ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT) ΦΥΛΕΣ - ΧΡΗΣΕΙΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΕΦΑΛΑΙΟ 15 15. ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT) 15.1. ΦΥΛΕΣ - ΧΡΗΣΕΙΣ"

Transcript

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT) ΦΥΛΕΣ - ΧΡΗΣΕΙΣ O επίμυς (Rattus norvegicus) προέρχεται από τον άγριο αρουραίο. Είναι ένα από τα πιο συχνά χρησιμοποιούμενα ζώα εργαστηρίου στη βιοϊατρική έρευνα. Σήμερα, υπάρχουν περίπου 50 φυλές, οι επικρατέστερες από τις οποίες είναι (Weihe, 1987): 1. Wistar Πρόκειται για φυλή μικρού σωματικού μεγέθους. Ο αλφιστικός επίμυς Wistar έχει λευκό τρίχωμα και δέρμα, καθώς και κόκκινα μάτια (εικόνα 15.1 Α). Είναι ανθεκτικός στις ασθένειες και δεν εμφανίζει αυτόματα νεοπλάσματα. 2. Sprague-Dawley Πρόκειται για αλφιστικό επίμυ μεσαίου σωματικού μεγέθους ο οποίος είναι ευαίσθητος σε λοιμώξεις του αναπνευστικού συστήματος (εικόνα 15.1 Β). Οι χειρισμοί τους είναι εύκολοι. 3. Long - Evans Είναι μικρόσωμη φυλή με μαύρο κεφάλι και μία μαύρη λωρίδα κατά μήκος της ράχης (εικόνα 15.1 Γ). Οι αμιγείς φυλές επιμύων (400) είναι λιγότερες σε σχέση με εκείνες των μυών. Από αυτές, πιο συχνά χρησιμοποιούνται οι F344. M520, LEW και WAG (Γαλακτίδου, 1993). Ο επίμυς χρησιμοποιείται κυρίως σε έρευνες που αφορούν τη διατροφή και το μεταβολισμό, την Ενδοκρινολογία, τη Γεροντολογία, τον καρκίνο, τις μεταμοσχεύσεις, τη δημιουργία νέων φαρμάκων, τη Μικροχειρουργική, τη Γναθοχειρουργική, τη Νευροφυσιολογία, την Πειραματική Φυσιολογία, την Τοξικολογία, τη Βιοχημεία και τη Ψυχολογία. Εικόνα Φυλές επιμύων. (Α) Wistar, (B)Sprague- Dawley, (Γ) Long-Evans.

2 ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Οι επίμυες είναι φιλικά ζώα όταν δέχονται ήπιους χειρισμούς. Οι τακτικοί χειρισμοί τα κάνουν ακόμη πιο φιλικά προς τον άνθρωπο. Έχουν συνήθως περιέργεια και τάση προς εξερεύνηση του γύρω χώρου. Θεωρούνται νυκτόβια ζώα δεδομένου ότι αναπτύσσουν δραστηριότητα κατά τις νυκτερινές κυρίως ώρες. Ωστόσο, η όρασή τους δεν είναι καλή ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Η ανατομία και η φυσιολογία του επίμυ μοιάζουν σε γενικές γραμμές με εκείνες του μυ. Παρακάτω αναφέρονται ορισμένες ιδιαιτερότητες. Οι επίμυες σε αντίθεση με τους μύες δεν έχουν χοληδόχο κύστη. Τα επινεφρίδιά τους βρίσκονται μακριά από τα κεντρικά αιμοφόρα αγγεία, γεγονός που κάνει την επινεφριδεκτομή λιγότερο επικίνδυνη στο είδος αυτό. Στον έσω κανθό του οφθαλμού τους υπάρχει ο αδένας του Harder. Πρόκειται για τροποποιημένο δακρυϊκό αδένα, ο οποίος παράγει εκκρίσεις πλούσιες σε πορφυρίνη που λιπαίνουν τον οφθαλμό. Σε καταστάσεις στρες παρατηρείται αύξηση της παραγωγής του εκκρίματός του με αποτέλεσμα την εμφάνιση χαρακτηριστικής κόκκινης κηλίδας κάτω από τα μάτια. To σωματικό βάρος των ενήλικων επιμύων είναι gr των αρσενικών και gr των θηλυκών. Έχουν διάρκεια ζωής 2-3 χρόνια. Η θερμοκρασία του σώματός τους είναι 37,5-38,5 ο C και ρυθμίζεται με τη βοήθεια ιδρωτοποιών αδένων που βρίσκονται στην πελματιαία επιφάνεια του άκρου ποδός, καθώς και με διαστολή των αγγείων της ουράς. Ο καρδιακός ρυθμός είναι καρδιακοί παλμοί / min και ο αναπνευστικός αναπνοές / min (Havenaar et al, 1993) ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Ο επίμυς ενηβώνεται σε ηλικία 6-8 εβδομάδων, αλλά οδηγείται σε σύζευξη σε ηλικία εβδομάδων (ή όταν το θηλυκό φτάσει τα 250 gr Σ.Β. και το αρσενικό τα 300 gr). Η διάρκεια της αναπαραγωγικής δραστηριότητας των επιμύων είναι μήνες. Οι ωοθηκικοί κύκλοι εκδηλώνονται καθ όλη τη διάρκεια του έτους (πολυοιστρικό ζώο) και διαρκούν 4-5 ημέρες, ενώ το στάδιο του οίστρου 14 ώρες. Χαρακτηριστικά συμπτώματα του οίστρου είναι η υπερβολική κινητικότητα του ζώου, το τρεμούλιασμα των αυτιών του και η λήψη στάσης ζευγαρώματος. Αξίζει να σημειωθεί ότι για τη φυσιολογική εκδήλωση της αναπαραγωγικής δραστηριότητας η φωτοπερίοδος θα πρέπει να διαρκεί ώρες. Παρατεταμένη έκθεση σε φως, π.χ. για 3 συνεχείς ημέρες, μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρή μείωση της γονιμότητας. Στον επίμυ εκδηλώνεται το φαινόμενο Whitten, αλλά λιγότερο έντονα συγκριτικά με το μυ. Ωστόσο, συγχρονισμός του οίστρου μπορεί να προκληθεί και φαρμακευτικά με χορήγηση προγεστερόνης επί 4 ημέρες, ακολουθούμενη από έγχυση PMSG την 5η ημέρα. Τα συστήματα αναπαραγωγής είναι παρόμοια με του μυ. Η επίβαση διαπιστώνεται με τον ίδιο τρόπο με το μυ, με τη διαφορά ότι το ζελατινώδες βύσμα ανευρίσκεται στον κόλπο του ζώου που δέχτηκε επίβαση τις πρώτες ώρες p.c.. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, είναι δυνατή η διάγνωση της εγκυμοσύνης από την 9η ημέρα με τη μέθοδο της υπερηχοτομογραφίας (Ypsilantis et al, 2009) (εικόνα 15.2). Η εγκυμοσύνη διαρκεί ημέρες, εκτός εάν κατά τη διάρκεια της η μητέρα γαλουχεί, γεγονός που παρατείνει την εγκυμοσύνη κατά 3-7 ημέρες. Σε κάθε τοκετό γεννιούνται 6-12 νεογέννητα βάρους 5 gr το καθένα. H γαλουχία διαρκεί 21 ημέρες.

3 107 Εικόνα Υπερηχογράφημα μήτρας επίμυ την 9η ημέρα της εγκυμοσύνης. Με τις διακεκομμένες γραμμές ορίζονται οι διαστάσεις του εμβρυϊκού σάκου. Με τα βέλη οριοθετείται το τοίχωμα του κέρατος της μήτρας. Συχνότητα ηχοβόλου κεφαλής 5 MHz. 15 ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT ) ΕΚΤΡΟΦΗ Οι επίμυες διατηρούνται σε κλουβιά ομαδικά, εκτός εάν το πειραματικό πρωτόκολλο απαιτεί την ατομική τους στέγαση. Δεδομένου ότι ο επίμυς είναι λιγότερο επιθετικός από το μυ, τα αρσενικά μπορούν να σταβλιστούν ομαδικά, αρκεί να ανήκουν στην ίδια τοκετοομάδα. Τα κλουβιά των επιμύων είναι κατά κανόνα πλαστικά (πολυανθρακικά). Το δάπεδό τους είναι συμπαγές με στρωμνή ή σχαρωτό. Οι διαστάσεις των κλουβιών αναφέρονται στον πίνακα 5.2. Συνθήκες περιβάλλοντος Η έλεγχος της θερμοκρασίας, ιδιαίτερα στην περίπτωση της ομαδικής στέγασης, είναι σημαντικός, δεδομένου ότι είναι πολύ εύκολο να προκληθεί υπερθερμία. Σε περίπτωση συνωστισμού ή υψηλής θερμοκρασίας περιβάλλοντος, οι επίμυες αντιδρούν καλύπτοντας το σώμα τους με σίελο. Η ιδανική θερμοκρασία περιβάλλοντος είναι 20 έως 24 ο C. Η σχετική υγρασία θα πρέπει να είναι 60% και ο αέρας να ανανεώνεται φορές την ώρα. Αν η σχετική υγρασία μειωθεί κάτω από 45% για μεγάλο χρονικό διάστημα, αναπτύσσονται δακτυλιοειδείς περισφίξεις στην ουρά (ringtail), λόγω τοπικών συσπάσεών της. Η φωτοπερίοδος, όπως αναφέρθηκε ήδη, μπορεί να διαρκεί 6-12 ώρες, ενώ η ένταση του φωτός πρέπει να είναι χαμηλή, παρόμοια με εκείνη στους μύες. Διατροφή Χορηγείται συμπυκνωμένη τροφή σε μορφή συμπήκτων, με συγκέντρωση πρωτεϊνών 20-27% για για κατά βούληση κατανάλωση. Η ποσότητα τροφής που καταναλώνουν ημερησίως είναι περίπου 5 gr / 100 gr Σ.Β.. Το νερό χορηγείται για κατά βούληση κατανάλωση από αυτόματες ή ημιαυτόματες ποτίστρες. Η ποσότητα νερού που καταναλώνεται ημερησίως είναι περίπου 10 ml/ 100 gr Σ.Β.. Το νερό πριν τη λήψη του μπορεί να υποστεί οξίνιση, χλωρίωση ή αποστείρωση, ανάλογα με τη μικροβιολογική κατάσταση των ζώων.

4 108 ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΣΥΛΛΗΨΗ - ΣΥΓΚΡΑΤΗΣΗ Εικόνα 15.3 Σύλληψη του επίμυ από την ουρά. Παρόλο που η σύλληψη του επίμυ δε θα πρέπει να γίνεται από την ουρά του γιατί υπάρχει ο κίνδυνος αποκόλλησης του δέρματός της, η τεχνική αυτή εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους συχνότερους τρόπους σύλληψης. Στην περίπτωση αυτή θα πρέπει να συλλαμβάνεται από το μέσο περίπου της ουράς του και όχι από την άκρη της (εικόνα 15.1). Ο επίμυς μπορεί επίσης να συλληφθεί πιάνοντάς τον πίσω από τους ώμους του και αγκαλιάζοντας το σώμα του με τα δάκτυλά μας (εικόνα 15.2 Α). Αμέσως μετά, το ζώο φέρεται σε ύπτια θέση, με τον αντίχειρα του χεριού μας τοποθετημένο κάτω από την κάτω σιαγόνα του (εικόνα 15.2 Β). Σε αυτή τη θέση χαλαρώνει. Θα πρέπει να δίνεται προσοχή ώστε η πίεση που ασκείται από τα δάκτυλά μας να μην είναι έντονη γιατί δυσχεραίνει την αναπνοή του ζώου και επομένως προκαλεί την αντίδραση του, αλλά ούτε και μικρή γιατί υπάρχει κίνδυνος διαφυγής του. Ο χειρισμός αυτός μπορεί να χρησιμοποιηθεί για εξέταση, για μεταφορά του ζώου από το κλουβί του στον πάγκο εξέτασης κλπ. Ποτέ δεν θα πρέπει να επιχειρείται η μεταφορά του ζώου από χέρι σε χέρι. Εικόνα (Α) Σύλληψη του επίμυ πίσω από τους ώμους και (Β) συγκράτησή του τοποθετώντας τον αντίχειρά μας κάτω από την κάτω σιαγόνα του.

5 109 Εικόνα Συγκράτηση του επίμυ για χορήγηση ουσιών από το στόμα 15 ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT ) Σε περίπτωση χειρισμού μητέρων με τα νεογέννητά τους, περιμένουμε πάντα τη μητέρα να βγει από τη φωλιά. Πριν επιχειρήσουμε να μετακινήσουμε τα νεογέννητα, μεταφέρουμε πρώτα τη μητέρα εκτός κλουβιού. Πριν την διενέργεια οποιασδήποτε επέμβασης στον επίμυ είναι σημαντικό να τον συγκρατούμε επαρκώς και με ασφάλεια. Μία τεχνική συγκράτησης είναι η ακόλουθη: συλλαμβάνεται το ζώο με το δεξί μας χέρι επιτρέποντας το κεφάλι και τους ώμους του να προβάλλουν ελαφρώς. Στη συνέχεια, συλλαμβάνεται πτυχή δέρματος του τραχήλου με το δείκτη και τον αντίχειρα του δεξιού μας χεριού, ενώ με τα υπόλοιπα δάκτυλά μας συλλαμβάνουμε το υπόλοιπο δέρμα του τραχήλου και της ράχης μέχρι τη βάση της ουράς. Στη θέση αυτή το ζώο χαλαρώνει. Η τεχνική αυτή χρησιμοποιείται για εγχύσεις φαρμάκων. Μία άλλη τεχνική συγκράτησης που χρησιμοποιείται κυρίως για τη χορήγηση ουσιών από το στόμα είναι η ακόλουθη : τα στάδια είναι παρόμοια με την προηγούμενη τεχνική με τη διαφορά ότι στο τέλος συλλαμβάνεται το δέρμα του τραχήλου με τον αντίχειρα και το μεσαίο δάκτυλο, ενώ με το δείκτη μπορεί να ανασηκωθεί η μύτη του ζώου. Με αυτόν τον τρόπο το ζώο λαμβάνει κατακόρυφη στάση και είναι δυνατή η χορήγηση ουσιών από το στόμα ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΟΥΣΙΩΝ Στον πίνακα 15.1 παρουσιάζονται οι μέγιστες συνιστώμενες ποσότητες και οι διάμετροι των βελονών για κάθε τύπο έγχυσης στον επίμυ. Χορήγηση από το στόμα Μπορεί να γίνει με ανάμιξη της προς χορήγηση ουσίας στην τροφή ή διαλύοντάς τη στο πόσιμο νερό. Πιο ακριβής μέθοδος είναι η εισαγωγή οισοφαγικού καθετήρα είτε μεταλλικού (βελόνα G, μήκους cm) είτε ελαστικού από πολυαιθυλένιο (3-4 French Gauge). Το ζώο συγκρατείται όπως περιγράφηκε παραπάνω, από την πτυχή του τραχήλου σε κατακόρυφη στάση. Λιπαίνεται το ελεύθερο άκρο του καθετήρα με επάλειψη gel ξυλοκαΐνης. Το οπίσθιο άκρο του μπορεί να προσαρμοστεί διαλογέας τριπλής διόδου ο οποίος συνδέεται με σύριγ-

6 110 ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Εικόνα Από του στόματος χορήγηση ουσιών στον επίμυ. (Α) Υλικά: φυσιολογικός ορός, διαλογέας τριπλής διόδου (3 way stopcock), βελόνα 21 G μήκους 10 cm με επένδυση καθετήρα σιλικόνης, σύριγγες, gel ξυλοκαΐνης, (Β) ο καθετήρας χορήγησης συναρμολογημένος, (Γ) εισαγωγή του άκρου του καθετήρα στη στοματική κοιλότητα, (Δ) προώθηση του καθετήρα στον οισοφάγο. γα που περιέχει το υγρό προς χορήγηση και σύριγγα με φυσιολογικό ορό για προώθηση και έκπλυση της ουσίας κατά μήκος του καθετήρα (εικόνα 15.4). Μπορεί να εφαρμοστεί ελαφριά εισπνευστική αναισθησία με σκοπό τη μείωση της ταλαιπωρίας του ζώου. Υποδόρια έγχυση Η έγχυση μπορεί να γίνει στην περιοχή του τραχήλου (εικόνα 15.5 Α), της ράχης ή στα πλάγια κοιλιακά τοιχώματα μετά από κατάλληλη συγκράτηση του ζώου. Ενδοδερμική έγχυση Η έγχυση γίνεται στο δέρμα της ράχης αφότου ξυριστεί και καθαριστεί η περιοχή. Το ζώο συγκρατείται συλλαμβάνοντάς το κάτω από τους ώμους του. Εικόνα (Α) Υποδόρια έγχυση, (Β) ενδομυϊκή έγχυση, (Γ) ενδοφλέβια έγχυση και (Δ) ενδοπεριτοναϊκή έγχυση στο μυ.

7 Ενδομυϊκή έγχυση Η έγχυση γίνεται όπως περιγράφηκε στο μυ (εικόνα 15.5 Β). Ενδοφλέβια έγχυση Η έγχυση γίνεται όπως περιγράφηκε στο μυ (εικόνα 15.5 Γ). Επιπλέον, η ενδοφλέβια έγχυση μπορεί να γίνει στη σφαγίτιδα φλέβα. Ενδοπεριτοναϊκή έγχυση Η έγχυση γίνεται όπως περιγράφηκε στο μυ (εικόνα 15.5 Δ) ΑΙΜΟΛΗΨΙΑ Από την ουρά Μπορεί να γίνει συλλογή αίματος με παρακέντηση της ραχιαίας ουραίαε ή των πλάγιων ουραίων φλεβών αφού προηγουμένως βυθιστεί η ουρά του ζώου σε νερό θερμοκρασίας 45 ο C. Kεντρικά της φλέβας ασκείται πίεση ή τοποθετείται ίσχαιμη περίδεση η οποία απελευθερώνεται για να ολοκληρωθεί η αιμοληψία. Εναλλακτικά, μπορεί να συλλεγεί αίμα μετά από επιμήκη διατομή της φλέβας ή διατομή του άκρου της ουράς (Weiss et al, 2000). Μία τεχνική με δυνατότητα επαναλαμβανόμενης αιμοληψίας είναι η παρακέντηση της ουραίας αρτηρίας. Μετά από αναισθητοποίηση του ζώου, τοποθετείται σε ύπτια κατάκλιση σε θερμαινόμενη τράπεζα. Η κοιλιακή επιφάνεια της ουράς τρίβεται με διάλυμα αλκοόλης (π.χ. ξυλόλη) ώστε να προκληθεί τοπική αγγειοδιαστολή. Στη συνέχεια παρακεντάται η μέση ουραία αρτηρία υπό γωνία 45ο με βελόνα 23 G συνδεδεμένη με σύριγγα 2,5 ml της οποίας το έμβολο έχει προηγουμένως αφαιρεθεί (εικόνα 15.6 Α,Β). Μετά την αιμοληψία, ασκείται πίεση στο σημείο παρακέντησης προκειμένου να σταματήσει η αιμορραγία. Η τριβή ουράς πριν την αιμοληψία έχει παρατηρηθεί ότι οδηγεί σε αύξηση του αριθμού των λευκών αιμοσφαιρίων (Waynforth and Flecknell, 1992). Για συχνές αιμοληψίες μπορεί να τοποθετηθεί καθετήρας στα αγγεία της ουράς ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT ) Πίνακας Τρόποι έγχυσης ουσιών στον επίμυ. Οδός χορήγησης Σημείο έγχυσης Μέγιστη χορηγούμενη ποσότητα Υποδόρια τράχηλος, ράχη, πλάγια κοιλιακά τοιχώματα 1-2 ml (max 2-4 εγχύσεις) Διάμετρος βελόνας Ενδοδερμική ράχη 100 μl / έγχυση 26 G Ενδομυϊκή πρόσθιο και οπίσθιο τμήμα 0,1 ml 25 G μηρού Ενδοφλέβια πλάγια ουραία φλέβα, 1 ml (αργά) G σφαγίτιδα Ενδοπεριτοναϊκή οπίσθιο δεξιό ή αριστερό τεταρτημόριο της κοιλιάς 5-10 ml G 25 G

8 112 ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Παρακέντηση της σφαγίτιδας Εκτελείται με το ζώο υπό γενική αναισθησία. Ξυρίζεται και καθαρίζεται η περιοχή με αντισηπτικό. Μετά από μικρή τομή του δέρματος παρακεντάται η σφαγίτιδα με βελόνα 25 G. Καρδιακή παρακέντηση Εκτελείται με το ζώο υπό γενική αναισθησία. Μπορούν να εφαρμοστούν τρεις τρόποι προσέγγισης. α) Το ζώο τοποθετείται σε δεξιά πλάγια κατάκλιση. Μετά από ψηλάφηση της παλλόμενης καρδιάς, εισάγεται βελόνα 25 G από το 6ο μεσοπλεύριο διάστημα του αριστερού θωρακικού τοιχώματος, διαμέσου των πνευμόνων, στην καρδιά. Έτσι, λαμβάνεται αρτηριακό αίμα (εικόνα 15.6 Γ). β) Τοποθετείται το ζώο σε αριστερή πλάγια κατάκλιση και εισάγεται η βελόνα από το 6ο μεσοπλεύριο διάστημα, διαμέσου των πνευμόνων, στην καρδιά. Έτσι, λαμβάνεται φλεβικό αίμα. γ) Το ζώο τοποθετείται σε ύπτια κατάκλιση. Από το ύψος της ξιφοειδούς απόφυσης του στέρνου εισάγεται η βελόνα υπό γωνία 25-30ο με κατεύθυνση την καρδιά την οποία και παρακεντά (εικόνα 15.6 Δ). Οπίσθια κοίλη φλέβα Εκτελείται με το ζώο υπό γενική αναισθησία μετά από μέση λαπαροτομή. Παρακέντηση αγγείων οφθαλμικού κόγχου Εκτελείται με το ζώο υπό γενική αναισθησία όπως περιγράφηκε στο μυ, Εικόνα Αιμοληψία στον επίμυ. (Α) Υλικά για αιμοληψία από την ουραία αρτηρία: σωληνάριο αιμοληψίας, βελόνα 23 G, βαμβάκι εμποτισμένο με ξυλόλη, λαβίδα, σύριγγα, (Β) αιμοληψία από την ουραία αρτηρία, (Γ) καρδιακή παρακέντηση σε δεξιά πλάγια κατάκλιση, (Δ) καρδιακή παρακέντηση σε ύπτια κατάκλιση

9 Καθετηριασμός πρόσθιας κοίλης φλέβας Εκτελείται όπως περιγράφηκε στο μυ. 113 Αφαίμαξη Μπορεί να γίνει με καρδιακή παρακέντηση, διατομή της αορτής ή αποκεφαλισμό. Ο συνολικός όγκος αίματος του επίμυ είναι ml για τον αρσενικό και ml για το θηλυκό, ενώ η μέγιστη ποσότητα αίματος που μπορεί να συλλεχθεί χωρίς αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία του είναι 2 ml ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ Ισχύουν όσα αναφέρθηκαν για την προνάρκωση και την αναισθησία του μυ, στις δόσεις που αναφέρονται στους πίνακες 14.2 και ΕΠΙΜΥΣ (ΑΡΟΥΡΑΙΟΣ, RAT ) ΕΥΘΑΝΑΣΙΑ Ισχύουν όσα αναφέρθηκαν στο μυ. Σε αναισθητοποιημένα ζώα μπορεί να γίνει ενδοκαρδιακή έγχυση χλωριούχου καλίου ή πεντοθάλης.

10 114 BIBΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Γαλακτίδου G. Φυλές πειραματοζώων - χρήση. Εκπαιδευτικό Σεμινάριο Προστασία των πειραματόζωων (τρωκτικών - κονίκλων) - Χρήση στην κλινική έρευνα και διαγνωστική - Εναλλακτικές μέθοδοι. Θεσσαλονίκη, Δεκέμβριος 1993 Havenaar R, Meijer JC, Morton DB, Ritskes-Hoiting J, Zwart P. Biology and husbandry of laboratory animals. In: van Zutphen LFM, Baumans V, Beyen AC (eds). Principles of Laboratory Animal Science. A contribution to the humane use and care of animals and to the quality of experimental results. Elsevier, Amsterdam, 1993, p Waynforth HB, Fecknell PA. Experimental and Surgical Techniques in the Rat, 2nd edition. Academic Press, London, 1992 Weihe WJ. The laboratory rat. In: Pool T (ed). Τhe UFAW handbook on the care and management of laboratory animals. 6th edition. Longman Churchill Livingstone, London, 1987: Weiss J, Taylor G, Zimmermann F, Nebendahl. Collection of body fluids. In: Krinke GJ (ed). The laboratory rat. Academic Press, London, 2000, pp Ypsilantis P, Deftereos S, Prassopoulos P, Simopoulos C. Ultrasonographic diagnosis of pregnancy in the rat. J Am Assoc Lab Anim Sci. 2009;48:734-9.

11 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΓΕΡΒΙΛΟΣ (GERBIL) ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ - ΧΡΗΣΕΙΣ Ο γέρβιλος (Meriones unguiculatus) κατάγεται από τη Μογγολία και τη βόρεια Κίνα. Χρησιμοποιείται σε έρευνες που αφορούν την ιδιοπαθή επιληψία, το μεταβολισμό της χοληστερόλης, την αρτηριοσκλήρυνση, την παχυσαρκία, τα εγκεφαλικά έμφρακτα κλπ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Ο γέρβιλος είναι νυκτόβιο τρωκτικό με μεγάλα μάτια και αυτιά. Το τρίχωμά του είναι χρώματος καφέ ή γκρίζου. Έχει μακριά και φουντωτή ουρά. Το μήκος του σώματός του είναι cm και το σωματικό του βάρος gr των αρσενικών και gr των θηλυκών. Η διάρκεια ζωής του είναι 2-4 χρόνια. Η θερμοκρασία του είναι 38,1-38,4oC, ο καρδιακός ρυθμός 360 καρδιακοί παλμοί / min και ο αναπνευστικός ρυθμός 90 αναπνοές / min ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Ο γέρβιλος ενηβώνεται σε ηλικία 9-12 εβδομάδων, οπότε και χρησιμοποιείται για αναπαραγωγή. Είναι ζώο πολυοιστρικό. Ο ωοθηκικός κύκλος του διαρκεί 4-6 ημέρες, ενώ ο οίστρος 12 ώρες. Μετά από εγκυμοσύνη ημερών, γεννά 4-6 νεογέννητα βάρους 2,5-3,0 gr. Η γαλουχία διαρκεί ημέρες. Στο γέρβιλο εφαρμόζεται μόνο το μονογαμικό σύστημα αναπαραγωγής. Το ζευγάρι θα πρέπει να στεγάζεται στο ίδιο κλουβί πριν την ενήβωσή του. Σε περίπτωση θανάτου του ενός, το άλλο δε δέχεται δεύτερο σύντροφο ΕΚΤΡΟΦΗ Ο γέρβιλος στεγάζεται κατά ομάδες που σχηματίζονται πριν τον απογαλακτισμό σε πλα-

12 116 ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ στικά κλουβιά με συμπαγές δάπεδο και στρωμνή. Οι διαστάσεις των κλουβιών αναφέρονται στον πίνακα 5.2. Δείχνει εξαιρετική προσαρμοστικότητα στις διακυμάνσεις της θερμοκρασίας (0-35 ο C) η οποία προτείνεται να είναι ο C. Η σχετική υγρασία θα πρέπει να είναι 35-45%, ο αέρας να ανανεώνεται φορές την ώρα και η φωτοπερίοδος να διαρκεί 12 ώρες ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ Ισχύουν σε γενικές γραμμές όσα αναφέρθηκαν για το μυ και τον επίμυ. Οι προναρκωτικές ουσίες και τα αναισθητικά που χρησιμοποιούνται στο γέρβιλο παρουσιάζονται στους πίνακες 14.2 και 14.3.

13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ XAΜΣΤΕΡ (ΚΡΙΚΗΤΟΣ, HAMSTER) ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ - ΦΥΛΕΣ - ΧΡΗΣΕΙΣ Το συριακό χάμστερ (Mesocricetus auratus) και το κινέζικο χάμστερ (Crisetulus griseus) (εικόνα 17.1) είναι οι πιο συχνά χρησιμοποιούμενες φυλές χάμστερ. Η καταγωγή του συριακού χάμστερ είναι η νοτιοανατολική Ευρώπη και η Μέση Ανατολή. Το κινέζικο χάμστερ ζει σε μια περιοχή μεταξύ της Κασπίας θάλασσας και της ανατολικής ακτής της Κίνας. Η συχνότητα χρησιμοποίησης του χάμστερ στη βιοϊατρική έρευνα είναι μικρή (λιγότερο από 1%). Το συριακό χάμστερ χρησιμοποιείται κυρίως σε έρευνες που αφορούν την αναπαραγωγή, την τερατογένεση, τις νεοπλασίες και την αιματική κυκλοφορία. Λόγω της ιδιότητάς του να πέφτει σε χειμερία νάρκη, χρησιμοποιείται στη μελέτη της υποθερμίας. Το κινέζικο χάμστερ χρησιμοποιείται σε μελέτες του καρυότυπου και του σακχαρώδη διαβήτη. Εικόνα Φυλές χάμστερ. (Α) Συριακό, (Β) κινέζικο.

14 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Το συριακό χάμστερ είναι νυκτόβιο τρωκτικό με σωματικό βάρος gr τα αρσενικά και gr τα θηλυκά. Η διάρκεια ζωής του είναι 2-3 έτη. Η θερμοκρασία του σώματός του είναι ο C, ο καρδιακός ρυθμός του καρδιακοί παλμοί / min και ο αναπνευστικός ρυθμός αναπνοές / min. Όταν η θερμοκρασία περιβάλλοντος μειώνεται κάτω από 5-6 ο C και η φωτοπερίοδος κάτω από 8 ώρες, το χάμστερ πέφτει σε χειμερία νάρκη. Kατά τη διάρκειά της κοιμάται για περίοδο 2-3 ημερών και ξυπνά για 12 περίπου ώρες. H θερμοκρασία, ο καρδιακός ρυθμός και ο αναπνευστικός ρυθμός μειώνονται αισθητά, όμως επανέρχονται σε φυσιολογικά επίπεδα μόλις ξυπνήσει ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Τα χάμστερ ενηβώνονται σε ηλικία 4-6 εβδομάδων τα θηλυκά και 7-9 εβδομάδων τα αρσενικά. Στην αναπαραγωγή χρησιμοποιούνται σε ηλικία 6-8 εβδομάδων τα θηλυκά και εβδομάδων τα αρσενικά. Το χάμστερ είναι πολυοιστρικό ζώο. Ο ωοθηκικός κύκλος του διαρκεί 4 ημέρες και ο οίστρος 2-24 ώρες. Η ωοθυλακιορρηξία συμβαίνει στην αρχή του σταδίου του οίστρου. Το πρωί μετά την ωοθυλακιορρηξία παρατηρείται έξοδος ιξώδους, κολλώδους και χαρακτηριστικής οσμής εκκρίματος από τον κόλπο. Όταν ένα θηλυκό σε οίστρο οδηγηθεί στο κλουβί του αρσενικού, λαμβάνει στάση λόρδωσης. Μέσα σε διάστημα min λαμβάνουν χώρα πολλές επιβάσεις. Μετά από το ζευγάρωμα, το θηλυκό θα πρέπει να απομακρύνεται από το κλουβί, αλλιώς επιτίθεται στο αρσενικό. Η ύπαρξη κολπικού εκκρίματος, 5-9 ημέρες μετά την επίβαση, είναι ένδειξη μη επίτευξης γονιμοποίησης. Για την αναπαραγωγή μπορούν να χρησιμοποιηθούν τόσο το μονογαμικό όσο και το πολυγαμικό σύστημα. Στο πολυγαμικό σύστημα συστεγάζονται 1-4 αρσενικά με 5-15 θηλυκά. Μετά τη γαλουχία, μπορούν να συστεγαστούν αρσενικό και θηλυκό, ωστόσο αυτό αποφεύγεται προκειμένου να αποτραπεί πιθανή επιθετική συμπεριφορά. Η εγκυμοσύνη διαρκεί ημέρες στο συριακό χάμστερ και 21 ημέρες στο κινέζικο. Γεννιούνται 6-8 νεογέννητα που ζυγίζουν 2-3 gr το καθένα. Η γαλουχία διαρκεί ημέρες (Hoosier Van and Ladiges, 1984). Στις πρωτοτόκες μητέρες συχνά εκδηλώνεται το φαινόμενο του κανιβαλισμού προς τα νεογέννητά τους, κατά τη διάρκεια της πρώτης εβδομάδας μετά τον τοκετό. Πιθανές αιτίες είναι η έλλειψη εμπειρίας, η υπερδιέγερση, η ενόχληση και οι διαταραχές της γαλακτοπαραγωγής. Για αυτό δεν πρέπει να ενοχλούνται η μητέρα και τα νεογέννητα κατά την πρώτη εβδομάδα της ζωής τους ΕΚΤΡΟΦΗ Τα χάμστερ είναι μοναχικά νυκτόβια τρωκτικά. Στεγάζονται κατά κανόνα ατομικά. Τα κλουβιά τους είναι παρόμοια με εκείνα που χρησιμοποιούνται για τους μύες και τους επίμυες. Οι διαστάσεις τους αναφέρονται στον πίνακα 5.2. Το δάπεδο προτιμάται να είναι συμπαγές με στρωμνή. Η θερμοκρασία περιβάλλοντος πρέπει να είναι ο C, η σχετική υγρασία % και ο αέρας να ανανεώνεται φορές την ώρα. Η φωτοπερίοδος ρυθμίζεται στις ώρες. Αν τα χάμστερ ενοχληθούν κατά την περίοδο της ημέρας, π.χ. όταν ξεκουράζο-

15 νται, μπορεί να εκδηλώσουν επιθετική διάθεση και να προσπαθήσουν να δαγκώσουν. Η τροφή χορηγείται σε μορφή συμπήκτων. Συχνά, επειδή δεν μπορούν να τη φτάσουν, συστήνεται να τοποθετείται στο δάπεδο του κλουβιού, ιδιαίτερα στην περίπτωση των νεαρών χάμστερ, τα οποία από ηλικία 7-10 ημερών καταναλώνουν στερεά τροφή. Η ίδια μέριμνα θα πρέπει να λαμβάνεται και για το νερό τοποθετώντας μία πιο μακριά ποτίστρα. Τα χάμστερ εκδηλώνουν, όπως όλα τα τρωκτικά, το φαινόμενο της κοπροφαγίας. Ειδικότερα, τα νεαρά χάμστερ καταναλώνουν κόπρανα απευθείας από τον πρωκτό της μητέρας τους ΣΥΛΛΗΨΗ - ΣΥΓΚΡΑΤΗΣΗ Πριν επιχειρήσουμε να συλλάβουμε ένα χάμστερ θα πρέπει οπωσδήποτε να το ξυπνήσουμε, αν κοιμάται. Αυτό μπορεί να γίνει κουνώντας ελαφρά το κλουβί. Τοποθετούμε στη συνέχεια το ένα χέρι μας κάτω από το ζώο και το άλλο από πάνω του ή στο πλάι και συμπλησιάζουμε τα χέρια μας χωρίς να το πιέζουμε (εικόνα 17β). Έτσι μπορούμε να το μεταφέρουμε σε μικρή απόσταση. Για τη συγκράτηση του χάμστερ, συλλαμβάνουμε από το δέρμα της πτυχής του τραχήλου μεταξύ του δείκτη και του αντίχειρά μας. Με τα υπόλοιπα δάκτυλα στη συνέχεια συλλαμβάνουμε το δέρμα της ράχης (εικόνα 17γ) XAΜΣΤΕΡ (ΚΡΙΚΗΤΟΣ, HAMSTER) ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΟΥΣΙΩΝ Ισχύει ό, τι αναφέρθηκε για το μυ και τον επίμυ ΑΙΜΟΛΗΨΙΑ Για την αιμοληψία μπορεί να εφαρμοστεί η αφαίμαξη, η καρδιακή παρακέντηση με το ζώο υπό γενική αναισθησία και τέλος η παρακέντηση των αγγείων του οφθαλμικού κόγχου. Εικόνα Σύλληψη του χάμστερ. Εικόνα Συγκράτηση του χάμστερ από το δέρμα του τραχήλου και της ράχης.

16 ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ Ισχύουν σε γενικές γραμμές όσα αναφέρθηκαν για το μυ. Οι προναρκωτικές ουσίες και τα αναισθητικά που χρησιμοποιούνται στο χάμστερ παρουσιάζονται στους πίνακες 14.2 και ΕΥΘΑΝΑΣΙΑ Ισχύουν όσα αναφέρθηκαν στο μυ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Hoosier van GL, Ladiges Jr WC. Biology and diseases of hamsters. Syrian and Chinese Hamsters. In : Fox JG, Cohen GJ, Loew FM (eds). Laboratory Animal Medicine. Academic Press, New York, 1984:

2. ΚΩΔΙΚΑΣ ΗΘΙΚΗΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΖΩΩΝ ΣΕ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΣΜΟΥΣ 9

2. ΚΩΔΙΚΑΣ ΗΘΙΚΗΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΖΩΩΝ ΣΕ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΣΜΟΥΣ 9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Α. ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΖΩΩΝ ΣΤΗ ΒΙΟΪΑΤΡΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ 3 1.1. ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 3 1.2. ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 4 1.3. ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΖΩΩΝ 4 1.3.1. Τρωκτικά 4 1.3.2. Λαγόμορφα 6 1.3.3.

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα

Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3. Κυκλοφορικό Σύστημα. Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Βιολογία Α Λυκείου Κεφ. 3 Κυκλοφορικό Σύστημα Καρδιά Αιμοφόρα αγγεία Η κυκλοφορία του αίματος Αίμα Η μεταφορά των θρεπτικών ουσιών στα κύτταρα και των ιστών και η απομάκρυνση από αυτά των άχρηστων γίνεται

Διαβάστε περισσότερα

«ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ. Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

«ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ. Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης «ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης «ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ Ο ωοθηκικός κύκλος και

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Τοποθέτηση. Κεντρικών Φλεβικών Καθετήρων»

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Τοποθέτηση. Κεντρικών Φλεβικών Καθετήρων» Εργαστήριο Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ «Τοποθέτηση Κεντρικών Φλεβικών Καθετήρων» Κεντρικές Φλεβικές γραμμές: Τι είναι; Πότε τις χρησιμοποιούμε; Πως τις τοποθετούμε; Έχουν επιπλοκές; Πως προλαμβάνουμε

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν κάποια συμπτώματα που τις περισσότερες φορές δηλώνουν κάποια σοβαρή νόσο.

Υπάρχουν κάποια συμπτώματα που τις περισσότερες φορές δηλώνουν κάποια σοβαρή νόσο. Υπάρχουν κάποια συμπτώματα που τις περισσότερες φορές δηλώνουν κάποια σοβαρή νόσο. Τα συμπτώματα αυτά δεν πρέπει ποτέ να τα αγνοούμε γιατί η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση της νόσου μπορεί να σώσει

Διαβάστε περισσότερα

κλινική εξέταση οδηγός για Barbara Bates, M.D. ISBN 9780960-372-144-4 Δεύτερη έκδοση Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

κλινική εξέταση οδηγός για Barbara Bates, M.D. ISBN 9780960-372-144-4 Δεύτερη έκδοση Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων οδηγός για κλινική εξέταση Δεύτερη έκδοση Barbara Bates, M.D. ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ Χ. Μουτσόπουλου Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων I. Ανδρουλάκη Καθηγητού Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Συλλογή αίματος σε αρουραίους

Συλλογή αίματος σε αρουραίους [1] Εργασία στα πλαίσια πρακτικής Δημητράκος Δικαίος Εξάμηνο: Πτυχίο Αρ. Μητρώου: 09556 Συλλογή αίματος σε αρουραίους 1. Εισαγωγή Η συλλογή αίματος από ζώα εργαστηρίου, είναι απαραίτητη για ένα ευρύ φάσμα

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Κυκλοφορικό σύστημα Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Η καρδία Χτύπα 2 δισεκατομμύρια φορές σε όλη μας τη ζωή. Βρίσκεται στο θώρακα, κέντρο προς αριστερά. Έχει το μέγεθος μιας γροθιάς. Αλεξάνδρα, Αναστασία,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΙΑ ΠΥΡΕΤΟΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΑ. Λ.Β. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής, Π.Θ.

ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΙΑ ΠΥΡΕΤΟΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΑ. Λ.Β. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής, Π.Θ. ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΥΠΕΡΘΕΡΜΙΑ ΠΥΡΕΤΟΣ ΥΠΟΘΕΡΜΙΑ Λ.Β. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής, Π.Θ. ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΗΣΗ Ζωτικά σημεία (TPR) Θερμοκρασία Σφυγμός Αναπνοές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΣΤΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΦΛΕΒΟΚΑΘΕΤΗΡΑ

ΣΩΣΤΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΦΛΕΒΟΚΑΘΕΤΗΡΑ ΣΩΣΤΗ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗ ΦΛΕΒΟΚΑΘΕΤΗΡΑ 1. ΣΚΟΠΟΣ Η ορθή και ασφαλής τοποθέτηση, χρήση και παρακολούθηση του περιφερικού φλεβικού καθετήρα (ΠΦΚ). 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο καθετηριασμός των περιφερικών φλεβών έχει ως ένδειξη

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Εισαγωγή... 19. Κεφάλαιο 1: Ιατρικό Ιστορικό. Κεφάλαιο 2: Εισαγωγή στην Κλινική Εξέταση - Ζωτικά Σηµεία. Κεφάλαιο 3: Κεφαλή και Τράχηλος

Περιεχόµενα. Εισαγωγή... 19. Κεφάλαιο 1: Ιατρικό Ιστορικό. Κεφάλαιο 2: Εισαγωγή στην Κλινική Εξέταση - Ζωτικά Σηµεία. Κεφάλαιο 3: Κεφαλή και Τράχηλος Περιεχόµενα Εισαγωγή....................................................... 19 Κεφάλαιο 1: Ιατρικό Ιστορικό 1.1 Λήψη και καταγραφή ιατρικού ιστορικού............................. 23 1.2 Δεξιότητες επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΡΙΝΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΚΟΙΛΟΤΗΤΑ ΦΑΡΥΓΓΑΣ ΛΑΡΥΓΓΑΣ ΤΡΑΧΕΙΑ ΒΡΟΓΧΟΙ ΠΝΕΥΜΟΝΕΣ ΠΛΕΥΡΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Θυρεοειδής χόνδρος Κρικοθυρεοειδής σύνδεσμος ΤΡΑΧΕΙΑ Κρικοειδής χόνδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΤΟ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. Τι είναι το κυκλοφορικό σύστημα; Συζήτησέ το με τους συμμαθητές σου για 3min και προσπάθησε να συμπληρώσεις τον παρακάτω ορισμό με λέξεις που δίνονται στη διπλανή

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΖΩΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Ηλεκτροκαρδιογράφηµα Ι. ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ Η πίεση στην αορτή, στην αρτηρία του βραχίονα και σε άλλες µεγάλες αρτηρίες σ' ένα ενήλικο άτοµο µεταβάλλεται από 120 mmhg (συστολική

Διαβάστε περισσότερα

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος Ερωτήσεις Αξιολόγησης Εργαστηριακού Μαθήματος Θέμα: «Κεντρική Φλεβική Πίεση» 1. Τι είναι η Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ); Είναι η υδροστατική πίεση των μεγάλων φλεβών που είναι πλησιέστερα στην καρδιά,

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών

Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών Εργαστήριο Ανατοµίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήµιο Αθηνών ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΏΣΕΙΣ ΑΝΑΤΟΜΙΑΣ Το Μυοσκελετικό Σύστηµα Δρ. Ε. Τζόνσον Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Αθήνα 2012 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Α. Τα µέρη και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Pronilen Ενέσιμο διάλυμα λουπροστιόλης

Pronilen Ενέσιμο διάλυμα λουπροστιόλης Ενέσιμο διάλυμα λουπροστιόλης Σύνθεση: Ανά ml: Λουπροστιόλη 7,50 mg Είδη ζώων: Αγελάδες, μοσχίδες, φοράδες, πρόβατα. Φαρμακολογικές ιδιότητες: Η λουπροστιόλη είναι ένα συνθετικό ανάλογο της προσταγλανδίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΣΚΗΣΕΙΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο : ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 1: ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ Ερώτηση 1 Τι ορίζουμε ως ομοιόσταση; Ομοιόσταση είναι η ικανότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι

Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι Σχέδιο εργασίας της Α τάξης Γελ. Πελοπίου Υπεύθυνος καθηγητής: Παπαδημητρίου Νικόλαος Αναπνοή Μέλη : Αγγελόπουλος Γιάννης Τσιπολίτης Γιώργος Η αναπνοή σε επίπεδο οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΜΣΤΕΡ. Πέτρος Υψηλάντης. Επίκουρος Καθηγητής Πειραματικής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής ΔΠΘ

ΧΑΜΣΤΕΡ. Πέτρος Υψηλάντης. Επίκουρος Καθηγητής Πειραματικής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής ΔΠΘ ΧΑΜΣΤΕΡ Πέτρος Υψηλάντης Επίκουρος Καθηγητής Πειραματικής Χειρουργικής Ιατρικής Σχολής ΔΠΘ Ζωολογική ταξινόμηση Τάξη : Rodentia Υποτάξη: Myomorpha Οικογένεια: Critcetidae Γένος: Mesocricetus Είδος: Mesocricetus

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΦΥΣΗΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΦΥΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η υπόφυση είναι ένας μεγάλης σημασίας ενδοκρινής αδένας, που ρυθμίζεται από τον υποθάλαμο και βρίσκεται στη βάση του εγκεφάλου, πίσω από τη μύτη και στο ύψος των ματιών, σε μία περιοχή που λέγεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Μαθήτρια: Κ. Σοφία. Καθηγητής: κ. Πιτσιλαδής

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Μαθήτρια: Κ. Σοφία. Καθηγητής: κ. Πιτσιλαδής ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Μαθήτρια: Κ. Σοφία Καθηγητής: κ. Πιτσιλαδής Σχολ. Έτος: 2015-2016 ΑΓΓΕΙΟΠΛΑΣΤΙΚΗ-BYPASS Αορτοστεφανιαία παράκαμψη είναι η χειρουργική διαδικασία της παράκαμψης των θρομβώσεων ή των

Διαβάστε περισσότερα

3. Με ποιο άλλο σύστημα είναι συνδεδεμένο το κυκλοφορικό σύστημα;

3. Με ποιο άλλο σύστημα είναι συνδεδεμένο το κυκλοφορικό σύστημα; ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ 3 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ «ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ» ΕΙΣΑΓΩΓΗ Α. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ 1. Ποιος είναι ο ρόλος του κυκλοφορικού συστήματος;...... 2. Το κυκλοφορικό σύστημα αποτελείται από: i 3.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΚΟΣ ΚΑΘΕΤΗΡΙΑΣΜΟΣ

ΚΑΡΔΙΑΚΟΣ ΚΑΘΕΤΗΡΙΑΣΜΟΣ ΚΑΡΔΙΑΚΟΣ ΚΑΘΕΤΗΡΙΑΣΜΟΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΦΛΕΒΙΚΕΣ ΟΔΟΙ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΗΣ, ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΑΙΜΟΣΤΑΣΗ, ΣΥΣΚΕΥΕΣ ΑΙΜΟΣΤΑΣΗΣ ΟΔΟΙ ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΗΣ Αρτηριακές οδοί: α) Μηριαία αρτηρία: - πλεονεκτήµατα: -µεγαλύτερο αγγείο - µεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡ ΙA ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ

Η ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡ ΙA ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ Η ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΡ ΙA ΚΑΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ 1 Η φυσιολογική καρδιά είναι µία πολύ δυνατή αντλία φτιαγµένη από µυϊκό ιστό, που λειτουργεί εντατικά και συνεχώς. Έχει περίπου τις διαστάσεις µιας ανθρώπινης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ. ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γαστρεντερολόγος - Ηπατολόγος

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ. ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γαστρεντερολόγος - Ηπατολόγος ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΔΡΙΤΣΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Γαστρεντερολόγος - Ηπατολόγος ΤΙ ΕΊΝΑΙ Η ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ? Ετοιμολογία : είναι ο λόγος για το πάθος, δηλαδή την αρρώστια Ασχολείται με το μηχανισμό και τους

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D.

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία Μεταβολικές ασθένειες και άσκηση Άσκηση και αρτηριακή πίεση Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Καρδιά Καρδιά Η καρδιά είναι ένα μυϊκό όργανο

Διαβάστε περισσότερα

Ανατομία και μορφολογία πτηνού

Ανατομία και μορφολογία πτηνού Ανατομία και μορφολογία πτηνού Τα πτηνά είναι ομοιόθερμα σπονδυλωτά που φυλογενετικά σχετίζονται με τους Δεινοσαύρους Τα αρτίγονα πουλιά (Νεόρνιθες) διαιρούνται σε δύο ομάδες: (1) Παλαιόγναθα (κίβι, έμου,

Διαβάστε περισσότερα

Επι.Ζω. (Επιμόρφωση Ζωής) ΚΑΡ.Π.Α. Καρδιοπνευμονική Αναζωογόνηση σε Ενήλικα

Επι.Ζω. (Επιμόρφωση Ζωής) ΚΑΡ.Π.Α. Καρδιοπνευμονική Αναζωογόνηση σε Ενήλικα ΚΑΡ.Π.Α. Καρδιοπνευμονική Αναζωογόνηση σε Ενήλικα Η Βασική Υποστήριξη Ζωής αναφέρεται στη διατήρηση της βατότητας του Αεραγωγού και στην υποστήριξη της Αναπνοής και της Κυκλοφορίας, χωρίς τη χρήση άλλου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΠΙΣΘΙΟ ΚΟΙΛΙΑΚΟ ΤΟΙΧΩΜΑ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΟΣΤΑ (ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ ΙΕΡΟ) ΟΣΦΥΙΚΟΙ ΣΠΟΝΔΥΛΟΙ Μεγαλύτεροι σε μέγεθος και όγκο, με κοντούς και παχείς αυχένες, ευρύτερες

Διαβάστε περισσότερα

Ανατομία - Φυσιολογία

Ανατομία - Φυσιολογία ΦΥΣΙΟ ΠΝΕΥΜΩΝ Ανατομία - Φυσιολογία Φυσιολογική α/α Ακτινοανατομία Ακτινοανατομία Αγγειογραφία πνευμονικών αρτηριών Β ρ ο γ χ ο γ ρ α φ ί α Πύκνωση Αντικατάσταση του αέρα των κυψελίδων από υλικό, συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα της βιολογίας υπεύθυνη καθηγήτρια : Ζαρφτσιάν Μαρία Ελένη

Εργασία στο μάθημα της βιολογίας υπεύθυνη καθηγήτρια : Ζαρφτσιάν Μαρία Ελένη Εργασία στο μάθημα της βιολογίας υπεύθυνη καθηγήτρια : Ζαρφτσιάν Μαρία Ελένη Εισαγωγή: Το κυκλοφορικό είναι από τα πιο σημαντικά αλλά και από τα πιο ευαίσθητα συστήματα του οργανισμού μας. Τα προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΚΑΡΔΙΑ ΗΚΑΡΔΙΑ. Ροβίθης Μιχαήλ

ΗΚΑΡΔΙΑ ΗΚΑΡΔΙΑ. Ροβίθης Μιχαήλ ΗΚΑΡΔΙΑ Η καρδιά που το μέγεθός της είναι λίγο μεγαλύτερο από μία γροθιά, είναι μία διπλή αυτόνομη μυώδης αντλία. Ενώ το βάρος της κυμαίνεται από 280 340 γραμμάρια. Είναι η κεντρική αντλία του κυκλοφορικού

Διαβάστε περισσότερα

Το μυϊκό σύστημα αποτελείται από τους μύες. Ο αριθμός των μυών του μυϊκού συστήματος ανέρχεται στους 637. Οι μύες είναι όργανα για τη σωματική

Το μυϊκό σύστημα αποτελείται από τους μύες. Ο αριθμός των μυών του μυϊκού συστήματος ανέρχεται στους 637. Οι μύες είναι όργανα για τη σωματική Μύες Το μυϊκό σύστημα αποτελείται από τους μύες. Ο αριθμός των μυών του μυϊκού συστήματος ανέρχεται στους 637. Οι μύες είναι όργανα για τη σωματική κινητικότητα, την σπλαχνική κινητικότητα και τη κυκλοφορία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ

Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΗΝ ΚΥΗΣΗ Η φυσιολογική εγκυμοσύνη στον άνθρωπο διαρκεί 40 εβδομάδες ή 280 ημέρες. Η 1 η ημέρα της κύησης είναι η 1 η ημέρα της τελευταίας εμμήνου ρύσεως (όταν ακόμη δεν έχει γίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ

ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ ηµήτρης Γ. Χατζηχρήστου Καθηγητής Ουρολογίας Ανδρολογίας Αριστοτελείου Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης 01 ΥΝΑΜΙΚΟ ΕΓΧΡΩΜΟ TRIPLEX ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ ΤΟΥ ΠΕΟΥΣ Ποια είναι τα αγγειακά προβλήµατα της στύσης; Τα αγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

ΦΛΕΒΟΚΕΝΤΗΣΗ - ΑΙΜΟΛΗΨΙΑ

ΦΛΕΒΟΚΕΝΤΗΣΗ - ΑΙΜΟΛΗΨΙΑ Πρόγραμμα «ΚΑ.Φ.Ε.Σ.» Κέντρο Κλινικών Δεξιοτήτων Μάρτιος 2015 Παρουσίαση: Σηφάκη Φρειδερίκη Διάφα Ασπασία Κόντος Αντώνης Κοτζαμάνη Μαρίνα ΦΛΕΒΟΚΕΝΤΗΣΗ - ΑΙΜΟΛΗΨΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ Φλεβοκέντηση ονομάζεται η διαδερμική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Μάθημα 7 Το κυκλοφορικό μας σύστημα

ΒΑΣΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Μάθημα 7 Το κυκλοφορικό μας σύστημα jk ΒΑΣΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Μάθημα 7 Το κυκλοφορικό μας σύστημα Εισαγωγή στο Κυκλοφορικό μας Σύστημα (ΚΣ) Το ΚΣ αποτελείται από - τα αιμοφόρα αγγεία την καρδιά Αέρας που εισπνέουμε Αέρας που εκπνέουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012

Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Μαθήματα Ανατομίας 2011-2012 Θωρακικό τοίχωμα Κ. Αλπαντάκη Θώρακας Γενική επισκόπηση Σχετικοί όροι Θώρακας Θωρακικός κλωβός Θωρακικό τοίχωμα Θωρακική κοιλότητα Σχετικοί όροι Θώρακας Περιοχή του σώματος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ -ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ

ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ -ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΤΟΜΙΑ -ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΩ ΑΕΡΟΦΟΡΟΣ ΟΔΟΣ ρίνα φάρυγγας στοματική κοιλότητα ΚΑΤΩ ΑΕΡΟΦΟΡΟΣ ΟΔΟΣ λάρυγγας τραχεία 2 βρόγχοι πνεύμονες ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΔΑΒΕΛΑ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ

ΓΕΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΔΑΒΕΛΑ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΟΣ ΠΟΡΟΣ ΣΕ ΝΕΟΓΝΑ ΓΕΩΡΓΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΧΑΡΔΑΒΕΛΑ ΜΑΓΔΑΛΗΝΗ Συγγενείς ανωμαλίες της καρδιάς, είναι οι ατέλειες στη δομή της καρδιάς, που είναι παρούσες κατά τη γέννηση. Μια από αυτές είναι

Διαβάστε περισσότερα

Αντικείμενο. Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας.

Αντικείμενο. Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας. Αντικείμενο Ερμηνεία της έννοιας της ηλεκτροπληξίας. Περιγραφή των παραμέτρων που επηρεάζουν ένα επεισόδιο ηλεκτροπληξίας. Θανατηφόρα ατυχήματα από ηλεκτροπληξία στην Ελλάδα κατά την περίοδο 1980-1995

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ καρδιά, αιμοφόρα αγγεία, αίμα

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ καρδιά, αιμοφόρα αγγεία, αίμα 2 Ο ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ καρδιά, αιμοφόρα αγγεία, αίμα Δ. Αρζουμανίδου ΚΑΡΔΙΑ το κύριο όργανο του κυκλοφορικού συστήματος βρίσκεται ανάμεσα στους δυο πνεύμονες έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΦΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ

ΙΑΦΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ 7 ΙΑΦΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΕΛΛΕΙΜΜΑΤΑ Σε µια καρδιά που λειτουργεί φυσιολογικά, το αίµα µε χαµηλή περιεκτικότητα σε οξυγόνο ρέει από το σώµα στη δεξιά πλευρά της καρδιάς (στο δεξιό κόλπο και από εκεί στη δεξιά κοιλία).

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑΛ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΤΟΜΙΑ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑΛ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑΛ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α Α ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑ Α

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΤΟΜΑΧΟΣ ΤΩΝ ΜΗΡΥΚΑΣΤΙΚΩΝ

Ο ΣΤΟΜΑΧΟΣ ΤΩΝ ΜΗΡΥΚΑΣΤΙΚΩΝ Ο ΣΤΟΜΑΧΟΣ ΤΩΝ ΜΗΡΥΚΑΣΤΙΚΩΝ 1 κεφάλαιο 1.1 Γενικά Τα μηρυκαστικά (Σχήμα 1.1), σε αντίθεση με τα μονογαστρικά ζώα (Σχήματα 1.2 και 1.3), έχουν τη δυνατότητα διεξαγωγής της μικροβιακής ζύμωσης εντός του

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΈς ΝΌΣΟΙ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΆ

ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΈς ΝΌΣΟΙ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΆ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΈς ΝΌΣΟΙ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΆ Αραγιάννης Δημήτριος Μονάδα Υπέρτασης Α Πανεπιστημιακή Καρδιολογική κλινική Ιπποκράτειο Γ.Ν.Α. Καρδιά & παιδί. Αρχίζοντας από τη βρεφική ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ Α ΒΟΗΘΕΙΕΣ

ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ Α ΒΟΗΘΕΙΕΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 22-10-2015 ΕΠΕΙΓΟΥΣΕΣ Α ΒΟΗΘΕΙΕΣ ΙΣΡΑΗΛΙΤΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΒΡΑΪΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΚΠ. ΚΕΝΤΡΟ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΖΩΗΣ ΔΑΥΙΔ ΜΩΥΣΗΣ ΠΕ 11 ΦΑ ABLS ΓΙΑ ΤΙΣ Α ΒΟΗΘΕΙΕΣ;

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο 1. Ποιος είναι ο ρόλος των ερυθρών κυττάρων του αίματος; α. μεταφέρουν οξυγόνο σε όλο το σώμα β. μεταφέρουν θρεπτικά συστατικά, άλατα, ορμόνες και πρωτεΐνες γ. μεταφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005

ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ. ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΖΩΗΣ ΤΗΣ (ενηλίκων) Συστάσεις του ERC για την Αναζωογόνηση - 2005 ΑΝΑΓΝΩΣΤΑΚΗΣ ΝΙΚΟΣ Τι είναι αναζωογόνηση ; Για τη διατήρηση της ζωής χρειάζεται συνεχής τροφοδοσία όλων των οργάνων με

Διαβάστε περισσότερα

ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ

ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ ΣΩΜΑΤΟΜΕΤΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ ΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ Εξέταση και αξιολόγηση των κυρτωμάτων της σπονδυλικής στήλης 1 1. Κατακόρυφος άξονας 2 3 2. Λοβίο του αυτιού 3. Ακρώμιο 4 5 6 7 8 4. Ομφαλός 5. Πρόσθια

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην τεχνική Προσανατολισμός εικόνων, θέση εξεταζομένου Ορολογία ΥΓ κριτήρια Προετοιμασία ασθενούς Κλινικές εφαρμογές

Εισαγωγή στην τεχνική Προσανατολισμός εικόνων, θέση εξεταζομένου Ορολογία ΥΓ κριτήρια Προετοιμασία ασθενούς Κλινικές εφαρμογές Εισαγωγή στην τεχνική Προσανατολισμός εικόνων, θέση εξεταζομένου Ορολογία ΥΓ κριτήρια Προετοιμασία ασθενούς Κλινικές εφαρμογές Απαιτείται δεξιότητα και εμπειρία, συγχρονισμός κινήσεων χεριού & οφθαλμού

Διαβάστε περισσότερα

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ

11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ 11. ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ Στον ανθρώπινο οργανισμό υπάρχουν δύο είδη αδένων, οι εξωκρινείς και οι ενδοκρινείς. Οι εξωκρινείς (ιδρωτοποιοί αδένες, σμηγματογόνοι αδένες κ.ά.) εκκρίνουν το προϊόν τους στην επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

Α ΤΑΞΗ Τ.Ε.Ε. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

Α ΤΑΞΗ Τ.Ε.Ε. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Α ΤΑΞΗ Τ... ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΤΟΜΙΑ - ΦΥΙΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΟΓΑΜΜΑ ΠΟΥΔΝ ΚΦΑΛΑΙΟ 1: ΚΥΤΤΑΟ ΚΦΑΛΑΙΟ 2: ΙΤΙΚΟ ΥΤΗΜΑ ΚΦΑΛΑΙΟ 3: ΜΥΙΚΟ ΥΤΗΜΑ ΚΦΑΛΑΙΟ 4: ΚΥΚΛΟΦΟΙΚΟ ΥΤΗΜΑ ΚΦΑΛΑΙΟ 5: ΑΙΜΑ ΚΦΑΛΑΙΟ 6: ΠΠΤΙΚΟ ΥΤΗΜΑ ΚΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Πια είναι η καλύτερη μέθοδος θεραπείας; Κιρσοί είναι το αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Ανευρύσματα Εγκεφάλου

Ανευρύσματα Εγκεφάλου Ανευρύσματα Εγκεφάλου Το εγκεφαλικό ανεύρυσμα είναι μια παθολογική διάταση σε ένα μέρος του τοιχώματος ενός αγγείου του εγκεφάλου που οφείλεται σε ένα έλλειμμα του μέσου χιτώνα του τοιχώματος του αγγείου.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΣΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ Χ.Ν. ΒΕΡΒΕΡΙΔΗΣ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΣΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ Χ.Ν. ΒΕΡΒΕΡΙΔΗΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΣΩΝ ΩΟΘΗΚΩΝ Χ.Ν. ΒΕΡΒΕΡΙΔΗΣ Κλινική Ζώων Συντροφιάς, Κτηνιατρική Σχολή, Α.Π.Θ. Παραμονή λειτουργικού ωοθηκικού ιστού μετά από «στείρωση» (ολόκληρη ωοθήκη ή υπολείμματα ωοθηκών) Ακούσια:

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου)

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) 01/35 Το Ερειστικό Σύστημα αποτελείται από: 1. Τα Οστά 2. Τις Αρθρώσεις 3. Τους Συνδέσμους 02/35 ΟΣΤΑ ΤΟΥ ΣΚΕΛΕΤΟΥ Σύνολο: 285 οστά

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική µορφολογία και εσωτερική οργάνωση οστεϊχθύος. Συστηµατική κατάταξη

Εξωτερική µορφολογία και εσωτερική οργάνωση οστεϊχθύος. Συστηµατική κατάταξη 2 η ΑΣΚΗΣΗ Εξωτερική µορφολογία και εσωτερική οργάνωση οστεϊχθύος Συστηµατική κατάταξη Κλάση Τάξη Οστεϊχθύες Perciformes Οικογένεια Cichlidae Γένος Tilapia Γενικά : Η οικογένεια Cichlidae περιλαµβάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό Σύστηµα. Σοφία Χαβάκη. Λέκτορας

Κυκλοφορικό Σύστηµα. Σοφία Χαβάκη. Λέκτορας Κυκλοφορικό Σύστηµα Σοφία Χαβάκη Λέκτορας Εργαστήριο Ιστολογίας Εβρυολογίας, Ιατρική Σχολή, ΕΚΠΑ Κυκλοφορικό Σύστηµα Αιµοφόροκυκλοφορικό σύστηµα Λεµφoφόροκυκλοφορικό σύστηµα Αιµοφόρο Κυκλοφορικό Σύστηµα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ. 1. Το σχεδιάγραμμα δείχνει 3 διαφορετικά αιμοφόρα αγγεία, Α, Β και Γ.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ. 1. Το σχεδιάγραμμα δείχνει 3 διαφορετικά αιμοφόρα αγγεία, Α, Β και Γ. ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ 1. Το σχεδιάγραμμα δείχνει 3 διαφορετικά αιμοφόρα αγγεία, Α, Β και Γ. (α) Να ονομάσετε τα αγγεία Α και Β. (β) Πώς είναι προσαρμοσμένο το αγγείο Γ για να έχει τη δυνατότητα να δημιουργεί το

Διαβάστε περισσότερα

Αιµορραγία. Η αιµορραγία αυτή προέρχεται από τη διατοµή µιας φλέβας και

Αιµορραγία. Η αιµορραγία αυτή προέρχεται από τη διατοµή µιας φλέβας και Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 55-62 Αιµορραγία Στο κυκλοφορικό σύστηµα του ενήλικα ανθρώπου υπάρχουν έξι λίτρα περίπου αίµατος, το οποίο µεταφέρει στα κύτταρα των ιστών

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία και Ανάλυση Ιατρικών Σημάτων

Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία και Ανάλυση Ιατρικών Σημάτων Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία και Ανάλυση Ιατρικών Σημάτων Πίεση Αίματος Εργαστήριο Βιοϊατρικής Τεχνολογίας 1 Το Κυκλοφορικό Σύστημα Μηχανισμός μεταφοράς ουσιών στο ανθρώπινο σώμα Σύστημα κοιλοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΙΙ

ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΙΙ ΤΟΜΕΑΣ ΡΑΔΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑΣ Β ΕΞΑΜΗΝΟ ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΙΙ 2 ΟΣΤΕΟΛΟΓΙΑ 3 4 5 ΒΑΣΗ ΚΡΑΝΙΟΥ 6 ΚΡΟΤΑΦΟΓΝΑΘΙΚΗ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ 7 ΠΑΡΑΡΡΙΝΙΟΙ ΚΟΛΠΟΙ 8 9 10 11 ΑΤΛΑΝΤΟΑΞΟΝΙΚΗ ΑΡΘΡΩΣΗ 12 13 14 15 ΑΡΘΡΩΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα

Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Απεικόνιση με σκιαγραφικά μέσα Δείτε οδηγίες για τη χορήγηση σκιαγραφικών στη διεύθυνση http://www.esur.org/contrast- media.51.0.html?&lang=gr&no_cache=1#g_sec tion_0_cover Εστιάστε στο ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Μαντζιάρας, DVM, PhD, ECAR resident (small animal)

Γιώργος Μαντζιάρας, DVM, PhD, ECAR resident (small animal) Γιώργος Μαντζιάρας, DVM, PhD, ECAR resident (small animal) Περιορισμένος χώρος για το έμβρυο παραγωγή ACTH από υπόφυση εμβρύου κορτιζόλη από επινεφρίδια εμβρύου Μετατροπή προγεστερόνης σε οιστραδιόλη

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής. Το θαύµα... της ζωής!

Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής. Το θαύµα... της ζωής! Τµήµα Υπερήχων & Εµβρυοµητρικής Ιατρικής Το θαύµα... της ζωής! Οι Υπέρηχοι Εγκυμοσύνης... Τμήμα Υπερήχων & Εμβρυομητρικής Ιατρικής Στο Τμήμα Υπερήχων & Εμβρυομητρικής Ιατρικής της ΡΕΑ Μαιευτικής Γυναικολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα και υγεία

Κυκλοφορικό σύστημα και υγεία ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΡΔΙΑ ΑΙΜΟΦΟΡΑ ΑΓΓΕΙΑ ΑΙΜΑ ΑΡΤΗΡΙΕΣ ΠΛΑΣΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΦΛΕΒΕΣ ΕΡΥΘΡΑ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΑ ΤΡΙΧΟΕΙΔΗ ΛΕΥΚΑ ΑΙΜΟΣΦΑΙΡΙΑ ΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑ Κυκλοφορικό σύστημα και υγεία Το κυκλοφορικό σύστημα τροφοδοτεί

Διαβάστε περισσότερα

δ. Ατρησία Πνευµονικής.

δ. Ατρησία Πνευµονικής. διολόγο. Θα πρέπει επίσης να υποβάλλονται σε τακτά χρονικά διαστή- µατα σε εξετάσεις για έλεγχο της λειτουργίας της καρδιάς τους. Υπάρχει κίνδυνος να προσβληθούν από ενδοκαρδίτιδα πριν ή µετά την εγχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα «ΚΑ.Φ.Ε.Σ.» Κέντρο Κλινικών Δεξιοτήτων Μάρτιος Παρουσίαση: Σηφάκη Φρειδερίκη Διάφα Ασπασία Κόντος Αντώνης Κοτζαμάνη Μαρίνα ΕΝΕΣΕΙΣ

Πρόγραμμα «ΚΑ.Φ.Ε.Σ.» Κέντρο Κλινικών Δεξιοτήτων Μάρτιος Παρουσίαση: Σηφάκη Φρειδερίκη Διάφα Ασπασία Κόντος Αντώνης Κοτζαμάνη Μαρίνα ΕΝΕΣΕΙΣ Πρόγραμμα «ΚΑ.Φ.Ε.Σ.» Κέντρο Κλινικών Δεξιοτήτων Μάρτιος 2015 Παρουσίαση: Σηφάκη Φρειδερίκη Διάφα Ασπασία Κόντος Αντώνης Κοτζαμάνη Μαρίνα ΕΝΕΣΕΙΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Ένεση είναι η πράξη κατά την οποία χορηγούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ 8 ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ Μία παρακώλυση της ροής του αίµατος οφείλεται συχνά σε στένωση και µπορεί να σταµατήσει τη ροή του αίµατος µερικώς ή τελείως. Κάθε µία από

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος του Θήλεος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Προσοχή: Οι παρουσιάσεις μαθημάτων αποτελούν βοήθημα παρακολούθησης των παραδόσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

25. RHESUS (Rh) ANOΣΟΠΟΙΗΣΗ

25. RHESUS (Rh) ANOΣΟΠΟΙΗΣΗ Η Rh ανοσοποίηση οφείλεται σε εμβρυο-μητρική μετάγγιση (ΕΜΜ), όπου ποσότητα Rh θετικού εμβρυϊκού αίματος εισέρχεται στη μητρική κυκλοφορία Rh αρνητικής εγκύου και δημιουργούνται αντισώματα κατά του παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

Πεπτικός σωλήνας Κύρια λειτουργία του είναι η εξασφάλιση του διαρκούς ανεφοδιασμού του οργανισμού με νερό, ηλεκτρολύτες και θρεπτικά συστατικά.

Πεπτικός σωλήνας Κύρια λειτουργία του είναι η εξασφάλιση του διαρκούς ανεφοδιασμού του οργανισμού με νερό, ηλεκτρολύτες και θρεπτικά συστατικά. Πεπτικός σωλήνας Κύρια λειτουργία του είναι η εξασφάλιση του διαρκούς ανεφοδιασμού του οργανισμού με νερό, ηλεκτρολύτες και θρεπτικά συστατικά. Στον πεπτικό σωλήνα πραγματοποιείται ο τεμαχισμός της τροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Εισαγωγή στην Ανατομία. 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης. Ανά----- τομή

ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Εισαγωγή στην Ανατομία. 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης. Ανά----- τομή ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι Μάθημα 1ο ΘΩΡΑΚΑΣ ΚΟΙΛΙΑ ΠΥΕΛΟΣ-ΠΕΡΙΝΕΟ ΡΑΧΗ Ροβίθης Μιχαήλ 500 Π.Χ Εισαγωγή στην Ανατομία 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης Ανά----- τομή Αριστοτέλης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

29 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΡΔΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ & ΚΑΡΔΙΑ

29 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΡΔΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ & ΚΑΡΔΙΑ ΠΑΠΑΠΑΝΤΕΛΗΣ ΝΙΚΗΤΑΣ ΕΚΠ/ΚΟΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ e-mail: nikitpapa@yahoo.gr (ΑΡΘΡΟ) 29 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΚΑΡΔΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗ & ΚΑΡΔΙΑ Σεπτεμβρίου Κάθε χρόνο από το 1999, η Παγκόσμια Ομοσπονδία Καρδιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Μέτρηση της αιματηρής. Αρτηριακής Πίεσης»

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Μέτρηση της αιματηρής. Αρτηριακής Πίεσης» Εργαστήριο Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ «Μέτρηση της αιματηρής Αρτηριακής Πίεσης» Αιμοδυναμική παρακολούθηση α) Μη επεμβατική Ηλεκτροκαρδιογράφημα Αρτηριακός σφυγμός Αναίμακτη αρτηριακή πίεση

Διαβάστε περισσότερα

Προβατοστάσιο Γ.Π.Α.-2

Προβατοστάσιο Γ.Π.Α.-2 Προβατοστάσιο Γ.Π.Α.-2 Εργαστήριο Γενικής & Ειδικής Ζωοτεχνίας Τμήμα ΕΖΠ&Υ Γ.Π.Α. Τμήμα: Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής & Υδατοκαλλιεργειών Διδάσκουσα: Κουτσούλη Παναγιώτα Αντικειμενικοί στόχοι του εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Τοποθέτηση για ωδίνες τοκετού και τοκετό

Τοποθέτηση για ωδίνες τοκετού και τοκετό Τοποθέτηση για ωδίνες τοκετού και τοκετό Κάθισμα στην μπάλα ωδινών Η κίνηση εμπρός και πίσω κατά το κάθισμα στην μπάλα ωδίνων μειώνει τον πόνο, προάγει την χαλάρωση, ανοίγει την εγκάρσια και προσθιο οπίσθια

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία

Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού. Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Πνευμονική εμβολή : αντιμετώπιση ενός ύπουλου εχθρού Βασιλάκη Ανδρονίκη Κατσίκας Αντώνιος Τριανταφύλλου-Κηπουρού Γεωργία Ιστορικό ασθενούς Γυναίκα, 80 ετών Αδυναμία, δύσπνοια αιφνιδίου έναρξης από τριημέρου

Διαβάστε περισσότερα

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ακτινολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Τα τελευταία 20 χρόνια, η Επεμβατική Ακτινολογία παρουσιάζει διαρκή εξέλιξη και αποτελεί μία πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία Δυσλειτουργία στην ένωση του κρανίου με τον κορμό στο νεογέννητο μωρό (Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία)

Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία Δυσλειτουργία στην ένωση του κρανίου με τον κορμό στο νεογέννητο μωρό (Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία) Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία Δυσλειτουργία στην ένωση του κρανίου με τον κορμό στο νεογέννητο μωρό (Ατλαντό-Ινιακή Δυσλειτουργία) Τα νεογέννητα μωρά διαφέρουν από τους ενήλικες, ή ακόμα από τα μεγαλύτερα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία.

Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Αρχικά θα πρέπει να προσδιορίσουμε τι είναι η παχυσαρκία. Παχυσαρκία είναι η παθολογική αύξηση του βάρους του σώματος, που οφείλεται σε υπερβολική συσσώρευση λίπους στον οργανισμό. Παρατηρείται γενικά

Διαβάστε περισσότερα

Μεταμόσχευση νεφρού Για αρχή θα αναφέρουμε την λειτουργία των νεφρών και τις επιπτώσεις στο λειτουργικό σύστημα του ανθρώπου.

Μεταμόσχευση νεφρού Για αρχή θα αναφέρουμε την λειτουργία των νεφρών και τις επιπτώσεις στο λειτουργικό σύστημα του ανθρώπου. Μεταμόσχευση νεφρού Για αρχή θα αναφέρουμε την λειτουργία των νεφρών και τις επιπτώσεις στο λειτουργικό σύστημα του ανθρώπου. Τα νεφρά είναι τα όργανα του ανθρώπινου σώματος που φιλτράρουν το αίμα και

Διαβάστε περισσότερα

Zoletil Ενέσιμο αναισθητικό τιλεταμίνης και ζολαζεπάμης

Zoletil Ενέσιμο αναισθητικό τιλεταμίνης και ζολαζεπάμης Ενέσιμο αναισθητικό τιλεταμίνης και ζολαζεπάμης 132 Σύνθεση: Zoletil 50 Zoletil 100 Τιλεταμίνη (υδροχλωρική μορφή) 125mg 250mg Ζολαζεπάμη (υδροχλωρική μορφή) 125mg 250mg Φαρμακοτεχνική μορφή: Λυόφιλη σκόνη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΓΕΦΥΡΟΠΡΟΜΗΚΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ (2 ο Μέρος) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ

Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΓΕΦΥΡΟΠΡΟΜΗΚΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ (2 ο Μέρος) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΑ ΓΕΦΥΡΟΠΡΟΜΗΚΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑ (2 ο Μέρος) ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Οι τασεοϋποδοχείς σε άλλα σημεία του κυκλοφορικού (1) Σε μεγάλα αγγεία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO Σάββατο 3 Δεκεμβρίου Διαγωνισμός στη Βιολογία.

ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO Σάββατο 3 Δεκεμβρίου Διαγωνισμός στη Βιολογία. 1ο και 2ο ΕΚΦΕ Ηρακλείου ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO 2017 Σάββατο 3 Δεκεμβρίου 2016 Διαγωνισμός στη Βιολογία (Διάρκεια 1 ώρα) ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΜΑΘΗΤΩΝ 1)... 2)...

Διαβάστε περισσότερα

Αρτηριακή παρακέντηση

Αρτηριακή παρακέντηση Αρτηριακή παρακέντηση Ενότητα 3: Διαγνωστικές εξετάσεις Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Σκοποί ενότητας Εξήγηση της τεχνικής λήψης αερίων αρτηριακού αίματος

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοεξέταση Μαστών : Οδηγίες κατά στάδια

Αυτοεξέταση Μαστών : Οδηγίες κατά στάδια Αυτοεξέταση Μαστών : Οδηγίες κατά στάδια Η αυτοεξέταση μαστών είναι η πρώτη ασπίδα που έχει η γυναίκα κατά του καρκίνου του μαστού. Η Αμερικάνικη Ογκολογική Εταιρία συστήνει στις γυναίκες να κάνουν κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας

Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας Απεικονιστική διερεύνηση του πλευριτικού και μεσοπνευμόνιου χώρου Μιχαήλ Νικ. Πατσίκας κτηνίατρος - ιατρός Αναπληρωτής Καθηγητής Ακτινολογίας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Διπλωματούχος Ευρωπαϊκού Κολεγίου

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση;

Υπέρταση. Τι Είναι η Υπέρταση; Από Τι Προκαλείται η Υπέρταση; Ποιοι Είναι Οι Παράγοντες Κινδύνου Για Την Υπέρταση; Υπέρταση Τι Είναι η Υπέρταση; Η πίεση του αίματος είναι η δύναμη που ασκεί το αίμα στις αρτηρίες όταν μεταφέρεται από την καρδιά στην κυκλοφορία. Η σταθερά αυξημένη πίεση, άνω των φυσιολογικών ορίων, αποκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΕΚΠΑ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ.ΕΤΟΥΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΕΚΠΑ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ.ΕΤΟΥΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΕΚΠΑ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ.ΕΤΟΥΣ 2016-2017 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΜΑ 1 ο Περιγράψτε τη μικρή (πνευμονική) κυκλοφορία και τη μεγάλη (συστηματική) κυκλοφορία

Διαβάστε περισσότερα