ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Δ: ΥΠΕΡΥΔΡΟΦΟΒΑ ΥΛΙΚΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Δ: ΥΠΕΡΥΔΡΟΦΟΒΑ ΥΛΙΚΑ"

Transcript

1 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Δ: ΥΠΕΡΥΔΡΟΦΟΒΑ ΥΛΙΚΑ Όνομα σπουδαστή:... Ημερομηνία:... ΣΤΟΧΟΙ: Να κατανοήσετε την έννοια των υδρόφοβων και υδρόφιλων υλικών. Να εξετάσετε φυσικές υπερυδρόφοβες επιφάνειες σε αντιπαράθεση με κοινές επιφάνειες. Να εξετάστε καινοτόμα προηγμένα υλικά που έχουν σχεδιαστεί να είναι υπερυδρόφοβα, μιμούμενα φυσικά υλικά στη νανοκλίμακα, και να συγκρίνετε με τα καθημερινά υλικά. ΥΛΙΚΑ: - Διάφορες επιφάνειες για την εξέταση: * 1 γυάλινη διαφάνεια μικροσκοπίου * 1 επίπεδο κομμάτι πλαστικού 10x10 cm (π.χ. κόψτε ένα κομμάτι λείου πλαστικού φύλλου όπως πλαστικό ντοσιέ, ή χρησιμοποιήστε ένα CD) * 1 επίπεδο κομμάτι αλουμινόχαρτου 10x10 cm * 1 κομμάτι διηθητικού χαρτιού * Κομμάτια υφασμάτων προς σύγκριση (περίπου 10x10 cm) - 3 κομμάτια υφάσματος Nano-Tex Resist Spills - 3 δείγματα 100% βαμβάκι - 2 δείγματα υφάσματος κατασκευασμένο από συνθετικές ίνες, όπως πολυεστέρας ή βαμβάκι/πολυ-μίγμα υφασμάτων (σε αυτό το πρωτόκολο χρησιμοποιήσαμε ένα ύφασμα με 70% πολυεστέρα και 30% βαμβάκι). 1

2 - Διάφοροι παράγοντες λεκέδων για να επιλέξετε * 1 ποτήρι νερό, * 1 ποτήρι χυμό και/ή 1 ποτήρι κόκα κόλα * Βαλσάμικο ξύδι ή κρασί (1 ποτήρι) * Μαγειρικό λάδι (1 ποτήρι) * Κέτσαπ (1 κουτάλι) * Μουστάρδα (1 κουτάλι) * Μαγιονέζα (1 κουτάλι) * Οργανικό χώμα (μία-δύο χούφτες) - Διαφορετικά φύλλα φυτών (συλλέξτε τα από τον κήπο του σχολείου ή φέρτε τα από το σπίτι) * Ένα φύλλο κοινού φυτού όπως ο κισσός * Ένα κομμάτι φύλλο νούφαρου ή νεροκάρδαμου - Φιάλη εργαστηρίου γεμάτη νερό - Σταγονόμετρο (ή πιπέτες Pasteur) για να εφαρμόσετε τους υγρούς παράγοντες λεκέδων πλαστικά μαχαίρια ή κουτάλια την εφαρμογή άλλων παραγόντων λεκέδων - Έναν κάδο με απορρυπαντικό πλυντηρίου και νερό (ίσως χρειαστεί να το μοιραστείτε με ολόκληρη την τάξη) - 1 μαρκαδόρο διαρκείας - Πολλά πλαστικά κύπελα για το νερό και τους παράγοντες λεκέδων - Πολλά πλαστικά πιάτα για τα υλικά κατά τη διεξαγωγή εξέτασης του υλικού - Κόλλα για χαρτί και ψαλίδι ΣΗΜΕΙΩΣΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ: Σε αυτό το πείραμα δεν χρησιμοποιούνται χημικά αλλά μόνο κοινά υγρά και στερεά. Ωστόσο, είναι πιθανό να λεκιαστείτε, γι αυτό πλύνετε τα χέρια και τις επιφάνειες σχολαστικά, μετά τους χειρισμούς. Χρησιμοποιήστε κατάλληλα ρούχα προστασίας, γάντια και προστατέψτε τα μάτια. Συγκεντρώστε όλα τα υγρά και το νερό πλυσίματος σε γυάλινα/πλαστικά δοχεία, και πετάξτε τα στο νεροχύτη. Όλα τα πειράματα θα διεξαχθούν με δική σας ευθύνη. Το Aarhus University (inano) και ολόκληρη η κοινοπραξία NANOYOU δεν αναλαμβάνουν την ευθύνη για φθορές ή επακόλουθες μόνιμες απώλειες, ως αποτέλεσμα της διεξαγωγής των πειραμάτων που περιγράφονται. 2

3 ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Τώρα θα εξετάσετε μία σειρά υλικών, ξεκινώντας από τα πιο κοινά και προχωρώντας σε πιο προηγμένα. Όταν θα εξετάσετε τα υλικά με νερό ή άλλα υγρά, τοποθετήστε το υλικό μέσα σε ένα πλαστικό πιάτο προκειμένου να συγκεντρώσετε το νερό σωστά. Πετάξτε το νερό που έχει συλλεχθεί μεταξύ των σταδίων των δοκιμών. ΜΕΡΟΣ 1: Κατανόηση των ιδιοτήτων της επιφάνειας: από υδρόφοβες έως υπερυδρόφοβες Μία σημαντική ιδιότητα της επιφάνειας ενός στερεού υλικού είναι η συμπεριφορά της στο νερό, δηλαδή, το πώς τα υγρά αλληλεπιδρούν με την επιφάνεια. Σε δύο οποιεσδήποτε επιφάνειες, τα σταγονίδια νερού μπορεί να: Έχουν διαφορετική μορφή Να απορροφηθούν ή να απωθηθούν Να τείνουν να κινηθούν ή να κυλήσουν διαφορετικά σε μία επιφάνεια με κλίση. Μέρος 1 α: Η μορφή του σταγονιδίου Τοποθετήστε σε πλαστικά πιάτα τις έξι επιφάνειες που πρόκειται να εξετάσετε: μία γυάλινη διαφάνεια, ένα κομμάτι πλαστικό, ένα τετράγωνο κομμάτι αλουμινόχαρτου, ένα τετράγωνο κομμάτι διηθητικού χαρτιού, και ένα φύλλο κάθε τύπου. Τοποθετήστε μερικά σταγονίδια νερού πάνω σε κάθε υλικό. 3

4 Ε1. Ποιες είναι οι μορφές των σταγονιδίων στις διαφορετικές επιφάνειες; Συμπληρώστε τον παρακάτω πίνακα, σχεδιάζοντας τη μορφή των σταγονιδίων: Υλικό Μορφή (προφίλ) του σταγονιδίου Αλουμινόχαρτο Πλαστικό Διηθητικό χαρτί Γυαλί Κοινό φύλλο Φύλλο νεροκάρδαμου/νούφαρου Ε2. Περιγράψτε με δικά σας λόγια τις διαφορές στις μορφές των σταγονιδίων. Κατά την άποψή σας, πώς μπορούν να εξηγηθούν αυτές οι διαφορές; (Αναφερθείτε στις απαντήσεις που δόθηκαν στη δραστηριότητα προθέρμανσης) 4

5 Μέρος 1β: Από τους εραστές του νερού στους εχθρούς του νερού Η συμπεριφορά του νερού στην επιφάνεια σχετίζεται με το μέρος της διάταξης των μορίων στη διεπαφή της επιφάνειας, τα οποία μπορεί να είναι είτε υδρόφιλα ( αγαπούν το νερό ) ή υδρόφοβα ( μισούν το νερό ). Σκεφθείτε τι συμβαίνει όταν ρίχνετε λάδι στο νερό το λάδι έχει την τάση να συσσωματώνεται, να σχηματίζει μία μεγάλη σταγόνα και να παραμένει στην επιφάνεια του νερού. Αυτό συμβαίνει επειδή το λάδι είναι υδρόφοβο και τα δύο υγρά προσπαθούν να ελαχιστοποιήσουν την επαφή τους. Υπάρχουν πολλές πτυχές στη συμπεριφορά του νερού στην επιφάνεια ενός υλικού, αλλά μία από αυτές τις συμπεριφορές μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να μετρήσουμε την ποσότητα της συμπεριφοράς ύγρανσης: Παρατηρώντας τη μορφή του σταγονιδίου στην επιφάνεια, είναι δυνατόν να μετρήσουμε τη γωνία επαφής, τη γωνία στην οποία το υγρό σταγονίδιο συναντά τη στερεή επιφάνεια, όπως απεικονίζεται στον παρακάτω πίνακα. Όσο περισσότερο η επιφάνεια μισεί το νερό, τόσο περισσότερο το σταγονίδιο νερού θα κυλήσει σαν χάντρα προσπαθώντας να ελαχιστοποιήσει την επαφή με την επιφάνεια. Οι επιφάνειες μπορούν να ταξινομηθούν ανάλογα με την γωνία επαφής τους, όπως απεικονίζεται στον παρακάτω Πίνακα, και κυμαίνονται από υδρόφιλη ως ενδιάμεση, υδρόφοβη ως υπερυδρόφοβη επιφάνεια. Ε3. Σύμφωνα με το πείραμα του Μέρους 1 α και την παραπάνω εξήγηση, συμπληρώστε τα στοιχεία που λείπουν στον ακόλουθο πίνακα: Μορφή (προφίλ) Αξία γωνίας επαφής Τύπος επιφάνειας Υλικά 5

6 Ε4. Το διηθητικό χαρτί συμπεριφέρθηκε διαφορετικά από τα άλλα υλικά με ποιον τρόπο; Όπως μπορούμε να δούμε, το γεγονός ότι ένα υλικό αγαπά το νερό ή μισεί το νερό, μπορεί να παρατηρηθεί εξετάζοντας τη μορφή καθώς επίσης και την απορροφητικότητα (όπως φαίνεται στην περίπτωση του διηθητικού χαρτιού) Μέρος 1γ: Η ολίσθηση του σταγονιδίου Επιλέξτε τις δύο πιο υδρόφοβες επιφάνειες (συμβουλή: το φύλλο νεροκάρδαμου/νούφαρου θα πρέπει να είναι μία από αυτές). Χρησιμοποιήστε ένα κουτάλι ή μία πιπέτα Pasteur για να ρίξετε λίγο νερό σε κάθε επιφάνεια, 6

7 ανασηκώστε λίγο τη μία πλευρά της επιφάνειας και παρατηρήστε πώς γλιστρά ή κυλά από την επιφάνεια. (Πρέπει να χρησιμοποιηθεί ένα δοχείο για να συλλέξετε το νερό, και να έχετε σε ετοιμότητα μία χαρτοπετσέτα). Ε6. Τα σταγονίδια νερού ύγραναν τις επιφάνειες (π.χ. παρέμεινε νερό στις επιφάνειες όταν σταματήσατε να το ρίχνετε;) Ποια ένδειξη έχετε; Δώστε μία απάντηση για κάθε τύπο επιφάνειας που εξετάσατε. Ε7. Οι σταγόνες νερού κύλησαν ή γλίστρησαν πάνω από τις επιφάνειες; Ρίξτε λίγο ακόμη νερό σε κάθε μία από τις δύο επιφάνειες και κρατήστε τις οριζόντια στα χέρια σας Ε8. Μπορείτε να ακινητοποιήσετε μία σταγόνα πάνω στην επιφάνεια του κάθε υλικού; Είναι εύκολο ή δύσκολο; Περιγράψτε αυτό που βλέπετε. 7

8 Υδρόφοβο εναντίον υπερυδρόφοβο: Σε μία υδρόφοβη επιφάνεια, τα σταγονίδια νερού απωθούνται από την επιφάνεια μπροστά τους. Αυτό επηρεάζει τον τρόπο που κινείται το νερό στην επιφάνεια. Ωστόσο, σε μία υπερυδρόφοβη επιφάνεια, το νερό απωθείται τόσο έντονα που φαίνεται ότι δεν υπάρχει πια καμία αλληλεπίδραση μεταξύ των σταγονιδίων και της επιφάνειας, και οι σταγόνεις κυλούν ελεύθερα, σχεδόν όπως μία χάντρα, στην επιφάνεια. Ε9. Βάσει όλων των παραπάνω παρατηρήσεων και πληροφοριών, ποια είναι η περισσότερο υδρόφοβη επιφάνεια από τις δύο; Εξηγήστε. Είναι αυτό σύμφωνο με τις μορφές των σταγονιδίων που χρησιμοποιήθηκαν για την αξιολόγηση αυτών των τύπων επιφανειών; Ε10. Γράψτε τα συμπεράσματά σας γι αυτό το πείραμα (συσχετίστε με κάθε μέρος του πειράματος) ΜΕΡΟΣ 2 Ανάλυση ενός λειτουργικού νανο-υλικού. Όπως είδατε στο πρώτο πείραμα, τα φύλλα του νούφαρου διαθέτουν το εντυπωσιακό χαρακτηριστικό της πλήρους απώθησης του νερού, είναι υπερυδρόφοβα. Η συνέπεια είναι ότι τα σταγονίδια νερού κυλούν από την επιφάνεια του νερού και έτσι τραβούν τους ρύπους μακριά από αυτό. Αυτό το φαινόμενο που ονομάζεται αυτο-καθαρισμός, καθιστά το φύλλο του νούφαρου καθαρό και ανθεκτικό στο νερό. Βρίσκουμε το ίδιο φαινόμενο και σε άλλα φύλλα, όπως τα φύλλα του νεροκάρδαμου και κρίνου. 8

9 Πώς λειτουργεί; Αυτό είναι το νάνο! Λεπτομερής ανάλυση SEM (scanning electron microscopy) φύλλων, που εμφανίζουν το φαινόμενο του νούφαρου, αποκάλυψε την παρουσία νανοκρυστάλλων κεριού στην επιφάνεια του φύλλου. Αυτά τα κρύσταλλα παρέχουν ένα στρώμα που απωθεί το νερό, το οποίο ενισχύεται από την τραχύτητα της επιφάνειας: Τα σταγονίδια νερού σε ένα τέτοιο φύλλο είναι σε επαφή κυρίως με τον αέρα που έχει παγιδευτεί μεταξύ των νανο-στύλων κάτω από το σταγονίδιο. Αν σκεφτούμε την ιδανική περίπτωση ενός μεμονωμένου σταγονιδίου νερού να κρέμεται στον αέρα, θα έχει μία εντελώς σφαιρική μορφή. Για ένα σταγονίδιο νερού σε μία επιφάνεια με νανοδομές, όσο περισσότερος αέρας είναι παγιδευμένος στην επιφάνεια κάτω από τη σταγόνα, τόσο πιο πολύ πλησιάζουμε σε αυτή την ιδανική σφαιρική κατάσταση, καθιστώντας την υπερυδρόφοβη επιφάνεια. Στην περίπτωση του φύλλου νούφαρου, το σταγονίδιο έχει μία γωνία επαφής περίπου 150, κάτι που αναγκάζει το νερό να γίνει χάντρα και να κυλήσει μακριά. Η παρακάτω εικόνα δείχνει την προοδευτική μεγέθυνση ενός φύλλου νεροκάρδαμου. Στην τελευταία εικόνα, στη δεξιά πλευρά, εμφανίζονται νανοκρύσταλλα μεγέθους μερικών δεκάδων νανομετρων. A B C D Εικόνα 1. Κοντινές απόψεις μίας προοδευτικής μεγέθυνσης φύλλων νεροκάρδαμου, όπου αποκαλύπτει την παρουσία νανοκρυστάλλων στην επιφάνεια (τελευταία εικόνα δεξιά). (Μνεία για το φωτογραφικό υλικό(a): A. Snyder, Exploratorium; (B, C): A. Marshall, Stanford University, (D): A. Otten and S. Herminghaus, Göttingen, Γερμανία. Όλες οι εικόνες είναι υλικό του NISE Network, που ανατυπώθηκαν υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις του NISE network.) 9

10 Μαθαίνοντας από τη Φύση: The Lotus Effect. Επιστήμονες υλικών χρησιμοποίησαν για πολύ καιρό διάφορα χημικά, για να τροποποιήσουν τις ιδιότητες ορισμένων επιφανειών. Σκεφθείτε τα μεταλλικά σκεύη κουζίνας, όπως τα τηγάνια: μία στρώση Teflon, το οποίο είναι είδος πλαστικού, προστίθεται στην μεταλλική επιφάνεια του τηγανιού ώστε αυτό να γίνει αντικολλητικό. Η χημεία της επιφάνειας μπορεί, ωστόσο, να χρησιμοποιηθεί μόνο για τη δημιουργία υδρόφοβων επιφανειών και όχι υπερυδρόφοβων. Και όμως, η υπερυδροφοβία βρίσκεται στη φύση, για παράδειγμα (όπως φαίνεται σε αυτό το πείραμα) σε μερικά φύλλα, όπως τα φύλλα νούφαρου, και σε μερικά ζώα, όπως στα πόδια των εντόμων νεροπερπατητές (δείτε Εικόνα 2) Σε αυτά τα φυσικά υλικά όπως το φύλλο νούφαρου, η υπερυδροφοβία προκύπτει από μία αλληλεπίδραση χημείας (κρύσταλλοι κεριού στην επιφάνεια του φύλλου) και νανο-τοπογραφίας (διαστάσεις, μορφή, απόσταση μεταξύ των νανοκρυστάλλων). Εικόνα 2. Δύο παραδείγματα φυσικών υλικών που εμφανίζουν το φαινόμενο του νούφαρου: (αριστερά) ένας νεροπερπατητής (Εικόνα: Izabela Raszkova, Wiki commons, Creative Commons Attribution ShareAlike 3.0); (δεξιά): ένα φύλλο νούφαρου (Μνεία για το φωτογραφικό υλικό: inano, Aarhus University, Creative Commons Attribution ShareAlike 3.0). Το Lotus Effect έχει αποτελέσει έμπνευση για πολυάριθμα καινοτόμα υλικά, όπως χρωστικές ουσίες, επιχρίσματα και υφάσματα. Κάποιες εταιρίες όπως η Nano-Tex, Inc. έχουν τώρα ξεκινήσει να εμπορευματοποιούν υφάσματα, τα οποία έχουν σχεδιαστεί να προσδίδουν υπερυδρόφοβες ιδιότητες στα υφάσματά τους. Αυτό το αποτέλεσμα, 10

11 επιτυγχάνεται από την παρουσία των νανο-ταξινομημένων μουστακιών στην επιφάνεια των ινών που αποτελούν το ύφασμα. Σε αυτό το μέρος του πειράματος, θα αναλύσετε ένα ύφασμα που έχει σχεδιαστεί για να αναπαράγει το Lotus Effect Οι εφαρμογές είναι: - Φιλικά προς το περιβάλλον επιχρίσματα και υφάσματα που απωθούν τους ρύπους και απαιτούν λιγότερο καθαρισμό. Αυτό περιλαμβάνει υλικά όπως χρώματα για τις προσόψεις, υφάσματα (συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού ιματισμού) και υγιεινά επιστρώματα. Σε όλα αυτά τα υλικά, το επιπρόσθετο πλεονέκτημα είναι ότι απαιτείται λιγότερο καθάρισμα (συνεπώς λιγότερα απορρυπαντικά και σπατάλη νερού), με ένα επακόλουθο όφελος για το περιβάλλον. - Βελτίωση της απόδοσης των ηλιακών κυττάρων (εφαρμογή ενέργειας). Ένα από τα προβλήματα με αυτή την τεχνολογία, είναι ότι αυτά τα κύτταρα παραμένουν στην ύπαιθρο και επομένως μπορεί να γίνουν πολύ βρώμικα. Αυτό το στρώμα ρύπου καλύπτει τις καταλυτικές περιοχές των ηλιακών κυττάρων και συνεπώς μειώνει την αποδοτικότητα και το χρόνο ζωής τους. Επενδύοντας την φωτοβολταϊκή μονάδα με ένα υπερυδρόφοβο επίστρωμα, αυτή διατηρείται σημαντικά καθαρότερη. Λόγω της τραχύτητας της νανοεπιφάνειας, το επίστρωμα είναι διαφανές στο φως UV, μία αναγκαιότητα γι αυτόν τον τύπο συσκευών. Το υπερυδρόφοβο επίστρωμα είναι επίσης ανθεκτικότερο, κάτι που βελτιώνει περαιτέρω το χρόνο ζωής της φωτοβολταϊκής μονάδας. 2 α: Αλληλεπίδραση με το νερό Τοποθετήστε ένα κομμάτι Nano-Tex και ένα κομμάτι κανονικού βαμβακερού υφάσματος σε ένα πλαστικό πιάτο και ρίξτε λίγο νερό πάνω τους. Ε11. Ποιο υλικό από το Μέρος 1 α συμπεριφέρεται όπως το ύφασμα Nano-Tex ; Με ποιο τρόπο; Με ποιο υλικό μοιάζει η συμπεριφορά του βαμβακερού; 11

12 2β: Αλληλεπίδραση διαφορετικών υγρών Τώρα, προκειμένου να εξετάσουμε τις εφαρμογές του υφάσματος Nano-Tex, το συγκρίνουμε με κανονικό βαμβακερό ύφασμα και με ένα ημι-συνθετικό. Γι αυτό χρειάζεστε, στο σύνολο, δύο κομμάτια βαμβακερού υφάσματος, δύο κομμάτια ενός ημισυνθετικού υφάσματος, και δύο κομμάτια Nano-Tex (το καθένα περίπου 10x10 cm). Ακολουθήστε τα παρακάτω βήματα. ΒΗΜΑ 1 Το φαινόμενο του λεκέ Εξετάζοντας το φαινόμενο των υγρών (κόκα κόλα, ξύδι, λάδι, κ.λπ) και των παχύρρευστων υγρών (μαγιονέζα, μουστάρδα, κ.λπ) Προκειμένου να διεξάγετε αυτό το πείραμα, ετοιμάστε ένα ποτήρι με κάθε υγρό που επιθυμείτε να εξετάσετε, όπως διατυπώνεται παρακάτω: Επιλέξτε δύο τύπους υγρών (από χυμό, κόκα κόλα, ξύδι, κρασί και λάδι) Επιλέξτε δύο τύπους παχύρρευστων υγρών (από κέτσαπ, μουστάρδα, μαγιονέζα). Τοποθετήστε τα τρία κομμάτια διαφορετικών υφασμάτων σε μία σειρά, αριστερά το βαμβακερό, στο κέντρο το ημι-συνθετικό, και δεξιά το Nano-Tex. Γράψτε σε ένα χαρτί τον τύπο του υφάσματος και τοποθετήστε το κάτω από το κάθε ύφασμα (όπως στην εικόνα παρακάτω). 12

13 Αποφασίστε με ποια σειρά θα τοποθετήσετε τα υγρά και σημειώστε το: Υγρό 1 Υγρό 2 Παχύρρευστο Υγρό 1 Παχύρρευστο Υγρό 2 Με την βοήθεια μίας πιπέτας ή ενός σταγονόμετρου, ρίξτε μία σταγόνα από κάθε υγρό που θα εξετάσετε, επάνω στο κάθε ύφασμα. Χρησιμοποιήστε ένα κουτάλι ή μία σπάτουλα για να τοποθετήσετε τα παχύρρευστα υγρά στο ύφασμα. Σε ένα διαθέσιμο σημείο, σημειώστε το με μαρκαδόρο διαρκείας. Για να συγκρίνετε τα υφάσματα πρέπει να προσδιορίσετε το χρόνο του λεκιάσματος γι αυτό το πείραμα (π.χ. 5 λεπτά). Σημειώστε το στον παρακάτω πίνακα 13

14 Μετά τον χρόνο που προσδιορίσατε, αφαιρέστε απαλά τα υγρά από το ύφασμα, τρίβοντάς τα με ένα κομμάτι χαρτιού κουζίνας. Χρησιμοποιήστε ένα υγρό ύφασμα για να αφαιρέσετε τα παχύρρευστα υλικά από τα υφάσματα. Προσέξτε να μην αναμίξετε τα διαφορετικά υγρά. Σημείωση: Όλα τα υλικά που εξετάσατε πρέπει να αποθηκευθούν για περαιτέρω εξέταση Ε12. Καταγράψτε τις παρατηρήσεις σας στον πίνακα που παρέχεται. Σε κάθε τετραγωνίδιο αναφερθείτε σε δύο πτυχές, όπου μπορεί να υπάρχουν τρία επίπεδα για κάθε πτυχή: Απορρόφηση: Καθόλου, λίγο, πολύ Λέκιασμα: Καθόλου, λίγο, πολύ 14

15 Χρόνος λεκιάσματος του υγρού: δευτερόλεπτα (συμπληρώστε) Υλικό/ επιλεγμένο υγρό 1 υγρό 1 (για παράδειγμα χυμός) 2 υγρό 2 3 παχύρρευστο υγρό 1 (για παράδειγμα μουστάρδα) 4 παχύρρευσ το υγρό 2 Μαρκαδ όρος Βαμβακερό ύφασμα Ημι-συνθετικό ύφασμα Nano-Tex Ε13. Υπήρξε κάποια διαφορά μεταξύ των υφασμάτων; Αναπτύξτε 15

16 Ε14. Αφαιρέθηκαν όλοι οι λεκέδες από το Nano-Tex ; Αναπτύξτε ΒΗΜΑ 2 Το φαινόμενο του ρύπου Σε αυτό το βήμα χρησιμοποιείται οργανικό χώμα για να συγκρίνετε το ύφασμα Nano-Tex με κανονικό βαμβακερό και ημι-συνθετικό ύφασμα. Πάρτε τρία καθαρά, στεγνά κομμάτια υφάσματος, ένα από κάθε τύπο, και τοποθετήστε λίγο οργανικό χώμα στο κέντρο του κάθε υφάσματος. Διπλώστε το ύφασμα, τρίψτε το, και στη συνέχεια ανοίξτε το κάθε κομμάτι υφάσματος, αφαιρέστε το χώμα και παρατηρήστε. Σημείωση: Όλα τα υλικά που εξετάστηκαν πρέπει να αποθηκευθούν για περαιτέρω εξέταση Ε15. Λερώθηκαν όλα τα υφάσματα με τον ίδιο τρόπο; Περιγράψτε. 16

17 Τώρα προσπαθήστε να καθαρίσετε τα υφάσματα με τα χέρια σας. Ε16. Μπορέσατε να καθαρίσετε τα υφάσματα; Υπάρχει σαφής διαφορά μεταξύ τους; Αν ναι, περιγράψτε ποιο ύφασμα καθαρίστηκε ευκολότερα. Ε17. Υπήρξε κάποιο ύφασμα που καθαρίστηκε εντελώς και φαίνεται σαν καινούργιο; ΒΗΜΑ 3 Επίπεδο καθαρισμού Εξέταση για την ευκολία καθαρισμού. Τώρα προσπαθήστε να καθαρίσετε τα τρία υφάσματα που χρησιμοποιήσατε στο ΒΗΜΑ 1 και ΒΗΜΑ 2 με κρύο νερό και σαπούνι. Ε18. Καθάρισαν όλα τα υφάσματα; Αν όχι, ποια καθάρισαν; Ε19. Ποιο ύφασμα καθάρισε ευκολότερα; Ε20. Υπάρχει ένας τύπος (ή περισσότεροι) λεκέ, ο οποίος δεν βγήκε από τα δείγματα Nano- Tex ; Ποιος; Γιατί πιστεύετε ότι συνέβη αυτό; 17

18 Πώς λειτουργεί; Το ύφασμα Nano-Tex έχει σχεδιαστεί για να μιμείται το Lotus Effect. Αυτό επιτυγχάνεται μέσω ενός μεγάλου αριθμού πολύ μικρών καρφιτσών ή μουστακιών στην επιφάνεια των ινών. Συνεπώς, το ύφασμα δεν περιέχει ένα επιφανειακό επίχρισμα (το οποίο θα μπορούσε να αφαιρεθεί με το πλύσιμο ή με τον ιδρώτα), αλλά μάλλον οι ίνες είναι νανο-κατασκευασμένες. Το αποτέλεσμα είναι ένα υλικό, το οποίο είναι υπερυδρόφοβο, όπως απεικονίζεται από την γωνία επαφής, που έχει υπολογιστεί και φαίνεται στην Εικόνα 3. NANO-TEX LOTUS * Μία εικόνα της γωνίας επαφής του φύλλου νούφαρου παρουσιάζεται για σύγκριση Εικόνα 3. Εικόνα υψηλής ανάλυσης Nano-Tex υφάσματος (Ευγενική παραχώρηση των εικόνων από την Nano- Tex, Inc., Copyright Nano-Tex. Inc). (Δεξιά): εικόνες γωνίας επαφής σταγονιδίων νερού σε ύφασμα Nano-Tex και σε φύλλο νούφαρου (Εικόνες: inano; Aarhus University, Creative Commons Attribution ShareAlike 3.0). Η νανοδομή της επιφάνειας, που απωθεί τα σταγονίδια νερού (καθώς επίσης και άλλα υγρά), εξηγεί το φαινόμενο του αυτο-καθαρισμού. Όταν ένα σταγονίδιο νερού κυλά πάνω στο ρύπο, το σταγονίδιο αφαιρεί το σωματίδιο από την επιφάνεια του φύλλου, σε αντίθεση με μία σταγόνα που ολισθαίνει πάνω στην επιφάνεια, αφήνοντας πίσω σωματίδια (Εικόνα 4). 18

19 Εικόνα 4. (Επάνω) Διάγραμμα που συνοψίζει τη σύνδεση μεταξύ τραχύτητας και αυτο-καθαρισμού: στην επάνω εικόνα, ένα σταγονίδιο νερού αφαιρεί τον ρύπο από μία επιφάνεια, χάρη στο φαινόμενο του νούφαρου (κάτω): Γραφική παρουσίαση των ρύπων και των σταγονιδίων νερού σε ένα φύλλο νούφαρου (Μνεία για το φωτογραφικό υλικό: William Thielike, Wiki commons, Creative Commons Ε21. Γράψτε τα συμπεράσματά σας για το Μέρος 2 αυτού του πειράματος: Ε22. Ποιες είναι οι δυνατές εφαρμογές των νανοσωματιδίων; Εξηγήστε. (Συγκρίνετε και συζητήστε με ολόκληρη την τάξη) 19

20 Παρακολουθήστε με τον εκπαιδευτικό σας το βίντεο NANOYOU Video 4: Lotus Effect - Part 2 Σε αυτό το βίντεο θα δείτε μία σχεδιασμένη επιφάνεια, που αποτελείται από πορώδη σιλικόνη, η οποία είναι υπό ανάπτυξη στα εργαστήρια του inano, Aarhus University, και η οποία μιμείται τις ιδιότητες του φύλλου του νούφαρου. Συζητήστε με τον εκπαιδευτικό σας τις εφαρμογές στις οποίες νομίζετε ότι τέτοιου είδους ιδιότητες θα ήταν χρήσιμες.. ΜΝΕΙΑ: Αυτό το πείραμα προσαρμόστηκε εν μέρει από τη δραστηριότητα Εφαρμογής: Nano-Tex, ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ: Ευχαριστούμε τη Nano-Tex, Inc. για την ευγενική παροχή ενός κομματιού υφάσματος Nano-Tex (ανθεκτικό στους λεκέδες και αδιάβροχο), και για την παροχή εικόνων αυτού του υλικού. Ο συντάκτης επιθυμεί να ευχαριστήσει τον Anton Ressine (inano, Aarhus University) για την παροχή του δείγματος πορώδους σιλικόνης, που εμφανίζεται στα βίντεο του πειράματος. 20

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Δ: ΥΠΕΡΥΔΡΟΦΟΒΑ ΥΛΙΚΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Δ: ΥΠΕΡΥΔΡΟΦΟΒΑ ΥΛΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Δ: ΥΠΕΡΥΔΡΟΦΟΒΑ ΥΛΙΚΑ Όνομα του σπουδαστή: Ημερομηνία:.. ΣΤΟΧΟΣ: - Κατανόηση της παρουσίας νανο-δομών στη σύνθεση ενός φυσικού υλικού και το πώς επηρρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΛΩΤΟΥ

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΛΩΤΟΥ NTSE - Nano Technology Science Education Project No: 511787-LLP-1-2010-1-TR-KA3-KA3MP ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΛΩΤΟΥ Εικονικό εργαστήριο: http://vlab.ntse-nanotech.eu/nanovirtuallab/ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ A: ΦΥΣΙΚΑ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ A: ΦΥΣΙΚΑ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ A: ΦΥΣΙΚΑ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ Όνομα του σπουδαστή: Ημερομηνία:.. ΣΤΟΧΟΣ: - Πληροφόρηση για την ύπαρξη των φυσικών νάνο-υλικών - Ελαφρά αλληλεπίδραση με κολλοειδή -

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Γ: ΧΡΩΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΝΑΝΟ- ΑΙΣΘΗΤΗΡΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Γ: ΧΡΩΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΝΑΝΟ- ΑΙΣΘΗΤΗΡΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Γ: ΧΡΩΜΑΤΟΜΕΤΡΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΝΑΝΟ- ΑΙΣΘΗΤΗΡΑΣ Όνομα σπουδαστή:... Ημερομηνία:... Στο πείραμα αυτό θα μελετήσετε τις ιδιότητες των νανοσωματιδίων χρυσού και την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ ΠΕΙΡΑΜΑ A: ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ ΠΕΙΡΑΜΑ A: ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ ΠΕΙΡΑΜΑ A: ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Ονοματεπώνυμο μαθητή: Ημερομηνία:.. ΣΚΟΠΟΣ: Σκοπός του πειράματος αυτού είναι να καταδείξει μέσω ενός απλού μοντέλου τον τρόπο κατασκευής

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 18. ΑΕΙΚΙΝΗΤΑ \ ΜΟΡΙΑ Τα μόρια κινούνται διαρκώς και ασκούν δυνάμεις μεταξύ τους

Μάθημα 18. ΑΕΙΚΙΝΗΤΑ \ ΜΟΡΙΑ Τα μόρια κινούνται διαρκώς και ασκούν δυνάμεις μεταξύ τους Μάθημα 18 ΑΕΙΚΙΝΗΤΑ \ ΜΟΡΙΑ Τα μόρια κινούνται διαρκώς και ασκούν δυνάμεις μεταξύ τους Στο προηγούμενο μάθημα ασχοληθήκαμε με την έννοια του μορίου και τις ιδιότητές του στις στερεές και στις υγρές ουσίες

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Δραστηριότητας για την ομάδα του Γκρίζου νερού

Φύλλο Δραστηριότητας για την ομάδα του Γκρίζου νερού Φύλλο Δραστηριότητας για την ομάδα του Γκρίζου νερού Τίτλος δραστηριότητας: «Αφαιρώντας» το σαπούνι από το νερό Όνομα: Επώνυμο: Τμήμα: Ημερομηνία: Στόχοι δραστηριότητας Να κατανοήσετε ότι τα υπολείμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΠΙΤΙ. Σελίδα 1 από 10

ΤΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΠΙΤΙ. Σελίδα 1 από 10 ΤΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΠΙΤΙ Στόχος(οι): Στόχος της δραστηριότητας είναι να μάθουν οι μαθητές για την εξοικονόμηση της ενέργειας και την ενεργειακή αποδοτικότητα, συμπεριλαμβανομένων και των επιπτώσεων στο κόστος.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Α: ΦΥΣΙΚΑ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Α: ΦΥΣΙΚΑ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΠΟΥΔΑΣΤΩΝ ΠΕΙΡΑΜΑ Α: ΦΥΣΙΚΑ ΝΑΝΟ-ΥΛΙΚΑ Όνομα σπουδαστή:... Ημερομηνία:... Στο πείραμα αυτό θα μελετήσετε τις σχέσεις μεταξύ νανοδομών και ιδιοτήτων των φυσικών νανο-υλικών.

Διαβάστε περισσότερα

στις Φυσικές Επιστήμες

στις Φυσικές Επιστήμες 5 ος Πειραματικός Διαγωνισμός των Γυμνασίων ΕΚΦΕ Χαλανδρίου στις Φυσικές Επιστήμες Ονοματεπώνυμο μαθητών Σχολείο α. β. γ. 16 Απριλίου 2013 1 η ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Σύγκριση της πυκνότητας φρούτων

Διαβάστε περισσότερα

Πώς μπορείτε να εξηγήσετε τι σημαίνει NANOTEΧΝΟΛΟΓΙΑ

Πώς μπορείτε να εξηγήσετε τι σημαίνει NANOTEΧΝΟΛΟΓΙΑ Πώς μπορείτε να εξηγήσετε τι σημαίνει NANOTEΧΝΟΛΟΓΙΑ Θυμάστε ότι όλα τα πράγματα αποτελούνται από άτομα, έτσι δεν είναι; Μια πέτρα, ένα στυλό, ένα παιχνίδι βίντεο, μια τηλεόραση, ένας σκύλος και εσείς

Διαβάστε περισσότερα

Α. Ίσως έχεις παρατηρήσει ότι το λεμόνι, το ξίδι, τα πορτοκάλια έχουν χαρακτηριστική γεύση. Ποια πιστεύεις ότι είναι αυτή;

Α. Ίσως έχεις παρατηρήσει ότι το λεμόνι, το ξίδι, τα πορτοκάλια έχουν χαρακτηριστική γεύση. Ποια πιστεύεις ότι είναι αυτή; ΟΞΕΑ ΒΑΣΕΙΣ ΚΑΙ PH ΣΤΟ ΕΙΚΟΝΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ «Ο ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΤΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ» 1 Ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΟΞΙΝΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ- ΒΑΣΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ 1.1 ΣΤΟΧΟΙ 1. Να διαπιστώσουν οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία και οδοντόκρεµες* * Βασισµένο στη πειραµατική δραστηριότητα #47, Brushing up on chemistry, Journal of. Περιγραφή της άσκησης.

Χηµεία και οδοντόκρεµες* * Βασισµένο στη πειραµατική δραστηριότητα #47, Brushing up on chemistry, Journal of. Περιγραφή της άσκησης. Για τους µαθητές Χηµεία και οδοντόκρεµες* * Βασισµένο στη πειραµατική δραστηριότητα #47, Brushing up on chemistry, Journal of Chemical Education, 2002, 79, 1168A-1168B. Περιγραφή της άσκησης ουλεύοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - «ΠΑΝΕΚΦE»

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - «ΠΑΝΕΚΦE» 1 ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΥΠΕΥΘΥΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΚΕΝΤΡΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - «ΠΑΝΕΚΦE» Αθήνα, email: panekfe@yahoo.gr www.ekfe.gr Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή ομάδων μαθητών που θα συμμετάσχουν

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητα 4: Ο ηλιακός αποστακτήρας

Δραστηριότητα 4: Ο ηλιακός αποστακτήρας Παγκόσμιο πείραμα για το Διεθνές Έτος Χημείας Δραστηριότητα 4: Ο ηλιακός αποστακτήρας Σε αυτή τη δραστηριότητα οι μαθητές φτιάχνουν έναν «ηλιακό αποστακτήρα» και πειραματίζονται με την αποτελεσματικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία & Υλικά Διαλύματα Χρωστικές

Εργαλεία & Υλικά Διαλύματα Χρωστικές Ενότητα Ροή γενετικής πληροφορίας Φύλλο εργασίας 2 Απομόνωση νουκλεϊκών οξέων από φυτικά κύτταρα Βιολογία Γ Γυμνασίου Ονοματεπώνυμο Τμήμα Ημερομηνία. Τα νουκλεϊκά οξέα, όπως και οι πρωτεΐνες, είναι μακρομοριακές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ «ΑΠΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΥΛΙΚΩΝ» Μάρτιος - Απρίλιος «ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1a» «Δημιουργώντας το πλαίσιο για την παρατήρηση

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ «ΑΠΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΥΛΙΚΩΝ» Μάρτιος - Απρίλιος «ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1a» «Δημιουργώντας το πλαίσιο για την παρατήρηση ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ & ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ «ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΑΣ» 201 6-201 7 Μ.Εργαζάκη ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ «ΑΠΟΙΚΟΔΟΜΗΣΗ ΥΛΙΚΩΝ» Μάρτιος - Απρίλιος 2017 «ΦΥΛΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Στόχοι και Δείκτες Επιτυχίας για το 3 ο Μάθημα της Ενότητας «Νίκησε την πλημμύρα»

Στόχοι και Δείκτες Επιτυχίας για το 3 ο Μάθημα της Ενότητας «Νίκησε την πλημμύρα» Στόχοι και Δείκτες Επιτυχίας για το 3 ο Μάθημα της Ενότητας «Νίκησε την πλημμύρα» Μ ά θ η μ α Στόχοι Κλίμακας και Δείκτες Επιτυχίας Περίληψη του μαθήματος 3 ο (45 ) Α. Θεματική Ενότητα: Τεχνολογία Υλικών

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες προς τους καταναλωτές

Οδηγίες προς τους καταναλωτές Οδηγίες προς τους καταναλωτές σχετικά με την αγορά και χρήση προϊόντων Υλικών και Αντικειμένων που πρόκειται να έλθουν σε Επαφή με Τρόφιμα (Υ.Α.Ε.Τ.) 1. Ποιά προϊόντα ανήκουν στην κατηγορία των υλικών

Διαβάστε περισσότερα

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος;

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Σύντομη Περιγραφή Διερεύνησης Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Στόχος της διερεύνησης ήταν να διαφανεί το αν κάποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματός μας. Αρχικά, θελήσαμε να διερευνήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές απαντήσεις θα αναρτηθούν μετά την παραλαβή των γραπτών από όλα τα εξεταστικά κέντρα.

Ενδεικτικές απαντήσεις θα αναρτηθούν μετά την παραλαβή των γραπτών από όλα τα εξεταστικά κέντρα. Ενδεικτικές απαντήσεις θα αναρτηθούν μετά την παραλαβή των γραπτών από όλα τα εξεταστικά κέντρα. Ε Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:....

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Εργασίας 5 Από τη Θερμότητα στη Θερμοκρασία Η Θερμική Ισορροπία α. Παρατηρώ, Πληροφορούμαι, Ενδιαφέρομαι

Φύλλο Εργασίας 5 Από τη Θερμότητα στη Θερμοκρασία Η Θερμική Ισορροπία α. Παρατηρώ, Πληροφορούμαι, Ενδιαφέρομαι Φύλλο Εργασίας 5 Από τη Θερμότητα στη Θερμοκρασία Η Θερμική Ισορροπία α. Παρατηρώ, Πληροφορούμαι, Ενδιαφέρομαι Στο βιβλίο των φυσικών του δημοτικού σχολείου της Ε τάξης υπάρχει η παρακάτω αναφορά στη Θερμοκρασία

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Θερμική ισορροπία ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Θερμική ισορροπία ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Θερμική ισορροπία ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 1.1 Η στάθμη του υγρού στο θερμόμετρο σταθεροποιείται στην ένδειξη 33 ο C. Αυτή είναι και η θερμοκρασία του περιβάλλοντος αέρα, στο χώρο που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

8. Θερμοκρασία και θερμότητα - Μεταβολές καταστάσεων της ύλης

8. Θερμοκρασία και θερμότητα - Μεταβολές καταστάσεων της ύλης 8. Θερμοκρασία και θερμότητα - Μεταβολές καταστάσεων της ύλης Φύλλο Εργασίας Τίτλος: Μεταβολές καταστάσεων της ύλης Γνωστικό Αντικείμενο: Μελέτη Περιβάλλοντος Διδακτική Ενότητα: Μεταβολές καταστάσεων της

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΦΕ ΚΕΝΤΡΟΥ & ΤΟΥΜΠΑΣ ΕΚΦΕ ΕΥΟΣΜΟΥ & ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΠΕ04 ΝΟΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΦΕ ΚΕΝΤΡΟΥ & ΤΟΥΜΠΑΣ ΕΚΦΕ ΕΥΟΣΜΟΥ & ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΠΕ04 ΝΟΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΚΦΕ ΚΕΝΤΡΟΥ & ΤΟΥΜΠΑΣ ΕΚΦΕ ΕΥΟΣΜΟΥ & ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΙ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΠΕ04 ΝΟΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Παίζοντας με τις Φυσικές Επιστήμες

Διαβάστε περισσότερα

Environmental Fluid Mechanics Laboratory

Environmental Fluid Mechanics Laboratory Environmental Fluid Mechanics Laboratory University of Cyprus Department Of Civil & Environmental Engineering ΣΥΣΚΕΥΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΡΟΗΣ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ HM 134 ΣΥΣΚΕΥΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΡΟΗΣ Εγχειρίδιο Οδηγιών

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοργανισμοί και συνθήκες αποστείρωσης

Μικροοργανισμοί και συνθήκες αποστείρωσης Εργαοιηριακήβ άσκηση Μικροοργανισμοί και συνθήκες αποστείρωσης Σιόχοί ίου πειράμαιοε Το πείραμα αυτό στοχεύει να σε φέρει σε επαφή με την εργαστηριακή μέθοδο μικροβιακών καλλιεργειών. Επίσης θα διαπιστώσεις

Διαβάστε περισσότερα

NTSE - Nano Technology Science Education Project No: LLP TR-KA3-KA3MP

NTSE - Nano Technology Science Education Project No: LLP TR-KA3-KA3MP NTSE - Nano Technology Science Education Project No: 511787-LLP-1-2010-1-TR-KA3-KA3MP ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΜΑΘΗΤΕΣ ΝΑΝΟΚΡΥΣΤΑΛΛΟΙ Εικονικό εργαστήριο: http://vlab.ntse-nanotech.eu/nanovirtuallab/ 1 ΜΕΛΕΤΗ ΠΡΙΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος: Νερό ή Πάγος. Θέμα: πάγος, νερό, διαδικασία τήξης, μέτρηση χρόνου, κατάταξη, κατεύθυνση στο επίπεδο, αριθμητική γραμμή, βασική αριθμητική

Τίτλος: Νερό ή Πάγος. Θέμα: πάγος, νερό, διαδικασία τήξης, μέτρηση χρόνου, κατάταξη, κατεύθυνση στο επίπεδο, αριθμητική γραμμή, βασική αριθμητική Τίτλος: Νερό ή Πάγος Θέμα: πάγος, νερό, διαδικασία τήξης, μέτρηση χρόνου, κατάταξη, κατεύθυνση στο επίπεδο, αριθμητική γραμμή, βασική αριθμητική Χρόνος: τρία μαθήματα διάρκειας 45 λεπτών, όχι κατ ανάγκη

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα και Επώνυμο: Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας: Δημοτικό Σχολείο: Τάξη/Τμήμα:

Όνομα και Επώνυμο: Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας: Δημοτικό Σχολείο: Τάξη/Τμήμα: Ημερομηνία: Όνομα και Επώνυμο: Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας: Δημοτικό Σχολείο: Τάξη/Τμήμα: Θέμα 1ο Έχεις παρατηρήσει ηλιακούς θερμοσίφωνες, όπως αυτόν της εικόνας 1α σε κτίρια ή σε φωτογραφίες του βιβλίου

Διαβάστε περισσότερα

3 η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΙΣΟΤΟΠΑ

3 η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΙΣΟΤΟΠΑ 3 η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΙΣΟΤΟΠΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΙΣΟΤΟΠΑ Χρήση ραδιενεργών ισοτόπων επιτρέπεται ΜΟΝΟ στους ειδικά διαμορφωμένους χώρους των εργαστηρίων. Οι χώροι αυτοί πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση ph διαλυμάτων καθημερινή χρήσης με την βοήθεια δεικτών και πεχαμετρικού χαρτιού. Μεταβολή του χρώματος των δεικτών

Μέτρηση ph διαλυμάτων καθημερινή χρήσης με την βοήθεια δεικτών και πεχαμετρικού χαρτιού. Μεταβολή του χρώματος των δεικτών Μέτρηση ph διαλυμάτων καθημερινή χρήσης με την βοήθεια δεικτών και πεχαμετρικού χαρτιού Η τιμή του ph ενός διαλύματος εξαρτάται από την συγκέντρωση των υδρογονοκατιόντων του [Η+]. Ορίζεται σαν τον αρνητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΑΠΟΜΟΝΩΣΗ ΝΟΥΚΛΕΪΚΩΝ ΟΞΕΩΝ (DNA ΚΑΙ RNA AΠΟ ΦΥΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

5 Δεκεμβρίου 2015 ΛΥΚΕΙΟ:... ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΜΟΝΑΔΕΣ:

5 Δεκεμβρίου 2015 ΛΥΚΕΙΟ:... ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΜΟΝΑΔΕΣ: ΤΟΠΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ EUSO 2016 ΦΥΣΙΚΗ 5 Δεκεμβρίου 2015 ΛΥΚΕΙΟ:..... ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: 1.. 2.. 3.. ΜΟΝΑΔΕΣ: Το πρόβλημα Μελέτη οπτικών ιδιοτήτων διαφανούς υλικού με τη βοήθεια πηγής φωτός laser Είστε στο δωμάτιό

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Προστασίας και Συντήρησης των Βαμμένων Profil Αλουμινίου

Οδηγίες Προστασίας και Συντήρησης των Βαμμένων Profil Αλουμινίου Οδηγίες Προστασίας και Συντήρησης των Βαμμένων Profil Αλουμινίου Εισαγωγή Τα αρχιτεκτονικά πολυεστερικά χρώματα πούδρας, όταν εφαρμόζονται σωστά σε μία καλά επεξεργασμένη επιφάνεια αλουμινίου, προσδίδουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ. Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Φυσικών Επιστημών Τοπικός διαγωνισμός στη Βιολογία

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ. Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Φυσικών Επιστημών Τοπικός διαγωνισμός στη Βιολογία ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Φυσικών Επιστημών 2012-13 Τοπικός διαγωνισμός στη Βιολογία 08-12-2012 Σχολείο: Ονόματα των μαθητών της ομάδας: 1) 2) 3) Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

EpfoompioKij 1 άσκηση. Mxoc του neipdpoioc. Σΰνιομο θεωρηιικό υπόβαθρο. Απομόνωση νουκλεϊκων οξέων (DNA και RNA απο φυτικά κύτταρα

EpfoompioKij 1 άσκηση. Mxoc του neipdpoioc. Σΰνιομο θεωρηιικό υπόβαθρο. Απομόνωση νουκλεϊκων οξέων (DNA και RNA απο φυτικά κύτταρα EpfoompioKij 1 άσκηση Απομόνωση νουκλεϊκων οξέων (DNA και RNA απο φυτικά κύτταρα Mxoc του neipdpoioc Το πείραμα αυτό στοχεύει να σε εξοικειώσει με τα νουκλεϊκά οξέα. Έχοντας διαβάσει για το DNA και το

Διαβάστε περισσότερα

Υλικά που χρειαζόμαστε

Υλικά που χρειαζόμαστε Θέρμανση νερού σε ηλιακό συλλέκτη και κατασκευή ενός ηλιακού θερμοσίφωνα Η Ελλάδα έχει περίπου το 1/4 των ηλιακών θερμοσιφώνων από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό το διαπιστώνουμε εύκολα αν κοιτάξουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες χρήσεως και συμβουλές

Οδηγίες χρήσεως και συμβουλές Οδηγίες χρήσεως και συμβουλές Πριν από την πρώτη χρήση Αφαιρέστε όλα τα υλικά συσκευασίας, τυχόν ετικέτες και αυτοκόλλητα. ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Ορισμένα σκεύη μαγειρικής αποστέλλονται με προστατευτικό πλαστικό, ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

25 Ιανουαρίου 2014 ΛΥΚΕΙΟ:... ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΜΟΝΑΔΕΣ:

25 Ιανουαρίου 2014 ΛΥΚΕΙΟ:... ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: ΜΟΝΑΔΕΣ: ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΗ 25 Ιανουαρίου 2014 ΛΥΚΕΙΟ:..... ΟΜΑΔΑ ΜΑΘΗΤΩΝ: 1.. 2..... 3..... ΜΟΝΑΔΕΣ: Το πρόβλημα Ένας φίλος σας βρήκε ένα μικρό, πολύ όμορφο τεμάχιο διαφανούς στερεού και ζητά τη γνώμη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO 2013. Σάββατο 8 Δεκεμβρίου 2012. Διαγωνισμός στη Φυσική.

ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO 2013. Σάββατο 8 Δεκεμβρίου 2012. Διαγωνισμός στη Φυσική. 1ο και 2ο ΕΚΦΕ Ηρακλείου ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO 2013 Σάββατο 8 Δεκεμβρίου 2012 Διαγωνισμός στη Φυσική (Διάρκεια 1 ώρα) ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΜΑΘΗΤΩΝ 1)... 2)...

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ AΥΤΟΚΟΛΛΗΤOY ΤΟΙΧΟΥ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ AΥΤΟΚΟΛΛΗΤOY ΤΟΙΧΟΥ www.houseart.gr Τηλ.: 801.11.19200 E-mail: info@houseart.gr ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΗΣ AΥΤΟΚΟΛΛΗΤOY ΤΟΙΧΟΥ Η εφαρμογή (επικόλληση) του αυτοκόλλητου τοίχου είναι μια απλή και διασκεδαστική διαδικασία, αρκεί να

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος: Πήλινη κανάτα με νερό-μεταφορά ενέργειας Θέματα: Πήλινη κανάτα με νερό, μεταφορά ενέργειας. Ηλικία: χρονών μαθητές

Τίτλος: Πήλινη κανάτα με νερό-μεταφορά ενέργειας Θέματα: Πήλινη κανάτα με νερό, μεταφορά ενέργειας. Ηλικία: χρονών μαθητές Plan Τίτλος: Πήλινη κανάτα με νερό-μεταφορά ενέργειας Θέματα: Πήλινη κανάτα με νερό, μεταφορά ενέργειας Διάρκεια: : 90 λεπτά (2 μαθήματα) Ηλικία: 14-15 χρονών μαθητές Διαφοροποίηση: Οι πιο ικανοί μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Η Παράξενη Συμπεριφορά κάποιων Μη Νευτώνειων Ρευστών

Η Παράξενη Συμπεριφορά κάποιων Μη Νευτώνειων Ρευστών Η Παράξενη Συμπεριφορά κάποιων Μη Νευτώνειων Ρευστών Θεοχαροπούλου Ηλιάνα 1, Μπακιρτζή Δέσποινα 2, Οικονόμου Ευαγγελία, Σαμαρά Κατερίνα 3, Τζάμου Βασιλική 4 1 ο Πρότυπο Πειραματικό Λύκειο Θεσ/νίκης «Μανόλης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Γ' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Γ' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Γ' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ: Με θέμα τα απορρυπαντικά. Τίτλος της έρευνας : «Ποιο απορρυπαντικό καθαρίζει καλύτερα τους λεκέδες σε χρονικό διάστημα πέντε λεπτών;» ΟΜΑΔΑ Βιτζηλαίος Γεώργιος

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟΜΗΧΑΝΗ Ο ΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ & ΣΥΝΤΑΓΗ. Κωδικός προϊόντος: /

ΦΥΛΛΟΜΗΧΑΝΗ Ο ΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ & ΣΥΝΤΑΓΗ. Κωδικός προϊόντος: / ΦΥΛΛΟΜΗΧΑΝΗ Ο ΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ & ΣΥΝΤΑΓΗ Κωδικός προϊόντος: 107-48590 / 107-48593 Ο ΗΓΙΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ 1. Αυτή η συσκευή έχει σχεδιαστεί ΜΟΝΟ για οικιακή χρήση. Καµία ευθύνη δεν φέρει ο κατασκευαστής για βλάβη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΙΓΜΑΤΑ. Κάθε πρωί αναμιγνύετε γάλα με κουέκερ ή κορν φλέικς για να φτιάξετε ένα θρεπτικό μείγμα για πρωινό

ΜΕΙΓΜΑΤΑ. Κάθε πρωί αναμιγνύετε γάλα με κουέκερ ή κορν φλέικς για να φτιάξετε ένα θρεπτικό μείγμα για πρωινό ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΑΞΗ : Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΑΡΚΕΙΑ : 1 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΩΡΑ ΜΕΙΓΜΑΤΑ ΣΤΟΧΟΙ ΜΕΤΑ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΩΡΑΣ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΝ : 1. Να παρασκευάζουν μείγματα μεαπλά καθημερινά υλικά 2. Να διαπιστώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία - Γ Νόμος Newton. 1) Να συμπληρώσετε τον πίνακα για κάθε αλληλεπίδραση. Τριβές αμελητέες. Σ1 Σ2 N S Ν S

Ισορροπία - Γ Νόμος Newton. 1) Να συμπληρώσετε τον πίνακα για κάθε αλληλεπίδραση. Τριβές αμελητέες. Σ1 Σ2 N S Ν S Ισορροπία - Γ Νόμος Newton 1) Να συμπληρώσετε τον πίνακα για κάθε αλληλεπίδραση. Τριβές αμελητέες. Σ1 Σ2 N S Ν S Ζεύγος σωμάτων που αλληλεπιδρούν Δράση - Αντίδραση 2) Να βρεθούν οι δυνάμεις που εξασκούνται

Διαβάστε περισσότερα

Ιδιότητες των οξέων. Δραστηριότητα 1 η. Φύλλο εργασίας:

Ιδιότητες των οξέων. Δραστηριότητα 1 η. Φύλλο εργασίας: Φύλλο εργασίας: Ιδιότητες των οξέων Δραστηριότητα 1 η Α. Σε ένα ποτήρι υπάρχει ζωμός από κόκκινο λάχανο (το οποίο έχει χρώμα ιώδες). Αν ρίξουμε σε αυτό λίγο χυμό λεμονιού ή λίγο ξύδι, τι θα παρατηρήσουμε;

Διαβάστε περισσότερα

17. Η έννοια του μορίου σε στερεά και υγρά 18. Αεικίνητα μόρια 19. Τα μόρια στα αέρια

17. Η έννοια του μορίου σε στερεά και υγρά 18. Αεικίνητα μόρια 19. Τα μόρια στα αέρια 18 Αεικίνητα μόρια 19 Τα μόρια στα αέρια 129 Μάθημα 17 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΜΟΡΙΟΥ ΣΕ ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΙ ΥΓΡΑ Τα μόρια είναι απίστευτα μικρά, αόρατα και ανάμεσά τους υπάρχει κενός χώρος Σε προηγούμενες ενότητες, ασχοληθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

βασισμένο σε μία ιδέα του Βασίλη Βελεχέρη (Χημικού)

βασισμένο σε μία ιδέα του Βασίλη Βελεχέρη (Χημικού) 1ο και 2ο ΕΚΦΕ Ηρακλείου ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ - EUSO 2013 Σάββατο 8 Δεκεμβρίου 2012 Διαγωνισμός στη Φυσική (Διάρκεια 1 ώρα) ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ΜΑΘΗΤΩΝ 1)... 2)...

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Ονοματεπώνυμο μαθητών

ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Ονοματεπώνυμο μαθητών ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ Ονοματεπώνυμο μαθητών Σχολείο α. β. γ. «Μελέτη της οξύτητας του χώματος και τρόποι ρύθμισής της» Το έδαφος έχει ph από 4 έως 8. Τα ασβεστολιθικά εδάφη έχουν ph μεγαλύτερο

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Σουλτάνα Β. Λευκοπούλου, Σχολική Σύμβουλος ΠΕ04 Φύλλο εργασίας Εργάζομαι με ασφάλεια στο εργαστήριο. Ονοματεπώνυμο Ημερομηνία

Δρ. Σουλτάνα Β. Λευκοπούλου, Σχολική Σύμβουλος ΠΕ04 Φύλλο εργασίας Εργάζομαι με ασφάλεια στο εργαστήριο. Ονοματεπώνυμο Ημερομηνία Ονοματεπώνυμο Ημερομηνία Φύλλο εργασίας Εργάζομαι με ασφάλεια στο εργαστήριο. Πού συναντούμε εικόνες όπως τις πιο πάνω; 1. Όταν εργαζόμαστε στο εργαστήριο της Χημείας χρησιμοποιούμε διάφορα όργανα τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

Παπαβασιλείου Χρήστος Υπεύθυνος ΚΠΕ Περτουλίου Τρικκαίων Τρίκαλα21-6-2014

Παπαβασιλείου Χρήστος Υπεύθυνος ΚΠΕ Περτουλίου Τρικκαίων Τρίκαλα21-6-2014 Παπαβασιλείου Χρήστος Υπεύθυνος ΚΠΕ Περτουλίου Τρικκαίων Τρίκαλα21-6-2014 Το περιβαλλοντικό και το οικονομικό κόστος των απορριπτικών και των καθαριστικών είναι αδικαιολόγητα μεγάλο. Τα απολυμαντικά-καθαριστικά

Διαβάστε περισσότερα

17ο Μάθημα ΔΙΑΣΤΟΛΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΟΛΗ ΤΩΝ ΥΓΡΩΝ - ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΑ

17ο Μάθημα ΔΙΑΣΤΟΛΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΟΛΗ ΤΩΝ ΥΓΡΩΝ - ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΑ 17ο Μάθημα ΔΙΑΣΤΟΛΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΟΛΗ ΤΩΝ ΥΓΡΩΝ - ΘΕΡΜΟΜΕΤΡΑ Μια ιδιότητα των υγρών που μας επιτρέπει να μετράμε γρήγορα και με ακρίβεια τη θερμοκρασία των σωμάτων Στην εποχή μας, τα θερμόμετρα είναι προσιτά

Διαβάστε περισσότερα

1. Ταυτοποίηση μιας άγνωστης χημικής ένωσης

1. Ταυτοποίηση μιας άγνωστης χημικής ένωσης Σκοπός 1. Ταυτοποίηση μιας άγνωστης χημικής ένωσης Σκοπός αυτής της εργαστηριακής άσκησης είναι να μάθετε να δίνετε έμφαση στη σημασία της παρατήρησης κατά την εκτέλεση ενός πειράματος. Παρατήρηση, γενικά,

Διαβάστε περισσότερα

Τοπικός Μαθητικός Διαγωνισμός EUSO

Τοπικός Μαθητικός Διαγωνισμός EUSO 2014 Ε.Κ.Φ.Ε. Καστοριάς Τοπικός Μαθητικός Διαγωνισμός EUSO 2014-2015 ΟΜΑΔΑ : 1] 2] 3] Γενικό Λύκειο Άργους Ορεστικού. 6 - Δεκ. - 1014 Χημεία ΟΔΗΓΙΕΣ ΚΑΝΟΝΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Το εργαστήριο είναι χώρος για σοβαρή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ph ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΔΕΙΚΤΩΝ Ή ΠΕΧΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΧΑΡΤΙΟΥ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ph ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΔΕΙΚΤΩΝ Ή ΠΕΧΑΜΕΤΡΙΚΟΥ ΧΑΡΤΙΟΥ ΜΙΝΟΠΕΤΡΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΦΥΣΙΚΟΣ - Ρ/Η ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΣΕΦΕ 2 ου ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ph ΔΙΑΛΥΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

2H O 2H O O ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΝΕΑΣ ΙΩΝΙΑΣ - ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ

2H O 2H O O ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΝΕΑΣ ΙΩΝΙΑΣ - ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΝΕΑΣ ΙΩΝΙΑΣ - ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Φυσικών Επιστημών 2012-13 Τοπικός διαγωνισμός στη Βιολογία 08-12-2012 Σχολείο: Ονόματα των μαθητών της ομάδας: 1) 2) 3)

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή άσκηση: επιφανειακή τάση

Εργαστηριακή άσκηση: επιφανειακή τάση Εργαστηριακή άσκηση: επιφανειακή τάση Ο προσδιορισμός του συντελεστή επιφανειακής τάσης ενός υγρού με τη βοήθεια του σταλαγμομέτρου του Traube βασίζεται στη σύγκριση του βάρους μίας σταγόνας του υγρού

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Δραστηριότητας για την Ομάδα του Βρόχινου Νερού

Φύλλο Δραστηριότητας για την Ομάδα του Βρόχινου Νερού Φύλλο Δραστηριότητας για την Ομάδα του Βρόχινου Νερού Τίτλος δραστηριότητας: «Συλλέγω και Αποθηκεύω Βρόχινο Νερό» Διάρκεια δραστηριότητας: 1-2 εβδομάδες Στόχοι δραστηριότητας: 1. να κατασκευάσετε μια απλή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Θερμοδυναμική. Θερμική διαστολή (εφαρμογές)- Επιφανειακή τάση. Διδάσκων : Καθηγητής Γ.

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Θερμοδυναμική. Θερμική διαστολή (εφαρμογές)- Επιφανειακή τάση. Διδάσκων : Καθηγητής Γ. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Θερμοδυναμική Θερμική διαστολή (εφαρμογές)- Επιφανειακή τάση Διδάσκων : Καθηγητής Γ. Φλούδας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο Εργασίας 9 Το Φαινόμενο του Θερμοκηπίου υπερ-θερμαίνει

Φύλλο Εργασίας 9 Το Φαινόμενο του Θερμοκηπίου υπερ-θερμαίνει Φύλλο Εργασίας 9 Το Φαινόμενο του Θερμοκηπίου υπερ-θερμαίνει α. Παρατηρώ, Πληροφορούμαι, Ενδιαφέρομαι Παρατήρησε στο παρακάτω ενδεικτικό γράφημα την αύξηση της μέσης θερμοκρασίας της γης από το 1870 έως

Διαβάστε περισσότερα

Τοπικός Μαθητικός Διαγωνισμός EUSO

Τοπικός Μαθητικός Διαγωνισμός EUSO Τοπικός Μαθητικός Διαγωνισμός EUSO 2014-2015 ΟΜΑΔΑ : 1] 2] 3] Γενικό Λύκειο Άργους Ορεστικού. 6 - Δεκ. - 1014 Βιολογία. Θέμα: Μικροσκοπική παρατήρηση φύλλων φυτού. 1] Θεωρητική εισαγωγή Στόματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΩΝΤΑΣ ΧΡΗΜΑΤΑ ΣΤΟΝ ΥΠΟΝΟΜΟ

ΠΕΤΩΝΤΑΣ ΧΡΗΜΑΤΑ ΣΤΟΝ ΥΠΟΝΟΜΟ ΠΕΤΩΝΤΑΣ ΧΡΗΜΑΤΑ ΣΤΟΝ ΥΠΟΝΟΜΟ Στόχος(οι): Να κατανοήσουν οι μαθητές ότι το νερό είναι ένα περιορισμένος φυσικός πόρος και ότι τείνουμε να σπαταλάμε σημαντικές ποσότητες νερού σε καθημερινή βάση. Να μάθουν

Διαβάστε περισσότερα

Σκουπιδομαζέματα-επιστημοσκορπίσματα

Σκουπιδομαζέματα-επιστημοσκορπίσματα Το έξυπνο μπουκάλι Αθανάσιος Γκουτζαμάνης και Άννα Κουμαρά Στη δραστηριότητα που παρουσιάζεται σε αυτή την εργασία, ένα μικρό μπουκάλι νερού κινείται στη γυμνή επιφάνεια του τραπεζιού, διασχίζει ένα μέρος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό υλικό στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Chain Reaction: Α sustainable approach to inquiry based Science Education

Εκπαιδευτικό υλικό στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Chain Reaction: Α sustainable approach to inquiry based Science Education Εκπαιδευτικό υλικό στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Chain Reaction: Α sustainable approach to inquiry based Science Education «Πράσινη» Θέρμανση Μετάφραση-επιμέλεια: Κάλλια Κατσαμποξάκη-Hodgetts

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός κατασκευής φ/β πάνελ

Οδηγός κατασκευής φ/β πάνελ Οδηγός κατασκευής φ/β πάνελ Η κατασκευή του φωτοβολταικου πάνελ βήμα προς βήμα Η κατασκευή αυτή προϋποθέτει κάποιες βασικές γνώσεις ηλεκτρολογίας και χρήση ενός ηλεκτρικού κολλητηριού οπωσδήποτε 40 ή 60

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: Εντολές κίνησης και στροφής στο προγραμματιστικό περιβάλλον Scratch. ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: Εντολές κίνησης και στροφής στο προγραμματιστικό περιβάλλον Scratch. ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: Εντολές κίνησης και στροφής στο προγραμματιστικό περιβάλλον Scratch. ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: 1. Ανοίξτε τον φυλλομετρητή Mozilla Firefox και στην γραμμή διευθύνσεων πληκτρολογήστε την διεύθυνση:

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας: Δημοτικό Σχολείο: Τάξη/Τμήμα:.

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας: Δημοτικό Σχολείο: Τάξη/Τμήμα:. Ημερομηνία:. Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας: Δημοτικό Σχολείο: Τάξη/Τμήμα:. Στην εικόνα α φαίνεται ένας «αποστακτήρας» που χρησιμοποιείται σε βιοτεχνίες για το διαχωρισμό του αλκοόλ ή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΣΤΟΜΑΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΣΤΟΜΑΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ ΜΙΝΟΠΕΤΡΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΦΥΣΙΚΟΣ - Ρ/Η ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΣΕΦΕ 2 ου ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ ΣΤΟΜΑΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ ΚΕΡΑΤΣΙΝΙ

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Τα ερωτήματα που προκύπτουν από την εισαγωγή της Φυσικής στην Α γυμνασίου είναι :

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Εργαστηριακή άσκηση: Παρατήρηση φυτικών κυττάρων, ζωικών κυττάρων. και πρωτοζώων. ΤΑΞΗ A & Γ' Γυμνασίου. Ονομ/μο: Τμήμα: Ημ/νια:

Μάθημα: ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Εργαστηριακή άσκηση: Παρατήρηση φυτικών κυττάρων, ζωικών κυττάρων. και πρωτοζώων. ΤΑΞΗ A & Γ' Γυμνασίου. Ονομ/μο: Τμήμα: Ημ/νια: Ονομ/μο: Τμήμα: Ημ/νια: ΤΑΞΗ A & Γ' Γυμνασίου Μάθημα: ΒΙΟΛΟΓΙΑ Εργαστηριακή άσκηση: Παρατήρηση φυτικών κυττάρων, ζωικών κυττάρων και πρωτοζώων Κατερίνα Γιώτη, Βιολόγος, Μ.Sc. Page 1 Οδηγίες χρήσης μικροσκοπίου

Διαβάστε περισσότερα

3. Ποιες είναι οι χρήσεις του νερού;

3. Ποιες είναι οι χρήσεις του νερού; φ ύλ τάξη: όνομα: σχολείο: υλικά: μολύβια, στυλό, χαρτί / διάρκεια: 2 διδακτικές ώρες λ ο ε ργ α σί α ς3 3. Ποιες είναι οι χρήσεις του νερού; Σε ποιες ανθρώπινες δραστηριότητες (στο σπίτι, στην εργασία,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2013 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Στοιχεία Διαγωνιζόμενων

ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2013 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ. Στοιχεία Διαγωνιζόμενων ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2013 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ Αριθμός ομάδας: Ονόματα Διαγωνιζόμενων: Στοιχεία Διαγωνιζόμενων 1) 2) 3) Σχολείο: Όνομα Υπεύθυνου Καθηγητή: ΤΙΤΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 19 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΕΡΙΑ Είναι πολύ μακριά το ένα από το άλλο, κινούνται πολύ γρήγορα και συγκρούονται μεταξύ τους και με τα τ

Μάθημα 19 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΕΡΙΑ Είναι πολύ μακριά το ένα από το άλλο, κινούνται πολύ γρήγορα και συγκρούονται μεταξύ τους και με τα τ Μάθημα 19 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΣΤΑ ΑΕΡΙΑ Είναι πολύ μακριά το ένα από το άλλο, κινούνται πολύ γρήγορα και συγκρούονται μεταξύ τους και με τα τοιχώματα του δοχείου που τα περιέχει Σε προηγούμενα μαθήματα αναφερθήκαμε

Διαβάστε περισσότερα

Νικώντας τις Τριβές με λείανση και με λιπαντικά

Νικώντας τις Τριβές με λείανση και με λιπαντικά Νικώντας τις Τριβές με λείανση και με λιπαντικά Φαντάσου την έκπληξη του χιονοδρόμου που, ενώ γλιστρά στο χιόνι, βλέπει ξαφνικά να τελειώνει η περιοχή του εδάφους που έχει καλυφθεί από αυτό. Τι νομίζεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΕΙΔΩΝ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΥΠΡΕΠΙΣΜΟΥ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΕΙΔΩΝ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΥΠΡΕΠΙΣΜΟΥ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑΣ ΕΙΔΩΝ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΕΥΠΡΕΠΙΣΜΟΥ 1.ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΕΙΔΗ - ΠΟΣΟΤΗΤΕΣ Α/Α ΕΙΔΟΣ Μ0ΝΑΔΑ ΜΕΤΡΗΣΗΣ & ΠΟΣΟΤΗΤΑ Α. ΥΛΙΚΑ ΠΛΥΝΤΗΡΙΟΥ ΡΟΥΧΩΝ 1 Απορρυπαντικό (σκόνη)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΙΚΡΟΚΛΙΜΑΚΑΣ. Αντιστρέψιμη οξείδωση του μεταλλικού χαλκού σε μικροκλίμακα

ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΙΚΡΟΚΛΙΜΑΚΑΣ. Αντιστρέψιμη οξείδωση του μεταλλικού χαλκού σε μικροκλίμακα ΠΕΙΡΑΜΑ ΜΙΚΡΟΚΛΙΜΑΚΑΣ Αντιστρέψιμη οξείδωση του μεταλλικού χαλκού σε μικροκλίμακα Εισαγωγή Αυτό το πείραμα μικροκλίμακας είναι κατάλληλο για τους μαθητές Γυμνασίου, Λυκείου καθώς και για τους φοιτητές.

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομη περιγραφή του πειράματος

Σύντομη περιγραφή του πειράματος Σύντομη περιγραφή του πειράματος Παρασκευή νάυλον 6-10 από το διχλωρίδιο του δεκανοδιικού οξέος και την εξαμεθυλενοδιαμίνη. Σύγκριση του νάυλον με φυσικές υφάνσιμες ίνες όπως το μαλλί και το βαμβάκι. Διδακτικοί

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή στην 11η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών - EUSO 2013 Σάββατο 19 Ιανουαρίου 2013 ΒΙΟΛΟΓΙΑ

Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή στην 11η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών - EUSO 2013 Σάββατο 19 Ιανουαρίου 2013 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισμός για την επιλογή στην 11η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών - EUSO 2013 Σάββατο 19 Ιανουαρίου 2013 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Σχολείο: Ονόματα των μαθητών: 1) 2)...... 3) 1 Μελέτη της κυτταρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΦΥΤΑ Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά( σε δύο ημέρες) Α. ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ Εργαλεία Υλικά Διαλύματα

Διαβάστε περισσότερα

Ο καθαρός φούρνος είναι εύκολη υπόθεση

Ο καθαρός φούρνος είναι εύκολη υπόθεση Ο καθαρός φούρνος είναι εύκολη υπόθεση Ιούλιος 2014 Pitsos. Η πρωτοπόρος εταιρία στη φροντίδα του ελληνικού νοικοκυριού. Στην Pitsos φροντίζουμε να δικαιώνουμε καθημερινά την εμπιστοσύνη που μας δείχνετε

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία

Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ - ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Εργαστηριακή Άσκηση: Μεταφορά Ενέργειας με Ακτινοβολία Σκοπός της Εργαστηριακής Άσκησης: Να προσδιοριστεί ο τρόπος με τον οποίο μεταλλικά κουτιά με επιφάνειες διαφορετικού

Διαβάστε περισσότερα

1. Ταξινόµηση εξοπλισµού

1. Ταξινόµηση εξοπλισµού ΕΝΟΤΗΤΑ:3 ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟΥ ΜΕΡΟΣ Α ΣΤΟΧΟΙ: Με τη συµπλήρωση αυτού του µαθήµατος ο µαθητής/τρια θα πρέπει να µπορεί να: 1. Ταξινοµεί τον εξοπλισµό σύµφωνα µε τα υλικά κατασκευής και σύµφωνα µε τη

Διαβάστε περισσότερα

Νανο-τεχνολογία. Νανο-Επιστήμη. Προσέγγιση από κάτω προς τα πάνω

Νανο-τεχνολογία. Νανο-Επιστήμη. Προσέγγιση από κάτω προς τα πάνω Νανο-τεχνολογία Ο σχεδιασμός, ο χαρακτηρισμός, η παραγωγή και η εφαρμογή των δομών, συσκευών και συστημάτων, ελέγχοντας τη μορφή και το μέγεθος σε κλίμακα νανόμετρου Νανο-Επιστήμη Η μελέτη των φαινομένων

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:...

Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Φυτά της Αλυκής και προσαρμογές στην Ξηρασία Όνομα Ομάδας:... Μέλη της ομάδας :...... Σχολείο:... Τάξη:... Ημερομηνία επίσκεψης:... Καταγραφή Περιβαλλοντικών συνθηκών Καλή σας μέρα. Ονομάζομαι Άγγελος

Διαβάστε περισσότερα

Σημείωση: Δεν είναι απαραίτητο να αφαιρέσετε τη γυαλάδα από την επιφάνεια του νυχιού με ένα buffer.

Σημείωση: Δεν είναι απαραίτητο να αφαιρέσετε τη γυαλάδα από την επιφάνεια του νυχιού με ένα buffer. Stp-by-Stp Color Shllac Εφαρμογή & Αφαίρεση Καλωσορίστε το ΠΡΩΤΟ υβριδικό βερνίκι νυχιών. Η νέα, κατοχυρωμένη πατέντα UV 3 συνδυάζει την ευκολία εφαρμογής του βερνικιού με τις επιδόσεις του gl. Μια καινοτομία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΛΙΜΟΥ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΛΙΜΟΥ 1 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΛΙΜΟΥ ΤΟΠΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ EUSO 2015 ΧΗΜΕΙΑ 6 - Δεκεμβρίου - 2014 Ερρίκος Γιακουμάκης Χημικός 2 1 η ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Ανίχνευση κατιόντων ή ανιόντων που υπάρχουν σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΞΙΔΙΟΥ ΣΕ ΟΞΙΚΟ ΟΞΥ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΞΙΔΙΟΥ ΣΕ ΟΞΙΚΟ ΟΞΥ ΜΙΝΟΠΕΤΡΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΦΥΣΙΚΟΣ - Ρ/Η ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΣΕΦΕ 2 ου ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΡΑΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΧΗΜΕΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιέργεια φυτών Έχει το χώµα σηµασία;

Καλλιέργεια φυτών Έχει το χώµα σηµασία; Για τους µαθητές Καλλιέργεια φυτών Έχει το χώµα σηµασία; Περιγραφή εργασίας Στους περισσότερους ανθρώπους, το χώµα πιθανώς µοιάζει να είναι σαν κάτι το βρώµικο. Στην πραγµατικότητα, ρίχνοντας µια προσεκτικότερη

Διαβάστε περισσότερα

NTSE - Nano Technology Science Education Project No: LLP TR-KA3-KA3MP

NTSE - Nano Technology Science Education Project No: LLP TR-KA3-KA3MP NTSE - Nano Technology Science Education Project No: 511787-LLP-1-2010-1-TR-KA3-KA3MP ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ ΝΑΝΟΚΡΥΣΤΑΛΛΟΙ Εικονικό εργαστήριο: http://vlab.ntse-nanotech.eu/nanovirtuallab/ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι: ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ & ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι: ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ & ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι: ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ & ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ- ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΕΙΔΟΣ Πιάτο φαγητού 4 εκ. Πιάτο βαθύ εκ. Πιάτα πρωινού 0 εκ. Μπολ δημητριακών

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό Πεδίο

Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό Πεδίο Ηλεκτρικό Φορτίο Ν.Coulomb Όπου χρειάζεται στις παρακάτω ασκήσεις θεωρείστε δεδομένες τις τιμές των μεγεθών: k ηλ = 9.10 9 Nm 2 /C 2, e = 1,6.10-19 C, m e = 9,1.10-31 kg, m p = 1,7.10-27 kg, g = 10 m/s

Διαβάστε περισσότερα

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:...

Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:... Όνομα και Επώνυμο:.. Όνομα Πατέρα: Όνομα Μητέρας:.. Δημοτικό Σχολείο:.. Τάξη/Τμήμα:.. Εξεταστικό Κέντρο:.... Παρατήρησε τα διάφορα φαινόμενα αλλαγής της φυσικής κατάστασης του νερού που σημειώνονται με

Διαβάστε περισσότερα

Β Τοποθετήστε τα διάφορα χρωµοσώµατα που σας έχουν δοθεί στις αντίστοιχες θέσεις της σελίδας «Καρυότυπος του ανθρώπου».

Β Τοποθετήστε τα διάφορα χρωµοσώµατα που σας έχουν δοθεί στις αντίστοιχες θέσεις της σελίδας «Καρυότυπος του ανθρώπου». Όργανα και Υλικά: ψαλίδι κόλλα stick εικόνες χρωµοσωµάτων Πορεία της άσκησης: Α Σας δίνεται µια φωτοτυπία (φωτογραφία 2) µε το ένα από τα δύο µέλη κάθε οµόλογου ζεύγους, τοποθετηµένα κατά σειρά αυξανόµενου

Διαβάστε περισσότερα

3η Δραστηριότητα ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Ονοματεπώνυμα: Α) Β) Γ) Παρατήρηση φυτικών κυττάρων και αμυλόκοκκων

3η Δραστηριότητα ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Ονοματεπώνυμα: Α) Β) Γ) Παρατήρηση φυτικών κυττάρων και αμυλόκοκκων 3η Δραστηριότητα ΒΙΟΛΟΓΙΑ Σχολείο: Ονοματεπώνυμα: Α) Β) Γ) Παρατήρηση φυτικών κυττάρων και αμυλόκοκκων ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΘΕΩΡΙΑ Για την παρατήρηση 1 Η γλυκόζη αποτελεί μία από τις βασικές πηγές ενέργειας στους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΚΕΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ Ε & ΣΤ ΤΑΞΕΙΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ

ΠΑΚΕΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ Ε & ΣΤ ΤΑΞΕΙΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΠΑΚΕΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ Ε & ΣΤ ΤΑΞΕΙΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΔΙΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΜΑΘΗΣΗ Α.Ε. Λ. Μεσογείων 44, 5 42 Αγ. Παρασκευή Τηλ. 20 779800 E-mail: why@why.gr www.why.gr Οι φυσικές επιστήμες αποτελούν έναν βασικό τομέα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3. ΦΥΛΛΟ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3. ΦΥΛΛΟ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3. ΦΥΛΛΟ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΦΥΛΛΟ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΟΜΑΔΑΣ Α -- ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΑ & ΣΑΠΟΥΝΙΑ ΟΜΑΔΑ Α' -- ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΑ & ΣΑΠΟΥΝΙΑ 1 Aπορρυπαντικό W.C. Τεμ. των 750 2 Απολυμαντικό τύπου DETTOL Τεμ.

Διαβάστε περισσότερα

1 ο και 2 ο ΕΚΦΕ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

1 ο και 2 ο ΕΚΦΕ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΤΟΠΙΚΟΣ ΠΡΟΚΡΙΜΑΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑΣ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ EUSO 2012 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ 3 Δεκεμβρίου 2011 ΣΧΟΛΕΙΟ: ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: 1. 2. 3. ΑΣΚΗΣΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Σήμερα θα δείξετε τις ικανότητές

Διαβάστε περισσότερα