Ο Ελληνικός ελαφρός στόλος και οι Βαλκανικοί Πόλεμοι,

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο Ελληνικός ελαφρός στόλος και οι Βαλκανικοί Πόλεμοι, 1912-1913"

Transcript

1 Ο Ελληνικός ελαφρός στόλος και οι Βαλκανικοί Πόλεμοι, Σχολή Ναυτικών Δοκίμων Ν.Δ. (ΙV) Κοκκωνάς K. Τηλ

2 Η φετινή εκατονταετηρίδα της ένδοξης εξόρμησης του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού στους Βαλκανικούς πολέμους του προκαλεί έντονο ενδιαφέρον σχετικά με την συμβολή του ελληνικού ελαφρού στόλου στις ναυτικές επιχειρήσεις της εποχής. Στόχος της παρούσας εργασίας είναι η αδρομερής παρουσίαση της συμβολής αυτής, καθώς απετέλεσε σημαίνοντα παράγοντα για την επίτευξη της Συμμαχικής νίκης, παρά την τουρκική ναυτική υπεροπλία. Στον τότε ελληνικό ελαφρό στόλο περιλαμβάνονταν, πέραν των ελαφρών μονάδων επιφανείας, το υποβρύχιο Δελφίν και το υδροπλάνο Ναυτίλος. Οι ημερομηνίες των επιχειρήσεων αναγράφονται σύμφωνα με το ισχύοντα στις αρχές του 20 ου αιώνα ιουλιανό ημερολόγιο. 2

3 1. Το ιστορικό πλαίσιο και η σχετική ισχύ του Ελληνικού Ελαφρού Στόλου έναντι του Τουρκικού Κατά τον ατυχή Έλληνο-τουρκικό πόλεμο του 1897 δεν αξιοποιήθηκαν οι δυνατότητες του ελληνικού στόλου για πολιτικούς, κυρίως, λόγους. Τη δωδεκαετία που ακολούθησε το τουρκικό ναυτικό ενισχύθηκε σημαντικά σε αντίθεση με το ελληνικό στόλο που αποτέλεσε «σημείο αντιλεγόμενο» στο τύπο και σε άλλα fora της εποχής. Πιο συγκεκριμένα, λόγω της δυσμενούς πολιτικής, οικονομικής και διπλωματικής κατάστασης της Ελλάδας μετά την πτώχευση του 1893 και την ήττα του 1897 υπήρξε έντονος προβληματισμός για το αν θα έπρεπε να δοθεί προτεραιότητα στην ανάπτυξη του ελληνικού στρατού ξηράς ή του ναυτικού. Συνάμα, ζητούμενο ήταν η συγκρότηση του ελληνικού στόλου με βάση ελαφρές ή θωρηκτές μονάδες. 1 Συνακόλουθα συνυπολογίσθηκαν η διεθνής εμπειρία και συγκεκριμένα η ανάπτυξη των ύφαλων όπλων στην Αγγλία και τη Γαλλία, το ιστορικό προηγούμενο της επιτυχούς χρήσης παρωχημένων ναυτικών όπλων -όπως των πυρπολικών, κατά τον αγώνα της ελληνικής Ανεξαρτησίας- οι μέτριες επιδόσεις των Τούρκων σε τορπιλικές επιχειρήσεις την εικοσιπενταετία , το ότι βάση της ελληνικής επιστράτευσης ήταν η θαλάσσια οδός, καθώς και το ότι η σωτηρία των υπόδουλων ομογενών ήταν εφικτή μόνο μέσο της ναυτικής ισχύος. Όλοι αυτοί οι παράγοντες συνέκλιναν στο συμπέρασμα ότι το θωρηκτό διατηρούσε την αξιοπιστία του στο Αιγαίο παρά τη τακτική και τεχνική πρόοδο που είχε σημειωθεί στη χρήση της τορπίλης, η οποία κρίθηκε επίσης απαραίτητο να έχει σημαίνουσα, παραπληρωματική θέση στην υπό διαμόρφωση δομή δυνάμεως του ελληνικού ναυτικού. 2 Τη διετία που προηγήθηκε των Βαλκανικών Πολέμων ο ελληνικός ελαφρός στόλος ενισχύθηκε με έξι αντιτορπιλικά και με το υποβρύχιο «Δελφίν». Στο ξεκίνημα των εχθροπραξιών ο ελληνικός ελαφρός στόλος διέθετε 8 αντιτορπιλικά τύπου «Θυέλλης», εκτοπίσματος 350 τόνων και ταχύτητας 31 κόμβων. Τα σκάφη αυτά έφεραν οπλισμό 4 ταχυβόλων των 57 χιλ. και 2 των 76 χιλ. συστήματος Χότσκις καθώς και 2 εξεσφενδονιστικούς σωλήνες με δυνατότητα βολής τορπίλων των 45 εκατοστών. Διέθετε επίσης τον Κανάρη που ήταν πλοίο ανεφοδιασμού των τορπιλικών σκαφών, καθώς και 5 πεπαλαιωμένα τορπιλοβόλα (αγοράς του 1880), τα 11, 12, 14,15, 16, ταχύτητας 17 κόμβων τύπου Σιχάο-Vulkan, εκτοπίσματος 85 τόνων με δυνατότητα βολής αυτοκίνητων τορπιλών των 36 εκατοστών από 2 1 Φωτάκης Ζ., «Το ελληνικό πολεμικό Ναυτικό μεταξύ της εθνικής ολοκλήρωσης και τεχνολογικής εξέλιξης, Η ναυτική σημασία του ελληνικού γεωγραφικού χώρου και στόλου για την ασφάλεια της Ελλάδος » περιοδικό Περίπλους ναυτικής ιστορίας τεύχος Χ σελίδα 23 2 Fotakis, Z., Greek naval strategy and policy (Routledge : London and New York, 2005) 3

4 εξφενδονιστικούς σωλήνες. Στον ελληνικό ελαφρό στόλο των Βαλκανικών Πολέμων συμπεριλαμβάνονταν και μοίρα εύδρομων με μοίραρχο τον Πλοίαρχο Ι. Δαμιανό που αποτελούνταν από τα «Εσπερίδα», «Μακεδονία», «Μυκάλη», «Αρκαδία» και «Αθήναι». Διοικητής του τορπιλικού στολίσκου ήταν ο Πλοίαρχος Ιωάννης Βρατσάνος, ο όποιος επέβαινε επί του αντιτορπιλικού «Βέλος». 3 Ελαφρός Στόλος Ελλάδα Τουρκία Αριθμός μονάδων Συνολικό εκτόπισμα τόνοι τόνοι Αριθμός πυροβόλων 16*100 χιλ. (ταχυβολία) 4*152 χιλ. (ταχυβολία) 4*88 χιλ. (ταχυβολία) 16*120 χιλ. (ταχυβολία) 20*76 χιλ. (ταχυβολία) 4*105 χιλ. (ταχυβολία) 5*37 χιλ. (ταχυβολία) 22*57 χιλ. (ταχυβολία) 18*47 χιλ. (ταχυβολία) 30*37 χιλ. (ταχυβολία) Ο ελαφρός τούρκικος στόλος αποτελούνταν από τα εύδρομα καταδρομικά «Χαμηδιέ» τόνων και «Μετζητιέ» τόνων, που είχαν ταχύτητα 21 κόμβων και ναυπηγήθηκαν το 1905 και το 1903 αντίστοιχα στην Αγγλία και στην Αμερική. Το «Χαμηδιέ» έφερε ταχυβόλα «Αρμστρονγκ» 2 των 152 χιλ., 8 των 120 χιλ., 6 των 57 χιλ. και 6 των 47 χιλ. και το «Μετζητιέ» έφερε ταχυβόλα συστήματος «Μπέτλεμ», 2 των 152 χιλ., 8 των 120 χιλ., 6 των 47 χιλ. και των 37 χιλ.. Ο ελαφρός τούρκικος στόλος αποτελούνταν επίσης από 2 ανιχνευτικά, το «Πέΐκ-ι-Σεφκετ» και «Μπερκ-ι-Σατβέτ» γερμανικής ναυπήγησης του έτους 1906, με εκτόπισμα 775 τόνων και ταχύτητα 23 κόμβων κατά την παραλαβή, μειωμένη όμως κατά την περίοδο των εχθροπραξιών σε κάτω από 20 κόμβους. Ήταν οπλισμένα με 2 ταχυβόλα «Κρουπ» των 105 χιλ., 4 των 57 χιλ., 2 τύπου «Μαξίμ» των 37 χιλ. και με 2 των 9 χιλ.. Στον τουρκικό ελαφρό στόλο ανήκαν επίσης: 1. 4 αντιτορπιλικά «Σιχάο», γερμανικής ναυπήγησης του έτους 1909, με εκτόπισμα 620 τόνων και ταχύτητα 32 κόμβων, τα «Νουμουντί- Χμιγιέτ», «Γκαΐρετβα-Τανιέτ», «Μοναβενέτ-Μιλέτ» και «Γαδικάρ-Μιλέτ». Βρίσκονταν σε άριστη κατάσταση με οπλισμό από ταχυβόλα «Κρουπ» 2 των 75 χιλ. και 2 των 57 χιλ αντιτορπιλικά «Κρεζώ», ναυπήγησης 1906, εκτοπίσματος 305 τόνων και ταχύτητας 28 κόμβων, τα «Τασό», «Μπάρσα», «Σαμψούν» και «Παρισάρ» σε άριστη κατάσταση, με οπλισμό ταχυβόλων «Σνάιντερ» 3 Σκριπ, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου , (Αθήνα, 1914), σελ

5 3. 6 τορπιλοβόλα «Ανσάλδο», ναυπηγηθέντα τα έτη με εκτόπισμα 165 τόνων και ταχύτητα 24 κόμβων κατά την παραλαβή και όχι πάνω από 20 κατά τη διάρκεια του πολέμου. Ήταν τα «Γιουνουύζ», «Ακισάρ», «Ντρατς», «Μουσούλ», «Ούρφα» και «Κιουτάγια», των οποίων ο οπλισμός αποτελούνταν από 2 ταχυβόλα των 37 χιλ τορπιλοβόλα τύπου «Κρεζώ», ναυπηγηθέντα το έτος 1906 με εκτόπισμα 97 τόνων, ταχύτητας 26 κόμβων που βρίσκονταν σε αρίστη κατάσταση. Πρόκειται για τα «Χμιτατμπέτ», «Δεμιρισάρ», «Σουλτανισάρ» και «Σιβρισάρ» με οπλισμό αποτελούμενο από 2 ταχυβόλα των 37 χιλ.. ΣΥΓΚΡΙΣΗ-ΣΥΜΕΡΑΣΜΑΤΑ-ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΠΛΕΥΡΩΝ Η Τουρκία διέθετε σαφώς ισχυρότερο ελαφρό (και θωρηκτό) στόλο από τον Ελληνικό, αποτελούμενο από 22 ελαφρές μονάδες και συγκεκριμένα από 2 εύδρομα καταδρομικά (σε άριστη κατάσταση), 2 ανιχνευτικά, 8 αντιτορπιλικά και 10 τορπιλοβόλα. 4 Πέρα από την ανωτερότητα των Τούρκων σε βλητική ισχύ, ταχύτητα, αριθμό μονάδων και εκτόπισμα, οι Τούρκοι είχαν φροντίσει να οχυρώσουν την ευρύτερη περιοχή των Δαρδανελίων, το ναυτικό ορμητήριό τους στο Ναγαρά καθώς και τη Σμύρνη. Έτσι σε περίπτωση που κάτι δεν πήγαινε καλά για το τουρκικό στόλο αυτός μπορούσε γρήγορα να αποσυρθεί πίσω από τα Στενά, ώστε να μην υποστεί σοβαρό πλήγμα. Η Ελλάδα από την άλλη δε διέθετε κανένα οχυρό σημείο στην περίμετρο των Στενών. 5. Γίνεται λοιπόν, καταφανής η υπεροπλία των Τούρκων, τη στιγμή μάλιστα που η εκπλήρωση των προσδοκιών των Βαλκάνιων Συμμάχων καθιστούσε αναγκαία την Ελληνική υπεροχή. Όπως όμως πίστευε και ο Κουντουριώτης οι Έλληνες υπερείχαν σε ποιότητα προσωπικού 6 κι αυτό δικαιολογεί το φόβο των Τούρκων για τους Έλληνες αντιπάλους τους που ήταν αναμενόμενος μιας και οι διοικητές των τουρκικών ναυτικών δυνάμεων δεν είχαν επιλεγεί με κριτήριο τη ναυτική τους δεινότητα άλλα διότι 4 Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το τουρκικό στόλο στο: «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», συγγραφή Ναύαρχου Γούδα, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου , Κεφάλαιο 13ο: «Ο τουρκικός στόλος», σελίδες Ρεδιάδης Π. «Το σχέδιο των ναυτικών επιχειρήσεων κατά τον πόλεμο » Ναυτική Επιθεώρηση νούμερο 132, έτος 1934, σελίδα 6 «Η πεντηκονταετηρίς των Βαλκανικών πολέμων μέρος α Σύγκρισις Δυνάμεων», Υποναύαρχος Κ. Α. Αλεξανδρής ε.α. Ναυτική Επιθεώρηση (νούμερο 297, έτος 1962, σελίδες 26-36) 5

6 θεωρούνταν απίθανο να υπονομεύσουν το καθεστώς που τους ανέδειξε. 7 Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι ήδη από το φθινόπωρο του 1911 είχε έρθει στη χώρα μας αγγλική ναυτική αποστολή που εκπαίδευσε συστηματικά τους πυροβολητές των πλοίων μας. 8 7 P.R.O., F.O. 371/1998, 23210, Mallet προς Grey, Κωνσταντινούπολη, 21 Μαΐου 1914, Enclosure in No. 1, Memorantum by Captain Boyle respecting the Naval Situation as between Greece and Turkey 8 Ρεδιάδης Π. Υποναύαρχος ε.α., «Η παρασκευή του Ναυτικού Πολέμου του Ναυτική Επιθεώρηση νούμερο 129, έτος 1934, σελίδα

7 2. ΝΑΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΕΛΑΦΡΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΑΠΟΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ Α ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΥ ΠΟΛΕΜΟΥ ΕΩΣ ΤΗ ΝΑΥΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΣ Για να καταφέρει το ναυτικό μας να διακόψει τις τουρκικές θαλάσσιες επικοινωνίες και να επιταχύνει την ελληνική επιστράτευση και τον ανεφοδιασμό των στρατευμάτων και των νησιών του Αιγαίου ήταν αναγκαία η εκλογή κατάλληλης βάσης επιχειρήσεων 9. Μετά από πολλές συζητήσεις επιλέχτηκε ως κατάλληλο ορμητήριο ο όρμος Μούδρος μιας και η απόσταση του από τα Στενά είναι αρκετά μικρή, γεγονός που θα επέτρεπε στις ελαφρές μονάδες του στόλου μας να εκτελούν αδιάλειπτα επιχειρήσεις έγκαιρης προειδοποίησης. Έτσι οι ελαφρές μονάδες μας επιτηρούσαν την ευρύτερη περιοχή έχοντας μόνιμα ένα διαθέσιμο για ξεκούραση και ανεφοδιασμό αγκυροβόλιο στη νήσο Λήμνο. Άλλωστε σε περίπτωση που επιλέγονταν άλλο, μακρινό ορμητήριο τότε οι μακροί χειμερινοί πλόες στο Αιγαίο θα καταπονούσαν τον ελληνικό στόλο και θα διευκόλυναν την πραγματοποίηση αιφνιδιαστικών χτυπημάτων κατά του στόλου μας και των νηοπομπών που συνόδευαν οι ελαφρές του μονάδες. 10 Με το ξεκίνημα λοιπόν του πολέμου ο ελληνικός στόλος απελευθέρωσε τη νήσο Λήμνο στις 8 Οκτωβρίου και εγκαταστάθηκε εκεί 11. Ο στόλος μας απέπλευσε αμέσως βορειοανατολικά και άρχισε περιπολίες με τις ελαφρές μονάδες έξω από τα Δαρδανέλια. Από την άλλη, ο τουρκικός στόλος, ο οποίος λόγω της παρουσίας του ιταλικού στο Αιγαίο από τον Απρίλιο του 1912 είχε παραμείνει προφυλαγμένος μέσα στα Στενά, δεν πρόλαβε να αντιδράσει έγκαιρα. Με την κατάληψη της Λήμνου στις 8 Οκτωβρίου άρχισε και η μετατροπή όρμου σε ναυτική βάση και ορμητήριο του στόλου μας. 9 Περισσότερα σχετικά με την εκλογή του κατάλληλου ορμητηρίου και τη σύγκριση του Μούδρου με το λιμένα τον Ωραιών έχουν γράψει ο αξιωματικός Δόσιος Κ. στο έργο του «η κατά θάλασσαν Ελλάς, Αθήνα 1900, κυρίως στη σελίδα 39 και στο βιβλίο του Περικλή Αργυρόπουλου «Το Ναυτικό της Ελλάδος πρόγραμμα», Αθήνα 1907,κυρίως στις σελίδες «Σκριπ» εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», συγγραφή Ναύαρχου Γκίνη, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου , σελίδα 47 και Ρεδιάδης Π. «Το σχέδιο των ναυτικών επιχειρήσεων κατά τον πόλεμο Μέρος 3 ο» Ναυτική Επιθεώρηση (νούμερο 132, έτος 1934), σελίδες (The plan of naval operations during the naval war of ) 11 Αξίζει να αναφερθεί ότι ο Ελ. Βενιζέλος είχε πιο πριν βολιδοσκοπήσει τη Βρετανική Κυβέρνηση μέσω του αρχηγού της αγγλικής ναυτικής Αποστόλης στην Ελλάδα τον Υποναύαρχο Tufnell, περισσότερες πληροφορίες στο αρχείο Δουσμάνη, φάκελος 5, Ιστορικαί Αλήθειαι. Τα άγνωστα του πρώτου πολέμου. Ο απόπλους του στόλου. Εκθεσις του αείμνηστου Νικολάου Στράτου. Εφημερίς των συζητήσεων, 14/27 Δεκεμβρίου 1921, από το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (Ε.Λ.Ι.Α.) 7

8 Παράλληλα από τις 6 Οκτωβρίου μέχρι τις 20 Δεκεμβρίου του 1912 μικτά αγήματα 12 του στόλου απελευθέρωσαν, όλα σχεδόν τα νησιά του βόρειου και ανατολικού Αιγαίου ενώ παράλληλα συμμετείχαν σε συνοδείες νηοπομπών και σε αποβατικές επιχειρήσεις. Έτσι, λοιπόν, εκμεταλλευόμενοι την αδράνεια 13 των τουρκικών σκαφών ο ελληνικός ελαφρός στόλος κατάφερε όχι μόνο να συνοδεύσει δίχως καμία απώλεια της μεταγωγικές επιχειρήσεις του ελληνικού στρατού, άλλα και βουλγαρικών στρατευμάτων και συγκεκριμένα μιας βουλγάρικης ταξιαρχίας από τη Θεσσαλονίκη στο Δεδεαγάτς (όπως ονομάζονταν τότε η Αλεξανδρούπολη). Ακόμη, μετά τις αιματηρές μάχες στο Σαραντάπορο και στα Γιαννιτσά ο στόλος μας ανέλαβε τον ανεφοδιασμό, την ενίσχυση και τη μεταφορά στρατευμάτων με τα ημέτερα μεταγωγικά και τα εξής εμπορικά πλοία 14 : «Σοφία», «Δημήτριος», «Ιγγλέσιας», «Στενήμαχος», «Άσσος», «Αγία Πελαγία», «Κύπρος», «Σπέτσαι», «Μαργαρίτα», «Κύθηρα», «Μαρκέτος», «Άγιος Γεώργιος» και «Αθήναι» προστατευόμενα από τα δύο αντιτορπιλικά τύπου «Θυέλλης», τα «Λέων» και «Πάνθηρ» 15. Προς απελευθέρωση των νήσων του Αιγαίου τα μικτά αγήματα του στόλου κατάφεραν στις 18 και 19 Οκτωβρίου να απελευθερώσουν τα νησιά Ίμβρο, Θάσο και Άγιο Ευστράτιο και ακολούθησαν στις 21 και 24 του ίδιου μήνα η κατάληψη της Σαμοθράκης, των Ψαρών και της Τενέδου. Στις 2 Νοεμβρίου έλαβε χώρα η κατάληψη της χερσονήσου του Αγίου Όρους 16, ενώ στις 8 και 11 του ιδίου μήνα ακλούθησαν σκληρές μάχες σε Λέσβο και Χίο Τα αγήματα είναι μικτά μιας και το ναυτικό δε διέθετε ικανά αγήματα για να απελευθερώσει όλα τα υπόδουλα νησιά του Αιγαίου, έτσι επικεφαλής του Ναυτικού Αγήματος ήταν οι Υποπλοίαρχοι Κ. Μελάς, Ι. Δεμέστιχας και Π. Χορν και σε συνεργασία με αντίστοιχα αγήματα του στρατού ξηράς με διακλαδικές επιχειρήσεις τα υπόδουλα νησιά του Αιγαίου μας απελευθερώθηκαν. 13 Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη μεταφορά της βουλγάρικης ταξιαρχίας στο «Σκριπ» εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», συγγραφή Ναύαρχου Γούδα, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου Κεφάλαιο 12 «Μεταφορά δια θαλάσσης βουλγαρικής ταξιαρχίας από Θεσσαλονίκη στο Δεδέ-Αγάτς» , σελίδες Περισσότερα σχετικά με τη συμβολή των εμπορικών πλοίων στους Βαλκανικούς στο βιβλίο «η Συνδρομή του Ελληνικού Εμπορικού Ναυτικού στους πολέμους » ( The contribution of the Hellenic merchant marine in the wars of ) Ναύαρχος Κ. Παιζής- Παραδέλης ΠΝ ε.α. Hellenic Naval Review, 1986, issue Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις κινήσεις των Τούρκων μέχρι το τέλος του Νοέμβρη στο «Σκριπ» εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», συγγραφή Ναύαρχου Γούδα, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου Κεφάλαιο 14 ο «Ασχολίαι του τουρκικού στόλου μέχρι τέλος Νοεμβρίου» , σελίδες Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα νησιά Τένεδος Ικαρία Ψαρά και τη χερσόνησο του Αγίου Όρους στο «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», Κεφάλαιο 6 ο «Κατάληψις των παρά τον Ελλήσποντο νήσων. Κατάληψη Ικαρίας και Ψαρών. Κατάληξη Αγίου Όρους» συγγραφή Ναύαρχου Γκίνη, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου στις σελίδες Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα νησιά Λέσβο και Χίο στο «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», Κεφάλαια 10 ο και 11 ο «Κατάληψη Λέσβου» και «Κατάληψη Χίου» συγγραφή Ναύαρχου Γούδα, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου στις σελίδες και

9 αντίστοιχα, μιας και στα νησιά αυτά οι Τούρκοι διέθεταν ισχυρότατες στρατιωτικές δυνάμεις ένεκα της μεγάλης οικονομικοστρατηγικής αξίας των. Μία μέρα μετά ακολούθησε η απελευθέρωση της νήσου Οινούσσες. Τέλος στις 4 Νοεμβρίου απελευθερώθηκε η νήσος Ικαρία. Πέραν της απελευθέρωσης των νήσων αυτών επιτεύχθηκε και η κατάληψη του λιμένα της Ελευθερούπολης αλλά και του διαμερίσματος του Παγγαίου όρους 18. ΟΙ επιτυχίες αυτές του στόλου μας προστίθενται στη βύθιση του τούρκικου θωρηκτού «Φετίχ-Μπουλέν» από το τορπιλοβόλο 11 με κυβερνήτη τον Πλοίαρχο Βότση 19, όταν το βράδυ της 18 ης Οκτώβριου του 1912 το τορπιλοβόλο αυτό μπήκε στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης και με δύο τορπίλες κατάφερε να το βυθίσει το τουρκικό θωρηκτό που ήταν αγκυροβολημένο στη περιοχή μαζί με αριθμό του πλήρωματός του 20. Επίσης στις 12 Νοεμβρίου το τορπιλοβόλο υπ αριθμό 14 τορπίλισε την κανονιοφόρο «Τραπεζούς». Στις παραπάνω επιτυχίες να σημειωθεί και η 09/12/1912: τορπιλική επίθεση του υποβρυχίου «Δελφίν» κατά του καταδρομικού «Μετζητιέ» και τεσσάρων άλλων τουρκικών αντιτορπιλικών, με την υποστήριξη τεσσάρων ελληνικών αντιτορπιλικών. Η επίθεση αυτή τελικά απέτυχε, αλλά η καθυστέρηση που προκάλεσε, επέτρεψε στο θωρηκτό «Αβέρωφ» να καταφθάσει και να εκδιώξει τα τουρκικά πολεμικά 21. Η ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΝΑΥΤΙΚΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΙΟΝΙΟΥ ΠΕΛΑΓΟΥΣ Πέρα, όμως, από τα παραπάνω κατορθώματα και αψιμαχίες με το τουρκικό στόλο ήταν επίσης σημαντική όσο και αθόρυβη η δράση της ναυτικής μοίρας Ιονίου Πελάγους ήδη από την έναρξη του Α Βαλκανικού πολέμου, καθώς ανέλαβε μια σειρά επιχειρήσεων, που αφ ενός αποσκοπούσαν στην εξουδετέρωση της μόνης υπαρκτής τουρκικής ναυτικής παρουσίας στον Αμβρακικό κόλπο και αφ ετέρου στη διενέργεια και υποστήριξη ενός αριθμού αποβάσεων, τμημάτων του Στρατού Ξηράς καθώς και ναυτικών αγημάτων, στις βορειοηπειρωτικές ακτές μέχρι την περιοχή του Αυλώνα. Οι επιχειρήσεις αυτές ίσως να έχουν επισκιασθεί από τις επιχειρήσεις του στόλου του Αιγαίου, αξίζουν όμως ιδιαίτερη μνεία, καθώς έπαιξαν όχι ασήμαντο ρόλο στη τελική έκβαση του πολέμου. 18 Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την κατάληψη του λιμένα της Ελευθερούπολης και του διαμερίσματος του Παγγαίου όρους στο «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», Κεφάλαιο 16 ο «Κατάληψη λιμένος Ελευθερούπολης και διαμερίσματος Παγγαίου όρους» συγγραφή Ναύαρχου Γκίνη, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου στις σελίδες Μεζεβίρης Γ. Αντιναύαρχος ε.α., «Αναμνήσεις από τους Βαλκανικούς Πολέμους » Ναυτική Επιθεώρηση(νούμερο 297, έτος 1962, σελίδα Εγκυκλοπαίδεια «Πάπυρος Larousse Britannica» τόμος 15ος, σελ.120. λήμμα: «Νικόλαος Βότσης» 21 Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα πολεμικά κατορθώματα των ελαφρών μονάδων στο «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», Κεφάλαιο 7 ο «Πολεμικά κατορθώματα ελαφρών πλοίων» και Κεφάλαιο 8 ο «Η δράσις του ελαφρού μας στόλου» συγγραφή Ναύαρχου Γούδα, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου στις σελίδες και σελίδες αντίστοιχα. 9

10 Με την κήρυξη του πολέμου δύο κανονιοφόροι της μοίρας του Ιονίου εισέπλευσαν στον Αμβρακικό δια του στενού της Πρεβέζης με αποστολή να προστατεύσουν τις ελληνικές μεταφορές ενισχύσεων από Αμφιλοχία προς Άρτα και Μενίδι, που απειλούντο άμεσα από τα δύο αξιόλογα τουρκικά τορπιλοβόλα «ΑΤΤΑΛΕΙΑ» και «ΤΟΚΑΤ», που ναυλοχούσαν στην Πρέβεζα. Το εγχείρημα ήταν ιδιαίτερα επικίνδυνο γιατί πραγματοποιήθηκε νύχτα κάτω από τα εχθρικά επάκτια πυροβολεία της Πρεβέζης. Ο δίαυλος της Πρεβέζης τότε δεν είχε εκβαθυνθεί και παρουσίαζε πολλά άβαθη, επιπλέον δεν υπήρχε φαρικό δίκτυο και ο είσπλους από ναυτιλιακής πλευράς ήταν πολύ δύσκολος. Ακόμη επιβλήθηκε ναυτικός αποκλεισμός των παραλίων της Ηπείρου από Πρεβέζης μέχρι Βουθρωτού με σκοπό την παρεμπόδιση ανεφοδιασμού των τουρκικών και των αλβανικών τμημάτων της περιοχής, που γίνονταν κυρίως από αυστροουγγαρικά και ιταλικά εμπορικά πλοία. Ο αποκλεισμός διατηρήθηκε μέχρι λήξεως του πολέμου. Ακολούθησε η απελευθέρωση της Χειμάρρας την 5 η Νοεμβρίου οι ελληνικές. δυνάμεις προχωρούν στην απελευθέρωση της Χειμάρρας. Ο Ταγματάρχης της Χωροφυλακής Σ. Σπυρομήλιος ως επί κεφαλής του αποσπάσματος αποτελουμένου από 200 Κρήτες εθελοντές, ολιγάριθμους ντόπιους, καθώς και ναυτικό άγημα 17 ανδρών μετά από σύντομη συμπλοκή απελευθέρωσε τη Χειμάρρα. Αργότερα ενισχύθηκε με λόχο Πεζικού και διατήρησε την κατοχή μέχρι το πέρας του πολέμου. Την όλη επιχείρηση της απόβασης υποστήριξε τμήμα της Μοίρας Ιονίου, αποτελούμενο από τρεις ατμομυοδρόμωνες, τους «ΕΥΡΩΤΑ», «ΑΧΕΛΩΟ» και «ΠΗΝΕΙΟ» με Διοικητή των ατμομυοδρομώνων τον Αντιπλοίαρχο Κ. Γεωργαντά. Καθ όλη την διάρκεια της παραμονής των ελληνικών τμημάτων στη Χειμάρρα, τα πλοία του Στόλου παρείχαν γενική υποστήριξη, ενισχύοντας έτσι το αίσθημα ασφαλείας των στρατιωτικών τμημάτων και του ντόπιου πληθυσμού. Λίγες μέρες αργότερα στις 22 Νοέμβριου απελευθερώθηκαν οι Άγιοι Σαράντα με τη συμβολή τριών ατμομυοδρομώνων οι οποίες εξετέλεσαν επιθετική περιπολία αναγνωρίσεως στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή και αποβιβάσθηκε μικρό ναυτικό άγημα δέκα ανδρών στη νήσο Σάσωνα, με τη φρουρά να παραμένει εκεί μέχρι το τέλος του πολέμου. Έπειτα, το Φλεβάρη του 1913 έλαβε χώρα με τη συμβολή της ναυτικής μοίρας Ιονίου και μικτά αγήματα η απελευθέρωση των Ιωαννίνων στις 21 Φεβρουαρίου 22. Συμπερασματικά, πέρα από την επιτακτική ανάγκη για κυριαρχία στο Αιγαίο, ιδιαίτερη σημασία είχε και η προστασία των συγκοινωνιών στο Ιόνιο. Το έργο αυτό το ανέλαβε η ανεξάρτητη μοίρα υπό τον Πλοίαρχο Ι. Δαμιανό αποτελούμενη από ειδικά ελαφρά σκάφη: τα 2 ατμόπλοια «Άκτιο» και 22 Αντιναύαρχος ε.α. Ιωάννη Παλούμπης ΠΝ «Η δράση της ναυτικής μοίρας Ιονίου Πελάγους κατά τους Βαλκανικούς πολέμους», περιοδικό «Ναυτική Ελλάς», τ. 941, σελίδα 37 Φεβρουάριος 2012, εκδόσεις ΕΘΕ (Ελληνική Θαλάσσια Ένωση)/ΓΕΝ 10

11 «Αμβρακία», κανονιοφόρους και ατμομυοδρόμονες. Συνεπώς η μοίρα αυτή έπρεπε να αντιμετωπίσει τις εκεί εχθρικές δυνάμεις και να συνεργαστεί με τις φίλιες στρατιωτικές δυνάμεις Ρεδιάδης Π. «Το σχέδιο των ναυτικών επιχειρήσεων κατά τον πόλεμο » Ναυτική Επιθεώρηση (νούμερο 132, έτος 1934, μέρος 3 ο σελίδες (The plan of naval operations during the naval war of ) 11

12 3.ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΛΑΦΡΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΣΤΙΣ ΝΑΥΜΑΧΙΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΣ ΚΑΙ ΛΗΜΝΟΥ ΕΓΚΑΙΡΗ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗ Το πρωί της 5 ης Οκτωβρίου ξεκίνησε ο πόλεμος με την ιστορική και λακωνική διαταγή προς τα παρατεταγμένα πληρώματα 24 : «Προς τους Αρχηγούς, τα Επιτελεία και τα πληρώματα του στόλου του Αιγαίου και της Μοίρας Αμβρακικού. Αρχηγέ, Αξιωματικοί, Υπαξιωματικοί και Ναύτες! Εκυρύχθει ό πόλεμος κατά της Τουρκίας. Η Πατρίς καλεί υμάς εις το καθήκον. ο υπουργός των Ναυτικών Ν. ΣΤΡΑΤΟΣ» Ο Υπουργός των Ναυτικών προσφώνησε στα παρατεταγμένα πληρώματα: Αρχηγέ, Αξιωματικοί, Υπαξιωματικοί και Ναύτες, τέσσερα ορθόδοξα κράτη μικρά καθ έκαστον λόγο πληθυσμού, μεγάλα εν τη ενώσει και εν τω ιερό αγώνα ανέλαβαν να αγωνιστούν ως σταυροφόροι της ελευθερίας και του πολιτισμού. ( ) Καλείστε να επιβάλετε ανά το Αιγαίο τη κυριαρχία της ελληνικής σημαίας, να εξασφαλίσετε τον εφοδιασμό του ελληνικού στρατού, να παρακωλύσετε τον εφοδιασμό του εχθρού και να παρακωλύσετε την κινητοποίηση του ασφαλίζοντας έτσι την οριστική νίκη ημών και των φίλιων στρατιωτικών συμμάχων. ( ) Θα νικήσετε διότι ο Έλληνας Ναύτης ουδέποτε ηττήθη. ( ) Ζήτω το Έθνος, Ζήτω ο Στόλος» Υπουργός των Ναυτικών Στο χρονικό διάστημα από την κήρυξη του πολέμου εώς τη ναυμαχία της Έλλης ο ελληνικός ελαφρός στόλος είχε επωμιστεί, μεταξύ άλλων, με την ευθύνη να περιπολεί στην ευρύτερη περιοχή των Στενών. Οι επιχειρήσεις αυτές ήταν βέβαια δύσκολες καθώς η ζωή στα αντιτορπιλικά εν καιρώ πολέμου και ειδικά κατά τους χειμερινούς μήνες του ήταν σκληρή και επικίνδυνη καθώς η θαλάσσια περιοχή των περιπολιών φημίζεται για τους δριμείς βόρειους ανέμους της το χειμώνα και για τις περίφημες «κατεβασιές»- τα απότομα κύματα τα οποία προσέκρουαν στις πλώρες των αντιτορπιλικών μας. Έκαστη περιπόλια διαρκούσε περί τις 48 ώρες, και έκαστο πλοίο-σκοπός βρισκόταν σε κατάσταση «προκεχωρημένης ετοιμότητας» με μοναδικό εργαλείο επιτήρησης τα μάτια και τα κιάλια σε μια όχι και τόσο γαλήνια θάλασσα. Ακόμα όμως και η επιστροφή των αντιτορπιλικών στο ορμητήριο δε σήμαινε ξεκούραση για το πλήρωμα αφού τότε ακολουθούσε το «μαρτύριο» της ανθράκευσης 25. ΛΙΓΟ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΝΑΥΜΑΧΙΑ 24 Το συγκεκριμένο απόσπασμα βρίσκεται στο: «Σκριπ» εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», συγγραφή Ναύαρχου Γκίνη, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου , Κεφάλαιο 1ο: «Σύνθεσις του στόλου του Αιγαίου», σελίδες Ναύαρχος Κ. Α. Αλεξανδρής «Ο κατά θάλασσαν πόλεμος όπως τον έζησα ως δόκιμος Μέρος α Η ζωή των αντιτορπιλικών περιπολίαι ανθρακεύσεις» έκδοσης Γενικού Επιτελείου Ναυτικού επί τη 50ετητιδι των Βαλκανικών Πολέμων σελίδα 7 (Ανατύπωση 2010) 12

13 Ανάμεσα στον Οκτώβρη και το Νοέμβρη του 1912 ο τουρκικός στόλος παρέμεινε αδρανής 26 και όλα αυτά ενώ ο ελληνικός στρατός κέρδιζε τη μια μάχη μετά την άλλη και προέλαυνε νικηφόρα στη Μακεδονία 27 και την Ήπειρο και ο ελληνικός στόλος ελευθέρωνε τα υπόδουλα νησιά του βόρειου και ανατολικού Αιγαίου με ναυτικά αγήματα. Με αυτή την έννοια ο στόχος να μετατραπεί το Αιγαίο σε μια απαγορευμένη για τους Τούρκους θάλασσα επετεύχθη και έτσι τούρκικα στρατεύματα προερχόμενα από την Ανατολία με ικανούς στρατιώτες αργούσαν να φτάσουν στα σημεία των μαχών αφού δεν μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τον λιμένα της Σμύρνης και δια θαλάσσης να βρεθούν έγκαιρα στα πεδία των μαχών. Αντί αυτού οδοιπορούσαν βραδέως επί μακρών αποστάσεων ή αναγκάζονταν να χρησιμοποιήσουν το ελλιπές σιδηροδρομικό δίκτυο της Τουρκίας 28. Μέχρι τότε ο τουρκικός στόλος προτίμησε να παραμείνει στη Μαύρη θάλασσα για να στηρίξει τον εκεί τουρκικό στρατό, τη στιγμή που ο μικρός βουλγαρικός στόλος 29 δεν ήταν ικανός να φέρει κάποια ιδιαίτερη αντίσταση. 30 ΝΑΥΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΣ Στις 3 ης Δεκεμβρίου έφθασε η μέρα της αναμέτρησης των δυο στόλων. Στις 8 π.μ. φάνηκαν μέσα στην πρωινή ομίχλη καπνοί, λίγο μετά σκιαγραφήθηκαν και οι φιγούρες των εχθρικών πλοίων. Τότε δόθηκε το αθάνατο σήμα του Ναυάρχου Κουντουριώτη: «Με τη βοήθειαν του Θεού και τας ευχάς του βασιλέως μας, με την δύναμιν του 26 K.L. Rankin, The battles of Helles and Lemnos, U.S. Naval Institute Proceedings, May 1940, issue Περισσότερα σχετικά με τις επιχειρήσεις σε Μακεδονία και νησιά του Αιγαίου στο βιβλίο «Επιχειρήσεις κατά των Τούρκων στη Μακεδονία και στα Νησιά του Αιγαίου» ( Operations against the Turks in Macedonia and the Islands ), Hellenic Army History Directorate, Athens, Πιο συγκεκριμένα οι Τούρκοι με το πέρασμα του χρόνου προσπάθησαν να κατασκευάσουν σιδηρόδρομους με την προοπτική της ταχύτερης επιστράτευσης, χωρίς όμως ικανά αποτελέσματα. Έτσι το σιδηροδρομικό δίκτυο εξακολουθούσε να είναι έλλειπες σε ορισμένα σημεία λέγω διέλευσης σε μικρή απόσταση από την ακτή (κόμβοι Αλεξανδρούπολης και Αλεξανδρέττας) καθιστώντας το έτσι τρωτό σε ναυτικό βομβαρδισμό ή σε αποβατική επίθεση. Επιπλέον είχαν ελάχιστα αποθέματα άνθρακα, αφού δεν μπορούσαν να ανεφοδιαστούν δια θαλάσσης πάρα μόνο μέσω Ρουμανίας αλλά όχι σε επαρκείς ποσότητες. Περισσότερα στο βιβλίο Fotakis, Z. Greek Naval Strategy and Policy, , σελ Kampfhandlungen der bulgarischen Flotte im schwarzen Meer waehrend des Balkanκrieges από την ομιλία του Dr Ljudmil Petrov στο διεθνές συμπόσιο στρατιωτικής ιστορίας "Μούδρος '92" - "Παύλος Μελάς '92" για τα 80 χρόνια από τον πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο του 1912, τα πρακτικά βρίσκονται στο βιβλίο: Acta. International Symposium of Military History "Moudros '92" - "Pavlos Melas '92" for the 80 years since the first Balkan War of 1912 / International Symposium of Military History, 1992 Committee of Military History, σελίδα 136 έως Acta. International Symposium of Military History "Moudros '92" - "Pavlos Melas '92" for the 80 years since the first Balkan War of 1912 / International Symposium of Military History, 1992 Committee of Military History, The effects of the results of the greek naval operations in the Aegean on the outcome of the allied effort σελίδα 57 13

14 δικαίου και με πεποίθηση εις την Νίκην πλέω μεθ ορμής ακαθέκτου κατά του εχθρού του Γένους» 31. Στα πλοία τότε ήχησε πολεμική έγερση και έλαβαν πορεία προς συνάντηση του εχθρού. Το πιο καθοριστικό ρόλο τον ανέλαβε ο «Αβέρωφ», ο οποίος εντόπισε τα εχθρικά πλοία στις 8.35 π.μ. να εξέρχονται των Δαρδανελίων σε μία απόσταση γυαρδών. Στην ουσία η μάχη διήρκεσε από τις 9.15 έως τις Οι δύο στόλοι παρατάθηκαν σε δύο παράλληλες γραμμές παραγωγής, με ταχύτητα 15 κόμβων, και οι τουρκικές βολές ξεκίνησαν στις από απόσταση γυαρδών. Στις ο Ναύαρχος Κουντουριώτης, επιβαίνων επί του «Αβέρωφ», ύψωσε το σήμα «Ζ» (ΧΕΙΡΙΖΩ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΑ) και με ένα πολύ τολμηρό χειρισμό ανέλαβε μέγιστη ταχύτητα 24 κόμβων πλησιάζοντας τον εχθρό στις γυάρδες, καταφέρνοντας να σπάσει έτσι το σχηματισμό αλλά και το ηθικό των τουρκικών πληρωμάτων. Έτσι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν την μάχη και να γυρίσουν πίσω στα Δαρδανέλια υπό την προστασία των παράκτιων οχυρών. Έτσι ενώ ο τουρκικός στόλος δεν κατάφερε να πετύχει κάποιο πλήγμα εναντίον των Ελλήνων και θα μπορούσε να συνεχίσει την μάχη, όταν αντιμετώπισε το τολμηρό εγχείρημα του Ναυάρχου Κουντουριώτη έχασε το ηθικό και τις θέσεις σχηματισμού του υποχωρώντας προς την των Δαρδανελίων. Στην συνέχεια οι Τούρκοι κατηγόρησαν το Στόλαρχο τους για την ήττα και τον παρέπεμψαν σε ναυτοδικείο. 32 Η νίκη ουσιαστικά ήρθε από τη τολμηρή τακτική του Έλληνα Αρχηγού στόλου, αδιαφορώντας εάν η κίνηση του αυτή θα έφερνε το «Αβέρωφ» εντός του βεληνεκούς των επάκτιων πυροβόλιων της άκρας Έλλης. Μπορεί η ναυαρχίδα του ελληνικού στόλου να σήκωσε το μεγαλύτερο βάρος με μόλις δύο απώλειες (τον Ανθυποπλοίαρχο Γκούρα Μαμούρη από μόλυνση σε τραύμα που προκλήθηκε κατά την μάχη και του κελευστή σηματωρού - ή «οιακιστής» όπως ονομάζονταν τότε Ιωάννης Καντζιτζάρης, τη στιγμή που ύψωνε τη σημαία της μάχης) 33 αλλά και ο ρόλος τον ελαφρών μας μονάδων 31 Ναύαρχος Κ. Α. Αλεξανδρής «Ο κατά θάλασσαν πόλεμος όπως τον έζησα ως δόκιμος Μέρος Β' Η ναυμαχία της Έλλης» έκδοσης Γενικού Επιτελείου Ναυτικού επί τη 50ετητιδι των Βαλκανικών Πολέμων σελίδες 8 και 9 (Ανατύπωση 2010) 32 Από την ομιλία του Ναυάρχου ε.α. Ν. Α. Σταθάκη με τίτλο Naval tactics and their impact on Balkan Wars στο Διεθνές συμπόσιο στρατιωτικής ιστορίας "Μούδρος '92" - "Παύλος Μελάς '92" για τα 80 χρόνια από τον πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο του Η ομιλία (σελίδες 94 έως 97)καθώς και όλα τα υπόλοιπα πρακτικά αυτού του συμποσίου βρίσκεται στο βιβλίο Acta. International Symposium of Military History "Moudros '92" - "Pavlos Melas '92" for the 80 years since the first Balkan War of 1912 = Διεθνές συμπόσιο στρατιωτικής ιστορίας "Μούδρος '92" - "Παύλος Μελάς '92" για τα 80 χρόνια από τον πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο του 1912 / International Committee of Military History, International Symposium of Military History, Βλέπε σημείωση

15 υπήρξε επίσης σημαντικός κυρίως στο τομέα της επιτήρησης, έγκαιρης προειδοποίησης και γενικής υποστήριξης κατά τη διάρκεια της μάχης 34. ΣΥΜΠΛΟΚΕΣ ΕΛΑΦΡΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΣΤΟ ΜΕΣΟΔΙΑΣΤΗΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΝΑΥΜΑΧΙΩΝ Από το πέρας της Ναυμαχίας της Έλλης και μέχρι τέλους Δεκεμβριου σημειώθηκαν τρεις έξοδοι του τουρκικού ναυτικού, δίχως όμως να καταλήξουν σε ναυμαχία. Η πρώτη πραγματοποιήθηκε μεταξύ ελαφρών σκάφων το πρωί της 9 ης Δεκεμβρίου, οπότε η μοίρα των ανιχνευτικών ενεπλάκει σε μάχη εναντίον του καταδρομικού «Μετζητιέ» που συνοδεύονταν από άλλα τέσσερα αντιτορπιλικά. Η συμπλοκή διεξήχθη από μεγάλη απόσταση και σε αυτή πήρε μέρος και το υποβρύχιο «Δελφίν», μέχρι που το μεσημέρι έφτασε το «Αβέρωφ» και τα τούρκικα καταδρομικά τράπηκαν σε φυγή. Η συμπλοκή αυτή τελικά δεν είχε κάποιο ιδιαίτερο αποτέλεσμα για καμία από τις δυο πλευρές. Η δεύτερη έξοδος πραγματοποιήθηκε την 22 η Δεκεμβρίου, οπότε και έλαβαν μέρος και τα τούρκικα θωρηκτά, αφού πιο πριν τα καταδρομικά «Μετζητιέ» και «Χαμηδιέ» απομάκρυναν τα ελληνικά αντιτορπιλικά περιπολίας. Για μια στιγμή μάλιστα η ελληνική ναυαρχίδα σήκωσε το σήμα της ναυμαχίας, οι ελπίδες όμως γρήγορα διαψεύστηκαν καθώς τα τούρκικα πλοία τράπηκαν - για μια ακόμη φόρα - σε φυγή στη θέα του «Αβέρωφ». Τέλος, η Τρίτη έξοδος, αυτή τη φόρα όλου του στόλου των Τούρκων πραγματοποιήθηκε την 29 η Δεκεμβρίου. Σε αυτή το παλαιό θωρηκτό «Ασσάρη-Τεφίκ» έβαλε κατά του περιπολούντος «Λέοντος». ο ελληνικός στόλος έσπευσε στην περιοχή προς συνάντηση του εχθρού. Όμως πριν ο στόλος μας φτάσει σε απόσταση βολής από τον αντίπαλο, ο εχθρικός στόλος αποσύρθηκε και πάλι προς τα Στενά 35. Από τα παραπάνω καταλαβαίνουμε ότι μιας και οι Τούρκοι αντιλήφτηκαν πως δεν τους ήταν εύκολο να αντιμετωπίσουν σύσσωμο το στόλο μας, συχνά προσπάθησαν με καταδρομικές επιθέσεις να αιφνιδιάσουν τα ελληνικά αντιτορπιλικά περιπολίας, χωρίς όμως χάριν στη ναυτοσύνη και το ηθικό των πλήρωμά των τους να τα καταφέρουν. Η ΝΑΥΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΛΗΜΝΟΥ 34 Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη Ναυμαχία της Έλλης στο «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», Κεφάλαιο 15 ο «Η ναυμαχία της 3 ης Δεκεμβρίου» συγγραφή Ναύαρχου Γκίνη, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου στις σελίδες Ναύαρχος Κ. Α. Αλεξανδρής «Ο κατά θάλασσαν πόλεμος όπως τον έζησα ως δόκιμος Μέρος Γ' Συμπλοκαί ελαφρών σκαφών» έκδοσης Γενικού Επιτελείου Ναυτικού επί τη 50ετητιδι των Βαλκανικών Πολέμων σελίδες9 και 10 (Ανατύπωση 2010) 15

16 Μία μέρα πριν τη δεύτερη ναυμαχία οι Τούρκοι, ελλείψει ελληνικών ελαφρών καταδρομικών, προσπάθησαν να δελεάσουν τον «Αβέρωφ» μακριά από τα Δαρδανέλια μέσω της διαφυγής στο Αιγαίο του τουρκικού ελαφρού καταδρομικού «Χαμηδιέ». Παρ όλο που το «Χαμηδιέ» προκάλεσε κάποια προβλήματα στις ελληνικές θαλάσσιες επικοινωνίες ο Κουντουριώτης αρνήθηκε να σταλεί ο «Αβέρωφ» προς καταδίωξη του «Χαμηδιέ» 36. Εύελπις για την αποτελεσματικότητα του εγχειρήματός του, ο τουρκικός στόλος πραγματοποίησε τη δεύτερη και τελευταία του εξόρμηση το πρωινό της επόμενης ημέρας. Το πρωί της 5 ης Ιανουαρίου 1913 ο ελληνικός στόλος έπειτα από έγκαιρη ενημέρωση από το αντιτορπιλικό που εκτελούσε περιπολία ότι ο τουρκικός στόλος εξήλθε των Στενών, εξέπλευσε από το αγκυροβόλιο του Μούδρου προς το θέατρο τον επιχειρήσεων. Στις π.μ. εθεάθει ο αντίπαλος στόλος σε απόσταση γυάρδες. Η μάχη διεξήχθη μεταξύ και και ουσιαστικά έλαβε χώρα σε δύο φάσεις: α φάση: : μάχη σε δυο παράλληλες γραμμές, σε γραμμή παραγωγής με ταχύτητα 14 κόμβων. Οι πρώτες βολές ξεκίνησαν στις σε απόσταση γυαρδών. β φάση: ο Ναύαρχος Κουντουριώτης με μία άψογη μέθοδο από συντονισμένα πυρά από όλα τα πλοία, έλαβε μέγιστη ταχύτητα 24 κόμβων και ελίχθηκε κατά τέτοιο τρόπο ώστε να μπορεί να βάλει και από τις δύο πλευρές του σκάφους, προκαλώντας έτσι σύγχυση στον εχθρό. Τα εύστοχα πυρά του προκάλεσαν αρκετές ζημίες στα τουρκικά πλοία και έτσι αυτά ηττημένα αποσύρθηκαν στα Δαρδανέλια. Για πολλούς τα τουρκικά πλοία δεν ήταν πλέον επιχειρησιακά ικανά και σίγουρα όχι έτοιμα για μάχη και για αυτό δε τόλμησαν να εμφανιστούν ξανά στο Αιγαίο 37. Ο λόγος που τα πυρά του «Αβέρωφ» δεν κατάφεραν να βυθίσουν τα τουρκικά πλοία, παρ όλο που τα έθεσε εκτός μάχης, είναι ότι από την απόσταση που διεξήχθη η ναυμαχία τα βλήματα του «Αβέρωφ» δεν κατάφεραν να διατρήσουν συντριπτικά τους αντίπαλους θώρακες Rohde, Die Ereignisse zur See, σελίδες 196 και Acta. International Symposium of Military History "Moudros '92" - "Pavlos Melas '92" for the 80 years since the first Balkan War of 1912 / International Committee of Military History International Symposium of Military History, The effects of the results of the greek naval operations in the Aegean on the outcome of the allied effort σελίδες 57 και Ναύαρχος Κ. Α. Αλεξανδρής «Ο κατά θάλασσαν πόλεμος όπως τον έζησα ως δόκιμος Μέρος Δ' Η ναυμαχία της Λήμνου» έκδοσης Γενικού Επιτελείου Ναυτικού επί τη 50ετητιδι των Βαλκανικών Πολέμων σελίδες 9 έως 11 (Ανατύπωση 2010) 16

17 Η επιτήρηση των Στενών από τους Έλληνες συνεχίστηκε για ακόμη τέσσερις μήνες, όμως ο ναυτικός πόλεμος στο Αιγαίο ουσιαστικά είχε τελειώσει «Σκριπ», εκδόσεις εφημερίδος «Σκριπ», Κεφάλαιο 19 ο «Τα μετά την 5 η Ιανουαρίου στο Αιγαίο» συγγραφή Ναύαρχου Γκίνη, Ιστορία του Ναυτικού πολέμου στις σελίδες 317 έως

18 4. ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑ ΤΗ ΛΗΜΝΟ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΠΕΡΑΣ ΤΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΠΟΛΕΜΩΝ Β ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Ο Ελληνικός στόλος, υπό την εμπνευσμένη ηγεσία του Ναυάρχου Κουντουριώτη κάλυπτε την ακτογραμμή της Μακεδονίας και της Θράκης, μεταφέροντας στρατιωτικό υλικό και προσωπικό και εκτελώντας αποβατικές επιχειρήσεις όπου χρειάζονταν. Η αξία της συνεισφοράς του ήταν σημαντική 40, γ αυτό και το 1913 παραγγέλθηκαν από την Αγγλία και εύδρομα που τόσο έλειπαν από τον ελληνικό στόλο κατά τον Α βαλκανικό δίχως ωστόσο να καταστεί δυνατή η περάτωσή τους μέχρι το Α παγκόσμιο πόλεμο 41. Η ΠΡΩΤΗ ΣΥΝΔΙΑΣΜΕΝΗ ΑΕΡΟΝΑΥΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ Την 17 η Μαΐου του 1912, που είναι και η γενέθλια μέρα της Πολεμικής Αεροπορίας μας, έφθασαν από τη Γαλλία στην Ελλάδα τα τέσσερα πρώτα αεροσκάφη «Δαίδαλος» «Αετός» «Γύπας» και «Ιέραξ». Σε μία επίσημη τελετή την 19 η Νοεμβρίου του 1912 το υπουργείο Ναυτικών παρέλαβε το πρώτο διθέσιο αεροσκάφος από τη Γαλλία, με μηχανή από την εταιρεία Renault ισχύος 100 ίππων και ταχύτητας 150 χιλιομέτρων την ώρα, με μία ακτίνα δράσης περί τα 500 χιλιόμετρα. Το όνομα αυτού «Ναυτίλος». Στα μέσα του Δεκέμβρη του ίδιου έτους το «Ναυτίλος» μεταφέρθηκε στην προχωρημένη βάση του Ναυτικού στον όρμο Μούδρο. Ο πιλότος του μοντέρνου για την εποχή εκείνη αεροσκάφους ήταν ο Μ. Μουτούσης, ο οποίος ανακλήθηκε από το μέτωπο της βορείου Ηπείρου. Ο πιλότος αυτός έγινε διάσημος σαν ένας ικανός και με σπουδαία στρατιωτική εμπειρία αεροπόρος. Αξίζει δε να σημειωθεί ότι τότε δεν υπήρχαν διεθνείς νόμοι που να καθορίζουν εάν σε περίπτωση που πέσει κάποιος πιλότος σε εχθρική επικράτεια θεωρείται αιχμάλωτος ή κατάσκοπος, γεγονός που έκανε κάθε αεροπορική επιχείρηση ακόμη πιο επικίνδυνη και υψηλού ρίσκου. Ο «Ναυτίλος» εξοπλίστηκε με 115 λίτρα και τέσσερεις βελτιωμένες βόμβες και από τον όρμο του Μούδρου κατευθύνθηκε προς τα Στενά κάτω από καλές καιρικές συνθήκες και με μια εξαιρετική ορατότητα που σιγούρευε την επιτυχία του εγχειρήματος. Λίγες ώρες πριν το αντιτορπιλικό «Βέλος» 40 Βλέπε σημείωση Ναύαρχος Κ. Α. Αλεξανδρής «Η 50ετηρίς των Βαλκανικών πολέμων Μέρος Β Παρατηρήσεις σχετικά με τη στρατηγική» Ναυτική Επιθεώρηση (νούμερο 297, έτος 1962, σελίδα 32) 18

19 απέπλευσε προς την ίδια κατεύθυνση για να προσφέρει όποια βοήθεια μπορεί να χρειάζονταν το αεροσκάφος. Καθώς, όμως, προσέγγιζε στην περιοχή του Ναγαρά, όπου βρισκόταν και το τουρκικό ορμητήριο, το «Ναυτίλος» έφτασε σε απόσταση με μέτρα και οι περίτεχνοι χειρισμοί του το κατέστησαν ικανό να παρατηρήσει με λεπτομέρεια τον αριθμό και τον τύπο όλων των πλοίων που βρίσκονταν στην περιοχή. Έπειτα ο «Ναυτίλος» πετώντας πάνω από την Καλλίπολη έστρεψε δεξιά με αποτέλεσμα να χάσει την επικοινωνία με το αντιτορπιλικό «Βέλος». Στο «Ναυτίλος» πέρα από τον Μ. Μουτούση βρίσκονταν και ο Μωραιτίνης που εύκολα μπορούσε να αναγνωρίσει τον τύπο και τη θέση των εχθρικών πλοίων, τα οποία πρόχειρα έγραψε σε ένα κομμάτι χαρτί. Έχοντας ρίξει και τις τέσσερεις βόμβες που είχε. Το «Ναυτίλος» γύρισε πίσω, πετώντας σε ένα ύψος μέτρων και κάνοντας κατάλληλους χειρισμούς για να αποφύγει τα εχθρικά πυρά. Ενθουσιασμένο το πλήρωμα φτάνοντας στο Μούδρο κατάφερε να προσνειωθεί κοντα στο αντιτορπιλικό, εχοντας υποστεί λίγο πριν προσνειωθεί μηχανικό πρόβλημα 42. Αυτή ήταν και η πρώτη συνδυασμένη αεροναυτική επιχείρηση στον κόσμο, που δικαίως ενθουσίασε όχι μόνο τα πληρώματα του αντιτορπιλικού «Βέλος» του αεροσκάφος «Ναυτίλος» και σύσσωμο το ελληνικό ναυτικό, άλλα και ξένους αναλυτές στρατιωτικούς και δημοσιογράφους. 42 Air mission to the benefit of the fleet και Impressive appearance of the Hellenic Aviation during the Balkan Wars σελίδες 45 έως 46 και 48 έως 49 αντίστοιχα στο βιβλίο: Acta. International Symposium of Military History "Moudros '92" - "Pavlos Melas '92" for the 80 years since the first Balkan War of 1912 = Διεθνές συμπόσιο στρατιωτικής ιστορίας "Μούδρος '92" - "Παύλος Μελάς '92" για τα 80 χρόνια από τον πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο του 1912 / International Symposium of Military History, 1992 Committee of Military History 19

20 ΕΠΙΛΟΓΟΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Αρχικά φάνηκε ότι το αποτέλεσμα του Α Βαλκανικού πολέμου θα κρίνονταν στην θάλασσα κάτι που επιβεβαιώθηκε από τα πράγματα. Το τουρκικό ναυτικό, αν και πιο ισχυρό, δεν προέβη από την κήρυξη του πόλεμου σε κάποια επιθετική ενέργεια, παρ όλου που έκτος των άλλων οι Τούρκοι είχαν ακόμη και από γεωγραφικής πλευράς το πλεονέκτημα. 43 Κατά τη διαρκεια του πολεμου ο ελληνικός στόλος πέτυχε τους στόχους του. Ο σκοπός του βέβαια, τουλάχιστον για τους Συμμάχους, δεν ήταν η απελευθέρωση των νησιών του Αιγαίου αλλά το να διατηρήση η Ελλάδα την κυριαρχία της στο Αιγαίο και να εμποδίσει τη Τουρκία να αξιοποιήσει τους θαλασσιούς δρόμους του Αιγαίου. Όσον αφορά τη σημασία των ναυμαχιών της Έλλης και της Λήμνου αυτές έληξαν χωρίς κάποια βύθιση πλοίου ή άλλο σπουδαίο πλήγμα. Με αυτές όμως ο ελληνικός στόλος κατάφερε να διατηρήσει την κυριαρχία του στο Αιγαίο, μιας και από τότε δεν είχαμε καμία έξοδο τουρκικού πλοίου προς το Αιγαίο. Άλλες ηρωικές ενέργειες από ελαφρές μονάδες του στόλου μας με σημαντικό αντίκτυπο στο ηθικό των Ελλήνων ήταν η βύθιση της τουρκικής θωρηκτής μονάδας «Φετίχ-Μπουλέν» στο λιμένα Θεσσαλονίκης από το τορπιλοβόλο 11. Ακόμη αξίζει να αναφερθεί ότι η θαλάσσια ισχύ δεν έχει να κάνει μόνο με τον αριθμό των πολεμικών πλοίων άλλα και με τον εμπορικό στόλο, ένα απαραίτητο στοιχείο που έδρασε επικουρικά στις διαφορές επιχειρήσεις του πολεμικού μας ναυτικού. Οι ελαφρές μονάδες του στόλου μας αποτέλεσαν την ραχοκοκαλιά του πολεμικού μας ναυτικού, καθώς ο θωρηκτός μας στόλος με εξαίρεση τον «Αβέρωφ», ήταν πεπαλαιωμένος και με περιορισμένες δυνατότητες. Έτσι τα αντιτορπιλικά, πλοία εφοδιασμού, τορπιλοβόλα και εύδρομα σήκωσαν το βάρος της έγκαιρης προειδοποίησης και αναγνώρισης. Εκτελούσαν καθημερινά περιπολίες ακούραστα κάτω από δύσκολες συνθήκες, ειδικά το χειμώνα. Ακόμη διαδραμάτισαν εξέχοντα ρόλο στην απελευθέρωση των νησιών του βορείου και ανατολικού Αιγαίου. Επιπλέον και ο στολίσκος του Ιονίου, ο οποίος αποτελούνταν μόνο από λίγες ελαφρές μονάδες, κατάφερε να απελευθερώσει τις εκεί περιοχές όπως τη Χειμάρρα, τον Αμβρακικό κτλ. Ο ανεφοδιασμός όλων των νησιών και παράκτιων μετώπων έγινε χωρίς κανένα ιδιαίτερο πρόβλημα, δυνατότητα που τη στερήθηκαν οι τουρκικές δυνάμεις. 43 Από τον επίλογο της ομιλίας του Ναυάρχου ε.α. Ν. Α. Σταθάκη με τίτλο Naval tactics and their impact on Balkan Wars στο Διεθνές συμπόσιο στρατιωτικής ιστορίας "Μούδρος '92" - "Παύλος Μελάς '92" για τα 80 χρόνια από τον πρώτο Βαλκανικό Πόλεμο του Η ομιλία (σελίδες 94 έως 97) βρίσκεται στο βιβλίο Acta. International Symposium of Military History "Moudros '92" - "Pavlos Melas '92" for the 80 years since the first Balkan War of

21 Οι ένδοξοι αγώνες και οι σπουδαίες επιτυχίες του ναυτικού μας εξασφάλισαν όχι μόνο την νίκη των συμμαχικών δυνάμεων αλλά απελευθέρωσαν και τα υπόλοιπα νησιά του Αιγαίου μας και παραμένουν ακατάλυτα σύμβολα της ελληνικής ναυτοσύνης και αρετής. Η σημερινή 100 η επέτειος θα πρέπει να αποτελέσει μέσο έμπνευσης και φρονηματισμού για το προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων, καθώς και αστείρευτη πηγή πολυτίμων ιστορικών διδαγμάτων για το μέλλον. 21

Ιστορία του Θωρακισμένου Καταδρομικού Γεώργιος Αβέρωφ Του Έφεδρου Ανθυποπλοιάρχου (Ο) ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΓΕΡΟΝΤΑ ΠΝ

Ιστορία του Θωρακισμένου Καταδρομικού Γεώργιος Αβέρωφ Του Έφεδρου Ανθυποπλοιάρχου (Ο) ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΓΕΡΟΝΤΑ ΠΝ Ιστορία του Θωρακισμένου Καταδρομικού Γεώργιος Αβέρωφ Του Έφεδρου Ανθυποπλοιάρχου (Ο) ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΓΕΡΟΝΤΑ ΠΝ Το θωρακισμένο καταδρομικό Αβέρωφ, έχει καταξιωθεί στη συνείδηση του ελληνικού λαού ως μέγιστο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΚΩΝ ΔΟΚΙΜΩΝ, ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΔΟΚΙΜΟΣ (IV) ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΕΛΕΓΡΗΣ

ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΚΩΝ ΔΟΚΙΜΩΝ, ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΔΟΚΙΜΟΣ (IV) ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΕΛΕΓΡΗΣ ΝΑΥΜΑΧΙΕΣ ΕΛΛΗΣ ΛΗΜΝΟΥ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΚΩΝ ΔΟΚΙΜΩΝ, ΝΑΥΤΙΚΟΣ ΔΟΚΙΜΟΣ (IV) ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΕΛΕΓΡΗΣ ΚΙΝΗΤΟ: 6975790224 EMAIL: navalcadetbele@gmail.com 1 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Στις 3 Δεκεμβρίου 1912 και 5 Ιανουαρίου 1913 γιορτάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΟΙΝΙΚΑΣ Αποστολή 7

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΟΙΝΙΚΑΣ Αποστολή 7 ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΟΙΝΙΚΑΣ Αποστολή 7 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Με την πρώτη ημέρα από την άναδρη επίθεση της Τουρκίας να έχει περάσει, οι δυο χώρες έχουν εμπλακέι τόσο στην στεριά, όσο στην θάλασσα και στον αέρα. Στην

Διαβάστε περισσότερα

John C. Carr: «Θωρηκτό Αβέρωφ, κεραυνός στο Αιγαίο

John C. Carr: «Θωρηκτό Αβέρωφ, κεραυνός στο Αιγαίο John C. Carr: «Θωρηκτό Αβέρωφ, κεραυνός στο Αιγαίο Γιώργος Κιούσης TOP NEWS Δεκεμβρίου 23, 2015 Tου ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ Ναυπηγημένο στο Λιβόρνο της Ιταλίας το 1910, το θωρηκτό Αβέρωφ, εκτοπίσματος 10.000 τόνων,

Διαβάστε περισσότερα

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924

Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Γ. ΕΡΓΑΣΙΕΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Η Ελλάδα από το 1914 ως το 1924 Με βάση τα στοιχεία που παρέχει το κεφάλαιο ΚΒ του σχολικού σας βιβλίου (σσ. 73-119) να συντάξετε έναν χρονολογικό πίνακα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΔΙΑΤΙΘΕΜΕΝΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΝΑΥΤΙΚΟΥ

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΔΙΑΤΙΘΕΜΕΝΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΝΑΥΤΙΚΟΥ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΔΙΑΤΙΘΕΜΕΝΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΝΑΥΤΙΚΟΥ Ημερομηνία καταχώρησης: 14/7/2014 Η ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ ΚΑΙ Η ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑ Αντιναύαρχος ε.α. Γρ. Μεζεβίρης Π.Ν. 1957 238 2,93 Περιγραφή: Το βιβλίο

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση του ανθρώπινου παράγοντα στην εκµετάλλευση του τεχνικού δυναµικού. Δύο παραδείγµατα από την ιστορία του Πολεµικού Ναυτικού

Η επίδραση του ανθρώπινου παράγοντα στην εκµετάλλευση του τεχνικού δυναµικού. Δύο παραδείγµατα από την ιστορία του Πολεµικού Ναυτικού Η επίδραση του ανθρώπινου παράγοντα στην εκµετάλλευση του τεχνικού δυναµικού Δύο παραδείγµατα από την ιστορία του Πολεµικού Ναυτικού Η ψυχική δύναµη του ανθρώπου, αποτυπωµένη στον τρόπο που χειρίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ

ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ 02 ΤΟ ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ Άρθρο 0201: Ορισµός του Πολεµικού Ναυτικού 1. Ο όρος "Πολεµικό Ναυτικό", όπως χρησιµοποιείται στο κείµενο των ιατάξεων, δηλώνει το σύνολο των Ναυτικών και Αεροναυτικών

Διαβάστε περισσότερα

Λεύκωμα Ναυτικού Αγώνα Βαλκανικών Πολέμων

Λεύκωμα Ναυτικού Αγώνα Βαλκανικών Πολέμων Λεύκωμα Ναυτικού Αγώνα Βαλκανικών Πολέμων [ Η παρουσίαση που ακολουθεί πραγματοποιήθηκε κατά την Εκδήλωση του Δήμου Παπάγου- Χολαργού και της Πνευματικής Εστίας Παπάγου, για τα 100 χρόνια από της ενάρξεως

Διαβάστε περισσότερα

Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης

Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης Επώνυµο Τοµπάζης /Τουµπάζης - Γιακουµάκης Όνοµα Υπογραφή Μανώλης Σφραγίδα Υπογραφές Αγωνιστών της Ελληνικής Επαναστάσεως, ΙΕΕΕ, Αθήνα, 1984 Σφραγίδες Ελευθερίας, ΙΕΕΕ, Αθήνα, 1983 Ιδιότητα Γέννησης Χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚZ Η ΕΛΛΑ Α ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 1940-1949. ο θρίαµβος της εθνικής αντίστασης και η τραγωδία του εµφυλίου πολέµου

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚZ Η ΕΛΛΑ Α ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 1940-1949. ο θρίαµβος της εθνικής αντίστασης και η τραγωδία του εµφυλίου πολέµου ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚZ Η ΕΛΛΑ Α ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟ Ο 1940-1949 ο θρίαµβος της εθνικής αντίστασης και η τραγωδία του εµφυλίου πολέµου 180 Α. ΚΛΕΙΣΤΕΣ Ή ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (ενδεικτικά παραδείγµατα) Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ (1912-1913)

ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ (1912-1913) ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ (1912-1913) ΙΚ ΙΙΙ ΔΗΜΑΡΑΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΙΚ ΙΙΙ ΠΟΥΛΙΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΙΚ ΙΙΙ ΤΣΙΓΚΑΣ ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Α ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ Β ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΤΑ ΜΕΓΑΛΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

για έρευνα και διάσωση στο Αιγαίο

για έρευνα και διάσωση στο Αιγαίο 1 6 Μαΐου 2011 www.geostrategy.gr Οι Τούρκοι αµφισβητούν τα δικαιώµατά µας για έρευνα και διάσωση στο Αιγαίο Του Χρήστου Μηνάγια Από 3 έως 5 Μαΐου 2011 οι τουρκικές ένοπλες δυνάµεις πραγµατοποίησαν τη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΓΙΚΗ ΝΑΥΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ Β ΠΠ. Κατασκευαστική ατέλεια που προκάλεσε την απώλεια του Γερμανικού Υποβρυχίου U-1206!...

ΤΡΑΓΙΚΗ ΝΑΥΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ Β ΠΠ. Κατασκευαστική ατέλεια που προκάλεσε την απώλεια του Γερμανικού Υποβρυχίου U-1206!... ΤΡΑΓΙΚΗ ΝΑΥΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ Β ΠΠ Κατασκευαστική ατέλεια που προκάλεσε την απώλεια του Γερμανικού Υποβρυχίου U-1206!... [ Ελεύθερη μετάφραση Υποναυάρχου Μ. Μάστρακα ΠΝ (εα) άρθρου εκ του διαδικτύου (Neatorama)

Διαβάστε περισσότερα

1966, σ.233. 1 Η. Βενέζη, Εμμανουήλ Τσουδερός, ο πρωθυπουργός της Μάχης της Κρήτης και η Εποχή του. Αθήναι,

1966, σ.233. 1 Η. Βενέζη, Εμμανουήλ Τσουδερός, ο πρωθυπουργός της Μάχης της Κρήτης και η Εποχή του. Αθήναι, 3 H ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΞΟΡΙΑ Η Ελληνική Κυβέρνηση συνεχίζει τη δραστηριότητα της από το Κάιρο, πρώτο σταθμό της εξορίας της όπου έχει μεταφερθεί στα τέλη Μαΐου 1941 όταν αρχίζει η μάχη της Κρήτης. Στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία, ναυτοσύνη και ιστορική συνέχεια: Η περίπτωση του θωρακισμένου καταδρομικού Γεώργιος Αβέρωφ

Τεχνολογία, ναυτοσύνη και ιστορική συνέχεια: Η περίπτωση του θωρακισμένου καταδρομικού Γεώργιος Αβέρωφ Τεχνολογία, ναυτοσύνη και ιστορική συνέχεια: Η περίπτωση του θωρακισμένου καταδρομικού Γεώργιος Αβέρωφ Του ρ. ΖΗΣΗ ΦΩΤΑΚΗ, λέκτορα Ναυτικής Ιστορίας στη Σχολή Ναυτικών οκίμων Η ναυτική ιστορία ενός έθνους

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014

Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας. κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 Θέμα Α1 Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα της Ιστορίας κατεύθυνσης των Πανελλαδικών εξετάσεων 2014 ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α) Με τη βιομηχανική επανάσταση καθώς η κατοχή γης έπαυε προοδευτικά να είναι πηγή εξουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Αεροπορία - Η εποχή των πρωτοπόρων 1908-1913 Βαλκανικοί Πόλεμοι

Αεροπορία - Η εποχή των πρωτοπόρων 1908-1913 Βαλκανικοί Πόλεμοι Αεροπορία - Η εποχή των πρωτοπόρων 1908-1913 Βαλκανικοί Πόλεμοι Στις αρχές του αιώνα, και πιο συγκεκριμένα από το 1908 και μετά, η Ελλάδα ήταν έτοιμη να δεχτεί και να αξιοποιήσει την πρόοδο στον τομέα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ναύαρχος Παύλος Κουντουριώτης. Του Αντιναυάρχου ε.α. ΙΩΑΝΝΗ ΠΑΛΟΥΜΠΗ ΠΝ

Ο Ναύαρχος Παύλος Κουντουριώτης. Του Αντιναυάρχου ε.α. ΙΩΑΝΝΗ ΠΑΛΟΥΜΠΗ ΠΝ Ο Ναύαρχος Παύλος Κουντουριώτης Του Αντιναυάρχου ε.α. ΙΩΑΝΝΗ ΠΑΛΟΥΜΠΗ ΠΝ Η σκιαγράφηση της προσωπικότητάς του θα ήταν πρόκληση και μόνο από το γεγονός πως υπήρξε ο πρώτος Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1 α. σχολικό βιβλίο, σελ. 46. Φεντερασιόν: ήταν μεγάλη πολυεθνική εργατική οργάνωση της Θεσσαλονίκης, με πρωτεργάτες σοσιαλιστές από την ανοικτή σε νέες ιδέες

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ. Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6

ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ. Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6 ΡΟΥΠΕΛ, ΧΡΗΣΤΟΥ ΖΑΛΟΚΩΣΤΑ Ονοματεπώνυμο: Χρήστος Αριστείδου Τάξη: Γ 6 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ.. Τι είναι το Ρούπελ; Το Ρούπελ είναι οχυρό και πρόκειται για το μεγαλύτερο συγκρότημα της οχυρωμένης τοποθεσίας κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

ÃÅÍÉÊÏ ÅÐÉÔÅËÅÉÏ ÅÈÍÉÊÇÓ ÁÌÕÍÁÓ ÔÌÇÌÁ ÅÍÇÌÅÑÙÓÇÓ ÔÕÐÏÕ ÅÐÉ ÅÉÑÇÓÇ EU NAVFOR ATALANTA

ÃÅÍÉÊÏ ÅÐÉÔÅËÅÉÏ ÅÈÍÉÊÇÓ ÁÌÕÍÁÓ ÔÌÇÌÁ ÅÍÇÌÅÑÙÓÇÓ ÔÕÐÏÕ ÅÐÉ ÅÉÑÇÓÇ EU NAVFOR ATALANTA ÃÅÍÉÊÏ ÅÐÉÔÅËÅÉÏ ÅÈÍÉÊÇÓ ÁÌÕÍÁÓ ÔÌÇÌÁ ÅÍÇÌÅÑÙÓÇÓ ÔÕÐÏÕ ÅÐÉ ÅÉÑÇÓÇ EU NAVFOR ATALANTA ÓÅÐÔÅÌÂÑÉÏÓ 2010 Η Επιχείρηση «ΑΤΑΛΑΝΤΑ» είναι μέρος της παγκόσμιας πρωτοβουλίας, η οποία διεξάγεται από την Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Τουρκικό αεροπλανοφόρο: µύθος ή πραγµατικότητα;

Τουρκικό αεροπλανοφόρο: µύθος ή πραγµατικότητα; 1 13 Μαρτίου 2012 www.geostrategy.gr Τουρκικό αεροπλανοφόρο: µύθος ή πραγµατικότητα; Του Χρήστου Μηνάγια Στις 12-3-2012 τα τουρκικά ΜΜΕ προέβαλαν την είδηση ότι, σε συνέντευξη του στο περιοδικό PROCEEDINGS

Διαβάστε περισσότερα

Οι Τούρκοι κλιµακώνουν τις προκλήσεις τους στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο

Οι Τούρκοι κλιµακώνουν τις προκλήσεις τους στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο 1 Του Χρήστου Μηνάγια Οι Τούρκοι κλιµακώνουν τις προκλήσεις τους στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο 21 Μαΐου 2014 www.geostrategy.gr Στις 16-05-2014, η τουρκική Υδρογραφική-Γεωγραφική ιεύθυνση της ιοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΕΝΟΠΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΦΡΟΥΡΟΥΣ ΣΕ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ. Άρθρο 1

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΕΝΟΠΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΦΡΟΥΡΟΥΣ ΣΕ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ. Άρθρο 1 ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΕΝΟΠΛΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΦΡΟΥΡΟΥΣ ΣΕ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΠΛΟΙΑ Άρθρο 1 Παροχή υπηρεσιών από ένοπλους ιδιώτες φρουρούς 1. Επιτρέπεται με άδεια που εκδίδεται από τον Αρχηγό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 06 ΙΕΡΑΡΧΙΑ - ΒΑΘΜΟΙ - ΑΡΧΑΙΟΤΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 06 ΙΕΡΑΡΧΙΑ - ΒΑΘΜΟΙ - ΑΡΧΑΙΟΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 06 ΙΕΡΑΡΧΙΑ - ΒΑΘΜΟΙ - ΑΡΧΑΙΟΤΗΣ Άρθρο: 0601. Ισχύς των διατάξεων του Κεφαλαίου. Οι διατάξεις του παρόντος Κεφαλαίου παρατίθενται διά συστηµατικούς λόγους και δεν τροποποιούν κειµένη νοµοθεσία.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΤΟΥΡΚΙΑ

ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΤΟΥΡΚΙΑ ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΤΟΥΡΚΙΑ Η ΕΘΝΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ Του Χρήστου Μηνάγια minagias@gmail.com, τηλ. 6948260485 Κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις ΚΑ ΜΟΣ (τηλ. 2310252320, Ερµού 48 Θεσσαλονίκη, Τ.Κ. 54623)

Διαβάστε περισσότερα

Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία

Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία Θέμα της διδακτικής πρότασης Η μετατροπή της Αθηναϊκής Συμμαχίας σε Ηγεμονία Τάξη: Α Γυμνασίου Στοχοθεσία Επιδιώκεται οι μαθητές/τριες να προσδιορίσουν την πορεία που οδήγησε την Αθήνα σε ρόλο ηγεμόνα

Διαβάστε περισσότερα

Α Γ Γ Ε Λ Ι Ε Σ Γ Ι Α

Α Γ Γ Ε Λ Ι Ε Σ Γ Ι Α ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ (Γραφεία Πώλησης Εκδόσεων) Ταχυδρομική Διεύθυνση: ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ, ΥΔΡΟΓΡΑΦΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ, Διεύθυνση Ασφάλειας Ναυσιπλοΐας ΤΓΝ 1040, ΑΘΗΝΑ Τηλ: (+30) 210 6551772 (+30) 210

Διαβάστε περισσότερα

Στα Βαλκάνια τα τελευταία χρόνια υποβόσκει μία

Στα Βαλκάνια τα τελευταία χρόνια υποβόσκει μία ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ Οι πολιτικοστρατιωτικές διαστάσεις της ελληνικής ναυτικής δύναμης του Αντιναυάρχου (ε.α.) Ξενοφώντος Μαυρογιάννη Π.Ν. Στα Βαλκάνια τα τελευταία χρόνια υποβόσκει μία επικίνδυνη κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

Το τέλος του Μικρασιατικού Ελληνισμού

Το τέλος του Μικρασιατικού Ελληνισμού Το τέλος του Μικρασιατικού Ελληνισμού Η γιαγιά μου, η μητέρα του πατέρα μου, λεγόταν Αλεξάνδρα Καλπάκα και ήταν γεννημένη στο Αϊβαλί. Οι γονείς της ήταν Αϊβαλιώτες, γέννημα θρέμμα. Ζούσαν στο Αϊβαλί πάρα

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκηνιακά παιχνίδια της Άγκυρας

Παρασκηνιακά παιχνίδια της Άγκυρας 1 Του Χρήστου Μηνάγια Παρασκηνιακά παιχνίδια της Άγκυρας 04 Απριλίου 2012 www.geostrategy.gr Στο άρθρο του συντάκτη του παρόντος, µε τίτλο «Εκβιασµοί, απειλές και αυθαιρεσίες από την Άγκυρα στην Ανατολική

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Ας γνωρίσουμε τη γεωγραφία της Ελλάδας Ενότητα: Γεωγραφία (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Β1, Β2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΙ ΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΕΠ ΚΑΙ ΠΟΤΕ

ΠΟΙΟΙ ΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΕΠ ΚΑΙ ΠΟΤΕ ΠΟΙΟΙ ΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΕΠ ΚΑΙ ΠΟΤΕ 1. Μόνιµοι εν ενεργεία Αξιωµατικοί, Ανθυπασπιστές και Υπαξιωµατικοί (Μόνιµοι, Εθελοντές, Ανακαταταγέντες, ΕΜΘ, ΕΠΥ, ΕΠΟΠ κλπ), άνδρες και γυναίκες. α. Κανονική Άδεια ή 4ήµερη

Διαβάστε περισσότερα

OPERATION AEGEAN FALCONS

OPERATION AEGEAN FALCONS OPERATION AEGEAN FALCONS Η Επιχείριση ''Aegean Falcons'' αποτελεί το πρώτο online Campaign που διοργανώνεται μεταξύ Ελληνικής και Τουρκικής Εικονικής Μοίρας με κύριο σκοπό την καλύτερη εκπαίδευσή τους.

Διαβάστε περισσότερα

Η ένταξη σε υπηρεσία στην ΠΑ

Η ένταξη σε υπηρεσία στην ΠΑ P T Y P Q R S Mirage 2000-5Mk.2 Η ένταξη σε υπηρεσία στην ΠΑ P T Y Η ένταξη σε υπηρεσία στην ΠΑ Πραγµατοποιήθηκε στις 23 Νοεµβρίου, ηµέρα Παρασκευή στο αεροδρόµιο της Τανάγρας όπου εδρεύει η 114 Πτέρυγα

Διαβάστε περισσότερα

Το τζαμί Αραπζάρ (προηγουμένως Σταυρός του Μισιρίκου) φραγκοβυζαντινή εκκλησία παρά την Εκκλησία Φανερωμένης σε φωτογραφία όπως

Το τζαμί Αραπζάρ (προηγουμένως Σταυρός του Μισιρίκου) φραγκοβυζαντινή εκκλησία παρά την Εκκλησία Φανερωμένης σε φωτογραφία όπως S-65 Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1578 Μια σειρά από επαναστάσεις πραγματοποιήθηκαν στην περίοδο της Τουρκοκρατίας (1571-1878) οι οποίες είχαν τη δική τους σημασία. Με αυτές τις επαναστάσεις ασχολήθηκε ο Κύπριος ερευνητής

Διαβάστε περισσότερα

Η απελευθέρωση του Διδυμοτείχου απο τους Γερμανούς. Σάββατο, 25 Αύγουστος 2012 09:22

Η απελευθέρωση του Διδυμοτείχου απο τους Γερμανούς. Σάββατο, 25 Αύγουστος 2012 09:22 29 Αυγούστου! Μια σημαντική επέτειος.μιλάμε για την απελευθέρωση της πόλης του Διδυμοτείχου από τα ναζιστικά στρατεύματα Κατοχής τη μέρα αυτή του 1944. Ήταν η πρώτη πόλη στην κατεχόμενη Ευρώπη, που απελευθέρωσαν

Διαβάστε περισσότερα

ΝΙΚΙΑΝΑ Ἰούλιος 2012 Η ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΩΝ ΟΠΛΑΡΧΗΓΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΥΚΑΔΑ ΚΑΙ Ο Ι. ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ (1807) Ἀναστάσιος Στάμου, Δ/ντής ΕΠΑΛ Λευκάδας

ΝΙΚΙΑΝΑ Ἰούλιος 2012 Η ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΩΝ ΟΠΛΑΡΧΗΓΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΥΚΑΔΑ ΚΑΙ Ο Ι. ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ (1807) Ἀναστάσιος Στάμου, Δ/ντής ΕΠΑΛ Λευκάδας ΝΙΚΙΑΝΑ Ἰούλιος 2012 Η ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΩΝ ΟΠΛΑΡΧΗΓΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΥΚΑΔΑ ΚΑΙ Ο Ι. ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ (1807) Ἀναστάσιος Στάμου, Δ/ντής ΕΠΑΛ Λευκάδας Η ΕΠΤΑΝΗΣΟΣ ΠΟΛΙΤΕΙΑ Το πρώτο ελεύθερο Ελληνικό κράτος (1800) με συμφωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET06: ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΙΜΑ ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET06: ΠΡΟΣΠΕΛΑΣΙΜΑ ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης καταγράφει δεδομένα σχετικά με τα αεροδρόμια, τους σιδηροδρομικούς σταθμούς και τα λιμάνια που βρίσκονται στις Περιφέρειες της Ζώνης Επιρροής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΙ ΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΕΠ ΚΑΙ ΠΟΤΕ

ΠΟΙΟΙ ΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΕΠ ΚΑΙ ΠΟΤΕ ΠΟΙΟΙ ΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΕΠ ΚΑΙ ΠΟΤΕ 1. Μόνιµοι εν ενεργεία Αξιωµατικοί, Ανθυπασπιστές και Υπαξιωµατικοί (Μόνιµοι, Εθελοντές, Ανακαταταγέντες, ΕΜΘ, ΕΠΥ, ΕΠΟΠ κλπ), άνδρες και γυναίκες. α. Κανονική Άδεια ή 4ήµερη

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία ζώσα 2. 28 η Οκτωβρίου Ξάνθη 1940-1944. www.axion.edu.gr

Ιστορία ζώσα 2. 28 η Οκτωβρίου Ξάνθη 1940-1944. www.axion.edu.gr Ιστορία ζώσα 2 28 η Οκτωβρίου Ξάνθη 1940-1944 www.axion.edu.gr Όποιος την ιστορία του τόπου του αγνοεί ορφανός νιώθει και ευάλωτος είναι. Επιμέλεια και οργάνωση του projectστ. Λίτσας Μαθηματικός Πρ. Εκπ/κου

Διαβάστε περισσότερα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα

Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Η Τουρκία στον 20 ο αιώνα Ενότητα 5: Δημήτριος Σταματόπουλος Τμήμα Βαλκανικών, Σλαβικών και Ανατολικών Σπουδών 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

50 η Σχολή ανοιχτής θάλασσας

50 η Σχολή ανοιχτής θάλασσας 50 η Σχολή ανοιχτής θάλασσας Σχολή Ιστιοπλοΐας Ανοικτής Θάλασσας Έλα να ανοίξουμε πανιά! Τμήματα Αρχαρίων Τμήματα προχωρημένων Αγωνιστικά τμήματα Σχολές Ανοικτής Θάλασσας Κ ά θ ε χ ρ ό ν ο π ρ α γ μ α

Διαβάστε περισσότερα

600 π.χ. - 300 π.χ. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΠΛΙΤΗΣ

600 π.χ. - 300 π.χ. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΠΛΙΤΗΣ 600 π.χ. - 300 π.χ. Ο ΕΛΛΗΝΑΣ ΟΠΛΙΤΗΣ ΠΛΗΣΙΑΣΕ, ΝΥΞΕ ΜΕ ΤΗ ΜΑΚΡΙΑ ΛΟΓΧΗ Ή ΤΟ ΞΙΦΟΣ ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΝΕΓΓΥΣ ΚΑΙ ΦΟΝΕΥΣΕ ΕΝΑΝ ΑΝΔΡΑ. ΑΝΤΙΤΑΞΕ ΠΕΛΜΑ ΣΤΟ ΠΕΛΜΑ, ΘΕΣΕ ΑΣΠΙΔΑ ΣΤΗΝ ΑΣΠΙΔΑ, ΠΡΟΤΑΞΕ ΛΟΦΙΟ ΣΤΟ ΛΟΦΙΟ, ΚΡΑΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αυτοί που έγραψαν ιστορία

Αυτοί που έγραψαν ιστορία Αυτοί που έγραψαν ιστορία (Ομιλία του Αντιναυάρχου ε.α. Ξ. Μαυρογιάννη κατά την εκδήλωση στη Σ.Ν.Δ. στις 29-11-2007 προς τιμήν των Βετεράνων Β Π.Π. Αξιωματικών ΠΝ, αποφοίτων Σ.Ν.Δ.) Μισός και πλέον αιώνας

Διαβάστε περισσότερα

Αγκυροβολία: τρόποι, μέθοδοι, συμβουλές.

Αγκυροβολία: τρόποι, μέθοδοι, συμβουλές. Αγκυροβολία: τρόποι, μέθοδοι, συμβουλές. ----Η αγκυροβολία σε κάποιο ερημικό κολπίσκο μέσα στην ομορφιά της φύσης είναι ένα από τα πράγματα που κάνουν την ναυσιπλοία τόσο ξεχωριστή. Παρόλα αυτά τόσο η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α1 Α.1.1.α Το Νοέμβριο του 1919 υπογράφηκε η συνθήκη του Νεϊγύ.πριν από την υπογραφή της συνθήκης) σελ 140 σχ.βιβλ. Β. Κατά

Διαβάστε περισσότερα

Φωτ. Αεροδρόμιο Σερρών

Φωτ. Αεροδρόμιο Σερρών Η Ιστορία της Αεροπορίας Στρατού 1. Χρονική αφετηρία της Αεροπορίας Στρατού θεωρείται το έτος 1947 όταν τον Ιανουάριο εκείνης της χρονιάς μετέβησαν οι πρώτοι Αξιωματικοί του πυροβολικού στην Αγγλία στη

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4274, 18/3/2011

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4274, 18/3/2011 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΠΡΟΝΟΕΙ ΓΙΑ ΤΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΑΒΛΑΒΟΥΣ ΔΙΕΛΕΥΣΗΣ ΠΛΟΙΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΧΩΡΙΚΑ ΥΔΑΤΑ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Προοίμιο. 45 του 1964. 203 του 1988. Για σκοπούς εφαρμογής του περί της Αιγιαλίτιδας Ζώνης Νόμου και των

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα «Κόκκινη Βίβλος» και η αναβάθµιση της τουρκικής στρατιωτικής απειλής

Η νέα «Κόκκινη Βίβλος» και η αναβάθµιση της τουρκικής στρατιωτικής απειλής 1 28 Οκτωβρίου 2010 www.geostrategy.gr Του Χρήστου Μηνάγια Η νέα «Κόκκινη Βίβλος» και η αναβάθµιση της τουρκικής στρατιωτικής απειλής Οι Τούρκοι στρατηγοί ζητούν από τον Ερντογάν αύξηση της δύναµης των

Διαβάστε περισσότερα

Θα χορηγηθούν Mόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης

Θα χορηγηθούν Mόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Θα χορηγηθούν Mόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Διοικητικό Συμβούλιο Πρόεδρος: Χ. Παπαφράγκος Αντιπρόεδρος: Ε. Σκληρός Γραμματέας/Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Φ. Καρακώστας Σ. Σκούρτης Πρόλογος

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ

ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΕΣ Στην Αττική οι Αρβανίτες κατοικούσαν στο μεγαλύτερο μέρος της υπαίθρου. Ουσιαστικά την ελληνική γλώσσα την διατηρήσαν οι κλειστές ελληνικές κοινωνίες των Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Με ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση διοργανώνουμε τη σημερινή εκδήλωση, για να τιμήσουμε τα 100 χρόνια ζωής της Αεροπορίας Στρατού.

Με ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση διοργανώνουμε τη σημερινή εκδήλωση, για να τιμήσουμε τα 100 χρόνια ζωής της Αεροπορίας Στρατού. Κυρίες και Κύριοι, Με ιδιαίτερη χαρά και συγκίνηση διοργανώνουμε τη σημερινή εκδήλωση, για να τιμήσουμε τα 100 χρόνια ζωής της Αεροπορίας Στρατού. Όταν το 1912 δειλά συγκροτείτο ο πρώτος αεροπορικός στόλος

Διαβάστε περισσότερα

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς

WWW.KINDYKIDS.GR. Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς WWW.KINDYKIDS.GR Όταν η ζωή στο νηπιαγωγείο γίνεται παιχνίδι! Το Site για γονείς και νηπιαγωγούς Το υλικό αυτό αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του KindyKids.gr και διανέμεται δωρεάν. Ο Αθανάσιος Διάκος

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλοι βιβλίων από τη Θεματική Ενότητα «Περιοδικά» της βιβλιοθήκης της ΕΕΣΙ

Τίτλοι βιβλίων από τη Θεματική Ενότητα «Περιοδικά» της βιβλιοθήκης της ΕΕΣΙ Τίτλοι βιβλίων από τη Θεματική Ενότητα «Περιοδικά» της βιβλιοθήκης της ΕΕΣΙ 1 ΝΑΥΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 1995 2 ΝΑΥΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1995 3 ΝΑΥΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΜΑΙΟΣ -

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ

Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ 1ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΛΑΤΥΚΑΜΠΟΥ ΛΑΡΙΣΑΣ Ο ΘΡΥΛΟΣ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ, ΒΑΣΙΛΙΑ ΤΩΝ ΜΥΡΜΙΔΟΝΩΝ σε βιβλίο με εικόνες. LET S SHARE OUR CULTURE (ΑΣ ΜΟΙΡΑΣΤΟΥΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΜΑΣ) Αυτό το πρόγραμμα πραγματοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμιος και Ελληνικός Τουρισμός

Παγκόσμιος και Ελληνικός Τουρισμός ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΩΝ RESEARCH INSTITUTE FOR TOURISΜ Παγκόσμιος και Ελληνικός Τουρισμός I. Παγκόσμιος Τουρισμός Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η Μάχη της Κρήτης έχει µια ξεχωριστή θέση στη ροή των γεγονότων του Β' Παγκοσµίου Πολέµου. Ο Ελληνικός λαός στη Κρήτη, εγκαταλελειµµένος

Διαβάστε περισσότερα

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»*

Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Η ΥΠΟΘΕΣΗ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΡΙΣΗ» 13 Αντί Εισαγωγής Όταν τα διαγράμματα «μιλούν»* Στο διάστημα από τον Οκτώβριο του 2009 μέχρι το Μάιο του 2010, η Ελλάδα δέχτηκε μια πρωτοφανή χρηματοπιστωτική επίθεση, που οδήγησε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΣΧΟΛΗΘΕΝΤΑ ΑΤΟΜΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΑ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΙΣ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΑ ΑΞΙΩΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΥΝΟΛΟ ΑΝΔΡΕΣ ΑΝΔΡΕΣ

ΑΠΑΣΧΟΛΗΘΕΝΤΑ ΑΤΟΜΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΑ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΙΣ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΑ ΑΞΙΩΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΥΝΟΛΟ ΑΝΔΡΕΣ ΑΝΔΡΕΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΘΕΝΤΑ ΑΤΟΜΑ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΑ ΑΞΙΩΜΑΤΑ ΕΠΙΣΗΜΕΣ ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΑΝΑΠΛ. ΜΟΝΙΜΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΟΙ ΜΟΝΙΜΟΙ ΥΠΗΡ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΑ (ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΕΣ) ΑΓΟΡΑΝΟΜΙΑΣ 2 2 2 ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΤΡΟΦΙΜΩΝ 7 1 1 7 1 15 13 2 ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α ( ιά ιεραρχία ΓΕΕΘΑ) ΓΕΕΘΑ/Γραφείο Νοµικού Συµβούλου Αθήνα, 15 Φεβ 2007

Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α ( ιά ιεραρχία ΓΕΕΘΑ) ΓΕΕΘΑ/Γραφείο Νοµικού Συµβούλου Αθήνα, 15 Φεβ 2007 Ρυµούλκηση στο Αιγαίο Κανονισµός 3577/92 της ΕΕ ιαφορά σε σχέση µε το SAR Λοιπές συναφείς επισηµάνσεις * Βασιλείου Γ. Μακρή, Στρατιωτικού ικαστή, Νοµικού Συµβούλου Γ.Ε.ΕΘ.Α * Το κείµενο που ακολουθεί συντάχθηκε

Διαβάστε περισσότερα

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική»

3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» 3 O ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ «Η συμβολή της Κύπρου στη νέα Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Στρατηγική» ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ HILTON PARK 28 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΟΜΙΛΙΑ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ κ. ΔΗΜΗΤΡΗ ΣΥΛΛΟΥΡΗ 1 Αγαπητέ κύριε

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικό Παράρτημα B. Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση ανά περιφέρεια

Ειδικό Παράρτημα B. Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση ανά περιφέρεια Ειδικό Παράρτημα B Χρηματοοικονομικοί δείκτες: Ανάλυση ανά περιφέρεια 2013 Ετήσια έκθεση ελληνικού εμπορίου 290 Β. Ανάλυση ανά περιφέρεια Στο παράρτημα αυτό παρουσιάζεται η γεωγραφική διάσταση της διάρθρωσης

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Πρόσβασης & Χάρτες

Οδηγίες Πρόσβασης & Χάρτες Οδηγίες Πρόσβασης & Χάρτες Παρακαλούμε δείτε τις αναλυτικές οδηγίες για την εύκολη πρόσβαση στο ξενοδοχείο Lato Boutique από το αεροδρόμιο και το λιμάνι της πόλης του Ηρακλείου, αλλά και αναλυτικές οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική

Πόλεμος για το νερό. Συγγραφική ομάδα. Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική Πόλεμος για το νερό Συγγραφική ομάδα Καραγκούνης Τριαντάφυλλος Κρουσταλάκη Μαρία Λαμπριανίδης Χάρης Μυστακίδου Βασιλική 3 ο Δημοτικό Σχολείο Ωραιοκάστρου Τάξη ΣΤ1 Θεσσαλονίκη 2006 ΠΟΛΕΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟ ΝΕΡΟ Άκουγα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Με αφορμή την κινητή περιοδική έκθεση με τίτλο: «Κειμήλια Απελευθέρωσης Μακεδονίας-Βαλκανικοί Πόλεμοι 1912-13»

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Με αφορμή την κινητή περιοδική έκθεση με τίτλο: «Κειμήλια Απελευθέρωσης Μακεδονίας-Βαλκανικοί Πόλεμοι 1912-13» Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας Τάξη: Ε Σχολικό έτος: 2012-13 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Με αφορμή την κινητή περιοδική έκθεση με τίτλο: «Κειμήλια Απελευθέρωσης Μακεδονίας-Βαλκανικοί Πόλεμοι

Διαβάστε περισσότερα

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε.

κάνουμε τι; Γιατί άμα είναι να είμαστε απλώς ενωμένοι, αυτό λέγεται παρέα. Εγώ προτιμώ να παράγουμε ένα Έργο και να δούμε. Εισήγηση του Ν. Λυγερού στη 2η Παγκόσμια Συνδιάσκεψη Ποντιακής Νεολαίας "Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα, η ποντιακή νεολαία και ο ρόλος της στο οικουμενικό περιβάλλον". Συνεδριακό Κέντρο Ιωάννης Βελλίδης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΗ: No 1. Προς. Τσιμισκή 29. 54626 Θεσσαλονίκη ΕΡΕΥΝΑ. Ακτοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης με τα νησιά του Βορείου Αιγαίου

ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΗ: No 1. Προς. Τσιμισκή 29. 54626 Θεσσαλονίκη ΕΡΕΥΝΑ. Ακτοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης με τα νησιά του Βορείου Αιγαίου Εταιρία Ερευνών-Δημοσκοπήσεων Τσιμισκή 3 54625 Θεσσαλονίκη ΕΜΠΙΣΤΕΥΤΙΚΗ: No 1 Προς ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ (ΕΒΕΘ) Τσιμισκή 29 54626 Θεσσαλονίκη ΕΡΕΥΝΑ Ακτοπλοϊκή σύνδεση Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ

ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Η Σύρος είναι νησί των Κυκλάδων. Πρωτεύουσά της είναι η Ερμούπολη, η οποία είναι πρωτεύουσα της Περιφέριας Νότιου Αιγαίου αλλά και του πρώην Νομού Κυκλάδων. Η Σύρος αναπτύχθηκε ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ

ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ ΛΕΥΚΟΣ ΠΥΡΓΟΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΣΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΩΝ ΑΙΩΝΩΝ Μια πολύπαθη Ιστορία κουβαλάει στους πέτρινους τοίχους του το κατ εξοχήν σύμβολο της Θεσσαλονίκης. Ο Λευκός Πύργος της Θεσσαλονίκης είναι ένας Πύργος

Διαβάστε περισσότερα

Κυριάκος Εμμ. Ρερρές. Διονύσιος Π. Χιόνης

Κυριάκος Εμμ. Ρερρές. Διονύσιος Π. Χιόνης Κυριάκος Εμμ. Ρερρές Διονύσιος Π. Χιόνης 1 Εξελίξειςστηδιεθνήτουριστική αγορά Το 2010 οι παγκόσμιες τουριστικές αφίξεις σημείωσαν αύξηση κατά 7% (UNWTO) Τις καλύτερες επιδόσεις τις πέτυχε η Μέση Ανατολή,

Διαβάστε περισσότερα

Αποστολή διερεύνησης της κατάστασης των μεταναστών «χωρίς έγγραφα» που εισέρχονται στην Ελλάδα

Αποστολή διερεύνησης της κατάστασης των μεταναστών «χωρίς έγγραφα» που εισέρχονται στην Ελλάδα Αποστολή διερεύνησης της κατάστασης των μεταναστών «χωρίς έγγραφα» που εισέρχονται στην Ελλάδα Γιατροί Χωρίς Σύνορα- Ελληνικό Τμήμα, 20 Μαΐου 2008 Εισαγωγή Η Ελλάδα βρίσκεται στα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων Έκθεση αποφοίτων της ΑΣΚΤ 01.10-09.10.2012 ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων Έκθεση αποφοίτων της ΑΣΚΤ 01.10-09.10.2012 ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων Έκθεση αποφοίτων της ΑΣΚΤ 01.10-09.10.2012 ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ 13.10-28.10.2012 ΒΑΦΟΠΟΥΛΕΙΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Θεσσαλονίκη χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΤΚΩΜΑ ΓΙΑ ΣΟ ΟΛΟΚΑΤΣΩΜΑ ΣΗ ΜΟΝΗ ΑΡΚΑΔΙΟΤ

ΛΕΤΚΩΜΑ ΓΙΑ ΣΟ ΟΛΟΚΑΤΣΩΜΑ ΣΗ ΜΟΝΗ ΑΡΚΑΔΙΟΤ ΔΗΜΟΣΙΚΟ ΧΟΛΕΙΟ ΓΩΝΙΑ Δ ΣΑΞΗ ΛΕΤΚΩΜΑ ΓΙΑ ΣΟ ΟΛΟΚΑΤΣΩΜΑ ΣΗ ΜΟΝΗ ΑΡΚΑΔΙΟΤ ΔΑΣΚΑΛΟΣ: ΦΑΡΜΑΚΗΣ ΗΛΙΑΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 ΗΓΟΤΜΕΝΟ ΓΑΒΡΙΗΛ ΜΑΡΙΝΑΚΗ Ήταν πρόεδρος της Επαναστατικής Επιτροπής Ρεθύμνης με καταγωγή από

Διαβάστε περισσότερα

Το Ακτοπλοϊκό Ζήτημα και τα θέματα μιας αειφόρου ανάπτυξης των νησιών μας. Το Λιμάνι της Κύμης. 3/9/2014 Κώστας Χαϊνάς Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Το Ακτοπλοϊκό Ζήτημα και τα θέματα μιας αειφόρου ανάπτυξης των νησιών μας. Το Λιμάνι της Κύμης. 3/9/2014 Κώστας Χαϊνάς Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Το Ακτοπλοϊκό Ζήτημα και τα θέματα μιας αειφόρου ανάπτυξης των νησιών μας. Το Λιμάνι της Κύμης 1 Ένα σύντομο ιστορικό Ελλάδα : 1ηχώρα στην Ευρώπη στην επιβατηγό ακτοπλοία - στις υψηλότερες θέσεις παγκοσμίως

Διαβάστε περισσότερα

αα ΑΡΘΡΟ ΣΧΟΛΙΑ 01 Άρθρο 32 & (η), (θ), (ιβ) και (ιγ)

αα ΑΡΘΡΟ ΣΧΟΛΙΑ 01 Άρθρο 32 & (η), (θ), (ιβ) και (ιγ) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 4 ΣΟΒΑΡΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΥΔΑΤΟΔΡΟΜΙΩΝ αα ΑΡΘΡΟ ΣΧΟΛΙΑ 01 Άρθρο 32 & (η), (θ), (ιβ) και (ιγ) Στο άρθρο αυτό και στις συγκεκριμένες παραγράφους, γίνεται προσπάθεια να μεταφερθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 10 Ιουνίου 2015 ΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Απαντήσεις Θεμάτων Επαναληπτικών Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων & Εσπερινών Γενικών Λυκείων ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΜΑ Α1 α. Σχολικό βιβλίο, σελ. 31: «η εθνική πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Φιλική Εταιρεία. Τόπος Ίδρυσης Χρόνος Ίδρυσης Ιδρυτικά. Οδησσός. 14 Σεπτεµβρίου 1814. Νικόλαος Σκουφάς Αθανάσιος Τσακάλωφ Εµµανουήλ Ξάνθος

Φιλική Εταιρεία. Τόπος Ίδρυσης Χρόνος Ίδρυσης Ιδρυτικά. Οδησσός. 14 Σεπτεµβρίου 1814. Νικόλαος Σκουφάς Αθανάσιος Τσακάλωφ Εµµανουήλ Ξάνθος Φιλική Εταιρεία Τόπος Ίδρυσης Χρόνος Ίδρυσης Ιδρυτικά µέλη Οδησσός 14 Σεπτεµβρίου 1814 Νικόλαος Σκουφάς Αθανάσιος Τσακάλωφ Εµµανουήλ Ξάνθος Σφραγίδα οργάνου Σφραγίδα της Μυστικής Αρχής Σφραγίδες Ελευθερίας,

Διαβάστε περισσότερα

Ο προσωρινός οργανισμός του Στρατού του 1913 Σύσταση νέων Σωμάτων και Υπηρεσιών

Ο προσωρινός οργανισμός του Στρατού του 1913 Σύσταση νέων Σωμάτων και Υπηρεσιών Γενικά Αμέσως μετά την υπογραφή της Συνθήκης Ειρήνης του Βουκουρεστίου (28 Ιουλίου 1913), το Γενικό Στρατηγείο επέστρεψε στην Αθήνα. Το σημαντικότερο θέμα που το απασχολούσε εκείνη την περίοδο ήταν η αναδιοργάνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ : 71 χρόνια από το θάνατό του

ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ : 71 χρόνια από το θάνατό του Δρ. Παρασκευάς Παναγιώτης ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ Κ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ : 71 χρόνια από το θάνατό του Είναι πολύ δύσκολο σήμερα μετά από 71 χρόνια να αποτιμηθεί το έργο του Εθνάρχη Ελ. Βενιζέλου, διότι αφενός είναι τεράστιο,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ

ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ ΘΕΜΑ Α1 ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β') ΤΡΙΤΗ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Ε Ν Δ Ε Ι Κ Τ Ι Κ Ε Σ Α Π Α Ν Τ Η Σ Ε Ι Σ Θ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΕΜΩΝΤΑΣ ΣΤΗΝ ΠΙΝΔΟ

ΠΟΛΕΜΩΝΤΑΣ ΣΤΗΝ ΠΙΝΔΟ 1 ΠΟΛΕΜΩΝΤΑΣ ΣΤΗΝ ΠΙΝΔΟ 1. Αξιωματικός 2. Λοχίας 3. 1 ος Φαντάρος 4. 2 ος Φαντάρος 5. 3 ος Φαντάρος 6. 4 ος Φαντάρος 7. 5 ος Φαντάρος 8. 6 ος Φαντάρος 9. 8 ος Φαντάρος 10. Ελληνοπούλα 11. Ελληνοπούλα 12.

Διαβάστε περισσότερα

Το ISIS καταρρέει. Λύση του δράματος ή εξάπλωση. της κρίση ;

Το ISIS καταρρέει. Λύση του δράματος ή εξάπλωση. της κρίση ; Το ISIS καταρρέει. Λύση του δράματος ή εξάπλωση Τετάρτη 30 Δεκεμβρίου 2015 της κρίση ; Του Γεωργίου Κ. Φίλη Ph.D.* Τη στιγμή αυτή οι τύχες του πολέμου τόσο στο Ιράκ όσο και στη Συρία φαίνεται να έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Φλώρινα, Δεκέμβριος 2012 Η εξωτερική μετανάστευση από και προς τη Δυτική Μακεδονία στην περίοδο 1990-2009 και οι επιπτώσεις στην αγορά εργασίας

Φλώρινα, Δεκέμβριος 2012 Η εξωτερική μετανάστευση από και προς τη Δυτική Μακεδονία στην περίοδο 1990-2009 και οι επιπτώσεις στην αγορά εργασίας Φλώρινα, Δεκέμβριος 2012 Η εξωτερική μετανάστευση από και προς τη Δυτική Μακεδονία στην περίοδο 1990-2009 και οι επιπτώσεις στην αγορά εργασίας Χρήστος Νίκας Εισαγωγή Η εισροή μεταναστών στην Ελλάδα και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ Μια μοναδική ευκαιρία για την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών. Sail Training International σε συνεργασία με την

ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ Μια μοναδική ευκαιρία για την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών. Sail Training International σε συνεργασία με την ΚΑΡΙΕΡΑ ΣΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ Μια μοναδική ευκαιρία για την Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών Sail Training International σε συνεργασία με την Η επίσκεψη των μεγάλων διεθνών ιστιοφόρων εκπαιδευτικών πλοίων (Sail Training

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει χαρακτηριστικά «Mare Mediterraneum» ως μεταξύ δύο ηπείρων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET20: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET20: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης εκτιμά την εξέλιξη του αριθμού και του κύκλου εργασιών των επιχειρήσεων στους Νομούς και στις Περιφέρειες στη Ζώνης Επιρροής της Εγνατίας Οδού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΗ "7 ΒΟΡΕΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ

ΠΕΡΙΟΧΗ 7 ΒΟΡΕΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗ "7 ΒΟΡΕΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗ "7" ΒΟΡΕΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ ΠΕΛΑΓΟΣ ΠΛΑΚΑ ΛΗΜΝΟΥ ΑΕΦ 7010 ΣΙΓΡΙ Ή ΜΕΓΑΛΟΝΗΣΙ ΛΕΣΒΟΥ ΑΕΦ 7130 ΠΑΣΣΑΣ ΟΙΝΟΥΣΩΝ ΑΕΦ 7400 ΚΟΚΚΙΝΟΠΟΥΛΟ ΨΑΡΩΝ ΑΕΦ 7510 ΠΑΠΠΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ανάπτυξη του εργατικού κινήματος) εργατικής ιδεολογίας στη χώρα.» προσφύγων στη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη».

ανάπτυξη του εργατικού κινήματος) εργατικής ιδεολογίας στη χώρα.» προσφύγων στη Μικρά Ασία και την Ανατολική Θράκη». Α1. α. Σχολικό βιβλίο σελίδα 77: «Οι επαναστάτες προκήρυξαν όπως ονομάστηκαν.» και «Οι Ορεινοί απαρτίστηκαν και των πλοιοκτητών.» β. Σχολικό βιβλίο σελίδα 46: «Η κατάσταση αυτή (=η αργή ανάπτυξη του εργατικού

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου

Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου Ιστορία ΣΤ' Δημοτικού Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου Βιβλίο μαθητή ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ Ιωάννης Κολιόπουλος Ομότιμος Καθηγητής Ιάκωβος Μιχαηλίδης Επίκουρος Καθηγητής, ΑΠΘ Αθανάσιος Καλλιανιώτης Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑ ΑΕΡΟΠΛΑΝΩΝ

ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑ ΑΕΡΟΠΛΑΝΩΝ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑ ΑΕΡΟΠΛΑΝΩΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΕΡΟΠΛΑΝΟΥ Το 19ο αιώνα κατασκευάστηκε το πρώτο αεροπλάνο από το Ρώσο εφευρέτη Α.Φ. Μοζάισκη. Η συσκευή έκανε μικρή πτήση. Αργότερα, στο τέλος του αιώνα, ο Χ. Μαξίμ στην

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ Δεκέμβριος 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης καταγράφει δεδομένα σχετικά με τα αεροδρόμια, τους σιδηροδρομικούς σταθμούς και τα λιμάνια που βρίσκονται στις Περιφέρειες της

Διαβάστε περισσότερα

Καρατάσος-Καρατάσιος,

Καρατάσος-Καρατάσιος, Επώνυµο Όνοµα Προσωνυµία Υπογραφή Καρατάσος-Καρατάσιος, Δηµήτρης Τσάµης Ιδιότητα Στρατιωτικός Τόπος Γέννησης Διχαλεύρι Νάουσας Χρόνος Γέννησης 1798 Τόπος Καταγωγής Μακεδονία Τόπος Θανάτου Βελιγράδι Χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη

Κεφάλαιο 5. Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Κεφάλαιο 5 Κωνσταντινούπολη, 29 Μαίου 1453, Τρίτη μαύρη και καταραμένη Έφτασε μια μισάνοιχτη πόρτα, ένα μικρό κενό στο χώρο και το χρόνο, σαν ένα ασήμαντο λάθος της Ιστορίας για να πέσει η Πόλη. Εκείνο

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Β Ι Ο Γ Ρ Α Φ Ι Κ Ο Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α

Β Ι Ο Γ Ρ Α Φ Ι Κ Ο Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α Β Ι Ο Γ Ρ Α Φ Ι Κ Ο Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α ΕΠΩΝΥΜΟ: ΒΟΥΤΕΡΟΣ ΟΝΟΜΑ : ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΠΑΤΡΩΝΥΜΟ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΤΟΠΟΣ ΓΕΝΝΗΣΗΣ : ΠΕΙΡΑΙΑΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: 11 Μαΐου 1959 ΤΗΛΕΦΩΝΟ: 6973222002, +30 2392033010 FAX: +30 2392033010

Διαβάστε περισσότερα

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ

ÖÑÏÍÔÉÓÔÇÑÉÏ ÈÅÙÑÇÔÉÊÏ ÊÅÍÔÑÏ ÁÈÇÍÁÓ - ÐÁÔÇÓÉÁ ΘΕΜΑ Α1 ΙΣΤΟΡΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Α1.1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας στο τετράδιό σας τη λέξη Σωστό ή Λάθος δίπλα στο γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα