Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ"

Transcript

1

2

3

4 Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ t

5

6 ΒΙΛΧΕΛΜ Ρ AÏ Χ Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ ΑΘΗΝΑ 1981

7 I Τίτλος πρωτοτύπου: Charakteranalyse Part One: Technique φ γιά τήν έλληνική γλώσσα, θ. Καστανιώτης, 1981 Μετάφραση: Ν(κος Σιδέρης Φωτοστοιχειοθεσία: Γ. Λεοντακιανάκος & ΥΙΟΙ O.E., "Ανω Νέο Χαλάνδρι, τηλ 'Εκδόσεις θ. Καστανιώτη Ζωοδ. Πηγής 3, 'Αθήνα 142, τηλ

8 Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 11 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΔΟΣΗ 15 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 18 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ: Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΤΕ- ΧΝΙΚΗΣ 31 ΚΕΦΑΛΑΙΟ II Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΤΙ- ΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ 41 ΚΕΦΑΛΑΙΟ III ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΝΑ- ΛΥΣΗΣ ΤΩΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΕΩΝ ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΤΥΠΙΚΑ ΣΦΑΛΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΕΡΜΗ- ΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥΣ Η ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΑΙ Η ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑ- ΣΗΣ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ 77 ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΟΘΩΡΑΚΙΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΝΤΙΣΤΑΣΗ 83 α) Ή Ανικανότητα τήρησης τοο βασικοο κανόνα 83 β) 'Αχό κοο προέρχονται ol χαρακτηραντιστάσεις; 86 γ) Γιά τήν τεχνική τής Ανάλυσης ταν χαρακτηραντισίάσεων 91 7

9 δ) Ή τεχνική Αντιμετώπισης συγκεκριμένων καταστάσεων, βίκος προκύπτει άκ' τή δομή τής χαρακτη ραντίστασης (τεχνική τής Ερμηνείας τής Αμυνας τοο έγώ) 101 ε) Ή κατάλυση τοο μηχανισμού ναρκισσιστικής Αμυνας 120 στ) Γιά τίς Αριστες συνθήκες Αναλυτικής Αναγωγής στή παιδική κατάσταση Αχ' τήν τωρινή κατάσταση 134 ζ) Χαρακτηρανάλυση στήν περίπτωση Αφθονίας ροής ΰλικοΟ ΜΙΑ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΠΑΘΗΤΙΚΟΥ-βΗΛΥΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ 139 α) 'Αναμνηστικό 139 Ρ) Ή Ανάπτυξη κα( ή Ανάλυση τής χαρακτη ραντίστασης 143 γ) Σύνδεση τής Ανάλυσης τοο τωρινοο μέ τό παιδικό ύλικό ΣΥΝΟΨΗ 178 ΚΕΦΑΛΑΙΟ V ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΚΙΝΔΥΝΟΙ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΥ ΧΑ- ΡΑΚΤΗΡΑ 181 ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI ΓΙΑ ΤΟ ΧΕΙΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗΣ ΤΟ «ΛΑΓΑΡΙΣΜΑ» ΤΗΣ ΓΕΝΕΤΗΣΙΑ! ΛΝΊΊΚΕΙΜΕΝΟΤΡΟΠΟΥ ΛΙΜΠΙΝΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΗΣ ΝΑΡΚΙΣΣΙΣΜΟΣ, ΑΡΝΗΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΚΙ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΝΟΣΟΥ ΠΑ ΤΟ ΧΕΙΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΑ ΤΗΣ ΑΠΟΧΗΣ ΠΑ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ «ΔΙΑΛΥΣΗΣ» τιίσ ΘΕΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑ- ΣΗΣ ΜΕΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙ MET ΑΒΙ- ΣΗ 211 8

10 ΣΗΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΕΚΔΟΤΗ θά πρέπει νά ληφθεί ύπόψη δτι τό κεφάλαιο πού τιτλοφορείται Ή Συγκινησιακή Πανούκλα, γραμμένο τό 1943 κι έλαφρά άναθεωρημένο άπό τόν Ίδιο τόν Ράιχ πρίν συμπεριληφθεί στήν 'Ανάλυση τοϋ Χαρακτήρα, τοποθετήθηκε στό τέλος τοΰ τρίτον τόμου τής παρούσας Ικδοσης, γιά νά γίνει κατανοητή ή όρολογία του μέσα στά πλαίσια αύτοΰ τοΰ Ιργου καί γιά νά μπορέσει 6 άναγνώστης νά παρακολουθήσει άδιιίσπαστα τήν έζέλιξη τοΰ Ράιχ άπό τήν άνάλνση τοΰ χαρακτήρα στη βιοφυσική τής όργόνης. 9

11

12 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΗ ΕΚΔΟΣΗ Ή δεύτερη ίκδοση αύτοΰ τοΰ βιβλίου (1945) έξαντλήθηκε γρήγορα καί γιά περισσότερο άπό δύο χρόνια ή ζήτηση του δέν μπορούσε νά Ικανοποιηθεί. Ό έκδοτικός μας οίκος ήταν όλότελα άπασχολημένος μέ έκδόσεις σχετικές μέ τό νεώτερο πεδίο τής όργονοβιοφυσικής (Ή Ανακάλυψη τής Όργόνης, Τόμ. II: Ή Βιοπάθεια τοΰ Καρκίνου, 1948, κλπ.). 'Επιπλέον, δίσταζα νά κυκλοφορήσω μιά νέα Ικδοση τής 'Ανάλυσης τοο Χαρακτήρα Αύτό τό βιβλίο έξακολουθεί νά χρησιμοποιεί ψυχαναλυτική όρολογία καί νά κάνει ψυχολογική περιγραφή των νευρώσεων. Στά 15 χρόνια πού πέρασαν άπό τήν κυκλοφορία τής πρώτης Εκδοσης χρειάστηκε ν' Αναμορφώσω καί νά ξαναδιατυπώσω τήν άντίληψή μας γιά τή συγκινησιακή άσθένεια. Σ' αύτό τό διάστημα σημειώθηκαν σημαντικές έξελίξεις: ό «χαρακτήρας» ίγινε Ινας δρος πού σημαίνει τήν τυπική βιοφυσική συμπεριφορά. 01 «συγκινήσεις» κατέληξαν δλο καί πιό πολύ νά σημαίνουν έκδηλώσεις μιδς άπτής βιοενέργειας, τής όργονοενέργειας τοΰ όργανισμοΰ. Σιγά-σιγά, μάθαμε νά τή χειριζόμαστε πρακτικά μ' αύτό πού τώρα πιά όνομάζεται «Ιατρική όργονοθεραπεία». Στόν πρόλογο τής δεύτερης Εκδοσης, τόνιζα δτι ή «άνάλυση χαρακτήρα» έξακολουθεί νά Ισχύα στό χώρο τής ψυχολογίας τοΰ βάθους, δπου άρχικά διαμορφώθηκε καί στήν όποία έξακολουθεί νά άνήκει. Δέν έξασι ηΰμε πιά τήν άνάλυση τοΰ 11

13 χαρακτήρα δπως περιγράφεται σέ τοΰτο τό βιβλίο. 'Ωστόσο, έζακολουθοΰμε νά χρησιμοποιούμε τή χαρακτηραναλυτική μέθοδο σέ όρισμένες καταστάσεις έζακολουθοΰμε νά προχωρούμε άπό τίς στάσεις τοΰ χαρακτήρα στά βάθη τής άνθρώπινης έμπειρίας. Μόνο πού στήν όργονοθεραπεία προχωρούμε πιά βιοενεργειακά καί δχι ψυχολογικά Γιατί, λοιπόν, νά κυκλοφορήσουμε μιά τρίτη έκδοση αύτοΰ τοΰ βιβλίου, μέ τήν άρχική του μορφή; Ό βασικός λόγος είναι δτι δέν μπορεί κανείς νά κατανοήσει εύκολα τήν όργονομία καί τήν Ιατρική όργονοθεραπεία, άν δέν ξέρει καλά τή γένεση καί τήν άνάπτυξή τους άπό τή μελέτη τής άνθρώπινης συγκινησιακής παθολογίας, δπως ήταν διαμορφωμένη πριν άπό είκοσι ή είκοσι πέντε χρόνια. Ή άνάλυση τοΰ χαρακτήρα έξακολουθεϊ νά Ισχύει καί νά προσφέρει ύπηρεσίες στήν ψυχιατρική, άλλά δέν έπαρκεϊ γιά τήν άντιμετώπιση τοΰ βιοενεργειακοϋ πυρήνα τών συγκινησιακών λειτουργιών. Είναι άπαραίτητη γιά τόν Ιατρικό όργονοθεραπευτή πού, χωρίς νά ίχει μελετήσει ψυχανάλυση, έρχεται κατευθείαν στήν όργονοβιοφυσική τής δεκαετίας τοΰ 'Ο ψυχίατρος, πού δέν Ιχει μελετήσει τίς βιοενεργειακές λειτουργίες τών συγκινήσεων, τείνει νά παραβλέπει τόν όργανισμό σάν τέτοιο καί νά μένει προσηλωμένος στήν ψυχολογία τών λέξεων καί τών συνειρμών. Δέ θά μπορέσει ν' άνακαλύψει τό βιοενεργειακό υπόβαθρο καί καταγωγή τών κάθε είδους συγκινήσεων. Ό όργονοθεραπευτής, άπό τήν άλλη μεριά, έκπωδευμένος νά βλέπει τόν άσθενή πρώτα άπ' δλα σά βιολογικό όργανισμό, μπορεί νά ξεχάσει εύκολα δτι, έκτός άπό τή μυϊκή θωράκιση, τίς σωματικές αίσθήσεις, τά όργονοτικά ρεύματα, τίς άνοργονοτικές προσβολές, τίς διαφραγματικές ή πυελικές άποφράξεις, κλπ., ύπάρχει κι iva τεράστιο πεδίο άλλων λειτουργιών, δπως ή συζυγική δυσπιστία, ol Ιδιαίτερα διαστρεβλωμένες Ιδέες γιά τίς γενετήσιες λειτουργίες στήν έφηβεία, όρισμένες κοινωνικές άνασφάλειες καί άγχη, οί άσυνείδητες προθέσεις, οi όρθολογικοί κοινωνικοί φόβοι, κλπ. "Αν καί ή «ψυχική σφαίρα» τών συγκινήσεων είναι πολύ μικρότερη άπό τή «βιοενεργειακή σφαίρα» τους &ν καί όρισμένες άσθένειες, δπως ή άρτηριακή υπέρταση, δέν μπορούν νά θεραπευτούν μέ ψυχολογικά μέσα dv καί οί συνειρμοί τής γλώσσας καί τής σκέψης δέν μπορούν νά 12

14 προχωρήσουν πιό βαθιά, πιό πέρα άπό τή φάση τής άνάπτυξης τοΰ λόγου, δηλαδή, γύρω στό δεύτερο χρόνο τής Ανθρώπινης ζωής, ή ψυχολογική πλευρά τής συγκινησιακής άσθένειας παραμένει σημαντική καί Απαραίτητη- ώστόσο, δέν είναι πιά ή κύρια πλευρά τής όργονομικής βιοψυχιατρικής. Ή τρίτη Εκδοση τής 'Ανάλυσης τοϋ Χαρακτήρα είναι σημαντικά πιό έκτεταμένη. Πρόσθεσα τό κεφάλαιο πού τιτλοφορείται Ή Συγκινησιακή Πανούκλα τό κεφάλαιο αύτό είχε δημοσιευτεί προηγούμενα σάν άρθρο στό Διεθνές Δελτίο Σεξοικονομίας καί Όργονικής Έρευνας τό Πρόσθεσα έπίσης Ινα δοκίμιο γιά τήν 'Εκφραστική Γλώσσα τοΰ Ζωντανοϋ. 'Αναφέρεται στίς βιοφυσικές συγκινησιακές έκφράσεις, κύριο πεδίο τής Ιατρικής όργονοθεραπείας. Τέλος, ή έκτεταμένη έξιστόρηση μιας περίπτωσης παρανοειδοΰς σχιζοφρένειας θά είσάγει τόν μελετητή τής άνθρώπινης φύσης στό νέο πεδίο τής βιοπαθολογίας, πού Εγινε προσιτό μόλις πρίν λίγα χρόνια, μέ τήν άνακάλνψη τής όργονοενέργειας τοΰ όργανισμοΰ (τής βιοενέργειας). Ή Εξιστόρηση αύτή θά πείσει τόν άναγνώστη δτι ή όργονοενέργεια τοΰ όργανισμοΰ είναι ή φυσική πραγματικότητα πού άντιστοιχεϊ στήν κλασική, σκέτα ψυχολογική. Εννοια τής «ψυχικής Ενέργειας». Ό παλιός δρος «φυτικοθεραπεία» άντικαταστάθηκε μέ τόν δρο «όργονοθεραπεία». Κατά τά άλλα, τό βιβλίο παραμένει Αμετάβλητο ώς πρός τή βασική δομή του. 'Αντιπροσωπεύει τό πρώτο ούσιαστικό βήμα - Εγινε άπό τό 1928 μέχρι τό άπό τήν ψυχανάλνση στή βιοενεργειακή μελέτη τών συγκινήσεων (ή βιοφυσική τής όργόνης) κι Ετσι πρέπει ν' Αντιμετωπίζεται. Ή άνακάλνψη τής Ατμοσφαιρικής (κοσμικής) όργονοενέργειας μάς Εκανε ν' άναθεωρήσουμε σέ βάθος τίς θεμελιακές καί ψυχολογικές Εννοιες. Μ' αύτό δέν άσχολούμαστε σ' αύτό τό βιβλίο, θά χρειαστεί πολύχρονη κι Επίπονη Εργασία γιά ν' Αποσαφηνίσουμε τίς κύριες Απόψεις, πού Αναπτύχθηκαν μετά τήν άνακάλνψη τής όργόνης. "Οροι δπως ή «ψυχική Ιδέα», λογουχάρη, Εμφανίζονται σήμερα Εντελώς διαφορετικά, λόγω τών Ανακαλύψεων πού Εγιναν μέ τά όργονομικά πειράματα. Αύτό, δμως, δέ θά 'πρεπε ν' Αποσπάσει τόν ψυχοθεραπευτή καί τόν όργονοθεραπευτή άπό τήν καθημερινή του Ενασχόληση μέ τούς συγκινησιακά άρρωστους 13

15 άνθρώπους. Πρός τό παρόν, ο! θεωρητικοί καί ol φιλόσοφοι τών φυσικών έπιστημών είναι aùtoi πού κύρια τούς προκαλεί ή άνακάλυψη μιδς παγκόσμιας πρωτογενούς ένέργειας: τής όργονοενέργειας Δεκέμβριος 1948 Β.Ρ. 14

16 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΔΟΣΗ Στά δώδεκα χρόνια πού μεσολάβησαν άπό τήν πρώτη Εκδοση τής 'Ανάλυσης τοο Χαρακτήρα, ή χαρακτηραναλυτική μέθοδος έζελίχθηκε σέ φυτικοθεραπεία. Παρόλα αύτά, δέν Εγιναν άλλαγές σέ τούτη τήν Εκδοση. Kai Εχουμε τό λόγο μας γι' αύτό. Ή χαρακτηραναλυτικη μέθοδος διαμορφώθηκε καί δοκιμάστηκε κλινικά άνάμεσα 1925 καί 'Εκείνη τήν έποχή, ή σεξοικονομία Εκανε τά πρώτα της βήματα. Ή άτομική καί κοινωνική σπουδαιότητα τής λειτουργίας τοΰ όργασμοΰ είχε άναγνωριστεί μόνο λίγα χρόνια πρίν. Φυσικά, αύτή ή άναγνώριση Επηρέασε σημαντικά τή θεωρία καί τήν μέθοδο τής ψυχαναλυτικής θεραπείας. Σήμερα, δπως καί πρίν άπό δώδεκα χρόνια, ή άνάλυση τοΰ χαρακτήρα βρίσκεται μέσα στά πλαίσια τής φροϋδικής ψυχανάλυσης. Μέσα σ' αύτά άκριβώς τά πλαίσια γράφτηκε τοΰτο τό βιβλίο καί άπό κει άπορρέα ή άξία του. 'Απευθυνόταν στούς σπουδαστές τής ψυχανάλυσης καί στούς Ιδιους τούς ψυχαναλυτές. Δέ θέλω νά μεταβάλλω τόν άρχικό αύτό στόχο τοΰ βιβλίου. Γι' αύτό δέν πρόσθεσα τίποτε καί δέν Εκανα καμιά άπολύτως άναθεώρηση τοΰ κειμένου. 'Ωστόσο, μέ τό πέρααμα τοΰ χρόνου, ή ψυχαναλυτική άντίληψη γιά τή δομή τοΰ Ανθρώπινου χαρακτήρα, κι Ιδιαίτερα γιά τήν παθολογικά καί θεραπευτικά τόσο σημαντική «χαρακτη ροθωράκι- 15

17 ση», δέν Επαψε νά Εξελίσσεται. Ή χαρακτηροθωράκιση είναι ή άφετηρία τής σύγχρονης βιοφυσικής τής όργόνης καί των άντίστοιχων θεραπευτικών μεθόδων, τής φυτικοθεραπείας καί τής όργονοθεραπείας, πού τά βασικά γνωρίσματά τους έκθέτοντω στόν Πρώτο Τόμο τοΰ βιβλίου μου Ή Ανακάλυψη τής Όργόνης (1942) καί σέ διάφορα δοκίμια, πού άναφέρονται είδικά στήν όργονοφυσική. Είναι ένδιαφέρον καί σημαντικό γιά κάθε ψυχίατρο νά κατανοήσει πώς τό άρχικά ψυχιατρικό πρόβλημα τής άπολίθοοσης τοΰ άνθρώπινου χαρακτήρα άνοιξε τό δρόμο γιά τή βιολογική ένέργεια καί τ (ς βι οπάθειες. Ή βιοφυσική τής όργόνης δέν άνασκεύασε τούς χαρακτηραναλυτικούς Ισχυρισμούς πού Εκτέθηκαν σ' αύτό τό βιβλίο. 'Αντίθετα, τούς θεμελίωσε στή στέρεη βάση των φυσικών Επιστημών. Τό παράρτημα αύτής τής Εκδοσης περιλαμβάνει τό τελευταίο δοκίμιο, πού παράδωσα στή Διεθνή Ψυχαναλυτική Ένωση, στό 13ο Συνέδριό της, πού Εγινε στή Λουκέρνη τό Τό δοκίμιο αύτό Αντιπροσωπεύει τή μετάβαση άπό τή φροϋδική ψυχολογία τοΰ βάθους στή βιολογία καί κατόπιν στή βιοφυσική τής όργόνης. Τά προβλήματα τής όργόνης δέν άναφέρονται σ' αύτό τό βιβλίο. 'Ωστόσο, ό Αναγνώστης πού είναι έξοικειωμένος μέ τά μεταγενέστερα' γραφτά μου δέ θά δυσκολευτεί ν' Ανακαλύψει έκεϊνα τά σημεία τοΰ κειμένου δπου ή βιοφυσική τής όργόνης άναλαμβάνει νά Επεξεργαστεί παραπέρα τά προβλήματα τής χαρακτηροδομής. Μέ τίς Υποσημειώσεις μου προσπάθησα νά τονίσω έκεϊνα τά σημεία δπου φανερώνεται ή μετάβαση άπό τήν ψυχολογία τοΰ βάθους στή βιοφυσική τής όργόνης. Ή εύθύνη γιά τήν Αποβολή τής σεξοικονομίας καί τής θεωρίας τοΰ όργασμοΰ άπό τήν Επίσημη ψυχανάλυση πέφτει στούς ώμους Εκείνων τών μελών τής ΔιεθνοΟς Ψυχαναλυτικής Ένωσης, πού εύθύνονται γιά τή διαγραφή μου. 'Αργότερα άρχισαν νά Εχουν τύψεις καί προσπάθησαν νά Εμφανίσουν τήν κατάσταση σάν νά ήμουν Εγώ αύτός πού ξέκοψα τίς θεωρίες μου άπό τήν ψυχανάλυση. 'Ωστόσο, κι αύτό είναι κάτι πού πρέπει νά 'ναι τελείως ξεκάθαρο, ή σεξοικονομία δέν προσπάθησε ποτέ ν' Απομακρυνθεί Από τίς βασικές Επιστημονικές Ανακαλύψεις τοΰ Φρόυντ. Λαθεμένες κοινωνικές σκοπιμότητες, πού Εχουν χάσει τό νόημά τους μετά 16

18 τίς κοινωνικές έπαναστάσεις τών τελευταίων δέκα χρόνων, αύτές ήταν πού έκαναν τό ψυχαναλυτικό κίνημα ν'άπομακρυνθεϊ άπό τήν σεξοικονομία. Ή σεξοικονομία δέν άνταγωνίζεται τήν ψυχανάλυση περισσότερο άπό όσο ό νόμος τής βαρύτητας τοΰ Νεύτωνα άνταγωνίζεται τό νόμο τής άρμονίας τοΰ Κέπλερ. Ή σεξοικονομία είναι ή συνέχιση τής φροϋδικής ψυχανάλυσης καί ή φυσικοεπιστημονική της θεμελίωση στή σφαίρα τής βιοφυσικής καί τής κοινωνικής σεξολογίας. Σήμερα, ή σεξοικονομία μπορεί νά διεκδικήσει τήν τιμή δτι κατόρθωσε νά όδηγήσει στήν άνακάλυψη τής βιολογικής ένέργειας, τής όργόνης, πού, διεπόμενη άπό καθορισμένους φυσικούς νόμους, άποτελεϊ τή βάση τών σεξουαλικών λειτουργιών τοΰ άνθρωπου - πού προωτοπεριγράφτηκαν άπό τόν Φρόυντ. Οί «βιοπάθειες», πού μπόρεσε νά έρευνήσει ή βιοφυσική τής όργόνης στήν όργανική σφαίρα, είναι τό άντίστοιχο τών «ψυχονευρώσεων» πού μελέτησε ό Φρόυντ στήν ψυχολογική σφαίρα. Συμπερασματικά, θά ήθελα νά πώ δχι η «άνάλυση τοΰ χαρακτήρα» έξακολουθεϊ νά Ισχύει μέσα στό θεωρητικό πλαίσιο άναφοράς τής ψυχολογίας τοΰ βάθους καί τών ψυχοθεραπευτικών μεθόδων πού τήν άφοροΰν. 'Εξακολουθεί, έπίσης, νά Ισχύει σάν άπαραίτητη βοηθητική μέθοδος στή φυτικοθεραπεία καί τήν όργονοθεραπεία. Μέ τό πέρασμα τών χρόνων, δμως, συνεχίζουμε τήν πορεία μας πρός τά μπρός: ό σεξοικονομολόγος καί φυτικοθεραπευτής είναι βασικά βιοθεραπευτής καί δχι πιά μόνο ψυχοθεραπευτής. Νέα Υόρκη Νοέμβριος 1944

19 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ 01 ψυχαναλυτικές Ερευνες γιά τόν Ανθρώπινο χαρακτήρα, τίς όποιες Εκθέτω σ' αύτό τό βιβλίο, συνδέονται μέ τά προβλήματα τής Ψυχαναλυτικής Κλινικής τής Βιέννης πού, πρίν έννιά χρόνια, προσπάθησα νά σκιαγραφήσω στή ν είσαγωγή τοΰ βιβλίου μου Der triebhafte Charakter, χωρίς, ώστόσο, νά καταφέρω νά βρω μιά Εστω καί προσωρινή λύση. "Οσοι είναι Εξοικειωμένοι μέ τήν ψυχαναλυτική Ερευνα δέ θά έκπλαγοΰν πού Επρεπε νά μεσολαβήσει μιά δεκαετία σχεδόν άνάμεσα στή διατύπαχτη τοΰ προβλήματος καί τήν μερική λύση του. "Οταν ξάφνου άνέλαβα στή ν κλινική άρκετούς παρορμητικούς ψυχοπαθείς, Αντιμετώπισα άμέσως άρκετά θεραπευτικά προβλήματα. 01 ύφιστάμενες γνώσεις γιά τήν Αποσπασματική δομή τοΰ έγώ τοΰ παρορμητικού τύπου έπαρκοΰσαν λίγοπολύ γιά τήν Αντιμετώπιση αύτών των προβλημάτων. Κι δμως, ήταν Ακόμη καί τότε δυνατό νά προβλεφτεί πώς μιά γενετική-δυναμική θεωρία τοΰ χαρακτήρα, μιά αύστηρή διάκριση άνάμεσα στό πραγματικό περιεχόμενο καί τή μορφή των άντιστάσεων, μέ τίς όποιες ή «προσωπικότητα» προσπαθεί ν' Αποτρέψει τήν Αποκάλυψη των άπωθημένων στοιχείων καί μιά θεμελιωμένη Εξέταση τής γενετικής διαφοροποίησης των διαφόρων τύπων χαρακτήρα, θά είχαν κάποια σημασία γιά τή θεωρία καί τή θεραπεία των ένστικτικά άνεσταλμένων χαρακτηρονευρώσεων, πού Εκείνη τήν Εποχή τίς 18

20 άντιπαράθετα στίς παρορμητικές χαρακτηρονευρώσεις. ΟΙ Εξηγήσεις τής θεραπευτικής μεθόδου καί ή δυναμική-οίκονομική Αντίληψη γιά τό χαρακτήρα σάν όλότητα είναι βασικά καρποί τής πλατιδς πείρας μου καί τών Αμέτρητων συζητήσεών μου στό Σεμινάριο Ψυχαναλυτικής θεραπείας τής Ψυχαναλυτικής Κλινικής τής Βιέννης. "Ήμουν Επικεφαλής αύτοΰ τοΰ σεμινάριου γιά Εξι χρόνια, όπότε κι Ετυχε νά συνεργαστώ Ενεργητικά μέ όρισμένους Ενθουσιώδεις νεαρούς συναδέλφους. 'Ακόμη καί τώρα, δμως, πρέπει νά προειδοποιήσω τόν άναγνώστη νά μήν περιμένει οΰτε πλήρη διασαφήνιση τών Αναφερόμενων προβλημάτων, οΰτε καί τήν πλήρη Επίλυσή τους. Σήμερα, δποις καί πρίν Εννιά χρόνια, Απέχουμε πολύ Από μιά περιεκτική, συστηματική ψυχαναλυτική χαρακτηρολογία Κι δμως, παρόλη τήν Απαραίτητη μετριοφροσύνη, πιστεύω δτι τοΰτο τό Εργο δέν είναι μικρή συμβολή σ' αύτόν τό στόχο. Τά κεφάλαια πού άναφέρονται στήν τεχνική γράφτηκαν τό χειμώνα τοΰ καί ή έγκυρότητά τους μπόρεσε νά Επαληθευτεί γιά μιά περίοδο τεσσάρων χρόνων. Δέν Εγιναν βασικές άλλαγές. Τά κεφάλαια πού άφοροΰν τή θεωρία, μέχρι τό Κεφάλαιο III (Μέρος II), είναι διευρυμένα καί κατά Ενα μέρος άναθεωρημένα δοκίμιά μου, πού δημοσιεύτηκαν παλιότερα στό Internationalen Zeitschrift Für Psychoanalyse. Γιά πολλούς λόγους, άνάμεσά τους κι ή Ελλειψη χρόνου, δέ μπορούσα νά Ικανοποιήσω τίς Επιθυμίες τών συνεργατών μου, πού ήθελαν νά γράψω Ενα βιβλίο πού ν' Ασχολείται μέ δλες τίς φάσεις τής ψυχαναλυτικής τεχνικής. Γι' αύτό χρειάστηκε νά περιοριστώ, σέ μιά περιγραφή καί τεκμηρίωση τών Αρχών τής τεχνικής, πού Απορρέουν Από τήν Ανάλυση τοΰ χαρακτήρα. 'Επιπλέον, ή ψυχαναλυτική τεχνική δέν μαθαίνεται Από τά βιβλία - ή πρακτική της Εφαρμογή είναι Ιδιαίτερα περίπλοκη γιά νά χωρέσει στίς σελίδες τους. 'Εξοικειώνεται κανείς μαζί της μόνο μέ τήν όλοκληρωμένη μελέτη περιπτώσεων Ασθενών σέ σεμινάρια καί Ελεγχόμενες συνεδρίες. 'Ωστόσο, θά πρέπει ν' Ασχοληθούμε πιό λεπτομερειακά μέ μιά σοβαρή κριτική, πού άπό πρώτη άποψη χρειάζεται μελέτη καί Αμφισβητεί τήν άναγκαιότητα τής προσπάθειας καί τής δαπάνης γι' αύτή τήν Εκδοση. Ή κριτική αύτή είναι ή Εξής: μήπως αύτή ή 19

21 έκδοση άποτελεϊ έξωφρενική καί μονόπλευρη Υπερτίμηση τής άτομικής ψυχοθεραπείας καί χαρακτηρολογίας; Σέ μιά μεγάλη πόλη, σάν τό Βερολίνο, Υπάρχουν ίκατομμύρια νευρωτικοί άνθρωποι, άνθρωποι πού ή ψυχική τους δομή καί ή Ικανότητά τους γιά έργασία καί ηδονή ίχουν διαταραχθεί σοβαρά κάθε ώρα πού περνάει, κάθε μέρα, προκαλούνται χιλιάδες καινούργιες νευρώσεις άπό τήν οίκογενειακή διαπαιδαγώγηση καί τίς κοινωνικές συνθήκες. Μέ βάση τήν τωρινή έλλειψη ένδιαφέροντος γι' αύτά τά θέματα. Υπάρχει λόγος νά τυπώνεται ύλικό γιά τήν άτομική ψυχαναλυτική τεχνική, γιά τίς σχέσεις άνάμεσα στίς διάφορες ψυχικές δομές, γιά τή δυναμική τοΰ χαρακτήρα καί παρόμοια ζητήματα; Καί τό έρώτημα αύτό τίθεται όλοένα καί περισσότερο, μέ βάση τό γεγονός δτι δέν έχω νά προσφέρω καμιά άμεσα έφαρμόσιμη συμβουλή γιά τή μαζική θεραπεία των νευρώσεων, γιά σύντομη, συγκεκριμένη καί άμεσα άποτελεσματική θεραπεία. Γιά μεγάλο διάστημα δέν μπορούσα ούτε κι έγώ νά κλονίσω τήν Ισχυρή έντύπωση πού προκαλούσε μιά τέτοια άντίρρηση. Τελικά, διαπίστωσα πώς πρόκειται γιά καθαρά κοντόφθαλμη άποψη - άκόμα χειρότερη κι άπό τή μονομανία τής έποχής μας σχετικά μέ τήν άτομική ψυχοθεραπεία. Άπό κοινωνική άποψη, ή θέση τής άτομικής ψυχοθεραπείας είναι άπελπιστική. θά μπορούσε μάλιστα νά θεωρηθεί χαρακτηριστικό διαλεκτικό τέχνασμα τό γεγονός δτι αύτή άκριβώς ή γνώση, δηλαδή τό δτι ο! νευρώσεις παράγονται κοινωνικά σέ μαζική κλίμακα, όδήγησε σέ μιά άκόμη πιό όλοκληρωμένη, άκόμα πιό έντατική ένασχόληση μέ τά προβλήματα τής άτομικής θεραπείας. Προσπάθησα ν' άποδείξω πώς οί νευρώσεις είναι συνέπεια τής άτμόσφαιρας τοΰ σπιτιού, πού παραμένει πατριαρχική καί σεξουαλικά καταπιεστική πώς ή μόνη προληπτική πρακτική, πού άξίζει σοβαρότερη σκέψη, δέ γίνεται νά έφαρμοστεϊ στήν πράξη,. γιατί δέν Υπάρχει καμιά άπαραίτητη προϋπόθεση στό υφιστάμενο κοινωνικό σύστημα πώς μόνο μιά βαθύτατη άνατροπή τών κοινωνικών θεσμών καί Ιδεολογιών, άνατροπή πού θά έξαρτηθεΐ άπό τήν έκβαση τών πολιτικών άγώνων τοΰ αιώνα μας, θά δημιουργήσει τίς προϋποθέσεις γιά τήν Εκτεταμένη πρόληψη τών νευρώσεων. 'Επομένως, γίνεται σαφές πώς ή πρόληψη τών νευρώσεων είναι ούτοπική δσο δέν έχει γίνει καμιά θεωρητική προεργα- 20

22 σία μέ λίγα λόγια, πώς ή μελέτη τών δυναμικών καί οίκονομικών συνθηκών τών άνθρώπινων δομών είναι ή σημαντικότερη προϋπόθεση της. Άλλά τί σχέση έχει αύτό μέ τήν τεχνική τής άτομικής θεραπείας; Γιά νά μελετηθούν οί άνθρώπινες δομές μέ τρόπο πού νά σημαίνει κάτι γιά τήν πρόληψη τών νευρώσεων, είναι καταρχήν άναγκαΐο νά τελειοποιήσουμε τήν άναλυτική μας τεχνική. Σ' αύτό τό βιβλίο θ' άποδείξουμε σέ ποιό βαθμό οί ύφιστάμενες τεχνικές μας γνα>σεις δέν μπορούν νά πραγματοποιήσουν αύτό τό στόχο. 'Επομένως, τό κύριο ένδιαφέρον τής ψυχοθεραπείας, στό βαθμό πού θέλει νά προετοιμαστεί γιά τά μελλοντικά καθήκοντα τής πρόληψης τών νευρώσεων, πρέπει νά 'ναι ή δημιουργία μιας θεωρίας γιά τήν τεχνική καί τή θεραπεία, πού νά βασίζεται στίς δυναμικές καί οίκονομικές διεργασία; τοΰ ψυχικού μηχανισμού. Πρώτα άπ' δλα, χρειαζόμαστε θεραπευτές πού νά ξέρουν γιατί μπορούν νά έπιφέρουν μιάν άλλαγή σέ μιά δομή ή πού νά μπορούν νά έξηγήσουν σέ τί άπέτυχαν. "Οταν άναλαμβάνουμε νά καταπολεμήσουμε μιά έπιδημία σέ όποιονδήποτε άλλο κλάδο τής Ιατρικής, χρησιμοποιούμε τίς καλύτερες άπό τίς διαθέσιμες μεθόδους γιά νά διερευνήσουμε καί νά κατανοήσουμε τυπικές μεμονωμένες περιπτώσεις αύτής τής έπιδημίας, ώστε μετά νά μπορέσουμε νά δώσουμε συμβουλές γιά τήν κοινωνική ύγιεινή. 'Ασχολούμαστε, λοιπόν, μέ τήν τεχνική τής άτομικής ψυχανάλυσης δχι γιατί έχουμε τόσο μεγάλο σέβας γιά τήν άτομική θεραπεία, άλλά γιατί, χωρίς μιά καλή τεχνική, δέν μπορούμε ν* άποκτήσουμε τίς γνώσεις πού χρειαζόμαστε γιά τόν πιό σημαντικό στόχο τής έρευνας πού άφορα τήν άνθρώπινη δομή. Υπάρχει κι ένας άλλος παράγοντας πού άποτελεΐ τό γενικό ύπόβαθρο τών άκόλουθων κλινικών έρευνών. 'Αντίθετα άπό τους άλλους κλάδους τής Ιατρικής έπιστήμης, δέν άαχολούμαστε μέ μικρόβια ή δγκους, άλλά μέ τίς άνθρώπινες άντιδράσεις καί τίς ψυχικές άσθένειες. Γέννημα τής Ιατρικής έπιστήμης, ή ψυχανάλυση άναπτύχθηκε πολύ πιό πέρα άπ' αύτήν. "Αν, δπως έλεγε κάποιος, ό άνθρωπος γράφει τήν Ιδια του τήν Ιστορία, έξαρτώμενος άπό συγκεκριμένες οίκονομικές συνθήκες καί προϋποθέσεις Λν ή ύλιστική 1 άντίληψη τής Ιστορίας ξεκινάει δντως άπό τή βασική Ι.Ύκοσημ. 1945: Σήμερα θά λέγαμε «λειτουργική» αντίληψη. 21

23 προϋπόθεση τής κοινωνιολογίας, τή φυσική καί ψυχική όργάνωση τοΰ άνθρωπου, τότε είναι σαφές δτι, σ' ίνα συγκεκριμένο σημείο, ή Ερευνά μας Αποκτά καθοριστική κοινωνιολογική σημασία. Μελετοΰμζ τίς ψυχικές δομές, τήν οίκονομία τους καί τή δυναμική τους. Ή πιό σημαντική παραγωγική δύναμη, ή παραγοτγική δύναμη πού όνομάζεται Εργατική δύναμη. Εξαρτάται άπό τήν ψυχική δομή τοΰ άνθρωπου. Τόσο δ λεγόμενος «ϋποκειμενικός παράγοντας» τής Ιστορίας, δσο καί ή παραγωγική δύναμη, ή Εργατική δύναμη, δέν μπορούν νά γίνουν κατανοητές χωρίς μιά φυσικοεπιστημονική ψυχολογία Αυτό άπαιτεΐ τήν άπομάκρυνσή μας άπό τίς ψυχαναλυτικές Εκείνες άντιλήψεις, πού Εξηγούν τόν πολιτισμό καί τήν Ιστορία τής Ανθρώπινης κοινωνίας μέ βάση τίς Ενορμήσεις, άντί νά καταλαβαίνουν δτι σίγουρα οί κοινωνικές συνθήκες Εχουν πρώτα Επηρεάσει καί άλλάξει τίς Ανθρώπινες Ανάγκες, πρίν αύτές οί μετασχηματισμένες άνάγκες κι Ενορμήσεις μπορέσουν ν' άρχίσουν νά Ενεργούν σάν Ιστορικοί παράγοντες. 01 διασημότεροι άπό τούς σημερινούς χαρακτηρολόγους προσπαθούν νά κατανοήσουν τόν κόσμο μέ βάση τίς «Αξίες» καί τό «χαρακτήρα», άντί τό Αντίθετο: νά Εξαγάγουν τό χαρακτήρα καί τίς Αξιολογήσεις άπό τήν κοινωνική διαδικασία. Στήν εύρύτερη προοπτική τοΰ προβλήματος, πού ΑφορΑ τήν κοινωνιολογική λειτουργία τής διαμόρφωσης τοΰ χαρακτήρα, πρέπει νά συγκεντρώσουμε τήν προσοχή μας στό δυσνόητο γιά πολλούς, Αν καί πασίγνωστο γεγονός δτι όρισμένες τυπικές Ανθρώπινες δομές Ενδημούν σ' όρισμένες κοινωνικές όργανώσεις. Ή, μ' Αλλα λόγια, κάθε κοινωνική όργάνωση παράγει Εκείνες τίς χαρακτηροδομές πού χρειάζεται γιά τήν ΰπαρξή της. Στήν ταξική κοινωνία, ή ύπάρχουσα άρχουσα τάξη Εξασφαλίζει τή θέση της, μέ τή βοήθεια τής Εκπαίδευσης καί τοΰ θεσμού τής οικογένειας, κάνοντας τήν Ιδεολογία της Αρχουσα Ιδεολογία γιά δλα τά μέλη τής κοινωνίας. 'Ωστόσο, αύτό δέν είναι θέμα μόνο Εμφύτευσης τής Ιδεολογίας σ' δλα τά μέλη τής κοινωνίας. Δέν πρόκειται γιά Ενα άπλό ζήτημα προπαγάνδισης στάσεων καί γνωμών, άλλά γιά μιά διαδικασία, πού λειτουργεί σέ κάθε νέα γενιά μιάς δεδομένης κοινωνίας - διαδικασία πού Αποσκοπεί στή μεταβολή καί διάπλαση ψυχικών δομών (πράγμα πού Ισχύει γιά δλα τά στρώματα τοΰ 22

24 πληθυσμού) πού νά είναι σύμφωνες μέ τήν κοινωνική τάξη πραγμάτων. Επομένως, ή φυσικοεπιστημονική ψυχολογία καί χαρακτηρολογία Εχουν σαφώς προσδιορισμένα καθήκοντα: πρέπει νά κατανοήσουν καλά τούς τρόπους καί τούς μηχανισμούς, μέ τούς όποίους ή κοινωνική όντότητα τοΰ άνθρώπου μεταμορφώνεται σέ ψυχική δομή καί. Επομένως, σέ Ιδεολογία. Ή κοινωνική παραγωγή τών Ιδεολογιών πρέπει, λοιπόν, νά διαχωριστεί άπό τήν άναπΰφαγωγή αότών τών Ιδεολογιών μέσα στούς Ανθρώπους μιδς δοσμένης κοινωνίας. Ένώ ή διερεύνηση τής πρώτης άφορά τήν κοινωνιολογία καί τήν οίκονομική Επιστήμη, ή διερεύνηση τής δεύτερης είναι Εργο τής ψυχανάλυσης. Αύτή πρέπει νά μελετήσει δχι μόνο πώς ή άμεση ύλική ΰπαρξη τοΰ άνθρώπου (διατροφή, στέγαση, ένδυση, Εργασιακή διαδικασία, δηλαδή, δ τρόπος ζωής καί δ τρόπος μέ τόν όποιο Ικανοποιούνται ο! άνάγκες) άλλά καί πώς τό άποκαλούμενο κοινωνικό Εποικοδόμημα (ήθική, νόμοι καί θεσμοί) Επηρεάζουν τήν Ενστικτική συσκευή. Πρέπει νά καθορίσει μέ τήν μεγαλύτερη δυνατή πληρότητα τούς μυριάδες Ενδιάμεσους κρίκους τοΰ μετασχηματισμού τής «ύλικής βάσης» σε «Ιδεολογικό Εποικοδόμημα». Δέν μπορεί νά είναι άδιάφορο γιά τήν κοινωνιολογία τό dv καί σέ ποιό βαθμό Εκπληρώνει αύτό τό καθήκον ή ψυχολογία, γιατί ό άνθρωπος είναι, πάνω άπ' δλα, τό άντικε(μενο τών άναγκών του καί τής κοινωνικής όργάνωσης, πού ρυθμίζει τήν Ικανοποίηση τών άναγκών του μέ τόν ίνα ή τόν άλλο τρόπο. Όντας τό άντικείμενο τών άναγκών του, δμως, ό άνθρωπος είναι Επίσης καί ταυτόχρονα τό Αντικείμενο τής Ιστορίας καί τής κοινωνικής διαδικασίας, πού «τίς διαμορφώνει αύτός ό Ίδιος», δχι βέβαια δπως θά ήθελε, άλλά μέ συγκεκριμένες οίκονομικές καί πολιτιστικές προϋποθέσεις, πού καθορίζουν τό περιεχόμενο καί τήν Εκβαση τής άνθρώπινης δράσης. Άπό τότε πού ή κοινωνία διαιρέθηκε σέ κείνους πού κατέχουν τά μέσα παραγωγής καί σέ κείνους πού κατέχουν τό Εμπόρευμα «Εργασιακή δύναμη», κάθε κοινωνική τάξη πραγμάτων Εχει Εγκαθιδρυθεί άπό τούς πρώτους - είτε, τό λιγότερο, άνεξάρτητα άπό τή θέληση καί τή σκέψη τών δεύτερων καί, στήν πραγματικότητα, συνήθως ένάντια στή θέλησή τους. 'Ωστόσο, ατό μέτρο πού αύτή ή κοινωνική τάξη πραγμάτων άρχίζει νά διαπλάθει τ/ς ψυχικές δομές 23

25 δλων τών μελών τής κοινωνίας, άναπαράγεται μέσα στούς Ανθρώπους. Καί στό μέτρο πού αύτό γίνεται μέ τή χρησιμοποίηση καί τόν μετασχηματισμό τής ένστικτικής συσκευής, πού διέπεται άπό τίς λιμπιντικές Ανάγκες, έμπεδώνεται α' αύτή ν. Άπό τότε πού άρχισε ή Ιδιωτική Ιδιοκτησία στά μέσα παραγωγής, τό πρώτο καί σημαντικότερο όργανο γιά τήν Αναπαραγωγή τής κοινωνικής τάξης πραγμάτων ήταν ή πατριαρχική οίκογένεια, πού έπιβάλλει στά παιδιά της τά χαρακτηρολογικά θεμέλια γιά τόν συνακόλουθο έπηρεασμό τους άπό τήν έξουσιαστική τάξη πραγμάτων. 'Ενώ, άπό τήν άλλη πλευρά, ή οίκογένεια Αποτελεί τό πρωτογενές όργανο Αναπαραγωγής τών χαρακτηροδομών, ή γνώση τοΰ ρόλου τής σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης στό έκπαιδευτικό σύστημα σά σύνολο μας διδάσκει δτι, πάνω άπ' δλα, λιμπιντικά Ενδιαφέροντα καί Ενέργειες είναι αύτά πού χρησιμοποιούνται γιά τήν Εμπέδωση τής έξουσιαστικής κοινωνικής τάξης πραγμάτων. 'Επομένως, ο! χαρακτηροδομές τών άνθρώπων μιας δεδομένης Εποχής ή Ενός δεδομένου κοινωνικού συστήματος δέν Αντανακλούν άπλά καί μόνο αύτό τό σύστημα. Κατά τρόπο πολύ πιό σημαντικό, άντιπροσωπεύουν τήν έμπέδωσή του. Στή διάρκεια μιάς Ερευνας γιά τή μεταβολή τής σεξουαλικής ήθικής κατά τή μετάβαση άπό τήν μητριαρχία στήν πατριαρχία 2, μπόρεσα ν' Αποδείξω δτι αύτή ή Εμπέδωση, μέσα άπό τήν προσαρμογή τών χαρακτηροδομών τών Ανθρώπων στή νέα κοινωνική τάξη πραγμάτων, άποτελεϊ τή συντηρητική φύση τής λεγόμενης «παράδοσης». Σ' αύτή τήν έμπέδωση τής κοινωνικής τάξης πραγμάτων στή χαρακτηροδομή βρίσκουμε τήν Εξήγηση τής άνοχής, πού δείχνουν τά καταπιεσμένα στρώματα τοΰ πληθυσμού Απέναντι στήν κυριαρχία μιας άνώτερης κοινωνικής τάξης, πού κατέχει τά μέσα παραγωγής - άνοχή πού όρισμένες φορές φτάνει νά Επικυρώνει τήν Ιδια τήν Εξουσιαστική καταπίεση, μέ τίμημα τά Ίδια τους τά συμφέροντα. Αύτό γίνεται Ακόμη πιό φανερό στόν τομέα τής σεξουαλικής καταπίεσης Απ' δ,τι στόν τομέα τής ύλικής καί πολιτιστικής Ικανοποίησης τών Αναγκών. Κι δμως. Ακριβούς στό σχηματισμό τής λιμπιντικής δομής, μπορούμε νά διαπιστώσουμε δτι, ταυτόχρο- 2. «Είσβολή τής Καταναγκαστικής Σεξουαλικής Ήθικής». 24

26 να μέ τήν έμπέόωση μιας κοινωνικής τάξης πραγμάτων, πού άπόλυτα ή μερικά έμποδίζει τήν Ικανοποίηση τών άναγκών τοΰ άτόμου, άρχίζουν ν' άναπτύσσονται κι οί ψυχικές προϋποθέσεις, πού υπονομεύουν αύτή τήν έμπέόωση στή χαρακτηροδομή. Μέ τό πέρασμα τοΰ χρόνου, άναδύεται μιά όλοένα διευρυνόμενη διάσταση άνάμεσα στήν καταναγκαστική άπάρνηση καί στήν αύξανόμενη πίεση άπό τίς άνάγκες τοΰ άτόμου. Ή διάσταση αύτή συμβαδίζει μέ τήν άνάπτυξη τής κοινωνικής διαδικασίας καί λειτουργεί άποσυνθετικά πάνω στήν «παράδοση» άποτελεΐ τόν ψυχολογικό πυρήνα γιά τή διαμόρφωση τών ψυχικών στάσεων πού υπονομεύουν αύτή τήν έμπέδωση. θά ήταν λάθος νά έξισώσουμε τό συντηρητικό στοιχείο τής χαρακτηροδομής τών άντρών καί γυναικών τής κοινωνίας μας μέ τόν έπιδιαιτητή πού όνομάζουμε «υπερεγώ». Ένώ, όπωσδήποτε, είναι άληθινό πώς οί ήθικολογικοί κανόνες τοΰ άτόμου άντλοΰν τήν ΰπαρξή τους άπό συγκεκριμένες άπαγορεύσεις τής κοινωνίας, τήν όποία έκπροσωποΰν στή ζωή κύρια οί γονείς, είναι έξίσου άληθινό πώς οί πρώτες άλλαγές στό έγώ καί τά ένστικτα, άλλαγές πού γίνονται στή διάρκεια τών πιό πρώιμων άπογοητεύσεων καί ταυτίσεων, πολύ πρίν σχηματιστεί τό ύπερεγώ, ύπαγορεύονται άπό τήν οίκονομική δομή τής κοινωνίας καί άποτελοΰν τίς άρχικές Αναπαραγωγές καί έμπεδώσεις τοΰ κοινωνικού συστήματος, μέ τόν Ίδιο τρόπο πού άρχίζουν ν' άναπτύσσονται καί οί πρώτες άντιφάσεις. ("Αν ίνα παιδί διαμορφώνει πρωκτικό χαρακτήρα, θά δημιουργήσει σίγουρα καί τήν άντίστοιχη ξεροκεφαλιά καί πείσμα). Τό ύπερεγώ άποκτά τήν είδική σημασία του γι' αύτή τήν έμπέδωση, έπειδή τό Ίδιο συγκεντρώνεται στό ν πυρήνα πού περιβάλλει τίς αίμομικτικές γενετήσιες άπαιτήσεις τοΰ παιδιοΰ έδώ άκριβώς δεσμεύονται οί καλύτερες ένέργειες καί προσδιορίζεται ό σχηματισμός τοΰ χαρακτήρα Ή έξάρτηση τής διαμόρφωσης τοΰ χαρακτήρα άπό τήν ίστορικοοικονομική κατάσταση, μέσα στήν όποία συντελείται, παρουσιάζεται μέ μεγαλύτερη σαφήνεια στίς άλλαγές, πού έμφανίζονται στά μέλη τών πρωτόγονων κοινωνιών, άπό τή στιγμή πού δέχονται τήν έπιρροή μιδς ξένης οίκονομίας ή- κάποιου ξένου πολιτισμού, ή άπό τή στιγμή πού άρχίζουν νά άναπτύσσουν άπό μόνα τους μιά 25

27 καινούργια τάξη πραγμάτων. Άπό τίς μελέτες τοΰ Μαλινόφσκι βγαίνει τό συμπέρασμα δτι οί χαρακτηρολογικές διαφορές μεταβάλλονται σχετικά γρήγορα στήν Ιδια περιοχή δταν ύφίσταται μεταβολές ή κοινωνική δομή. Λογουχάρη, διαπίστωσε δτι οί Ιθαγενείς των νησιών (Νότια θάλασσα) ήταν δύσπιστοι, ντροπαλοί καί Εχθρικοί, σέ σύγκριση μέ τούς γείτονές τους Τροβριανούς, τούς δποίους βρήκε άπλούς, ειλικρινείς καί άνοιχτούς. 01 πρώτοι ζούσαν ήδη σέ πατριαρχικό κοινωνικό σύστημα μέ αύστηρά οίκογενειακά καί σεξουαλικά ήθη, ένώ οί δεύτεροι Απολάμβαναν άκόμα σέ μεγάλο βαθμό τήν Ελευθερία τής μητριαρχίας. 01 διαπιστώσιες αύτές Επιβεβαιώνουν τήν άντίληψη, πού διατυπώθηκε στήν Ψαχαναλυτική Κλινική τής Βιέννης καί άναπτύχθηκε άλλοΰ, 3 δτι ή κοινωνική καί οίκονομική δομή μιάς κοινωνίας Επιβάλλεται στή διαμόρφωση τοΰ χαρακτήρα τών μελών της μέ Εμμεσο, Ιδιαίτερα περίπλοκο, πλάγιο τρόπο. Ή κοινωνικοοικονομική δομή μιάς κοινωνίας ύπαγορεύει συγκεκριμένους τρόπους οίκογενειακής ζωής, άλλά αύτοί οί τρόποι δέν προϋποθέτουν μόνο συγκεκριμένες μορφές σεξουαλικότηταςτίς παράγουν κιόλας, στό μέτρο πού Επηρεάζουν τήν Ενστικτική ζωή τοΰ παιδιού καί τοΰ Εφήβου, άπό τήν όποία πηγάζουν άλλαγμένες στάσεις καί τρόποι Αντίδρασης. Σ' αύτό τό σημείο μποροΰμε νά Επεκτείνουμε τήν προηγούμενη διατύπωσή μας γιά τήν Αναπαραγωγή καί Εμπέδωση τοΰ κοινωνικού συστήματος καί νά πούμε: ή χαρακτηροδομή είναι ή συμπυκνωμένη κοινωνιολογική διαδικασία μιάς δεδομένης έποχής. Οί Ιδεολογίες μιάς κοινωνίας μπορούν νά γίνουν ύλική δύναμη μόνο Αν μεταβάλλουν πραγματικά τίς χαρακτηροδομές τών μελών της. 'Επομένως, ή Ερευνα γιά τή χαρακτηροδομή δέν παρουσιάζει μόνο κλινικό ΕνδιαφΕρον. Μπορεί ν' Αποκαλύψει ούσιαστικα στοιχεία Αν στραφούμε, στό Ερώτημα, γιατί οί Ιδεολογίες ύφίστανται Επαναστατικές μεταβολές μέ ρυθμό πολύ βραδύτερο Απ' δ,τι ή κοινωνικοοικονομική βάση - δηλαδή, γιατί δ Ανθρωπος ύστερεΐ συνήθως σέ σχέση μ' αύτό πού παράγει καί μ' αύτό πού πρέπει καί μπορεί νά τόν μεταβάλλει. 'Εκτός άπό 3. «Ή ΕΙσβολή τής Καταναγκαστικής Σεξουαλικής Ηθικής» κα( «Διαλεκτικός 'Υλισμός κα( Ψυχανάλυση» (δημοσιεύτηκε στό «Κάτω άπό τή Σημα(α τοο Μαρξισμού», 1929). 26

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 6: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες. Θεματική Ενότητα 6: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Θεματική Ενότητα 6: Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV Θεματική Ενότητα 6 Στόχοι: Η εισαγωγή των φοιτητών στις κλινικές καταβολές της ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Μια σύνοψη του Βιβλίου (ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ): Η πλειοψηφία θεωρεί πως η Νόηση είναι μια διεργασία που συμβαίνει στον ανθρώπινο εγκέφαλο.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1

Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Η ΝΟΗΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ: Η Σχετικότητα και ο Χρονισμός της Πληροφορίας Σελ. 1 Μια σύνοψη του Βιβλίου (ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ): Η πλειοψηφία θεωρεί ότι η Νόηση είναι μια διεργασία που συμβαίνει στο ανθρώπινο εγκέφαλο.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ψυχολογία με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες

Εισαγωγή στην Ψυχολογία με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στην Ψυχολογία με έμφαση στις γνωστικές λειτουργίες Σχολές σκέψης στην ψυχολογία: IV Διδάσκουσα: Επίκ. Καθ. Γεωργία Α. Παπαντωνίου Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί Ορισμοί Ηγεσία είναι η διαδικασία με την οποία ένα άτομο επηρεάζει άλλα άτομα για την επίτευξη επιθυμητών στόχων. Σε μια επιχείρηση, η διαδικασία της ηγεσίας υλοποιείται από ένα στέλεχος που κατευθύνει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχωτικές διαταραχές και θεραπευτική αντιμετώπιση - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Σάββατο, 10 Ιούλιος :29

Ψυχωτικές διαταραχές και θεραπευτική αντιμετώπιση - Ο Δρόμος για την Θεραπεία Σάββατο, 10 Ιούλιος :29 Γράφει: Νικόλαος Βακόνδιος, Ψυχολόγος Η λέξη «ψύχωση» είναι μία λέξη η οποία χρησιμοποιείται υπερβολικά συχνά από τον κόσμο με λάθος νόημα και περιεχόμενο. Στο κείμενο αυτό, γίνεται μία προσπάθεια να δοθεί

Διαβάστε περισσότερα

Eισαγωγή. H μεγαλύτερη ανακάλυψη της γενιάς μου είναι το γεγονός ότι ένας άνθρωπος μπορεί να αλλάξει τη ζωή του αλλάζοντας τη συμπεριφορά του.

Eισαγωγή. H μεγαλύτερη ανακάλυψη της γενιάς μου είναι το γεγονός ότι ένας άνθρωπος μπορεί να αλλάξει τη ζωή του αλλάζοντας τη συμπεριφορά του. Eισαγωγή H μεγαλύτερη ανακάλυψη της γενιάς μου είναι το γεγονός ότι ένας άνθρωπος μπορεί να αλλάξει τη ζωή του αλλάζοντας τη συμπεριφορά του. Oυίλιαμ Tζέϊμς Όποτε βρισκόμαστε αντιμέτωποι με άσχημα νέα,

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΑΠΟΔΕΛΤΙΩΣΗ Ημερομηνία 10/3/2016 Μέσο Συντάκτης Link http://www.in.gr Τζωρτζίνα Ντούτση http://www.in.gr/entertainment/book/interviews/article/?aid=1500064083 Νικόλ Μαντζικοπούλου: Το μυστικό για την επιτυχία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία

Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Ελευθερία Μαντέλου Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια Η συστημική προσέγγιση στην ψυχοθεραπεία Τα τελευταία χρόνια, οι ειδικοί της οικογενειακής θεραπείας παροτρύνουν τους θεραπευτές του κλάδου να χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Θετική Ψυχολογία Καρακασίδου Ειρήνη, MSc Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Εισαγωγή Θετική-Αρνητική Ψυχολογία Στόχοι της Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη).

ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). ΚΕΙΜΕΝΑ ΓΙΑ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ (αποσπάσματα από το βιβλίο του Έριχ Φρομ «η τέχνη της αγάπης», Εκδόσεις Μπουκουμάνη). 1. Σ ένα πολιτισμό όπου επικρατεί το εμπορικό πνεύμα και η

Διαβάστε περισσότερα

MAΘΗΜΑ 4-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 1

MAΘΗΜΑ 4-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 1 MAΘΗΜΑ 4-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 1 ΔΟΜΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η ψυχοδυναμική προσέγγιση Η συμπεριφορική προσέγγιση P S Y 2 0 5 - M Α Θ Η Μ Α 4 Ο 2 ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΡΕΥΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΧΘΗΚΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΑΒΒΑΔΙΑ Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας 29.05.2015 Ερωτήματα που μας απασχολούν Τι κάνουμε όταν αμφιβάλλουμε για το αν θα τα καταφέρουμε να κρατήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ

ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ ΥΠΑΡΞΗ ΚΑΙ ΑΝΥΠΑΡΞΙΑ Την έρευνα για τη φύση του την αρχίζει ο άνθρωπος θέτοντας στον εαυτό του την ερώτηση: «Ποιός είμαι; Τι είμαι;» Στην πορεία της αναζήτησης για την απάντηση, η ερώτηση διαφοροποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση

Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Το Αρνητικό στην Ψυχανάλυση Εργασία στο πλαίσιο του Προγράμματος «Εισαγωγική Εκπαίδευση στην Ψυχαναλυτική Πράξη» ΕΠΕΚΕΙΝΑ Επιμέλεια: Αφροδίτη Στυλιαρά ψυχολόγος - Αγγελική Καραγιάννη ψυχολόγος. Εποπτεία:

Διαβάστε περισσότερα

Πως ο Νους Χειρίζεται το Φόβο

Πως ο Νους Χειρίζεται το Φόβο Πως ο Νους Χειρίζεται το Φόβο Σύμφωνα με δύο σχετικά πρόσφατες έρευνες, οι μνήμες φόβου και τρόμου διαφέρουν σημαντικά από τις συνηθισμένες μνήμες. Οι διαφορές αυτές δεν συνίστανται μόνο στις εμφανείς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής.

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Arist Von Schlippe, Jochen Schweitzer επιµέλεια: Βιργινία Ιωαννίδου µετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

Το Αληθινό, το Όμορφο και η απόλυτη σχέση τους με την Νοημοσύνη και τη Δημιουργία Σελ.1

Το Αληθινό, το Όμορφο και η απόλυτη σχέση τους με την Νοημοσύνη και τη Δημιουργία Σελ.1 Το Αληθινό, το Όμορφο και η απόλυτη σχέση τους με την Νοημοσύνη και τη Δημιουργία Σελ.1 (ΕΠΙΦΥΛΛΙΔΑ - ΟΠΙΣΘΟΦΥΛΛΟ) Μια σύνοψη: Κατανοώντας ορισμένες λέξεις και έννοιες προκύπτει μια ανυπολόγιστη αξία διαμορφώνεται

Διαβάστε περισσότερα

Η περίπτωση έφηβης, 16 χρονών, με άγχος υγείας

Η περίπτωση έφηβης, 16 χρονών, με άγχος υγείας Η περίπτωση έφηβης, 16 χρονών, με άγχος υγείας Το κρίσιμο ζήτημα της εμπιστευτικότητας και της τήρησης του απορρήτου στη θεραπεία εφήβων Ευτυχία Αργαλιά, Ψυχολόγος, MSc Κλινικής Ψυχολογίας Επόπτρια: Δρ

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας

Ηγεσία και Διοικηση. Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας Ηγεσία και Διοικηση Αποτελεσματική Ηγεσία στο Χώρο της Εργασίας 1. Η έννοια της αποτελεσματικής ηγεσίας Είναι σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε πως η έννοια της ηγεσίας δεν είναι ταυτόσημη με τις έννοιες της

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 123 127, έκδοση 2014 : σελίδες 118 122 ) 3.3 ιεύθυνση 3.3.1 Ηγεσία Βασικές έννοιες Οι επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΠΟ ΨΥΧΩΣΙΚΟ ΑΣΘΕΝΗ. Επιµέλεια:Τσακανίκα Μαρία Καρυπίδου Ελίνα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΠΟ ΨΥΧΩΣΙΚΟ ΑΣΘΕΝΗ. Επιµέλεια:Τσακανίκα Μαρία Καρυπίδου Ελίνα ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΑΠΟ ΨΥΧΩΣΙΚΟ ΑΣΘΕΝΗ Επιµέλεια:Τσακανίκα Μαρία Καρυπίδου Ελίνα ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Ψυχική Υγεία είναι η αρµονική λειτουργία της ψυχοσωµατικής ενότητας της

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΞΥ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

ΜΕΤΑΞΥ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Όσοι αμφισβητούν τη χρησιμότητα της θρησκείας και συνολικά την αξιοπιστία της, συνήθως αυτοί παρκάρουν στην απέναντι πλευρά που βρίσκεται η Επιστήμη. Συνήθως, εκτιμούν χρήσιμη

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

«Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος

«Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος EIΣΑΓΩΓΗ «Άρχεσθαι μαθών, άρχειν επιστήσει» («Ανάλαβε εξουσία αφού πρώτα μάθεις να εξουσιάζεσαι») Σόλων, ο Αθηναίος Η ηγεσία και η άσκησή της η έννοιά της και το σύνολο των συμπεριφορών που τη συνθέτουν,

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ.

Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Βασικές αρχές της γνωσιακής συµπεριφοριστικής ψυχοθεραπείας 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου Γνωσιακή συµπεριφοριστική θεραπεία Σειρά προτάσεων παρέµβασης

Διαβάστε περισσότερα

Μεταγνωστικές διεργασίες και αυτο-ρύθμιση

Μεταγνωστικές διεργασίες και αυτο-ρύθμιση Πρόλογος Tα τελευταία είκοσι περίπου χρόνια υπάρχουν δύο έννοιες που κυριαρχούν διεθνώς στο ψυχολογικό και εκπαιδευτικό λεξιλόγιο: το μεταγιγνώσκειν και η αυτο-ρυθμιζόμενη μάθηση. Παρά την ευρεία χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Επιμέλεια Καραβλίδης Αλέξανδρος. Πίνακας περιεχομένων

Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Επιμέλεια Καραβλίδης Αλέξανδρος. Πίνακας περιεχομένων Γ Γυμνασίου: Οδηγίες Γραπτής Εργασίας και Σεμιναρίων. Πίνακας περιεχομένων Τίτλος της έρευνας (title)... 2 Περιγραφή του προβλήματος (Statement of the problem)... 2 Περιγραφή του σκοπού της έρευνας (statement

Διαβάστε περισσότερα

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός;

β) Αν είχες τη δυνατότητα να «φτιάξεις» εσύ έναν ιδανικό κόσμο, πώς θα ήταν αυτός; 1α) H πραγματική ζωή κρύβει χαρά, αγάπη, στόχους, όνειρα, έρωτα, αλλά και πόνο, απογοήτευση, πίκρες, αγώνα. Aν λείπουν όλα αυτά τα συναισθήματα και οι ανατροπές, αν χαθεί η καρδιά και η ψυχή, η ελευθερία,

Διαβάστε περισσότερα

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΑΣΘΕΝ-Ν ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤ-ΠΙΣΗ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΟΥ ΦΑΝΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ Τ.Ε. Β Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η στεφανιαία µονάδα είναι ένας χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη Αναφορά στην ηλικία του θεραπευόµενου. Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής:

Περίληψη Αναφορά στην ηλικία του θεραπευόµενου. Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής: Θεραπευτής/τρια: Επόπτης/τρια: Εξωτερικός κριτής: Έντυπο Συµµόρφωσης προς το Υπόδειγµα Συγγραφής Μελέτης Περίπτωσης µε Κύρια ιάγνωση ιαταραχή Προσωπικότητας Σηµειώστε: Τίτλος Έναρξη µε "Περιγραφή ατοµικής

Διαβάστε περισσότερα

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις

14 Δυσκολίες μάθησης για την ανάπτυξη των παιδιών, αλλά και της εκπαιδευτικής πραγματικότητας. Έχουν προταθεί διάφορες θεωρίες και αιτιολογίες για τις ΠΡΟΛΟΓΟΣ Οι δυσκολίες μάθησης των παιδιών συνεχίζουν να απασχολούν όλους όσοι ασχολούνται με την ανάπτυξη των παιδιών και με την εκπαίδευση. Τους εκπαιδευτικούς, οι οποίοι, μέσα στην τάξη τους, βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Κρίσεις πανικού!!!! Η διαταραχή πανικού κρίσεις πανικού

Κρίσεις πανικού!!!! Η διαταραχή πανικού κρίσεις πανικού Κρίσεις πανικού!!!! Η διαταραχή πανικού (ΔΠ) είναι μια αγχώδης διαταραχή που εκδηλώνεται με ψυχολογικά και σωματικά συμπτώματα. Είναι μια από τις πιο συχνές ψυχικές παθήσεις κατά την οποία το άτομο παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση

Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική των Φυσικών Επιστημών στην Προσχολική Εκπαίδευση Ενότητα # 1.2: Η προοπτική των βασικών αρχών της φύσης των Φυσικών Επιστημών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων

Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Λογοτεχνικό Εξωσχολικό Ανάγνωσμα Περιόδου Χριστουγέννων Τίτλος βιβλίου: «Μέχρι το άπειρο κι ακόμα παραπέρα» Συγγραφέας: Άννα Κοντολέων Εκδόσεις: Πατάκη ΕΡΓΑΣΙΕΣ: 1. Ένας έφηβος, όπως είσαι εσύ, προσπαθεί

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ψυχιατρική Φίλιππος Γουρζής

Εισαγωγή στην Ψυχιατρική Φίλιππος Γουρζής Εισαγωγή στην Ψυχιατρική Φίλιππος Γουρζής Απαρτιωμένη Διδασκαλία Εισαγωγή στην Ψυχιατρική 21 ος αιώνας μεγάλη πρόοδος των συναφών επιστημών: Νευροεπιστήμες, Ψυχολογία, Κοινωνιολογία Προηγήθηκε περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

Δεοντολογία Επαγγέλματος Ηθική και Υπολογιστές

Δεοντολογία Επαγγέλματος Ηθική και Υπολογιστές Δεοντολογία Επαγγέλματος Ηθική και Υπολογιστές ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Τ.Ε.Ι. ΚΑΒΑΛΑΣ ΠΑΛΑΙΓΕΩΡΓΙΟΥ Γ. Ηθική Φορτισμένος και πολυσήμαντος όρος Εικόνα μιας «βαθύτερης εσωστρεφούς πραγματικότητας»

Διαβάστε περισσότερα

Αυτή ακριβώς η μεταλλαγή είναι το θέμα του παρόντος βιβλίου. Προκειμένου να την προσδιορίσουμε μέσα σε όλο αυτό το ομιχλώδες τοπίο της

Αυτή ακριβώς η μεταλλαγή είναι το θέμα του παρόντος βιβλίου. Προκειμένου να την προσδιορίσουμε μέσα σε όλο αυτό το ομιχλώδες τοπίο της Εισαγωγή Tο βιβλίο αυτό θα μπορούσε να τιτλοφορείται διαφορετικά. Αν θέλαμε να ακολουθήσουμε το ρεύμα των αλλαγών στο χώρο των διεθνών οργανισμών, ο τίτλος του θα ήταν «Εκπαίδευση για την αειφόρο ανάπτυξη».

Διαβάστε περισσότερα

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο Έ να πολύ μεγάλο ποσοστό ανθρώπων που αντιμετωπίζουν έντονο άγχος, δυσθυμία, «κατάθλιψη» έχει την «τάση» να αποδίδει λανθασμένα τις ψυχικές αυτές καταστάσεις, σε έναν «προβληματικό εαυτό του», (μία δυστυχώς

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχολογία της προσωπικότητας θεωρίες.

Ψυχολογία της προσωπικότητας θεωρίες. Ψυχολογία της προσωπικότητας θεωρίες. Οι διάφορες θεωρίες προσωπικότητας προσπαθούν να απαντήσουν και να ερμηνεύσουν τα ακόλουθα ερωτήματα: α) Πώς είναι τα άτομα; Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του ατόμου

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 5: Επιστημονικές βάσεις διοίκησης του ανθρωπίνου δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 5: Επιστημονικές βάσεις διοίκησης του ανθρωπίνου δυναμικού Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 5: Επιστημονικές βάσεις διοίκησης του ανθρωπίνου δυναμικού Δρ. Σερδάρης Παναγιώτης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΕΔΕ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΕΔΕ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΕΔΕ ΑΘΗΝΑ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2010 Εισαγωγικό Σημείωμα Η Ελληνική Εταιρία Διοικήσεως Επιχειρήσεων (ΕΕΔΕ) είναι μη κερδοσκοπικό Σωματείο, που ως σκοπό έχει τη «διάδοση των αρχών και της σωστής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Προληπτικά μέτρα για το άγχος στις ΜΜΕ

Πρόγραμμα_SPA. Προληπτικά μέτρα για το άγχος στις ΜΜΕ Πρόγραμμα: Προληπτικά μέτρα για το άγχος στις ΜΜΕ 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών. Στις

Διαβάστε περισσότερα

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2

Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Ο συγγραφέας Θάνος Κονδύλης και το «Έγκλημα στην αρχαία Αμφίπολη Σάββατο, 10 Οκτωβρίου 2015-10:2 Συνέντευξη στη Μαίρη Γκαζιάνη «Τελικά οι σύγχρονοι Έλληνες φέρουμε στο αίμα μας το dna των αρχαίων προγόνων

Διαβάστε περισσότερα

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16

μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 περιεχόμενα μάθημα πρώτο: αστρολογία & σχέσεις 6 μαθημα δεύτερο: Βασικοί ορισμοί και κανόνεσ 9 MAΘΗΜΑ ΤΡΙΤΟ: Το συναισθηματικό μας υπόβαθρο 16 ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΤΑΡΤΟ: με ποιον τρόπο αγαπάμε 42 ΜΑΘΗΜΑ ΠΕΜΠΤΟ: με

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή... 25. Κεφάλαιο 2. Είδη συμβουλευτικής ψυχολογίας... 51. Πρόλογος... 19

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή... 25. Κεφάλαιο 2. Είδη συμβουλευτικής ψυχολογίας... 51. Πρόλογος... 19 Περιεχόμενα Πρόλογος... 19 Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή... 25 Ορισμός... 25 Ιστορική εξέλιξη... 30 Η ανάπτυξη της συμβουλευτικής ψυχολογίας στην Ελλάδα... 40 Θέματα που απασχολούν τη συμβουλευτική ψυχολογία...

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία: Συμβουλές για... γονείς σε απόγνωση (1951)

Εφηβεία: Συμβουλές για... γονείς σε απόγνωση (1951) Κείμενο Εφηβεία: Συμβουλές για... γονείς σε απόγνωση (1951) Έχετε περάσει την αγωνία των πρώτων ημερών της ζωής του παιδιού σας. Έχετε (ξε)περάσει εκείνες τις νύχτες που έπρεπε να σηκώνεστε στις 3 τα ξημερώματα

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία

Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία Ερωτήσεις Επανάληψης 1 Οι Θεολογικές Δηλώσεις στην Συστηματική Θεολογία Διάλεξη Τρίτη από την σειρά Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περιεχόμενα Περίγραμμα Ένα περίγραμμα του μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

Διάλογοι Σελίδα.1

Διάλογοι Σελίδα.1 Διάλογοι 2012-2013 Σελίδα.1 Επιφυλλίδα - Οπισθόφυλλο Η ουσία της έννοιας Νοημοσύνη Ζούμε σε έναν κόσμο όπου τα πράγματα τα ρυθμίζουν οι Αρχές και όχι οι επιθυμίες και οι στόχοι μας. Τα γεγονότα με σταθερότητα

Διαβάστε περισσότερα

Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Εκπαίδευση Ομαδικών Αναλυτών

Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Εκπαίδευση Ομαδικών Αναλυτών Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2016-17 Εκπαίδευση Ομαδικών Αναλυτών Επωνυμία και Βασική Περιγραφή Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εισαγωγή στην Ομαδική Αναλυτική

Διαβάστε περισσότερα

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση

ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση ΖΩΝΤΑΣ ΜΕ ΚΥΣΤΙΚΗ ΙΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Αγγελική Πρεφτίτση Όταν, σε ηλικία 11 ετών, µου ανακοίνωσαν ότι πάσχω από Κυστική Ίνωση, µια ασθένεια παντελώς άγνωστη σε µένα µέχρι τότε, είναι αλήθεια πως δεν θορυβήθηκα

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές συνέδριο για την έρευνα και την εκπαίδευση γύρω από τη γυναίκα

Διεθνές συνέδριο για την έρευνα και την εκπαίδευση γύρω από τη γυναίκα Επ. fcoiv. Ερ., Gr. R. So. Re. 1983 Διεθνές συνέδριο για την έρευνα και την εκπαίδευση γύρω από τη γυναίκα Λάουρα Μαράτου-Αλιπράντη* Το πρώτο διεθνές συνέδριο για την «Έρευνα και εκπαίδευση γύρω από τη

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ. Εκδόσεις Ψυχογιός ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΙΝΤΕΡΗΣ, Ph.D. ΑΛΛΑ ΘΕΛΩ ΚΙ ΑΛΛΑ ΚΑΝΩ Εκδόσεις Ψυχογιός Τον Γιώργο Πιντέρη, τον γνώρισα πολλά χρόνια πριν. Συγκεκριμένα σε μια εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Επιμελητήριο Ηρακλείου, όπου με

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής.

Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Η έννοια της κοινωνικής αλλαγής στη θεωρία του Tajfel. Ο Tajfel θεωρούσε ότι η κοινωνική ταυτότητα είναι αιτιακός παράγοντας κοινωνικής αλλαγής. Τρεις κατηγορίες κοινωνικών καταστάσεων είναι για τον Tajfel

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εσωτερικοποίηση του πολιτιστικού υποσυστήματος και εκπαίδευση: Talcott Parsons Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 3ο (σελ. 67-79) 2 Talcott

Διαβάστε περισσότερα

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Πέτρος Γαλάνης, MPH, PhD Εργαστήριο Οργάνωσης και Αξιολόγησης Υπηρεσιών Υγείας Τμήμα Νοσηλευτικής, Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχέση μεταξύ εμβολίων και αυτισμού Θέση ύπνου των βρεφών και συχνότητα εμφάνισης του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ Γ. ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ (Α & Β ΚΥΚΛΟΣ) Ημ/νίες Διεξαγωγής: 16-17/11, 30/11, 01/12, 07 08/12, 2013, 11-12/01, 25-26/01, 01-02/02, 15-16/02,

Διαβάστε περισσότερα

The Jobbies. 14ο ΓΕΛ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ. Project Β τριμήνου «Το επάγγελμα που επιλέγω» Αντωνιάδου Δέσποινα. Βάκουλης Παναγιώτης.

The Jobbies. 14ο ΓΕΛ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ. Project Β τριμήνου «Το επάγγελμα που επιλέγω» Αντωνιάδου Δέσποινα. Βάκουλης Παναγιώτης. The Jobbies 1ο ΓΕΛ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Project Β τριμήνου 2013-201 «Το επάγγελμα που επιλέγω» Αντωνιάδου Δέσποινα Βάκουλης Παναγιώτης Δοξάκης Δημήτρης Δρούγκας Στάθης Καρβουνίδης Χάρης Η επιρροή που ασκούν οι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Ψυχολογία Κινήτρων

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Ψυχολογία Κινήτρων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ψυχολογία Κινήτρων Η ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΡΩΝ Διδάσκουσα: Επίκ. Καθ. Γεωργία Α. Παπαντωνίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Νοητική Διεργασία και Απεριόριστη Νοημοσύνη

Νοητική Διεργασία και Απεριόριστη Νοημοσύνη (Επιφυλλίδα - Οπισθόφυλλο). ΜΙΑ ΣΥΝΟΨΗ Η κατανόηση της νοητικής διεργασίας και της νοητικής εξέλιξης στην πράξη απαιτεί τη συνεχή και σε βάθος αντίληψη τριών σημείων, τα οποία είναι και τα βασικά σημεία

Διαβάστε περισσότερα

Οι γνώμες είναι πολλές

Οι γνώμες είναι πολλές Η Ψυχολογία στη Φυσική Αγωγή στο πλαίσιο του σχολικού περιβάλλοντος ΚασταμονίτηςΚωνσταντίνος Ψυχολόγος Οι γνώμες είναι πολλές Πολλές είναι οι γνώμες στο τι προσφέρει τελικά ο αθλητισμός στην παιδική ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1 Λορέντζος Χαζάπης Γιάννης Ζάραγκας Διοίκηση Λειτουργιών τα τετράδια μιας Οδύσσειας τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών Αθήνα 2012 τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ. Negative feelings management

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ. Negative feelings management ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ Negative feelings management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα για την Διαχείριση Αρνητικών Συναισθημάτων είναι μα πλήρης, αυτόνομη και ολοκληρωμένη εκπαιδευτική ενότητα

Διαβάστε περισσότερα

1 Ανάλυση Προβλήματος

1 Ανάλυση Προβλήματος 1 Ανάλυση Προβλήματος 1.1 Η Έννοια Πρόβλημα Τι είναι δεδομένο; Δεδομένο είναι οτιδήποτε μπορεί να γίνει αντιληπτό από έναν τουλάχιστον παρατηρητή, με μία από τις πέντε αισθήσεις του. Τι είναι επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης

Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης Εθνομεθοδολογία Διδάσκων: Δρ. Βασίλης Ντακούμης 1 Διάγραμμα της παρουσίασης Μάθημα 9ο (σελ. 197 207) 2 Η Εθνομεθοδολογία Βασικές Θέσεις Η εθνομεθοδολογία, αποτελεί έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015

Κοινή Γνώμη. Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Κοινή Γνώμη Κολέγιο CDA ΔΗΣ 110 Κομμωτική Καρολίνα Κυπριανού 11/02/2015 Έννοια, ορισμός και ανάλυση Κοινής Γνώμης Κοινή γνώμη είναι η γνώμη της πλειοψηφίας των πολιτών, πάνω σε ένα ζήτημα που αφορά την

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδος : έρευνα και πειραματισμός

Μέθοδος : έρευνα και πειραματισμός 1 Ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΕΥΚΩΝ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ : ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ : Τρασανίδης Γεώργιος, διπλ. Ηλεκ/γος Μηχανικός Μsc ΠΕ12 05 Μέθοδος : έρευνα και πειραματισμός Στόχος της Τεχνολογίας στην Γ Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

«Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη!

«Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη! «Tα 14 Πράγματα που Κάνουν οι Καταπληκτικοί Γονείς», από την ψυχολόγο-συγγραφέα Dr. Λίζα Βάρβογλη! Οι καταπληκτικοί γονείς κάνουν καταπληκτικά πράγματα! Και δεν εννοώ περίπλοκα, δύσκολα, ή κάτι τέτοιο,

Διαβάστε περισσότερα

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως;

1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; 1. Τι γνωρίζετε για το θεσμό της ιδιωτικής ασφάλισης στη χώρα μας; Τι γνωρίζετε παγκοσμίως; Η ιδιωτική ασφάλιση βρίσκεται μπροστά σε μια νέα πραγματικότητα, διεκδικώντας ισχυρότερη θέση στο χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ THEAM TRAINING HEALTHCARE MULTIDISCIPLINARY TEAMS ON CHILDREN S RIGHTS AND ON CHILD-FRIENDLY JUSTICE (THEAM) ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΜΑΔΩΝ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΜΙΑ ΦΙΛΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία

2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία 2 ο Σεμινάριο ΕΓΚΥΡΗ ΠΡΑΞΗ & ΣΥΝΟΧΗ ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Δίκτυο σχολείων για τη μη-βία Α Μέρος: ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ Τα επίπεδα συνείδησης Ύπνος Μισοξύπνιο Αφύπνιση Ελάχιστη εργασία των εξωτερικών αισθήσεων Με εικόνες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕ 800 Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης (κοινωνικοποίηση διαπολιτισμικότητα)

ΚΕ 800 Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης (κοινωνικοποίηση διαπολιτισμικότητα) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΕ 800 Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης (κοινωνικοποίηση διαπολιτισμικότητα) Ενότητα 3: Θεωρίες-μοντέλα κοινωνικοποίησης Αναστασία Κεσίδου

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού ή Διοίκηση Προσωπικού. Έννοια και Περιεχόμενο

Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού ή Διοίκηση Προσωπικού. Έννοια και Περιεχόμενο Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού ή Διοίκηση Προσωπικού Έννοια και Περιεχόμενο 1.1 Ορισμός O Η Διοίκηση προσωπικού αποτελεί ειδικό κλάδο στο πλαίσιο της επιστήμης του Management. Aναφέρεται στο σύνολο των

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ. Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΙ Ο ΠΟΛΕΜΟΣ Γενικά στοιχεία Περιεχόµενα Οδηγός για µελέτη Το παρόν ηλεκτρονικό εγχειρίδιο έχει ως στόχο του να παρακολουθήσει τις πολύπλοκες σχέσεις που συνδέουν τον

Διαβάστε περισσότερα

18 \ 01\ 2015 Κείμενο : Σχέσεις γονέων εφήβων

18 \ 01\ 2015 Κείμενο : Σχέσεις γονέων εφήβων ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ 10 Ον\ μο :.. Α Λυκείου 18 \ 01\ 2015 Κείμενο : Σχέσεις γονέων εφήβων Μελετώντας κανείς τις σχέσεις των εφήβων και των γονέων μέσα από το πρίσμα της επικράτησης ενός γενικότερου

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι έρευνας και μεθοδολογικά προβλήματα της παιδαγωγικής επιστήμης

Μέθοδοι έρευνας και μεθοδολογικά προβλήματα της παιδαγωγικής επιστήμης Μέθοδοι έρευνας και μεθοδολογικά προβλήματα της παιδαγωγικής επιστήμης http://users.uoa.gr/~dhatziha Αριθμός: 1 Η εισαγωγή σε μια επιστήμη πρέπει να απαντά σε δύο ερωτήματα: Ποιον τομέα και με ποιους τρόπους

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ Τσαμπίκα Μπαφίτη, M.Sc., Ph.D. Κλινική και σχολική ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια, ECP Εκ των Ένδον Χώρος Συμβουλευτικής & Ψυχοθεραπείας Εκπαιδεύτρια και επόπτρια, Λόγω

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου

Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου Ομιλία της υπουργού Εξωτερικών, κυρίας Ντόρας Μπακογιάννη, στην παρουσίαση του βιβλίου «Παγκόσμια Ευρώπη: οι Διεθνείς Διαστάσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης» Αθήνα 30 Ιανουαρίου 2007 1 Προσφωνήσεις. Αυτή την

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΟΣΥΝΘΕΣΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΟΣΥΝΘΕΣΗΣ Oδηγός Σπουδών ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2016-17 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Επωνυμία και Βασική Περιγραφή Εκπαιδευτικού Προγράμματος Προϋπόθεση για την εγγραφή τους στο πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ 1 ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΛΥΦΑΔΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ Στο 1 ο Δημοτικό Σχολείο Γλυφάδας εφαρμόστηκε για πρώτη φορά πρόγραμμα προαγωγής ψυχικής υγείας, το οποίο σχεδιάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Γνώσεις, στάσεις και ποιότητα ζωής σε ασθενείς με λέμφωμα Οι ασθενείς που πάσχουν από λέμφωμα στην Ελλάδα εμφανίζονται ελλιπώς ενημερωμένοι σχετικά με ζητήματα που αφορούν στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΟ ΙΔΡΥΜΑ

Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΟ ΙΔΡΥΜΑ Η ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΑΝΑΛΥΤΙΚΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΤΟ ΙΔΡΥΜΑ Σάββας Μπακιρτζόγλου, Ψυχολόγος ψυχαναλυτής Κέντρο Κοινωνικής Πρόνοιας Περιφέρειας Αττικής Παράρτημα ΑΜΕΑ Ανατολικής Αθήνας (ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα