφηνιστεί, εάν ή cyta Hellas θα πωληθεί ανεξάρτητα από την μητρική στην Κύπρο ή όχι. Αστάθμητος παράγοντας που ενδεχομένως να θέσει εκτός τροχιάς τα χρονοδιαγράμματα, αποτελεί και η μετατροπή της cyta σε εταιρεία ιδιωτικού δικαίου για την οποία α- παιτείται απόφαση της Βουλής. Με τα σημερινά δεδομένα, εκτός από τον Συναγερμό, τα υπόλοιπα κόμματα -άλλα λιγότερο και άλλα περισσότερο- διαφωνούν με τις κυβερνητικές επιλογές και μοντέλα αποκρατικοποίησης. < Η λήψη απόφασης από τη Βουλή για μετατροπή cyta και ΑΗΚ σε εταιρείες ιδιωτικού δικαίου αναμένεται να πυροδοτήσει έντονες αντιδράσεις. Η δυσκολότερη περίπτωση, έτσι όπως φαίνεται, είναι η αλλαγή του θεσμικού πλαισίου της Αρχής Ηλεκτρισμού, η οποία θα έχει κατάληξη την 30η Σεπτεμβρίου 2017, ημερομηνία κατά την οποία θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί η τελευταία φάση, που είναι η εξεύρεση επενδυτή ή επενδυτών. Το σχέδιο δράσης για την ΑΗΚ προνοεί και άλλα τρία εξίσου δύσκολα βήματα, η προετοιμασία των οποίων δημιουργεί ήδη έντονες αντιδράσεις στον χώρο των εργαζομένων. Η πρόθεση και μόνο για πρόσληψη Συμβούλων, οι οποίοι θα εξετάσουν και θα υλοποιήσουν τον νομικό διαχωρισμό της ΑΗΚ προκάλεσε την δυναμική αντίδραση των συντεχνιών, οι οποίες δεν έκρυψαν τις διαθέσεις που θα επιδείξουν, όταν το πρόγραμμα αποκρατικοποίησης εισέλθει στα βαθιά. Επί της διαδικασίας, η ΑΗΚ εισέρχεται σε τροχιά προετοιμασίας με την δημόσια διαδικασία μελέτης από συμβούλους. Μελέτη, στην οποία θα στηριχθεί ο διαχωρισμός των δραστηριοτήτων του οργανισμού. Το Υπουργικό Συμβούλιο, στον οδικό χάρτη που έχει αποφασίσει, διαχωρίζει την ΑΗΚ σε τέσσερα κομμάτια ανάλογα με τις δραστηριότητές τους: Την παραγωγή, την μεταφορά, την διανομή και την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας. Διαχωρισμός που όπως εκτιμάται θα ε- πιτρέψει τη δυνατότητα εκτίμησης της αξίας κάθε δραστηριότητας της ΑΗΚ ξεχωριστά. Η συγκεκριμένη φάση θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί τέλος του πρώτου εξαμήνου του τρέχοντος έτους. Η δεύτερη φάση, αφορά, όπως και την cyta, την μετατροπή του οργανισμού σε εταιρεία ιδιωτικού δικαίου. Και η τρίτη, τη λήψη απόφασης για συμμετοχή των εργαζομένων στο μετοχικό κεφάλαιο την νέα ΑΗΚ. Στην περίπτωση της ΑΗΚ δεν υπάρχει αστάθμητος παράγοντας εκτροχιασμού της όλης διαδικασίας. Θεωρείται βέβαιο ότι όσο θα προχωρούν οι διαδικασίες τόσο θα εντείνονται οι αντιδράσεις των συντεχνιών. Ήδη οι τέσσερις Συντεχνίες του προσωπικού της ΑΗΚ ανακοίνωσαν την κλιμάκωση των μέτρων με κλιμακωτά απεργιακά μέτρα. Από την Πέμπτη 26/3/2015 το προσωπικό που εργάζεται στο τμήμα Διακοπών και Επανασυνδέσεων δεν θα προχωρεί σε διακοπή ρεύματος στους καταναλωτές για μη πληρωμή των λογαριασμών τους. Την Παρασκευή 27/03/2015 θα πραγματοποιηθεί προειδοποιητική απεργία μεταξύ των ωρών 07:00-10:00. Από τη Δευτέρα 30/03/2015 θα πραγματοποιείται απεργία επί καθημερινής βάσης μεταξύ των ωρών 7:00 10:00. Επίσης θα πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι εκκρεμεί ενώπιον του Α- νωτάτου Δικαστηρίου μεγάλος αριθμός προσφυγών εργαζομένων για τη διαδικασία αποκρατικοποίησης. Το μοντέλο που προωθείται στην Αρχή Λιμένων Κύπρου (ΑΛΚ) διαφέρει από αυτό που ακολουθείται στην cyta, αλλά και στην ΑΗΚ και θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί 31 Δεκεμβρίου Εδώ οι διαδικασίες παραπέμπουν στο μοντέλο παραχώρησης εκμετάλλευσης του εμπορικού σκέλους του λιμανιού της Λεμεσού για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και μπορεί να συγκριθεί με το μοντέλο < Τέλη Απριλίου η επίσημη πρώτη για εκδήλωση ενδιαφέροντος για το λιμάνι Λεμεσού. Παραχώρηση υπηρεσιών για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. των αεροδρομίων. Η Αρχή Λιμένων θα παραμείνει με την σημερινή θεσμική μορφή της, δηλαδή του δημόσιου οργανισμού με κύριο σκοπό την άσκηση εποπτικού και ρυθμιστικού ρόλου, ο οποίος θα ενισχυθεί. Το Υπουργείο Συγκοινωνιών, στην δικαιοδοσία του οποίου εμπίπτει το όλο εγχείρημα, ανακοίνωσε ότι τέλη Απριλίου θα προκηρυχτεί η εκδήλωση ενδιαφέροντος, που ενδεχομένως να αναδείξει πέραν του ενός επενδυτή, στον οποίο θα ανατεθεί το λιμάνι Λεμεσού. Το σκάουτερ της αγοράς πραγματοποιεί ο οίκος Rothchild. Στην παρούσα φάση το ζητούμενο είναι να διαφανεί ποιες εμπορικές δραστηριότητες του λιμανιού Λεμεσού θα παραχωρηθούν σε ιδιώτη. Η διάρκεια παραχώρησης υπολογίζεται στα 25 χρόνια και θα γίνει, είτε μέσω της διαδικασίας αδειοδότησης, είτε της σύμβασης παραχώρησης. Για το λιμάνι της Λεμεσού φαίνεται να υπάρχει ενδιαφέρον από μεγάλες εταιρείες του είδους, όπως η APM Terminals και η DP World. Η APM δραστηριοποιείται σε τερματικά εμπορευματοκιβωτίων σε όλο τον κόσμο, ενώ η DP World διαθέτει ένα χαρτοφυλάκιο διαχείρισης πέραν των 65 τερματικών παγκοσμίως. Παράλληλα με τις διαδικασίες α- νεύρεσης επενδυτή, όπως ανακοινώθηκε, θα προχωρήσει η επέκταση του λιμανιού, η οποία όμως θα είναι εκτός της όλης διαδικασίας. Παράλληλα, σκέψεις γίνονται και για αναθεώρηση των τελών. Ο Υπουργός Συγκοινωνιών, Μάριος Δημητριάδης, προσδιόρισε χρονικά την αναθεώρηση των τελών για το λιμάνι Λεμεσού πριν την παραχώρηση των εμπορικών δραστηριοτήτων του σε ιδιώτη. Μια τέταρτη διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη και εμπίπτει στην προσπάθεια να συμπληρωθεί το 1,4 δις ευρώ που απαιτεί η Τρόικα αφορά την πώληση ακίνητης περιουσίας του δημοσίου. Συγκεκριμένα μέσα στις επόμενες δυο εβδομάδες, όπως προγραμματίζεται, θα έχει ολοκληρωθεί η επιλογή των συμβούλων που θα τρέξουν την διαδικασία πώλησης κρατικών τεμαχίων γης. Πρόκειται για μια λίστα 38 τεμαχίων σε παγκύπρια βάση τα οποία έχει αποφασισθεί να πωληθούν. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ» το σύνολο των υπό πώληση τεμαχίων γης βρίσκονται στην ευρύτερη περιοχή Λευκωσίας. Το φυσικό αέριο προκαλεί πονοκέφαλο στον Ταγίπ Ερντογάν Έντονα ενοχλημένος από το γεγονός ότι εξαρτάται στο πεδίο της ενέργειας από τη Ρωσία, το Ιράν και το Αζερμπαϊτζάν Του ΝΊΚΟΥ ΣΤΈΛΓΙΑ Οι εξελίξεις στο πεδίο της ενέργειας ε- ξακολουθούν να πονοκεφαλιάζουν τον ισχυρό πολιτικό άνδρα της γειτονικής Τουρκίας. Οι κρίσιμης σημασίας εξελίξεις στον άξονα Ρωσίας-Δύσης ρίχνουν φως για μια ακόμη φορά στην δύσκολη θέση Η Μόσχα θεωρεί ότι η Τουρκία μπορεί να αναλάβει το καθήκον της εναλλακτικής πορείας εξαγωγής του ρωσικού αερίου στις ξένες αγορές. της Τουρκίας στον ενεργειακό και διπλωματικό χάρτη της ευρύτερης περιοχής. Την προηγούμενη εβδομάδα, με α- πώτερο στόχο την εξασφάλιση νέων πηγών προμήθειας φυσικού αερίου, η Τουρκία έλαβε μια σημαντική πρωτοβουλία. Μαζί με τις κυβερνήσεις του Αζερμπαϊτζάν και της Γεωργίας εγκαινίασε έναν νέο αγωγό φυσικού αερίου, ο οποίος θα συνδέσει τα ενεργειακά α- ποθέματα του Μπακού με την Δύση διά μέσου της Γεωργίας, της Τουρκίας και μακροπρόθεσμα της Ελλάδας και της Αλβανίας με την Ιταλία και την Ευρώπη. Στην τελετή των εγκαινίων, ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγγίπ Ερντογάν υπογράμμισε ότι το νέο μεγαλόπνοο σχέδιο δεν «ανταγωνίζεται» την Ρωσία στην ευρύτερη περιοχή. Λίγα εικοσιτετράωρα μετά από αυτή την δήλωση, στο Κίεβο, ο κ. Ερντογάν επεσήμανε ότι η χώρα του εξακολουθεί να εξαρτάται στο πεδίο της ενέργειας από τρεις χώρες : την Ρωσία, το Ιράν και το Αζερμπαϊτζάν. Ακριβώς αυτό το σημείο προβληματίζει την τουρκική πλευρά. Οι τουρκικές αναλύσεις υπογραμμίζουν το τελευταίο διάστημα ότι οι συγκεκριμένες πηγές ενεργειακών αποθεμάτων αδυνατούν πλέον να καλύψουν και να ικανοποιήσουν τις ανάγκες της αναδυόμενης αγοράς της Τουρκίας. Ο εν λόγω προβληματισμός λαμβάνει νέες διαστάσεις με τις τελευταίες εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις της Άγκυρας με την Μόσχα σε ό,τι αφορά την τιμή του ρωσικού φυσικού αερίου. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», πριν από λίγο Ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν βλέπει στο πρόσωπο του Τούρκου Προέδρου έναν «συνεργάτη» και «συνοδοιπόρο. καιρό, η Άγκυρα ζήτησε από την Μόσχα να προχωρήσει σε μείωση στην τιμή του φυσικού αερίου της τάξης του 15%. Η ρωσική πλευρά δεν αποδέχθηκε αυτή την πρόταση. Απαντώντας στην Άγκυρα, η ρωσική πλευρά πρότεινε χαμηλότερη μείωση και εναλλακτικά σχέδια πληρωμής. Τελικά, η συμφωνία κλείδωσε στην μείωση της τάξης του 10,25%. Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες από τον τουρκικό τύπο, μέχρι στιγμής, δεν έχουν πέσει οι τελευταίες υπογραφές.. Από την πλευρά της, παρά το γεγονός ότι δεν επιθυμεί να προχωρήσει σε μείωση της τιμής του φυσικού αερίου, η Μόσχα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην συνεργασία της με την Άγκυρα για πολλούς λόγους. Στο ενεργειακό πεδίο, η Μόσχα θεωρεί ότι η Τουρκία μπορεί να αναλάβει το καθήκον της ε- ναλλακτικής πορείας εξαγωγής του ρωσικού αερίου στις ξένες αγορές. Ακόμη, στο πεδίο της πυρηνικής ενέργειας, η Ρωσία αναλαμβάνει την οικοδόμηση του νέου πυρηνικού εργοστασίου παραγωγής πυρηνικής ενέργειας στο Άκκουγιου της Μερσίνης. Τέλος, στο πεδίο της διπλωματίας, σε μια περίοδο που η Δύση στρέφεται κατά των ρωσικών συμφερόντων, ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν βλέπει στο πρόσωπο του Τούρκου Προέδρου έναν «συνεργάτη» και «συνοδοιπόρο». Οι τουρκικές αναλύσεις υπογραμμίζουν ότι μακροπρόθεσμα η Τουρκία δεν πρόκειται να απελευθερωθεί από την ενεργειακή εξάρτησή της από την Μόσχα. Η αναδυόμενη οικονομική α- γορά της γειτονικής χώρας χρειάζεται το φτηνό ρωσικό φυσικό αέριο. Ωστόσο, στο συγκεκριμένο πεδίο, η Άγκυρα ε- πιλέγει επιφυλακτική στάση, βολιδοσκοπώντας όλα τα περιθώρια εξασφάλισης φτηνού αερίου στην ευρύτερη περιοχή.

5 05-OIK_POLITIKI_KATHI 24/03/15 20:49 Page 5 Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ l 5 Σε συνεχή επικοινωνία η Κυβέρνηση με την Τρόικα για την Χρ. Γιωρκάτζη Ανησυχία των Τροϊκανών για πιθανή νέα καθυστέρηση στην εφαρμογή του προγράμματος Της ΜΑΡΙΝΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΟΥ Ανησυχία επικρατεί στις Βρυξέλλες για τα όσα διαδραματίζονται στην Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου και ιδιαίτερα στο ζήτημα σύγκρουσης συμφερόντων που προκύπτει για την διοικήτρια της Τράπεζας Χρυστάλλα Γιωρκάτζη. Ήδη η Τρόικα, σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», ζητά να τηρείται πλήρως ενήμερη για τις εξελίξεις από την κυβέρνηση και δη από υψηλά ιστάμενες πηγές. Η επιμονή των Τροϊκανών ερμηνεύεται από πολιτικούς κύκλους ως ανησυχία για το ενδεχόμενο έγερσης επιπρόσθετων εμποδίων στην πορεία σταθεροποίησης της κυπριακής οικονομίας. Παράλληλα είναι αντιληπτό ότι το ζήτημα που ηγέρθη με την ΚΤΚ και τη διοικήτρια είναι μέρος της τακτικής επικοινωνίας που έχουν οι Βρυξέλλες -αλλά και η Φραγκφούρτη πλέον, με τον Υπουργό Οικονομικών Χάρη Γεωργιάδη και έτσι Τρόικα και ΕΚΤ έχουν < Ολέθριο πολιτικό λάθος βλέπουν πλέον στο Προεδρικό τον διορισμό της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη στο τιμόνι της Κεντρικής. ενημέρωση για όλα τα διαδραματιζόμενα που άπτονται της κυπριακής οικονομίας. Ο Ευρωπαίος Κεντρικός Τραπεζίτης, Μάριο Ντράγκι, είναι από την αρχή ενήμερος για την έκβαση του ζητήματος. Δεν είναι τυχαίο που ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης επικοινώνησε τηλεφωνικώς μαζί του μετά από συνάντησή που είχε με την Διοικήτρια στο Προεδρικό και τον ενημέρωσε για την απόφασή του να ζητήσει από τον Γενικό Εισαγγελέα να εξετάσει τα δεδομένα για ενεργοποίηση των συνταγματικών προνοιών για απομάκρυνση της Διοικήτριας της Κεντρικής Τράπεζας από την θέση της. Ο Ευρωπαίος Τραπεζίτης φέρεται να ανέφερε στον Πρόεδρο ότι εφόσον τηρούνται οι όροι και οι διαδικασίες της Κυπριακής Δημοκρατίας που είναι πλήρως εναρμονισμένοι με το κοινοτικό κεκτημένο δεν υφίσταται ζήτημα δικής του παρέμβασης. Άλλωστε στην Ε.Ε Η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη ανέλαβε τη θέση με τους καλύτερους οιωνούς και σε μία κρίσιμη για την οικονομία περίοδο. η νομολογία κρίνεται πολύ σοβαρή απέναντι σε ζητήματα ενδεχόμενης διαπλοκής και ενδεχόμενης σύγκρουσης συμφερόντων. Αισιόδοξος ο Κληρίδης Τα όσα ελέχθησαν στις τελευταίες συνεδρίες της Επιτροπής Θεσμών, σχετικά με το ζήτημα δεοντολογίας της Διοικήτριας της Κεντρικής αλλά και με τους λόγους παραίτησης της Διαχειρίστριας της πρώην Λαϊκής Άντρης Αντωνιάδου, λειτούργησαν ως ντόμινο εξελίξεων. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, μετά και από την άρνηση της Διοικήτριας να παραιτηθεί, κίνησε νομικές διαδικασίες για παύση της, ζητώντας από τη Γενική Εισαγγελία να εξετάσει το ενδεχόμενο καταχώρησης αίτησης στο Ανώτατο Δικαστήριο με σημείο αιχμής την ενδεχόμενη ύπαρξη σύγκρουσης συμφερόντων. Ασφαλείς πηγές αναφέρουν στην «Κ» ότι ο Γενικός Εισαγγελέας φαίνεται αισιόδοξος για τη στοιχειοθέτηση της υπόθεσης παρά τις επιφυλάξεις που έχουν συγκεκριμένοι νομικοί κύκλοι. Αξίζει να σημειωθεί πως για να κριθεί βάσιμη η υπόθεση θα πρέπει να αποδειχθεί είτε ότι η Διοικήτρια της Κεντρικής Τράπεζας δεν πληροί πλέον τις απαραίτητες προϋποθέσεις για την εκτέλεση των καθηκόντων της είτε ότι έχει υποπέσει σε βαρύ παράπτωμα. Την ίδια στιγμή εκπνέει και το χρονοδιάγραμμα που έχει δώσει ο Γενικός Εισαγγελέας Κώστας Κληρίδης στον Παναγιώτη Καλλή για ποινική έρευνα για την κατ ισχυρισμό δωροδοκία του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα, Ρίκκου Ερωτοκρίτου. Σημειώνεται πως η Διοικήτρια της Κεντρικής Τράπεζας Χρυστάλλα Γιωρκάτζη έχει αρνηθεί ενώπιον της Επιτροπής Θεσμών ότι η ίδια έ- κανε λόγο για δωροδοκία του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα. Την Πέμπτη, ή την Παρασκευή, αναμένεται να ολοκληρωθεί η έρευνα Καλλή με την κατάθεση του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα Ρίκκου Ερωτοκρίτου. Oλέθριο λάθος Ως ολέθριο πολιτικό λάθος χαρακτηρίζεται πλέον στους λόφους του Προεδρικού ο διορισμός της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη στο τιμόνι της Κεντρικής Τράπεζας. Και αυτό γιατί το ζήτημα α- συμβίβαστου και σύγκρουσης συμφερόντων με πρωταγωνίστρια τη Διοικήτρια της Κεντρικής Τράπεζας προκαλεί τεράστια προβλήματα τόσο στην οικονομία όσο και στην πολιτεία. Α- σφαλείς πηγές αναφέρουν στην «Κ» πως η κυβέρνηση είχε κάθε καλή διάθεση να ξεπεράσει τον σκόπελο και το ζήτημα που προκλήθηκε με την τροποποίηση του συμβολαίου. Τα όσα ό- μως ακούστηκαν στις τελευταίες συνεδρίες της Επιτροπής Θεσμών περί δωροδοκίας του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα από το δικηγορικό γραφείο Α. Νεοκλέους που φέρεται να δήλωνε η Διοικήτρια, οι καταγγελίες του Στέλιου Κοιλιάρη για ψεύδη και ανεπάρκεια από την Διοικήτρια στα καθήκοντά της αλλά και για τις καταγγελίες περί εκβιασμών των βουλευτών με τις επίμαχες λίστες δανείων, προκάλεσαν θεσμική κρίση και οδήγησαν πολλούς -ακόμα και στους διαδρόμους του Προεδρικού- να βλέπουν με καχυποψία τον ρόλο της Χρυστάλλας Γιωρκάτζη στην Αγία Παρασκευή. Άλλωστε στις ανοικτές πλέον δικαστικές μάχες το ποσό που διακυβεύεται φτάνει τα 6,5 δις ευρώ. Το πουλέν των παλαιότερων Διοικητών της Κεντρικής Τράπεζας, Αυξέντη Αυξεντίου και Χριστόδουλου Χριστοδούλου, αποτελεί πλέον για την κυβέρνηση κόκκινο πανί και χαρακτηρίζεται ως μέγα πυροτέχνημα η εικόνα που είχε κτίσει η ίδια για τον εαυτό της, όντας στη θέση της Γενικής Ελέγκτριας. Αναμένεται να διαφανεί κατά πόσο η γενική εισαγγελία θα επιτύχει την παύση της Διοικήτριας ή αν η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη θα συνεχίσει «απρόσκοπτα και απροσωπόληπτα» τα καθήκοντά της με την εκτελεστική ε- ξουσία και τις πολιτικές δυνάμεις, να την αμφισβητούν. Ο δήμαρχος Λευκωσίας συνόδευσε την Πρόεδρο του Ελληνικού κοινοβουλίου. Στην πράσινη γραμμή η Ζωή Κωνσταντοπούλου Συνεχίστηκαν και χθες Τρίτη οι επαφές στην Κύπρο της Προέδρου της Βουλής των Ελλήνων, Ζωής Κωνσταντοπούλου, η οποία πραγματοποιεί επίσημη ε- πίσκεψη στη Λευκωσία μετά από πρόσκληση του Κύπριου ομολόγου της, Γιαννάκη Ομήρου. Συνοδευόμενη από τον δήμαρχο Λευκωσίας, Κωνσταντίνο Γιωρκάτζη, ο οποίος ήταν επικεφαλής αντιπροσωπείας του δημοτικού Συμβουλίου της πρωτεύουσας, η κ. Κωνσταντοπούλου επισκέφθηκε το μεσημέρι της Τρίτης τη γραμμή κατάπαυσης του πυρός και τη δίοδο προς την κατεχόμενη Λευκωσία από το οδόφραγμα της οδού Λήδρας, διαβεβαιώνοντας τον κ. Γιωρκάτζη ότι σε νέα επίσκεψη που θα πραγματοποιήσει στο νησί θα διαθέσει περισσότερο χρόνο για να περιηγηθεί στη Λευκωσία. Η συνάντηση της Προέδρου του Ελληνικού Κοινοβουλίου με τον δήμαρχο της πρωτεύουσας, στο Δημοτικό Μέγαρο, ματαιώθηκε λόγω περιορισμένου χρόνου. Αυτός ήταν και ο λόγος που το δώρο προς τον κ. Γιωρκάτζη δόθηκε στην οδό Λήδρας, ενώ ο ίδιος με τη σειρά του υποσχέθηκε ότι θα αποστείλει το δικό του δώρο. Εξάλλου η κ. Κωνσταντοπούλου είχε συνάντηση με τον Αρχιεπίσκοπο Χρυσόστομο Β στην Ιερά Αρχιεπισκοπή, όπου ο Μακαριότατος τόνισε ότι «αν εργαστούμε όλοι, σωστά και προγραμματισμένα θα πάμε μπροστά». Παράλληλα, ο Αρχιεπίσκοπος σημείωσε ότι από μία συνεργασία με την Εκκλησία, δεν έχει οτιδήποτε να χάσει το κράτος, αλλά αντιθέτως έχει να κερδίσει. «Μην φοβάστε την Εκκλησία», α- νέφερε σχετικά, ενώ η Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων ανέφερε στο πλαίσιο της συνάντησης ότι «έχει σημασία να υπενθυμίζουμε ειδικά στις κρίσιμες και στις δύσκολες ώρες τη σημασία της αλληλεγγύης, της ανεκτικότητας και της προστασίας της αξιοπρέπειας». Την ίδια ώρα, ευχαριστώντας τον Αρχιεπίσκοπο Κύπρου για την υποδοχή, η κ. Κωνσταντοπούλου ε- ξήγησε ότι «εκεί υπάρχουν κοινά πεδία για την Εκκλησία και την Πολιτεία και νομίζω όταν ενεργοποιούνται οι φορείς και της Εκκλησίας και της Πολιτείας στα πεδία αυτά αποδεικνύεται ότι μπορούμε να αισιοδοξούμε», τονίζοντας ότι στο πεδίο της αλληλεγγύης και της στήριξης των ανθρώπων να αντιμετωπίσουν την κρίση «όχι απλώς δεν πρέπει να υπάρχει αναστολή, αλλά θα πρέπει να ενθαρρύνεται η σύμπραξη».

6 06-OIK-THEMA_KATHI 24/03/15 20:50 Page 6 6 l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 Η Κύπρος χάνει έδαφος από τα προγράμματα της ΕΚΤ Στασιμότητα παρατηρείται ως προς την άντληση ρευστότητας και κεφαλαίων Του ΜΙΧAΛΗ ΤΣΙΚΑΛA Οι συζητήσεις γύρω από την ένεση ρευστότητας και την ανάληψη πρωτοβουλιών εκ μέρους της ΕΚΤ στο σύνολό τους με σκοπό την αντιμετώπιση του αποπληθωρισμού και της ύφεσης στην Ευρώπη, ξεκίνησαν με αργό ρυθμό το 2013 αλλά κορυφώθηκαν από το καλοκαίρι του 2014 και εντεύθεν. Μέσα σε αυτά τα πλαίσια, αναγγέλθηκε και το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης «Οι αγορές τίτλων από την πρωτογενή και τη δευτερογενή αγορά θα βελτιώσουν την μετάδοση της νομισματικής πολιτικής», δήλωσε ο Μάριο Ντράγκι. < «Τα ΑΒS ανοίγουν έναν δευτερογενή δρόμο για να καθαρίσουν οι ισολογισμοί των τραπεζών, ενώ γίνεται και πιο εύκολη η διευθέτηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων». EPA για τα κρατικά ομόλογα, απόφαση που έφερε ανακούφιση και θεαματικά α- ποτελέσματα στις αποδόσεις (η Ιρλανδία δανείστηκε με αρνητικό επιτόκιο) αλλά και ακόμη δυο προγραμμάτων για ά- ντληση επιπλέον ρευστότητας. Τα TLTROs και τα ΑΒS(Αsset Backed Securities). Τα TLTROs είναι έξι στο σύνολό τους στοχευμένες πράξεις μακροχρόνιας αναχρηματοδότησης με τα δάνεια αυτά να χαρακτηρίζονται από χρηματοοικονομικούς κύκλους ως «ελκυστικά» εφόσον οι τράπεζες έχουν τη δυνατότητα να κλειδώσουν πολύ χαμηλά επιτόκια για 4 χρόνια. Η συζήτηση που έχει ανοίξει και στην Κύπρο γύρω από τα συγκεκριμένα προγράμματα είναι μεγάλη. Τα TLTROs έχoυν ημερομηνία λήξεως το 2016 ενώ σήμερα 25/3/2015 λήγει η περίοδος ωριμότητας για δανεισμό του Μαρτίου. Σύμφωνα με το Reuters,500 δις ευρώ το λιγότερο και 1τρις ευρώ το περισσότερο, αναμένεται να διοχετεύσει η ΕΚΤ μέσω του συγκεκριμένου προγράμματος κυρίως για στήριξη της επιχειρηματικότητας μέσω των εμπορικών τραπεζών. Τα ABS από την άλλη, που είναι και το «βαρύ χαρτί» της ΕΚΤ στο στόχο για πληθωρισμό 2%, είναι τίτλοι χρέους που εκδίδουν οι τράπεζες, οι οποίοι έ- χουν ως εξασφάλιση περιουσιακά στοιχεία τα οποία βρίσκονται στο χαρτοφυλάκιό τους. Οι τράπεζες εκδίδουν ABS με γνώμονα τα έσοδα από στεγαστικά δάνεια, καταναλωτικά δάνεια, πιστωτικές κάρτες ή και ενοίκια από ακίνητα που διαθέτει. Είναι χαρακτηριστικό, όπως επισημαίνουν και οι οικονομολόγοι, πως κυρίως τα ΑΒS ανοίγουν έναν δευτερογενή δρόμο για να καθαρίσουν οι ισολογισμοί των τραπεζών, ενώ, όπως πληροφορείται η «Κ», γίνεται και πιο εύκολη η διευθέτηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Στην ουσία του θέματος, γίνεται λόγος για τιτλοποίηση δανείων τα οποία α- γοράζει πλέον η ΕΚΤ, ενώ, όπως είχε ανακοινώσει και το γραφείο Τύπου του ιδρύματος, «οι αγορές τίτλων από την πρωτογενή και τη δευτερογενή αγορά θα βελτιώσουν την μετάδοση της νομισματικής πολιτικής και θα ενισχύσουν την παροχή δανείων στην ευρωζώνη». Πρέπει επίσης να σημειωθεί πως ενώ για τα TLTROs δάνεια, αρμόδια είναι η κάθε τράπεζα να αιτηθεί και να τύχει αποδοχής η έγκρισή της από την ΕΚΤ, για τα ABS αρμόδια και μόνη έχουσα την ευθύνη για να αιτηθεί στην ΕΚΤ είναι η ανά χώρα Κεντρική Τράπεζα που ανήκει στο ευρωσύστημα. Κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί μέχρι στιγμής από την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου και δεν μπορούν οι τράπεζές μας να ε- πωφεληθούν από αυτό το πρόγραμμα, το οποίο όπως ήδη αναφέρθηκε ξεκίνησε ουσιαστικά τον Σεπτέμβριο του 2014.Σύμφωνα με πληροφορίες, η Ελληνική Τράπεζα αιτήθηκε TLTRO κάνοντας χρήση του δικαιώματος αυτού, τον Δεκέμβριο του 2014 και άντλησε περίπου 200εκατ., ευρώ. Eλλειψη πρωτοβουλίας Για να μπορέσουν οι κυπριακές τράπεζες να αντλήσουν ρευστότητα μέσω των ABS θα έπρεπε ήδη να υπάρξει α- νάλογη πρωτοβουλία από την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου. Όταν εξαγγέλθηκε το συγκεκριμένο πρόγραμμα από τον Μάριο Ντράγκι, υπήρχε σαφής πρόνοια για χώρες όπως η Ελλάδα και η Κύπρος μέσω ενός οδηγού για το ποιοι τίτλοι πληρούν τις προϋποθέσεις για αγορές από την ΕΚΤ που θα αποτελέσουν το τρέχον πλαίσιο για εχέγγυα στο ευρωσύστημα, όπως σημειωνόταν εφόσον η ΕΚΤ κάνει δεκτούς τίτλους Ενώ για τα TLTROs δάνεια, αρμόδια είναι η κάθε τράπεζα να αιτηθεί και να τύχει αποδοχής η έγκρισή της από την ΕΚΤ, για τα ABS αρμόδια και μόνη έχουσα την ευθύνη για να αιτηθεί στην ΕΚΤ είναι η ανά χώρα Κεντρική Τράπεζα. Πώληση χαρτοφυλακίων από τράπεζες Μεγάλο είναι το ενδιαφέρον από τις ευρωπαϊκές τράπεζες για την πώληση δανείων. Στον πίνακα φαίνεται η ονομαστική αξία των δανείων αυτών ανά έτος. 100 δισ. 91 δισ. 46 δισ τρισ. 64 δισ. με πιστοληπτική αξιολόγηση ΒΒΒ- κατ ελάχιστον. Στον συγκεκριμένο οδηγό γίνεται λόγος για τις εκάστοτε προσαρμογές που πρέπει να κάνουν Ελλάδα Δάνεια που έχουν ακόμη στην κατοχή τους οι τράπεζες και θέλουν να πουλήσουν και Κύπρος εν προκειμένω, εφόσον υ- πάρχει η πρόνοια να συνυπολογίζεται η διαφορά μεταξύ της αποδοχής στοιχείων ενεργητικού και της αγοράς α- πευθείας από τις αγορές. Εφόσον τα ABS της Κύπρου δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως εχέγγυα για χορήγησης ρευστότητας υπόκεινται σε μέτρα για να περιορίσουν το ρίσκο τους. Για το συγκεκριμένο ζήτημα, ο Μάριο Ντράγκι είχε δηλώσει πως «αποφασίσαμε να συμπεριλάβουμε χώρες που έχουν πιστοληπτική διαβάθμιση χαμηλότερη από το BBB-, όπως η Ελλάδα και η Κύπρος, αποκλίνοντας από τους κανονισμούς, με δύο όρους. Ο πρώτος όρος είναι η ύπαρξη μίας σειράς μέτρων που περιορίζουν τον κίνδυνο, ο οποίος θα μπορούσε να υπάρξει από τις συγκεκριμένες αγορές, ώστε τα στοιχεία ενεργητικού που θα αγορασθούν εκεί να είναι αντίστοιχα από πλευράς κινδύνου με τα στοιχεία ενεργητικού που θα αγορασθούν σε άλλες χώρες. Υπάρχει ένας δεύτερος όρος, θα έλεγα όρος σύνεσης, που είναι βασικά ότι οι χώρες πρέπει να έχουν ένα τρέχον πρόγραμμα με την ΕΕ». Το ερώτημα που τίθεται είναι γιατί δεν έχει μέχρι στιγμής υ- πάρξει ανταπόκριση σε αυτό το πρόγραμμα από πλευράς Κύπρου, όταν στην Ελλάδα ήδη από τον Δεκέμβριο ξεκίνησαν οι σχετικές διαδικασίες. Σύμφωνα με τραπεζικούς κύκλους, «δεν έχουμε το νομοθετικό πλαίσιο για να μπορέσουμε να πουλήσουμε τέτοια δάνεια. Θα έπρεπε ήδη να υ- πήρχε η σχετική νομοθεσία ώστε να μπορούμε να μετατρέψουμε σε αυτή EPA Τιτλοποίηση δανείων στο εξωτερικό Η απάντηση στο ερώτημα, εφόσον μας αφορά το ζήτημα, για το αν είναι προς όφελος της οικονομίας η τιτλοποίηση δανείων, έρχεται από την πρακτική που ακολουθούν ήδη στο εξωτερικό τα οικονομικά επιτελεία. Η τράπεζα, μέσω της τιτλοποίησης, λαμβάνει άμεσα τα μελλοντικά κέρδη από τα δάνεια που έχουν χορηγηθεί, μεταβιβάζοντας παράλληλα και τον κίνδυνο που ε- νυπάρχει σε ένα «δύσκολο» χαρτοφυλάκιο όπως είναι αυτή τη στιγμή για τις κυπριακές τράπεζες το χαρτοφυλάκιο των στεγαστικών ή των καταναλωτικών δανείων που είναι ψηλά στη λίστα με τα μη εξυπηρετούμενα αλλά και που παρουσιάζουν μικρό ποσοστό αναδιάρθρωσης. Στο εξωτερικό και πιο συγκεκριμένα στην Ιρλανδία, υπάρχουν ήδη δυο εταιρείες ειδικού σκοπού όπως ονομάζονται και οι ο- ποίες διαχειρίζονται αυτού του τύπου τα δάνεια, ενώ λόγω της άμεσης ρευστότητας την ίδια πρακτική έχουν υιοθετήσει τράπεζες στη Γερμανία και την Ιταλία. Για να γίνει πιο κατανοητό, αν για παράδειγμα μια τράπεζα έχει δάνεια των οποίων η δόση συνεπάγεται μια ροή εισοδημάτων, αυτά τα δάνεια μπορούν να πακετοποιηθούν και η ροή εισοδημάτων να γίνει δόση/εισόδημα και να εκδοθεί καλυμμένο ομόλογο. Η τιτλοποίηση ή πακετοποίηση, όπως ονομάζεται, απαιτήσεων, στη Ελλάδα ρυθμίζεται από το Ν.3156/03, ενώ μετά και τις εξαγγελίες Ντράγκι τουλάχιστον δυο τράπεζες της χώρας έχουν προχωρήσει σε τιτλοποίηση δανείων για άντληση ρευστότητας, με τη μια μάλιστα να τιτλοποιεί ναυτιλιακά δάνεια. Όπως υποστηρίζουν και τραπεζικοί αναλυτές, μέσω του προγράμματος αυτού, επέρχεται και για τις τράπεζες που έχουν πάρει ELA, ένα καλύτερο επίπεδο διαχείρισης που και αυτό έχει τη δική του σημασία εφόσον ο έλεγχος χρηματοδότησης μέσω αυτού του τρόπου υπήρξε μεγάλο θέμα κατά το παρελθόν. τη μορφή τα δάνειά μας ώστε να μπορέσουν να πωληθούν». Σε ερώτηση αν πρόκειται κυρίως για πρωτοβουλία που θα έπρεπε να είχε παρθεί σε πολιτικό επίπεδο ή εκ μέρους της Κεντρικής Τράπεζας, η ίδια πηγή απάντησε πως «είναι θέμα καθαρά της Κεντρικής Τράπεζας και θα έπρεπε να είχε υπάρξει η σχετική πρωτοβουλία τουλάχιστον μετά το καλοκαίρι πέρσι όταν και α- νακοινώθηκε το σχετικό πρόγραμμα από την ΕΚΤ. Για να γίνει κατανοητό, όταν προκύπτει μια ανάλογη πρωτοβουλία από την ΕΚΤ και μια χώρα όπως η Κύπρος δεν επιδείξει ενδιαφέρον, δεν θα έρθει ο Ντράγκι να την πάρει από το χέρι και να την κάνει να ενδιαφερθεί καταθέτοντας πρόταση για εκπόνηση σχετικής νομοθεσίας». Με τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια να είναι πρώτο θέμα στην ατζέντα των τραπεζών, το ερώτημα που τίθεται είναι αν και κατά πόσο, εφόσον υπήρχε ήδη το νομικό πλαίσιο, θα μπορούσε να είχε λυθεί ή να ήταν στο σωστό δρόμο η επίλυση του θέματος, η ίδια πηγή πρόσθεσε πως «ναι, θα μπορούσαμε μεταξύ άλλων να κοστολογήσουμε τα μη εξυπηρετούμενα, να καταγραφούν οι απώλειες και να τελειώνουν και με αυτό το ζήτημα οι τράπεζές μας. Υπήρξε όμως έλλειψη πρωτοβουλίας από την ΚτΚ στο συγκεκριμένο ζήτημα». Σύμφωνα με πληροφορίες, το εν λόγω θέμα δεν τέθηκε μέχρι σήμερα στην ατζέντα Στηρίζει μεγάλα και βιώσιμα έργα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Στην κινητοποίηση δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων εντός της Ευρωπαϊκής Ενωσης στοχεύει το επενδυτικό σχέδιο για την Ευρώπη, το οποίο παρουσίασε στην Κύπρο ο αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αρμόδιος για θέσεις εργασίας, ανάπτυξη, επενδύσεις και ανταγωνιστικότητα, Jyrki Katainen. Το σχέδιο από το οποίο δύναται να επωφεληθεί και η Κύπρος, α- φορά στη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών προσέλκυσης κεφαλαίων από τον ιδιωτικό τομέα, κυρίως για μεγάλα και βιώσιμα έργα υποδομής. Οσον αφορά στον εντοπισμό των κατάλληλων έργων, ειδική ομάδα (task force), η οποία δημιουργήθηκε από την ΕΕ και την ΕΤΕπ από κοινού με κράτη μέλη θα εξετάσει πιθανά εμπόδια στις επενδύσεις, εξετάζοντας παράλληλα δυνητικά έργα. Το επενδυτικό σχέδιο θα αναλάβει σημαντικό μέρος της στήριξης του επιχειρηματικού κινδύνου, ώστε αφενός να ενθαρρυνθούν οι αναπτυξιακοί φορείς να πραγματοποιήσουν επενδύσεις και αφετέρου οι ιδιώτες χρηματοδότες να συμμετάσχουν. Παρόλο που το γνωστό πακέτο Γιούνκερ ανέρχεται στα 60 δισ. ευρώ, τα οποία προέρχονται από την ΕΕ, την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (Ε- ΤΕπ) και μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες, εντούτοις η Κομισιόν ευελπιστεί ότι οι ιδιώτες επενδυτές θα ενθαρρυνθούν «Επαφίεται στις τοπικές αρχές να αποφασίσουν αν θέλουν να συμβάλουμε στην ανάπτυξη των επενδύσεων στον τουρισμό», ανέφερε ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Jyrki Katainen. να χρηματοδοτήσουν έργα, με αποτέλεσμα οι επενδύσεις να φτάσουν τα 315 δις. ευρώ εντός της τριετίας Προτάσεις αναμένει ο Κατάινεν Εξελίξεις στις διαδικασίες αναμένεται να σημειωθούν εντός της καλοκαιρινής περιόδου, καθώς δεν έχει μέχρι στιγμής ολοκληρωθεί το νομικό μέρος του σχεδίου. Οσον αφορά στην Κύπρο, ο α- ντιπρόεδρος της Κομισιόν απηύθυνε κάλεσμα προς τους δημόσιους και ι- διωτικούς φορείς να εκφράσουν ενδιαφέρον για συμμετοχή σε έργα, ιδιαίτερα στον τομέα του τουρισμού. Σε περίπτωση που οι κυπριακές αρχές παρουσιάσουν προτάσεις για τις σχετικές επενδύσεις, τόσο η ΕΕ όσο και η ΕΤΕπ εκφράζουν την ετοιμότητά τους να βοηθήσουν τις επενδύσεις παρέχοντας τεχνογνωσία. «Επαφίεται ΚΥΠΕ < Κάλεσμα Katainen σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς για συμμετοχή σε χρηματοδοτήσεις. στις τοπικές αρχές να αποφασίσουν αν θέλουν να συμβάλουμε στην ανάπτυξη των συγκεκριμένων επενδύσεων», ανέφερε σχετικά ο κ. Katainen. Στη λίστα των έργων, που κατάρτισε η Κομισιόν με την ΕΤΕπ, περιλαμβάνονται και έργα που αφορούν την Κύπρο. Ωστόσο, όπως διευκρινίστηκε από τον αντιπρόεδρο της Επιτροπής, δεν αποκλείεται στον κατάλογο να ενταχθούν νέα έργα, σε περίπτωση που επιδειχθεί ενδιαφέρον από κυπριακής πλευράς. Με προϋποθέσεις στήριξη ΜΜΕ Κατά την παρουσίαση του επενδυτικού σχεδίου για την Ευρώπη στη Λευκωσία, ιδιαίτερη αναφορά έγινε στη χρηματοδότηση των μικρομεσαίων ε- πιχειρήσεων (ΜΜΕ, η οποία, παρόλο που δεν εντάσσεται στο συγκεκριμένο σχέδιο, ωστόσο, θα μπορούσε να συμβάλει στη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και στην ανάπτυξη νέων έργων. Όπως τόνισε ο κ. Katainen, ε- πειδή οι ΜΜΕ δεν έχουν πρόσβαση σε κεφάλαια, πέραν των δανείων από τις τράπεζες, θα πρέπει να στηριχθούν είτε μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Στρατηγικών Επενδύσεων (ΕΤΣΕ) είτε ακόμη και μέσω της δημιουργίας Τράπεζας Α- ναπτύξεως. Την ίδια ώρα που ήδη βρίσκονται σε εφαρμογή χρηματοδοτικά προγράμματα της ΕΤΕπ σε συνεργασία με τις κυπριακές τράπεζες, το νέο πρόγραμμα θα λειτουργήσει ξεχωριστά από τα υφιστάμενα, ενώ η καινοτομία έ- γκειται στο ότι οι εγκρίσεις θα παρέχονται από ένα ανεξάρτητο συμβούλιο, το οποίο θα λειτουργεί, ωστόσο, βάσει των κριτηρίων και των προϋποθέσεων που έχει καταρτίσει από την ΕΤΕπ και την Κομισιόν. Βέβαια, αν και θα υπάρξει μέριμνα ούτως ώστε η χρηματοδότηση θα φτάσει στην πραγματική οικονομία, εντούτοις δεν αρκεί για τις ευρωπαϊκές αρχές η δημιουργία απλώς πρόσθετων χρηματοδοτικών πόρων για επενδύσεις, αλλά να προκύψουν χρηματοδοτήσεις, οι οποίες να κατευθυνθούν σε βιώσιμα, κυρίως μεγάλα έργα υποδομής. Ουσιαστικά, δεν αναμένεται να λάβει μία μεμονωμένη μικρομεσαία επιχείρηση α- πευθείας χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ, καθώς οι δικαιούχοι θα πρέπει να πείσουν ότι τα εν λόγω έργα πρόκειται να δημιουργήσουν πραγματική προστιθέμενη αξία για την ευρωπαϊκή οικονομία. ΜΑΡΙΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ

7 07-OIK_POLITIKI_KATHI 24/03/15 20:52 Page 7 Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ l 7 Νέες χρηματοδοτήσεις από κονδύλια της ΕΕ Σε ανοικτό διάλογο με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων η Κυβέρνηση για δημιουργία αναπτυξιακής τράπεζας Της EΜΙΛΥΣ ΜΙΝΤH Το ενδεχόμενο ίδρυσης αναπτυξιακής τράπεζας ή αναπτυξιακού χρηματοδοτικού οργανισμού επανέφερε σε χθεσινή συνεδρία της Επιτροπής Εμπορίου της Βουλής ο Υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης επισημαίνοντας ότι η Κυβέρνηση βρίσκεται σε ανοικτό διάλογο με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) ενώ πρόσθεσε ότι μέσω των ευρωπαϊκών κονδυλίων αναμένονται σημαντικά έργα ανάπτυξης, αλλά και στήριξη των επιχειρήσεων μέσω δανεισμού. Ειδικότερα, ο Υπουργός Οικονομικών αναφέρθηκε στην εξασφάλιση 160 εκατ. ευρώ για έργα υποδομής στην Πανεπιστημιούπολη. Σε ό,τι αφορά τη δημιουργία τράπεζας, διευκρίνισε ότι μέχρι στιγμής δεν υ- πάρχει η οποιαδήποτε κατάληξη επί του θέματος, ενώ υπενθύμισε ότι σε προηγούμενη ενημέρωση της Βουλής από τον ίδιο, τους είχε επισημάνει ότι εξετάζεται το ενδεχόμενο αναπτυξιακής τράπεζας ή οργανισμού χωρίς άδεια ε- νάσκησης τραπεζικών λειτουργιών. Ε- παναλαμβάνοντας ότι πρόκειται για ένα ζήτημα που παραμένει ανοικτό, υπέδειξε ότι για την επίτευξη ενός τέτοιου εγχειρήματος υπάρχει ένας απλός περιορισμός που σχετίζεται με τα κεφάλαια, αφήνοντας σαφέστατες αιχμές κατά της Βουλής ως προς το θέμα άντλησης κεφαλαίων. Ο Χάρης Γεωργιάδης σημείωσε πως «για να κάνεις τράπεζα, θέλεις σημαντικότατα κεφάλαια για να μπορεί να λειτουργήσει και αυτή την περίοδο δεν μπορεί να προέλθουν από δικούς μας πόρους, αλλά από εξωτερικούς». Προσθέτοντας ότι γι αυτό το λόγο βρίσκεται σε διάλογο με την ΕΤΕπ, είπε πως πραγματοποιήθηκαν και κάποιες άλλες επαφές με άλλους οργανισμούς χωρίς ωστόσο να υπάρξει κατάληξη. Ο Υπουργός Οικονομικών αναφέρθηκε στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Α- νασυγκρότησης και Ανάπτυξης (EBRD), η οποία έχει ήδη δραστηριοποιηθεί στην Κύπρο με την προοπτική επένδυσης σε ορίζοντα πενταετίας στα εκατ. ευρώ, σημειώνοντας ότι η Τράπεζα έχει ξεκινήσει κανονικά τη λειτουργία της από τον περασμένο Δεκέμβρη και ότι μετέχει με 105 εκατ. στην Τράπεζα Κύπρου. Συγκρατημένα αισιόδοξος δήλωσε ο Υπουργός Οικονομικών Χάρης Γεωργιάδης μιλώντας ενώπιον της Επιτροπής Εμπορίου της Βουλής αναφερόμενος στα ευρωπαϊκά προγράμματα που εξασφαλίζει η Κύπρος και τα οποία κινούνται κυρίως στην κατεύθυνση της στήριξης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, οι ο- ποίες όμως πραγματοποιούν επενδύσεις. Εξάλλου, στην πιο πάνω διευκρίνιση προέβη κατά τη διάρκεια της συζήτησης ο ίδιος ο Υπουργός Οικονομικών απαντώντας στις επισημάνσεις τόσο των βουλευτών-μελών όσο και των οργανωμένων συνόλων (ΟΕΒ-ΚΕΒΕ-ΣΥ.ΜΕ.Α ΚΑΙ ΠΟΒΕΚ), οι οποίοι τόνισαν από κοινού ότι οι περισσότερες μικρομεσαίες επιχειρήσεις δεν έχουν πρόσβαση στα εν λόγω ευρωπαϊκά κονδύλια. Όλοι οι φορείς εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους επί του προκειμένου, ενώ ήγειραν έντονα το ζήτημα ότι οι επιχειρήσεις, και κυρίως οι μικρομεσαίες, δεν μπορούν να δανειοδοτηθούν εύκολα. Eργα στην Πανεπιστημιούπολη Παρουσιάζοντας τα προγράμματα και τους στόχους που θέτει η Κυβέρνηση σε σχέση με την άντληση ευρωπαϊκών κονδυλίων, ο Χάρης Γεωργιάδης υπέδειξε ότι αυτά τα ποσά δεν κινούνται μόνο στην κατεύθυνση της στήριξης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων αλλά και σε άλλους τομείς. Υπογράμμισε ότι έχει ε- πιτευχθεί μια πολύ σημαντική συμφωνία χρηματοδότησης και ανάπτυξης της Πανεπιστημιούπολης ύψους 160 εκατ. ευρώ με ένα εξαιρετικά χαμηλότοκο δάνειο. Με την εξασφάλιση του πιο πάνω ποσού αναμένονται να πραγματοποιηθούν πολύ σημαντικά έργα υποδομής, εργαστήρια και φωτοβολταϊκό πάρκο εντός της Πανεπιστημιούπολης. Σημείωσε, ωστόσο, ότι η Κυβέρνηση συνεχίζει να δίδει έμφαση στο σχέδιο των 300 εκατ. ευρώ από προγράμματα της ΕΤΕπ, το οποίο το χαρακτήρισε ως πιο «ώριμο» και έτοιμο να διοχετευθεί στις επιχειρήσεις, ενώ ερωτηθείς σχετικά πως μπορεί κάποιος να εξασφαλίσει αυτά τα ποσά, είπε ότι τα σχέδια είναι προσβάσιμα μέσω τράπεζας. Αναφέροντας ότι ήδη κάποιες τράπεζες έχουν ξεκινήσει να προβάλλουν αυτά τα σχέδια, ο Υπουργός Οικονομικών εξέφρασε αισιοδοξία ότι θα υπάρξει ενδιαφέρον αφού, όπως είπε, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η διάθεση των προγραμμάτων αλλά και η ζήτηση. Δεν παρέλειψε να αναφέρει ωστόσο ότι στα κριτήρια που προνοούνται για παραχώρηση δανείου από ένα τέτοιο σχέδιο, πρέπει να υπάρχει από πλευράς της Τους σχεδιασμούς της Κυβέρνησης για εξασφάλιση ευρωπαϊκών κονδυλίων παρουσίασε στη Βουλή ο Υπουργός Οικονομικών. Περίπου 160 εκατ. ευρώ για ανάπτυξη της Πανεπιστημιούπολης, ενώ δίδεται έμφαση για δανειοδοτήσεις μεγαλύτερων έργων. επιχείρησης η δυνατότητα αποπληρωμής, ενώ πρόσθεσε ότι περιλαμβάνουν και κριτήρια που σχετίζονται με προσλήψεις νέων ατόμων ή ανέργων. Σε αυτές τις περιπτώσεις, είπε, παραχωρείται δάνειο με κατά 0,5% χαμηλότερο επιτόκιο για να λειτουργήσει ως κίνητρο. Επί του προκειμένου είπε ότι έχουν ξεκινήσει οι δανειοδοτήσεις κυρίως από μια Τράπεζα η οποία φαίνεται να έχει διαθέσει το μισό από το αρχικό ποσό που είχε στη διάθεσή της, ενώ σημείωσε ότι κάποιες άλλες τράπεζες προσπαθούν να ολοκληρώσουν εσωτερικές διαδικασίες για να εξασφαλίσουν τέτοια προγράμματα. Ανέφερε ακόμα ότι τέλος του 2015 θα συγκεκριμενοποιηθούν και επιπρόσθετα σχέδια μέσω εμπορικών τραπεζών. EPA Ταμείο επιχειρηματικότητας Επεκτείνοντας περαιτέρω ως προς τα διαθέσιμα ευρωπαϊκά προγράμματα, ο Χάρης Γεωργιάδης αναφέρθηκε και στο Ταμείο Επιχειρηματικότητας το ο- ποίο θα λειτουργεί σε συνεργασία με τις εμπορικές τράπεζες. Τα σχέδια από το συγκεκριμένο ταμείο του απευθύνονται σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις η εμπορική τράπεζα θα συνεισφέρει το 50% της χρηματοδότησης, 50% η ΕΤΕπ ενώ το επιτόκιο θα κυμαίνεται από 3,4% μέχρι 3,9%. Μέχρι στιγμής έχει γίνει συμφωνία με την Τράπεζα Κύπρου ύψους 20 εκατ. Ευρώ, ενώ αναμένεται ότι θα ακολουθήσει και η Ελληνική Τράπεζα. Προοπτικές και από το Σχέδιο Γιούνγκερ διακρίνει το Υπουργείο Οικονομικών, το οποίο, όπως εξήγησε ο αρμόδιος Υπουργός, στοχεύει σε κινητοποίηση ιδίων κεφαλαίων, μεγάλων τραπεζών και επενδυτικών ταμείων μέσω της εγγύησης να μειώνεται το ρίσκο για σημαντικά έργα του ιδιωτικού τομέα ή συμπράξεων με το δημόσιο για πιο εύκολη χρηματοδότηση. Όπως είπε, βρίσκεται στα στάδια της τελικής διαμόρφωσης, ενώ αναφερόμενος σε συνομιλία που είχε τη Δευτέρα με τον α- ντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη δημιουργία ενός ειδικού σχήματος(special purpose vehicle)εξήγησε ότι η σκέψη που γίνεται είναι να μπορούν να ομαδοποιηθούν κάποια έργα όπως π.χ. ανακαινίσεις και επεκτάσεις ξενοδοχείων, φωτοβολταϊκά και ΑΠΕ, τα οποία από μόνα τους θα είναι πολύ δύσκολο να χρηματοδοτηθούν. Στόχος του εν λόγω προγράμματος είναι η διακίνηση ιδιωτικών κεφαλαίων πέραν των 300 δις. σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, πρόσθεσε. Κληθείς να σχολιάσει χρηματοδοτικό σχέδιο που εφαρμόστηκε στο παρελθόν, ο Υπουργός Οικονομικών είπε πως το 2009 υπήρξε ένα σχέδιο σε πανευρωπαϊκό επίπεδο για στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και στη βάση των στοιχείων που κατέχει διοχετευτήκαν 205 εκατ. ευρώ σε 692 επιχειρήσεις. Ευαρέσκεια ΔΗΣΥ Ευαρέσκεια εξέφρασε ο βουλευτής του ΔΗΣΥ Πρόδρομος Προδρόμου σχολιάζοντας τη δήλωση του Υπουργού Οικονομικών ότι από κοινού με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, η κυβέρνηση εξετάζει το ενδεχόμενο δημιουργίας κρατικής τράπεζας αναπτύξεως. «Παρά τις δυσκολίες του εγχειρήματος, μέσα στις σημερινές συνθήκες, ένας τέτοιος θεσμός χρηματοοικονομικής διαμεσολάβησης με καθαρά αναπτυξιακό προσανατολισμό θα ήταν πολύ σημαντικός», σημείωσε επισημαίνοντας πως «ένας τέτοιος θεσμός θα υποβοηθούσε τις διαδικασίες που θα επέτρεπαν τα κονδύλια στήριξης που έρχονται από ευρωπαϊκά ταμεία να καταλήγουν πράγματι στην πραγματική οικονομία και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Επιπλέον, θα μπορούσε να αποβεί αποφασιστικός βραχίονας για τη μεγαλύτερη δυνατόν συμμετοχή της Κύπρου στο μεγάλο πρόγραμμα επενδύσεων που προωθεί η νέα προεδρία της Κομισιόν». Συνάντηση ΣΥ.ΜΕ.Α με Υπ. Οικονομικών Συνάντηση με τον Υπουργό Οικονομικών κ. Χάρη Γεωργιάδη αναμένεται να έχει αύριο Πέμπτη ο ΣΥ.ΜΕ.Α (Συνασπισμός Μικρών Ε- πιχειρήσεων και Αυτοεργοδοτούμενων) προκειμένου να συζητήσουν από κοινού τα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι μικρές επιχειρήσεις, αλλά παράλληλα ο Σύνδεσμος θα ζητήσει την έ- μπρακτη στήριξη του Υπουργείου για το εγχείρημα του για ίδρυση ε- νός νέου Συνεργατισμού. Μιλώντας ενώπιον της Επιτροπής Εμπορίου ο πρόεδρος της ΣΥ.ΜΕ.Α κ. Στ. Αλαμπρίτης, αφού εξήγγειλε την ίδρυση της «ΣΥ.ΜΕ.Α χρηματοδοτική εταιρεία» εξήγησε ότι πρόκειται για ένα εγχείρημα που στοχεύει στη στήριξη και ανάπτυξη μικρών επιχειρήσεων. Σύμφωνα με τον κ. Αλαμπρίτη, η νέα χρηματοδοτική εταιρεία του ΣΥ.ΜΕ.Α θα παραχωρεί δάνεια με επιτόκιο της τάξης του 2%, ενώ πρόσθεσε ότι υπάρχει συνεργασία με την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και έχει ξεκινήσει η άντληση του αρχικού κεφαλαίου από τα μέλη του ΣΥ.ΜΕ.Α. Στόχος είναι η εξεύρεση 5 εκατ. ευρώ από ίδια κεφάλαια για δανειοδοτήσεις μέχρι 5 χιλιάδες ευρώ σε μέλη του Συνασπισμού για να καλυφθούν οι ανάγκες τους. «Μέλη μας φυλακίζονται για 300 ευρώ για οφειλές προς το κράτος», τόνισε ο κ. Αλαμπρίτης ενώ συνεχίζοντας είπε ότι σύντομα θα εξαγγείλουν δημόσια πρόσκληση προς το ευρύ κοινό για άντληση κεφαλαίων και ειδικότερα από χρηματοδοτικούς οργανισμούς, τράπεζες και επενδυτές, Κύπριους και ξένους». Ευελπιστούμε να δημιουργήσουμε ένα νέο συνεργατισμό για να βοηθήσει τα μέλη μας που δεν έ- χουν από τον ήλιο μοίρα», ανέφερε ενώ πρόσθεσε ότι από επαφές που είχε ο Συνασπισμός με τραπεζίτες του ξεκαθαρίστηκε πως οι τράπεζες επιθυμούν να χρηματοδοτήσουν ώριμα, βιώσιμα έργα με προοπτική.

8 08-OIK_SINENTEFXI_KATHI 24/03/15 21:13 Page 9 8 l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Δύο νέα καταστήματα στα άμεσα σχέδια της Lidl στην Κύπρο «Προσαρμοζόμαστε ανάλογα με τις κοινωνικές συνθήκες», δηλώνει ο γενικός διευθυντής της εταιρείας Συνέντευξη στον ΜΑΡΙΟ ΙΩΑΝΝΟΥ < «Εκτιμούμε ότι το 2015 για εμάς θα είναι το ίδιο επιτυχημένο με την προηγούμενη χρονιά». Την ικανοποίησή του τόσο για την πορεία της Lidl Cyprus στην τοπική αγορά, όσο και για την συνεχώς αυξανόμενη παρουσία της, εκφράζει ο γενικός διευθυντής της εταιρείας, Χρυσοβαλάντης Καραγιάννης. Σε συνέντευξή του στην «Κ» επισημαίνει ότι στο πλαίσιο του στόχου που έχει τεθεί για να γίνει η εταιρεία πιο ελκυστική για το καταναλωτικό κοινό, αναπτύσσοντας το δίκτυο και την γκάμα των προϊόντων της, στα άμεσα σχέδια είναι η δημιουργία δύο νέων καταστημάτων στην περιφέρεια της Λεμεσού και της Λάρνακας. Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο επιδείνωσης του ελληνικού ζητήματος, που πιθανόν να οδηγήσει τη χώρα εκτός Ευρωζώνης, ο κ. Καραγιάννης εξηγεί ότι η Lidl Cyprus δρα αυτόνομα επηρεαζόμενη από τα κυπριακά δεδομένα και προσαρμοζόμενη σε αυτά, διαβεβαιώνοντας ότι οποιαδήποτε εξέλιξη στην Αθήνα δεν πρόκειται να επηρεάσει τη δομή του ομίλου. Οσον αφορά στη στήριξη της εταιρείας προς Κύπριους παραγωγούς, σημειώνει ότι μόνο την τελευταία διετία παρουσίασε αύξηση 75% η ποσότητα φρούτων και λαχανικών από τοπικούς παραγωγούς που διατίθεται στα καταστήματα ανά την Κύπρο. - Πώς αποτιμάτε την παρουσία της εταιρείας στην κυπριακή αγορά Πώς εκλαμβάνετε το μερίδιο αγοράς σας και κατά πόσο σας ικανοποιεί; -Στη Lidl Cyprus είμαστε πολύ ευχαριστημένοι από την πορεία μας στην κυπριακή αγορά τα χρόνια δραστηριότητάς μας. Από την πρώτη μέρα της λειτουργίας μας ο Κύπριος καταναλωτής μας εμπιστεύτηκε και συνεχίζει να μας εμπιστεύεται, επιλέγοντάς μας ταυτόχρονα για την κάλυψη των καθημερινών του αναγκών. Εμείς, από την πλευρά μας, του το ανταποδίδουμε καθημερινά, προσφέροντάς του ποιοτικά προϊόντα σε ανταγωνιστικές τιμές. Όσον αφορά στο μερίδιο αγοράς είμαστε μια εταιρεία με παγκύπρια κάλυψη και συνεχώς αυξανόμενη παρουσία. Στόχος μας είναι να επεκτεινόμαστε, διεισδύοντας στις κυπριακές γειτονιές, ώστε να καλύπτουμε τις καθημερινές ανάγκες των Κυπρίων. -Θεωρείτε ότι ενίοτε η Lidl βρίσκεται εκτός συναγωνισμού λόγω χαμηλών τιμών σε κάποια προϊόντα; -Αυτό που μας κάνει να ξεχωρίζουμε δεν είναι μόνο οι χαμηλές τιμές που προσφέρουμε, αλλά ο συνδυασμός προσφοράς άριστης ποιότητας προϊόντων στην καλύτερη δυνατή τιμή για τους πελάτες μας. Αυτή είναι και η δέσμευσή μας προς τους καταναλωτές: να θέτουμε πάντοτε σε προτεραιότητα τις ανάγκες και τις επιθυμίες τους και να προσαρμόζουμε την πολιτική μας ανάλογα με τις επικρατούσες κοινωνικές συνθήκες. -Πώς έκλεισε το 2014 όσον αφορά σε τζίρους και πωλήσεις και ποιες οι προσδοκίες για το 2015 Αναμένεται οποιαδήποτε κάμψη; - Το 2014 για μας έκλεισε θετικά, καθώς καταφέραμε να πετύχουμε τους στόχους που θέσαμε στην αρχή της χρονιάς. Παράλληλα, εκτιμούμε ότι το 2015 για εμάς θα είναι το ίδιο επιτυχημένο με την προηγούμενη χρονιά. -H Lidl πραγματοποίησε στροφή προς τους Κύπριους παραγωγούς. Ακολουθείτε κάποια στρατηγική με την εν λόγω στήριξη των ντόπιων παραγωγών Πόσα κυπριακά labels πωλούνται στα καταστήματα της εταιρείας; -Από την έναρξη της δραστηριότητάς μας, θέσαμε ως βασικό μας μέλημα και προτεραιότητα την προμήθεια προϊόντων από την τοπική αγορά, εξασφαλίζοντας με αυτό τον τρόπο ακόμα περισσότερο την καθημερινή φρεσκάδα. Από την πρώτη μέρα της λειτουργίας μας οι καταναλωτές βρίσκουν προϊόντα από Κύπριους προμηθευτές στα ράφια όλων των καταστημάτων μας. Συγκεκριμένα όλα τα νωπά κρέατά μας είναι κυπριακής προέλευσης. Επιπλέον, στα πλαίσια της περαιτέρω ανάπτυξης της γκάμας μας με κυπριακά προϊόντα ενσωματώσαμε και φρέσκα ψάρια κυπριακής προέλευσης. Αξίζει, τέλος, να σας αναφέρω ότι μόνο εντός των τελευταίων δύο ετών αυξήθηκε κατά 75% η ποσότητα φρούτων και λαχανικών από τοπικούς παραγωγούς που διατίθεται στα καταστήματά μας. ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΧΡΗΣΤΟΥ «Μόνο εντός των τελευταίων δύο ετών αυξήθηκε κατά 75% η ποσότητα φρούτων και λαχανικών από τοπικούς παραγωγούς που διατίθεται στα καταστήματά μας», επισημαίνει ο Χρυσοβαλάντης Καραγιάννης, τονίζοντας ότι ανέκαθεν βασικό μέλημα της Lild Cyprus ήταν η προμήθεια προϊόντων από την εγχώρια αγορά. Αυτονομία από την Ελλάδα Την περαιτέρω ανάπτυξη του δικτύου των καταστημάτων αλλά και της γκάμας των προϊόντων της εταιρείας θέτει ως στόχο η Lidl. -Σε ποιο βαθμό απασχολούν και επηρεάζουν την εταιρεία οι οικονομικές εξελίξεις στην Ελλάδα και το ενδεχόμενο εξόδου της από την Ευρωζώνη; -Οι οικονομικές εξελίξεις στην Ελλάδα εκτιμούμε ότι δεν θα επηρεάσουν την λειτουργία της Lidl Cyprus. Φυσικά παρακολουθούμε και ενημερωνόμαστε για τις εξελίξεις σε οικονομικό και πολιτικό επίπεδο. Παρόλα αυτά η Lidl Cyprus δρα αυτόνομα επηρεαζόμενη από τα κυπριακά δεδομένα και προσαρμοζόμενη σε αυτά. - Σε περίπτωση που επιδεινωθεί το ελληνικό ζήτημα θα εξακολουθήσετε να έχετε την επίβλεψη των καταστημάτων της Κύπρου από την Ελλάδα; - Η Lidl Cyprus είναι μια αυτόνομη εταιρεία και οι εξελίξεις στην Ελλάδα δεν επηρεάζουν την δομή του ομίλου. - Ποιους στόχους έχει θέσει η εταιρεία για το μέλλον; Σχεδιάζετε οποιεσδήποτε επεκτάσεις; -Ο στόχος για το μέλλον είναι σίγουρα να γίνουμε πιο ελκυστικοί για το καταναλωτικό κοινό της Κύπρου. Αυτό συνεπάγεται την περαιτέρω ανάπτυξη του δικτύου των καταστημάτων αλλά και της γκάμας των προϊόντων που διαθέτουμε. Έτσι στα άμεσα σχέδια της εταιρείας είναι η κατασκευή δύο νέων καταστημάτων στην περιφέρεια της Λεμεσού και της Λάρνακας. -Πώς αποδίδει η ενασχόλησή σας με άλλα είδη προϊόντων, πέραν των τροφίμων, όπως ρούχα, παιγνίδια, συσκευές κ.λπ Προτίθεστε να δραστηριοποιηθείτε και σε άλλα είδη; -Τα λεγόμενα Non Food προϊόντα αποτελούν εδώ και χρόνια αναπόσπαστο κομμάτι της εταιρείας και συμβάλλουν ενεργά στην επιτυχημένη πορεία της. Το καταναλωτικό κοινό από την έναρξη της δραστηριότητάς μας έχει δείξει την προτίμηση και το ενδιαφέρον του για τα συγκεκριμένα προϊόντα. Δεν αποκλείουμε στο μέλλον να διευρύνουμε την γκάμα μας με κάποιες νέες κατηγορίες προϊόντων, οι οποίες θα εναρμονίζονται με τη λειτουργία και τη φιλοσοφία της εταιρείας μας. Ο μισθός κάθε εργοδοτουμένου στην Κύπρο προστατεύεται από τον Περί Προστασίας των Μισθών Νόμο, Νόμος 35(Ι)/2007, ως έχει τροποποιηθεί. Σύμφωνα με τον Νόμο αυτόν, η έννοια του όρου μισθός σημαίνει κάθε χρηματική αντιμισθία που προκύπτει από απασχόληση εργοδοτούμενου και κάθε κέρδος από τέτοια απασχόληση που είναι δεκτικό χρηματικής αποτίμησης, και περιλαμβάνει τις εισφορές ταμείων προνοίας, καθώς επίσης και την εισφορά που πρέπει να καταβάλλεται στο Κεντρικό Ταμείο Αδειών, το οποίο ιδρύθηκε δυνάμει του περί Ετήσιων Αδειών μετ Απολαβών Νόμου και δεν περιλαμβάνει έκτακτες προμήθειες ή κατά χάριν (exgratia) πληρωμές. Ο Νόμος προνοεί πως ο μισθός κάθε εργοδοτουμένου πρέπει να πληρώνεται τοις μετρητοίς σε νόμιμο χρήμα, δηλαδή σε χαρτονομίσματα ή κέρματα, ή μέσω λογαριασμού μισθών ή με τραπεζική ή ταχυδρομική επιταγή. Οι μοναδικές ε- ξαιρέσεις από τον κανόνα αυτόν αναγνωρίζονται από τον ίδιο τον Νόμο και αφορούν περιπτώσεις στις οποίες κάτι τέτοιο συνηθίζεται στον τομέα οικονομικής δραστηριότητας ή επαγγέλματος, νοουμένου ότι (α) τέτοια είδη, αφού ληφθεί υπόψη και η ποσότητα και η ποιότητά τους, είναι κατάλληλα και ωφέλιμα για τον εργοδοτούμενο ή την οικογένειά του, (β) η αξία που αποδίδεται στα είδη αυτά είναι λογική και δίκαιη, και (γ) σε κάθε περίπτωση υπάρχει συγκατάθεση του εργοδοτούμενου. Περαιτέρω, ο Νόμος προβλέπει πως ο μισθός πρέπει να πληρώνεται απευθείας προς τον εργοδοτούμενο, εκτός σε περιπτώσεις που ο ίδιος ο εργοδοτούμενος έχει δώσει γραπτώς τη συγκατάθεσή του για το αντίθετο ενώ ο εργοδότης δεν έχει δικαίωμα να περιορίζει με οποιοδήποτε τρόπο, είτε άμεσα, είτε έμμεσα, την ελευθερία του εργοδοτούμενου να διαθέτει το μισθό του, εκτός στις περιπτώσεις και στο βαθμό ΑΡΘΡΟ Του ΓΙΩΡΓΟΥ Ζ. ΓΕΩΡΓΊΟΥ Η προστασία των μισθών στην Κύπρο που αυτό επιτρέπεται από τον ίδιο τον Νόμο. Είναι σημαντικό να τονιστεί πως αν ο εργοδότης διαθέτει καταστήματα για πώληση ειδών ή υπηρεσιών προς τους εργοδοτούμενους, αυτοί απαγορεύεται να υπόκεινται σε οποιαδήποτε πίεση για χρήση τέτοιων καταστημάτων ή υπηρεσιών από πλευράς του εργοδότη. Ακολούθως, ο ίδιος ο Νόμος προβλέπει τον τόπο και χρόνο πληρωμής των μισθών και συγκεκριμένα προβλέπεται όπως η πληρωμή των μισθών, όταν γίνεται τοις μετρητοίς, πρέπει να πραγματοποιείται μόνο κατά τις εργάσιμες ώρες, στον τόπο εργασίας ή κοντά σ αυτόν, εκτός αν προνοείται διαφορετικά σε άλλο νόμο ή κανονισμό ή συλλογική σύμβαση. Η πληρωμή των μισθών σε κέντρα αναψυχής ή παρόμοιες επιχειρήσεις και, όπου είναι αναγκαίο για α- ποθάρρυνση κατάχρησης, σε καταστήματα λιανικής πώλησης, απαγορεύεται, εκτός εάν η πληρωμή των μισθών γίνεται προς πρόσωπα που εργοδοτούνται στα προαναφερόμενα μέρη. Ως προς την συχνότητα της πληρωμής των μισθών αυτή πρέπει να είναι τουλάχιστον ε- βδομαδιαία, εκτός για προσωπικό το ο- ποίο αμείβεται μηνιαίως, οπότε πρέπει να είναι τουλάχιστον μηνιαία. Σε περίπτωση εργοδοτουμένων, των οποίων οι μισθοί υπολογίζονται με το κομμάτι ή ανάλογα με την παραγωγή, τα μέγιστα διαστήματα για την πληρωμή των μισθών πρέπει, κατά το δυνατόν, να είναι τέτοια, έτσι ώστε οι μισθοί να καταβάλλονται τουλάχιστον δύο φορές το μήνα, σε διαστήματα που να μην ξεπερνούν τις δεκαέξι μέρες. Ωστόσο, αυτή η συχνότητα πληρωμής μπορεί να διαφοροποιηθεί με βάση συλλογική σύμβαση και/ή πρακτική. Πολύ κρίσιμο σημείο, το οποίο παρατηρείται όλο και πιο συχνά είναι η μονομερής αποκοπή μέρους του μισθού το οποίο και απαγορεύεται εκ του Νόμου. Οιοσδήποτε εργοδότης παραβαίνει την απαγόρευση αυτήν, δυνατόν να κριθεί ένοχος και σε περίπτωση καταδίκης του υπόκειται σε ποινή φυλάκισης και/ή χρηματική ποινή. Οι μόνες αποδεκτές περιπτώσεις αποκοπής μισθού είναι οι ακόλουθες: (α) αποκοπές που προνοεί νόμος ή κανονισμός, (β) αποκοπές σύμφωνα με κανονισμούς ταμείων σύνταξης, ταμείων προνοίας και ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, (γ) αποκοπές δυνάμει δικαστικής α- πόφασης, (δ) αποκοπές για αποζημίωση λόγω ζημιάς που υπέστη η επιχείρηση και που προκλήθηκε σκόπιμα ή ένεκα βαριάς αμέλειας του εργοδοτούμενου, και (ε) άλλες αποκοπές, μετά από συγκατάθεση του εργοδοτούμενου. Πριν από την οιαδήποτε αποκοπή, για λόγους αποζημίωσης του εργοδότη, πρέπει να γίνεται διαβούλευση με τους εκπροσώπους των εργοδοτουμένων ή τους ίδιους τους εργοδοτούμενους, με στόχο, μεταξύ άλλων, τον καθορισμό του ύψους της αποζημίωσης και τον τρόπο καταβολής της. Σε περίπτωση που δεν επιτευχθεί η διευθέτηση της διαφοράς, τότε αυτή θα πρέπει να παραπέμπεται στο Υπουργείο Εργασίας, Προνοίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων για μεσολάβηση και, εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία στο στάδιο της μεσολάβησης, τότε το Υπουργείο θα παραπέμπει την διαφορά στο Δικαστήριο Εργατικών Διαφορών. Συμπερασματικά, όσον α- φορά τις επιτρεπόμενες αποκοπές από το μισθό ενός εργοδοτουμένου, αυτές πρέπει να περιορίζονται στο βαθμό που ο εργοδοτούμενος θα μπορεί να συντηρήσει τον εαυτό του και την οικογένειά του. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση εκχώρησης του μισθού από έναν εργοδοτούμενο, γεγονός το οποίο δεν επιτρέπεται παρά μόνο αν, και στο βαθμό που αυτό προνοείται ρητά από νόμο ή κανονισμό. Ο κ. Γιώργος Ζ. Γεωργίου είναι δικηγόρος. We support entrepreneurship PwC Cyprus sponsors CEL s Insights Conference 28 & 29 March 2015

9 09-OIK_EPIXEIRISEIS_KATHI 24/03/15 21:11 Page 9 Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ l 9 Διαδικαστικές οι εκκρεμότητες στη μαρίνα Αγ. Νάπας Μετά το Πάσχα οι εξελίξεις στην προκήρυξη προσφορών Του ΜΑΡΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ Στη διαδικασία ετοιμασίας για την προκήρυξη προσφορών προκειμένου να αρχίσουν οι εργασίες κατασκευής του έργου βρίσκονται οι ε- μπλεκόμενοι στα της μαρίνας Αγίας Νάπας, μετά και το ορόσημο της κατάθεσης τραπεζικής εγγύησης ύψους 25 εκατ. ευρώ από τον στρατηγικό επενδυτή, που υποδηλώνει ότι πλέον το έργο ετοιμάζεται να πάρει σάρκα και οστά. Ενώ το έργο δεν έχει περάσει στη φάση της κατασκευής, σύμφωνα με τις τελευταίες ενδείξεις, οι όποιες εξελίξεις θα πρέπει να αναμένονται μετά το Πάσχα, την ώρα που οι αρμόδιες ομάδες ετοιμάζονται και μελετούν τόσο τα ενδεχόμενα όσο και τις προοπτικές. Η τραπεζική εγγύηση κατατέθηκε την Παρασκευή 13 Μαρτίου, με τον δήμαρχο της Αγίας Νάπας να εκφράζει πρόσφατα την ιδιαίτερη ικανοποίησή του για τη συγκεκριμένη εξέλιξη, η οποία σηματοδοτεί την κατασκευαστική φάση του έργου, και την κοινοπραξία «Μακρόνησος Μαρίνα» να χαρακτηρίζει το γεγονός ως ψήφο εμπιστοσύνη τόσο προς την ίδια όσο και προς την κυπριακή οικονομία. Ομολογουμένως, η εξεύρεση του στρατηγικού επενδυτή, του Αιγύπτιου Naguib Sawiris, επέλυσε ίσως την πιο σημαντική εκκρεμότητα για την υλοποίηση του έργου, ενώ το γεγονός ότι μία κυπριακή τράπεζα επέλεξε να είναι μέρος αυτής της ανάπτυξης, εκδίδοντας την εγγύηση καλής και πιστής εξέλιξης, δεν φαίνεται να αφήνει περιθώρια Η τραπεζική εγγύηση δείχνει ότι η μαρίνα ετοιμάζεται να εισέλθει στην πορεία υλοποίησής της. αμφιβολιών ότι αφενός η μαρίνα ετοιμάζεται να εισέλθει στην πορεία υλοποίησής της και αφετέρου ότι πλέον οι εξελίξεις είναι διαδικαστικές. Εξάλλου, εκτιμάται ότι για τη χρηματοδότηση του έργου είναι αρκετά πιθανή η συμμετοχή άλλων τραπεζών, οι οποίες αναμένεται να επιδείξουν σχετικό ενδιαφέρον. Στήριξη στον τουρισμό Πέραν της συμμετοχής του Αιγύπτιου επενδυτή κατά 80%, το υ- πόλοιπο 20% θα καλυφθεί σε ποσοστό 30% από ίδια κεφάλαια της κοινοπραξίας «Μακρόνησος Μαρίνα» και κατά 70% από δανειοδοτήσεις. Το έργο θα πρέπει να ολοκληρωθεί σε βάθος τριετίας, βάσει των συμβατικών υποχρεώσεων, με το πρώτο στάδιο να περιλαμβάνει την υλοποίηση των έργων υποδομής, όπως λιμενικών έργων και ε- σωτερικών δρόμων και την κοινοπραξία να θέτει ως στόχο την ολοκλήρωση τόσο της οικιστικής όσο και της εμπορικής ανάπτυξης όσο το δυνατόν πιο νωρίς, λόγω των σημαντικών εσόδων που θα προκύψουν. Η εμπορική ανάπτυξη περιλαμβάνει εστιατόρια, μπαρ, καταστήματα, καφέ, μπουτίκ και διάφορα καταστήματα, ενώ η λεκάνη της μαρίνας είναι σε θέση να εξυπηρετήσει 600 σκάφη έκτασης μέτρων, με τη δυνατότητα παροχής υποστηρικτικών υπηρεσιών, όπως μικρών επιδιορθώσεων και επισκευών. Από το έργο, του οποίου το κόστος επένδυσης υπολογίζεται στα 220 εκατ. ευρώ, εκτιμάται ότι θα δημιουργηθούν 800 θέσεις εργασίας, οι οποίες θα καλυφθούν κυρίως από ντόπιους εργαζόμενους, ενώ άλλα 350 άτομα αναμένεται ότι θα εργοδοτηθούν μετά την ο- λοκλήρωσή του. Τόσο οι τουριστικοί φορείς της περιοχής όσο και ο δήμος Αγίας Νάπας αναμένουν από τη μία την έναρξη των κατασκευαστικών εργασιών και από την άλλη τη λειτουργία της μαρίνας, διαβλέποντας αισιόδοξες προοπτικές για την α- νάπτυξη του τουρισμού μιας περιοχής, η οποία έχει σημαντική συμβολή στην ποιότητα του κυπριακού τουριστικού προϊόντος, φιλοξενώντας το 30% των συνολικών διανυκτερεύσεων, με έσοδα που υπερβαίνουν τα 700 εκατ. ευρώ ετησίως. Ταυτόχρονα, αναμένεται το πράσινο φως για τη δημιουργία της μαρίνας Πρωταρά, με στόχο την αλληλοσυμπλήρωση των δύο έργων της περιοχής και την ενίσχυση των εσόδων από ποιοτικό τουρισμό. Στόχος της δημιουργίας της μαρίνας Αγίας Νάπας είναι να αποτελέσει θέρετρο και προορισμό για εύπορους επισκέπτες, χωρίς, ωστόσο, να σημαίνει ότι, τουλάχιστον σε πρώτη φάση, δεν θα στηριχθεί σε όλους τους κατοίκους που θα επιθυμήσουν να την επισκεφθούν. Εκτιμάται ότι για τη χρηματοδότηση του έργου είναι αρκετά πιθανή η συμμετοχή άλλων κυπριακών τραπεζών, οι οποίες αναμένεται να ε- πιδείξουν σχετικό ενδιαφέρον. Πυρετώδεις προετοιμασίες στη Λάρνακα Την ώρα που προχωρούν οι διαδικασίες στο φιλόδοξο έργο της μαρίνας Αγίας Νάπας, έντονη είναι η κινητοποίηση και στη μαρίνα της Λάρνακας, οι υπεύθυνοι της οποίας φέρονται να βρίσκονται σε πυρετώδεις προετοιμασίες προκειμένου να τηρήσουν τα χρονοδιαγράμματα που έχουν καθοριστεί από την Κυβέρνηση, καθώς τα χρονικά περιθώρια για συμφωνία στενεύουν ασφυκτικά. Μετά και την πρόσφατη νέα παράταση που έχει δοθεί από το Υπουργικό Συμβούλιο στην κοινοπραξία Ζήνων, δηλαδή μέχρι τις 31 Μαρτίου, προκειμένου να καταλήξει σε οικονομική συμφωνία με την Κυβέρνηση, οι εξελίξεις και ενδεχομένως οι α- νακοινώσεις αναμένονται, σύμφωνα με πληροφορίες, εντός της επόμενης εβδομάδας. Η κοινοπραξία έχει καθημερινές επαφές με τους δικηγόρους προκειμένου να κλείσουν και οι τελευταίες εκκρεμότητες πριν την κατάληξη επί της οικονομικής βάσης του έργου. Η «Κ» ήρθε Εντός της επόμενης εβδομάδας αναμένεται κατάληξη επί της οικονομικής συμφωνίας για τη μαρίνα Λάρνακας. σε επικοινωνία με πηγές από την κοινοπραξία Ζήνων σχετικά με πρόσφατο δημοσίευμα της εφημερίδας, το οποίο συμπεριελάμβανε ισχυρισμούς επιχειρηματιών για «προνομιακή μεταχείριση» που φέρεται να έτυχε το συμβόλαιο για τη μαρίνα της Λάρνακας. Ωστόσο, όπως αναφέρθηκε χαρακτηριστικά, «αιτία για την προηγούμενη καθυστέρηση και την παρούσα επίσπευση των διαδικασιών ήταν τα γεγονότα του Eurogroup του 2013, το οποίο δημιούργησε σοβαρά προβλήματα στην πορεία υλοποίησης του έργου» και ότι δεν φαίνεται να υπάρχει οτιδήποτε μεμπτό στον τρόπο που κινήθηκαν οι διαδικασίες. Παράλληλα, όπως επισημάνθηκε στην «Κ», το συμβόλαιο δόθηκε στην κοινοπραξία πριν μερικά χρόνια και από τότε καταβάλλεται προσπάθεια εφαρμογής του, ενώ η σύμπτυξη δύο κοινοπραξιών φέρεται να έ- γινε «με στόχο την αποφυγή χρονοβόρων νομικών διαδικασιών, χωρίς να σημαίνει ότι δεν διασφαλίστηκε η νομιμότητα». Ωστόσο, οι πληροφορίες της «Κ» αναφέρουν ότι οι επιχειρηματίες, που είχαν εκφράσει έντονη δυσαρέσκεια για τον τρόπο που παραχωρήθηκε το συμβόλαιο στην κοινοπραξία που ανέλαβε την α- νάπτυξη της μαρίνας Λάρνακας, επιμένουν στις απόψεις τους, αναζητώντας ταυτόχρονα στοιχεία για να τεκμηριώσουν τις υποψίες τους. Σε περίπτωση που επιβεβαιωθούν όσα ισχυρίζονται, δεν αποκλείεται να ζητήσουν αναλυτική εξέταση του συμβολαίου από τις αρμόδιες αρχές τόσο της Κύπρου όσο και της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Προς νέα δυναμικά μέτρα στα ξενοδοχεία Εντείνονται οι προσπάθειες σε διάφορα επίπεδα για προσέλκυση τουριστών από νέες αγορές ώστε να καλυφθούν οι απώλειες από τη ρωσική αγορά. Στα σκαριά μελέτη για την στρατηγική τουρισμού Προς αναδιοργάνωση ο Κυπριακός οργανισμός τουρισμού, σκέψεις για τις εξουσίες που θα έχει Συγκρατημένη αισιοδοξία ότι η νέα τουριστική χρονιά θα κινηθεί σε ικανοποιητικά επίπεδα εξέφρασαν ενώπιον της Βουλής ο Υπουργός Ενέργειας, Βιομηχανίας και Τουρισμού Γιώργος Λακκοτρύπης καθώς και οι τουριστικοί φορείς παρά τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η ρωσική αγορά. Σε χθεσινή συνεδρία της Επιτροπής Εμπορίου της Βουλής, όπου συζητήθηκαν τα προβλήματα και οι προοπτικές του κυπριακού τουρισμού, η συζήτηση περιστράφηκε γύρω από το τουριστικό μας προϊόν αλλά και από την προσέλκυση τουριστών από νέες αγορές καθώς και στη μελέτη που εκπονείται για ε- Ο μεγαλύτερος τουριστικός πράκτορας της Ρωσίας έχει την Κύπρο πρώτη στην επιλογή του θνική στρατηγική τουρισμού και αναδιοργάνωση του ΚΟΤ. Να υπενθυμίσουμε ότι η «Κ», από το περασμένο καλοκαίρι, είχε αποκαλύψει τους σχεδιασμούς της Κυβέρνησης για αναδιάρθρωση του ΚΟΤ λόγω του ότι υ- πάρχει η εκτίμηση πως θα πρέπει να του αφαιρεθούν αρκετές εξουσίες όπως π.χ. ο καθορισμός των ξενοδοχείων και η κατηγοριοποίησή τους σε αστέρια αλλά και μια σειρά από άλλες γραφειοκρατικές διαδικασίες για υποστατικά και κέντρα αναψυχής. Οδικό χάρτη για τον κυπριακό τουρισμό μετά το πέρας της φετινής τουριστικής περιόδου, ζήτησε από την Κυβέρνηση η Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εμπορίου προκειμένου από «τα ευχολόγια να περάσουμε στις πράξεις». Εθνική στρατηγική Στα σκαριά βρίσκεται μελέτη για την εθνική στρατηγική τουρισμού α- νέφερε ο αρμόδιος Υπουργός Γιώργος Λακκοτρύπης, επισημαίνοντας ότι εκπονείται υπό την εποπτεία της Προεδρίας της Δημοκρατίας και τη συμμετοχή των Υπουργείων Τουρισμού και Οικονομικών. Η μελέτη που έχει αρχίσει να τίθεται σε εφαρμογή προνοεί αναδιοργάνωση του Κυπριακού Οργανισμού Τουρισμού, ο οποίος, όπως ξεκαθάρισε ο κ. Λακκοτρύπης, θα παραμείνει ο βασικός σύμβουλος του κράτους, ενώ δεν έχει ξεκαθαρίσει ακόμα ποιες θα είναι ακριβώς οι αρμοδιότητές του ή αν θα παραμείνει υπό την εποπτεία του μόνο το τμήμα του μάρκετινγκ. Σχολιάζοντας τις προοπτικές του τουρισμού για τη νέα χρονιά ο Υπουργός Τουρισμού είπε επίσης πως αν γίνει κατορθωτή η συγκράτηση της μείωσης των τουριστικών αφίξεων από τη Ρωσία κάτω από το 25% τότε θα καλυφθούν από άλλες αγορές προσθέτοντας πως αρχές Απριλίου, προχωρεί η διαδικασία για τον εκσυγχρονισμό του κανονιστικού πλαισίου με στόχο να υπάρξει τουλάχιστον 25% μείωση στο διοικητικό κόστος. Οι απώλειες από τη Ρωσία εκτιμάται ότι θα καλυφθούν από αγορές όπως αυτή της Αγγλίας για την οποία έχει ήδη σημειωθεί αύξηση 1,5%, ενώ πολύ Την ανάγκη για «rebranding & repositioning» του τουριστικού προϊόντος της Κύπρου, τόνισε ο κ. Λακκοτρύπης. καλές είναι οι προοπτικές από τη Γερμανία, Ισραήλ, Ολλανδία και Αυστρία. Ως προς την επίτευξη του στόχου προσέλκυσης τουριστών, υπογράμμισε την ανάγκη για «rebranding & repositioning» του τουριστικού προϊόντος της Κύπρου. Σε σχέση με τη Ρωσία εξέφρασε συγκρατημένη αισιοδοξία αναφέροντας χαρακτηριστικά πως «θα μπορέσουμε να συγκρατήσουμε την πτώση» προσθέτοντας μάλιστα πως «οι εταίροι μας θα μας συμπαρασταθούν». Ανέφερε συγκεκριμένα ότι ο μεγαλύτερος τουριστικός πράκτορας μάς έχει πρώτους στην επιλογή των πελατών του, επισημαίνοντας ότι σε αυτή την κατεύθυνση βοήθησε και η επίσκεψη του Προέδρου της Δημοκρατίας στη Ρωσία. Ερωτηθείς σχετικά είπε ότι το 2014 έ- κλεισε με 1,5% αύξηση στις αφίξεις και μείωση στα συνολικά έσοδα της τάξης του 3% περίπου ενώ εξέφρασε τη θέση ότι το 2015 έχει αρχίσει με καλά στοιχεία και ότι τα μηνύματα είναι ενθαρρυντικά. Συνεχίζοντας διατύπωσε τη διαφωνία του για μείωση των τιμών ώστε η Κύπρος να μην θεωρείται ακριβός προορισμός σχολιάζοντας ότι «θα πρέπει να επικεντρωθούμε στην ποιότητα και όχι στην τιμή. Σε δική του τοποθέτηση ο πρόεδρος του Δ.Σ. του ΚΟΤ Άγγελος Λοΐζου ανέφερε ότι από περαιτέρω αναλύσεις που γίνονται από το Υπουργείο Οικονομικών για την πραγματική τουριστική οικονομία το τελευταίο τρίμηνο του 2014 σημειώθηκε αύξηση 4,5% στα έσοδα. «Η τάση των εσόδων μας από τον τουρισμό φαίνεται να είναι ενθαρρυντική», είπε, προσθέτοντας ότι για πρώτη φορά βλέπουμε ότι σε σχέση με το μέσο όρο των τελευταίων 15 χρόνων έχει σταματήσει η κάθοδος και αρχίζει μια ά- νοδος. Το μήνυμα που λαμβάνει ο ΠΑ- ΣΥΞΕ από Ρώσους τουριστικούς πράκτορες είναι ότι «εμείς στηρίξαμε την τουριστική Κύπρο αναμένουμε τώρα εσείς να μας στηρίξετε», ανέφερε στη δική του τοποθέτηση ο Γεν. Διευθυντής του ΠΑΣΥΞΕ Ζαχαρίας Ιωαννίδης προσθέτοντας πως «οι ξενοδόχοι δίνουν σημαντικές εκπτώσεις εδώ και μήνες». Για διαχρονικά προβλήματα στον τουρισμό μίλησε στη συνέχεια η Γενική Διευθύντρια του ΣΤΕΚ Χρυσαίμιλη Ψηλογένη Κενεβέζου. Αναφερόμενη σε έρευνα του ΣΤΕΚ, είπε πως έχει διαφανεί πως άλλες χώρες της περιοχής, ανταγωνιστικές προς την Κύπρο, είδαν τα τελευταία 15 χρόνια τεράστιες αυξήσεις από 30% μέχρι 234%. Τέλος, η εκπρόσωπος της Hermes ανέφερε πως η ρωσική αγορά είναι αρκετά χαμηλά και ότι τα μηνύματα που στέλνουν οι αεροπορικές εταιρείες είναι ότι, αν δεν καταφέρουν να έχουν τους δείκτες πληρότητας και τα έσοδα που επιθυμούν, θα σταματήσουν. ΕΜΙΛΥ ΜΙΝΤΗ Την απογοήτευσή τους για τη μη ανταπόκριση του Υπουργείου Εργασίας στα αιτήματα για νομική ρύθμιση των βασικών δικαιωμάτων τους, ως μέτρο στήριξής τους και προστασίας τους από αυθαιρεσίες της εργοδοσίας εκφράζουν οι ξενοδοχοϋπάλληλοι, όπως αναφέρει ψήφισμα που επιδόθηκε στην αρμόδια Υπουργό, κατά την πανσυνδικαλιστική εκδήλωση διαμαρτυρίας των ξενοδοχοϋπαλλήλων. Σύμφωνα με το ψήφισμά τους, οι συντεχνίες ΣΥΞΚΑ ΠΕΟ, ΟΥΞΕΚΑ ΣΕΚ και ΔΕΟΚ επισημαίνουν ότι εκ μέρους των εργαζομένων στα ξενοδοχεία που συγκεντρώθηκαν σήμερα για να εκφράσουν την οργή τους και την αγανάκτησή τους για την Καταγγέλλουν αυθαιρεσίες από παραβίαση των δικαιωμάτων τους, εκφράζουμε την απογοή- την εργοδοτική πλευρά οι τευσή μας για το γεγονός ότι ενώ εργαζόμενοι. καταγγείλαμε κατά συγκεκριμένο τρόπο την απαράδεκτη συμπεριφορά της πλειοψηφίας των ξενοδόχων έναντι των εργαζομένων και υποβάλαμε συγκεκριμένα αιτήματα για νομική ρύθμιση βασικών δικαιωμάτων τους, ως μέτρο στήριξής τους και προστασίας τους, από τις αυθαιρεσίες και την ασυδοσία της εργοδοσίας, το Υπουργείο σας δεν ανταποκρίθηκε σε κανένα από αυτά. Εξάλλου σε ψήφισμά τους προς τον Πρόεδρο της Βουλής προειδοποιούν ότι σε περίπτωση που δεν βρουν την δέουσα ανταπόκριση στα αιτήματά τους για εφαρμογή της συλλογικής σύμβασης και επικράτηση των ανθρωπίνων και δίκαιων συνθηκών α- πασχόλησης στην ξενοδοχειακή βιομηχανία, θα διεκδικήσουν δυναμικά τα δικαιώματά τους με την ευθύνη να βαραίνει τόσο τους ξενοδόχους όσο και το Υπουργείο Εργασίας και τα κόμματα της Βουλής που ταυτίζονται με την εργοδοτική πλευρά. Ευελπιστούμε ότι αυτή τη φορά, θα βρούμε τη δέουσα ανταπόκριση στην προσπάθεια που καταβάλλουμε για εφαρμογή της συλλογικής σύμβασης και επικράτηση ανθρώπινων και δίκαιων συνθηκών απασχόλησης στον ευαίσθητο τομέα της ξενοδοχειακής βιομηχανίας και ομαλών εργατικών σχέσεων, για το καλό τόσον των εργαζομένων όσο και του τομέα αλλά και της οικονομίας και του τόπου μας ευρύτερα, αναφέρουν.

10 10-OIK_DIETHNH_KATHI 24/03/15 20:52 Page l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΕΘΝΗ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 Τα funds εγκαταλείπουν την Ευρωζώνη Αναζητούν υψηλότερες αποδόσεις σε χώρες εκτός ευρώ, καθώς τα επιτόκια αγγίζουν το μηδέν Εγκαταλείπουν μαζικά τα κεφάλαια την Ευρωζώνη, καθώς έχουν μειωθεί σε σχεδόν μηδενικά επίπεδα ή και σε αρνητικό πρόσημο τα κέρδη από τα κρατικά ομόλογα και τις ασφαλείς τοποθετήσεις και οι επενδυτές στρέφονται στις ΗΠΑ όπου προσβλέπουν σε επικείμενη αύξηση των επιτοκίων του δολαρίου. Παράλληλα, τοποθετούνται σε άλλα παραδοσιακά καταφύγια όπως η Ελβετία και η Δανία, α- σκώντας μεγάλες πιέσεις στα νομίσματά τους. Το αποτέλεσμα είναι να έχει υποχωρήσει κατά 22% το ευρώ έναντι του δολαρίου μέσα Η προοπτική αύξησης των επιτοκίων από τη Federal Reserve έως το φθινόπωρο καθιστά την αμερικανική αγορά περισσότερο ελκυστική. σε λίγους μόνον μήνες, ενώ στη διάρκεια του Μαρτίου σημείωσε τα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 12 ετών, πέφτοντας στο 1,05 δολάριο. Καταλυτικός παράγοντας που εξωθεί τα κεφάλαια εκτός Ευρωζώνης και προς τις ΗΠΑ αποτελεί η απόκλιση ανάμεσα στη νομισματική πολιτική στις δύο πλευρές του Ατλαντικού: η ΕΚΤ εγκαινίασε πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης λίγους μήνες μετά τη λήξη του α- ντίστοιχου προγράμματος της Federal Reserve, ενώ παράλληλα διατηρεί σε μηδενικά επίπεδα τα επιτόκια του ευρώ, όταν η Fed προετοιμάζει διακριτικά τις αγορές για την πρώτη αύξηση των επιτοκίων του δολαρίου από το Οπως Οι αμερικανικές εκλογές απέχουν ακόμη 19 μήνες, αλλά σε μόλις έξι εβδομάδες θα πάει στις κάλπες η Βρετανία. Πολλά από τα υπό συζήτηση ζητήματα είναι κοινά. Δυστυχώς, στη βρετανική δημόσια συζήτηση κυριαρχεί η παραπλανητική εμμονή με τα δημοσιονομικά ελλείμματα. Ακόμη χειρότερο είναι το γεγονός ότι αυτό το ψευδές αφήγημα έχει «μολύνει» υποτιθέμενα αντικειμενικά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, τα οποία παρουσιάζουν ως γεγονός υποθέσεις που είναι αμφισβητούμενες, αν όχι τελείως λανθασμένες. Πριν από λίγα χρόνια, στο απόγειο του δικού μας φετιχισμού με τα ελλείμματα, τα αμερικανικά ΜΜΕ είχαν παρουσιάσει ορισμένα από τα ίδια ελαττώματα. Ωστόσο στις ΗΠΑ έχουμε προχωρήσει παρακάτω, ενώ η Βρετανία όχι. Το α- φήγημα για το οποίο μιλάω είναι κάπως έτσι: Τα χρόνια πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση η βρετανική κυβέρνηση δανειζόταν απερίσκεπτα, οπότε και η χώρα ζούσε πάνω από τις δυνατότητές της. Η συνέπεια ήταν σχολιάζει σχετικό δημοσίευμα της Wall Street Journal, οι μαζικές ε- κροές κεφαλαίων από την Ευρωζώνη άρχισαν τον Ιούνιο του περασμένου έτους όταν η ΕΚΤ υιοθέτησε για πρώτη φορά αρνητικά επιτόκια στις καταθέσεις, εξωθώντας τους επενδυτές να στραφούν σε μετοχές και ομόλογα. Κορυφώθηκαν το τελευταίο τέταρτο του 2014 με τα κεφάλαια που εγκατέλειψαν την Ευρωζώνη να φθάνουν στα 124,4 δισ. ευρώ. Η μεγάλη αύξηση των εκροών σχετίζεται με το ότι αυτές δεν ο- φείλονται μόνον σε στοιχήματα κερδοσκόπων στην πτώση του ευρώ αλλά στην προθυμία μεγάλων επενδυτών να τροποποιήσουν τα χαρτοφυλάκιά τους αναζητώντας υψηλότερες αποδόσεις στις ΗΠΑ. Τα ωστικά κύματα έπληξαν ισχυρότατα τις μικρές χώρες που γειτνιάζουν με την Ευρωζώνη. Ετσι η κεντρική τράπεζα της Δανίας αναγκάστηκε να μειώσει τα επιτόκιά της τέσσερις φορές από την αρχή του 2015 και να τυπώσει μαζικά κορώνες για να αποθαρρύνει τους ξένους επενδυτές και να αποτρέψει την εκτίναξη του νομίσματός της. Δεχόμενη ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις στο νόμισμά της, η Ελβετία ε- πιχείρησε να ανακόψει τις εισροές στο ελβετικό φράγκο αποσυνδέοντας το αιφνιδιαστικά από το ευρώ στα μέσα Ιανουαρίου με αποτέλεσμα την εκτίναξή του κατά 40% μέσα σε μια συνεδρίαση. Η παραπλανητική εμμονή με τα ελλείμματα στη Βρετανία ΑΝΑΛΥΣΗ Tου PAUL KRUGMAN / THE NEW YORK TIMES Η κυβέρνηση Κάμερον, αν και δεν το παραδέχεται, ανέβαλε τα μέτρα λιτότητας όταν είδε να πέφτει ξανά σε ύφεση η βρετανική οικονομία. πως μέχρι το 2010 η Βρετανία κινδύνευε να πέσει σε μια κρίση σαν της Ελλάδας. Οπότε ήταν ζωτικής σημασίας να εφαρμοστεί πολιτική λιτότητας, ιδίως να περικοπούν οι δαπάνες. Η στροφή προς τη λιτότητα θεωρείται πως δικαιώνεται από το χαμηλό κόστος δανεισμού που απολαμβάνει η Βρετανία σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η οικονομία, ύστερα από αρκετά σκληρά χρόνια, πλέον αναπτύσσεται αρκετά γρήγορα. Τίποτε από αυτά δεν αληθεύει. Ηταν σπάταλη η κυβέρνηση των Εργατικών που κυβερνούσε πριν από την κρίση; Κανείς δεν το πίστευε εκείνη την εποχή. Το 2007, το δημόσιο χρέος της Βρετανίας ως ποσοστό του ΑΕΠ ήταν το χαμηλότερο των τελευταίων 100 ετών, ενώ το δημοσιονομικό έλλειμμα ήταν αρκετά μικρό. Ο μοναδικός τρόπος ώστε να εμφανίσει κάποιος ως άσχημα τα παραπάνω στοιχεία είναι να υ- ποστηρίξει ότι είχε υπερθερμανθεί η βρετανική οικονομία πληθωρίζοντας τα φορολογικά έσοδα. Αν ίσχυε κάτι τέτοιο, τότε θα πρέπει να είχε καταγραφεί υψηλός πληθωρισμός, κάτι που δεν έγινε. Μήπως απειλούνταν η Βρετανία με κρίση ελληνικού στυλ, όταν δηλαδή χάνουν οι επενδυτές την εμπιστοσύνη τους στα ομόλογα και προκαλούν απότομη άνοδο των αποδόσεων; Τίποτε δεν μας ωθεί να σκεφτούμε κάτι τέτοιο. Σε αντίθεση με την Ελλάδα, η Βρετανία διατήρησε το δικό της εθνικό νόμισμα και δανείζεται σε αυτό το νόμισμα. Καμία χώρα με παρόμοια χαρακτηριστικά δεν έχει βιώσει αυτό το είδος της κρίσης. Ας εξετάσουμε τους ισχυρισμούς σύμφωνα με τους οποίους δικαιώθηκε η λιτότητα. Πράγματι, τα επιτόκια δανεισμού της Βρετανίας διατηρήθηκαν σε χαμηλά επίπεδα. Το ίδιο έγινε και με τα επιτόκια σχεδόν όλων των υπολοίπων. Ακόμη και χώρες που α- πειλήθηκαν με κρίση δημοσίου χρέους, όπως η Ιταλία και η Ισπανία, μπορούν σήμερα να δανειστούν με χαμηλότερο επιτόκιο από τη Βρετανία. Και η ανάπτυξη; Η παρούσα βρετανική κυβέρνηση επέβαλε λιτότητα όταν ήρθε στην Μεγάλες εκροές από τα ομόλογα Σε αντίθεση με τα προγράμματα ποσοτικής χαλάρωσης της Fed, το πρόγραμμα αγορών ομολόγων της ΕΚΤ άρχισε σε μια περίοδο δημοσιονομικής λιτότητας όταν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μειώνουν τους προϋπολογισμούς τους. Αυτό στην πράξη σημαίνει πως εκδίδουν λιγότερα ο- μόλογα και οι Ευρωπαίοι ε- πενδυτές έχουν έναν ακόμη λόγο να στρέφονται στο εξωτερικό αναζητώντας αποδόσεις. Τα στοιχεία του Ιανουαρίου δείχνουν πως σημειώθηκαν καθαρές εκροές ύψους 29,8 δισ. ευρώ που προέκυψαν από μαζικές τοποθετήσεις σε ευρωπαϊκές μετοχές εν αναμονή της ποσοτικής χαλάρωσης και των συνεχιζόμενων εκροών από τα ομόλογα. Σε ό,τι αφορά τις ΗΠΑ δεν έ- μειναν αλώβητες από την αλλαγή στην κατεύθυνση των ροών κεφαλαίων. Οι μαζικές εισροές κεφαλαίων όχι μόνον οδήγησαν το δολάριο στα ύ- ψη, αλλά προκάλεσαν άνοδο των ομολόγων του αμερικανικού Δημοσίου παρά την προσδοκία για αύξηση των επιτοκίων του δολαρίου πιθανώς μέσα στον Ιούνιο. Στοιχεία της Federal Reserve φέρουν τις νέες τοποθετήσεις που έγιναν μέσα στο 2014 σε ομόλογα του αμερικανικού Δημοσίου στα 374,3 δισ. δολάρια και η τάση συνεχίζεται στη διάρκεια του εξουσία το Η βρετανική οικονομία, η οποία ανέκαμπτε από την κρίση του 2008, άρχισε σύντομα να πέφτει σε ύφεση. Η α- ντίδραση της κυβέρνησης του Ντέιβιντ Κάμερον ήταν να υποχωρήσει αναβάλλοντας για αργότερα νέα μέτρα λιτότητας (χωρίς να παραδεχτεί ότι το κάνει). Η α- νάπτυξη επέστρεψε. Αν θεωρείται αυτό επιτυχία της ασκούμενης πολιτικής, γιατί να μη δοκιμάσει κανείς να χαστουκίσει για μερικά λεπτά τον εαυτό του; Οταν σταματήσει, θα νιώσει υπέροχα. Δεδομένων όλων αυτών, ίσως αναρωτηθείτε με ποιον τρόπο επικράτησε αυτό το αφήγημα στα βρετανικά μέσα ενημέρωσης. Μην κατηγορείτε τους οικονομολόγους. Ελάχιστοι Βρετανοί πανεπιστημιακοί αποδέχονται την υπόθεση ότι έχει δικαιωθεί η πολιτική της λιτότητας (σε α- ντίθεση με οικονομολόγους που είναι υπάλληλοι της χρηματοπιστωτικής βιομηχανίας). Η ορθοδοξία που περιέγραψα επικράτησε παρά τα όσα έλεγαν σοβαροί πανεπιστημιακοί οικονομολόγοι. ΑΝΑΛΥΣΗ Του MOHAMED A. EL.-ERIAN/BLOOMBERG Fed και ΕΚΤ επιμένουν να κερδίζουν χρόνο Η περασμένη εβδομάδα ήταν μια καλή υπενθύμιση ότι όσο κι αν φαίνεται πως τα πράγματα τείνουν να αλλάξουν, τελικά παραμένουν τα ίδια. Η πρώτη υπενθύμιση προήλθε από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) την περασμένη εβδομάδα. Απομάκρυνε τη λέξη «υπομονή» από την ενημέρωση για τη μελλοντική κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής στις ΗΠΑ και άνοιξε την πόρτα για μια αύξηση των επιτοκίων αυτήν την άνοιξη. Πρόσθεσε, ωστόσο, νέες προφορικές παρεμβάσεις για να αναχαιτίσει αρνητικές εξελίξεις στις αγορές που απεύχονται την αύξηση του κόστους δανεισμού στη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου. Η πρόεδρος της Fed, Τζάνετ Γέλεν, έσπευσε να διευκρινίσει ότι η απομάκρυνση της λέξης «υπομονή» δεν σημαίνει ότι η αμερικανική κεντρική τράπεζα άλλαξε ξαφνικά τη συμπεριφορά της και γίνεται «ανυπόμονη» για αύξηση των επιτοκίων. Ετσι, οι αγορές πείσθηκαν ότι η Fed παραμένει καλύτερη φίλη τους, με αποτέλεσμα να καταγράφουν εντυπωσιακή άνοδο οι τιμές των μετοχών και των ομολόγων. Στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, η Ελλάδα και οι Ευρωπαίοι εταίροι τους ενεπλάκησαν, την περασμένη εβδομάδα, σε έναν νέο γύρο επαφών με αρκετά ε- πεισόδια. Η χώρα και οι πιστωτές της συμφώνησαν σε οικονομικές μεταρρυθμίσεις που θα απελευθερώσουν Οι κεντρικές τράπεζες σε ΗΠΑ και Ευρωζώνη παίζουν το ίδιο παιχνίδι. Κλωτσούν την κονσέρβα στην κατηφόρα και περιμένουν να δουν τις εξελίξεις. δισ. ευρώ που χρειάζεται η Αθήνα για να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της και για να σταματήσει την εκροή κεφαλαίων από τη χώρα. Ακολουθεί νέα διαφωνία για τα συμφωνηθέντα, ανταλλάσσονται νέες και παλαιές κατηγορίες και έπειτα οι δύο πλευρές επανέρχονται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Η Fed και οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι φαίνεται να παίζουν το ίδιο παιχνίδι. Κλωτσούν την κονσέρβα στην κατηφόρα και περιμένουν να δουν τις εξελίξεις. Οσο ανεπαρκής και εάν φαίνεται αυτή η στάση, η τήρηση ισορροπιών είναι, ίσως, η καλύτερη λύση συγκριτικά με μια σειρά υποδεέστερων λύσεων. Η Fed, δικαίως, επιδιώκει την εξομάλυνση μιας ριζοσπαστικής νομισματικής πολιτικής χωρίς να προκαλέσει μεγάλες διακυμάνσεις στις αγορές και να ωθήσει σε απότομη πτώση τις τιμές των περιουσιακών στοιχείων. Εάν συγκρατήσει σήμερα τις όποιες παράπλευρες απώλειες, η Fed μπορεί να δώσει στις αγορές τα απαραίτητα χρονικά περιθώρια για να προσαρμοστούν και να θεραπευθούν τα οικονομικά, χρηματοπιστωτικά και πολιτικά συστήματα όλου του κόσμου. Παρομοίως, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επιθυμούν να διατηρήσουν ένα κλίμα ψυχραιμίας στις αγορές όσο διαπραγματεύονται με την Ελλάδα για τους όρους της οικονομικής της διάσωσης. Στο μεταξύ, οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ελπίζουν να περιορίσουν τις επιπτώσεις και τα ατυχήματα στις αγορές και τις οικονομίες από τον κίνδυνο μιας αποχώρησης της Ελλάδας από το ευρώ. Το πρόβλημα για τη Fed και την Ευρώπη είναι ότι σήμερα περισσότερο από ποτέ είναι πολύ πιο δύσκολο να αγοράσουν πολύτιμο χρόνο αντί να λύσουν αποφασιστικά τα προβλήματά τους. Οι τιμές των περιουσιακών στοιχείων παρουσιάζουν τόσο μεγάλη άνοδο, υπερβαίνοντας ακόμη και τα «φυσιολογικά» επίπεδα των αξιών, που ουδείς μπορεί να προβλέψει τις συνέπειες που μπορεί να προκληθούν όταν ξεκινήσει η άνοδος των επιτοκίων. Παράλληλα, αυτή η συνεχής διαμάχη μεταξύ της Ελλάδας και της Ευρώπης διαβρώνει την αξιοπιστία των κυβερνήσεων. Τροφοδοτεί, επίσης, την ανάδυση ακραίων κομμάτων. Οσο η Fed και η Ευρώπη προσπαθούν να διατηρήσουν ισορροπίες, θα πρέπει να τεθεί υπόψη ότι η μερική αντιμετώπιση των προβλημάτων -όσο ευπρόσδεκτη και εάν είναι από τις αγορές προς το παρόν- εξαγοράζουν απλά χρόνο και όχι εγγυημένα αποτελέσματα. Κανείς δεν θα έπρεπε να μπερδεύει την προθυμία να διατηρηθούν ισορροπίες με την ικανότητα να εξασφαλιστούν μακροπρόθεσμα αποτελέσματα σε επίπεδο οικονομικής και νομισματικής πολιτικής. Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας θα είμαστε

11 11-OIK_DIETHNH_KATHI 24/03/15 20:53 Page 11 Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΔΙΕΘΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ 11 Οι σχέσεις μεταξύ των εργαζομένων «κλειδί» για επιτυχημένες εταιρείες Τα μεγαλύτερα ταλέντα επιθυμούν διακαώς να εργαστούν στην Google λόγω του καλού εργασιακού κλίματος Οπως κάθε χρόνο από το 1998 έτσι και φέτος το αμερικανικό περιοδικό Fortune δημοσίευσε τον κατάλογο με τις 100 καλύτερες αμερικανικές εταιρείες όπου μπορεί να εργαστεί κάποιος. Πολλές εξ αυτών είναι εταιρείες που απασχολούν λίγους σχετικά εργαζομένους, μεταξύ και ατόμων. Ολες τους δίνουν σημαντικά προνόμια στους εργαζομένους τους. Για παράδειγμα ο τεχνολογικός γίγαντας Google, που αναδείχτηκε για έκτη φορά στην κορυφή της λίστας, παρέχει στους περίπου εργαζομένους του προνόμια όπως δωρεάν γκουρμέ φαγητό, δωρεάν γυμναστήρια, δωρεάν μασάζ, γενναιόδωρη άδεια μητρότητας (σ.σ. οι ΗΠΑ είναι η μοναδική ανεπτυγμένη οικονομία στον κόσμο όπου ο εργοδότης δεν είναι υποχρεωμένος να δώσει άδεια μητρότητας), μπόνους σε μετρητά με τη γέννηση παιδιού κ.ά. Οπότε είναι φυσικό να σκεφτεί κανείς πως ο λόγος για τον οποίο όσοι αναζητούν εργασία προσπαθούν να προσληφθούν από την Google και τις υπόλοιπες εταιρείες του καταλόγου είναι τα προνόμια. Λάθος. Ή, ακριβέστερα, τα προνόμια δεν είναι ο βασικός λόγος. Τα ταλέντα «Γιατί ορισμένες εταιρείες ε- ξακολουθούν να προσελκύουν τα καλύτερα ταλέντα παγκοσμίως; Η απάντηση είναι απλή. Ξέρουν πώς να φτιάξουν δυνατές σχέσεις μεταξύ... των εργαζομένων τους», εξηγεί ο Τζοφ Κόλβιν του περιοδικού Fortune. Η ουσία μιας ε- ταιρείας που προσφέρει ιδανικό περιβάλλον εργασίας δεν είναι τα προνόμια, αλλά η ποιότητα του χώρου εργασίας, η οποία τους προσδίδει και τον χαρακτήρα THE NEW YORK TIMES Ευρωπαϊκό εμπόδιο στην επιβολή νέων κυρώσεων κατά της Ρωσίας Του TIMOTHY GARDNER REUTERS του. Για την ακρίβεια, τα προνόμια που δίνει στους εργαζομένους της κάθε εταιρεία αποκαλύπτουν και τον ίδιο τον χαρακτήρα της. Ενας πρώην εργαζόμενος της Google εξηγεί τι προσέφερε σε αυτόν η ύπαρξη δωρεάν μπουφέ στα γραφεία της εταιρείας: «Με βοηθάει να οικοδομώ σχέσεις με τους συναδέλφους μου». Ετσι λοιπόν ο πραγματικός λόγος που η Google προσφέρει δωρεάν φαγητό και φρούτα στους υπαλλήλους της είναι ότι θέλει να τους προσελκύσει στα προσεκτικά σχεδιασμένα εστιατόρια που λειτουργούν στην εταιρεία Η καλλιέργεια των διαπροσωπικών σχέσεων στον χώρο εργασίας αγγίζει τελικά πολύ πιο βαθιά τους ανθρώπους από την προσφορά οικο νομικών προνομίων. ώστε να αρχίσουν να γνωρίζονται καλύτερα και τελικά να δένονται μεταξύ τους. Ο ίδιος εργαζόμενος συνεχίζει λέγοντας ότι στην Google «περιτριγυριζόμαστε από έξυπνους ανθρώπους, ανθρώπους με ενθουσιασμό που φτιάχνουν το καλύτερο περιβάλλον για μάθηση που έχω συναντήσει στη ζωή μου». «Αυτό ακριβώς είναι το μυστικό κάθε εταιρείας που προσφέρει τον ιδανικό χώρο εργασίας. Βασίζεται στις προσωπικές σχέσεις, όχι στην παροχή προνομίων. Προκαλεί απορία το γεγονός ότι πολλοί εργοδότες ε- ξακολουθούν να μην το καταλαβαίνουν», γράφει ο Κόλβιν. Πώς ο γαμπρός του Κλίντον απογοήτευσε υποστηρικτές της οικογένειας Η μεγάλη ενεργειακή εξάρτηση από τη Μό - σχα καθιστά τους Ευρω - παίους διστακτικούς σε νέες κυρώσεις, που επιθυμούν οι ΗΠΑ. Θα δυσκολευτούν οι ΗΠΑ να υλοποιήσουν απειλές για περισσότερες κυρώσεις σε βάρος του ενεργειακού κλάδου της Ρωσίας λόγω των οικονομικών φόβων της Ευρώπης για μεγαλύτερες επιπτώσεις στις οικονομίες της. Εξαιτίας αυτής της παραμέτρου, η κυβέρνηση του Αμερικανού προέδρου Μπαράκ Ομπάμα δεν έχει πληθώρα ε- πιλογών. Ο ενεργειακός κλάδος είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της ρωσικής οικονομίας και άμεσος ανταγωνιστής των ΗΠΑ και της Σαουδικής Αραβίας. Είναι ο κεντρικός στόχος των κυρώσεων που έχει επιβάλει η Δύση σε βάρος της Μόσχας για τον ρόλο που έχει διαδραματίσει στις συγκρούσεις στην Ανατολική Ουκρανία. Οι κυρώσεις που έχουν εφαρμοστεί μέχρι σήμερα έχουν πλήξει ερευνητικά προγράμματα σε σχιστολιθικά κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου, για παράδειγμα, στη Σιβηρία. Οι επιλογές που έχουν απομείνει είναι λιγοστές για τις ΗΠΑ. Μια επιλογή θα ήταν να επιβάλει κυρώσεις στις εξαγωγές πετρελαίου της Ρωσίας, όπως έπραξε στην περίπτωση του Ιράν. Αν και οι τιμές του πετρελαίου έχουν υποχωρήσει κατά το ήμισυ από τα επίπεδα του περυσινού Η καλλιέργεια των διαπροσωπικών σχέσεων στον χώρο εργασίας αγγίζει τελικά πολύ πιο βαθιά τους ανθρώπους από την προσφορά οικονομικών προνομίων ή την ύπαρξη ντιζαϊνάτων γραφείων. Αυτές ακριβώς οι σχέσεις είναι η βασική αιτία που εξηγεί γιατί πολλοί εργαζόμενοι δένονται με την εταιρεία και είναι απρόθυμοι να την εγκαταλείψουν, αλλά και γιατί οι επίδοξοι νέοι εργαζόμενοι θα κάνουν ό,τι είναι δυνατόν προκειμένου να προσληφθούν σε αυτές. Διαβάστε ένα τυπικό σχόλιο υπαλλήλου της αλυσίδας σούπερ μάρκετ Wegmans Food Markets (έβδομη εταιρεία στη λίστα, με περίπου υπαλλήλους): «Οι συνάδελφοι πραγματικά νοιάζονται ο ένας για τον άλλον τόσο σε επαγγελματικό όσο και σε προσωπικό επίπεδο». Οι τέσσερις λόγοι Κατά το Fortune, οι 100 εταιρείες που προσφέρουν το καλύτερο εργασιακό περιβάλλον και προσελκύουν τα μεγαλύτερα ταλέντα επικεντρώνονται σε τέσσερα στοιχεία, που τελικά κάνουν τη διαφορά. Πρώτον, καλλιεργούν την αντίληψη ότι η εταιρεία έχει μία αποστολή. Δεύτερον, είναι πολύ δύσκολο να προσληφθεί κανείς σε αυτές. Τρίτον, πολλές εταιρείες δείχνουν εμπιστοσύνη στους εργαζομένους τους σε τέτοιο βαθμό ώστε ορισμένες να προσφέρουν απεριόριστη πληρωμένη άδεια. Γνωρίζουν ότι η ύπαρξη ισχυρών συναδελφικών σχέσεων θα αποτρέψει την κατάχρηση του προνομίου. Τέταρτον, οι 100 εταιρείες της λίστας αποδεικνύουν ότι νοιάζονται για τους υπαλλήλους τους. Εδώ είναι που μετράνε ορισμένα από τα σημαντικά προνόμια που προσφέρουν. O Μαρκ Μεζβίνσκι, στη φωτογραφία με τη σύζυγό του Τσ. Κλίντον. Ο ενεργειακός κλάδος είναι ο α- κρογωνιαίος λίθος της ρωσικής οικονομίας και άμεσος ανταγωνιστής των ΗΠΑ και της Σαουδικής Αραβίας. BLOOMBERG Παραγωγικοί εργαζόμενοι, υψηλά κέρδη Ολα αυτά δεν σημαίνουν ότι οι 100 εταιρείες της λίστας Fortune δεν αποτελούν καλή επένδυση ή ότι δεν εμφανίζουν υψηλή κερδοφορία. Κάθε άλλο. Αναλύοντας τις επιδόσεις όσων από τις 100 εταιρείες είναι εισηγμένες στο χρηματιστήριο από το 1984 έως το 2009, προκύπτει το συμπέρασμα ότι ένα χαρτοφυλάκιο που θα τις περιλάμβανε θα είχε 3,5% υψηλότερη ετήσια απόδοση από αυτή της Wall Street επί 25 χρόνια, σύμφωνα με έρευνα του Αλεξ Ε- ντμανς της εταιρείας Wharton s. Πρόκειται για πολύ σημαντική διαφορά στην απόδοση. Η απόδοση ενός χαρτοφυλακίου που περιλαμβάνει τις 100 εταιρείες της λίστας Fortune μεταξύ του 1998 και σήμερα είναι σχεδόν διπλάσια από την απόδοση του δείκτη S&P 500, σύμφωνα με μελέτη του Russel Investment Group. Κανείς δεν μπορεί να εξηγήσει γιατί οι επενδυτές δεν αντιλαμβάνονται ότι οι εργαζόμενοι αποδίδουν καλύτερα σε καλό περιβάλλον εργασίας. Απλώς δεν το καταλαβαίνουν. Εξίσου απορίας άξιο είναι ότι ούτε οι περισσότεροι εργοδότες το καταλαβαίνουν, αν και πλέον δεν αποτελεί μυστικό. Η απάντηση αποτελεί μυστήριο. Υπάρχουν τουλάχιστον 100 εταιρείες που ελπίζουν ότι οι υπόλοιπες δεν θα καταφέρουν ποτέ να βρουν την απάντηση. Στο fund Eaglevale Partners που διευ θύ νει και έχει μεγάλη έκθεση στην Ελλάδα, επένδυσαν εύποροι Αμερικανοί που παρα δοσιακά στηρίζουν τους Κλίντον. Τελικά, ζημιώθηκαν. Ο διαχειριστής κεφαλαίων Μαρκ Μεζβίνσκι, ο οποίος παντρεύτηκε την κόρη του Μπιλ και της Χίλαρι Κλίντον, Τσέλσι, προ πενταετίας, είχε την τύχη να προσεταιριστεί όχι μόνον ανθρώπους της αμερικανικής πολιτικής σκηνής αλλά και τους ισχυρούς του χρήματος. Συν τοις άλλοις, έχει άμεση σχέση με την Ελλάδα, αφού με το επενδυτικό του κεφάλαιο Eaglevale Partners (hedge fund) είχε στοιχηματίσει στην ανάκαμψη της οικονομίας της, αλλά δεν δικαιώθηκε και είχε ζημίες. Μετά την εκλογική νίκη του ΣΥΡΙΖΑ απέστειλε γράμμα στους επενδυτές των κεφαλαίων του ότι έκανε λάθος στις προβλέψεις του. Το 2014, το Eaglevale είχε α- πώλειες κατά 3,6%. Αντιθέτως, hedge funds με ανάλογη μακροοικονομική στρατηγική είχαν αύξηση αποδόσεων κατά 5,62% το 2014, σύμφωνα με το «Hedge Fund Research». Εκτοτε, το Eaglevale Partners περιόρισε σε μεγάλο βαθμό την έκθεσή του σε ελληνικούς τίτλους. Ταυτόχρονα, υπήρξαν και ε- πενδυτές που απέσυραν συνολικά όλες τις επενδύσεις τους από το Εaglevale. Το συγκεκριμένο hedge fund πλέον έχει δώσει έμφαση σε τοποθετήσεις σε δολάρια. Το αμερικανικό νόμισμα έχει ενισχυθεί συγκριτικά με άλλα ξένα νομίσματα. Η ιστορία έχει ως εξής: όσοι πάμπλουτοι επενδυτές στις ΗΠΑ στήριζαν αρχικά τον Μπιλ ως πρόεδρο και στη συνέχεια τη Χίλαρι στην πολιτική της σταδιοδρομία, έπραξαν το ίδιο και για το νέο μέλος της οικογένειας Κλίντον, τον Μαρκ Μεζβίνσκι. Οταν το 2011 ο κ. Μεζβίνσκι και οι συνεργάτες του, Μπένετ Γκράου και Μαρκ Μέιλον, α- ναζητούσαν κεφάλαια για τη συγκρότηση των επενδυτικών κεφαλαίων αντιστάθμισης κινδύνου, Eaglevale Partners, προσέτρεξαν σε αυτούς, όπως φαίνεται από στοιχεία, που έχουν στη διάθεσή τους οι New York Times. Μεταξύ αυτών των επενδυτών συγκαταλέγονται άνθρωποι που έχουν διασυνδέσεις με την οικογένεια των Ρότσιλντ, την επενδυτική τράπεζα Goldman Sachs και τον επικεφαλής της Λόιντ Μπλανκφάιν, κ.λπ. Υποστηρικτές Κλίντον Το να μπορέσει κανείς να διευκρινίσει την ταυτότητα όσων ε- πένδυσαν στο Eaglevale δεν είναι εύκολο, επειδή τα κεφάλαια αυτά δεν υποχρεούνται να δημοσιοποιούν τέτοια στοιχεία. Ωστόσο, ε- νόψει της αναμενόμενης νέας προεκλογικής εκστρατείας της κ. Κλίντον, θα τεθούν στο μικροσκόπιο του Τύπου και των αντιπάλων της οι οικονομικές της διασυνδέσεις, καθώς και οι χρηματοδότες της πολιτικής αλλά και της φιλανθρωπικής της δράσης. Οπότε, ίσως έτους, οι ΗΠΑ και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι διστάζουν να πλήξουν τα ενεργειακά τους αποθέματα, προχωρώντας σε δραστικά μέτρα σε βάρος της Ρωσίας. Η Μόσχα θα μπορούσε να αντιδράσει με τη διακοπή της προσφοράς φυσικού αερίου στην Ευρώπη. «Εάν η Δύση αρχίσει να παίζει με τις τιμές του πετρελαίου, η Ρωσία θα αρχίσει να παίζει με το φυσικό αέριο, και η Ευρώπη δεν πρόκειται να ανεχτεί αυτήν την κατάσταση», δηλώνει ο Κάρλος Πασκάλ, αρμόδιος επί ενεργειακών ζητημάτων στο υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ έως και τον περασμένο Αύγουστο. Ο διάδοχος του κ. Πασκάλ, Αμος Χόστεϊν, δηλώνει ότι η Ουάσιγκτον δεν έχει εξαντλήσει την εργαλειοθήκη των κυρώσεων σε βάρος της Ρωσίας στην περίπτωση που ο κ. Πούτιν αποφασίσει να ε- χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή για τις αλληλοεπικαλύψεις στις δραστηριότητες της ιδίας και της οικογένειάς της. Πάντως, όσα επένδυσαν οι υ- ποστηρικτές και χρηματοδότες των Κλίντον στο hedge fund του γαμπρού τους δεν υπερβαίνουν το 10% των συνολικών κεφαλαίων των 400 εκατ. δολαρίων. Ενας από αυτούς, ο Μαρκ Λάσρι, ο οποίος διατηρεί και ο ίδιος τα επενδυτικά κεφάλαια Avenue Capital και είχε υπάρξει ο πρώτος εργοδότης της Τσέλσι Κλίντον, τοποθέτησε χρήματα στο Eaglevale, επειδή πίστευε πως θα κερδίσει. Επίσης, η Καμίλ Μπαζμπάζ, εκπρόσωπος του φιλανθρωπικού ιδρύματος Κλίντον, Clinton Foundation, δήλωσε ότι οι επενδυτικές επιλογές των δωρητών του δεν σχετίζονται καθόλου με το ίδρυμα αυτό καθαυτό. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι ο γαμπρός των Κλίντον, Μαρκ Μεζβίσνκι, πριν ιδρύσει το δικό του hedge fund, είχε εργαστεί επί ο- κτώ χρόνια στην Goldman Sachs και στη συνέχεια σε όμιλο ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων. Τέλος, σημειώνεται ότι η Goldman Sachs και τα στελέχη της υπήρξαν επί χρόνια υποστηρικτές των Κλίντον. πεκτείνει το πολεμικό μέτωπο στην Ουκρανία. Επίσης, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Τζακ Λιου, δήλωσε την περασμένη ε- βδομάδα ότι η αμερικανική κυβέρνηση είναι έτοιμη να «αυξήσει το κόστος» για τη Ρωσία εάν παραβεί τους όρους ανακωχής. Βαριές, όμως, είναι μέχρι σήμερα οι επιπτώσεις και για εταιρείες της Δύσης. Απέκλεισαν την αμερικανική πετρελαϊκή εταιρεία Exxon Mobil από ερευνητικά προγράμματα στην Αρκτική και τερμάτισαν τη συνεργασία της με τη ρωσική εταιρεία Rosneft. «Εκτός από την πρόσβαση στις αγορές κεφαλαίου, την τεχνογνωσία και τεχνολογία και συγκεκριμένα προϊόντα, δεν υπάρχουν πολλά πράγματα που έχει ανάγκη η Ρωσία από τη Δύση», δήλωσε ο Μαρκ Στρινγκ, νομικός επί ζητημάτων κυρώσεων στη WilmerHale. Σε κινεζικά χέρια περνάει η ιταλική Pirelli Οι Κινέζοι προσγειώθηκαν στο Μιλάνο, όπως πολύ χαρακτηριστικά έγραψε η γαλλική εφημερίδα Le Monde, α- ναφερόμενη στη σχεδιαζόμενη εξαγορά της φημισμένης Pirelli από τον κρατικό κινεζικό κολοσσό της China National Chemical Corporation (CNCC) με ετήσια έσοδα 40 δισ. δολάρια. Η εμβληματική ιταλική βιομηχανία ελαστικών αποτελεί βασικό μοχλό της Κίνας στην πορεία ε- νίσχυσης της αυτοκινητοβιομηχανίας της. Πάντως, ο ι- ταλικός Τύπος αντιδρά συγκρατημένα, κάνοντας λόγο για ένα σύμπτωμα των αλλαγών στην παγκόσμια οικονομική σκηνή, στην οποία οι ιταλικές εταιρείες χρειάζεται να αλλάξουν κλίμακα για να παραμείνουν ανταγωνιστικές. Επιπλέον, η Il Sole 24, η ο- ποία ανήκει στον σύνδεσμο των Ιταλών βιομηχάνων, ε- πισήμανε ότι ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Pirelli, Μάρκο Τροντσέτι Πρόβερα, την είχε αναδείξει σε έναν πολυεθνικό όμιλο με βάση στην Ιταλία. Ειδικότερα, ο κινεζικός ό- μιλος China National Chemical Corporation θα ε- ξαγοράσει αντί 1,8 δισ. ευρώ (15 ευρώ ανά μετοχή) το 26% της Pirelli από την Camfin, την εταιρεία συμμετοχών στην οποία και ανήκει. Aυτό είναι και το πρώτο βήμα, προκειμένου να υλοποιήσει σταδιακά την πλήρη εξαγορά της Pirelli, που αποτιμάται σε 7 δισ. ευρώ. Αλλοι μέτοχοι της Camfin είναι ο κ. Τροντσέτι Πρόβερα, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Pirelli, ο ρωσικός ενεργειακός κολοσσός Rosneft και οι ιταλικές τράπεζες Unicredit και Intesa Sanpaolo. Στη συνέχεια οι Κινέζοι θα υποβάλουν προσφορά στα 15 ευρώ ανά μετοχή και πάλι για την απόκτηση και του υ- πόλοιπου 74% της Pirelli. Εάν η προσφορά γίνει αποδεκτή, τότε στο πλαίσιο της νέας ιδιοκτησιακής δομής, η ιταλική εταιρεία θα αποχωρήσει από το χρηματιστήριο του Μιλάνου. Ο Μάρκο Τροντσέτι Πρόβερα θα παραμείνει στο πηδάλιο της εταιρείας, ενώ η παραγωγή της υπό τον έλεγχο της CΝCC θα διπλασιαστεί από 6 σε 12 εκατομμύρια ελαστικά. Ωστόσο, με τα νέα δεδομένα η Rosneft δεν θα είναι πλέον η μεγαλύτερη μέτοχος της Pirelli, κάτι που προβληματίζει τον ρωσικό όμιλο. Εν τω μεταξύ, προτού οργανώσει την εξαγορά της Pirelli, της πέμπτης στην κατασκευή ελαστικών στον κόσμο, ο CNCC είχε κάνει και άλλες εξαγορές σε Ευρώπη και Αυστραλία. Τέλος, αναφέρεται ότι η συμφωνία με την Pirelli είναι η μεγαλύτερη που έχει συνάψει μέχρι σήμερα. BLOOMBERG, REUTERS Σε τροχιά ανάκαμψης έχει εισέλθει η ισπανική αγορά κατοικίας Σταδιακά και άνισα ολοκληρώνεται η ανάκαμψη των τιμών στην ισπανική αγορά κατοικίας, επισημαίνεται σε έκθεση του οίκου πιστοληπτικής αξιολόγησης Fitch. Θετικό σημάδι είναι ότι οι τιμές παρουσίασαν ετήσια άνοδο 1,8% κατά τη διάρκεια του τέταρτου τριμήνου του 2014, αντανακλώντας τη μεγαλύτερη αύξηση που έχει σημειωθεί από το Αυτή η ισχνή αλλαγή του οικονομικού κλίματος το διάστημα είναι άνιση, αλλά συντελείται με μακροπρόθεσμη προοπτική, παρατηρείται από τη Fitch. Η πολυετής κρίση στην αγορά ακινήτων της Ισπανίας < O όμιλος CΝCC θέλει να αποκτήσει αρχικά το 26% με στόχο τον πλήρη έλεγχο αργότερα. Η εμβληματική ιταλική βιομηχανία ελαστικών θα αποτελέσει βασικό μοχλό της Κίνας στην πορεία ενίσχυσης της αυτοκινητοβιομηχανίας της. Στη διάρκεια της κρίσης οι τιμές των κατοικιών στην Ισπανία έχουν υποχω - ρήσει κατά 37%, εκτιμά η Fitch. ήταν ένας από τους βασικούς παράγοντες που οδήγησαν την οικονομία στη βαθύτερη ύφεση της μεταπολεμικής περιόδου. Πάντως, η Fitch εκτιμά πως ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας θα διαμορφωθεί στο 2% το 2015 και θα α- ναρριχηθεί στο 2,3% το Σύμφωνα με την εθνική στατιστική υπηρεσία της Ισπανίας, οι τιμές έχουν διολισθήσει κατά 37% από τα υψηλά επίπεδα που ίσχυαν προ χρηματοπιστωτικής κρίσης και της συνακόλουθης κρίσης χρέους στην Ευρωζώνη. Ενδεικτικό είναι ότι η εταιρεία αξιολόγησης Tinsa προσδιορίζει την πτώση αυτή στο 42%. Η Fitch σημειώνει ότι η βελτίωση της ροής πίστωσης στην οικονομία είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες που ενθαρρύνουν αυτήν την ανάκαμψη. Πράγματι, τα νέα στεγαστικά δάνεια εμφάνισαν αύξηση 33,8% στα τέλη του 2014 σε σχέση με ένα χρόνο πριν, όπως έδειξαν στοιχεία της εθνικής στατιστικής υπηρεσίας στην Ισπανία. Απαραίτητο βήμα για την αποκατάσταση της ροής πίστωσης στην αγορά στεγαστικής πίστης της Ισπανίας ήταν η εκκαθάριση των τραπεζών από τη συσσώρευση μη εξυπηρετούμενων δανείων. Επίσημα στοιχεία αποκάλυψαν πως οι κατασχέσεις πρώτης κατοικίας έφθασαν τις το περυσινό έτος, με άνοδο 7,4%. Εάν ληφθούν υπόψη οι δευτερεύουσες κατοικίες, τα εμπορικά και τα αγροτικά ακίνητα, τότε οι συνολικές κατασχέσεις έφθασαν τις με άνοδο 9%. Η Fitch σημειώνει στην έκθεσή της για την ισπανική αγορά κατοικίας ότι αδύναμος κρίκος σε μια ταχύτερη ανάκαμψη παραμένει η υψηλή ανεργία στη χώρα, στο 23,4%, και η υπερπροσφορά νεόδμητων κτιρίων που δεν έχουν πουληθεί από το , γεγονός που δυσχεραίνει την άμεση άνοδο των τιμών. Μάλιστα, η Fitch διαβλέπει σταθερές τιμές μέσα στο 2015 σε όλη τη χώρα, αν και η πορεία θα είναι ανοδική στις μεγαλύτερες πόλεις της χώρας, όπως η Μαδρίτη και η Βαρκελώνη.

12 12-OIK_DIETHNH_KATHI 24/03/15 20:53 Page l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΕΘΝΗ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 Ηχηρή απώλεια για τον πολιτικό κόσμο της Ασίας Επεκτείνεται η Διώρυγα του Σουέζ Μεγαλόπνοα σχέδια ανάπτυξης στην Αίγυπτο, πόλος έλξης επενδυτών και λόγος ελπίδας πολιτών Με ενθουσιασμό αντέδρασαν Αιγύπτιοι αξιωματούχοι και αναλυτές στην ανακοίνωση του προγράμματος επέκτασης της Διώρυγας του Σουέζ, που παρουσιάστηκε το περασμένο Σάββατο στο Σαρμ ελ Σεΐχ της Αιγύπτου. Γύρω από τη διώρυγα πρόκειται να αναπτυχθεί μία ειδική οικονομική ζώνη, η οποία θα συμπεριλαμβάνει αρκετούς λιμένες που θα λειτουργούν ως βιομηχανικές πλατφόρμες, καθιστώντας την Αίγυπτο έναν από τους σημαντικούς παίκτες της παγκόσμιας οικονομίας. Ωστόσο, το πρόγραμμα επέκτασης της διώρυγας αποτελεί ένα μόνο από ευρύ σύνολο σχεδίων και επενδυτικών πρωτοβουλιών που α- νακοινώθηκαν από την αιγυπτιακή κυβέρνηση κατά τη διάρκεια του περασμένου Σαββατοκύριακου. «Ολα αυτά τα εθνικά προγράμματα είναι σημαντικά. Η αλήθεια είναι ότι το αναπτυξιακό πρόγραμμα της Διώρυγας του Σουέζ ολοκληρώνεται με αυτά τα σχέδια περιφερειακής ανάπτυξης. Το ένα έργο συμπληρώνει το άλλο» δήλωσε ο Γεχιά Ζακί, ε- πικεφαλής της εταιρείας διαχείρισης προγραμμάτων Νταρ Αλ Χαντάσα. Ανάμεσα στα προβλεπόμενα περιλαμβάνεται και η κατασκευή υποδομών σε μία έκταση 100 τετραγωνικών χιλιομέτρων στο Αρις, το Πορτ Σάιντ, την Ι- σμαΐλια, το Αϊν Σοκνά, το Τορ, το Σουέζ που αναμένεται στην ουσία να αποτελέσουν μία πλατφόρμα για τις κατασκευές, μεταφορές, πληροφορική, ενέργεια και επικοινωνίες. Μία έ- κταση 400 τετραγωνικών χιλιομέτρων θα χρησιμοποιηθεί για βιομηχανική ανάπτυξη. Ωστόσο, παραμένει άγνωστο κατά πόσο το αναπτυξιακό αυτό πρόγραμμα μπορεί να πυροδοτήσει την εισροή επενδύσεων που θα καταστήσουν εφικτή την πολυαναμενόμενη οικονομική ανάκαμψη της Αιγύπτου. Επενδυτές και επιχειρηματίες διατυπώνουν τη βεβαιότητα ότι η κυβέρνηση λαμβάνει στα σοβαρά τα θέματα ανάπτυξης, Ενα εκατομμύριο θέσεις εργασίας θα δημιουργηθούν λόγω της νέας οικονομικής ζώνης του Σουέζ έως το ιδιαίτερα μετά τις τροποποιήσεις του νόμου που επιτρέπει τη δημιουργία ειδικών οικονομικών ζωνών, όπως είναι αυτή της Διώρυγας του Σουέζ. Οι χαμηλότερες τιμές του πετρελαίου και η αιγυπτιακή λίρα, η οποία ακολουθεί πτωτική πορεία, καθιστούν τη χώρα εξαιρετικά ελκυστικό προορισμό για επενδύσεις. «Πρόκειται για μία ιδέα που συζητείται επί δέκα περίπου χρόνια, ίσως και περισσότερο, και στην πραγματικότητα ποτέ δεν υλοποιήθηκε. Κανείς, όμως, δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα γιατί συνέβη αυτό» εξηγεί ο Αχμέντ Μόρσι, ειδικός στα θέματα Μέσης Ανατολής στο πανεπιστήμιο του Σεντ Αντριους. «Θα μπορούσε κανείς να αποδώσει αυτή την απραξία στη νοοτροπία των ηγετών αλλά και στη μεγάλη επιφυλακτικότητα του Χόσνι Μουμπάρακ» καταλήγει ο Μόρσι. Σήμερα αυτή ακριβώς η επιφυλακτικότητα σε κάθε αναπτυξιακή κίνηση έχει υποκατασταθεί από αυτό το μεγαλεπήβολο σχέδιο. Οταν ανακοινώθηκε για πρώτη φορά τον περασμένο Αύγουστο ότι ο στρατός πρόκειται να διαπλατύνει τη Διώρυγα κατά ένα νέο δίαυλο, που θα χρειαζόταν τρία χρόνια μέχρι να ολοκληρωθεί, ο πρόεδρος Φατάχ αλ Σίσι εντυπωσίασε τους πάντες, δηλώνοντας ότι μπορεί το έργο να ολοκληρωθεί εντός ενός έτους. Μέσα σε μια εβδομάδα από αυτή την ανακοίνωση συγκεντρώθηκαν τα απαιτούμενα 8 δισεκατομμύρια δολάρια σε ο- μόλογα. Οι πολίτες, μάλιστα, δεν έχασαν την ευκαιρία και αγόρασαν τοκομερίδια ακόμα και έ- ναντι δέκα αιγυπτιακών λιρών. «Τα μεγάλα προγράμματα στην Αίγυπτο πάσχουν διοικητικά ε- ξαιτίας της ανικανότητας των κυβερνητικών αξιωματούχων» υποστηρίζει ο Μοχάμεντ Ζακί Αλσεμί, μηχανικός και πολιτικός σχολιαστής. «Ωστόσο, δεν μπορούμε να πούμε ότι αυτό το πρόγραμμα θα αποτελέσει μία ακόμα απώλεια επειδή ο κόσμος αγαπά τον Σίσι και την κυβέρνηση και το έργο εμπνέει μεγάλο λαϊκό ενδιαφέρον». Η οικονομική ζώνη του Σουέζ πρόκειται να δημιουργήσει ένα εκατομμύριο θέσεις εργασίας μέχρι το 2030 και θα απαιτήσει επενδύσεις 50 δισεκατομμυρίων δολαρίων. ΣΙΓΚΑΠΟΥΡΗ. Πέθανε, σε ηλικία 91 ετών, ο πρώτος πρωθυπουργός της Σιγκαπούρης Λι Κουάν Γιου, ο οποίος είχε εισαχθεί σε νοσοκομείο της πόλης, στις 5 Φεβρουαρίου, με οξεία πνευμονία. Πρώτος πρόεδρος της κυβέρνησης της πόλης-κράτους το 1959, οπότε η Σιγκαπούρη κήρυξε την ανεξαρτησία της από τη Βρετανία, ο Λι Κουάν Γιου παρέμεινε επί τρεις δεκαετίες στην πρωθυπουργία, μέχρι το Κατά τη διάρκεια αυτής της χρονικής περιόδου, η Σιγκαπούρη γνώρισε θεαματική οικονομική ανάπτυξη και έγινε μια από τις «ασιατικές τίγρεις». To κατά κεφαλήν ΑΕΠ της είναι δολάρια, ένα από τα υψηλότερα στον κόσμο. Ο Λι Κουάν Γιου, στον οποίο πιστώνεται η επιτυχής πορεία της πόλης-κράτους, παρέμεινε και μετά την αποχώρησή του από την πρωθυπουργία μια υψηλής επιρροής πολιτική προσωπικότητα στη Σιγκαπούρη και την Ασία. Πατέρας του σημερινού πρωθυπουργού, του Λι Χσιεν Λουνγκ, ο Λι Κουάν Μια οικογένεια αποτίει φόρο τιμής στον Λι Κουάν Γιου, στο κέντρο της Σιγκαπούρης. Γιου παραιτήθηκε το 1990 και παρέδωσε την πρωθυπουργία στον Γκοχ Τσοκ Τονγκ, τον στενότερο συνεργάτη του. Αυτός στη συνέχεια έδωσε, το 2004, την εξουσία στον γιο του Λι. Το Κόμμα Λαϊκής Δράσης, του οποίου ο Λι Κουάν Γιου υ- πήρξε συνιδρυτής, επικρατεί στις εκλογές συνεχώς από το 1959 και σήμερα ελέγχει τις 80 από τις 87 έδρες του κοινοβουλίου. Σε βιβλίο που εκδόθηκε το 2003, τρία χρόνια μετά τον θάνατο της συζύγου του, ο Λι Κουάν Γιου λέει ότι αισθάνεται όλο και περισσότερο αδύναμος και ότι προσβλέπει σε έναν γρήγορο θάνατο. Πάντως, πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι το αυταρχικό σύστημα διακυβέρνησης που εφάρμοσε ο Λι Κουάν Γιου δεν είναι κατάλληλο να βοηθήσει τη χώρα στην αντιμετώπιση των προκλήσεων κατά τον 21ο αιώνα. Μπορεί, όντως, η χώρα να βαυκαλίζεται ότι διαθέτει τη χαμηλότερη εγκληματικότητα στην περιοχή, αρμονία μεταξύ της κινεζικής πλειοψηφίας και της μαλαισιανής μουσουλμανικής μεινότητας και σχεδόν μηδενική διαφθορά. Ωστόσο, τις τελευταίες δύο δεκαετίες έχει αυξηθεί η εισοδηματική ανισότητα, ενώ η ευρείας κλίμακας μετανάστευση έχει συμπιέσει προς τα κάτω τους μισθούς κι έχει πυροδοτήσει οξύ ανταγωνισμό στην αγορά εργασίας. Η εικόνα των ηλικιωμένων Σιγκαπουριανών που σπρώχνουν καροτσάκια στους άψογους δρόμους της πόλης, συλλέγοντας χαρτόνια και πλαστικό για ανακύκλωση, αποτελεί τη ζωντανή απόδειξη ενός ανεπαρκούς δικτύου κοινωνικής προστασίας. ΑΠΕ, REUTERS Εκτινάχθηκαν οι κρατήσεις Αμερικανών τουριστών για Κούβα ΑΒΑΝΑ. Χρυσές δουλειές κάνουν, τον τελευταίο καιρό, τα αμερικανικά τουριστικά γραφεία που ειδικεύονται στα πακέτα διακοπών στην Κούβα. Χαρακτηριστικά, σε νεοϋορκέζικο πρακτορείο ταξιδιών, οι κρατήσεις για Κούβα ε- κτινάχθηκαν κατά 57% τις εβδομάδες που ακολούθησαν την α- νακοίνωση της Ουάσιγκτον για εξομάλυνση των σχέσεων με την Αβάνα. Κι έκτοτε τα πράγματα βελτιώνονται. Τον Φεβρουάριο η αύξηση προσέγγισε το 187% και τον τρέχοντα μήνα έφτασε στο 250%. Oι Αμερικανοί βιάζονται να γνωρίσουν την Κούβα όπως είναι σήμερα και προτού κάθε τετράγωνο αποκτήσει το δικό του Μακντόναλντς και κάθε γειτονιά το δικό της Στάρμπακς. Επιθυμούν, φαίνεται, να απολαύσουν τον μοναδικό χαρακτήρα ενός από τα τελευταία προπύργια του κομμουνισμού. Ενώ, όμως, οι ξένοι κάνουν ό- νειρα για την επιστροφή σε ένα παρελθόν γεμάτο ρομαντισμό και πάθος, οι ντόπιοι είναι έτοιμοι για αλλαγή. Εκεί που οι Αμερικανοί τουρίστες βλέπουν χαριτωμένα, ιστορικά αρχιτεκτονήματα, σπουδαία αυτοκίνητα του 1950 και παραλίες με λευκή άμμο και καταγάλανα νερά, οι ντόπιοι ζουν κτίρια υπό κατάρρευση που χρειάζονται άμεση ανακαίνιση, πανάκριβα ο- Στο τουριστικό κατάστημα της Αβάνας πωλείται το πορτρέτο του Τσε. Παρά την αύξηση του τουρισμού, οι Κουβανοί υπόσχονται να τιμήσουν το παρελθόν τους. < Bιάζονται να απολαύσουν τον μοναδικό χαρακτήρα ενός από τα τελευταία προπύργια του κομμουνισμού. λοκαίνουργα αυτοκίνητα που δεν μπορούν να αποκτήσουν και έλλειψη οικονομικών ευκαιριών. Βέβαια, είναι πολύ απίθανο ότι η Κούβα θα βιώσει τις αλλαγές που οραματίζεται στο εγγύς μέλλον καθώς μόλις τώρα ξεκινούν οι διαπραγματεύσεις για την εξομάλυνση των σχέσεων με τις ΗΠΑ, ενώ στο Κογκρέσο υπάρχει σθεναρή αντιπολίτευση που αντιτίθεται στην άρση του εμπάργκο σύμφωνα με το οποίο απαγορεύονται οι εμπορικές σχέσεις αλλά και ταξίδια προς την Κούβα. Ωστόσο, η ανακοίνωση του περασμένου Δεκεμβρίου προκάλεσε μια πραγματική πλημμυρίδα τουριστών. 2,6 δισ. δολάρια Ηδη φέτος περισσότεροι ξένοι τουρίστες περπατούν τα καλντερίμια της παλιάς Αβάνας. Η Κούβα είδε αύξηση των επισκεπτών, τον Ιανουάριο, κατά 16% συγκριτικά με την προηγούμενη χρονιά. Ο τουρισμός είναι μια βιομηχανία που φέρνει στη χώρα 2,6 δισ. δολάρια και αποτελεί έναν από τους «πνεύμονες» που κράτησαν ζωντανή την οικονομία του νησιωτικού κράτους. Την περασμένη χρονιά έφτασαν στο νησί τρία ε- κατομμύρια ταξιδιώτες ενώ κάθε χρόνο το επισκέπτονται περί τις 600 χιλιάδες Αμερικανοί τουρίστες. Στη συντριπτική τους πλειονότητα πρόκειται για Αμερικανούς κουβανικής καταγωγής που επισκέπτονται τις οικογένειές τους, ενώ πολλοί είναι οι Αμερικανοί που παρακάμπτουν τους ταξιδιωτικούς περιορισμούς φτάνοντας στην Α- βάνα μέσω τρίτων χωρών, όπως οι Μπαχάμες ή το Μεξικό. Κουβανοί αξιωματούχοι υπολογίζουν πως αν αρθούν όλοι οι περιορισμοί το νησί θα υποδέχεται περί το 1,5 εκατ. Αμερικανούς ε- τησίως, που θα εισφέρουν περίπου δύο δισ. στον κρατικό κορβανά. Ωστόσο, τα ξενοδοχεία είναι λιγοστά και σήμερα είναι πολύ δύσκολο να βρει κανείς δωμάτιο, υπογραμμίζουν οι Αμερικανοί ταξιδιωτικοί πράκτορες. Η τουριστική ανάπτυξη έρχεται και οι Κουβανοί προσδοκούν την αλλαγή, αλλά όπως δηλώνουν δεν πρόκειται να αφήσουν τη χώρα να γίνει καπιταλιστική παιδική χαρά όπως ήταν πριν από την επανάσταση του Α.Ρ. Στην κούρσα για το χρίσμα ο ρεπουμπλικανός Κρουζ ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ. Ο ρεπουμπλικανός γερουσιαστής του Τέξας και προσωπικότητα του υπερσυντηρητικού Tea Party, Τεντ Κρουζ, επισημοποίησε την υποψηφιότητά του για το χρίσμα του κόμματός του ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2016, μ ένα μήνυμα που ανήρτησε νωρίς χθες το πρωί στο Twitter. «Είμαι υποψήφιος για την προεδρία και ελπίζω πως θα κερδίσω την υποστήριξή σας!» έγραψε ο Κρουζ στο Twitter, ένα μάλλον ασυνήθιστο φόρουμ για την ανακοίνωση τέτοιων σχεδίων από υποψηφίους για την προεδρία. Ο 44χρονος συντηρητικός γερουσιαστής γίνεται έτσι ο Μέσω twitter επισημοποίησε την υποψηφιότητά του ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2016, στις ΗΠΑ. πρώτος ρεπουμπλικανός υποψήφιος που μπαίνει στην κούρσα για το χρίσμα για τις εκλογές του 2016, καθώς ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του πριν από τον Τζεμπ Μπους, ανεπίσημο υποψήφιο για τον Λευκό Οίκο, και άλλες προσωπικότητες της αμερικανικής Δεξιάς. Tην επίσημη ανακοίνωση, ό- μως, την έκανε σ ένα κατάμεστο αμφιθέατρο του μεγαλύτερου χριστιανικού πανεπιστημίου της χώρας. Ο γερουσιαστής είναι η προσωποποίηση του αμερικανικού ονείρου, γιος μιας Αμερικανίδας και ενός Κουβανού, που διέφυγε από την πατρίδα του το Ο πατέρας του εγκατέλειψε τον ίδιο και τη μητέρα του στον Καναδά, όπου γεννήθηκε. Στη συνέχεια όμως, όταν επέστρεψε στις ΗΠΑ, ο πατέρας του έγινε ευαγγελιστής ιερέας και γύρισε στην οικογένειά του. Οι σύμβουλοί του είπαν στα μέσα ενημέρωσης πως ο Τεντ Κρουζ ελπίζει να συγκεντρώσει για την εκστρατεία του από εκατ. δολάρια. Ο Κρουζ είναι επίμονος επικριτής της κυβέρνησης του Μπαράκ Ομάμα και των Δημοκρατικών. Πρόσφατα, είχε δηλώσει πως η δημοκρατική πρώην υπουργός Εξωτερικών Χίλαρι Κλίντον, η οποία ενδέχεται να είναι υποψήφια, «ενσαρκώνει τη διαφθορά της Ουάσιγκτον». ΑΠΕ, REUTERS, A.P.

13 13-OIK_DIETHNH_KATHI 24/03/15 20:54 Page 13 Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 ΔΙΕΘΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ l 13 Τραγωδία στις Γαλλικές Αλπεις Πτώση Airbus A320 της γερμανικής εταιρείας Germanwings Εκτιμήσεις για 150 νεκρούς Σε απροσπέλαστο σημείο των νότιων Γαλλικών Αλπεων συνετρίβη χθες το μεσημέρι αεροσκάφος Airbus A320 της γερμανικής ε- ταιρείας Germanwings, θυγατρικής της Lufthansa, με 150 επιβαίνοντες, με τις γαλλικές αρχές να εκτιμούν ότι δεν υπάρχουν διασωθέντες.το αεροσκάφος πραγματοποιούσε πτήση από τη Βαρκελώνη στο Ντίσελντορφ με 144 επιβάτες και έξι μέλη πληρώματος. Η πλειονότητα των επιβατών ήταν Γερμανοί, ενώ στην πτήση επέβαιναν Ισπανοί, αλλά και λίγοι Τούρκοι υπήκοοι. Δηλώσεις Ολάντ Σε χθεσινές δηλώσεις του, ο Γάλλος πρόεδρος, Φρανσουά Ο- λάντ, ανέφερε ότι δεν πιστεύει πως υπάρχουν διασωθέντες, ενώ ο επικεφαλής της Lufthansa χαρακτήρισε τη χθεσινή ημέρα «αποφράδα» για την εταιρεία του. Σύμφωνα με τη γαλλική υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας, το αεροσκάφος εξέπεμψε σήμα κινδύνου στη μία παρά τέταρτο ώρα Ελλάδος, περίπου 52 λεπτά μετά την απογείωσή του. Λίγη ώρα ΤΥΝΙΔΑ. Η επαναλειτουργία του μουσείου Μπαρντό της Τύνιδας αναβλήθηκε χθες για λόγους α- σφαλείας, αν και οι προγραμματισμένες συναυλία και πορεία προς το μουσείο επρόκειτο να γίνουν κανονικά. O υπεύθυνος ε- πικοινωνίας του μουσείου ισχυρίστηκε ότι η αλλαγή έγινε «τελευταία στιγμή». «Το υπουργείο Εσωτερικών είπε ότι για λόγους ασφαλείας δεν μπορούμε να υποδεχθούμε μεγάλο αριθμό επισκεπτών», δήλωσε ο Χανέν Σραφρί. «Δεν έχουμε ημερομηνία για το πότε θα ανοίξει το μουσείο». Αρκετοί ξένοι τουρίστες που δεν γνώριζαν για την αναβολή έφθασαν ώς την είσοδο του μουσείου που φιλοξενεί γιγάντια εντυπωσιακά ψηφιδωτά. Μετά την επίθεση της περασμένης Τετάρτης, στην οποία δύο ένοπλοι σκότωσαν είκοσι ξένους τουρίστες και έναν Τυνήσιο φρουρό, οι αρχές επανασχεδιάζουν τα μέτρα ασφαλείας γύρω από το διασημότερο μουσείο της χώρας, που βρίσκεται κοντά στο κτίριο της τυνησιακής Βουλής. Εν τω μεταξύ στα περίχωρα της Τύνιδας, η οικογένεια ενός από τους δράστες, του 27χρονου Γιασίν Λαμπιντί, βρίσκεται σε βαθύ σοκ. «Δεν μπορώ ακόμα να συνειδητοποιήσω ότι ο αδελφός μου έχει πεθάνει, ότι μπλέχτηκε σ αυτή την ιστορία», είπε στο γαλλικό αργότερα, γαλλικές υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης πραγματοποιούσαν υπερπτήσεις με ελικόπτερα πάνω από το σημείο του δυστυχήματος, επιβεβαιώνοντας την ύπαρξη συντριμμιών σε χιονισμένη πλαγιά, λίγα χιλιόμετρα από την κωμόπολη Το αεροσκάφος, ηλικίας 24 ετών, επρόκειτο να αποσυρθεί σε δύο χρόνια το αργότερο. Μπαρσελονέτ και σε υψόμετρο μέτρων. Πρόκειται για το πρώτο δυστύχημα επιβατικού αεροσκάφους επί γαλλικού εδάφους, μετά τη συντριβή του Κονκόρντ έξω από το αεροδρόμιο Ρουασί Σαρλ ντε Γκολ, τον Ιούλιο του 2000, και το πρώτο δυστύχημα στην ιστορία της δημοφιλούς εταιρείας χαμηλού κόστους Germanwings. Τη θλίψη της για το περιστατικό εξέφρασε χθες η Γερμανίδα Αναβολή επ αόριστον της επαναλειτουργίας του μουσείου της Τύνιδας πρακτορείο ειδήσεων ο αδελφός του Λαμπιντί. «Ηταν ζεστός, α- ξιαγάπητος και δεν είχε τίποτα κοινό με τους τζιχαντιστές». «Είναι ένα τεράστιο σοκ, δεν καταλαβαίνω τίποτα». Σύμφωνα με τους οικείους του, τίποτα δεν μπορούσε να προϊδεάσει ότι ο νέος αυτός, καταγόμενος από μεσοαστική οικογένεια, θα επηρεαζόταν από ακραία ισλαμιστικά ρεύματα. ASSOCIATED PRESS EPA Γαλλικό ελικόπτερο διάσωσης πετάει προς τις Γαλλικές Αλπεις, ερευνώντας το σημείο συντριβής του Airbus A320 της γερμανικής εταιρείας Germanwings, θυγατρικής της Lufthansa. Η καθημερινότητά του «Ο αδελφός μου αγαπούσε την καλή ζωή, του άρεσε να φοράει ωραία ρούχα και να περιστοιχίζεται από φίλους και συγγενείς», σημείωσε ο αδελφός του. Το περιοδικό Jeune Afrique γράφει ότι πριν από τρία χρόνια, ο Γιασίν Λαμπιντί άρχισε να ενδιαφέρεται περισσότερο για τη θρησκεία και να προσεύχεται, χωρίς ωστόσο να δείχνει κάποιο ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τα εξτρεμιστικά ρεύματα. Δεν είχε απομονωθεί και περνούσε τα βράδια του παρακολουθώντας ταινίες ή ντοκιμαντέρ με τα αδέρφια και τους γονείς του, με τους οποίους κατοικούσε. Είχε ολοκληρώσει τα πρώτα δύο έτη σπουδών στη γαλλική φιλολογία, ενώ εν συνεχεία είχε εγκαταλείψει το πανεπιστήμιο και είχε πιάσει δουλειά σε εταιρεία ταχυμεταφορών. «Πριν ξεκινήσει την προσευχή, ο Γιασίν ζούσε τα νιάτα του, κάπνιζε, έπινε, είχε φιλενάδα», διευκρίνισε ο εξάδελφός του Γουαλίντ. Η μόνη φορά που έφυγε μακριά από το σπίτι του ήταν τον Δεκέμβριο του 2014, όταν έλειψε 27 η- μέρες. Είπε στους δικούς του ότι πήγε στην πόλη Σφαξ, στα νότια της χώρας, αλλά πιθανότατα δεν ήταν αυτός ο πραγματικός του προορισμός. Οι αρχές εκτιμούν ότι ο Λαμπιντί είχε μεταβεί στη γειτονική Λιβύη, προκειμένου να εκπαιδευτεί στα όπλα. «Είναι 100% θύμα πλύσης ε- γκεφάλου, τον τάισαν με δηλητηριώδεις ιδέες αυτοί που στέλνουν στο όνομα της θρησκείας νέους στον θάνατο, νέους καλλιεργημένους που θα μπορούσαν να γίνουν αξιωματικοί, γιατροί, καγκελάριος Αγκελα Μέρκελ, που πρόκειται να ταξιδέψει σήμερα στην περιοχή, ενώ επιτόπου μετέβαινε χθες ο Γάλλος υπουργός Εσωτερικών, Μπερνάρ Καζνέβ, για να συντονίσει το έργο των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης. Μέλη ειδικών ομάδων έ- ρευνας και διάσωσης μετέβησαν χθες με ελικόπτερα στον τόπο του δυστυχήματος, με αποστολή τη διερεύνηση των αιτίων της πτώσης του Airbus. Το αεροσκάφος Το αεροσκάφος ήταν ηλικίας 24 ετών και επρόκειτο να αποσυρθεί το αργότερο σε δύο χρόνια, ενώ η Lufthansa το είχε α- γοράσει το 1991, προτού το μεταβιβάσει στη θυγατρική της, Germanwings, στις αρχές του Ειδική αίθουσα στο αεροδρόμιο της Βαρκελώνης, στελεχωμένη με ψυχολόγους, υποδεχόταν χθες συγγενείς των θυμάτων, ό- πως ανακοίνωσαν αξιωματούχοι της ισπανικής υπηρεσίας πολιτικής αεροπορίας. REUTERS «Ζήτω η Τυνησία» γράφει το πλακάτ των διαδηλωτών που συγκεντρώθηκαν χθες έξω από το εθνικό μουσείο Μπαρντό της Τύνιδας, το οποίο δεν άνοιξε ακόμα για λόγους ασφαλείας, όπως δηλώνουν οι ιθύνοντες. Οι πτυχές της κατά τα άλλα φιλήσυχης ζωής ενός εκ των δραστών της τρομοκρατικής επίθεσης έρχονται στο φως της δημοσιότητας. δικηγόροι», είπε. Την ημέρα της επίθεσης, ο μεγάλος αδελφός του Λαμπιντί παρακολουθούσε τηλεόραση. «Βλέποντας τι γινόταν, έ- βριζα συνεχώς τους δολοφόνους, τους στόλιζα με όλους τους χαρακτηρισμούς, χωρίς ποτέ να φανταστώ ότι είχε εμπλακεί ο αδελφός μου», υπογράμμισε. Το ίδιο απόγευμα, η αστυνομία χτύπησε την πόρτα της οικογένειας. «Λέω σε όλους τους Τυνήσιους ότι κάθε οικογένεια κινδυνεύει να δει τον γιο της να παρασύρεται. Κανείς δεν είναι σίγουρα προστατευμένος», συνέχισε. AFP, REUTERS ΣYNTOMA ΤΟΥΡΚΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΤΑ PKK Επιχείρηση εναντίον καταφυγίων και καταστημάτων στο Μαρντέν ΑΓΚΥΡΑ.Τουρκικές δυνάμεις ασφαλείας εξαπέλυσαν επιχείρηση εναντίον καταφυγίων και καταστημάτων στο Μαρντέν, που πιστεύεται ότι ανήκουν στο κουρδικό PKK, λίγες ημέρες αφότου ο ηγέτης της οργάνωσης Αμπντουλάχ Οτσαλάν χαρακτήρισε τον ένοπλο αγώνα της «μη βιώσιμο». Στην έκκλησή του για τη διοργάνωση συνεδρίου με στόχο τον τερματισμό της ένοπλης πάλης, ο Οτσαλάν απέφυγε να κηρύξει άμεσο τερματισμό της βίας. Ο Τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν είχε ξεκινήσει ως πρωθυπουργός συνομιλίες με τον φυλακισμένο ηγέτη του ΡΚΚ το 2012, αλλά έκτοτε δεν έχει σημειωθεί ιδιαίτερη πρόοδος στην ειρηνευτική διαδικασία. ΗΜΕΡΙΔΑ ΑΠΟ ΕΛΙΑΜΕΠ - KAS Η Τουρκία στην εποχή Ερντογάν ΑΘΗΝΑ. To Ελληνικό Ιδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ) και το Ιδρυμα Konrad Adenauer (KAS), διοργανώνουν την Πέμπτη 2 Απριλίου 2015, από τις ώς τις 15.30, στο Ξενοδοχείο Ηλέκτρα Παλάς (Ν. Νικοδήμου 18-20, Αθήνα), ημερίδα με θέμα «Η Τουρκία στη νέα ε- ποχή Ερντογάν: Συνέπειες για την εσωτερική και την εξωτερική πολιτική». Στη συζήτηση θα συμμετέχουν οι: Dorothée Schmid, διευθύντρια του Προγράμματος για τη Σύγχρονη Τουρκία, Γαλλικό Ινστιτούτο Διεθνών Σχέσεων (IFRI), Παρίσι, Ιωάννης Γρηγοριάδης, επίκουρος καθηγητής, Πανεπιστήμιο Bilkent, Αγκυρα και ερευνητής, ΕΛΙΑΜΕΠ, Αθήνα, Galip Dalay, ερευνητής, Ιδρυμα Πολιτικών, Οικονομικών και Κοινωνικών Ερευνών (SETA), Αγκυρα, Günter Seufert, Γερμανικό Ινστιτούτο Διεθνών Σχέσεων και Ασφάλειας (SWP), Βερολίνο, Henri Barkey, καθηγητής στην Εδρα Cohen και πρόεδρος Τμήματος, Τμήμα Διεθνών Σχέσεων, Πανεπιστήμιο Lehigh, Βηθλεέμ, Πενσιλβάνια, Nathalie Tocci, υποδιευθύντρια, Ινστιτούτο Διεθνών Σχέσεων (ΙΑΙ), Ρώμη, Mensur Akgün, διευθυντής, Κέντρο Παγκόσμιων Πολιτικών Τάσεων (GPoT Center), Κωνσταντινούπολη, Arad Nir, συντάκτης διεθνούς ρεπορτάζ, Channel 2 News, Ιερουσαλήμ. Τη συζήτηση θα συντονίσουν οι: Colin Dürkop, διευθυντής, αντιπροσωπεία του Ιδρύματος Konrad Adenauer στην Τουρκία, Αγκυρα, Θάνος Ντόκος, γενικός διευθυντής ΕΛΙΑΜΕΠ. ΕΠΙΘΕΣΗ ΚΑΤΑ ΑΙΓΥΠΤΙΑΚΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Δύο νεκροί και έξι τραυματίες ΙΣΜΑΗΛΙΑ. Δύο Αιγύπτιοι στρατιώτες σκοτώθηκαν και έ- ξι τραυματίστηκαν από πυροδότηση εξ αποστάσεως εκρηκτικού μηχανισμού σε δρόμο της πόλης Σεΐχ Ζουεΐντ, στο βόρειο τμήμα της Χερσονήσου του Σινά, κοντά στο Ισραήλ και την παλαιστινιακή Λωρίδα της Γάζας. Η επίθεση είχε στόχο στρατιωτική περίπολο και εγγράφεται σε μια α- λυσίδα τρομοκρατικών ενεργειών εναντίον των αιγυπτιακών δυνάμεων ασφαλείας, μετά την ανατροπή του εκλεγμένου ισλαμιστή προέδρου Μοχάμεντ Μόρσι από τον στρατηγό, και σήμερα πρόεδρο της χώρας, Αμπντουλφατάχ Σίσι. Το βόρειο Σινά αποτελεί ορμητήριο της πιο επικίνδυνης οργάνωσης του εξτρεμιστικού Ισλάμ στην Αίγυπτο, η οποία συμμάχησε πρόσφατα με το «Ισλαμικό Κράτος στο Ιράκ και τη Συρία». ΑΠΟΛΙΘΩΜΑ ΑΡΧΑΙΟΥ ΑΡΠΑΚΤΙΚΟΥ ΣΤΗΝ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ Αμφίβιο ηλικίας 200 εκατ. χρόνων ΛΙΣΣΑΒΩΝΑ. Απολιθώματα ενός από τα αρχαιότερα αρπακτικά που έζησαν στον πλανήτη μας, περίπου 200 εκατομμύρια χρόνια πριν, ανακάλυψαν επιστήμονες στην Πορτογαλία. Το μέχρι χθες άγνωστο είδος βρέθηκε κοντά σε αρχαία λίμνη και οι ειδικοί πιστεύουν ότι επρόκειτο για αμφίβιο, κάτι σαν γιγαντιαία σαλαμάνδρα, που έφτανε τα δύο μέτρα σε μήκος. Σύμφωνα με ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, τα εν λόγω αμφίβια, που ζούσαν την εποχή των δεινοσαύρων, είχαν τις συνήθειες των σημερινών κροκοδείλων και τρέφονταν κυρίως με ψάρια. Τεταμένες οι σχέσεις σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ Σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι ήταν για τον Ομπάμα η αποκάλυψη πως η κυβέρνηση Νετανιάχου κατασκόπευε τις ΗΠΑ. Στην ηλεκτρισμένη, το τελευταίο διάστημα, ατμόσφαιρα που περιβάλλει τις σχέσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ, ήρθε να προστεθεί η καταγγελία της αμερικανικής εφημερίδας Wall Street Journal ότι η κυβέρνηση του Μπέντζαμιν Νετανιάχου κατασκοπεύει την Αμερική στις διαπραγματεύσεις για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα. Το σχετικό ρεπορτάζ, προφανώς αποτέλεσμα σκόπιμης διαρροής από την πλευρά του Λευκού Οίκου, αποκαλύπτει τη σοβαρότητα της κρίσης στις σχέσεις των δύο παραδοσιακών συμμάχων, την ο- ποία συνδαυλίζει η επιθετική πολιτική του Νετανιάχου τόσο στο παλαιστινιακό όσο και στο ιρανικό πρόβλημα. Επικαλούμενη ανώτερους αξιωματούχους της κυβέρνησης Ομπάμα, οι οποίοι μίλησαν στην εφημερίδα με την προϋπόθεση της ανωνυμίας, η Wall Street Journal αναφέρει ότι η εν λόγω κατασκοπευτική δραστηριότητα του Ισραήλ άρχισε λίγο μετά την αποκατάσταση μυστικού δίαυλου επικοινωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης για τη διπλωματική επίλυση του προβλήματος, το Οι αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες αντελήφθησαν τι συνέβαινε όταν υπέκλεψαν επικοινωνίες μεταξύ Ισραηλινών αξιωματούχων, οι οποίοι αντάλλασσαν άκρως απόρρητες πληροφορίες, προσπελάσιμες μόνο μέσω κατασκοπείας. Η Ουάσιγκτον γνώριζε Το ίδιο ρεπορτάζ σημειώνει ότι η Ουάσιγκτον δεν εξεπλάγη από αυτό καθ εαυτό το γεγονός, καθώς γνώριζε από καιρό ότι το Ισραήλ είναι μία από τις τέσσερις χώρες που ασκεί την πιο επιθετική κατασκοπευτική δραστηριότητα με στόχο την Αμερική οι άλλες είναι η Ρωσία, η Κίνα και η Γαλλία. Εκείνο που εξόργισε την κυβέρνηση Ομπάμα ήταν το γεγονός ότι ο Νετανιάχου χρησιμοποίησε τις πληροφορίες που απέσπασε, κατασκοπεύοντας την αμερικανική κυβέρνηση, για να ασκήσει πίεση στο υπό ρεπουμπλικανικό έλεγχο Κογκρέσο προκειμένου να τορπιλιστεί ενδεχόμενη συμφωνία με την Τεχεράνη για το πυρηνικό της πρόγραμμα. «Είναι ένα πράγμα να αλληλοκατασκοπεύονται ΗΠΑ και Ισραήλ και είναι εντελώς διαφορετικό πράγμα να κλέβει το Ισραήλ μυστικά των ΗΠΑ και ύστερα να τα διαβιβάζει σε Αμερικανούς νομοθέτες για να υπονομεύσει την αμερικανική διπλωματία», δήλωσε στην εφημερίδα ανώνυμος κυβερνητικός αξιωματούχος. Χθες, ο υπηρεσιακός υπουργός Εξωτερικών του Ισραήλ, Αβιγκντόρ Λίμπερμαν, χαρακτήρισε «ανακριβές» το δημοσίευμα, υποστηρίζοντας ότι η χώρα του «δεν ασκεί κατασκοπεία σε βάρος των ΗΠΑ» και ότι «όλες οι πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν (για το Ιράν) προέρχονταν από άλλες πηγές». Στο μεταξύ, ο επιτελάρχης του Λευκού Οίκου, Ντένις Μακντόνα, καυτηρίασε την πολιτική Νετανιάχου στο Παλαιστινιακό και ζήτησε τον τερματισμό της ισραηλινής κατοχής. Μιλώντας από το βήμα της προοδευτικής, αμερικανοεβραϊκής οργάνωσης J Street, ο στενός σύμβουλος του Ομπάμα δήλωσε: «Μια κατοχή που συνεχίζεται εδώ και 50 χρόνια πρέπει να σταματήσει και οι Παλαιστίνιοι πρέπει να αποκτήσουν το δικαίωμα να ζουν και να αυτοκυβερνώνται στο δικό τους κυρίαρχο κράτος. Ολοι γνωρίζουμε με τι θα μοιάζει η τελική συμφωνία: τα σύνορα μεταξύ του Ισραήλ και της ανεξάρτητης Παλαιστίνης πρέπει να βασίζονται σε εκείνα του 1967, με αμοιβαία αποδεκτές α- νταλλαγές εδαφών». Τέλος, εκπρόσωποι της Ενωμένης Αραβικής Λίστας, που αναδείχθηκε τρίτο πολιτικό κόμμα του Ισραήλ στις εκλογές της περασμένης εβδομάδας, απέρριψαν ως ανεπαρκή τη «συγγνώμη» του Νετανιάχου για τους υποτιμητικούς χαρακτηρισμούς του σε βάρος της Α- ράβων του Ισραήλ την ημέρα των ε- κλογών. AFP, REUTERS

14 14-OIK_ELLADA_KATHI 24/03/15 20:54 Page l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ EΛΛΑΔΑ Τετάρτη 25 Μαρτίου 2015 Αγώνας δρόμου για να ξεκλειδώσει ρευστότητα ύψους 3,1 δισ. ευρώ Εξαντλούνται τα ταμειακά διαθέσιμα για τις ανάγκες του κράτους τις επόμενες ημέρες Του ΣΩΤΗΡΗ ΝΙΚΑ Σύγχυση για τις αλλαγές στους συντελεστές του ΦΠΑ Του ΠΡΟΚΟΠΗ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ Σύγχυση προκαλούν για μια ακόμη φορά οι διαφορετικές απόψεις που υπάρχουν εντός της κυβέρνησης για τις αλλαγές στον ΦΠΑ, για τις οποίες έχει δεσμευθεί η Αθήνα μέσω του υπουργού Οικονομικών κ. Βαρουφάκη. Χθες, η αναπληρώτρια υπουργός Οικονομικών, Νάντια Βαλαβάνη και αρμόδια για φορολογικά θέματα ανέφερε ότι υπάρχουν σκέψεις για αύξηση των συντελεστών ΦΠΑ σε «πλούσια» νησιά, μιλώντας στον τηλεοπτικό σταθμό Ant1. Δηλαδή να εφαρμοσθούν οι κανονικοί συντελεστές για παράδειγμα στη Μύκονο και στη Σαντορίνη και όχι οι μειωμένοι κατά 30% που ισχύουν σήμερα. Ωστόσο, από το Μέγαρο Μαξίμου έλεγαν πως αυτά είναι προσωπικές σκέψεις της κ. Βαλαβάνη. Τις προηγούμενες μέρες και άλλα στελέχη της κυβέρνησης αναφέρθηκαν στο θέμα των συντελεστών του ΦΠΑ καταθέτοντας μία διαφορετική άποψη για υιοθέτηση ενός ενιαίου συντελεστή ΦΠΑ. Συγκεκριμένα κύκλοι του υπουργείου Οικονομίας υ- ποστήριζαν την εφαρμογή: ενιαίου συντελεστή ΦΠΑ στο 15% με παράλληλη κατάργηση όλων των εξαιρέσεων ή ενιαίου συντελεστή 15% και ένας δεύτερος χαμηλότερος μόνο για τρόφιμα και είδη πρώτης α- νάγκης όπως τα φάρμακα. Σημειώνεται ότι ο υπουργός Οικονομικών, Γ. Βαρουφάκης, στην επιστολή του προς τον πρόεδρο του Eurogroup κ. Γ. Ντάισελμπλουμ ανέφερε σχετικά ότι: «Η πολιτική ΦΠΑ θα εξορθολογισθεί σε σχέση με τους συντελεστές, οι οποίοι θα εξομαλυνθούν με τρόπο που θα μεγιστοποιεί τα πραγματικά έσοδα χωρίς αρνητική επίπτωση στην κοινωνική δικαιοσύνη και με σκοπό να περιοριστούν οι εξαιρέσεις, εξαλείφοντας ταυτόχρονα τις παράλογες εκπτώσεις». Σύμφωνα με πληροφορίες, ένας από τους λόγους που η τρόικα ζητεί τον εξορθολογισμό των συντελεστών ΦΠΑ και την κατάργηση των εξαιρέσεων είναι ότι μέσω του συστήματος που ακολουθείται, τα έσοδα από ΦΠΑ είναι περιορισμένα. Και αυτό διότι σε ένα πολύ μεγάλο μέρος της επικράτειας με έμφαση κυρίως στους τουριστικούς περιορισμούς ισχύουν οι χαμηλότεροι κατά 30% συντελεστές ΦΠΑ. Βέβαια και σε άλλες χώρες ι- σχύουν χαμηλότεροι συντελεστές ΦΠΑ αλλά για συγκεκριμένα προϊόντα. Οι συντελεστές που ισχύουν σήμερα στην Ελλάδα διαμορφώνονται ως εξής: Τους όρους και τις προϋποθέσεις για την παροχή ρευστότητας από την Ευρωζώνη αναζητά η κυβέρνηση, καθώς σύμφωνα με πληροφορίες, εάν δεν αλλάξει κάτι τις επόμενες ημέρες, τα δημόσια ταμεία θα βρεθούν στο «κόκκινο» την ερχόμενη Δευτέρα. Στο πλαίσιο αυτό, η κυβέρνηση προσπαθεί να διαμορφώσει μία πρώτη λίστα μέτρων και παρεμβάσεων, που θα δώσει τη δυνατότητα να ξεκλειδώσει ρευστότητα έως και 3,1 δισ. ευρώ. Αρμόδια στελέχη αναφέρουν ότι στο σημερινό Euroworking Group (EWG) θα παρουσιαστεί από την ελληνική πλευρά η λίστα με τις μεταρρυθμίσεις που θέλει να προωθήσει η κυβέρνηση, με απώτερο στόχο να εγκριθεί τις επόμενες ημέρες τουλάχιστον ένα από τα δύο παρακάτω: 1. Η επιστροφή από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης (EFSF) ποσού 1,2 δισ. ευρώ που κατά λάθος διατέθηκε σε αυτόν από το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΤΧΣ). 2. Η διάθεση των κερδών του Ευρωσυστήματος επί των ελληνικών ομολόγων (SMP s) ύψους 1,9 δισ. ευρώ. Σύμφωνα με πληροφορίες, η κρίσιμη ημερομηνία για τα ταμειακά διαθέσιμα του κράτους είναι η ερχόμενη Δευτέρα 30 Μαρτίου. Εφόσον ξεπεραστεί αυτή η ημέρα, ο Απρίλιος είναι διαχειρίσιμος υπό δύο προϋποθέσεις: Να αναχρηματοδοτηθούν χωρίς πρόβλημα τα δύο έντοκα γραμμάτια που λήγουν εντός του μήνα, συνολικού ύψους 2,4 δισ. ευρώ. Να διατεθεί έστω και ένα από τα δύο παραπάνω ποσά (SMP s ή τα κεφάλαια του EFSF). Επίσης, σημαντική για τη ρευστότητα του Απριλίου είναι και η διατήρηση της άτυπης στάσης πληρωμών στην οποία έχει προχωρήσει το υπουργείο Οικονομικών. Με τον τρόπο αυτό, η κυβέρνηση διατηρεί σε χαμηλά ε- πίπεδα τις δαπάνες του κράτους, οπότε μπορεί να εκμεταλλευτεί τα έσοδα που έχει για να καλύψει τις ανελαστικές της υποχρεώσεις. Να σημειωθεί ότι τον επόμενο μήνα η μοναδική υποχρέωση προς πιστωτές (πλην της αναχρηματοδότησης των εντόκων γραμματίων) είναι η αποπληρωμή μιας δόσης του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) στις 9 Απριλίου, ύψους 410 εκατ. ευρώ. Πάντως, για την Ελλάδα υπάρχουν διαθέσιμα αυτή τη στιγμή περισσότερα από 13 δισ. ευρώ, αλλά για να εισρεύσουν στα κρατικά ταμεία τα περισσότερα εξ αυτών θα πρέπει η κυβέρνηση να εκπληρώσει όρους και προϋποθέσεις. Οι πηγές που θα μπορούσε να βρει ρευστότητα το υπουργείο Οικονομικών είναι επτά: 1. Η δόση από την Ευρωζώνη ύψους 1,8 δισ. ευρώ. Απαιτεί, όμως, την ολοκλήρωση του τελευταίου ελέγχου. 2. Η δόση από το ΔΝΤ, ύψους 3,5 δισ. ευρώ, που επίσης πρέπει να κλείσει επιτυχώς ο έλεγχος για να διατεθεί. 1. Ενδυση - υπόδηση, τηλεπικοινωνίες, παροχή υπηρεσιών, έπιπλα - είδη οικιακής χρήσης, αυτοκίνητα, μοτοσικλέτες, μεταφορές, καύσιμα, οικοδομικά υλικά, αλκοολούχα ποτά, ακίνητα, ηλεκτρικές και ηλεκτρονικές συσκευές, κοσμήματα κ.ά. εντάσσονται στον συντελεστή 23%. 2. Φάρμακα, διαμονή σε ξενοδοχεία, εφημερίδες και περιοδικά εντάσσονται στον πολύ χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ 6,5%. Το κόστος του προϋπολογισμού ή διαφορετικά η απώλεια εσόδων, ανέρχεται στα 528,2 εκατ. ευρώ. 3. ΦΠΑ στα νησιά. Από 6,5%- 13%-23% οι συντελεστές έχουν μειωθεί στο 5%-9%-16%. Η απώλεια εσόδων ανέρχεται στα Η επιστροφή των SMP s ύ- ψους 1,9 δισ. ευρώ. Η Ευρωζώνη δείχνει διατεθειμένη να εξετάσει επιστροφή των κερδών αυτών ε- φόσον υπάρξει σαφής πρόοδος από την Αθήνα στην υλοποίηση του προγράμματος. 4. Η επιστροφή από τον EFSF ποσού 1,2 δισ. ευρώ που επίσης τελεί υπό την πολιτική έγκριση της Ευρωζώνης. 5. Η επένδυση σε κρατικούς τίτλους των ταμειακών διαθεσίμων εκατ. ευρώ. Το ειδικό καθεστώς στα νησιά δημιουργήθηκε προκειμένου να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεών τους και ως αντιστάθμιση του αυξημένου κόστους μεταφοράς των αγαθών στα νησιά. Αν και τις προηγούμενες μέρες η κυβέρνηση ενέτασσε το ειδικό αυτό καθεστώς στις κόκκινες γραμμές, όπως φαίνεται, είναι πλέον στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Το σενάριο προβλέπει να ισχύουν οι κανονικοί συντελεστές στα μεγάλα νησιά των Κυκλάδων και των Δωδεκανήσων όπως η Ρόδος και η Κως, και οι μειωμένοι στα μικρότερα όπως η Χάλκη, η Νίσυρος η Δονούσα κ.λπ. «Αυτό που πρέπει να προστατευτεί είναι Σχέδιο για τη νομιμοποίηση των αδήλωτων εισοδημάτων Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης επεξεργάζεται σχέδιο για τη νομιμοποίηση αδήλωτων εισοδημάτων. Σύμφωνα με την αναπληρώτρια υπουργό Οικονομικών, Νάντια Βαλαβάνη, εξετάζεται η τροποποίηση της υφιστάμενης νομοθεσίας και εθελοντικά όσοι θέλουν θα μπορούν να δηλώσουν στην εφορία ποσά που δεν έχουν φορολογηθεί. Ο- πως είπε, θα θεσπιστεί ένα ενιαίος συντελεστής (χωρίς να α- ναφέρει το ποσοστό) για τη φορολόγηση των εισοδημάτων αυτών, αλλά το σημαντικότερο είναι ότι θα αρθούν οι ποινικές διώξεις για όσους προχωρήσουν στη νομιμοποίησή τους. Η δυνατότητα αυτή θα δοθεί τόσο για όσους έ- χουν αποκρύψει εισοδήματα τα οποία διατηρούν στην Ελλάδα, αλλά και γι αυτούς που έχουν βγάλει αδήλωτα χρήματα στο ε- ξωτερικό. Μάλιστα, οι ανωτέρω δεν είναι απαραίτητο να τα επαναπατρίσουν, απλώς να τα δηλώσουν στην εφορία. Σε κάθε περίπτωση, όσοι έχουν «μαύρο χρήμα» στο εξωτερικό θα πρέπει να εμφανίζουν κατά τη δήλωση των εισοδημάτων αυτών και τα σχετικά τραπεζικά έγγραφα που θα αποδεικνύουν την ύπαρξη των χρημάτων. Υπενθυμίζεται ότι η αμνήστευση κεφαλαίων δεν θα είναι η πρώτη φορά που θα εφαρμοσθεί στην Ελλάδα. Το 2004, ο τότε υπουργός Οικονομικών Γ. Αλογοσκούφης έφερε στη Βουλή σχέδιο, το οποίο έγινε νόμος του κράτους και προέβλεπε τον επαναπατρισμό κεφαλαίων (Ν. 3259/2004, άρθρο 38). Ο συντελεστής φορολόγησης των ε- παναπατρισθέντων κεφαλαίων είχε ορισθεί σε 3% υπό την προϋπόθεση ότι τα κεφάλαια αυτά θα επιστρέψουν έως τον Φεβρουάριο του Λόγω του μικρού ενδιαφέροντος η διαδικασία παρατάθηκε μέχρι τις 4 Ιουνίου Τα έσοδα για το ελληνικό Δημόσιο ανήλθαν σε 18,7 εκατ. ευρώ, ενώ στην Ελλάδα επέστρεψαν συνολικά 625 εκατ. ευρώ. Στο μεταξύ χθες η αναπληρώτρια υπουργός, μιλώντας στην πρωινή εκπομπή του ΑΝΤ1 ανέφερε ότι το δεύτερο εξάμηνο του έτους θα κατατεθεί το νέο φορολογικό νομοσχέδιο που θα α- φορά τα εισοδήματα του 2015, χωρίς να αποκαλύψει περισσότερα για το αφορολόγητο όριο παρά τις προεκλογικές εξαγγελίες για αφορολόγητο όριο Ωστόσο ανέφερε χαρακτηριστικά ότι: «Εάν δεν το αλλάξουμε (σ.σ. το αφορολόγητο όριο) δεν έχουμε λόγο ύπαρξης». Ανέφερε παράλληλα, ότι δεν χρειάζονται τα τεκμήρια. Δεν είμαστε 10 χρόνια πίσω ανέφερε η υπουργός, υπογραμμίζοντας ότι πλέον οι ελεγκτικοί μηχανισμοί έχουν τη δυνατότητα να α- νατρέξουν πίσω στις καταθέσεις μέχρι και 15 χρόνια. Η κ. Βαλαβάνη προέτρεψε τους φορολογούμενους να διακρατούν τις αποδείξεις μέχρι την κατάθεση του νέου νόμου για τη φορολογία, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επιβράβευσής τους. Για τον Ενιαίο Φόρο Ιδιοκτησίας Ακινήτων είπε ότι θα αντικατασταθεί εντός του 2015 από τον Φόρο Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας. Προηγουμένως, όπως τόνισε, θα αναπροσαρμοσθούν που έχουν ασφαλιστικά ταμεία και νομικά πρόσωπα στις εμπορικές τράπεζες. Υπολογίζεται ότι θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν με αυτό τον τρόπο περί τα 1,2 δισ. ευρώ, αλλά προς το παρόν τα ταμεία δεν προχωρούν σε μία τέτοια κίνηση. 6. Αντίστοιχη επένδυση σε κρατικούς τίτλους των ταμειακών διαθεσίμων των μεγάλων ΔΕΚΟ, όπως ΔΕΗ και ΕΥΔΑΠ, αλλά και άλλων μεγάλων επιχειρήσεων όπως ο Ο- ΤΕ κ.λπ. Εκτιμάται ότι τουλάχιστον 1 δισ. ευρώ θα μπορούσε να ε- πενδυθεί από τις επιχειρήσεις αυτές. 7. Να επιτρέψει η ΕΚΤ στις ελληνικές τράπεζες να αγοράσουν περισσότερα έντοκα γραμμάτια του Δημοσίου απ ό,τι κατέχουν σήμερα. Αν η ΕΚΤ άρει τον περιορισμό που έχει θέσει στις τράπεζες και προβλέπει ότι οι τελευταίες θα πρέπει να διατηρούν σταθερό το απόθεμα εντόκων γραμματίων στο επίπεδο που ήταν στις 18 Φεβρουαρίου, εκτιμάται ότι θα μπορούσαν να αγοράσουν 2-3 δισ. ευρώ περισσότερα έντοκα γραμμάτια. Ετσι, θα μειωνόταν η τοποθέτηση της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) στα έντοκα γραμμάτια και θα μπορούσε το κράτος να δανειστεί επιπλέον πόρους από την ΤτΕ μέσω βραχυπρόθεσμου δανεισμού (repos). η άγονη γραμμή» σημείωσε η κ. Βαλαβάνη. Σημειώνεται ότι η τρόικα ζητεί στις τελευταίες τις εκθέσεις την κατάργηση όλων των ειδικών καθεστώτων κυρίως των συντελεστών ΦΠΑ που ι- σχύουν σήμερα στα νησιά. 4. Στον χαμηλό συντελεστή 13% εντάσσονται τα: τρόφιμα, μη αλκοολούχα ποτά, ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο, εστιατόρια καφενεία, ζαχαροπλαστεία, εισιτήρια μέσων μαζικής μεταφοράς, υπηρεσίες ανακαίνισης παλαιών κατοικιών, άνθη, υπηρεσίες από συγγραφείς, συνθέτες, καλλιτέχνες, ιδιωτικές κλινικές, διαγνωστικά κέντρα, εισιτήρια κινηματογράφου, συναυλιών, κόμιστρα ταξί κ.ά. (πιθανότατα μέχρι τα τέλη Μαΐου) οι αντικειμενικές αξίες των ακινήτων, αναφέροντας μάλιστα ότι εντός της εβδομάδας θα συγκροτηθεί η επιτροπή που θα α- ναλάβει το έργο αυτό. Επανέλαβε για μία ακόμη φορά ότι οι αντικειμενικές αξίες θα αναπροσαρμοσθούν ανά περιοχή και ανά ζώνη και όχι οριζόντια. Μετά την αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών θα αποφασισθεί και το ύψος του αφορολόγητου ορίου του νέου ΦΜΑΠ. Τέλος, ανέφερε ότι υπάρχει σε τελική μορφή σχέδιο για τη διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με το σύστημα taxis. Ωστόσο είπε ότι στόχος είναι να πραγματοποιούνται οι συναλλαγές κυρίως με χρεωστικές κάρτες και prepaid card. ΠΡΟΚΟΠΗΣ ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ Αντιδρούν οι εταιρείες σε νέα αύξηση φόρων στα αλκοολούχα ποτά Εντονος προβληματισμός επικρατεί στον κλάδο των εταιρειών αλκοολούχων ποτών για το ενδεχόμενο περαιτέρω αύξησης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης Οινοπνευματωδών Ποτών (ΕΦΚΟΠ). Αν και επανειλημμένως αρμόδια κυβερνητικά στελέχη έχουν διαψεύσει σχετικές πληροφορίες, οι εταιρείες του κλάδου εκτιμούν ότι σε περίπτωση αδιεξόδου στις διαπραγματεύσεις τα αλκοολούχα ποτά είναι αυτά που θα «θυσιαστούν». Το ενδεχόμενο νέας αύξησης του ΕΦΚΟΠ διέψευσε προχθές το βράδυ ο υπουργός Οικονομικών Γιάνης Βαρουφάκης κατά το δείπνο εργασίας του Συνδέσμου Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΕΒ). Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, ο κ. Βαρουφάκης, όταν ερωτήθηκε σχετικά από τον κ. Τάσο Ευαγγέλου, περιφερειακό διευθυντή Δυτικής Ευρώπης της Diageo, απάντησε πως η αύξηση του ΕΦΚΟΠ δεν περιλαμβάνεται στον φάκελο με τις προτάσεις της ελληνικής κυβέρνησης. Σύμφωνα με στοιχεία του Συμβουλίου Παραγωγών και Εταιρειών Διακίνησης Αλκοολούχων Ποτών (ΣΠΕΔΑΠ) η αύξηση του ΕΦΚΟΠ κατά 125% την περίοδο σε συνδυασμό βεβαίως με την Η αύξηση του ΕΦ- ΚΟΠ κατά 125% την περίοδο , σε συνδυασμό βεβαίως με την αύξηση του ΦΠΑ στο 23%, είχε ως αποτέλεσμα να συρρικνωθεί ο κλάδος. αύξηση του ΦΠΑ στο 23% είχε ως αποτέλεσμα να συρρικνωθεί ο κλάδος, καθώς από 233 νόμιμες επιχειρήσεις το 2010, έ- φτασαν το 2013 τις 213 και βαίνουν συνεχώς μειούμενες. Επιπλέον, χάθηκαν πάνω από θέσεις εργασίας, ενώ τα διαφυγόντα έσοδα από τη μη καταβολή του ΕΦΚΟΠ και τις απώλειες ΦΠΑ από λαθραία διακινούμενα αλκοολούχα ποτά υπολογίζεται στα 130 εκατ. ευρώ ετησίως. Οι διαφυγόντες φόροι από την παράνομη παραγωγή και διακίνηση τσίπουρου διημέρων εκτιμάται ότι ανέρχεται περίπου στα 97 εκατ. ευρώ ετησίως. «Η κατάσταση με το λαθρεμπόριο βρίσκεται πλέον εκτός ελέγχου», τόνισε χαρακτηριστικά μιλώντας στην «Κ» υψηλόβαθμο στέλεχος γνωστής πολυεθνικής ε- ταιρείας διακίνησης αλκοολούχων ποτών. Οι περισσότερες ποσότητες που εισάγονται λαθραία προέρχονται από τη Βουλγαρία και μόλις πριν από δύο εβδομάδες κατασχέθηκαν φιάλες παράνομων αλκοολούχων ποτών. ΔΗΜΗΤΡΑ ΜΑΝΙΦΑΒΑ Σε απεργία την Κυριακή των Βαΐων οι εμποροϋπάλληλοι Σε 24ωρη πανελλαδική απεργία προχωράει η Ομοσπονδία Ι- διωτικών Υπαλλήλων Ελλάδας (ΟΙΥΕ) την Κυριακή 5 Απριλίου 2015 (Κυριακή των Βαΐων), ημέρα κατά την οποία βάσει του ισχύοντος νόμου 4177/2013 όλα τα εμπορικά καταστήματα επιτρέπεται να είναι ανοιχτά. Το ενδιαφέρον, βεβαίως, δεν είναι η προκήρυξη μιας ακόμη απεργία της ΟΙΥΕ με ομόφωνη απόφασή της για το θέμα των Κυριακών, αλλά η επίθεση που εξαπολύει στην κυβέρνηση κατηγορώντας την ούτε λίγο ούτε πολύ για α- ναξιοπιστία. «Αντί η κυβέρνηση, διά του υπουργού Οικονομίας Γ. Σταθάκη, να εκπέμπει μηνύματα συνέχισης του μνημονιακού πλαισίου για τις Κυριακές, καλό θα ήταν να διασφαλίσει πρώτα απ όλα τη δική της αξιοπιστία και να τηρήσει τις ξεκάθαρες προγραμματικές της δεσμεύσεις, που δεν είναι άλλες από την άμεση κατάργηση του νόμου 4177/2013 και την επαναφορά της Κυριακής-αργίας με νομοθετική πρωτοβουλία», αναφέρεται χαρακτηριστικά σε χθεσινή ανακοίνωση της ΟΙΥΕ. Στην ανακοίνωση γίνεται επίθεση και στην προηγούμενη κυβέρνηση. «Οι υπαγορευμένες δηλώσεις Σαμαρά από την Καλαμάτα, με φόντο το κρουαζιερόπλοιο, που απαίτησε να είναι τα καταστήματα ανοικτά, σε αντίθεση με την απόφαση του εμπορικού συλλόγου της πόλης και μάλιστα σε Κυριακή που δεν προβλέπει καν ο νόμος, ας προβληματίσει τον υπουργό Οικονομίας», τονίζεται στην ίδια ανακοίνωση. Υπενθυμίζεται πως, σύμφωνα με πληροφορίες, το υπουργείο Οικονομίας προσανατολίζεται στο ενδεχόμενο να τροποποιήσει τον νόμο 4177/2013, αλλά όχι να καταργήσει πλήρως την κυριακάτικη λειτουργία των καταστημάτων. Η πρόταση που φέρεται να υπάρχει είναι να παραμείνει σε ισχύ η νομοθεσία για τις επτά Κυριακές, για τις τέσσερις εκ των οποίων θα συναποφασίζουν οι δήμοι, οι εμπορικοί σύλλογοι και οι περιφέρειες. Επιπλέον, το υπουργείο Οικονομίας εξετάζει το ενδεχόμενο να επιτρέπεται η λειτουργία των καταστημάτων και άλλες Κυριακές σε περιοχές που θα έχουν χαρακτηριστεί τουριστικές από τον οικείο δήμο, τον τοπικό εμπορικό σύλλογο και την αρμόδια περιφέρεια. Φέσσας σε Βαρουφάκη: Να αρθεί η αβεβαιότητα Την ανάγκη για άμεση άρση της αβεβαιότητας που έχει παραλύσει την οικονομία επισήμανε ο πρόεδρος του ΣΕΒ Θεόδωρος Φέσσας στον υπουργό Οικονομικών Γ. Βαρουφάκη, που παραβρέθηκε ως επίσημος προσκεκλημένος στο Γενικό Συμβούλιο του Συνδέσμου. Τα μέλη του ΣΕΒ είχαν την ευκαιρία να ενημερωθούν από τον αρμόδιο υπουργό για την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων της χώρας με τους Ευρωπαίους εταίρους και να του θέσουν κρίσιμα θέματα που απασχολούν σήμερα την ελληνική επιχειρηματικότητα. Μεταξύ αυτών, τέθηκε το θέμα των προοπτικών και της χρηματοδότησης του ιδιωτικού τομέα, η φορολογική πολιτική και η προώθηση των αποκρατικοποιήσεων και η άρση των αντικινήτρων στην επιχειρηματικότητα. Κύκλοι του ΣΕΒ μετέφεραν χθες την ικανοποίησή τους από τη συνάντηση με τον κ. Βαρουφάκη, ο οποίος όπως αναφέρουν, ανέδειξε στη συζήτηση τις διαπραγματεύσεις με τους εταίρους ως το μέγα διακύβευμα αυτή τη στιγμή για τη χώρα. Τάχθηκε υπέρ της επιχειρηματικότητας και υποσχέθηκε στήριξη στις επιχειρήσεις, ενώ στο θέμα των αποκρατικοποιήσεων σημείωσε ότι είναι υπέρ, υπό την προϋπόθεση ότι θα παράγουν αξία στην οικονομία. Για το θέμα της φορολογίας, ο κ. Βαρουφάκης α- ναγνώρισε στη συζήτηση ότι φόρους πληρώνουν μόνο οι συνεπείς πολίτες και επιχειρήσεις και επισήμανε ότι υπάρχουν μεγάλα περιθώρια βελτίωσης των φορολογικών εσόδων από τον περιορισμό της φοροδιαφυγής. «Ο υπουργός είχε έναν ειλικρινή διάλογο με τα μέλη του ΣΕΒ και δεσμεύθηκε στην έμπρακτη και εποικοδομητική συνεργασία του υπουργείου Οικονομικών με τις επιχειρήσεις και τον ΣΕΒ» αναφέρει στην επίσημη ανακοίνωσή του ο Σύνδεσμος.

15 15-OIK_ELLADA_KATHI 24/03/15 21:14 Page 15 Τετάρτη 25 Maρτίου 2015 ΕΛΛΑΔΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ l 15 Οριακή ρευστότητα με νέα γενιά «κόκκινων» δανείων και συνεχείς εκροές καταθέσεων Η παρατεταμένη αβεβαιότητα αποτελεί μεγάλο βαρίδι, αλλά και κίνδυνο για την οικονομία Του ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗ Οι εκροές καταθέσεων την προηγούμενη εβδομάδα ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των τραπεζών. Νέα γενιά μη εξυπηρετούμενων δανείων, ύστερα από ένα χρόνο αποκλιμάκωσης, δημιουργεί η α- βεβαιότητα αλλά και η επιδείνωση των οικονομικών συνθηκών, τους τελευταίους μήνες, προσθέτοντας έναν ακόμα μεγάλο πονοκέφαλο στις διοικήσεις των τραπεζών. Το νέο κύμα «κόκκινων» δανείων οφείλεται εν μέρει και στις προσδοκίες για μια νέα ευνοϊκή ρύθμιση. Σύμφωνα με εκτιμήσεις τραπεζικών στελεχών, από τις αρχές του έτους νέα «κόκκινα» δάνεια ύψους 1,5 δισ. ευρώ έχουν προστεθεί στη μεγάλη δεξαμενή των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Παράλληλα, η ανησυχία εξαιτίας της πολιτικοοικονομικής αβεβαιότητας αλλά και της δυστοκίας στην ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με τους ε- ταίρους έχει οδηγήσει σε «βουτιά» τις καταθέσεις, καταγράφοντας μείωση περίπου 26 δισ. ευρώ από το τέλος Νοεμβρίου μέχρι σήμερα. Αβεβαιότητα και κρίση ρευστότητας τροφοδότησαν μαζικό ξεπούλημα των τραπεζικών μετοχών τους τελευταίους μήνες, με αποτέλεσμα η συνολική χρηματιστηριακή αξία των τεσσάρων συστημικών τραπεζών να έχει μειωθεί κατά 33 δισ. ευρώ (σε σχέση με τον Μάρτιο του 2013)! Η κατάσταση ρευστότητας είναι δραματική. Την προηγούμενη εβδομάδα οι τράπεζες δέχθηκαν νέες πιέσεις εξαιτίας της μεγάλης αβεβαιότητας για την έκβαση της ελληνικής υπόθεσης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις τραπεζικών στελεχών, οι εκροές καταθέσεων την Του ΑΝΕΣΤΗ ΝΤΟΚΑ Στο επίπεδο των 31 δισ. ευρώ ε- κτιμάται από τραπεζικές πηγές ότι θα φθάσει τελικώς ο συνολικός δανεισμός των εισηγμένων το Αξίζει να αναφερθεί ότι την τελευταία επταετία ( ), στο κομμάτι αυτό είχε γίνει πολύ καλή δουλειά, καθώς οι υποχρεώσεις είχαν μειωθεί κατά 13 δισ. ευρώ. Το τελευταίο διάστημα, όμως, το κλίμα αντιστρέφεται, γεγονός το οποίο έχει ως αποτέλεσμα ο υψηλός δανεισμός που εμφανίζει η πλειονότητα των εισηγμένων να δημιουργεί κλίμα ανησυχίας στις τράπεζες. Στην παρούσα φάση η κατάσταση γίνεται ακόμη δυσκολότερη, καθώς η μετακύλιση του κόστους του χρήματος προς τις επιχειρήσεις επιδεινώνει περισσότερο τη έλλειψη ρευστότητας, ενώ ενδεχόμενες αυξήσεις κεφαλαίων για την αποπληρωμή δανείων είναι υψηλού ρίσκου εάν δεν υπάρξει σταθεροποίηση του κλίματος στην αγορά μετοχών. Οπως χαρακτηριστικά δηλώνουν στην «Κ» πρόεδροι εισηγμένων εταιρειών, «βιώνουμε ξανά Απορίες από τη «βύθιση» Αμφιβολίες για τις δυνατότητες ολοκλήρωσης του εγχειρήματος της επιστροφής των τραπεζών σε ιδιωτικά χέρια, μέσω του σχεδίου της ανακεφαλαιοποίησης που υλοποιήθηκε το καλοκαίρι του 2013 με τη συμμετοχή ιδιωτών επενδυτών, προκαλεί η «βύθιση» των τραπεζικών μετοχών. Σχεδόν δύο χρόνια μετά την α- νακεφαλαιοποίηση των τριών συστημικών τραπεζών -Εθνική Τράπεζα, Alpha Bank και Τράπεζα Πειραιώς- έχουν ασκηθεί ελάχιστα δικαιώματα (warrants) για την εξαγορά των το ίδιο κλίμα με αυτό του πρώτου εξαμήνου του Η αγορά έχει παγώσει λόγω των πολιτικών ε- ξελίξεων και εάν δεν υπάρξει α- νάκαμψη μέχρι τον προσεχή Ι- ούνιο, τότε θα χαθεί και η φετινή χρονιά». Οι συσσωρευμένες ζημίες α- ποτελούν «ναρκοπέδιο» για την επιχείρηση, όταν μάλιστα δεν υ- πάρχει ξεκάθαρη εικόνα στη στρατηγική της εκάστοτε διοίκησης για να απαλλαγεί η εταιρεία από τον εκρηκτικό συνδυασμό των ζημιών και του υψηλού δανεισμού. Σήμερα στο χρηματιστήριο δεν ξεπερνούν τις 30 οι εισηγμένες Εκρηκτικός συνδυασμός ζημιών, υψηλού δανεισμού για εισηγμένες «Η αγορά έχει παγώσει λόγω των πολιτικών ε- ξελίξεων και εάν δεν υ- πάρξει ανάκαμψη μέχρι τον προσεχή Ιούνιο, τότε θα χαθεί και η φετινή χρονιά». οι οποίες πετυχαίνουν καλύτερα επιτόκια δανεισμού, σε σχέση με την πλειονότητα των 232 εισηγμένων και μπορούν να αναδιαρθρώνουν σε τακτά διαστήματα τον δανεισμό τους, ενώ ανά πάσα στιγμή είναι σε θέση να αποπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους. Οπως θα διαφανεί και τους ε- πόμενους μήνες για τις υπερδανεισμένες εισηγμένες, τα βάρη του δανεισμού δεν μπορούν να μεταφέρονται αιωνίως και μάλιστα ενώ έχουν προηγηθεί έξι υ- φεσιακά χρόνια. Υποχρεωτικά οι δανεισμένες επιχειρήσεις θα πρέπει να επανακάμψουν, διαφορετικά θα επιλεγούν άλλες επώδυνες λύσεις από τις πιστώτριες τράπεζες, όπως η μετοχοποίηση δανείων με αλλαγή διοίκησης, η α- πορρόφηση ή πώληση σε hedge funds που θα αγοράσουν τα δάνεια. Αυτές ακριβώς τις επώδυνες λύσεις θα παρακολουθήσουμε στη διάρκεια του 2015 σε όλο το χρηματιστηριακό ταμπλό για μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων, αφού οι τράπεζες έχουν καταλήξει σε ποιες εισηγμένες θα υπάρξει ξεκαθάρισμα. Οι κλάδοι στους ο- μετοχών που βρίσκονται στον έλεγχο του Δημοσίου, ενώ οι τρέχουσες τιμές μετοχών και των τριών τραπεζών βρίσκονται σε επίπεδα κατά πολύ χαμηλότερα των τιμών άσκησης των σχετικών δικαιωμάτων. Δηλαδή η άσκηση των δικαιωμάτων είναι ασύμφορη. Η μετοχή της Αlpha Bank έκλεισε χθες στα 0,316 ευρώ, χαμηλότερα κατά 28% σε σχέση με την τιμή που πραγματοποιήθηκε η ανακεφαλαιοποίηση (0,44 ευρώ), η Εθνική Τράπεζα έκλεισε στα 1,19 ευρώ, περίπου 72% χαμηλότερα της τιμής ανακεφαλαιοποίησης (4,29 ευρώ), ενώ η μετοχή της Τράπεζας Πειραιώς έκλεισε στα 0,359 ευρώ, δηλαδή 79% χαμηλότερα από την τιμή της ανακεφαλαιοποίησης (1,7 ευρώ). Πρόκειται για επίπεδα τιμών που καθιστούν α- πολύτως ασύμφορη την άσκηση των δικαιωμάτων. Το μόνο παρήγορο για τους μετόχους των τραπεζών είναι ότι τα δικαιώματα είναι «ανοιχτού τύπου», δηλαδή μπορούν να α- σκηθούν στο σύνολό τους ακόμα και την τελευταία περίοδο άσκησης, στο τέλος του 2017 και στις αρχές του ποίους εντοπίζονται οι υπερδανεισμένες επιχειρήσεις είναι στην ακτοπλοΐα, στα διαγνωστικά κέντρα, στις ιχθυοκαλλιέργειες, στις μεταλλουργικές επιχειρήσεις, στο λιανεμπόριο. Ουσιαστικά, η αύξηση του δανεισμού επιβαρύνει τη σχέση δανεισμού προς ίδια κεφάλαια, με αποτέλεσμα να α- πειλείται η επιβίωση πολλών ε- πιχειρήσεων. προηγούμενη εβδομάδα ξεπέρασαν το 1 δισ. ευρώ. Οπως σημειώνουν στην «Κ», ήταν οι μεγαλύτερες εκροές που σημειώθηκαν τις τελευταίες 30 ημέρες, δηλαδή μετά την υπογραφή της συμφωνίας στις 20 Φεβρουαρίου. Είχαν προηγηθεί οι δηλώσεις του προέδρου του Eurogroup Γερούν Ντάισελμπλουμ για το ενδεχόμενο επιβολής περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων στην Ελλάδα. Παράλληλα, σημειώθηκε μπαράζ δηλώσεων Ελλήνων και Ευρωπαίων αξιωματούχων, οι ο- ποίες επιδείνωσαν το κλίμα μεταξύ των δύο πλευρών, και οι ο- ποίες συνεχίστηκαν και τις επόμενες ημέρες. H Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (EKT) για τη στήριξη της ρευστότητας αποφάσισε να αυξήσει κατά 400 εκατ. ευρώ το όριο του ευρωπαϊκού έκτακτου μηχανισμού (ELA), το οποίο διαμορφώνεται στα 69,8 δισ. ευρώ. Την ερχόμενη Τετάρτη, η ΕΚΤ θα εξετάσει και πάλι τη ρευστότητα των ελληνικών τραπεζών. Οπως εκτιμούν οι τράπεζες, από το τέλος Νοεμβρίου μέχρι σήμερα οι καταθέσεις νοικοκυριών και επιχειρήσεων έχουν μειωθεί κατά 26 δισ. ευρώ και σήμερα διαμορφώνονται στα 138 δισ. ευρώ. Σε ό,τι αφορά τα «κόκκινα» δάνεια, στελέχη τραπεζών σημειώνουν ότι από το τέταρτο τρίμηνο του 2014 καταγράφηκε μια μικρή αύξηση του ρυθμού σχηματισμού νέων μη εξυπηρετούμενων δανείων, τάση που έχει επιταχυνθεί τους πρώτους μήνες του Το νέο κύμα των «κόκκινων» δανείων οφείλεται στη ραγδαία ε- πιδείνωση των πολιτικοοικονομικών συνθηκών, αλλά και στις προσδοκίες που έχουν σχηματιστεί σχετικά με τη νομοθέτηση ευνοϊκής ρύθμισης για τους κακοπληρωτές. Οπως εκτιμούν οι τράπεζες, το τελευταίο τρίμηνο έχουν δημιουργηθεί νέα μη εξυπηρετούμενα δάνεια ύψους 1,5 δισ. ευρώ, ενώ μεγάλο μέρος από αυτά αφορά δάνεια που είχαν αναδιαρθρωθεί παλαιότερα. Η πολιτική αστάθεια και η α- βεβαιότητα έχουν προκαλέσει ξεπούλημα των τραπεζικών μετοχών κυρίως από ξένους επενδυτές. Ο δείκτης των τραπεζών έχει υποχωρήσει στο χαμηλότερο σημείο των τελευταίων 30 ετών, ενώ η συνολική χρηματιστηριακή αξία των τεσσάρων συστημικών τραπεζών -Εθνική Τράπεζα, Alpha Bank, Τράπεζα Πειραιώς και Eurobank- διαμορφώνεται σήμερα στα 10 δισ. ευρώ έναντι 43 δισ. ευρώ που ήταν πριν από ένα χρόνο. Η παρατεταμένη αβεβαιότητα αποτελεί το μεγάλο βαρίδι και ταυτόχρονα τον μεγάλο κίνδυνο για την οικονομία. Οπως τόνισε ο διευθύνων σύμβουλος της Alpha Bank, κ. Δημήτριος Μαντζούνης, με αφορμή τα αποτελέσματα του 2014: «Η απομάκρυνση της αβεβαιότητος που επικρατεί στην α- γορά αποτελεί ζήτημα υψίστης σημασίας για το τραπεζικό σύστημα και για την ελληνική οικονομία και εξαρτάται, σε μεγάλο βαθμό, από την ταχεία ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων α- νάμεσα στην Ελλάδα και στους Ευρωπαίους εταίρους της». Το μείζον θέμα για τις εισηγμένες είναι ότι μειώνεται συνεχώς ο χρόνος αποπληρωμής των επιταγών προς τους προμηθευτές τους αφού για τις φερέγγυες έχει φθάσει τις 20 ημερολογιακές μέρες, ενώ για τις περισσότερες πρέπει να προπληρώσουν ολόκληρο το ποσό για να λάβουν τις πρώτες ύλες για την παραγωγή των προϊόντων τους. AFP Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα εξακολουθήσει να δίνει με το σταγονόμετρο τη ρευστότητα στις ελληνικές τράπεζες, μέσω του ELA. Τα γκισέ ζητούν επειγόντως ρευστότητα Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΜΑΝΤΕΛΑ Με ρευστότητα που δεν ξεπερνά τα 3,5 δισ. ευρώ κινείται αυτή τη στιγμή το ελληνικό τραπεζικό σύστημα. Οταν ξεκίναγε αυτή η περιπέτεια εκεί γύρω στα μέσα του φθινοπώρου που πέρασε το αντίστοιχο ποσό υπολογιζόταν σε κάτι λιγότερο από 10 δισ. ευρώ. Το παράδοξο είναι ότι τότε, αυτό το ποσό προκαλούσε μεγάλη ανησυχία στους τραπεζίτες. Οπότε μπορεί κανείς να φανταστεί τι προκαλεί το σημερινό. Εννοείται ότι στα αρμόδια επιτελεία έχει σημάνει συναγερμός. Ωστόσο, όσοι παρακολουθούν από κοντά τις εξελίξεις, παρατηρούν ότι «εν αντιθέσει με ό,τι συνέβαινε στο παρελθόν, το σύστημα δείχνει κι αυτό να έχει παρασυρθεί από τις εξελίξεις, υπό την έννοια ότι οι τραπεζίτες δεν κινούνται σαν μπλοκ, όπως παλιά. Ισως επειδή και οι πιέσεις που πρέπει να αντιμετωπίσουν πλέον είναι κάτι παραπάνω από ασφυκτικές». Την ίδια ώρα, πηγές που συνομιλούν με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) κάνουν λόγο για «πολύ βαρύ κλίμα στη Φρανκφούρτη». Αυτή τη στιγμή, προσθέτουν, «κανείς δεν μπορεί να πει μετά βεβαιότητας τι θα γίνει με την περίπτωση της Ελλάδας» και αυτό το κλίμα αβεβαιότητας είναι που προκαλεί ακόμα μεγαλύτερο εκνευρισμό. «Το μόνο σίγουρο είναι ότι η ΕΚΤ, υπό τις παρούσες συνθήκες, πολύ δύσκολα θα χαλαρώσει τη θηλιά της ρευστότητας για τη χώρα μας», σημειώνεται. Πώς μεταφράζεται αυτό πρακτικά; Πρώτον, η ΕΚΤ δεν πρόκειται να κάνει στην Αθήνα το «δώρο» που επιμόνως ζητάει, δηλαδή να ανεβάσει το όριο ως προς τη συμμετοχή των πιστωτικών ιδρυμάτων στις εκδόσεις των ε- H ρευστότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος δεν ξεπερνά τα 3,5 δισ. ευρώ. ντόκων γραμματίων. Η κυβέρνηση αντιδρά έντονα, λέγοντας ότι στο παρελθόν και συγκεκριμένα το 2012 το είχε πράξει και μάλιστα δύο φορές. Το αντεπιχείρημα της ΕΚΤ είναι ότι: α) Η τότε κυβέρνηση έδειχνε τουλάχιστον ότι προσπαθεί να ευθυγραμμιστεί με τα συμφωνηθέντα, ενώ β) δεν υπέβαλε το αίτημα προβάλλοντας το επιχείρημα ότι τα λεφτά χρειάζονται για να πληρωθούν υποχρεώσεις του κράτους. «Πρόκειται για εντελώς λανθασμένη πρακτική, αφού η Αθήνα είναι σαν να καλεί τα μέλη του Δ.Σ. της ΕΚΤ να...παρανομήσουν, ενώ είναι γνωστό ότι και αυτά κρίνονται από τις χώρες τους», επισημαίνεται αρμοδίως. Δεύτερον, η ΕΚΤ θα εξακολουθήσει να δίνει με το σταγονόμετρο τη ρευστότητα στις ελληνικές τράπεζες, μέσω του ευρωπαϊκού έκτακτου μηχανισμού (ELA). Στο μεταξύ, την ανησυχία για τα μελλούμενα εντείνει η ολοένα και μεγαλύτερη διεθνής αναφορά στα γεγονότα της Κύπρου, πριν ακριβώς από δύο χρόνια. Η παρέμβαση του προέδρου του Eurogroup, Γερούν Ντάισελμπλουμ, την περασμένη Τρίτη, που παρέπεμπε ευθέως σε capital control, ήταν απλώς η κορυφή του παγόβουνου. Το ακόμα μεγαλύτερο κακό, όμως, είναι πως ανοίγοντας αυτή η κουβέντα, το ένα θέμα φέρνει το άλλο, φτάνοντας σε ακόμα πιο ακραία σενάρια, τα οποία έχουν διαψευστεί ποικιλοτρόπως. Οπως, για παράδειγμα, αυτό του «κουρέματος των καταθέσεων», που με τη σειρά του ανοίγει παράθυρο σε μιαν άλλη συζήτηση, αυτή για το Grexit, και ούτω καθ εξής. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι ελληνικές τράπεζες καλούνται να διαχειριστούν τα πολυποίκιλα προβλήματά τους, τόσο τα προφανή όσο και κάποια άλλα, λιγότερο γνωστά ευρέως. Οπως, για παράδειγμα, την κίνηση που κυοφορείται στη Λευκωσία τα τελευταία 24ωρα για την απόκτηση των ελληνικών θυγατρικών τραπεζών από κυπριακές. Την αρχή φέρεται να έκανε η Ελληνική και α- ναμένεται με ενδιαφέρον η συνέχεια.

16 16-OIK_DIETHNH_KATHI 24/03/15 21:14 Page l ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΛΛΑΔΑ Τετάρτη 25 Mαρτίου 2015 Το δύσκολο «ταξίδι» κατάκτησης της Κίνας Η πορεία οκτώ Ελλήνων εξαγωγέων στην πολλά υποσχόμενη κινεζική αγορά Της MAΡΙΑΝΝΑΣ ΚΑΚΑΟΥΝΑΚΗ Hταν τέλη του 2012, όταν μια ομάδα oκτώ επιχειρηματιών επιβιβαζόταν στο αεροπλάνο με προορισμό το Πεκίνο. Με εφόδια τα ελληνικά τους προϊόντα, ξεκινούσαν από κάθε γωνιά της Ελλάδας για ένα ταξίδι με έναν και μοναδικό σκοπό: να κατακτήσουν την αγορά της Κίνας. Για το ταξίδι αυτό προετοιμάζονταν μήνες: είχαν τιμολογήσει τα προϊόντα τους, είχαν μιλήσει με τους προμηθευτές τους για να δουν τις ποσότητες που θα μπορούσαν να έχουν άμεσα διαθέσιμες αν γινόταν παραγγελία, είχαν μάθει ακόμα και κάποιες λέξεις στα κινεζικά. Στην εκδήλωση, παρά τις δυσκολίες της τελευταίας στιγμής -υπέρογκα πρόστιμα για υπέρβαρο για όσους είχαν τα προϊόντα στις αποσκευές τους, προβλήματα και καθυστερήσεις με το τελωνείο για όσους επέλεξαν να τα στείλουν- κατάφεραν και οι οκτώ να στήσουν τα περίπτερά τους με ε- ντυπωσιακές και προσεγμένες συσκευασίες με ελαιόλαδο, παξιμάδια, λουκούμια, γλυκά του κουταλιού, ελιές, κρασί και μέλι. Επένδυση ζωής Για τους περισσότερους το συγκεκριμένο εγχείρημα των εξαγωγών Ισως -σκέπτονται σήμερα- να έφταιγε το πρόβλημα της επικοινωνίας. Οι Κινέζοι όταν λάμβαναν κάποιο mail - γιατί πολλές φορές μπορεί να μην έ- φτανε καν- έπρεπε να αναζητήσουν μεταφραστή. Γι αυτό τον λόγο, κάποιοι από τους Ελληνες επιχειρηματίες είχαν προσλάβει μόνιμο συνεργάτη στην Κίνα - με ένα κόστος γύρω στα ευρώ τον μήνα. Αλλά και αυτό, σε καμία περίπτωση δεν τους εξασφάλιζε μια συνεργασία. Για τον Κώστα Ζαχαράκη (που ε- ξάγει λάδι) και τον Βαρθολομαίο Λυραράκη (που εξάγει κρασί) -και οι δύο με μεγάλη εμπειρία στις εξαγωγές σε άλλες χώρες- όλα είναι θέμα τιμής των προϊόντων: «Δεν μπορούμε να συναγωνιστούμε τις τιμές των Ισπανών ή των Ιταλών, που είναι εδώ και χρόνια πρώτοι στην Κίνα και έχουν όλων των ειδών τις ποιότητες. Εμείς πάμε εκεί συνήθως με την καλύτερη ποιότητα, με την καλύτερη συσκευασία. Καλά κάνουμε, αλλά πρέπει να απευθυνθούμε αποκλειστικά στα μικρά ντελικατέσεν, όπου ψωνίζουν οι ξένοι ή οι πλούσιοι Κινέζοι. Από εκεί θα γίνει η αρχή». Οι «τυχεροί» Οι δυο τους ήταν από τους «τυχερούς» εκείνης της εκδήλωσης. Ο μεν Λυραράκης κατάφερε να κλείσει μια συμφωνία και τώρα περιμένει να δει αν θα υπάρξει επαναληπτική παραγγελία, ενώ ο Ζαχαράκης με πολύ κόπο και σε ιδιαίτερα χαμηλή τιμή, ήταν μια επένδυση ζωής. Εν μέσω κρίσης, κάποιοι είχαν χάσει τις δουλειές τους, κάποιοι άλλοι είχαν αποφασίσει να δοκιμάσουν κάτι διαφορετικό. Οπως ο Αρης Ξενόφος, χρόνια τραπεζίτης, που αποφάσισε το 2011 να αφοσιωθεί στην εξαγωγή του ελαιολάδου από τη Λακωνία, ή τα δύο ξαδέρφια από την Ικαρία, η Ματίνα Λαρδά και ο Νίκος Τσαρνάς που θέλησαν να προωθήσουν τα προϊόντα του τόπου τους. Στην α- ποστολή υπήρχαν και κάποιοι πιο «έμπειροι»: ο Βαρθολομαίος Λυραράκης -2η γενιά οινοπαραγωγού από το Ρέθυμνο- και ο Κώστας Ζαχαράκης, ο ο- ποίος από το 2002 ασχολείται με τις ελιές και το λάδι Μυλοποτάμου. Η «Κ» είχε συνοδεύσει τότε την α- ποστολή. Σήμερα, δυόμισι χρόνια μετά, συναντά ξανά τους συμμετέχοντες. Για όλους η πρώτη επαφή με την Κίνα ήταν μια πρωτόγνωρη εμπειρία. Τίποτα όμως δεν θα μπορούσε να τους έχει προετοιμάσει για τις δυσκολίες και τις προκλήσεις της συγκεκριμένης -πολλά υποσχόμενης αλλά απαιτητικής- αγοράς. Στην έκθεση γνωρίστηκαν με 26 Κινέζους επιχειρηματίες. Οι περισσότεροι από αυτούς δοκίμασαν εκεί για πρώτη φορά τα ελληνικά προϊόντα και μίλησαν με τους Ελληνες επιχειρηματίες για τις λεπτομέρειες μιας πιθανής συνεργασίας: έκλεισε ύστερα από μήνες διαπραγματεύσεων το πρώτο του συμβόλαιο - ένα κοντέινερ προς τη Σαγκάη. Φέτος, δύο χρόνια μετά στέλνει στον ίδιο προμηθευτή οκτώ κοντέινερ τον χρόνο. Με τον τζίρο που κάνει, αποπληρώνει τις δόσεις του δανείου για την επένδυση που έχει κάνει στο Ρέθυμνο και καλύπτει τα «έξτρα» έ- ξοδα που πρέπει κανείς να υπολογίσει όταν ανοίγεται σε μια τέτοια χαώδη αγορά. Ενδεικτικά αναφέρεται η πρόσφατη αποστολή των δειγμάτων λαδιού στα καλύτερα ντελικατέσεν της Κίνας, το ταξίδι αστραπή μιας ημέρας που έκανε στη Σαγκάη, αποδεχόμενος την πρόσκληση των προμηθευτών του ή την πενταήμερη φιλοξενία που έκανε σε 10μελή παρέα Κινέζων στην Κρήτη. «Τα θέλουν αυτά, πρέπει να χτίσεις μια σχέση μαζί τους, περιμένουν να δουν συνέπεια και μια συνέχεια». Και τα έξοδα δεν σταματούν εδώ. Η πρεσβεία μας στο Πεκίνο τούς είχε προειδοποιήσει τότε πως θα πρέπει να προφυλαχθούν από συνήθεις παγίδες: Συγκεκριμένα από αυτούς που θα προσπαθήσουν να «κλέψουν» το εμπορικό τους σήμα, να κοπιάρουν συσκευασία και επωνυμία και να κυκλοφορήσουν άλλο προϊόν στην α- γορά. Η διαδικασία όμως για να προφυλαχτείς είναι χρονοβόρα και ακριβή: κατ αρχήν πληρώνεις έναν μεσάζοντα δικηγόρο περίπου ευρώ. Ξεκινάει τη διαδικασία κατοχύρωσης του σήματος, η οποία μπορεί να πάρει και O Kώστας Ζαχαράκης (δεύτερος αριστερά), παραγωγός ελαιολάδου από την Κρήτη, έπειτα από μήνες και δύσκολες διαπραγματεύσεις κατάφερε να υπογράψει το πρώτο του συμβόλαιο με την Κίνα, «πρέπει να χτίσεις μια σχέση μαζί τους, περιμένουν να δουν συνέπεια και μια συνέχεια». Μαζί του, μέλη της επιχειρηματικής αποστολής στο Πεκίνο, που ακολούθησε η «Κ» το Το εγχείρημα ξεκίνησε πριν από δυόμισι χρόνια. Τίποτα όμως δεν θα μπο - ρούσε να τους έχει προε - τοιμάσει για τα προβλή μα - τα που θα αντιμετώπιζαν. 2 χρόνια και το σύνηθες είναι ότι κάπου στην πορεία σε ενημερώνει πως υπάρχει ήδη αίτημα για το ίδιο σήμα. Ασχέτως με το αν αυτό είναι πραγματικότητα ή κόλπο, πρέπει να δώσεις άλλα ευρώ για να κάνεις έφεση στο αρμόδιο δικαστήριο. τιμολόγηση (τουλάχιστον τρεις φορές επάνω από τις τιμές που πωλούνται τα ίδια προϊόντα στην Ελλάδα), σκληρό παζάρι, σχέδια προώθησης των άγνωστων, σχεδόν «εξωτικών», γι αυτούς προϊόντων και δυνατότητες για μεγάλες παραγγελίες που μπορεί να εξασφαλίσουν διάρκεια στη συνεργασία. Ανάμεσά τους, η Λούσι Λου που εκπροσωπούσε εταιρεία με 70 σημεία πώλησης στο Πεκίνο και είχε δείξει να ενθουσιάζεται με τις ελιές Καλαμάτας και τα λουκούμια της Ικαρίας, ο Ζινγκ Μα, ο οποίος, παράλληλα με την εισαγωγική του εταιρεία, διέθετε και αλυσίδα εστιατορίων και σκεφτόταν να σερβίρει τραχανά, η Ξιανγκ Μιν, που δήλωνε πως ήθελε να βάλει και ελληνικά προϊόντα στο μεγάλο ντελικατέσεν της στη Σαγκάη. Η τελευταία, είχε μάλιστα ενθουσιαστεί τόσο με τη συσκευασία του ελαιολάδου του κ. Ξενόφου -ένα σχεδόν στρογγυλό μαύρο μπουκάλι- που τον κάλεσε να πάει στη Σαγκάη για να συζητήσουν περαιτέρω τις λεπτομέρειες μιας συνεργασίας. Ετσι και έγινε, ο Ξενόφος ταξίδεψε μέχρι τη Σαγκάη -φυσικά με δικά του έ- ξοδα- όπου συνάντησε ξανά την κ. Ο μεταφραστής, ο δικηγόρος και τα «έξτρα» έξοδα Και όλα αυτά είναι προβλήματα που αντιμετωπίζει κάποιος εξαγωγέας στην Κίνα στις... «καλές εποχές». Με τις τράπεζες εδώ να δίνουν δάνεια με το σταγονόμετρο, οι περισσότερες ε- πιχειρήσεις αντιμετωπίζουν πλέον πρόβλημα ρευστότητας και αδυναμία Ξιανγκ Μιν και το αφεντικό της. «Ηταν φιλόξενοι και έδειξαν μεγάλο ενδιαφέρον. Με ξενάγησαν στους χώρους τους και ήθελαν να συζητήσουν την κάθε λεπτομέρεια», θυμάται σήμερα, δυόμισι χρόνια μετά. «Επέστρεψα στην Αθήνα θεωρώντας πως έχω μια πρώτη συμφωνία στο τσεπάκι. Ε, όσο τους είδατε εσείς, τόσο τους ξαναείδα και εγώ!». Το ίδιο ακριβώς συνέβη και με τους περισσότερους συμμετέχοντες, στα ξαδέρφια από την Ι- καρία αλλά και στον Γιώργο Γιαννουλάκη και τον τότε συνεταίρο του Γιώργο Μπιζιώτη: «Μιλούσαμε με κάποιους εισαγωγείς Κινέζους για μήνες. Σου έδιναν την αίσθηση πως είσαι ένα βήμα πριν από τη συμφωνία. Αλλά τελικά τίποτα. Είτε εξαφανίζονταν είτε απλά έλεγαν πως δεν ενδιαφέρονταν». να πραγματοποιούν μεγάλες παραγγελίες που απαιτούνται σε αυτή την αγορά. «Ολα γίνονται στο παρά πέντε και με την ψυχή στο στόμα!» εξηγεί ο Ζαχαράκης. «Ενώ εγώ για παράδειγμα περιμένω τώρα να πληρωθώ ευρώ από μια παραγγελία που έχει ήδη φτάσει στον προορισμό της, ένας προμηθευτής μου μου ζητάει τώρα προκαταβολικά ευρώ μετρητά για να πραγματοποιήσει μια άλλη παραγγελία που έχω κάνει εγώ. Ο κανόνας είναι ότι σαν Ελληνα δεν με εμπιστεύονται πλέον. Πρέπει να βρω αυτά τα ευρώ μετρητά για να μπορέσω να συνεχίσω». Ολα τα παραπάνω αποτυπώνονται στις τελευταίες στατιστικές που επεξεργάζεται ο Πανελλήνιος Σύνδεσμος Εξαγωγών. Το 2014 οι ελληνικές εξαγωγές προς την Κίνα (όχι μόνο από αγροτικά προϊόντα, αλλά στο σύνολό τους) μειώθηκαν κατά 34% από το προηγούμενο έτος. Πίσω από αυτά τα νούμερα βρίσκονται επιχειρήσεις που παλεύουν να επιβιώσουν. Οπως εξηγεί ο Αρης Ξενόφος -ο ο- ποίος τελικά κατάφερε πέρυσι να κλείσει μια μικρή συμφωνία με την Κίνα-, η εταιρεία του βρίσκεται πλέον στον τέταρτο χρόνο λειτουργίας της. Εχοντας επενδύσει πολλά στο συγκεκριμένο εγχείρημα, διατηρεί γραφείο, μόνιμους συνεργάτες, ταξιδεύει συχνά σε εκθέσεις με μεγάλο κόστος συμμετοχής. Η φετινή χρονιά θα είναι κρίσιμη για να δει αν και πώς θα μπορέσει να συνεχίσει. Δεν επενδύουμε στο ελληνικό brand Τη στήριξη από το κράτος, οι εξαγωγείς την αναζητούν κυρίως από τον Οργανισμό Προώθησης Εξαγωγών, που έχει πλέον συγχωνευτεί με το Invest in Greece σε έναν νέο «Ενιαίο Φορέα Εξωστρέφειας». Ο κ. Καλαμπόκης, που κράτησε τα ηνία του οργανισμού από το 2011 μέχρι το 2014, εξηγεί στην «Κ» πως οι κινήσεις που μπορούσε να κάνει ήταν περιορισμένες. Από 75 άτομα προσωπικό κατέληξε να έχει 25, ενώ η χρηματοδότηση κόπηκε στο 1/10: «Από 30 εκατ. ευρώ τον χρόνο τις χρυσές εποχές καταλήξαμε το 2014 να παίρνουμε 3 ε- κατ., με τα χρήματα αυτά να μπαίνουν στο ταμείο μας με μεγάλες δυσκολίες και καθυστερήσεις - α- κόμα και στα μέσα του χρόνου». Η ομάδα του, όπως λέει, προσπάθησε και κατάφερε να αυξήσει τις δράσεις, αλλά ελάχιστα μπορούσε να κάνει για να ενισχύσει οικονομικά τους εξαγωγείς. «Απέναντι» στην Ελλάδα, χώρες όπως η Ιταλία, η Ισπανία, που επενδύουν στρατηγικά εδώ και χρόνια στο brand της χώρας τους και στους εξαγωγείς τους. Αγνωστα παραμένουν τα σχέδια της νέας κυβέρνησης στο θέμα αυτό. «Οι λέξεις εξαγωγές και εξωστρέφεια δεν είχαν θέση στο προεκλογικό τους λεξιλόγιο», παρατηρεί μέλος ενός από τους τρεις μεγάλους εξαγωγικούς συνδέσμους. Μόλις την περασμένη Πέμπτη, ο αρμόδιος υπουργός κ. Σταθάκης αποδέχτηκε το αίτημά τους για συνάντηση: «Ηταν μια πρώτη α- ναγνωριστική γνωριμία, του είπαμε τον πόνο μας, τις προτάσεις μας», είπε στην «Κ» ένας από τους παρευρισκομένους. Η συνάντηση κράτησε πάνω από μία ώ- ρα. Ο κ. Σταθάκης τους άκουσε, αλλά δεν δεσμεύτηκε σε τίποτα ούτε άνοιξε τα χαρτιά του σχετικά με τα σχέδια της κυβέρνησης για τον κλάδο των εξαγωγών. «Απλά ελπίζουμε πως θα ανταποκριθεί στα ζητήματα που του παραθέσαμε, γιατί φοβάμαι πως αλλιώς θα χάσουμε το μεγάλο στοίχημα των εξαγωγών», καταλήγει. ΑΝΑΛΥΣΗ Tου ΦΙΛΙΠΠΟΥ ΣΑΧΙΝΙΔΗ* Παράλληλο νόμισμα: Λύση ανάγκης ή προθάλαμος εξόδου από την Ευρώπη; Το τελευταίο διάστημα, με αφορμή την ταχεία απομείωση των ταμειακών διαθεσίμων του κράτους και με δεδομένη την αδυναμία πρόσβασης στις αγορές, επανήλθαν στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης προτάσεις για την παράλληλη κυκλοφορία νομίσματος ως λύση ανάγκης. Οι προτάσεις αυτές διατυπώνονται στο πλαίσιο ενός ευρύτερου σχεδίου για αποφυγή συνέχισης της κρίσης με διαφορετική όμως τελική στόχευση. Ορισμένοι υποστηρίζουν την εισαγωγή παράλληλου νομίσματος γιατί η εναλλακτική της εξόδου από το ευρώ εκλαμβάνεται ως καταστροφική. Οταν η Ελλάδα ξεπεράσει τα προβλήματά της θα επιστρέψει στην Ευρωζώνη ως πλήρες μέλος. Κατά μία άλλη εκδοχή, η εισαγωγή παράλληλου νομίσματος είναι η ασφαλέστερη ενδιάμεση επιλογή για τη σταδιακή έξοδο της χώρας από την Ευρωζώνη. Μια άμεση έξοδος πρέπει να αποφευχθεί γιατί θα δημιουργούσε τεράστιες οικονομικές και κοινωνικές δυσκολίες. Στα θεωρητικά πλεονεκτήματα της πρότασης για παράλληλο νόμισμα συγκαταλέγεται η δυνατότητα του Δημοσίου να αποπληρώνει υποχρεώσεις του χωρίς η χώρα να υποχρεωθεί να εγκαταλείψει την Ευρωζώνη. Επίσης εκτιμάται ότι μέσω της έκδοσής του θα ενισχυθεί η ζήτηση και θα ανακάμψει η οικονομία. Εχουν διατυπωθεί δύο παραλλαγές της πρότασης. Σύμφωνα με την πρώτη, η Ελλάδα θα τυπώσει εθνικό νόμισμα, το οποίο θα κυκλοφορεί παράλληλα με το ευρώ με μια ισοτιμία που θα προσδιοριστεί από την κεντρική τράπεζα. Αυτό θα επιτρέψει να υποτιμηθεί μετά το νόμισμα και να ενισχυθεί η α- νταγωνιστικότητα των ελληνικών προϊόντων στις παγκόσμιες αγορές. Στη δεύτερη παραλλαγή η χώρα θα εκδώσει τίτλους με τους οποίους θα δεσμεύεται να αποπληρώσει στους κατόχους τους το ονομαστικό ποσό σε ευρώ σε συγκεκριμένη προθεσμία. Ε- ναλλακτικά, οι κάτοχοί τους θα μπορούν να πληρώσουν με αυτά μελλοντικές Οσοι θα πληρώνονται στο νέο νόμισμα και έχουν δανειστεί σε ευρώ θα τους είναι δύσκολο να αποπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους. φορολογικές υποχρεώσεις. Σε κάποιες παραλλαγές η αποδοχή των τίτλων αυτών είναι υποχρεωτική, σε άλλες όχι. Η δεύτερη πρόταση ισοδυναμεί με παράλληλη θέσπιση νομίσματος, αφού στις συναλλαγές οι τίτλοι αυτοί δεν θα γίνονται αποδεκτοί στην αξία που θα αναγράφεται. Μόλις οι κάτοχοί τους πληρωθούν από το Δημόσιο με αυτούς τους τίτλους θα διαπιστώσουν ότι η πραγματική τους αξία δεν είναι για παράδειγμα τα 50 ευρώ που θα γράφει ο τίτλος, αλλά τα 20 ή τα 15 ευρώ με τα οποία θα τα αποδέχεται η αγορά στις συναλλαγές. Ολες οι παραπάνω προτάσεις προτείνονται για να ξεπεράσει η Ελλάδα τα προβλήματά της με το ελάχιστο δυνατό κόστος, ή με κόστος που είναι χαμηλότερο από οποιαδήποτε άλλη ε- πιλογή. Η πραγματικότητα όμως είναι ότι οι προτάσεις αυτές θα δημιουργήσουν περισσότερα προβλήματα από όσα υπόσχονται ότι θα λύσουν. Προϋποθέτουν και προεξοφλούν ότι δεν θα δημιουργηθούν προβλήματα στη λειτουργία των τραπεζών -σε κάποιες παραλλαγές είναι αναγκαία η εισαγωγή περιορισμών στην ελευθερία κίνησης κεφαλαίων και στην ανάληψη μετρητών από καταθέσεις- και ότι θα συμφωνήσουν η ΕΚΤ και οι υπόλοιποι ευρωπαϊκοί θεσμοί, πράγμα πρακτικά δύσκολο. Από τη διεθνή εμπειρία χωρών με παράλληλη κυκλοφορία νομίσματος γνωρίζουμε ότι στο τέλος το εθνικό νόμισμα θα υποτιμηθεί τρομακτικά, και οι τιμές θα αυξάνονται συνεχώς δημιουργώντας μεγάλα προβλήματα σε όσους θα πληρώνονται με το εθνικό νόμισμα. Οι παλιότεροι θυμούνται πόσο υποτιμημένη ήταν η δραχμή έ- ναντι των χρυσών λιρών που ήταν περιζήτητες ειδικά την περίοδο κρίσεων. Επιπρόσθετα, όσοι θα πληρώνονται στο νέο νόμισμα και έχουν δανειακές υποχρεώσεις σε ευρώ θα τους είναι ακόμη δυσκολότερο να α- ποπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους. Οι μόνοι ωφελημένοι θα είναι όσοι έχουν περιουσία στο εξωτερικό ή δραστηριοποιούνται στον τομέα των εξαγωγών, αφού θα έχουν έσοδα σε ευρώ. Το νόμισμα αυτό δεν θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αποπληρωμή εισαγόμενων προϊόντων. Επομένως, η χώρα θα πρέπει να διασφαλίζει επαρκή διαθέσιμα σε ευρώ για να πληρώνει τις ανάγκες της σε εισαγόμενα. Με το παράλληλο νόμισμα θα ενισχυθεί η παραοι&kap