Επιτροπή για τα ικαιώµατα του Παιδιού Τεσσαρακοστή δεύτερη Συνεδρία Γενεύη, 15 Μαΐου-2 Ιουνίου ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΟΛΙΟ Αρ. 8 (2006)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επιτροπή για τα ικαιώµατα του Παιδιού Τεσσαρακοστή δεύτερη Συνεδρία Γενεύη, 15 Μαΐου-2 Ιουνίου 2006. ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΟΛΙΟ Αρ. 8 (2006)"

Transcript

1 Επιτροπή για τα ικαιώµατα του Παιδιού Τεσσαρακοστή δεύτερη Συνεδρία Γενεύη, 15 Μαΐου-2 Ιουνίου 2006 CRC/C/GC/8 ΓΕΝΙΚΟ ΣΧΟΛΙΟ Αρ. 8 (2006) Το δικαίωµα του παιδιού στην προστασία από τη σωµατική τιµωρία και άλλες βίαιες ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας (άρθρα 19, 28(2) και 37 inter alia) Περιεχόµενα Ι. Στόχοι ΙΙ. Πλαίσιο ΙΙΙ. Ορισµοί IV. Πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωµάτων V. Μέτρα και µηχανισµοί που απαιτούνται για την εξάλειψη της σωµατικής τιµωρίας και άλλων βίαιων ή εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας: 1. Νοµοθετικά µέτρα. 2. Εφαρµογή της απαγόρευσης της σωµατικής τιµωρίας και άλλων βίαιων ή εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας. 3. Εκπαιδευτικά και άλλα µέτρα. 4. Παρακολούθηση και αξιολόγηση. VI. Απαραίτητα στοιχεία για τις αναφορές σύµφωνα µε τη Σύµβαση. I. Στόχοι 1. Σε συνέχεια των δύο Ηµερών Γενικής Συζήτησης για τη βία εις βάρος των παιδιών, που πραγµατοποιήθηκαν το 2000 και το 2001, η Επιτροπή για τα ικαιώµατα του Παιδιού αποφάσισε να εκδώσει µια σειρά Γενικών Σχολίων σχετικά µε την εξάλειψη της βίας εις βάρος των παιδιών. Το ανά χείρας έγγραφο αποτελεί το πρώτο τεύχος αυτής της σειράς. Η Επιτροπή έχει στόχο να καθοδηγήσει τα συµβαλλόµενα κράτη ώστε να κατανοήσουν τις διατάξεις της Σύµβασης σχετικά µε την προστασία των παιδιών από κάθε µορφή βίας. Το παρόν Γενικό Σχόλιο επικεντρώνεται στη σωµατική τιµωρία και άλλες βίαιες ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας, οι οποίες αποτελούν ευρέως αποδεκτές και εφαρµόσιµες µορφές βίας εις βάρος παιδιών. 2. Η Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού και άλλα διεθνή όργανα για τα ανθρώπινα δικαιώµατα αναγνωρίζουν το δικαίωµα των παιδιών στο σεβασµό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και της σωµατικής τους αξιοπρέπειας και στην ισότιµη προστασία τους έναντι του νόµου. Η Επιτροπή εκδίδει το παρόν Γενικό Σχόλιο προκειµένου να τονίσει την υποχρέωση όλων των συµβαλλοµένων κρατών να κινηθούν ταχύτατα προς την απαγόρευση και εξάλειψη της σωµατικής τιµωρίας και όλων των άλλων βίαιων και εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας εις βάρους των παιδιών και να σκιαγραφήσει τα νοµοθετικά και άλλα εκπαιδευτικά µέτρα καθώς και µέτρα αύξησης της συνειδητοποίησης που πρέπει να λάβουν τα κράτη.

2 2 3. Η αντιµετώπιση της ευρείας αποδοχής ή της ανοχής της σωµατικής τιµωρίας στα παιδιά και η εξάλειψή της, στην οικογένεια, τα σχολεία και άλλα περιβάλλοντα, δεν είναι µόνον υποχρέωση των συµβαλλοµένων κρατών σύµφωνα µε τη Σύµβαση. Αποτελεί και βασική στρατηγική για τη µείωση και την αποτροπή όλων των µορφών βίας στις κοινωνίες. ΙΙ. Πλαίσιο 4. Η Επιτροπή, ήδη από τις πρώτες συνεδρίες της, έχει αποδώσει ιδιαίτερη προσοχή στη διεκδίκηση των δικαιωµάτων των παιδιών για την προστασία τους από κάθε µορφής βία. Μελετώντας τις εκθέσεις των συµβαλλοµένων κρατών και πιο πρόσφατα στο πλαίσιο της Μελέτης για τη Βία εις βάρος των Παιδιών του Γενικού Γραµµατέα του ΟΗΕ, η Επιτροπή επεσήµανε µε µεγάλη ανησυχία την ευρέως διαδεδοµένη νοµιµότητα και τη διαρκή κοινωνική αποδοχή της σωµατικής τιµωρίας και άλλων βίαιων ή εξευτελιστικών τιµωριών εις βάρος των παιδιών 1. Ήδη από το 1993, η Επιτροπή επεσήµανε στην έκθεση της τέταρτης συνεδρίας της ότι «αναγνώριζε τη σηµασία του ζητήµατος της σωµατικής τιµωρίας στη βελτίωση του συστήµατος προαγωγής και προστασίας των δικαιωµάτων του παιδιού και αποφάσισε να αφιερώσει την προσοχή της κατά τη διαδικασία εξέτασης των εκθέσεων των κρατών µελών.» 2 5. Κατά την πρώτη δεκαετία εξέτασης των εκθέσεων των συµβαλλοµένων κρατών, η Επιτροπή προέβη σε σύσταση για την απαγόρευση κάθε σωµατικής τιµωρίας στην οικογένεια και σε άλλα περιβάλλοντα, σε περισσότερες από 130 κράτη σε όλες τις ηπείρους 3. Είναι ενθαρρυντικό για την Επιτροπή το γεγονός ότι ένας ολοένα και µεγαλύτερος αριθµός κρατών λαµβάνουν τα κατάλληλα µέτρα, νοµοθετικά και άλλα, για τη διεκδίκηση του δικαιώµατος του παιδιού στο σεβασµό της ανθρώπινης αξιοπρέπειάς του και της σωµατικής ακεραιότητάς και στην ισότιµη προστασία του έναντι του νόµου. Η Επιτροπή κατανοεί ότι έως το 2006 περισσότερα από 100 κράτη είχαν απαγορεύσει τη σωµατική τιµωρία στα σχολεία και στο ποινικό σύστηµά τους για ανηλίκους. Ολοένα και περισσότερα κράτη έχουν ολοκληρώσει τη διαδικασία απαγόρευσης στο περιβάλλον του σπιτιού και της οικογένειας και όλες τις µορφές εναλλακτικής φροντίδας Τον Σεπτέµβριο 2000, η Επιτροπή πραγµατοποίησε την πρώτη από τις δύο Ηµέρες Γενικής Συζήτησης µε θέµα τη βία εις βάρος των παιδιών. Το θέµα της συζήτησης ήταν «Η βία δηµοσίων φορέων εις βάρος των παιδιών» και κατόπιν αυτής η Επιτροπή υιοθέτησε λεπτοµερείς συστάσεις, συµπεριλαµβανοµένης της απαγόρευσης κάθε µορφής σωµατικής τιµωρίας και την εκκίνηση εκστρατειών πληροφόρησης του κοινού «προκειµένου να αυξήσουµε το βαθµό συνειδητοποίησης 1 Η Μελέτη για τη Βία εις βάρος των Παιδιών του Γενικού Γραµµατέα του ΟΗΕ, που θα παρουσιαστεί στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το φθινόπωρο Για περισσότερα βλ. 2 Committee on the Rights of the Child, Report on the fourth session, 25 Οκτωβρίου 1993, CRC/C/20, παράγραφος Όλες οι εκθέσεις των κρατών µελών είναι διαθέσιµες στη διεύθυνση 4 Η Παγκόσµια Πρωτοβουλία για το Τέλος της Σωµατικής Τιµωρίας των Παιδιών παρέχει εκθέσεις για το νοµικό καθεστώς της σωµατικής τιµωρίας στη διεύθυνση

3 3 και να ευαισθητοποιήσουµε το κοινό σχετικά µε το βαθµό σοβαρότητας των παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωµάτων στο πεδίο αυτό και τις βλαβερές επιπτώσεις τους στα παιδιά και να αντιµετωπίσει το ζήτηµα της πολιτιστικής αποδοχής της βίας εις βάρους των παιδιών, προάγοντας αντ αυτής τη «µηδενική ανοχή» στη βία» Τον Απρίλιο 2001, η Επιτροπή υιοθέτησε το πρώτο της Γενικό Σχόλιο µε θέµα «Οι Στόχους της Εκπαίδευσης» και επανέλαβε ότι η σωµατική τιµωρία είναι ασυµβίβαστη µε τη Σύµβαση: «τα παιδιά δεν χάνουν τα ανθρώπινα δικαιώµατά τους µόλις περάσουν την πύλη του σχολείου. Έτσι, για παράδειγµα, η εκπαίδευση πρέπει να παρέχεται µε τρόπο που σέβεται την εγγενή αξιοπρέπεια του παιδιού, το καθιστά ικανό να εκφράζει τις απόψεις του ελεύθερα σύµφωνα µε το άρθρο 21(1) και να συµµετέχει στη σχολική ζωή. Η εκπαίδευση πρέπει, επίσης, να παρέχεται µε τρόπο που σέβεται τα αυστηρά όρια που θέτει ο άρθρο 28(2) για την πειθαρχία και προάγει τη µη βία στο σχολείο. Η Επιτροπή έχει επανειληµµένως καταστήσει σαφές στις καταληκτικές επισηµάνσεις της ότι η σωµατική τιµωρία δεν αποδίδει σεβασµό στην εγγενή αξιοπρέπεια του παιδιού ούτε στα αυστηρά όρια για τη σχολική πειθαρχία» Στις συστάσεις που υιοθετήθηκαν σε συνέχεια της δεύτερης Γενικής Συζήτησης µε θέµα «Βία εις βάρους Παιδιών στο Περιβάλλον της Οικογένειας και του Σχολείου», που πραγµατοποιήθηκε τον Σεπτέµβριο 2001, η Επιτροπή κάλεσε τα συµβαλλόµενα κράτη «να θέσουν σε ισχύ ή να καταργήσουν, µε το χαρακτήρα του επείγοντος, τη νοµοθεσία τους προκειµένου να αποτρέψουν όλες τις µορφές της βίας, όσο ελαφριά κι αν είναι, στο περιβάλλον της οικογένειας και του σχολείου, συµπεριλαµβανοµένης της βίας ως µορφή πειθαρχίας, όπως απαιτούν οι διατάξεις της Σύµβασης» Άλλο ένα αποτέλεσµα των Ηµερών Γενικής Συζήτησης του 2000 και του 2001 της Επιτροπής ήταν µια σύσταση ότι θα έπρεπε να ζητηθεί από τον Γενικό Γραµµατέα του ΟΗΕ, µέσω της Γενικής Συνέλευσης, να πραγµατοποιήσει µια παγκόσµια µελέτη σε βάθος για τη βία εις βάρος των παιδιών. Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ έδωσε συνέχεια σ αυτό το Στο πλαίσιο της Μελέτης του ΟΗΕ που πραγµατοποιήθηκε από το 2003 έως το 2006, η ανάγκη απαγόρευσης όλων των σήµερα νοµιµοποιηµένων µορφών βίας εις βάρος παιδιών τονίστηκε ιδιαίτερα, όπως και η βαθειά ανησυχία των ίδιων των παιδιών για την σχεδόν παγκόσµια αποδοχή της σωµατικής τιµωρίας στο περιβάλλον της οικογένειας και τη διαρκή νοµιµότητά της σε πολλά συµβαλλόµενα κράτη στα σχολεία, σε άλλους θεσµούς και στο ποινικό σύστηµα για τα παιδιά που έχουν προβλήµατα µε τον νόµο. 5 Committee on the Rights of the Child, Day of general Discussion on State violence against children. Report on the 25 th session, Σεπτέµβριος/Οκτώβριος 2000, CRC/C/100, παράγραφοι Committee on the Rights of the Child, General Comment No. 1, The aims of education, 17 Απριλίου 20001, CRC/GC/2001/1, παράγραφος 8. 7 Committee on the Rights of the Child, Day of General Discussion on Violence against children within the family and in schools, Report on the 28 th session, Σεπτέµβριος/Οκτώβριος 2001, CRC/C/111, παράγραφοι UNGA resolution 56/138, 2001.

4 4 ΙΙΙ. Ορισµοί 10. Σύµφωνα µε τη Σύµβαση, ως «παιδί» ορίζεται «κάθε ανθρώπινο ον µικρότερο των δεκαοκτώ ετών, εκτός εάν η ενηλικίωση επέρχεται νωρίτερα, σύµφωνα µε την ισχύουσα για το παιδί νοµοθεσία» Η Επιτροπή ορίζει ως «σωµατική» τιµωρία ( corporal ή physical στα αγγλικά) κάθε τρόπο τιµωρίας κατά τον οποίο χρησιµοποιείται σωµατική βία και έχει στόχο να προκαλέσει κάποιου βαθµού, όσο µικρού κι αν είναι, πόνου ή δυσφορίας. Τις περισσότερες φορές πρόκειται για «ξύλο» (κτύπηµα) παιδιών, µε τα χέρια ή µε άλλα µέσα µαστίγιο, ραβδί, ζώνη, παπούτσι, ξύλινη κουτάλα κλπ. Ενδέχεται, όµως, να αφορά και κλωτσιές, ταρακούνηµα ή σπρώξιµο, ξύσιµο, τσίµπηµα, δάγκωµα, τράβηγµα των µαλλιών ή στρίψιµο των αυτιών, εξαναγκασµό των παιδιών να στέκονται σε άβολες στάσεις, κάψιµο, ζεµάτισµα ή εξαναγκασµό κατάποσης (για παράδειγµα όταν πλένει κανείς το στόµα του παιδιού µε σαπούνι ή τα εξαναγκάζει να καταπιούν καυτερά µπαχαρικά). Σύµφωνα µε την Επιτροπή, η σωµατική τιµωρία είναι πάντα εξευτελιστική. Επιπλέον, υπάρχουν άλλες µορφές τιµωρίας, µη σωµατικής, που είναι επίσης σκληρές και εξευτελιστικές και έτσι ασύµβατες µε τις αρχές της Σύµβασης όπως, για παράδειγµα, η τιµωρία που υποτιµά, ταπεινώνει, σπιλώνει, χρησιµοποιεί ως εξιλαστήριο θύµα, απειλεί, φοβίζει ή γελοιοποιεί το παιδί. 12. Η σωµατική τιµωρία και άλλες σκληρές και εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας παιδιών λαµβάνουν χώρα σε πολλά περιβάλλοντα συµπεριλαµβανοµένων του σπιτιού και της οικογένειας, όλων των µορφών εναλλακτικής φροντίδας, στα σχολεία και σε άλλους εκπαιδευτικούς οργανισµούς, στα συστήµατα δικαιοσύνης τόσο ως καταδικαστική ποινή στα δικαστήρια όσο και ως ποινή εντός των ποινικών και άλλων θεσµών σε καταστάσεις παιδικής εργασίας και στην κοινότητα. 13. Ενώ αρνείται κάθε δικαιολόγησης για τη βία και την ταπείνωση ως µορφές τιµωρίας για τα παιδιά, η Επιτροπή δεν απορρίπτει επ ουδενί τη θετική έννοια της πειθαρχίας. Η υγιής ανάπτυξη των παιδιών εξαρτάται από τους γονείς και τους άλλους ενήλικες για την κατάλληλη καθοδήγηση, εναρµονισµένη µε την ανάπτυξη των ικανοτήτων του παιδιού, προκειµένου να βοηθήσει στην ανάπτυξή τους προς µια υπεύθυνη ζωή στην κοινωνία. 14. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η λειτουργία του γονέα και η παροχή φροντίδας του παιδιού, ειδικά στα µωρά και στα νεαρά παιδιά, απαιτεί συχνές σωµατικές ενέργειες και παρεµβάσεις για να την προστασία τους. Αυτό διαφέρει από την οικειοθελή και ποινική χρήση της βίας για να προκληθεί πόνος σε κάποιο βαθµό, δυσφορία ή ταπείνωση. Ως ενήλικες, είµαστε σε θέση να γνωρίζουµε τη διαφορά ανάµεσα σε µια προστατευτική κίνηση και σε µια ποινικός κολάσιµη βιαιοπραγία, είναι πιο δύσκολο, όµως, να κάνουµε αυτόν το διαχωρισµό σε σχέση µε ενέργειες προς παιδιά. Ο νόµος σε όλα τα συµβαλλόµενα κράτη επιτρέπει, ρητώς ή εµµέσως, τη χρήση µη ποινικής και απαραίτητης βίας για την προστασία των ανθρώπων. 15. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι υπάρχουν εξαιρετικές περιπτώσεις στις οποίες οι δάσκαλοι ή και άλλοι, π.χ. κάποιοι που εργάζονται µε παιδιά σε ιδρύµατα και µε παιδιά που έχουν προβλήµατα µε το νόµο, ενδεχοµένως να έρχονται αντιµέτωποι µε 9 Άρθρο 1.

5 5 επικίνδυνες συµπεριφορές που δικαιολογεί τη χρήση λελογισµένης καταστολής µε σκοπό τον έλεγχο. Και σ αυτό το σηµείο υπάρχει σαφής διαχωρισµός ανάµεσα στη χρήση βίας που προκαλείται από την ανάγκη να προστατευθεί το παιδί το ίδιο ή άλλοι και τη χρήση της βίας για τιµωρία. Πρέπει να υπερισχύει πάντα η αρχή της ελάχιστης απαραίτητες χρήσης βίας για το συντοµότερο χρονικό διάστηµα. Απαιτείται επίσης λεπτοµερειακή καθοδήγηση και εκπαίδευση, τόσο για την ελαχιστοποίηση της ανάγκης να χρησιµοποιηθεί καταστολή αλλά και για να εξασφαλιστεί ότι όποια µέθοδος χρησιµοποιείται είναι ασφαλής και ανάλογη στην κάθε περίσταση και δεν ενέχει οικειοθελή πρόκληση πόνου ως µορφή ελέγχου. IV. Πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωµάτων και σωµατική τιµωρία παιδιών 16. Πριν την υιοθέτηση της Σύµβασης για τα ικαιώµατα του Παιδιού, η ιεθνής ιακήρυξη των ικαιωµάτων του Ανθρώπου η Παγκόσµια ιακήρυξη και τα δύο Σύµφωνα, το ιεθνές Σύµφωνο για τα Αστικά και Πολιτικά ικαιώµατα και το Σύµφωνο των Οικονοµικών, Κοινωνικών και Πολιτιστικών ικαιωµάτων υποστήριξαν το δικαίωµα «του καθένα» στον σεβασµό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και της σωµατικής του ακεραιότητας και στη νοµική προστασία. Υποστηρίζοντας την υποχρέωση των συµβαλλόµενων κρατών να απαγορεύσουν και να εξαλείψουν κάθε σωµατική τιµωρία και όλες τις άλλες εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας, η Επιτροπή σηµειώνει ότι η Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού στηρίζεται σ αυτά τα θεµέλια. Η αξιοπρέπεια όλων και ενός εκάστου των ατόµων αποτελεί τη θεµελιώδη καθοδηγητική αρχή του διεθνούς δικαίου ανθρωπίνων δικαιωµάτων. 17. Το Προοίµιο της Σύµβασης για τα ικαιώµατα του Παιδιού επιβεβαιώνει, σύµφωνα µε τις αρχές της Χάρτας των Ηνωµένων Εθνών, που επαναλαµβάνονται στο Προοίµιο της Παγκόσµιας ιακήρυξης, ότι «η αναγνώριση της εγγενούς αξιοπρέπειας και των ισότιµων και αναφαίρετων δικαιωµάτων όλων των µελών του ανθρωπίνου γένους αποτελεί το θεµέλιο της ελευθερίας, της δικαιοσύνης και της ειρήνης στον κόσµο». 18. Το άρθρο 37 της Σύµβασης απαιτεί από τα συµβαλλόµενα κράτη να διασφαλίσουν ότι «κανένα παιδί δεν υποβάλλεται σε βασανιστήρια ή σε άλλες σκληρές, απάνθρωπες ή εξευτελιστικές τιµωρίες ή µεταχείριση». Αυτό επιτείνεται και επεκτείνεται µε το άρθρο 19, το οποίο απαιτεί από τα συµβαλλόµενα κράτη «να λαµβάνουν όλα τα κατάλληλα νοµοθετικά, διοικητικά, κοινωνικά και εκπαιδευτικά µέτρα προκειµένου να προστατεύσουν το παιδί από κάθε µορφή βίας, προσβολής ή βιαιοπραγιών σωµατικών ή πνευµατικών, εγκατάλειψης ή παραµέλησης, κακής µεταχείρισης ή εκµετάλλευσης, συµπεριλαµβανοµένης της σεξουαλικής βίας, κατά το χρόνο που βρίσκεται υπό την επιµέλεια των γονέων του ή του ενός από τους δύο, του ή των νοµίµων εκπροσώπων του ή οποιουδήποτε άλλου προσώπου στο οποίο το έχουν εµπιστευθεί». εν υπάρχει καµία ασάφεια: η διατύπωση «κάθε µορφής σωµατικής ή πνευµατικής βίας» δεν αφήνει κανένα περιθώριο για κανενός βαθµού νοµιµοποιηµένη βία εις βάρος παιδιών. Η σωµατική τιµωρία και άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας αποτελούν µορφές βίας και τα συµβαλλόµενα κράτη πρέπει να λάβουν όλα τα κατάλληλα νοµικά, διοικητικά, κοινωνικά και εκπαιδευτικά µέτρα προκειµένου να την εξαλείψουν.

6 6 19. Επιπλέον, το άρθρο 28(2) της Σύµβασης αναφέρεται στη σχολική πειθαρχία και απαιτεί τα συµβαλλόµενα κράτη να «παίρνουν όλα τα κατάλληλα µέτρα για την εφαρµογή της σχολικής πειθαρχίας µε τρόπο που να ταιριάζει στην αξιοπρέπεια του παιδιού ως ανθρώπινου όντος, και σύµφωνα µε την παρούσα Σύµβαση». 20. Το άρθρο 19 και το άρθρο 28(2) δεν αναφέρονται ρητά στη σωµατική τιµωρία. Στα πρακτικά των προπαρασκευαστικών εργασιών (travaux preparatoires) για τη Σύµβαση δεν καταγράφεται καµία συζήτηση για τη σωµατική τιµωρία κατά τη διάρκεια των συνεδριάσεων επιµέλειας του προσχεδίου. Αλλά η Σύµβαση, όπως και όλα τα εργαλεία για τα ανθρώπινα δικαιώµατα, πρέπει να θεωρείται ζωντανό εργαλείο, η ερµηνεία του οποίου εξελίσσεται µε το χρόνο. Στα 16 χρόνια που έχουν περάσει απ την υιοθέτηση της Σύµβασης, η αποδοχή της σωµατικής τιµωρίας στο περιβάλλον του σπιτιού, του σχολείου και άλλων θεσµών έχει γίνει περισσότερο εµφανής µέσω της διαδικασίας αναφορών υπό τη Συνθήκη και µέσω της έρευνας και της διαδικασίας υπεράσπισης εκ µέρους των, µεταξύ άλλων, εθνικών οργανισµών ανθρωπίνων δικαιωµάτων και ΜΚΟ. 21. Όπου υπάρχει, είναι κατανοητό ότι η πρακτική της σωµατικής τιµωρίας έρχεται σε άµεση σύγκρουση µε τα ισότιµα και αναφαίρετα δικαιώµατα των παιδιών για σεβασµό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και της σωµατικής τους ακεραιτότητας. Η διακριτή φύση των παιδιών, η αρχική ανεξάρτητη και αναπτυξιακή κατάστασή τους, το µοναδικό ανθρώπινο δυναµικό όπως και το πόσο ευάλωτα είναι, όλα αυτά αξιώνουν µεγαλύτερη κι όχι µικρότερη νοµική και άλλη προστασία από όλες τις µορφές βίας. 22. Η Επιτροπή τονίζει ότι η εξάλειψη της βίαιης και ταπεινωτικής τιµωρίας των παιδιών, µέσω της νοµικής µεταρρύθµισης και άλλων απαραίτητων µέτρων, αποτελεί άµεση και κατηγορηµατική υποχρέωση των συµβαλλοµένων κρατών. Επισηµαίνει ότι άλλα όργανα Συνθηκών, συµπεριλαµβανοµένης της Επιτροπής για τα Ανθρώπινα ικαιώµατα, της Επιτροπής του ΟΗΕ για τα Οικονοµικά, Κοινωνικά, και Πολιτιστικά ικαιώµατα και της Επιτροπής ενάντια στα Βασανιστήρια αντικατοπτρίζουν την ίδια άποψη στις καταληκτικές επισηµάνσεις των εκθέσεων των συµβαλλοµένων κρατών υπό τα σχετικά εργαλεία, κάνοντας συστάσεις για την απαγόρευση και άλλα µέσα εναντίον της σωµατικής τιµωρίας στα σχολεία, στο ποινικό σύστηµα και σε µερικές περιπτώσεις στην οικογένεια. Για παράδειγµα, η Επιτροπή για τα Οικονοµικά, Κοινωνικά και Πολιτιστικά ικαιώµατα στο Γενικό Σχόλιο του 1999 µε τίτλο «Το ικαίωµα στην Εκπαίδευση», δηλώνει: «Σύµφωνα µε την άποψη της Επιτροπής, η σωµατική τιµωρία δεν συνάδει µε τη θεµελιώδη καθοδηγητική αρχή του διεθνούς δικαίου ανθρωπίνων δικαιωµάτων που εµπεδώνεται στο Προοίµιο της Παγκόσµιας ιακήρυξης και των δύο Συνθηκών: η αξιοπρέπεια του ατόµου. Άλλες πτυχές της σχολικής πειθαρχίας ενδέχεται επίσης να µην συνάδουν µε τη σχολική πειθαρχία, συµπεριλαµβανοµένης του δηµόσιου εξευτελισµού» Η σωµατική τιµωρία έχει καταδικαστεί επίσης από περιφερειακούς µηχανισµούς ανθρωπίνων δικαιωµάτων. Το Ευρωπαϊκό ικαστήριο Ανθρωπίνων ικαιωµάτων έχει σταδιακά καταδικάσει τη σωµατική τιµωρία των παιδιών σε µια σειρά αποφάσεων, πρώτα στο ποινικό σύστηµα, µετά στα σχολεία 10 Committee on Economic, Social and Cultural Rights, General Comment No. 13, The right to education (αρθρ. 13, 1999) παράγραφος 41.

7 7 συµπεριλαµβανοµένων και των ιδιωτικών σχολείων και πιο πρόσφατα στο περιβάλλον του σπιτιού 11. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τα Κοινωνικά ικαιώµατα, παρακολουθώντας τη συµµόρφωση των κρατών µελών του Συµβουλίου της Ευρώπης µε τον Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Χάρτη και τον Αναθεωρηµένο Κοινωνικό Χάρτη, κατέληξε ότι η συµµόρφωση µε τις Χάρτες απαιτεί τνοµική απαγόρευση κάθε είδους βίας εις βάρος των παιδιών στο περιβάλλον του σχολείου, άλλου θεσµού, του σπιτιού ή αλλού Μια Συµβουλευτική Γνωµοδότηση του Παναµερικανικού ικαστηρίου Ανθρωπίνων ικαιωµάτων µε θέµα «Το Νοµικό Καθεστώς και τα Ανθρώπινα ικαιώµατα του Παιδιού» (2002) υποστηρίζει ότι τα συµβαλλόµενα κράτη της Αµερικανικής Σύµβασης Ανθρωπίνων ικαιωµάτων «έχουν την υποχρέωση να υιοθετούν όλα τα θετικά µέτρα που απαιτούνται για να διασφαλιστεί η προστασία των παιδιών από την κακοµεταχείριση, είτε στις σχέσεις τους µε τις δηµόσιες αρχές, είτε στις σχέσεις τους µε άλλα άτοµα, είτε µε µη κυβερνητικούς φορείς». Το ικαστήριο παραθέτει τις διατάξεις της Σύµβασης για τα ικαιώµατα του Παιδιού, τα πορίσµατα της Επιτροπής για τα ικαιώµατα του Παιδιού όπως επίσης και αποφάσεις του Ευρωπαϊκού ικαστηρίου Ανθρωπίνων ικαιωµάτων σχετικά µε τις υποχρεώσεις των κρατών να προστατεύουν τα παιδιά από τη βία σε όλα τα περιβάλλοντα συµπεριλαµβανοµένου του οικογενειακού. Το ικαστήριο καταλήγει ότι «είναι καθήκον του κράτους να υιοθετεί θετικά µέτρα ώστε να διασφαλίζεται πλήρως η αποτελεσµατική άσκηση των δικαιωµάτων του παιδιού» Η Αφρικανική Επιτροπή Ανθρωπίνων ικαιωµάτων και ικαιωµάτων των Λαών παρακολουθεί την εφαρµογή του Αφρικανικού Χάρτη ικαιωµάτων του Ανθρώπου και των Λαών. Σε µια απόφαση του 2003 επί µιας ατοµικής επικοινωνίας σχετικά µε µια ποινή «µαστιγώµατος» που επιβάλλεται στους µαθητές, η Επιτροπή κατέληξε ότι αυτή η ποινή παραβίαζε το άρθρο 5 της Αφρικανικής Χάρτας, που απαγορεύει τη σκληρή, απάνθρωπη ή εξευτελιστική τιµωρία. Ζήτησε από την αντίστοιχη κυβέρνηση να προβεί σε νοµοθετική τροποποίηση, καταργώντας την ποινή του µαστιγώµατος και να λάβει τα απαραίτητα µέτρα προκειµένου να εξασφαλιστεί η αποζηµίωση των θυµάτων. Στην απόφασή της η Επιτροπή δηλώνει: «Κανένα φυσικό πρόσωπο, και ιδιαίτερα η κυβέρνηση µιας χώρας, δεν έχει το δικαίωµα να ασκήσει σωµατική βία σε άτοµα ως ποινή. Αυτό το δικαίωµα θα ισοδυναµούσε µε την αποδοχή εκ µέρους της Χάρτας των βασανιστηρίων από το 11 Μια σειρά αποφάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ανθρωπίνων ικαιωµάτων και αποφάσεων του Ευρωπαϊκού ικαστηρίου Ανθρωπίνων ικαιωµάτων έχουν καταδικάσει τη σωµατική τιµωρία, βλ. ιδιαίτερα Tyrer εναντίον Ηνωµένου Βασιλείου, 1978, Campbell και Cosans εναντίον Ηνωµένου Βασιλείου, 1982, Costello-Roberts εναντίον Ηνωµένου Βασιλείου, 1993, A εναντίον Ηνωµένου Βασιλείου, Οι αποφάσεις του Ευρωπαϊκού ικαστηρίου είναι διαθέσιµες στη διεύθυνση 12 European Committee of Social Rights, γενικές επισηµάνσεις σχετικά µε το άρθρο 7 παράγραφος 10 και άρθρο 17, Conclusions XV-2, τ.1, Γενική Εισαγωγή, σελ. 26, Από τότε η Επιτροπή έχει εκδώσει πορίσµατα, αφού διαπίστωσε ότι ένας αριθµός συµβαλλοµένων κρατών δεν είχε συµµορφωθεί επειδή δεν είχε επιτύχει την απαγόρευση κάθε µορφής σωµατική τιµωρία στο περιβάλλον του σπιτιού και αλλού. Το 2005 εξέδωσε αποφάσεις επί συλλογικών καταγγελιών που έγιναν σύµφωνα µε τις χάρτες, αφού διαπίστωσε ότι τρία κράτη δεν είχαν συµµορφωθεί αφού δεν είχαν προβεί στην απαγόρευση. Για λεπτοµέρειες, βλ. Επίσης, Eliminating corporal punishment: a human rights imperative for Europe s children, Council of Europe publishing, Inter-American Court of Human Rights, Advisory opinion OC-17/2002 της 28 ης Αυγούστου 2002, παράγραφοι 87 και 91.

8 8 Κράτος και θα αντιτίθετο στην ίδια τη φύση της συνθήκης ανθρωπίνων δικαιωµάτων» 14. Η Επιτροπή για τα ικαιώµατα του Παιδιού µε ικανοποίηση επισηµαίνει ότι τα συνταγµατικά και άλλα ανώτερα δικαστήρια σε πολλές χώρες έχουν εκδώσει αποφάσεις που καταδικάζουν τη σωµατική τιµωρία εις βάρους των παιδιών σε πολλά ή και σε όλα τα περιβάλλοντα και στις περισσότερες περιπτώσεις κάνουν σαφή αναφορά και παραποµπή στη Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού Στις περιπτώσεις που η Επιτροπή για τα ικαιώµατα του Παιδιού, εξετάζοντας τις εκθέσεις συγκεκριµένων κρατών, έθεσε θέµα εξάλειψης της σωµατικής τιµωρίας, οι κυβερνητικοί εκπρόσωποι µερικές φορές υπενόησαν ότι κάποιας µορφής «ήπια» ή «λογική» σωµατική τιµωρία µπορεί να δικαιολογηθεί ότι υπηρετεί το «βέλτιστο συµφέρον» του παιδιού. Η Επιτροπή αναγνώρισε, ως σηµαντική γενική αρχή, την απαίτηση της Σύµβασης το βέλτιστο συµφέρον του παιδιού να αποτελεί πρωταρχικό άξονα όλων των ενεργειών που αφορούν παιδιά (άρθρο 3(2)). Η Σύµβαση ορίζει, επίσης, στο άρθρο 18 ότι το βέλτιστο συµφέρον του παιδιού αποτελεί τη βασική µέριµνα των γονέων του. Αλλά η ερµηνεία της έννοιας του βέλτιστου συµφέροντος του παιδιού θα πρέπει να συµφωνεί µε το σύνολο της Σύµβασης, συµπεριλαµβανοµένης της υποχρέωσης να προστατεύονται τα παιδιά από κάθε µορφής βία και την απαίτηση να αποδίδεται η αρµόζουσα βαρύτητα στη γνώµη των παιδιών δεν είναι δυνατόν να χρησιµοποιείται η έννοια αυτή για να δικαιολογεί πρακτικές, συµπεριλαµβανοµένης της σωµατικής τιµωρίας και άλλων µορφών σκληρής και εξευτελιστικής τιµωρίας, που έρχονται σε αντίθεση µε την ανθρώπινη αξιοπρέπεια του παιδιού και το δικαίωµά του στη σωµατική ακεραιότητα. 27. Το Προοίµιο της Σύµβασης στηρίζει την οικογένεια ως «τη θεµελιώδη οµάδα της κοινωνίας και το φυσικό περιβάλλον για την ανάπτυξη και την ευηµερία όλων των 14 African Commission on Human and Peoples Rights, Curtis Francis Doebbler εναντίον Σουδάν, Comm. No. 236/2000 (2003), βλ. παράγραφος Για παράδειγµα, το 2002 το Εφετείο της ηµοκρατίας των νησιών Φίτζι κήρυξε αντισυνταγµατική τη σωµατική τιµωρία στα σχολεία και στο ποινικό σύστηµα. Η απόφαση δήλωνε: «Τα παιδιά έχουν το δικαιώµατα ούτε κατ ελάχιστον κατώτερα από τα δικαιώµατα των ενηλίκων. Τα Φίτζι έχουν επικυρώσει τη Σύµβαση για τα ικαιώµατα του Παιδιού. Το Σύνταγµά µας εγγυάται επίσης θεµελιώδη δικαιώµατα για όλους. Η Κυβέρνηση πρέπει να υιοθετήσει τις αρχές που σέβονται τα δικαιώµατα όλων των ατόµων, των κοινοτήτων και των οµάδων. Με το καθεστώς τους ως παιδιά, τα παιδιά χρειάζονται ειδική προστασία. Οι εκπαιδευτικοί φορείς µας θα πρέπει να αποτελούν ιερά της ειρήνης και του δηµιουργικού εµπλουτισµού κι όχι εστίες φόβου, κακοµεταχείρισης και διαφθοράς της ανθρώπινης αξιοπρέπειας των µαθητών» (Εφετείο Φίτζι, Naushad Ali εναντίον του ηµοσίου, 2002). Το 1996 το ανώτατο ικαστήριο της Ιταλίας, το Ανώτατο Ακυρωτικό ικαστήριο στη Ρώµη, εξέδωσε µια απόφαση που ουσιαστικά απαγορεύει κάθε σωµατική τιµωρία εκ µέρους των γονέων. Η απόφαση δηλώνει: «η χρήση της βίας για εκπαιδευτικούς σκοπούς δεν είναι δυνατόν να θεωρείται νόµιµη. Κι αυτό για δύο λόγους: ο πρώτος είναι η προεξέχουσα σηµασία που αποδίδει το [ιταλικό] νοµικό σύστηµα στην προστασία της αξιοπρέπειας του ατόµου. Αυτό συµπεριλαµβάνει «ανηλίκους» που έχουν πλέον δικαιώµατα και δεν είναι απλώς αντικείµενα υπό την προστασία των γονέων τους ή, ακόµη χειρότερα, αντικείµενα στην κατοχή των γονέων τους. Ο δεύτερος λόγος είναι ότι, ως εκπαιδευτικός στόχος, η αρµονική ανάπτυξη της προσωπικότητας ενός παιδιού, που διασφαλίζει ότι το παιδί, αγόρι ή κορίτσι, ενστερνίζεται τις αρχές της ειρήνης, της ανοχής και της συνύπαρξης, δεν µπορεί να επιτευχθεί µε τη χρήση βίαιων µέσων που αντιτίθενται σ αυτούς τους στόχους (Cambria, Cass, sez. VI, 19 Μαρτίου 1996 [Ανώτατο Ακυρωτικό ικαστήριο, 6 ο Ποινικό Τµήµα, 18 Μαρτίου 1996], Foro It II 1996, 407 (Ιταλία)). Βλ. επίσης Συνταγµατικό ικαστήριο Νοτίου Αφρικής (2000), Christian Education South Africa εναντίον Υπουργείου Παιδείας, CCT4/ (4) SA 757 (CC) 2000(10) BCLR 1051 (CC), 18 Αυγούστου 2000.

9 9 µελών της και ειδικά των παιδιών». Η Σύµβαση απαιτεί τα συµβαλλόµενα κράτη να σέβονται και να υποστηρίζουν τις οικογένειες. εν υπάρχει καµία απολύτως σύγκρουση µε την υποχρέωση των συµβαλλοµένων κρατών να εξασφαλίζουν ότι η ανθρώπινη αξιοπρέπεια και η σωµατική ακεραιότητα των παιδιών µέσα στην οικογένεια απολαµβάνουν πλήρη προστασία όπως και των άλλων µελών της οικογένειας. 28. Το Άρθρο 5 απαιτεί από τα συµβαλλόµενα κράτη να σέβονται τις ευθύνες, τα δικαιώµατα και τις υποχρεώσεις των γονέων να «να του παρέχουν, κατά τρόπο που να ανταποκρίνεται στην ανάπτυξη των ικανοτήτων του, τον προσανατολισµό και τις κατάλληλες συµβουλές για την άσκηση των δικαιωµάτων που του αναγνωρίζει η παρούσα Σύµβαση». Και σ αυτό το σηµείο, η ερµηνεία των «κατάλληλων» συµβουλών και προσανατολισµού θα πρέπει να συµφωνεί µε το σύνολο της Σύµβασης και δεν αφήνει κανένα περιθώριο για δικαιολόγηση βίαιων ή άλλων σκληρών ή εξευτελιστικών µορφών επιβολής της πειθαρχίας. 29. Κάποιοι θέτουν θρησκευτικά επιχειρήµατα για τη δικαιολόγηση της σωµατικής τιµωρίας, υπονοώντας ότι κάποιες ερµηνείες θρησκευτικών κειµένων όχι µόνον δικαιολογούν τη χρήση της αλλά τη θεωρούν ακόµη και καθήκον. Η ελευθερία θρησκευτικών πεποιθήσεων ισχύει για όλους σύµφωνα µε το ιεθνές Σύµφωνο για τα Αστικά και Πολιτικά ικαιώµατα (ICCPR-International Covenant on Civil and Political Rights) (άρθρο 18) αλλά η άσκηση µιας θρησκείας ή πεποίθησης θα πρέπει να συνάδει µε το σεβασµό της ανθρώπινης αξιοπρέπειας και της σωµατικής ακεραιότητας των άλλων ανθρώπων. Η ελευθερία άσκησης της θρησκείας ή πεποίθησης του καθένα είναι πιθανόν να περιορίζεται νοµίµως προκειµένου να προστατεύονται τα θεµελιώδη δικαιώµατα και οι ελευθερίες των άλλων. Σε µερικά συµβαλλόµενα κράτη, η Επιτροπή ανακάλυψε ότι, µερικές φορές από πολύ νεαρή ηλικία και σε άλλες περιπτώσεις απ την ώρα που θεωρείται ότι έχουν φθάσει την εφηβεία, ενδέχεται να τους επιβληθούν ποινές εξαιρετικής βίας, συµπεριλαµβανοµένου του λιθοβολισµού ή του ακρωτηριασµού, που υπαγορεύονται από κάποιες ερµηνείες του θρησκευτικού νόµου. Αυτές οι ποινές παραβιάζουν ξεκάθαρα τη Σύµβαση και άλλα διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωµάτων, όπως έχουν τονίσει τόσο η Επιτροπή για τα Ανθρώπινα ικαιώµατα όσο και η Επιτροπή ενάντια στα Βασανιστήρια, και πρέπει να απαγορευτούν. V. Μέτρα και µηχανισµοί που απαιτούνται για την εξάλειψη της σωµατικής τιµωρίας και άλλων σκληρών ή εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας 1. Νοµικά µέτρα 30. Η διατύπωση του άρθρου 19 στηρίζεται στο άρθρο 4 και καθιστά σαφές ότι απαιτούνται νοµικά όπως και άλλα µέτρα προκειµένου να ικανοποιηθούν οι υποχρεώσεις των κρατών να προστατεύονται τα παιδιά από όλες τις µορφές βίας. Η Επιτροπή υποδέχθηκε θετικά το γεγονός ότι σε πολλά συµβαλλόµενα κράτη η ίδια Σύµβαση ή οι αρχές της έχουν ενσωµατωθεί στο εθνικό δίκαιο. Όλα τα κράτη διαθέτουν ποινική νοµοθεσία για να προστατεύονται οι πολίτες από τις επιθέσεις. Πολλά κράτη διαθέτουν συντάγµατα ή/και νοµοθεσία που, αντικατοπτρίζοντας τα διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωµάτων και το άρθρο 37 της Σύµβασης για τα ικαιώµατα του Παιδιού, υποστηρίζει το δικαίωµα «κάθε παιδιού» στην προστασία από το βασανισµό και τη σκληρή, απάνθρωπη ή εξευτελιστική µεταχείριση και

10 10 τιµωρία. Πολλά κράτη µάλιστα έχουν συγκεκριµένη νοµοθεσία για την προστασία του παιδιού που καθιστά αδίκηµα την «κακοµεταχείριση», την «κακοποίηση» ή τη «επίδειξη σκληρότητας». Όµως η Επιτροπή έχει διδαχθεί από τη µελέτη των εκθέσεων των κρατών ότι αυτές οι νοµοθετικές εξελίξεις δεν εγγυώνται γενικά την προστασία του παιδιού από κάθε είδους σωµατική τιµωρία και άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας στο περιβάλλον της οικογένειας ή σε άλλα περιβάλλοντα. 31. Εξετάζοντας τις εκθέσεις, η Επιτροπή επεσήµανε ότι σε πολλά κράτη υπάρχουν ρητές νοµικές διατάξεις στον ποινικό και/ή τον οικογενειακό κώδικα που παρέχουν στους γονείς ή στους άλλους αρµόδιους για τη φροντίδα του παιδιού δικαιολογίες για τη χρήση κάποιου βαθµού βία στη διαδικασία «πειθάρχησης» των παιδιών. Για παράδειγµα, η δικαιολόγηση του «νοµίµου», «λογικού» ή «ήπιου» σωφρονισµού αποτελεί µέρος του αγγλικού εθιµικού δικαίου εδώ και αιώνες, όπως και το «δικαίωµα σωφρονισµού» που ισχύει στο δίκαιο της Γαλλίας. Παλαιότερα, σε πολλά κράτη παρεχόταν η ίδια δικαιολόγηση για το σωφρονισµό των γυναικών από τους συζύγους τους και των σκλάβων, των υπηρετών και των µαθητευόµενων τεχνητών από τους αρχιτεχνίτες. Η Επιτροπή τονίζει ότι η Σύµβαση απαιτεί τη διαγραφή όποιας διάταξης (συνταγµατικού ή εθιµικού δικαίου) που επιτρέπει κάποιου βαθµού βία εις βάρος των παιδιών (π.χ. «λογικός» ή «ήπιος» σωφρονισµός) στο περιβάλλον του σπιτιού/της οικογένειας ή σε άλλο περιβάλλον. 32. Σε µερικά κράτη η σωµατική τιµωρία εφαρµόζεται συγκεκριµένα σε σχολεία και άλλους φορείς, σύµφωνα µε κανονισµούς που ορίζουν πώς και από ποιόν να εφαρµόζεται. Σε ένα µικρό αριθµό κρατών η σωµατική τιµωρία µε τη χρήση µαστιγίου ή ραβδιού εφαρµόζεται ακόµη ως ποινή από τα δικαστήρια στους ανήλικους παραβάτες. Όπως συχνά αναφέρει η Επιτροπή, η Σύµβαση απαιτεί την κατάργηση όλων των σχετικών διατάξεων. 33. Σε µερικά κράτη, η Επιτροπή επεσήµανε ότι ενώ δεν υπάρχει νοµική δικαιολόγηση ή επιχείρηµα για τη σωµατική τιµωρία, παρ όλ αυτά, οι παραδοσιακές συµπεριφορές έναντι των παιδιών υποδεικνύουν ότι η σωµατική τιµωρία επιτρέπεται. Μερικές φορές αυτές οι συµπεριφορές αντικατοπτρίζονται στις δικαστικές αποφάσεις (οι οποίες αθωώνουν γονείς ή δασκάλους ή άλλα άτοµα που έχουν αναλάβει τη φροντίδα του παιδιού από βιαιοπραγία ή κακοµεταχείριση µε το επιχείρηµα ότι ασκούσαν ένα δικαίωµά τους ή την ελευθερία άσκησης ενός µέσου «ήπιου» σωφρονισµού). 34. Υπό το φως της παραδοσιακής αποδοχής των βίαιων και ταπεινωτικών µορφών τιµωρίας των παιδιών, ένας αυξανόµενος αριθµός κρατών έχει αναγνωρίσει ότι η κατάργηση µόνο της εξουσιοδότησης της σωµατικής τιµωρίας και όλων των υπαρχόντων δικαιολογήσεων δεν επαρκεί. Επιπλέον, απαιτείται η ρητή απαγόρευση της σωµατικής τιµωρίας και άλλων σκληρών ή εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας, στην αστική ή ποινική νοµοθεσία, προκειµένου να είναι απολύτως σαφές ότι απαγορεύεται να κτυπήσει κανείς µε το χέρι, να χαστουκίσει, ή να κτυπήσει µε άλλο µέσο ένα παιδί όπως και έναν ενήλικο, και ότι η ποινική νοµοθεσία για τη βιαιοπραγία ισχύει το ίδιο σε τέτοιες περιπτώσεις βίας, ανεξάρτητα απ την ονοµασία που της δίνουµε, είτε πειθαρχία είτε «λογικός σωφρονισµός».

11 Αφού η ποινική νοµοθεσία ισχύει πλήρως για τις επιθέσεις στα παιδιά, το παιδί προστατεύεται από τη σωµατική τιµωρία όπου και να βρίσκεται και όποιος κι αν είναι ο δράστης. Αλλά για την Επιτροπή, δεδοµένης της παραδοσιακής αποδοχής της σωµατικής τιµωρίας, είναι απαραίτητο η εφαρµοστέα νοµοθεσία π.χ. οικογενειακό δίκαιο, δίκαιο της εκπαίδευσης, νοµοθεσία για όλες τις µορφές εναλλακτικής φροντίδας και τα συστήµατα απονοµής δικαιοσύνης, εργατικό δίκαιο απαγορεύει σαφώς τη χρήση της σε όλα τα σχετικά περιβάλλοντα. Επιπλέον, είναι χρήσιµο να τονίζεται στους κώδικες δεοντολογίας και καθοδήγησης δασκάλων, κηδεµόνων και άλλων όπως και στους κανόνες ή χάρτες θεσµών το γεγονός ότι είναι παράνοµη η σωµατική τιµωρία και άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας. 36. Η Επιτροπή ενδιαφέρεται επίσης για τις εκθέσεις όπου αναφέρεται ότι η σωµατική τιµωρία και άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές τιµωρίες χρησιµοποιούνται σε καταστάσεις παιδικής εργασίας, συµπεριλαµβανοµένου και του περιβάλλοντος του σπιτιού. Η Επιτροπή επαναλαµβάνει ότι η Σύµβαση και τα άλλα εφαρµοστέα εργαλεία ανθρωπίνων δικαιωµάτων προστατεύουν το παιδί από την οικονοµική εκµετάλλευση και όποια άλλη εργασία που ίσως αποβεί βλαβερή, παρέµβει στην εκπαίδευση του παιδιού ή είναι βλαβερή για την ανάπτυξη του παιδιού και απαιτεί µερικές εγγυήσεις προκειµένου να διασφαλιστεί η αποτελεσµατική εφαρµογή αυτής της προστασίας. Η Επιτροπή τονίζει ότι είναι απαραίτητο η απαγόρευση της σωµατικής τιµωρίας ή άλλης σκληρής και/ή εξευτελιστικής µορφής τιµωρίας να εφαρµόζεται σε περιστάσεις όπου το παιδί εργάζεται. 37. Το άρθρο 39 της Σύµβασης απαιτεί από τα κράτη να λάβουν όλα τα απαραίτητα µέτρα για να προάγουν τη σωµατική και ψυχολογική ανάνηψη και κοινωνική επανένταξη του παιδιού θύµατος «κάθε µορφής παραµέλησης, εκµετάλλευσης, ή κακοποίησης βασανιστηρίου ή άλλης µορφής σκληρής, απάνθρωπης ή εξευτελιστικής συµπεριφοράς ή τιµωρίας». Η σωµατική τιµωρία και οι άλλες εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας ενδέχεται να επιφέρουν σοβαρή βλάβη στη σωµατική, ψυχολογική και κοινωνική ανάπτυξη του παιδιού, απαιτώντας την κατάλληλη υγειονοµική και άλλη φροντίδα και θεραπεία. Αυτό πρέπει να λαµβάνει χώρα σε ένα περιβάλλον που ευνοεί τη συνολική υγεία, τον αυτοσεβασµό και την αξιοπρέπεια του παιδιού και µπορεί να επεκταθεί ως αντίστοιχο της οικογενειακής οµάδας του παιδιού. Θα πρέπει να υπάρχει µια διεπιστηµονική προσέγγιση στο σχεδιασµό και στην παροχή φροντίδας και θεραπείας, µε εξειδικευµένη εκπαίδευση των εµπλεκοµένων επαγγελµατιών. Θα πρέπει να λαµβάνονται υπόψη οι απόψεις του παιδιού σχετικά µε όλες τις πτυχές της θεραπείας αλλά και την αναθεώρησή της. 2. Εφαρµογή της απαγόρευσης της σωµατικής τιµωρίας και άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας 38. Η Επιτροπή πιστεύει ότι η εφαρµογή της απαγόρευσης κάθε µορφής σωµατικής τιµωρίας απαιτεί αύξηση της συνειδητοποίησης, καθοδήγηση και εκπαίδευση (βλ. παρακάτω, παράγραφος 45 κ.επ.) όλων των εµπλεκοµένων. Θα πρέπει να διασφαλίζεται ότι ο νόµος λειτουργεί προς όφελος του συµφέροντος του θιγόµενου παιδιού ειδικά όταν οι γονείς ή άλλα µέλη της στενής οικογένειας είναι οι δράστες. Ο πρώτος στόχος της νοµοθετικής µεταρρύθµισης για την απαγόρευση της σωµατικής τιµωρίας των παιδιών στο πλαίσιο της οικογένειας είναι η πρόληψη: η πρόληψη της βίας εις βάρος των παιδιών αλλάζοντας στάσεις, νοοτροπίες και πρακτικές, υπογραµµίζοντας το δικαίωµα των παιδιών στην ίση προστασία και

12 12 παρέχοντας µια σαφή βάση για την προστασία του παιδιού και για την προαγωγή θετικών, όχι βίαιων και συµµετοχικών µορφών ανατροφής των παιδιών. 39. Η επίτευξη σαφούς και πλήρους απαγόρευσης κάθε είδους σωµατικής τιµωρίας θα απαιτήσει διάφορες νοµικές µεταρρυθµίσεις στα διάφορα συµβαλλόµενα κράτη. Ενδεχοµένως να απαιτούνται συγκεκριµένες διατάξεις σε επιµέρους νοµοθεσίες που αφορούν θέµατα εκπαίδευσης, δικαιοσύνης ανηλίκων και άλλες µορφές εναλλακτικής φροντίδας. Θα πρέπει, όµως, να γίνει σαφές ρητά ότι οι διατάξεις του ποινικού δικαίου για τη βιαιοπραγία αφορούν επίσης και τη σωµατική τιµωρία, συµπεριλαµβανοµένου του περιβάλλοντος της οικογένειας. Αλλά είναι, επίσης, δυνατόν να συµπεριληφθεί µια διάταξη στο αστικό ή το οικογενειακό δίκαιο που να απαγορεύει τη χρήση όλων των µορφών βίας, συµπεριλαµβανοµένης της σωµατικής βίας. Αυτή η διάταξη τονίζει ότι οι γονείς ή οι άλλοι κηδεµόνες δεν µπορούν πλέον, όταν διώκονται βάσει του ποινικού κώδικα, να χρησιµοποιούν κανένα παραδοσιακό επιχείρηµα για την υπεράσπισή τους ότι είναι δικαίωµά τους να χρησιµοποιούν σωµατική τιµωρία («λογική» ή «ήπια»). Το οικογενειακό δίκαιο θα πρέπει να τονίζει θετικά ότι η ευθύνη των γονέων συµπεριλαµβάνει την παροχή των κατάλληλων συµβουλών και καθοδήγησης στα παιδιά χωρίς καµία µορφή βίας. 40. Η αρχή της ίσης προστασίας των παιδιών και των ενηλίκων από βιαιοπραγίες, συµπεριλαµβανοµένου και του περιβάλλοντος της οικογένειας, δεν σηµαίνει ότι όλες οι περιπτώσεις σωµατικής τιµωρίας των παιδιών από τους γονείς τους που έρχονται στην επιφάνεια θα πρέπει να οδηγούν στη δίωξη των γονέων. Η αρχή de minimis ότι, δηλαδή, ο νόµος δεν ασχολείται µε ασήµαντα ζητήµατα διασφαλίζει ότι ήσσονος σηµασίας επιθέσεις ανάµεσα σε ενηλίκους φθάνουν στο δικαστήριο σε πολύ εξαιρετικές περιπτώσεις το ίδιο θα ισχύει και για ήσσονος σηµασίας επιθέσεις σε παιδιά. Τα κράτη πρέπει να αναπτύξουν αποτελεσµατικούς µηχανισµούς αναφοράς και προσφυγής. Μολονότι όλες οι αναφορές για βία εις βάρους παιδιών θα πρέπει να ερευνώνται καταλλήλως και θα πρέπει να διασφαλίζεται η προστασία αυτών από σοβαρές βλάβες, ο στόχος θα πρέπει να είναι να σταµατήσουν οι γονείς να χρησιµοποιούν βίαιες ή άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές τιµωρίες µέσω υποστηρικτικών και εκπαιδευτικών, όχι ποινικών, παρεµβάσεων. 41. Το καθεστώς προστατευοµένου µέλους που έχουν τα παιδιά και η µοναδική εγγύτητα των οικογενειακών σχέσεων απαιτεί οι αποφάσεις δίωξης των γονέων, ή της επίσηµης παρέµβασης στην οικογένεια µε άλλους τρόπους, να λαµβάνονται µε πολύ µεγάλη προσοχή. Η δίωξη των γονέων τις περισσότερες φορές δεν αποβαίνει προς όφελος των παιδιών. Η Επιτροπή πιστεύει ότι η δίωξη και οι άλλες επίσηµες µορφές παρέµβασης (για παράδειγµα η αποµάκρυνση του παιδιού ή του δράστη) θα πρέπει να γίνεται µόνον όταν θεωρείται και απαραίτητο για την προστασία του παιδιού από σηµαντική βλάβη αλλά και ότι εξυπηρετεί το βέλτιστο συµφέρον του θιγόµενου παιδιού. Θα πρέπει να αποδίδεται βαρύτητα στις απόψεις του θιγόµενου παιδιού, ανάλογα µε την ηλικία και την ωριµότητά του. 42. Οι συµβουλές και η εκπαίδευση σε όλους όσους εµπλέκονται στα συστήµατα προστασίας παιδιών, συµπεριλαµβανοµένης και της αστυνοµίας, των υπηρεσιών δίωξης και των δικαστηρίων θα πρέπει να υπογραµµίζουν αυτή την προσέγγιση για την εφαρµογή του νόµου. Η καθοδήγηση θα πρέπει επίσης να τονίζει ότι το άρθρο 9 της Σύµβασης απαιτεί ότι κάθε αποµάκρυνση του παιδιού από τους γονείς του ή της θα πρέπει να κρίνεται απαραίτητη προς όφελος του παιδιού και να υπόκειται σε

13 13 δικαστική αναθεώρηση, σύµφωνα µε την εφαρµοστέα νοµοθεσία και τις διαδικασίες, µε εκπροσώπηση όλων των ενδιαφεροµένων µερών, συµπεριλαµβανοµένου του παιδιού. Στις περιπτώσεις όπου κρίνεται ότι η αποµάκρυνση είναι δικαιολογηµένη, θα πρέπει να εξετάζονται οι εναλλακτικές λύσεις τοποθέτησης του παιδιού εκτός της οικογενείας, συµπεριλαµβανοµένης της αποµάκρυνσης του δράστη, την αναστολή της ποινής και λοιπά. 43. Όταν, παρά την απαγόρευση και τα προγράµµατα θετικής εκπαίδευσης και επιµόρφωσης, έρχονται στην επιφάνεια περιπτώσεις σωµατικής τιµωρίας εκτός της οικογενειακής εστίας στο σχολείο, σε άλλους θεσµούς και µορφές εναλλακτικής φροντίδας για παράδειγµα η δίωξη είναι ενδεχοµένως µια λογική αντίδραση. Η απειλή στο δράστη για άλλες πειθαρχικές διώξεις ή απόλυση ίσως επίσης επενεργήσουν ως σαφή αποτροπή. Είναι βασικό η απαγόρευση όλων των µορφών σωµατικής τιµωρίας και άλλων βίαιων και εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας, και οι ποινές που ενδέχεται να επιβληθούν σε περίπτωση που ασκηθεί αυτή η µορφή τιµωρίας, να διαχέεται σωστά στα παιδιά και σε όσους εργάζονται µε τα παιδιά σε όλα τα περιβάλλοντα. Η παρακολούθηση των πειθαρχικών συστηµάτων και η θεραπεία των παιδιών πρέπει να αποτελεί µέρος της απαιτούµενης από τη Σύµβαση διατηρήσιµης εποπτείας όλων των θεσµών. Τα παιδιά και οι εκπρόσωποί τους σε όλες τις τοποθετήσεις πρέπει να έχουν άµεση και απόρρητη πρόσβαση σε συµβουλές κατάλληλες για παιδιά (child-sensitive advice), διαδικασίες υπεράσπισης και αναφορών και τελικά στα δικαστήρια, µε την απαραίτητη νοµική και άλλη βοήθεια. Όσον αφορά τα ιδρύµατα, η αναφορά και η εξέταση των βίαιων περιστατικών θα πρέπει να αποτελεί προαπαιτούµενο. 3. Εκπαιδευτικά και άλλα µέτρα 44. Το άρθρο 12 της Σύµβασης υπογραµµίζει τη σηµασία της απόδοσης της αρµόζουσας προσοχής στις απόψεις των παιδιών σχετικά µε την ανάπτυξη και την εφαρµογή των εκπαιδευτικών και άλλων µέτρων προκειµένου να εξαλειφθεί η σωµατική τιµωρία και άλλες βίαιες ή εξευτελιστικές µορφές τιµωρίας. 45. εδοµένης της ευρείας παραδοσιακής αποδοχής της σωµατικής τιµωρίας, η απαγόρευση από µόνη της δεν θα επιτύχει την απαραίτητη αλλαγή στάσεων, νοοτροπιών και πρακτικών. Απαιτείται αύξηση της συνειδητοποίησης σχετικά µε το δικαίωµα του παιδιού στην προστασία και σχετικά µε τη νοµοθεσία που αντικατοπτρίζει αυτό το δικαίωµα. Σύµφωνα µε το άρθρο 42 της Σύµβασης, τα συµβαλλόµενα κράτη αναλαµβάνουν να καταστήσουν ευρύτερα γνωστές σε ενήλικες και ανήλικους οµοίως τις αρχές και τις διατάξεις της Σύµβασης µέσω κατάλληλων και ενεργών µέσων. 46. Επιπλέον, τα συµβαλλόµενα κράτη πρέπει να διασφαλίσουν ότι θετικές, µη βίαιες σχέσεις και εκπαίδευση προάγονται διαρκώς από τους γονείς, τους κηδεµόνες, τους δασκάλους και όλους τους άλλους που εργάζονται µε παιδιά και οικογένειες. Η Επιτροπή τονίζει ότι η Σύµβαση απαιτεί την εξάλειψη όχι µόνο της σωµατικής τιµωρίας αλλά όλων των µορφών σκληρής και εξευτελιστικής τιµωρίας των παιδιών. Η Σύµβαση δεν καθορίζει µε λεπτοµέρεια πως θα συνδεθούν ή θα συµβουλεύσουν οι γονείς τα παιδιά τους. Όµως η Σύµβαση παρέχει ένα πλαίσιο αρχών για να προσανατολίζονται οι σχέσεις τόσο στο εσωτερικό της οικογένειας όσο και ανάµεσα σε δασκάλους, κηδεµόνες και άλλους µε τα παιδιά. Οι αναπτυξιακές ανάγκες των

14 14 παιδιών πρέπει να τυγχάνουν σεβασµού. Τα παιδιά µαθαίνουν από τις πράξεις των ενηλίκων, όχι µόνον από τα λόγια τους. Όταν οι ενήλικες µε τους οποίους είναι πιο κοντά το παιδί χρησιµοποιούν βία και ταπείνωση στη σχέση τους µε το παιδί, επιδεικνύουν έλλειψη σεβασµού για τα ανθρώπινα δικαιώµατα και δίνουν ένα ισχυρό και επικίνδυνο µάθηµα ότι αυτοί αποτελούν νόµιµους τρόπους µε τους οποίους µπορεί κανείς να αναζητήσει επίλυση της διαφοράς ή αλλαγή κάποιας συµπεριφοράς. 47. Η Σύµβαση επιβεβαιώνει το καθεστώς του παιδιού ως άτοµο και υποκείµενο ανθρωπίνων δικαιωµάτων. Το παιδί δεν είναι κτήµα των γονέων του, ούτε του κράτους, ούτε απλώς το αντικείµενο των ανησυχιών µας. Με αυτό το πνεύµα, το άρθρο 5 απαιτεί οι γονείς (ή, όπου ισχύει, µέλη της διευρυµένης οικογένειας ή η κοινότητα) να παρέχουν στο παιδί τις κατάλληλες συµβουλές και προσανατολισµό µε τρόπο συνεπή ως προς την ανάπτυξη των ικανοτήτων του, για την άσκηση εκ µέρους του παιδιού των δικαιωµάτων που αναγνωρίζει η Σύµβαση. Το άρθρο 18, που υπογραµµίζει την πρωταρχική ευθύνη των γονέων ή των νοµίµων κηδεµόνων, για την ανατροφή και την ανάπτυξη του παιδιού, δηλώνει ότι «βασική τους µέριµνα είναι το βέλτιστο συµφέρον του παιδιού». Σύµφωνα µε το άρθρο 12, απαιτείται από τα συµβαλλόµενα κράτη να διασφαλίζουν στα παιδιά το δικαίωµα να εκφράζουν τις γνώµες τους ελεύθερα «για όλα τα θέµατα που αφορούν το παιδί», και να αποδίδεται στη γνώµη του παιδιού η κατάλληλη βαρύτητα ανάλογα µε την ηλικία και την ωριµότητά του. Έτσι τονίζεται η ανάγκη για τρόπους ανατροφής, φροντίδας και διδασκαλίας που σέβονται τα δικαιώµατα συµµετοχής του παιδιού. Στο Γενικό Σχόλιο Αρ. 1 µε θέµα «Οι Στόχοι της Εκπαίδευσης», η Επιτροπή τόνισε τη σηµασία µιας µορφής αναπτυξιακής εκπαίδευσης «που έχει επίκεντρο το παιδί, είναι φιλική προς το παιδί και ενδυναµώνει το παιδί» Η Επιτροπή επισηµαίνει ότι υπάρχουν πολλά παραδείγµατα υλικών και προγραµµάτων που προάγουν τις θετικές, µη βίαιες µορφές ανατροφής και εκπαίδευσης, που απευθύνονται στους γονείς, άλλους κηδεµόνες και δασκάλους και έχουν αναπτυχθεί από κυβερνήσεις, γραφεία των Ηνωµένων Εθνών, ΜΚΟ και άλλους φορείς 17. Το υλικό αυτό µπορεί να προσαρµοσθεί καταλλήλως προκειµένου να χρησιµοποιηθεί σε διαφορετικές καταστάσεις και κράτη. Τα µέσα µαζικής ενηµέρωσης µπορούν να παίξουν σηµαντικότατο ρόλο στην αύξηση της συνειδητοποίησης και στην εκπαίδευση του κοινού. Η αµφισβήτηση της παραδοσιακής εξάρτησης από τη σωµατική τιµωρία και άλλες σκληρές ή εξευτελιστικές µορφές πειθαρχίας απαιτεί δράση. Η προαγωγή των µη βίαιων µορφών ανατροφής και εκπαίδευσης θα πρέπει να οικοδοµηθεί σε όλα τα σηµεία επαφής ανάµεσα στο κράτος και τους γονείς και τα παιδιά, στα σηµεία παροχής υπηρεσιών υγείας, κοινωνικής πρόνοιας και εκπαίδευσης, συµπεριλαµβανοµένων των φορέων που απευθύνονται στη νηπιακή ηλικία, τους βρεφονηπιακούς σταθµούς και τα σχολεία. Θα πρέπει επίσης να ενσωµατωθεί στην αρχική και εσωτερική εκπαίδευση των δασκάλων και όσων εργάζονται µε παιδιά στο σύστηµα παροχής φροντίδας και στο δικαστικό σύστηµα. 16 Βλ. υποσηµείωση Η Επιτροπή συστήνει ως ένα παράδειγµα το βιβλίο της UNESCO µε τίτλο Eliminating corporal punishment: The way forward to constructive child discipline, UNESCO publishing, Παρίσι Το βιβλίο αυτό παρέχει µια δέσµη αρχών για εποικοδοµητική πειθαρχία που πηγάζουν από τη Σύµβαση και περιέχει επίσης παραποµπές στο ίντερνετ για υλικά και προγράµµατα που είναι διαθέσιµα σε ολόκληρο τον κόσµο.

15 Η Επιτροπή προτείνει ότι τα συµβαλλόµενα κράτη ενδεχοµένως να επιθυµούν να αναζητήσουν τεχνική βοήθεια από, µεταξύ άλλων, την UNICEF και την UNESCO σχετικά µε την αύξηση της συνειδητοποίησης, την εκπαίδευση και την επιµόρφωση του κοινού προκειµένου να προαχθούν οι µη βίαιες στάσεις και νοοτροπίες. 4. Παρακολούθηση και αξιολόγηση 50. Η Επιτροπή, στο Γενικό Σχόλιο Αρ. 5 µε θέµα «Γενικά Μέτρα για την Εφαρµογή της Σύµβασης για τα ικαιώµατα του Παιδιού», τονίζει την ανάγκη για συστηµατική παρακολούθηση εκ µέρους των συµβαλλοµένων κρατών της πραγµάτωσης των δικαιωµάτων του παιδιού µέσω της ανάπτυξης των κατάλληλων δεικτών και τη συγκέντρωση επαρκών και αξιόπιστων δεδοµένων Έτσι, τα συµβαλλόµενα κράτη θα είναι σε θέση να παρακολουθούν την πρόοδο που σηµειώνουν προς την εξάλειψη της σωµατικής τιµωρίας και άλλων σκληρών ή εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας και µε τον τρόπο αυτό να πραγµατώσουν το δικαίωµα του παιδιού στην προστασία. Η έρευνα που χρησιµοποιεί συνεντεύξεις µε παιδιά, τους γονείς τους και τους άλλους κηδεµόνες τους, µε απόρρητο το περιεχόµενό τους και µε τις κατάλληλες ηθικές εγγυήσεις, είναι απαραίτητη για την ακριβή εκτίµηση της εξάπλωσης αυτών των µορφών βίας στο εσωτερικό των οικογενειών και τις προσεγγίσεις έναντι αυτών. Η Επιτροπή παροτρύνει όλα τα συµβαλλόµενα κράτη να διεξάγουν ή να αναθέσουν τέτοιες έρευνες, µε όσο πιο αντιπροσωπευτικές οµάδες του πληθυσµού, προκειµένου να παρέχουν βασικές πληροφορίες και µετά σε τακτά χρονικά διαστήµατα προκειµένου να µετράται η σηµειούµενη πρόοδος. Τα αποτελέσµατα αυτής της έρευνας είναι δυνατόν να αποτελέσουν σηµαντικό οδηγό για την ανάπτυξη παγκόσµιων και στοχευµένων εκστρατειών αύξησης της συνειδητοποίησης και προγραµµάτων εκπαίδευσης για τους επαγγελµατίες που εργάζονται µε ή για παιδιά. 52. Η Επιτροπή υπογραµµίζει επίσης στο Γενικό Σχόλιο Αρ.5 τη σηµασία της ανεξάρτητης παρακολούθησης της εφαρµογής από κοινοβουλευτικές επιτροπές για παράδειγµα, ΜΚΟ, πανεπιστηµιακούς φορείς, επαγγελµατικές ενώσεις, οµάδες νέων και ανεξάρτητους φορείς ανθρωπίνων δικαιωµάτων (βλ. επίσης το Γενικό Σχόλιο Αρ.2 της Επιτροπής µε θέµα «Ο Ρόλος των Ανεξάρτητων Εθνικών Θεσµών Ανθρωπίνων ικαιωµάτων στην Προστασία και Προαγωγή των ικαιωµάτων του Παιδιού» 19 ). Όλοι αυτοί οι φορείς θα µπορούσαν να παίξουν σηµαντικό ρόλο στην παρακολούθηση της πραγµάτωσης του δικαιώµατος του παιδιού στην προστασία από κάθε σωµατική τιµωρία και άλλη σκληρή ή εξευτελιστική µορφή τιµωρίας. VI. Απαραίτητα στοιχεία για τις αναφορές σύµφωνα µε τη Σύµβαση 53. Η Επιτροπή αναµένει από τα συµβαλλόµενα κράτη να συµπεριλαµβάνουν στις σύµφωνα µε τη Σύµβαση περιοδικές εκθέσεις τους πληροφορίες για τα µέτρα που έχουν ληφθεί για την απαγόρευση και την πρόληψη κάθε σωµατικής τιµωρίας ή άλλων σκληρών ή εξευτελιστικών µορφών τιµωρίας στην οικογένεια και σε άλλα περιβάλλοντα, συµπεριλαµβανοµένων των δραστηριοτήτων αύξησης της 18 Committee on the Rights of the Child, General Comment No.5, General Measures of Implementation for the Convention on the Rights of the Child, Committee on the Rights of the Child, General Comment No.2 µε θέµα The role of independent national human rights institutions in the protection and promotion of the rights of the child, 2002.

16 συνειδητοποίησης και προαγωγής θετικών, µη βίαιων σχέσεων. Αναµένει, επίσης, να περιλαµβάνουν στις εκθέσεις τους αυτές και την εκτίµηση του συµβαλλόµενου κράτους για την πρόοδο που έχει σηµειώσει προς την επίτευξη του απόλυτου σεβασµού του δικαιώµατος του παιδιού στην προστασία από κάθε µορφής βία. Η Επιτροπή, επίσης, προτρέπει τους φορείς των Ηνωµένων Εθνών, τους εθνικούς φορείς ανθρωπίνων δικαιωµάτων, τους ΜΚΟ και άλλους αρµόδιους φορείς να της παρέχουν σχετικές πληροφορίες για το νοµικό καθεστώς και τη διάδοση της σωµατικής τιµωρίας και την πρόοδο προς την εξάλειψή της. 16

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1. Ταυτότητα, Παιδική Ηλικία, Ελευθερία Έκφρασης. Άρθρο 1 : Ορισμός του Παιδιού Άρθρο 7 : Όνομα και εθνικότητα Άρθρο 8 : Κατοχύρωση

Διαβάστε περισσότερα

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια

Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα. του Παιδιού. με απλά λόγια Η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού με απλά λόγια Όλα τα παιδιά έχουν δικαιώματα που προβλέπονται από νόμους και διεθνείς συμβάσεις. Το σημαντικότερο κείμενο για τα δικαιώματα των παιδιών,

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά

H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά Ερωτήσεις και απαντήσεις ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΜΙΑ ΕΥΡΩΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΑΖΙ ΜΕ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ H εξάλειψη της σωματικής τιμωρίας στα παιδιά Ερωτήσεις και απαντήσεις Χτίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA

Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Κώδικας Συμπεριφοράς της εταιρίας SCA Η SCA δεσμεύεται για τη δημιουργία αξιών για τους υπαλλήλους, τους πελάτες, τους καταναλωτές, τους μετόχους καθώς και για τους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1948 ΠΡΟΟΙΜΙΟ Επειδή η αναγνώριση της αξιοπρέπειας, που είναι σύμφυτη σε όλα τα μέλη της ανθρώπινης οικογένειας, καθώς και των ίσων και αναπαλλοτρίωτων

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση (2005)5 της Επιτροπής Υπουργών στα κράτη µέλη Τα δικαιώµατα των παιδιών που ζουν σε ιδρύµατα παιδικής προστασίας

Σύσταση (2005)5 της Επιτροπής Υπουργών στα κράτη µέλη Τα δικαιώµατα των παιδιών που ζουν σε ιδρύµατα παιδικής προστασίας ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠHΣ Σύσταση (2005)5 της Επιτροπής Υπουργών στα κράτη µέλη Τα δικαιώµατα των παιδιών που ζουν σε ιδρύµατα παιδικής προστασίας ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠHΣ Σύσταση (2005)5 της Επιτροπής Υπουργών στα κράτη

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων

Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Χάρτα αυτοδέσμευσης κοινωνικής ευθύνης και λογοδοσίας μη κυβερνητικών οργανώσεων Ποιοι είμαστε Οι διεθνείς μη κυβερνητικές οργανώσεις που προσυπογράφουμε τον Καταστατικό Χάρτη Αυτοδέσμευσης Κοινωνικής

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας συµπεριφοράς και δεοντολογίας για τον κλάδο της ιδιωτικής ασφάλειας I. Γιατί ο κλάδος χρειάζεται έναν κώδικα συµπεριφοράς και δεοντολογίας; Ο τοµέας της ιδιωτικής ασφάλειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΚΑΙ ΙΣΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ Ανακοίνωση προς τα Μέλη Θέµα: Πρόγραµµα της ελληνικής προεδρίας - Πρώτο εξάµηνο 2003 Επισυνάπτεται το πρόγραµµα δραστηριοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Τι σηµαίνει πρόσφυγας και ποια τα δικαιώµατα του Γ Γυµνασίου Γ Λυκείου

Τι σηµαίνει πρόσφυγας και ποια τα δικαιώµατα του Γ Γυµνασίου Γ Λυκείου Σχέδιο Μαθήµατος Τι σηµαίνει πρόσφυγας και ποια τα δικαιώµατα του Γ Γυµνασίου Γ Λυκείου Σκοπιµότητα Πρόσφυγας δεν είναι απλώς κάθε ξένος που ζητά να µείνει στη χώρα µας, αλλά ένας από τους πιο ευάλωτους,

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ιατρική Ένωση

Παγκόσμια Ιατρική Ένωση Δράση: «Κατάρτιση δημοσίων λειτουργών (ιατρικών λειτουργών, ψυχολόγων κτλ) για διαπίστωση βασανιστηρίων και ανίχνευση ειδικών αναγκών σε θύματα βασανιστηρίων» Εκπαιδευτής: Dr. Thomas Wenzel Medical University

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ)

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 1 ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ 3. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση No. R (2002) 5 της Επιτροπής των Υπουργών προς τα κράτη µέλη για την προστασία των γυναικών κατά της βίας 1

Σύσταση No. R (2002) 5 της Επιτροπής των Υπουργών προς τα κράτη µέλη για την προστασία των γυναικών κατά της βίας 1 Σύσταση No. R (2002) 5 της Επιτροπής των Υπουργών προς τα κράτη µέλη για την προστασία των γυναικών κατά της βίας 1 (Υιοθετήθηκε από την Επιτροπή των Υπουργών στις 30 Απριλίου 2002 στην 794 η συνάντηση

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις

Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις «Βία κατά των γυναικών: Ένα πρόβλημα, πολλές όψεις» Συνέδριο ΓΓΙΦ - ΥΠΕΣ Αθήνα 25/11/2014 Βία κατά των γυναικών: Ένα διαχρονικό πρόβλημα, πολλές όψεις Θεοδώρα Κατσιβαρδάκου Προϊστάμενη Διεύθυνσης Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου 2013 «Connect with Respect!»

Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου 2013 «Connect with Respect!» «Connect with Respect!» Τα Δικαιώματα του παιδιού και οι προτάσεις της UNICEF για την προστασία τους μέσα και δια μέσου των εικονικών κόσμων Ηλίας Λυμπέρης Γενικός Διευθυντής Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΘΥΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΗ CENTRE FOR EUROPEAN CONSTITUTIONAL LAW THEMISTOKLES AND DIMITRIS TSATSOS FOUNDATION Victims Protection eu Protecting Victims Rights in the EU: The theory and practice of diversity of treatment during the

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Δικαιώματα των Θυμάτων Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Η εμπορία ανθρώπων παραβιάζει τα δικαιώματα και επηρεάζει τις ζωές αμέτρητων ανθρώπων τόσο στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά δικαιώµατα που ισχύουν για µετανάστες σε αντικανονική κατάσταση

Βασικά δικαιώµατα που ισχύουν για µετανάστες σε αντικανονική κατάσταση Βασικά δικαιώµατα που ισχύουν για µετανάστες σε αντικανονική κατάσταση Έγγραφο θέσης της Κάριτας Ευρώπης (ΚΕ) για τα δικαιώµατα των µεταναστών σε αντικανονική κατάσταση Εισαγωγή Η Κάριτας Ευρώπης (ΚΕ)

Διαβάστε περισσότερα

γ) «Φυλακισμένος» είναι καθένας που στερείται την προσωπική του ελευθερία λόγω καταδίκης

γ) «Φυλακισμένος» είναι καθένας που στερείται την προσωπική του ελευθερία λόγω καταδίκης Κώδικας Αρχών για την Προστασία όλων των Ατόμων που στερούνται την προσωπική τους ελευθερία με οιαδήποτε μορφή κράτησης ή φυλάκιση 1 Υιοθετήθηκε με την από 9.12.1988 υπ' αριθμ. 43/173 Απόφαση της Γενικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: υνατότητα διαφήµισης διδασκαλίας κατ οίκον Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Ειδικός Επιστήµονας: Ευάγγελος Θωµόπουλος Αθήνα, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

ΣχολικήΔιαμεσολάβηση. Πως λειτουργεί ο θεσμός σήμερα σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας

ΣχολικήΔιαμεσολάβηση. Πως λειτουργεί ο θεσμός σήμερα σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας ΣχολικήΔιαμεσολάβηση Πως λειτουργεί ο θεσμός σήμερα σε σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της Ελλάδας Ο Συνήγορος του Πολίτη, στο πλαίσιο της αποστολής του ως Συνήγορος του Παιδιού, προσκάλεσε σχολεία

Διαβάστε περισσότερα

Σηµαντικά σηµεία της τεκµηρίωσης και αξιολόγησης των προγραµµάτων εργασίας µε άντρες δράστες ενδοοικογενειακής βίας

Σηµαντικά σηµεία της τεκµηρίωσης και αξιολόγησης των προγραµµάτων εργασίας µε άντρες δράστες ενδοοικογενειακής βίας WWP Work with Perpetrators of Domestic Violence in Europe Daphne II Project 2006-2008 1 Σηµαντικά σηµεία της τεκµηρίωσης και αξιολόγησης των προγραµµάτων εργασίας µε άντρες δράστες ενδοοικογενειακής βίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ. Εικοστή Ένατη σύνοδος

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ. Εικοστή Ένατη σύνοδος CRC/C/15/Add.170 ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙ ΙΟΥ Εικοστή Ένατη σύνοδος ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΠΟΥ ΥΠΟΒΛΗΘΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 44 ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ Καταληκτικές Παρατηρήσεις της Επιτροπής

Διαβάστε περισσότερα

Ποια δικαιώματα προκηρύσσονται στην Οικουμενική Διακήρυξη

Ποια δικαιώματα προκηρύσσονται στην Οικουμενική Διακήρυξη Σελίδα 1 Ενεργοί Δεσμοί (links) Τοποθετήστε τον κέρσορα σε οποιαδήποτε λέξη των δικαιωμάτων (με γαλάζιο χρώμα) που προκηρύσσονται και πιέστε το πλήκτρο του ποντικιού. Αμέσως θα μεταβείτε στο πλήρες κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες

Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες 1 Προαιρετικό Πρωτόκολλο στη Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες Η Σύμβαση και το Πρωτόκολλο υιοθετήθηκαν στις 13.12.2006 κατά την 61η σύνοδο

Διαβάστε περισσότερα

Η Γενική Συνδιάσκεψη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας,

Η Γενική Συνδιάσκεψη της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας, Διεθνής Σύμβαση Εργασίας Νο. 182 για την απαγόρευση των χειρότερων μορφών εργασίας των παιδιών και την άμεση δράση με σκοπό την εξάλειψή τους [όπως κυρώθηκε με το Ν. 2918/2001 «Κύρωση της Διεθνούς Σύμβασης

Διαβάστε περισσότερα

ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη

ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού σε σχέση με την ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη Υιοθετήθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ και άνοιξε για υπογραφή, κύρωση και

Διαβάστε περισσότερα

ένα σύμφωνο για την εξάλειψη

ένα σύμφωνο για την εξάλειψη Πόλεις και περιφέρειες: ένα σύμφωνο για την εξάλειψη της σεξουαλικής βίας κατά των παιδιών Υπολογίζεται ότι ένα στα πέντε παιδιά στην Ευρώπη είναι θύμα κάποιας μορφής σεξουαλικής βίας. Δεδομένης της έκτασης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, LL.M., Υπ. Δ.Ν. ΕΝΟΤΗΤΑ : «ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ-ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ» - 1 - Οι δημόσιοι υπάλληλοι περαιτέρω οφείλουν να

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα

στο σχέδιο νόµου «Εφαρµογή της αρχής της ίσης µεταχείρισης

στο σχέδιο νόµου «Εφαρµογή της αρχής της ίσης µεταχείρισης ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ στο σχέδιο νόµου «Εφαρµογή της αρχής της ίσης µεταχείρισης ανδρών και γυναικών κατά την άσκηση αυτοτελούς επαγγελµατικής δραστηριότητας - Εναρµόνιση της νοµοθεσίας µε την Οδηγία 2010/41/ΕΕ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ. Στο σ/ν «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις»

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ. Στο σ/ν «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις» ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ - ΠΡΟΣΘΗΚΗ Στο σ/ν «Μεταρρυθµίσεις ποινικών διατάξεων, κατάργηση των καταστηµάτων κράτησης Γ τύπου και άλλες διατάξεις» Θέµα: Τροποποίηση άρθρου 200 Α Κώδικα Ποινικής ικονοµίας Α. Αιτιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ - ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Κατηγοριοποίηση της θεματικής των Άρθρων της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού (1) : 1. Ταυτότητα, Παιδική Ηλικία, Ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Ο διαγωνισμός της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης προϋποθέτει, ως γνωστόν, συνδυασμό συνδυαστικής γνώσης της εξεταστέας ύλης και θεμάτων πολιτικής και οικονομικής επικαιρότητας. Tα Πανεπιστημιακά Φροντιστήρια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ

ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ ΟΡΟΙ ΧΡΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΥ ΤΟΠΟΥ 1. Εισαγωγή 1.1. Η λειτουργία του παρόντος διαδικτυακού τόπου www.transparency.gr υποστηρίζεται από το σωματείο «Διεθνής Διαφάνεια Ελλάς» (στο εξής: ο «Φορέας») με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Πόλεις και περιφέρειες: ένα σύμφωνο για να σταματήσει η σεξουαλική βία κατά των παιδιών

Πόλεις και περιφέρειες: ένα σύμφωνο για να σταματήσει η σεξουαλική βία κατά των παιδιών Πόλεις και περιφέρειες: ένα σύμφωνο για να σταματήσει η σεξουαλική βία κατά των παιδιών Μια συμβολή του συνεδρίου των τοπικών και περιφερειακών αρχών στην εκστρατεία του Συμβουλίου της Ευρώπης "Ένα στα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΠΡΟΟΙΜΙΟ. Τα Κράτη µέλη του Συµβουλίου της Ευρώπης συµβαλλόµενα µέχρι τούδε,

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΠΡΟΟΙΜΙΟ. Τα Κράτη µέλη του Συµβουλίου της Ευρώπης συµβαλλόµενα µέχρι τούδε, ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΠΡΟΟΙΜΙΟ Τα Κράτη µέλη του Συµβουλίου της Ευρώπης συµβαλλόµενα µέχρι τούδε, Θεωρώντας ότι ο στόχος του Συµβουλίου της Ευρώπης είναι η επίτευξη µεγαλύτερης ενότητας ανάµεσα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ Greek version ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ 7η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΙΑΣΚΕΨΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΤΑ Μ.Μ.Ε. (ΚΙΕΒΟ, 10-11/3/05) ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΑΚΗΡΥΞΗ 1. Οι Υπουργοί των κρατών που συµµετέχουν στην 7η

Διαβάστε περισσότερα

Μετάβαση από το Σχολείο στην Εργασία-Βασικές Αρχές και Προτάσεις για τους Υπεύθυνους του Πολιτικού Σχεδιασµού

Μετάβαση από το Σχολείο στην Εργασία-Βασικές Αρχές και Προτάσεις για τους Υπεύθυνους του Πολιτικού Σχεδιασµού Μετάβαση από το Σχολείο στην Εργασία-Βασικές Αρχές και Προτάσεις για τους Υπεύθυνους του Πολιτικού Σχεδιασµού Στο τέλος του 1999, ο Ευρωπαϊκός Οργανισµός ξεκίνησε ένα σηµαντικό πρόγραµµα έρευνας στο θέµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Διδάσκων: Γ. Χαραλαμπίδης,

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΕΡΙ ΡΥΘΜΙΣΕΩΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2002. ιάταγµα δυνάµει του άρθρου 19

Ο ΠΕΡΙ ΡΥΘΜΙΣΕΩΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2002. ιάταγµα δυνάµει του άρθρου 19 Κ Π 544/2003 Ο ΠΕΡΙ ΡΥΘΜΙΣΕΩΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2002 ιάταγµα δυνάµει του άρθρου 19 Ο Επίτροπος Ρυθµίσεως Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδροµείων, ασκώντας τις εξουσίες που του

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού σε σχέση με την ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη

Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού σε σχέση με την ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού σε σχέση με την ανάμειξη των παιδιών σε ένοπλη σύρραξη Προαιρετικό Πρωτόκολλο στη Σύμβαση

Διαβάστε περισσότερα

28/5/2010 Αριθµ. Πρωτ.: ***/2009 Ειδ. Επιστήµονας : Μ. Μπλιάτη

28/5/2010 Αριθµ. Πρωτ.: ***/2009 Ειδ. Επιστήµονας : Μ. Μπλιάτη 28/5/2010 Αριθµ. Πρωτ.: ***/2009 Ειδ. Επιστήµονας : Μ. Μπλιάτη Κύριο Μιχάλη Κοντογιάννη Ειδικό Γραµµατέα Πρωτοβάθµιας και ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης Υπουργείο Παιδείας, ια Βίου Μάθησης και Θρησκευµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αριθµός 5(ΙΙΙ) του 2000

Αριθµός 5(ΙΙΙ) του 2000 Ο περί της Σύµβασης περί των ικαιωµάτων του Παιδιού (Κυρωτικός) (Τροποποιητικός) Νόµος του 2000, εκδίδεται µε δηµοσίευση στην Επίσηµη Εφηµερίδα της Κυπριακής ηµοκρατίας σύµφωνα µε το Άρθρο 52 του Συντάγµατος.

Διαβάστε περισσότερα

14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης

14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης 14o Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών το οποίο τροποποιεί το σύστημα ελέγχου της Σύμβασης Υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης στο Στρασβούργο

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών

Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών Κώδικας Δεοντολογίας για τις υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας μέσω κινητών τηλεφώνων και την προστασία των ανήλικων χρηστών Ο παρόν Κώδικας θεσπίζεται μεταξύ των Εταιρειών Παροχής Υπηρεσιών Κινητής Τηλεφωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Για τη Διεθνή Ημέρα Κατά της Κακοποίησης των Ηλικιωμένων (15 Ιουνίου)

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Για τη Διεθνή Ημέρα Κατά της Κακοποίησης των Ηλικιωμένων (15 Ιουνίου) ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 15-07-2012 Για τη Διεθνή Ημέρα Κατά της Κακοποίησης των Ηλικιωμένων (15 Ιουνίου) Κατά τα τελευταία χρόνια, το θέμα της κακοποίησης και αμέλειας κατά της ευάλωτης ομάδας των ηλικιωμένων

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

H άσκηση και η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στο διαδίκτυο: ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού

H άσκηση και η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στο διαδίκτυο: ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού H άσκηση και η προστασία των δικαιωµάτων του παιδιού στο διαδίκτυο: ο ρόλος του Συνηγόρου του Παιδιού Γιώργος Μόσχος Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη για τα ικαιώµατα του Παιδιού Το διαδίκτυο είναι ένα σύγχρονο

Διαβάστε περισσότερα

Χαιρετισμός της ΓΓΙΦ, Φωτεινής Κούβελα

Χαιρετισμός της ΓΓΙΦ, Φωτεινής Κούβελα Χαιρετισμός της ΓΓΙΦ, Φωτεινής Κούβελα Ημερίδα για το Παρατηρητήριο «Οργάνωση υπηρεσιών για την ενσωμάτωση, παρακολούθηση και αξιολόγηση των πολιτικών ισότητας σε όλο το εύρος της δημόσιας δράσης» Κύριες

Διαβάστε περισσότερα

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Οι όροι «εκφοβισµός» (bullying) και «θυµατοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΣΤΗ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΣΤΗ ΨΥΧΟΔΡΑΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΨΥΚΑΠ) Μιχαλακολούλου 173 115 27 ΑΘΗΝΑ Τηλ.: 2106462797 Δικτυακός Τόπος: http://www.psychodrama.gr Ηλεκτρονική Διεύθυνση: kostas.letsios@psychodrama.gr

Διαβάστε περισσότερα

Νο 71 (XLIV) Διεθνής Προστασία *

Νο 71 (XLIV) Διεθνής Προστασία * Νο 71 (XLIV) Διεθνής Προστασία * Η Εκτελεστική Επιτροπή, α) Υπογραμμίζει με ανησυχία τις διαστάσεις και την πολυπλοκότητα του σύγχρονου προσφυγικού προβλήματος, του πιθανού κινδύνου εμφάνισης νέων προσφυγικών

Διαβάστε περισσότερα

Σύµβαση του Συµβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέµηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας

Σύµβαση του Συµβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέµηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας Συμβούλιο της Ευρώπης, Σειρά Συνθηκών Αριθ. 210 Σύµβαση του Συµβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέµηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας Κωνσταντινούπολη, 11.V.2011

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2004 2009 Επιτροπή Εσωτερικής Αγοράς και Προστασίας των Καταναλωτών 2008/2173(INI) 26.1.2009 ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ 1-14 Σχέδιο έκθεσης Toine Manders (PE416.256v01-00) σχετικά με την προστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΠΟΙΝΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ 4322/2015

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΠΟΙΝΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ 4322/2015 ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΒΕΡΟΙΑΣ Βέροια 05 Μαΐου 2015 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΚΩΔΙΚΑ ΠΟΙΝΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ 4322/2015 *************************** Τροποποιήσεις στον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 2009 ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΤΟ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ

ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 2009 ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΝΕΧΟΥΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΤΟ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ 2009 ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ 2009 ΑΡΧΗ 1: Οι επιχειρήσεις οφείλουν να υποστηρίζουν και να σέβονται την προστασία των διεθνώς διακηρυγμένων ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Επιδιώκουμε συστηματικά την αποτελεσματική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ. 5.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ. 5.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΩΝ ΝΑΡΚΩΤΙΚΩΝ 5.1 Εισαγωγή Στην ενότητα αυτήν θα παρουσιάσουµε µία αναλυτική περιγραφή της γνώµης των Ευρωπαίων πολιτών σχετικά µε τα ναρκωτικά. Καθώς είναι γνωστό, στις µέρες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Γ.Σ.Ε.Ε. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ υπ αριθµ Αθήνα 4/1/2011 ΠΡΟΣ Τα Εργατικά Κέντρα και Οµοσπονδίες ύναµης Γ.Σ.Ε.Ε. Θέµα: Συλλογικές διαπραγµατεύσεις & Συλλογικές Συµβάσεις Εργασίας. 10 κρίσιµα σηµεία. Συνάδελφοι, Στις

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Α) Το νοµοθετικό έργο ΟΙ ΑΡΜΟ ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ Η παλαιότερη ιστορικά, αλλά και σηµαντικότερη αρµοδιότητα της Βουλής είναι η νοµοθετική, δηλαδή η θέσπιση γενικών και απρόσωπων κανόνων δικαίου. Τη νοµοθετική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Α. Γενικό μέρος

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Α. Γενικό μέρος 1 ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ ΡΑΤΣΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΞΕΝΟΦΟΒΙΑΣ» Α. Γενικό μέρος 1. - Αποτελεί σταθερή επιλογή της Ελληνικής δημοκρατικής Πολιτείας η ουσιαστική προώθηση της ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΤΙΜΩΡΙΑ - ΠΑΙ ΙΑ

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΤΙΜΩΡΙΑ - ΠΑΙ ΙΑ 1 ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΩΜΑΤΙΚΗ ΤΙΜΩΡΙΑ - ΠΑΙ ΙΑ Είµαστε µαθητές από την Γ τάξη του ******************************** και, στο σχολείο µας, συνεργαζόµαστε συνεχώς µε το Συνήγορο του Παιδιού. Όταν ο κ. Μόσχος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ημερομηνία διεξαγωγής της έρευνας Ημερομηνία παραλαβής της αναφοράς/ εισαγγελικής εντολής από τον κοινωνικό λειτουργό Στοιχεία κοινωνικής υπηρεσίας -διεύθυνση, τηλέφωνο, fax, email Κοινωνικός Λειτουργός-

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ)

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) Άρθρο 1. Γενικές Αρχές 1.1 Ο Κώδικας Δεοντολογίας Εσωτερικός Κανονισμός (εφεξής Κώδικας Δεοντολογίας) περιέχει τις

Διαβάστε περισσότερα

E.E., Παρ. I, Αρ. 2659, 13.12.91

E.E., Παρ. I, Αρ. 2659, 13.12.91 E.E., Παρ. I, Αρ. 2659, 13.12.91 2005 Ν. 222/91 Ο περί Στεγών για Ηλικιωμένους και Αναπήρους Νόμος του 1991 εκδίδεται με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας σύμφωνα με το Άρθρο

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 16-05-2014. Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/1236-2/16-05-2014 Α Π Ο Φ Α Σ Η 55/2014

Αθήνα, 16-05-2014. Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/1236-2/16-05-2014 Α Π Ο Φ Α Σ Η 55/2014 Αθήνα, 16-05-2014 ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αριθ. Πρωτ.: Γ/ΕΞ/1236-2/16-05-2014 Α Π Ο Φ Α Σ Η 55/2014 (Τµήµα) Η Αρχή Προστασίας εδοµένων Προσωπικού Χαρακτήρα συνεδρίασε σε σύνθεση Τµήµατος

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας

Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Πολιτική Προστασίας των Προσωπικών Δεδομένων και Ασφαλείας Η προστασία και ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων και των πληροφοριών υγείας είναι πρωταρχικής σημασίας για την εταιρεία Outcome Sciences, Inc.

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ : «WHISTLEBLOWERS: ΗΡΩΕΣ Η ΠΡΟΔΟΤΕΣ;» ΔΙΕΘΝΗΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΕΛΛΑΣ

ΗΜΕΡΙΔΑ : «WHISTLEBLOWERS: ΗΡΩΕΣ Η ΠΡΟΔΟΤΕΣ;» ΔΙΕΘΝΗΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΕΛΛΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ : «WHISTLEBLOWERS: ΗΡΩΕΣ Η ΠΡΟΔΟΤΕΣ;» ΔΙΕΘΝΗΣ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΕΛΛΑΣ ΟΜΙΛΙΑ Γ. ΣΟΥΡΛΑ Σας ευχαριστώ για την τιμή που μου κάνατε να με καλέσετε για να μιλήσω για ένα θέμα που άπτεται της διαφθοράς. Η εκδήλωση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 6 η : ΤΟ ΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι ΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002

Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ Αθήνα, 25/06/2002 ΑΠ: 1143Α Ταχ. /νση: ΟΜΗΡΟΥ 8 105 64 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 33.52.604-605 FAX: 33.52.617 Α Π Ο Φ Α Σ Η ΑΡ. 77Α / 2002 Η Αρχή Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4. Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.2000 Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Χειριστής: Γιώργος Καµίνης

Διαβάστε περισσότερα

«Συνέντευξη στην εφηµερίδα Γονείς εν ράσει (Εφηµερίδα Συλλόγου Γονέων & Κηδεµόνων του 7ου ηµοτικού Σχολείου Ιλίου)» Μάρτιος 2007

«Συνέντευξη στην εφηµερίδα Γονείς εν ράσει (Εφηµερίδα Συλλόγου Γονέων & Κηδεµόνων του 7ου ηµοτικού Σχολείου Ιλίου)» Μάρτιος 2007 ΝΙΚΟΣ ΖΕΝΕΤΟΣ «Συνέντευξη στην εφηµερίδα Γονείς εν ράσει (Εφηµερίδα Συλλόγου Γονέων & Κηδεµόνων του 7ου ηµοτικού Σχολείου Ιλίου)» Μάρτιος 2007 1. Ποιο θεωρείτε ότι είναι το πιο σηµαντικό πρόβληµα του ήµου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΚΙΝ ΥΝΕΥΣΗ, ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΟ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις

ΙΑΚΙΝ ΥΝΕΥΣΗ, ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΟ. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις ΙΑΚΙΝ ΥΝΕΥΣΗ, ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΣΤΟ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΟ ΝΕΦΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 1. Ασφάλεια, δικαιώµατα, και νοµικές υποχρεώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Η υγιεινή και ασφάλεια, μετρήσιμος στόχος βελτίωσης της απόδοσης και μέτρο επιτυχίας στο νοσοκομείο

Η υγιεινή και ασφάλεια, μετρήσιμος στόχος βελτίωσης της απόδοσης και μέτρο επιτυχίας στο νοσοκομείο ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΤΑΞΗΣ - EDITORIAL Η υγιεινή και ασφάλεια, μετρήσιμος στόχος βελτίωσης της απόδοσης και μέτρο επιτυχίας στο νοσοκομείο Ο όρος υγεία και ασφάλεια στην εργασία αφορά τις συνθήκες και τους παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα Επαγγελματικής Συμπεριφοράς και Δεοντολογίας για Τρίτα Μέρη

Πρότυπα Επαγγελματικής Συμπεριφοράς και Δεοντολογίας για Τρίτα Μέρη Όλες οι επιχειρηματικές δραστηριότητες στη Bristol-Myers Squibb (BMS) στηρίζονται ακλόνητα στα θεμέλια της ακεραιότητας και συμμόρφωσής μας με όλους τους ισχύοντες νόμους, κανονισμούς, κατευθυντήριες οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα

- Η διάταξη του άρθρου 3 της Σύμβασης 74. - Η απόφαση του Δικαστηρίου της 18 ης Δεκεμβρίου 1996, Λοϊζίδου κατά Τουρκίας 31 - Ανάλυση:

- Η διάταξη του άρθρου 3 της Σύμβασης 74. - Η απόφαση του Δικαστηρίου της 18 ης Δεκεμβρίου 1996, Λοϊζίδου κατά Τουρκίας 31 - Ανάλυση: ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ: Γιώργου Παπαδημητρίου, Καθηγητού του συνταγματικού δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών 5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 9 Κεφάλαιο Πρώτο Η ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΣΕΒΑΣΜΟΥ ΤΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

II. ΚΑΝΟΝΕΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ

II. ΚΑΝΟΝΕΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδα Άρθρο 3 ΠΡΟΛΟΓΟΣ I. ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ 4 1 Φυσικά πρόσωπα 4 2 Χρόνος ισχύος II. ΚΑΝΟΝΕΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ 5 3 Γενικοί κανόνες 5 4 Επιλεξιμότητα και απόρριψη 6 5 Συγκρούση συμφερόντων 6 6

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή 01. 1. Κατευθυντήριε αρχέ 02. 2. Εµπλεκόµενοι τοµεί 03

Εισαγωγή 01. 1. Κατευθυντήριε αρχέ 02. 2. Εµπλεκόµενοι τοµεί 03 ASSICURAZIONI GENERALI S.p.A. Κώδικα εοντολογία του Οµίλου Generali ΕΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΜΙΛΑΝΟ, 12 ΜΑΪΟΥ 2010 Κώδικα εοντολογία του Οµίλου Generali Εισαγωγή 01 1. Κατευθυντήριε αρχέ

Διαβάστε περισσότερα

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία.

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Α. Ξεκαλάκη Παιδίατρος Δ/νση Κοινωνικής και Αναπτυξιακής Παιδιατρικής Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού Προαγωγή της υγείας Αρχικός ορισμός: Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΟ

ΑΡΧΗ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΣΧΕΔΙΟ «Κοινή Πράξη της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (Α.Π.Δ.Π.Χ.) και της Αρχής Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών (Α.Δ.Α.Ε.) ως προς τις υποχρεώσεις των παρόχων για την προστασία

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων και Ευθυνών των Εθελοντών Συμμετέχω Διαμορφώνω Συμμετέχω Έχω ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Ερωτήσεις και Απαντήσεις

Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Ερωτήσεις και Απαντήσεις Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου Ερωτήσεις και Απαντήσεις Ερωτήσεις και Απαντήσεις ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑЇΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ; Τις ανωτέρω ερωτήσεις και απαντήσεις επιμελήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ 60ή ΣΥΝΟ Ο ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ

ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ 60ή ΣΥΝΟ Ο ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ 60ή ΣΥΝΟ Ο ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗΣ ΤΩΝ ΗΝΩΜΕΝΩΝ ΕΘΝΩΝ Εισαγωγή 1. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι βαθύτατα προσηλωµένη στο θεσµό των Ηνωµένων Εθνών, στην υπεράσπιση

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την:

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: Μάθε για τη σύμβαση. Γνώρισε τα δικαιώματά σου. Το βιβλιαράκι που κρατάς στα χέρια σου περιέχει 54 άρθρα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Περιβαλλοντική ρβ Ευθύνη και

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Περιβαλλοντική ρβ Ευθύνη και Περιβαλλοντική ρβ Ευθύνη και Ασφαλιστική Αγορά Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας 30 Ιουνίου 2010 / Αθήνα Μαρία Φαράντου Νομικός Σύμβουλος Ε.Α.Ε.Ε. Ε Ε Οδηγία 2004/35/ΕΚ & Π.Δ. 148/2009 ΕΝΩΣΗ «Σκοπός»: η προστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ. ΥΠΟ ΕΙΞΗ Αριθµ. 1/14.10.2014

ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ. ΥΠΟ ΕΙΞΗ Αριθµ. 1/14.10.2014 ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑ ΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ ΥΠΟ ΕΙΞΗ Αριθµ. 1/14.10.2014 Σήµερα ηµέρα Τρίτη 14 Οκτωβρίου 2014 και ώρα 11:00 το Εθνικό Συµβούλιο Ραδιοτηλεόρασης συνήλθε σε συνεδρίαση, στην οποία παρέστησαν ο Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Λέμε ΟΧΙ στις διακρίσεις στο σχολείο

Λέμε ΟΧΙ στις διακρίσεις στο σχολείο πρόγραμμα Ίρις καταπολεμώντας τα στερεότυπα και τις διακρίσεις: Δράσεις για τη συμμετοχή, την ένταξη και την εκπαίδευση Λέμε ΟΧΙ στις διακρίσεις στο σχολείο Όλοι έχουν δικαιώματα Είμαστε όλοι μοναδικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ

ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ ΙΑΤΡΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΑΛΛΗΝΗΣ Υπουργείο Υγείας- Διοίκηση 1 ης ΥΠΕ Αττικής Γενικό Νοσοκομείο Αττικής ΣΙΣΜΑΝΟΓΛΕΙΟ- ΑΜΑΛΙΑ ΦΛΕΜΙΝΓΚ Ν.Π.Δ.Δ. Μπαρδάνη Ειρήνη, Ψυχίατρος Παιδιών και Εφήβων, Σ. Δ/ντρια Μαυραντώνη

Διαβάστε περισσότερα

Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας Κύπρου/Cyprus Third Age Observatory

Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας Κύπρου/Cyprus Third Age Observatory Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας Κύπρου/Cyprus Third Age Observatory Άρθρο 1 ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ Η επωνυµία του Ιδρύµατος είναι: «Παρατηρητήριο Τρίτης Ηλικίας Κύπρου/Cyprus Third Age Observatory» Η έδρα του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΟΥ IMPROVE 1

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΟΥ IMPROVE 1 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΟΥ IMPROVE 1 1 Εισαγωγή Το IMPROVE Improving Validation of Not-Formal Learning in European Career Guidance Practitioners 510640-LLP-1-2010-1-IT-GRUNDTVIG-GMP

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΥΨΗΛΟΥ ΕΠΙΠΕΔΟΥ ΜΑΖΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ Βρυξελλες, 12-13 ιουνιου 2008 Slovensko predsedstvo EU 2008 Slovenian Presidency

Διαβάστε περισσότερα

διεθνής αμνηστία Ελλάδα Κριτική του Σχεδίου Νόμου «Για την Αντιμετώπιση της Ενδοοικογενειακής Βίας»

διεθνής αμνηστία Ελλάδα Κριτική του Σχεδίου Νόμου «Για την Αντιμετώπιση της Ενδοοικογενειακής Βίας» Δημόσιο έγγραφο Φεβρουάριος 2006 διεθνής αμνηστία Ελλάδα Κριτική του Σχεδίου Νόμου «Για την Αντιμετώπιση της Ενδοοικογενειακής Βίας» Εισαγωγή Η Διεθνής Αμνηστία βασίζει τη δράση της εναντίον της βίας κατά

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα