Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ"

Transcript

1

2

3

4 Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ t

5

6 ΒΙΛΧΕΛΜ Ρ AÏ Χ Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ ΑΘΗΝΑ 1981

7 I Τίτλος πρωτοτύπου: Charakteranalyse Part One: Technique φ γιά τήν έλληνική γλώσσα, θ. Καστανιώτης, 1981 Μετάφραση: Ν(κος Σιδέρης Φωτοστοιχειοθεσία: Γ. Λεοντακιανάκος & ΥΙΟΙ O.E., "Ανω Νέο Χαλάνδρι, τηλ 'Εκδόσεις θ. Καστανιώτη Ζωοδ. Πηγής 3, 'Αθήνα 142, τηλ

8 Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 11 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΔΟΣΗ 15 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 18 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΤΕ- ΧΝΙΚΗΣ 31 ΚΕΦΑΛΑΙΟ II Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΤΙ- ΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ 41 ΚΕΦΑΛΑΙΟ III ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΝΑ- ΛΥΣΗΣ ΤΩΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΝ ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΤΥΠΙΚΑ ΣΦΑΛΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΕΡΜΗ- ΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥΣ Η ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΑΙ Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑ- ΣΗΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ 77 ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΟΘΩΡΑΚΙΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΝΤΙΣΤΑΣΗ 83 α) Ή Ανικανότητα τήρησης τοο βασικοο κανόνα 83 β) 'Αχό κοο προέρχονται ol χαρακτηραντιστάσεις; 86 γ) Γιά τήν τεχνική τής Ανάλυσης ταν χαρακτηραντισίάσεων 91 7

9 δ) Ή τεχνική Αντιμετώπισης συγκεκριμένων καταστάσεων, βίκος προκύπτει άκ' τή δομή τής χαρακτη ραντίστασης (τεχνική τής Ερμηνείας τής Αμυνας τοο έγώ) 101 ε) Ή κατάλυση τοο μηχανισμού ναρκισσιστικής Αμυνας 120 στ) Γιά τίς Αριστες συνθήκες Αναλυτικής Αναγωγής στή παιδική κατάσταση Αχ' τήν τωρινή κατάσταση 134 ζ) Χαρακτηρανάλυση στήν περίπτωση Αφθονίας ροής ΰλικοΟ ΜΙΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ-βΗΛΥΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ 139 α) 'Αναμνηστικό 139 Ρ) Ή Ανάπτυξη κα( ή Ανάλυση τής χαρακτη ραντίστασης 143 γ) Σύνδεση τής Ανάλυσης τοο τωρινοο μέ τό παιδικό ύλικό ΣΥΝΟΨΗ 178 ΚΕΦΑΛΑΙΟ V ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΥ ΧΑ- ΡΑΚΤΗΡΑ 181 ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI ΓΙΑ ΤΟ ΧΕΙΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗΣ ΤΟ «ΛΑΓΑΡΙΣΜΑ» ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΗΣΙΑ! ΛΝΊΊΚΕΙΜΕΝΟΤΡΟΠΟΥ ΛΙΜΠΙΝΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΗΣ ΝΑΡΚΙΣΣΙΣΜΟΣ, ΑΡΝΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΚΙ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΝΟΣΟΥ ΠΑ ΤΟ ΧΕΙΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΑ ΤΗΣ ΑΠΟΧΗΣ ΠΑ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ «ΔΙΑΛΥΣΗΣ» τιίσ ΘΕΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑ- ΣΗΣ ΜΕΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙ MET ΑΒΙ- ΣΗ 211 8

10 ΣΗΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΗ θά πρέπει νά ληφθεί ύπόψη δτι τό κεφάλαιο πού τιτλοφορείται Ή Συγκινησιακή Πανούκλα, γραμμένο τό 1943 κι έλαφρά άναθεωρημένο άπό τόν Ίδιο τόν Ράιχ πρίν συμπεριληφθεί στήν 'Ανάλυση τοϋ Χαρακτήρα, τοποθετήθηκε στό τέλος τοΰ τρίτον τόμου τής παρούσας Ικδοσης, γιά νά γίνει κατανοητή ή όρολογία του μέσα στά πλαίσια αύτοΰ τοΰ Ιργου καί γιά νά μπορέσει 6 άναγνώστης νά παρακολουθήσει άδιιίσπαστα τήν έζέλιξη τοΰ Ράιχ άπό τήν άνάλνση τοΰ χαρακτήρα στη βιοφυσική τής όργόνης. 9

11

12 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΕΚΔΟΣΗ Ή δεύτερη ίκδοση αύτοΰ τοΰ βιβλίου (1945) έξαντλήθηκε γρήγορα καί γιά περισσότερο άπό δύο χρόνια ή ζήτηση του δέν μπορούσε νά Ικανοποιηθεί. Ό έκδοτικός μας οίκος ήταν όλότελα άπασχολημένος μέ έκδόσεις σχετικές μέ τό νεώτερο πεδίο τής όργονοβιοφυσικής (Ή Ανακάλυψη τής Όργόνης, Τόμ. II: Ή Βιοπάθεια τοΰ Καρκίνου, 1948, κλπ.). 'Επιπλέον, δίσταζα νά κυκλοφορήσω μιά νέα Ικδοση τής 'Ανάλυσης τοο Χαρακτήρα Αύτό τό βιβλίο έξακολουθεί νά χρησιμοποιεί ψυχαναλυτική όρολογία καί νά κάνει ψυχολογική περιγραφή των νευρώσεων. Στά 15 χρόνια πού πέρασαν άπό τήν κυκλοφορία τής πρώτης Εκδοσης χρειάστηκε ν' Αναμορφώσω καί νά ξαναδιατυπώσω τήν άντίληψή μας γιά τή συγκινησιακή άσθένεια. Σ' αύτό τό διάστημα σημειώθηκαν σημαντικές έξελίξεις: ό «χαρακτήρας» ίγινε Ινας δρος πού σημαίνει τήν τυπική βιοφυσική συμπεριφορά. 01 «συγκινήσεις» κατέληξαν δλο καί πιό πολύ νά σημαίνουν έκδηλώσεις μιδς άπτής βιοενέργειας, τής όργονοενέργειας τοΰ όργανισμοΰ. Σιγά-σιγά, μάθαμε νά τή χειριζόμαστε πρακτικά μ' αύτό πού τώρα πιά όνομάζεται «Ιατρική όργονοθεραπεία». Στόν πρόλογο τής δεύτερης Εκδοσης, τόνιζα δτι ή «άνάλυση χαρακτήρα» έξακολουθεί νά Ισχύα στό χώρο τής ψυχολογίας τοΰ βάθους, δπου άρχικά διαμορφώθηκε καί στήν όποία έξακολουθεί νά άνήκει. Δέν έξασι ηΰμε πιά τήν άνάλυση τοΰ 11

13 χαρακτήρα δπως περιγράφεται σέ τοΰτο τό βιβλίο. 'Ωστόσο, έζακολουθοΰμε νά χρησιμοποιούμε τή χαρακτηραναλυτική μέθοδο σέ όρισμένες καταστάσεις έζακολουθοΰμε νά προχωρούμε άπό τίς στάσεις τοΰ χαρακτήρα στά βάθη τής άνθρώπινης έμπειρίας. Μόνο πού στήν όργονοθεραπεία προχωρούμε πιά βιοενεργειακά καί δχι ψυχολογικά Γιατί, λοιπόν, νά κυκλοφορήσουμε μιά τρίτη έκδοση αύτοΰ τοΰ βιβλίου, μέ τήν άρχική του μορφή; Ό βασικός λόγος είναι δτι δέν μπορεί κανείς νά κατανοήσει εύκολα τήν όργονομία καί τήν Ιατρική όργονοθεραπεία, άν δέν ξέρει καλά τή γένεση καί τήν άνάπτυξή τους άπό τή μελέτη τής άνθρώπινης συγκινησιακής παθολογίας, δπως ήταν διαμορφωμένη πριν άπό είκοσι ή είκοσι πέντε χρόνια. Ή άνάλυση τοΰ χαρακτήρα έξακολουθεϊ νά Ισχύει καί νά προσφέρει ύπηρεσίες στήν ψυχιατρική, άλλά δέν έπαρκεϊ γιά τήν άντιμετώπιση τοΰ βιοενεργειακοϋ πυρήνα τών συγκινησιακών λειτουργιών. Είναι άπαραίτητη γιά τόν Ιατρικό όργονοθεραπευτή πού, χωρίς νά ίχει μελετήσει ψυχανάλυση, έρχεται κατευθείαν στήν όργονοβιοφυσική τής δεκαετίας τοΰ 'Ο ψυχίατρος, πού δέν Ιχει μελετήσει τίς βιοενεργειακές λειτουργίες τών συγκινήσεων, τείνει νά παραβλέπει τόν όργανισμό σάν τέτοιο καί νά μένει προσηλωμένος στήν ψυχολογία τών λέξεων καί τών συνειρμών. Δέ θά μπορέσει ν' άνακαλύψει τό βιοενεργειακό υπόβαθρο καί καταγωγή τών κάθε είδους συγκινήσεων. Ό όργονοθεραπευτής, άπό τήν άλλη μεριά, έκπωδευμένος νά βλέπει τόν άσθενή πρώτα άπ' δλα σά βιολογικό όργανισμό, μπορεί νά ξεχάσει εύκολα δτι, έκτός άπό τή μυϊκή θωράκιση, τίς σωματικές αίσθήσεις, τά όργονοτικά ρεύματα, τίς άνοργονοτικές προσβολές, τίς διαφραγματικές ή πυελικές άποφράξεις, κλπ., ύπάρχει κι iva τεράστιο πεδίο άλλων λειτουργιών, δπως ή συζυγική δυσπιστία, ol Ιδιαίτερα διαστρεβλωμένες Ιδέες γιά τίς γενετήσιες λειτουργίες στήν έφηβεία, όρισμένες κοινωνικές άνασφάλειες καί άγχη, οί άσυνείδητες προθέσεις, οi όρθολογικοί κοινωνικοί φόβοι, κλπ. "Αν καί ή «ψυχική σφαίρα» τών συγκινήσεων είναι πολύ μικρότερη άπό τή «βιοενεργειακή σφαίρα» τους &ν καί όρισμένες άσθένειες, δπως ή άρτηριακή υπέρταση, δέν μπορούν νά θεραπευτούν μέ ψυχολογικά μέσα dv καί οί συνειρμοί τής γλώσσας καί τής σκέψης δέν μπορούν νά 12

14 προχωρήσουν πιό βαθιά, πιό πέρα άπό τή φάση τής άνάπτυξης τοΰ λόγου, δηλαδή, γύρω στό δεύτερο χρόνο τής Ανθρώπινης ζωής, ή ψυχολογική πλευρά τής συγκινησιακής άσθένειας παραμένει σημαντική καί Απαραίτητη- ώστόσο, δέν είναι πιά ή κύρια πλευρά τής όργονομικής βιοψυχιατρικής. Ή τρίτη Εκδοση τής 'Ανάλυσης τοϋ Χαρακτήρα είναι σημαντικά πιό έκτεταμένη. Πρόσθεσα τό κεφάλαιο πού τιτλοφορείται Ή Συγκινησιακή Πανούκλα τό κεφάλαιο αύτό είχε δημοσιευτεί προηγούμενα σάν άρθρο στό Διεθνές Δελτίο Σεξοικονομίας καί Όργονικής Έρευνας τό Πρόσθεσα έπίσης Ινα δοκίμιο γιά τήν 'Εκφραστική Γλώσσα τοΰ Ζωντανοϋ. 'Αναφέρεται στίς βιοφυσικές συγκινησιακές έκφράσεις, κύριο πεδίο τής Ιατρικής όργονοθεραπείας. Τέλος, ή έκτεταμένη έξιστόρηση μιας περίπτωσης παρανοειδοΰς σχιζοφρένειας θά είσάγει τόν μελετητή τής άνθρώπινης φύσης στό νέο πεδίο τής βιοπαθολογίας, πού Εγινε προσιτό μόλις πρίν λίγα χρόνια, μέ τήν άνακάλνψη τής όργονοενέργειας τοΰ όργανισμοΰ (τής βιοενέργειας). Ή Εξιστόρηση αύτή θά πείσει τόν άναγνώστη δτι ή όργονοενέργεια τοΰ όργανισμοΰ είναι ή φυσική πραγματικότητα πού άντιστοιχεϊ στήν κλασική, σκέτα ψυχολογική. Εννοια τής «ψυχικής Ενέργειας». Ό παλιός δρος «φυτικοθεραπεία» άντικαταστάθηκε μέ τόν δρο «όργονοθεραπεία». Κατά τά άλλα, τό βιβλίο παραμένει Αμετάβλητο ώς πρός τή βασική δομή του. 'Αντιπροσωπεύει τό πρώτο ούσιαστικό βήμα - Εγινε άπό τό 1928 μέχρι τό άπό τήν ψυχανάλνση στή βιοενεργειακή μελέτη τών συγκινήσεων (ή βιοφυσική τής όργόνης) κι Ετσι πρέπει ν' Αντιμετωπίζεται. Ή άνακάλνψη τής Ατμοσφαιρικής (κοσμικής) όργονοενέργειας μάς Εκανε ν' άναθεωρήσουμε σέ βάθος τίς θεμελιακές καί ψυχολογικές Εννοιες. Μ' αύτό δέν άσχολούμαστε σ' αύτό τό βιβλίο, θά χρειαστεί πολύχρονη κι Επίπονη Εργασία γιά ν' Αποσαφηνίσουμε τίς κύριες Απόψεις, πού Αναπτύχθηκαν μετά τήν άνακάλνψη τής όργόνης. "Οροι δπως ή «ψυχική Ιδέα», λογουχάρη, Εμφανίζονται σήμερα Εντελώς διαφορετικά, λόγω τών Ανακαλύψεων πού Εγιναν μέ τά όργονομικά πειράματα. Αύτό, δμως, δέ θά 'πρεπε ν' Αποσπάσει τόν ψυχοθεραπευτή καί τόν όργονοθεραπευτή άπό τήν καθημερινή του Ενασχόληση μέ τούς συγκινησιακά άρρωστους 13

15 άνθρώπους. Πρός τό παρόν, ο! θεωρητικοί καί ol φιλόσοφοι τών φυσικών έπιστημών είναι aùtoi πού κύρια τούς προκαλεί ή άνακάλυψη μιδς παγκόσμιας πρωτογενούς ένέργειας: τής όργονοενέργειας Δεκέμβριος 1948 Β.Ρ. 14

16 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΔΟΣΗ Στά δώδεκα χρόνια πού μεσολάβησαν άπό τήν πρώτη Εκδοση τής 'Ανάλυσης τοο Χαρακτήρα, ή χαρακτηραναλυτική μέθοδος έζελίχθηκε σέ φυτικοθεραπεία. Παρόλα αύτά, δέν Εγιναν άλλαγές σέ τούτη τήν Εκδοση. Kai Εχουμε τό λόγο μας γι' αύτό. Ή χαρακτηραναλυτικη μέθοδος διαμορφώθηκε καί δοκιμάστηκε κλινικά άνάμεσα 1925 καί 'Εκείνη τήν έποχή, ή σεξοικονομία Εκανε τά πρώτα της βήματα. Ή άτομική καί κοινωνική σπουδαιότητα τής λειτουργίας τοΰ όργασμοΰ είχε άναγνωριστεί μόνο λίγα χρόνια πρίν. Φυσικά, αύτή ή άναγνώριση Επηρέασε σημαντικά τή θεωρία καί τήν μέθοδο τής ψυχαναλυτικής θεραπείας. Σήμερα, δπως καί πρίν άπό δώδεκα χρόνια, ή άνάλυση τοΰ χαρακτήρα βρίσκεται μέσα στά πλαίσια τής φροϋδικής ψυχανάλυσης. Μέσα σ' αύτά άκριβώς τά πλαίσια γράφτηκε τοΰτο τό βιβλίο καί άπό κει άπορρέα ή άξία του. 'Απευθυνόταν στούς σπουδαστές τής ψυχανάλυσης καί στούς Ιδιους τούς ψυχαναλυτές. Δέ θέλω νά μεταβάλλω τόν άρχικό αύτό στόχο τοΰ βιβλίου. Γι' αύτό δέν πρόσθεσα τίποτε καί δέν Εκανα καμιά άπολύτως άναθεώρηση τοΰ κειμένου. 'Ωστόσο, μέ τό πέρααμα τοΰ χρόνου, ή ψυχαναλυτική άντίληψη γιά τή δομή τοΰ Ανθρώπινου χαρακτήρα, κι Ιδιαίτερα γιά τήν παθολογικά καί θεραπευτικά τόσο σημαντική «χαρακτη ροθωράκι- 15

17 ση», δέν Επαψε νά Εξελίσσεται. Ή χαρακτηροθωράκιση είναι ή άφετηρία τής σύγχρονης βιοφυσικής τής όργόνης καί των άντίστοιχων θεραπευτικών μεθόδων, τής φυτικοθεραπείας καί τής όργονοθεραπείας, πού τά βασικά γνωρίσματά τους έκθέτοντω στόν Πρώτο Τόμο τοΰ βιβλίου μου Ή Ανακάλυψη τής Όργόνης (1942) καί σέ διάφορα δοκίμια, πού άναφέρονται είδικά στήν όργονοφυσική. Είναι ένδιαφέρον καί σημαντικό γιά κάθε ψυχίατρο νά κατανοήσει πώς τό άρχικά ψυχιατρικό πρόβλημα τής άπολίθοοσης τοΰ άνθρώπινου χαρακτήρα άνοιξε τό δρόμο γιά τή βιολογική ένέργεια καί τ (ς βι οπάθειες. Ή βιοφυσική τής όργόνης δέν άνασκεύασε τούς χαρακτηραναλυτικούς Ισχυρισμούς πού Εκτέθηκαν σ' αύτό τό βιβλίο. 'Αντίθετα, τούς θεμελίωσε στή στέρεη βάση των φυσικών Επιστημών. Τό παράρτημα αύτής τής Εκδοσης περιλαμβάνει τό τελευταίο δοκίμιο, πού παράδωσα στή Διεθνή Ψυχαναλυτική Ένωση, στό 13ο Συνέδριό της, πού Εγινε στή Λουκέρνη τό Τό δοκίμιο αύτό Αντιπροσωπεύει τή μετάβαση άπό τή φροϋδική ψυχολογία τοΰ βάθους στή βιολογία καί κατόπιν στή βιοφυσική τής όργόνης. Τά προβλήματα τής όργόνης δέν άναφέρονται σ' αύτό τό βιβλίο. 'Ωστόσο, ό Αναγνώστης πού είναι έξοικειωμένος μέ τά μεταγενέστερα' γραφτά μου δέ θά δυσκολευτεί ν' Ανακαλύψει έκεϊνα τά σημεία τοΰ κειμένου δπου ή βιοφυσική τής όργόνης άναλαμβάνει νά Επεξεργαστεί παραπέρα τά προβλήματα τής χαρακτηροδομής. Μέ τίς Υποσημειώσεις μου προσπάθησα νά τονίσω έκεϊνα τά σημεία δπου φανερώνεται ή μετάβαση άπό τήν ψυχολογία τοΰ βάθους στή βιοφυσική τής όργόνης. Ή εύθύνη γιά τήν Αποβολή τής σεξοικονομίας καί τής θεωρίας τοΰ όργασμοΰ άπό τήν Επίσημη ψυχανάλυση πέφτει στούς ώμους Εκείνων τών μελών τής ΔιεθνοΟς Ψυχαναλυτικής Ένωσης, πού εύθύνονται γιά τή διαγραφή μου. 'Αργότερα άρχισαν νά Εχουν τύψεις καί προσπάθησαν νά Εμφανίσουν τήν κατάσταση σάν νά ήμουν Εγώ αύτός πού ξέκοψα τίς θεωρίες μου άπό τήν ψυχανάλυση. 'Ωστόσο, κι αύτό είναι κάτι πού πρέπει νά 'ναι τελείως ξεκάθαρο, ή σεξοικονομία δέν προσπάθησε ποτέ ν' Απομακρυνθεί Από τίς βασικές Επιστημονικές Ανακαλύψεις τοΰ Φρόυντ. Λαθεμένες κοινωνικές σκοπιμότητες, πού Εχουν χάσει τό νόημά τους μετά 16

18 τίς κοινωνικές έπαναστάσεις τών τελευταίων δέκα χρόνων, αύτές ήταν πού έκαναν τό ψυχαναλυτικό κίνημα ν'άπομακρυνθεϊ άπό τήν σεξοικονομία. Ή σεξοικονομία δέν άνταγωνίζεται τήν ψυχανάλυση περισσότερο άπό όσο ό νόμος τής βαρύτητας τοΰ Νεύτωνα άνταγωνίζεται τό νόμο τής άρμονίας τοΰ Κέπλερ. Ή σεξοικονομία είναι ή συνέχιση τής φροϋδικής ψυχανάλυσης καί ή φυσικοεπιστημονική της θεμελίωση στή σφαίρα τής βιοφυσικής καί τής κοινωνικής σεξολογίας. Σήμερα, ή σεξοικονομία μπορεί νά διεκδικήσει τήν τιμή δτι κατόρθωσε νά όδηγήσει στήν άνακάλυψη τής βιολογικής ένέργειας, τής όργόνης, πού, διεπόμενη άπό καθορισμένους φυσικούς νόμους, άποτελεϊ τή βάση τών σεξουαλικών λειτουργιών τοΰ άνθρωπου - πού προωτοπεριγράφτηκαν άπό τόν Φρόυντ. Οί «βιοπάθειες», πού μπόρεσε νά έρευνήσει ή βιοφυσική τής όργόνης στήν όργανική σφαίρα, είναι τό άντίστοιχο τών «ψυχονευρώσεων» πού μελέτησε ό Φρόυντ στήν ψυχολογική σφαίρα. Συμπερασματικά, θά ήθελα νά πώ δχι η «άνάλυση τοΰ χαρακτήρα» έξακολουθεϊ νά Ισχύει μέσα στό θεωρητικό πλαίσιο άναφοράς τής ψυχολογίας τοΰ βάθους καί τών ψυχοθεραπευτικών μεθόδων πού τήν άφοροΰν. 'Εξακολουθεί, έπίσης, νά Ισχύει σάν άπαραίτητη βοηθητική μέθοδος στή φυτικοθεραπεία καί τήν όργονοθεραπεία. Μέ τό πέρασμα τών χρόνων, δμως, συνεχίζουμε τήν πορεία μας πρός τά μπρός: ό σεξοικονομολόγος καί φυτικοθεραπευτής είναι βασικά βιοθεραπευτής καί δχι πιά μόνο ψυχοθεραπευτής. Νέα Υόρκη Νοέμβριος 1944

19 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 01 ψυχαναλυτικές Ερευνες γιά τόν Ανθρώπινο χαρακτήρα, τίς όποιες Εκθέτω σ' αύτό τό βιβλίο, συνδέονται μέ τά προβλήματα τής Ψυχαναλυτικής Κλινικής τής Βιέννης πού, πρίν έννιά χρόνια, προσπάθησα νά σκιαγραφήσω στή ν είσαγωγή τοΰ βιβλίου μου Der triebhafte Charakter, χωρίς, ώστόσο, νά καταφέρω νά βρω μιά Εστω καί προσωρινή λύση. "Οσοι είναι Εξοικειωμένοι μέ τήν ψυχαναλυτική Ερευνα δέ θά έκπλαγοΰν πού Επρεπε νά μεσολαβήσει μιά δεκαετία σχεδόν άνάμεσα στή διατύπαχτη τοΰ προβλήματος καί τήν μερική λύση του. "Οταν ξάφνου άνέλαβα στή ν κλινική άρκετούς παρορμητικούς ψυχοπαθείς, Αντιμετώπισα άμέσως άρκετά θεραπευτικά προβλήματα. 01 ύφιστάμενες γνώσεις γιά τήν Αποσπασματική δομή τοΰ έγώ τοΰ παρορμητικού τύπου έπαρκοΰσαν λίγοπολύ γιά τήν Αντιμετώπιση αύτών των προβλημάτων. Κι δμως, ήταν Ακόμη καί τότε δυνατό νά προβλεφτεί πώς μιά γενετική-δυναμική θεωρία τοΰ χαρακτήρα, μιά αύστηρή διάκριση άνάμεσα στό πραγματικό περιεχόμενο καί τή μορφή των άντιστάσεων, μέ τίς όποιες ή «προσωπικότητα» προσπαθεί ν' Αποτρέψει τήν Αποκάλυψη των άπωθημένων στοιχείων καί μιά θεμελιωμένη Εξέταση τής γενετικής διαφοροποίησης των διαφόρων τύπων χαρακτήρα, θά είχαν κάποια σημασία γιά τή θεωρία καί τή θεραπεία των ένστικτικά άνεσταλμένων χαρακτηρονευρώσεων, πού Εκείνη τήν Εποχή τίς 18

20 άντιπαράθετα στίς παρορμητικές χαρακτηρονευρώσεις. ΟΙ Εξηγήσεις τής θεραπευτικής μεθόδου καί ή δυναμική-οίκονομική Αντίληψη γιά τό χαρακτήρα σάν όλότητα είναι βασικά καρποί τής πλατιδς πείρας μου καί τών Αμέτρητων συζητήσεών μου στό Σεμινάριο Ψυχαναλυτικής θεραπείας τής Ψυχαναλυτικής Κλινικής τής Βιέννης. "Ήμουν Επικεφαλής αύτοΰ τοΰ σεμινάριου γιά Εξι χρόνια, όπότε κι Ετυχε νά συνεργαστώ Ενεργητικά μέ όρισμένους Ενθουσιώδεις νεαρούς συναδέλφους. 'Ακόμη καί τώρα, δμως, πρέπει νά προειδοποιήσω τόν άναγνώστη νά μήν περιμένει οΰτε πλήρη διασαφήνιση τών Αναφερόμενων προβλημάτων, οΰτε καί τήν πλήρη Επίλυσή τους. Σήμερα, δποις καί πρίν Εννιά χρόνια, Απέχουμε πολύ Από μιά περιεκτική, συστηματική ψυχαναλυτική χαρακτηρολογία Κι δμως, παρόλη τήν Απαραίτητη μετριοφροσύνη, πιστεύω δτι τοΰτο τό Εργο δέν είναι μικρή συμβολή σ' αύτόν τό στόχο. Τά κεφάλαια πού άναφέρονται στήν τεχνική γράφτηκαν τό χειμώνα τοΰ καί ή έγκυρότητά τους μπόρεσε νά Επαληθευτεί γιά μιά περίοδο τεσσάρων χρόνων. Δέν Εγιναν βασικές άλλαγές. Τά κεφάλαια πού άφοροΰν τή θεωρία, μέχρι τό Κεφάλαιο III (Μέρος II), είναι διευρυμένα καί κατά Ενα μέρος άναθεωρημένα δοκίμιά μου, πού δημοσιεύτηκαν παλιότερα στό Internationalen Zeitschrift Für Psychoanalyse. Γιά πολλούς λόγους, άνάμεσά τους κι ή Ελλειψη χρόνου, δέ μπορούσα νά Ικανοποιήσω τίς Επιθυμίες τών συνεργατών μου, πού ήθελαν νά γράψω Ενα βιβλίο πού ν' Ασχολείται μέ δλες τίς φάσεις τής ψυχαναλυτικής τεχνικής. Γι' αύτό χρειάστηκε νά περιοριστώ, σέ μιά περιγραφή καί τεκμηρίωση τών Αρχών τής τεχνικής, πού Απορρέουν Από τήν Ανάλυση τοΰ χαρακτήρα. 'Επιπλέον, ή ψυχαναλυτική τεχνική δέν μαθαίνεται Από τά βιβλία - ή πρακτική της Εφαρμογή είναι Ιδιαίτερα περίπλοκη γιά νά χωρέσει στίς σελίδες τους. 'Εξοικειώνεται κανείς μαζί της μόνο μέ τήν όλοκληρωμένη μελέτη περιπτώσεων Ασθενών σέ σεμινάρια καί Ελεγχόμενες συνεδρίες. 'Ωστόσο, θά πρέπει ν' Ασχοληθούμε πιό λεπτομερειακά μέ μιά σοβαρή κριτική, πού άπό πρώτη άποψη χρειάζεται μελέτη καί Αμφισβητεί τήν άναγκαιότητα τής προσπάθειας καί τής δαπάνης γι' αύτή τήν Εκδοση. Ή κριτική αύτή είναι ή Εξής: μήπως αύτή ή 19

21 έκδοση άποτελεϊ έξωφρενική καί μονόπλευρη Υπερτίμηση τής άτομικής ψυχοθεραπείας καί χαρακτηρολογίας; Σέ μιά μεγάλη πόλη, σάν τό Βερολίνο, Υπάρχουν ίκατομμύρια νευρωτικοί άνθρωποι, άνθρωποι πού ή ψυχική τους δομή καί ή Ικανότητά τους γιά έργασία καί ηδονή ίχουν διαταραχθεί σοβαρά κάθε ώρα πού περνάει, κάθε μέρα, προκαλούνται χιλιάδες καινούργιες νευρώσεις άπό τήν οίκογενειακή διαπαιδαγώγηση καί τίς κοινωνικές συνθήκες. Μέ βάση τήν τωρινή έλλειψη ένδιαφέροντος γι' αύτά τά θέματα. Υπάρχει λόγος νά τυπώνεται ύλικό γιά τήν άτομική ψυχαναλυτική τεχνική, γιά τίς σχέσεις άνάμεσα στίς διάφορες ψυχικές δομές, γιά τή δυναμική τοΰ χαρακτήρα καί παρόμοια ζητήματα; Καί τό έρώτημα αύτό τίθεται όλοένα καί περισσότερο, μέ βάση τό γεγονός δτι δέν έχω νά προσφέρω καμιά άμεσα έφαρμόσιμη συμβουλή γιά τή μαζική θεραπεία των νευρώσεων, γιά σύντομη, συγκεκριμένη καί άμεσα άποτελεσματική θεραπεία. Γιά μεγάλο διάστημα δέν μπορούσα ούτε κι έγώ νά κλονίσω τήν Ισχυρή έντύπωση πού προκαλούσε μιά τέτοια άντίρρηση. Τελικά, διαπίστωσα πώς πρόκειται γιά καθαρά κοντόφθαλμη άποψη - άκόμα χειρότερη κι άπό τή μονομανία τής έποχής μας σχετικά μέ τήν άτομική ψυχοθεραπεία. Άπό κοινωνική άποψη, ή θέση τής άτομικής ψυχοθεραπείας είναι άπελπιστική. θά μπορούσε μάλιστα νά θεωρηθεί χαρακτηριστικό διαλεκτικό τέχνασμα τό γεγονός δτι αύτή άκριβώς ή γνώση, δηλαδή τό δτι ο! νευρώσεις παράγονται κοινωνικά σέ μαζική κλίμακα, όδήγησε σέ μιά άκόμη πιό όλοκληρωμένη, άκόμα πιό έντατική ένασχόληση μέ τά προβλήματα τής άτομικής θεραπείας. Προσπάθησα ν' άποδείξω πώς οί νευρώσεις είναι συνέπεια τής άτμόσφαιρας τοΰ σπιτιού, πού παραμένει πατριαρχική καί σεξουαλικά καταπιεστική πώς ή μόνη προληπτική πρακτική, πού άξίζει σοβαρότερη σκέψη, δέ γίνεται νά έφαρμοστεϊ στήν πράξη,. γιατί δέν Υπάρχει καμιά άπαραίτητη προϋπόθεση στό υφιστάμενο κοινωνικό σύστημα πώς μόνο μιά βαθύτατη άνατροπή τών κοινωνικών θεσμών καί Ιδεολογιών, άνατροπή πού θά έξαρτηθεΐ άπό τήν έκβαση τών πολιτικών άγώνων τοΰ αιώνα μας, θά δημιουργήσει τίς προϋποθέσεις γιά τήν Εκτεταμένη πρόληψη τών νευρώσεων. 'Επομένως, γίνεται σαφές πώς ή πρόληψη τών νευρώσεων είναι ούτοπική δσο δέν έχει γίνει καμιά θεωρητική προεργα- 20

22 σία μέ λίγα λόγια, πώς ή μελέτη τών δυναμικών καί οίκονομικών συνθηκών τών άνθρώπινων δομών είναι ή σημαντικότερη προϋπόθεση της. Άλλά τί σχέση έχει αύτό μέ τήν τεχνική τής άτομικής θεραπείας; Γιά νά μελετηθούν οί άνθρώπινες δομές μέ τρόπο πού νά σημαίνει κάτι γιά τήν πρόληψη τών νευρώσεων, είναι καταρχήν άναγκαΐο νά τελειοποιήσουμε τήν άναλυτική μας τεχνική. Σ' αύτό τό βιβλίο θ' άποδείξουμε σέ ποιό βαθμό οί ύφιστάμενες τεχνικές μας γνα>σεις δέν μπορούν νά πραγματοποιήσουν αύτό τό στόχο. 'Επομένως, τό κύριο ένδιαφέρον τής ψυχοθεραπείας, στό βαθμό πού θέλει νά προετοιμαστεί γιά τά μελλοντικά καθήκοντα τής πρόληψης τών νευρώσεων, πρέπει νά 'ναι ή δημιουργία μιας θεωρίας γιά τήν τεχνική καί τή θεραπεία, πού νά βασίζεται στίς δυναμικές καί οίκονομικές διεργασία; τοΰ ψυχικού μηχανισμού. Πρώτα άπ' δλα, χρειαζόμαστε θεραπευτές πού νά ξέρουν γιατί μπορούν νά έπιφέρουν μιάν άλλαγή σέ μιά δομή ή πού νά μπορούν νά έξηγήσουν σέ τί άπέτυχαν. "Οταν άναλαμβάνουμε νά καταπολεμήσουμε μιά έπιδημία σέ όποιονδήποτε άλλο κλάδο τής Ιατρικής, χρησιμοποιούμε τίς καλύτερες άπό τίς διαθέσιμες μεθόδους γιά νά διερευνήσουμε καί νά κατανοήσουμε τυπικές μεμονωμένες περιπτώσεις αύτής τής έπιδημίας, ώστε μετά νά μπορέσουμε νά δώσουμε συμβουλές γιά τήν κοινωνική ύγιεινή. 'Ασχολούμαστε, λοιπόν, μέ τήν τεχνική τής άτομικής ψυχανάλυσης δχι γιατί έχουμε τόσο μεγάλο σέβας γιά τήν άτομική θεραπεία, άλλά γιατί, χωρίς μιά καλή τεχνική, δέν μπορούμε ν* άποκτήσουμε τίς γνώσεις πού χρειαζόμαστε γιά τόν πιό σημαντικό στόχο τής έρευνας πού άφορα τήν άνθρώπινη δομή. Υπάρχει κι ένας άλλος παράγοντας πού άποτελεΐ τό γενικό ύπόβαθρο τών άκόλουθων κλινικών έρευνών. 'Αντίθετα άπό τους άλλους κλάδους τής Ιατρικής έπιστήμης, δέν άαχολούμαστε μέ μικρόβια ή δγκους, άλλά μέ τίς άνθρώπινες άντιδράσεις καί τίς ψυχικές άσθένειες. Γέννημα τής Ιατρικής έπιστήμης, ή ψυχανάλυση άναπτύχθηκε πολύ πιό πέρα άπ' αύτήν. "Αν, δπως έλεγε κάποιος, ό άνθρωπος γράφει τήν Ιδια του τήν Ιστορία, έξαρτώμενος άπό συγκεκριμένες οίκονομικές συνθήκες καί προϋποθέσεις Λν ή ύλιστική 1 άντίληψη τής Ιστορίας ξεκινάει δντως άπό τή βασική Ι.Ύκοσημ. 1945: Σήμερα θά λέγαμε «λειτουργική» αντίληψη. 21

23 προϋπόθεση τής κοινωνιολογίας, τή φυσική καί ψυχική όργάνωση τοΰ άνθρωπου, τότε είναι σαφές δτι, σ' ίνα συγκεκριμένο σημείο, ή Ερευνά μας Αποκτά καθοριστική κοινωνιολογική σημασία. Μελετοΰμζ τίς ψυχικές δομές, τήν οίκονομία τους καί τή δυναμική τους. Ή πιό σημαντική παραγωγική δύναμη, ή παραγοτγική δύναμη πού όνομάζεται Εργατική δύναμη. Εξαρτάται άπό τήν ψυχική δομή τοΰ άνθρωπου. Τόσο δ λεγόμενος «ϋποκειμενικός παράγοντας» τής Ιστορίας, δσο καί ή παραγωγική δύναμη, ή Εργατική δύναμη, δέν μπορούν νά γίνουν κατανοητές χωρίς μιά φυσικοεπιστημονική ψυχολογία Αυτό άπαιτεΐ τήν άπομάκρυνσή μας άπό τίς ψυχαναλυτικές Εκείνες άντιλήψεις, πού Εξηγούν τόν πολιτισμό καί τήν Ιστορία τής Ανθρώπινης κοινωνίας μέ βάση τίς Ενορμήσεις, άντί νά καταλαβαίνουν δτι σίγουρα οί κοινωνικές συνθήκες Εχουν πρώτα Επηρεάσει καί άλλάξει τίς Ανθρώπινες Ανάγκες, πρίν αύτές οί μετασχηματισμένες άνάγκες κι Ενορμήσεις μπορέσουν ν' άρχίσουν νά Ενεργούν σάν Ιστορικοί παράγοντες. 01 διασημότεροι άπό τούς σημερινούς χαρακτηρολόγους προσπαθούν νά κατανοήσουν τόν κόσμο μέ βάση τίς «Αξίες» καί τό «χαρακτήρα», άντί τό Αντίθετο: νά Εξαγάγουν τό χαρακτήρα καί τίς Αξιολογήσεις άπό τήν κοινωνική διαδικασία. Στήν εύρύτερη προοπτική τοΰ προβλήματος, πού ΑφορΑ τήν κοινωνιολογική λειτουργία τής διαμόρφωσης τοΰ χαρακτήρα, πρέπει νά συγκεντρώσουμε τήν προσοχή μας στό δυσνόητο γιά πολλούς, Αν καί πασίγνωστο γεγονός δτι όρισμένες τυπικές Ανθρώπινες δομές Ενδημούν σ' όρισμένες κοινωνικές όργανώσεις. Ή, μ' Αλλα λόγια, κάθε κοινωνική όργάνωση παράγει Εκείνες τίς χαρακτηροδομές πού χρειάζεται γιά τήν ΰπαρξή της. Στήν ταξική κοινωνία, ή ύπάρχουσα άρχουσα τάξη Εξασφαλίζει τή θέση της, μέ τή βοήθεια τής Εκπαίδευσης καί τοΰ θεσμού τής οικογένειας, κάνοντας τήν Ιδεολογία της Αρχουσα Ιδεολογία γιά δλα τά μέλη τής κοινωνίας. 'Ωστόσο, αύτό δέν είναι θέμα μόνο Εμφύτευσης τής Ιδεολογίας σ' δλα τά μέλη τής κοινωνίας. Δέν πρόκειται γιά Ενα άπλό ζήτημα προπαγάνδισης στάσεων καί γνωμών, άλλά γιά μιά διαδικασία, πού λειτουργεί σέ κάθε νέα γενιά μιάς δεδομένης κοινωνίας - διαδικασία πού Αποσκοπεί στή μεταβολή καί διάπλαση ψυχικών δομών (πράγμα πού Ισχύει γιά δλα τά στρώματα τοΰ 22

24 πληθυσμού) πού νά είναι σύμφωνες μέ τήν κοινωνική τάξη πραγμάτων. Επομένως, ή φυσικοεπιστημονική ψυχολογία καί χαρακτηρολογία Εχουν σαφώς προσδιορισμένα καθήκοντα: πρέπει νά κατανοήσουν καλά τούς τρόπους καί τούς μηχανισμούς, μέ τούς όποίους ή κοινωνική όντότητα τοΰ άνθρώπου μεταμορφώνεται σέ ψυχική δομή καί. Επομένως, σέ Ιδεολογία. Ή κοινωνική παραγωγή τών Ιδεολογιών πρέπει, λοιπόν, νά διαχωριστεί άπό τήν άναπΰφαγωγή αότών τών Ιδεολογιών μέσα στούς Ανθρώπους μιδς δοσμένης κοινωνίας. Ένώ ή διερεύνηση τής πρώτης άφορά τήν κοινωνιολογία καί τήν οίκονομική Επιστήμη, ή διερεύνηση τής δεύτερης είναι Εργο τής ψυχανάλυσης. Αύτή πρέπει νά μελετήσει δχι μόνο πώς ή άμεση ύλική ΰπαρξη τοΰ άνθρώπου (διατροφή, στέγαση, ένδυση, Εργασιακή διαδικασία, δηλαδή, δ τρόπος ζωής καί δ τρόπος μέ τόν όποιο Ικανοποιούνται ο! άνάγκες) άλλά καί πώς τό άποκαλούμενο κοινωνικό Εποικοδόμημα (ήθική, νόμοι καί θεσμοί) Επηρεάζουν τήν Ενστικτική συσκευή. Πρέπει νά καθορίσει μέ τήν μεγαλύτερη δυνατή πληρότητα τούς μυριάδες Ενδιάμεσους κρίκους τοΰ μετασχηματισμού τής «ύλικής βάσης» σε «Ιδεολογικό Εποικοδόμημα». Δέν μπορεί νά είναι άδιάφορο γιά τήν κοινωνιολογία τό dv καί σέ ποιό βαθμό Εκπληρώνει αύτό τό καθήκον ή ψυχολογία, γιατί ό άνθρωπος είναι, πάνω άπ' δλα, τό άντικε(μενο τών άναγκών του καί τής κοινωνικής όργάνωσης, πού ρυθμίζει τήν Ικανοποίηση τών άναγκών του μέ τόν ίνα ή τόν άλλο τρόπο. Όντας τό άντικείμενο τών άναγκών του, δμως, ό άνθρωπος είναι Επίσης καί ταυτόχρονα τό Αντικείμενο τής Ιστορίας καί τής κοινωνικής διαδικασίας, πού «τίς διαμορφώνει αύτός ό Ίδιος», δχι βέβαια δπως θά ήθελε, άλλά μέ συγκεκριμένες οίκονομικές καί πολιτιστικές προϋποθέσεις, πού καθορίζουν τό περιεχόμενο καί τήν Εκβαση τής άνθρώπινης δράσης. Άπό τότε πού ή κοινωνία διαιρέθηκε σέ κείνους πού κατέχουν τά μέσα παραγωγής καί σέ κείνους πού κατέχουν τό Εμπόρευμα «Εργασιακή δύναμη», κάθε κοινωνική τάξη πραγμάτων Εχει Εγκαθιδρυθεί άπό τούς πρώτους - είτε, τό λιγότερο, άνεξάρτητα άπό τή θέληση καί τή σκέψη τών δεύτερων καί, στήν πραγματικότητα, συνήθως ένάντια στή θέλησή τους. 'Ωστόσο, ατό μέτρο πού αύτή ή κοινωνική τάξη πραγμάτων άρχίζει νά διαπλάθει τ/ς ψυχικές δομές 23

25 δλων τών μελών τής κοινωνίας, άναπαράγεται μέσα στούς Ανθρώπους. Καί στό μέτρο πού αύτό γίνεται μέ τή χρησιμοποίηση καί τόν μετασχηματισμό τής ένστικτικής συσκευής, πού διέπεται άπό τίς λιμπιντικές Ανάγκες, έμπεδώνεται α' αύτή ν. Άπό τότε πού άρχισε ή Ιδιωτική Ιδιοκτησία στά μέσα παραγωγής, τό πρώτο καί σημαντικότερο όργανο γιά τήν Αναπαραγωγή τής κοινωνικής τάξης πραγμάτων ήταν ή πατριαρχική οίκογένεια, πού έπιβάλλει στά παιδιά της τά χαρακτηρολογικά θεμέλια γιά τόν συνακόλουθο έπηρεασμό τους άπό τήν έξουσιαστική τάξη πραγμάτων. 'Ενώ, άπό τήν άλλη πλευρά, ή οίκογένεια Αποτελεί τό πρωτογενές όργανο Αναπαραγωγής τών χαρακτηροδομών, ή γνώση τοΰ ρόλου τής σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης στό έκπαιδευτικό σύστημα σά σύνολο μας διδάσκει δτι, πάνω άπ' δλα, λιμπιντικά Ενδιαφέροντα καί Ενέργειες είναι αύτά πού χρησιμοποιούνται γιά τήν Εμπέδωση τής έξουσιαστικής κοινωνικής τάξης πραγμάτων. 'Επομένως, ο! χαρακτηροδομές τών άνθρώπων μιας δεδομένης Εποχής ή Ενός δεδομένου κοινωνικού συστήματος δέν Αντανακλούν άπλά καί μόνο αύτό τό σύστημα. Κατά τρόπο πολύ πιό σημαντικό, άντιπροσωπεύουν τήν έμπέδωσή του. Στή διάρκεια μιάς Ερευνας γιά τή μεταβολή τής σεξουαλικής ήθικής κατά τή μετάβαση άπό τήν μητριαρχία στήν πατριαρχία 2, μπόρεσα ν' Αποδείξω δτι αύτή ή Εμπέδωση, μέσα άπό τήν προσαρμογή τών χαρακτηροδομών τών Ανθρώπων στή νέα κοινωνική τάξη πραγμάτων, άποτελεϊ τή συντηρητική φύση τής λεγόμενης «παράδοσης». Σ' αύτή τήν έμπέδωση τής κοινωνικής τάξης πραγμάτων στή χαρακτηροδομή βρίσκουμε τήν Εξήγηση τής άνοχής, πού δείχνουν τά καταπιεσμένα στρώματα τοΰ πληθυσμού Απέναντι στήν κυριαρχία μιας άνώτερης κοινωνικής τάξης, πού κατέχει τά μέσα παραγωγής - άνοχή πού όρισμένες φορές φτάνει νά Επικυρώνει τήν Ιδια τήν Εξουσιαστική καταπίεση, μέ τίμημα τά Ίδια τους τά συμφέροντα. Αύτό γίνεται Ακόμη πιό φανερό στόν τομέα τής σεξουαλικής καταπίεσης Απ' δ,τι στόν τομέα τής ύλικής καί πολιτιστικής Ικανοποίησης τών Αναγκών. Κι δμως. Ακριβούς στό σχηματισμό τής λιμπιντικής δομής, μπορούμε νά διαπιστώσουμε δτι, ταυτόχρο- 2. «Είσβολή τής Καταναγκαστικής Σεξουαλικής Ήθικής». 24

26 να μέ τήν έμπέόωση μιας κοινωνικής τάξης πραγμάτων, πού άπόλυτα ή μερικά έμποδίζει τήν Ικανοποίηση τών άναγκών τοΰ άτόμου, άρχίζουν ν' άναπτύσσονται κι οί ψυχικές προϋποθέσεις, πού υπονομεύουν αύτή τήν έμπέόωση στή χαρακτηροδομή. Μέ τό πέρασμα τοΰ χρόνου, άναδύεται μιά όλοένα διευρυνόμενη διάσταση άνάμεσα στήν καταναγκαστική άπάρνηση καί στήν αύξανόμενη πίεση άπό τίς άνάγκες τοΰ άτόμου. Ή διάσταση αύτή συμβαδίζει μέ τήν άνάπτυξη τής κοινωνικής διαδικασίας καί λειτουργεί άποσυνθετικά πάνω στήν «παράδοση» άποτελεΐ τόν ψυχολογικό πυρήνα γιά τή διαμόρφωση τών ψυχικών στάσεων πού υπονομεύουν αύτή τήν έμπέδωση. θά ήταν λάθος νά έξισώσουμε τό συντηρητικό στοιχείο τής χαρακτηροδομής τών άντρών καί γυναικών τής κοινωνίας μας μέ τόν έπιδιαιτητή πού όνομάζουμε «υπερεγώ». Ένώ, όπωσδήποτε, είναι άληθινό πώς οί ήθικολογικοί κανόνες τοΰ άτόμου άντλοΰν τήν ΰπαρξή τους άπό συγκεκριμένες άπαγορεύσεις τής κοινωνίας, τήν όποία έκπροσωποΰν στή ζωή κύρια οί γονείς, είναι έξίσου άληθινό πώς οί πρώτες άλλαγές στό έγώ καί τά ένστικτα, άλλαγές πού γίνονται στή διάρκεια τών πιό πρώιμων άπογοητεύσεων καί ταυτίσεων, πολύ πρίν σχηματιστεί τό ύπερεγώ, ύπαγορεύονται άπό τήν οίκονομική δομή τής κοινωνίας καί άποτελοΰν τίς άρχικές Αναπαραγωγές καί έμπεδώσεις τοΰ κοινωνικού συστήματος, μέ τόν Ίδιο τρόπο πού άρχίζουν ν' άναπτύσσονται καί οί πρώτες άντιφάσεις. ("Αν ίνα παιδί διαμορφώνει πρωκτικό χαρακτήρα, θά δημιουργήσει σίγουρα καί τήν άντίστοιχη ξεροκεφαλιά καί πείσμα). Τό ύπερεγώ άποκτά τήν είδική σημασία του γι' αύτή τήν έμπέδωση, έπειδή τό Ίδιο συγκεντρώνεται στό ν πυρήνα πού περιβάλλει τίς αίμομικτικές γενετήσιες άπαιτήσεις τοΰ παιδιοΰ έδώ άκριβώς δεσμεύονται οί καλύτερες ένέργειες καί προσδιορίζεται ό σχηματισμός τοΰ χαρακτήρα Ή έξάρτηση τής διαμόρφωσης τοΰ χαρακτήρα άπό τήν ίστορικοοικονομική κατάσταση, μέσα στήν όποία συντελείται, παρουσιάζεται μέ μεγαλύτερη σαφήνεια στίς άλλαγές, πού έμφανίζονται στά μέλη τών πρωτόγονων κοινωνιών, άπό τή στιγμή πού δέχονται τήν έπιρροή μιδς ξένης οίκονομίας ή- κάποιου ξένου πολιτισμού, ή άπό τή στιγμή πού άρχίζουν νά άναπτύσσουν άπό μόνα τους μιά 25

27 καινούργια τάξη πραγμάτων. Άπό τίς μελέτες τοΰ Μαλινόφσκι βγαίνει τό συμπέρασμα δτι οί χαρακτηρολογικές διαφορές μεταβάλλονται σχετικά γρήγορα στήν Ιδια περιοχή δταν ύφίσταται μεταβολές ή κοινωνική δομή. Λογουχάρη, διαπίστωσε δτι οί Ιθαγενείς των νησιών (Νότια θάλασσα) ήταν δύσπιστοι, ντροπαλοί καί Εχθρικοί, σέ σύγκριση μέ τούς γείτονές τους Τροβριανούς, τούς δποίους βρήκε άπλούς, ειλικρινείς καί άνοιχτούς. 01 πρώτοι ζούσαν ήδη σέ πατριαρχικό κοινωνικό σύστημα μέ αύστηρά οίκογενειακά καί σεξουαλικά ήθη, ένώ οί δεύτεροι Απολάμβαναν άκόμα σέ μεγάλο βαθμό τήν Ελευθερία τής μητριαρχίας. 01 διαπιστώσιες αύτές Επιβεβαιώνουν τήν άντίληψη, πού διατυπώθηκε στήν Ψαχαναλυτική Κλινική τής Βιέννης καί άναπτύχθηκε άλλοΰ, 3 δτι ή κοινωνική καί οίκονομική δομή μιάς κοινωνίας Επιβάλλεται στή διαμόρφωση τοΰ χαρακτήρα τών μελών της μέ Εμμεσο, Ιδιαίτερα περίπλοκο, πλάγιο τρόπο. Ή κοινωνικοοικονομική δομή μιάς κοινωνίας ύπαγορεύει συγκεκριμένους τρόπους οίκογενειακής ζωής, άλλά αύτοί οί τρόποι δέν προϋποθέτουν μόνο συγκεκριμένες μορφές σεξουαλικότηταςτίς παράγουν κιόλας, στό μέτρο πού Επηρεάζουν τήν Ενστικτική ζωή τοΰ παιδιού καί τοΰ Εφήβου, άπό τήν όποία πηγάζουν άλλαγμένες στάσεις καί τρόποι Αντίδρασης. Σ' αύτό τό σημείο μποροΰμε νά Επεκτείνουμε τήν προηγούμενη διατύπωσή μας γιά τήν Αναπαραγωγή καί Εμπέδωση τοΰ κοινωνικού συστήματος καί νά πούμε: ή χαρακτηροδομή είναι ή συμπυκνωμένη κοινωνιολογική διαδικασία μιάς δεδομένης έποχής. Οί Ιδεολογίες μιάς κοινωνίας μπορούν νά γίνουν ύλική δύναμη μόνο Αν μεταβάλλουν πραγματικά τίς χαρακτηροδομές τών μελών της. 'Επομένως, ή Ερευνα γιά τή χαρακτηροδομή δέν παρουσιάζει μόνο κλινικό ΕνδιαφΕρον. Μπορεί ν' Αποκαλύψει ούσιαστικα στοιχεία Αν στραφούμε, στό Ερώτημα, γιατί οί Ιδεολογίες ύφίστανται Επαναστατικές μεταβολές μέ ρυθμό πολύ βραδύτερο Απ' δ,τι ή κοινωνικοοικονομική βάση - δηλαδή, γιατί δ Ανθρωπος ύστερεΐ συνήθως σέ σχέση μ' αύτό πού παράγει καί μ' αύτό πού πρέπει καί μπορεί νά τόν μεταβάλλει. 'Εκτός άπό 3. «Ή ΕΙσβολή τής Καταναγκαστικής Σεξουαλικής Ηθικής» κα( «Διαλεκτικός 'Υλισμός κα( Ψυχανάλυση» (δημοσιεύτηκε στό «Κάτω άπό τή Σημα(α τοο Μαρξισμού», 1929). 26

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Ελευθερία Μαντέλου Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Τα τελευταία χρόνια, οι ειδικοί της οικογενειακής θεραπείας παροτρύνουν τους θεραπευτές του κλάδου να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Θετική Ψυχολογία Καρακασίδου Ειρήνη, MSc Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Εισαγωγή Θετική-Αρνητική Ψυχολογία Στόχοι της Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

MAΘΗΜΑ 4-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 1

MAΘΗΜΑ 4-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 1 MAΘΗΜΑ 4-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 1 ΔΟΜΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η ψυχοδυναμική προσέγγιση Η συμπεριφορική προσέγγιση P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 2 ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΡΕΥΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΧΘΗΚΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Εργασία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Εισαγωγική Εκπαίδευση στην Ψυχαναλυτική Πράξη» ΕΠΕΚΕΙΝΑ Επιμέλεια: Αφροδίτη Στυλιαρά ψυχολόγος - Αγγελική Καραγιάννη ψυχολόγος. Εποπτεία:

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής.

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Arist Von Schlippe, Jochen Schweitzer επιµέλεια: Βιργινία Ιωαννίδου µετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΠΟ ΨΥΧΩΣΙΚΟ ΑΣΘΕΝΗ. Επιµέλεια:Τσακανίκα Μαρία Καρυπίδου Ελίνα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΠΟ ΨΥΧΩΣΙΚΟ ΑΣΘΕΝΗ. Επιµέλεια:Τσακανίκα Μαρία Καρυπίδου Ελίνα ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΠΟ ΨΥΧΩΣΙΚΟ ΑΣΘΕΝΗ Επιµέλεια:Τσακανίκα Μαρία Καρυπίδου Ελίνα ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Ψυχική Υγεία είναι η αρµονική λειτουργία της ψυχοσωµατικής ενότητας της

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 123 127, έκδοση 2014 : σελίδες 118 122 ) 3.3 ιεύθυνση 3.3.1 Ηγεσία Βασικές έννοιες Οι επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη Αναφορά στην ηλικία του θεραπευόµενου. Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής:

Περίληψη Αναφορά στην ηλικία του θεραπευόµενου. Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής: Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής: Έντυπο Συµµόρφωσης προς το Υπόδειγµα Συγγραφής Μελέτης Περίπτωσης µε Κύρια ιάγνωση ιαταραχή Προσωπικότητας Σηµειώστε: Τίτλος Έναρξη µε "Περιγραφή ατοµικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΟΥ ΦΑΝΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Τ.Ε. Β Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η στεφανιαία µονάδα είναι ένας χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1 Λορέντζος Χαζάπης Γιάννης Ζάραγκας Διοίκηση Λειτουργιών τα τετράδια μιας Οδύσσειας τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών Αθήνα 2012 τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή... 25. Κεφάλαιο 2. Είδη συμβουλευτικής ψυχολογίας... 51. Πρόλογος... 19

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή... 25. Κεφάλαιο 2. Είδη συμβουλευτικής ψυχολογίας... 51. Πρόλογος... 19 Περιεχόμενα Πρόλογος... 19 Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή... 25 Ορισμός... 25 Ιστορική εξέλιξη... 30 Η ανάπτυξη της συμβουλευτικής ψυχολογίας στην Ελλάδα... 40 Θέματα που απασχολούν τη συμβουλευτική ψυχολογία...

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ.

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου Γνωσιακή συµπεριφοριστική θεραπεία Σειρά προτάσεων παρέµβασης

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής.

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Τρεις κατηγορίες κοινωνικών καταστάσεων είναι για τον Tajfel

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές συνέδριο για την έρευνα και την εκπαίδευση γύρω από τη γυναίκα

Διεθνές συνέδριο για την έρευνα και την εκπαίδευση γύρω από τη γυναίκα Επ. fcoiv. Ερ., Gr. R. So. Re. 1983 Διεθνές συνέδριο για την έρευνα και την εκπαίδευση γύρω από τη γυναίκα Λάουρα Μαράτου-Αλιπράντη* Το πρώτο διεθνές συνέδριο για την «Έρευνα και εκπαίδευση γύρω από τη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Γ. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) Ημ/νίες Διεξαγωγής: 16-17/11, 30/11, 01/12, 07 08/12, 2013, 11-12/01, 25-26/01, 01-02/02, 15-16/02,

Διαβάστε περισσότερα

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 περιεχόμενα μάθημα πρώτο: αστρολογία & σχέσεις 6 μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΤΑΡΤΟ: με ποιον τρόπο αγαπάμε 42 ΜΑΘΗΜΑ ΠΕΜΠΤΟ: με

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Κοινή Γνώμη Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Έννοια, ορισμός και ανάλυση Κοινής Γνώμης Κοινή γνώμη είναι η γνώμη της πλειοψηφίας των πολιτών, πάνω σε ένα ζήτημα που αφορά την

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχολογία της προσωπικότητας θεωρίες.

Ψυχολογία της προσωπικότητας θεωρίες. Ψυχολογία της προσωπικότητας θεωρίες. Οι διάφορες θεωρίες προσωπικότητας προσπαθούν να απαντήσουν και να ερμηνεύσουν τα ακόλουθα ερωτήματα: α) Πώς είναι τα άτομα; Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του ατόμου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ Εκδόσεις Ψυχογιός Τον Γιώργο Πιντέρη, τον γνώρισα πολλά χρόνια πριν. Συγκεκριμένα σε μια εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Επιμελητήριο Ηρακλείου, όπου με

Διαβάστε περισσότερα

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως;

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; 1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; Η ιδιωτική ασφάλιση βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα, διεκδικώντας ισχυρότερη θέση στο χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Συμπτώματα συνεξάρτησης

Συμπτώματα συνεξάρτησης Συμπτώματα συνεξάρτησης Οι συνεξαρτητικές συμπεριφορές είναι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Το συνεξαρτητικό άτομο προσπαθεί να βοηθήσει τους άλλους καταστρέφοντας τον εαυτό του. Τέτοιου είδους συμπεριφορές

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 2 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 2 ο Η Επιστήμη της Διοίκησης των Επιχειρήσεων 2.1. Εισαγωγικές έννοιες Ο επιστημονικός κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ. Negative feelings management

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ. Negative feelings management ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ Negative feelings management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διαχείριση Αρνητικών Συναισθημάτων είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση Όταν, σε ηλικία 11 ετών, µου ανακοίνωσαν ότι πάσχω από Κυστική Ίνωση, µια ασθένεια παντελώς άγνωστη σε µένα µέχρι τότε, είναι αλήθεια πως δεν θορυβήθηκα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΑΣΠΑΙΤΕ ΕΠΑΙΚ 2013-2014 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΔΙΔΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΜΑΥΡΙΚΑΚΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ «Ο ΕΝΣΤΕΡΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΞΙΩΝ-ΕΝΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ» ΣΤΑΜΑΤΑΚΗ ΜΑΡΙΑ ΤΣΕΜΕΚΙΔΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΥΝΤΥΧΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Κοινωνική Παθητικότητα ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΘΕΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ Κοινωνική Παθητικότητα Ο άνθρωπος στην πορεία της μετεξέλιξής του από βιολογικό σε κοινωνικό ον, πέρα από την εκμάθηση κάποιων ρόλων, ωθείται, πότε συνειδητά και πότε ασυνείδητα,

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια

Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια Ο ρόλος των Key Account Managers (ΚΑΜs) στην ανάπτυξη των φαρμακευτικών εταιρειών στα επόμενα χρόνια Σάββατο 07 Μάρ 2009 Τα επόμενα χρόνια θα δούμε μεγάλες αλλαγές στις φαρμακευτικές εταιρείες. Παραδοσιακοί

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου «Παγκόσμια Ευρώπη: οι Διεθνείς Διαστάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης» Αθήνα 30 Ιανουαρίου 2007 1 Προσφωνήσεις. Αυτή την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού

Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών Κοινωνιολογία του Πολιτισμού Ενότητα 2: Κοινωνιολογία - πολιτισμός - κουλτούρα. Επίκ. Καθηγητής: Νίκος Φωτόπουλος e-mail: nfotopoulos@uowm.gr Τηλ. Επικοινωνίας: 23850-55150

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Ποιός είναι ο σκοπός του μαθήματος μας? Στο τέλος του σημερινού μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους)

ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ (Ε.Χαραλάμπους) Όνομα Παιδιού: Ναταλία Ασιήκαλη ΤΙΤΛΟΣ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗΣ: Πως οι παράγοντες υλικό, μήκος και πάχος υλικού επηρεάζουν την αντίσταση και κατ επέκταση την ένταση του ρεύματος

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης µεσήλικης γυναίκας µε Aποφευκτική ιαταραχή Προσωπικότητας και Αγοραφοβία 12ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας 14 17 Μαϊου 2009, Βόλος, Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας Χ. Βαρβέρη-Γ.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 MACROWEB Προβλήματα Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 Παραδείγματα Προβλημάτων. Πως ορίζεται η έννοια πρόβλημα; Από ποιους παράγοντες εξαρτάται η κατανόηση ενός προβλήματος; Τι εννοούμε λέγοντας χώρο ενός προβλήματος;

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Ποιός είναι ο καλύτερος τρόπος για να αντιμετωπιστεί; www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία

Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Τα εφόδια των εργαζομένων για την είσοδο και παραμονή στην εργασία Όταν το άτομο έρχεται αντιμέτωπο για πρώτη φορά με την άμεση πράξη της αναζήτησης και εξεύρεσης εργασίας, πρέπει, ουσιαστικά, να εντοπίσει

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη (150 λέξεις) Ελληνικά (και Αγγλικά αν ζητείται) Αναφορά στην ηλικία του θεραπευόµενου. Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής:

Περίληψη (150 λέξεις) Ελληνικά (και Αγγλικά αν ζητείται) Αναφορά στην ηλικία του θεραπευόµενου. Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής: Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής: Έντυπο Συµµόρφωσης προς το Υπόδειγµα Συγγραφής Μελέτης Περίπτωσης µε Κύρια ιάγνωση στον Άξονα Ι Σηµειώστε: Τίτλος Έναρξη µε "Περιγραφή ατοµικής περίπτωσης..."

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΟ ΙΔΡΥΜΑ

Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΟ ΙΔΡΥΜΑ Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΟ ΙΔΡΥΜΑ Σάββας Μπακιρτζόγλου, Ψυχολόγος ψυχαναλυτής Κέντρο Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής Παράρτημα ΑΜΕΑ Ανατολικής Αθήνας (ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας 3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας Η νεοκλασική θεωρία της προσφοράς εργασίας που αναπτύξαμε προηγουμένως υποστηρίζει ότι οι επιλογές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ β. φιλιας, μ. κουρουκλη γ. ρουσσης, κ. κασιματη λ. μουσουρου, α. παπαριζος ε. χατζηκωνσταντη μ. πετρονωτη, γ. βαρσος φ. τσαλικογλου-κωστοπουλου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΥ ΜΕΡΟΥΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2006 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Γιάννης Θεοδωράκης & Μαίρη Χασάνδρα : Εκδόσεις Χριστοδουλίδη Α. & Π. Χριστοδουλίδη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή Συμπεριφορικοί παράγοντες στα προβλήματα της σχέσης του ζευγαριού Συμπεριφορικές παρεμβάσεις Συμπεράσματα

Εισαγωγή Συμπεριφορικοί παράγοντες στα προβλήματα της σχέσης του ζευγαριού Συμπεριφορικές παρεμβάσεις Συμπεράσματα Εισαγωγή Συμπεριφορικοί παράγοντες στα προβλήματα της σχέσης του ζευγαριού Συμπεριφορικές παρεμβάσεις Συμπεράσματα ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η συμπεριφορική θεραπεία ζεύγους συνδέεται με ορισμένες τεχνικές οι οποίες βασίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα

Αποδελτίωση ερωτηματολογίων αξιολόγησης του Φροντιστηρίου της 11ης Νοεμβρίου 2012 γονέων μαθητών μας της Α & Β Λυκείου

Αποδελτίωση ερωτηματολογίων αξιολόγησης του Φροντιστηρίου της 11ης Νοεμβρίου 2012 γονέων μαθητών μας της Α & Β Λυκείου Αποδελτίωση ερωτηματολογίων αξιολόγησης του Φροντιστηρίου της 11ης Νοεμβρίου 2012 γονέων μαθητών μας της Α & Β Λυκείου 1. Η εικόνα που είχατε σχηματίσει για το Εκπαιδευτήριο πριν συνεργαστείτε με αυτό,

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis)

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας παρουσιάσει τις βασικές έννοιες των ελέγχων υποθέσεων, θα ήταν, ίσως, χρήσιμο να αναφερθούμε σε μια άλλη περιοχή στατιστικής συμπερασματολογίας

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 8.11.2012 2012/0011(COD) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων προς την Επιτροπή Πολιτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (Οι απαντήσεις θεωρούνται ενδεικτικές) A1. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 9 ο ΓΕΛ Πατρών ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΑΚΙΤΣΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΛΙΑΒΡΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΥΛΑΙΔΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΟΜΑΔΑ: Tom&Jerry Υπεύθυνοι καθηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας

CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας CAREER MANAGEMENT Διοίκηση Καριέρας Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διοίκηση Καριέρας (Career Management) είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα με στόχο την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης. Distance Education Unit

Μονάδα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης. Distance Education Unit Μονάδα Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης Distance Education Unit Δημόσια Υγεία (18 ΜΗΝΕΣ, ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚO) Περιγραφή Στόχος του μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών Δημόσια Υγεία είναι να δώσει στους φοιτητές την ευκαιρία

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗ

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗ ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Βοηθός Φαρμακείου Ημ/νια: 19/11/2013 ΕΞΑΜΗΝΟ: Α Χειμερινό Μάθημα: Ασφάλεια και Υγιεινή Εισηγητής : Εμμανουήλ Ε. Νικόλαος Ενότητα: Εισαγωγή ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΙΕΙΝΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΑΣΙΚΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος δεύτερης έκδοσης

Πρόλογος δεύτερης έκδοσης Πρόλογος δεύτερης έκδοσης Δέκα έτη μετά την πρώτη έκδοση και την επιτυχημένη πορεία αυτού του βιβλίου θεωρήθηκε αναγκαία η επανέκδοσή του αφενός για να προστεθούν στα ήδη υπάρχοντα κεφάλαια τα νέα ερευνητικά

Διαβάστε περισσότερα

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι.

Όλοι καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε διάφορα συναισθήματα και διαθέσεις. Ορισμένες φορές νιώθουμε ευτυχισμένοι και ενθουσιασμένοι. Μελαγχολία Το φυλλάδιο θα σου φανεί χρήσιμο στην περίπτωση που νιώθεις θλίψη ή μελαγχολία. Θα σε βοηθήσει να καταλάβεις αν έχεις συμπτώματα κατάθλιψης και πώς μπορείς να βοηθήσεις τον εαυτό σου ή κάποιον

Διαβάστε περισσότερα

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ιανουάριος 2011 Ψυχομετρία Η κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα

Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα Έφηβος και Διαδίκτυο Ο Ρόλος του Γονέα 22 Μαρτίου 2014 Ανδρέας Ευαγόρου Ψυχολόγος Εφηβεία Ψυχική και σωματική ανάπτυξη Πέρασμα από την παιδική στην ενήλικη ζωή Ενδοψυχικές αναδομήσεις Ανάγκη αυτονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΘΟΥΣΑ 4. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 Θετικές σχέσεις: θεωρία και πράξη

ΑΙΘΟΥΣΑ 4. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 Θετικές σχέσεις: θεωρία και πράξη TETARTH 15 ΜΑΪΟΥ 2013 14.00-15.00 ΠΡΟΣΕΛΕΥΣΗ ΣΥΝΕΔΡΩΝ-ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ, ΝΕΑ ΧΗΛΗ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗ ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΑΙΘΟΥΣΑ 9 ΑΙΘΟΥΣΑ 10 ΑΙΘΟΥΣΑ ΣΥΝΕΛΕΥΣΕΩΝ 15.00-17.00 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Σκέφτομαι & Πράττω

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΠΡΟΣΟΝΤΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Η ανάπτυξη του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα

Τεχνικές συλλογής δεδομένων στην ποιοτική έρευνα Το κείμενο αυτό είναι ένα απόσπασμα από το Κεφάλαιο 16: Ποιοτικές ερμηνευτικές μέθοδοι έρευνας στη φυσική αγωγή (σελ.341-364) του βιβλίου «Για μία καλύτερη φυσική αγωγή» (Παπαιωάννου, Α., Θεοδωράκης Ι.,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ. Όλα όσα θέλετε να ξέρετε αν κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο είναι ασθενής www.agaliazo.gr ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΑ Λεωσθένους 21-23, 18536 Πειραιάς - Τ: 210 4181641 - F: 210 4535343 e: oekk@otenet.gr - www.oekk.gr ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ν. ΑΧΑΙΑΣ Πατρέως 8-10, 26221 Πάτρα - Τ/F: 2610 226122 e:

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά A Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης Σεπτέμβρης 2007

Μαθηματικά A Δημοτικού. Πέτρος Κλιάπης Σεπτέμβρης 2007 Μαθηματικά A Δημοτικού Πέτρος Κλιάπης Σεπτέμβρης 2007 Το σύγχρονο μαθησιακό περιβάλλον των Μαθηματικών Ενεργή συμμετοχή των παιδιών Μάθηση μέσα από δραστηριότητες Κατανόηση ΌΧΙ απομνημόνευση Αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο

Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Η αντίσταση στην ψυχοθεραπεία από ασθενείς με καρκίνο Χριστιάνα Μήτση Ψυχολόγος Μsc-Ψυχοθεραπεύτρια Πανελληνίου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο Μαστού «Άλμα Ζωής» ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα