ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΚΟΙ ΠΥΡΕΤΟΙ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΑΠΟ ΧΑΝΤΑΪΟΥΣ. Γεώργιος Μιλτιάδου, MD. Μωυσής Ελισάφ, MD, FRSH, Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΚΟΙ ΠΥΡΕΤΟΙ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΑΠΟ ΧΑΝΤΑΪΟΥΣ. Γεώργιος Μιλτιάδου, MD. Μωυσής Ελισάφ, MD, FRSH, Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας"

Transcript

1 ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΚΟΙ ΠΥΡΕΤΟΙ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΟΝΤΑΙ ΣΕ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΑΠΟ ΧΑΝΤΑΪΟΥΣ Γεώργιος Μιλτιάδου, MD Μωυσής Ελισάφ, MD, FRSH, Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας Τοµέας Παθολογίας, Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Υπεύθυνος για την αλληλογραφία: Μωυσής Ελισάφ, MD, FRSH Αναπληρωτής Καθηγητής Παθολογίας Τοµέας Παθολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστηµίου Ιωαννίνων Ιωάννινα Ελλάδα Τηλ Fax:

2 Περιεχόµενα 1. Εισαγωγή 2. Παθογένεια και κλινική εικόνα αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική προσβολή επιδηµικής νεφροπάθειας 3. ιάγνωση και Θεραπεία 4. Επιδηµιολογικές απόψεις και τρόποι µετάδοσης στην Ευρώπη 5. Συµπεράσµατα 6. Βιβλιογραφία 7. Πίνακες

3 Εισαγωγή Οι χανταϊοί είναι οι αιτιολογικοί παράγοντες του αιµορραγικού πυρετού µε ταυτόχρονη συµµετοχή του νεφρού (hemorrhagic fever with renal syndrome- HFRS) και του αναπνευστικού συνδρόµου από χανταϊούς (Hantavirus pulmonary syndrome- HPS), συνδέονται ορολογικά µε την οικογένεια των ιών Bunyaviridae και έχουν παγκόσµια κατανοµή. Τα αρθρόποδα δεν είναι οι ενδιάµεσοι ξενιστές αυτών των ιών. Πράγµατι, σε αντίθεση µε άλλους ιούς της πιο πάνω οικογένειας οι φυσικοί ξενιστές αυτών των ιών είναι µικρά θηλαστικά. Οι ιοί βρίσκονται στο σάλιο, καθώς και στα ούρα και στα κόπρανα µολυσµένων τρωκτικών. Η µόλυνση των ανθρώπων είναι δυνατή µε την εισπνοή αποξηραµένων εκκριµάτων, µε ενοφθαλµισµό στον επιπεφυκότα ή σε σηµεία λύσης του δέρµατος ή και µετά από δάγκωµα µολυσµένου τρωκτικού. Οι λοιµώξεις από τους χανταϊούς δεν είναι πρόσφατες Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1950 περίπου 3000 στρατιώτες των ενωµένων εθνών που ήταν σε αποστολή στην Κορέα παρουσίασαν αιµορραγικό πυρετό εξαιτίας λοίµωξης από ένα τέτοιο ιό. Ο ενδιάµεσος ξενιστής ήταν το τρωκτικό Apodemus agrarius. Ο αιτιολογικός παράγοντας αποµονώθηκε για πρώτη φορά το 1977 από το συγκεκριµένο τρωκτικό και ονοµάστηκε ιός Ηantaan. Έκτοτε περισσότεροι από 20 χανταϊοί έχουν αποµονωθεί από διάφορα τρωκτικά και έχουν χαρακτηριστεί ορολογικά ή γενετικά στην Ασία, Ευρώπη και Αµερική. Σήµερα, σε παγκόσµια κλίµακα ο επιπολασµός της νόσου ξεπερνά τις περιπτώσεις ετησίως. Η πλειονότητα των περιστατικών αφορά τον αιµορραγικό πυρετό µε νεφρική προσβολή (HFRS) στη ανατολική Ευρώπη, καθώς και στην κεντρική και ανατολική Ασία. Κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας αποδείχθηκε ότι οι χανταϊοί είναι ευρέως διαδεδοµένοι στην Ευρώπη, όπου έχουν αποµονωθεί τουλάχιστον δύο διαφορετικά

4 στελέχη που προκαλούν νόσο (οι ιοί Puumala και Dobrava). Στη βορειοδυτική Ελλάδα η λοίµωξη µε χανταϊούς δεν είναι άγνωστη. Σε ορισµένες ενδηµικές περιοχές παρατηρείται αυξηµένη επίπτωση αντισωµάτων κατά του ιού. Το 1985 περιγράφηκε επιδηµία της νόσου στην περιοχή της Ηπείρου όταν οκτώ περιστατικά αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική προσβολή νοσηλεύθηκαν στο νοσοκοµείο των Ιωαννίνων. Ο υπεύθυνος αιτιολογικός παράγοντας ήταν στέλεχος του ιού Hantaan. Σήµερα στη Γερµανία η λοίµωξη από χανταϊούς είναι η πιο συχνή ενδηµική νόσος που µεταδίδεται από τρωκτικά και η επίπτωσή της είναι µεγαλύτερη σε σύγκριση µε την τουλαραιµία, τη λεµφοκυτταρική χοριοµηνιγγίτιδα και τη λεπτοσπείρωση. Επιπλέον, στην κεντρική Ευρώπη πιστεύεται ότι οι χανταϊοί αποτελούν το πιο συχνό αίτιο νεφρικής ανεπάρκειας λοιµώδους αιτιολογίας. Παθογένεια και κλινική εικόνα αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική προσβολή και επιδηµικής νεφροπάθειας Ο παθοφυσιολογικός µηχανισµός της λοίµωξης από τους χανταϊούς χαρακτηρίζεται από δυσλειτουργία του αγγειακού ενδοθηλίου. Το αντιγόνο του ιού ανιχνεύεται στα ενδοθηλιακά κύτταρα των τριχοειδών αγγείων πολλών οργάνων και διαδραµατίζει σηµαντικό ρόλο στις ανοσοπαθολογικές διεργασίες. Τα κύρια παθολογικά χαρακτηριστικά του αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική προσβολή είναι η αγγειοδιαστολή, η αυξηµένη διαπερατότητα των αγγείων και οι αιµορραγίες. Οι αιµορραγίες οφείλονται τόσο στην αγγειακή δυσλειτουργία, όσο και στη µείωση του αριθµού και στη διαταραχή της λειτουργίας των αιµοπεταλίων. Παρατηρούνται εκτεταµένα οιδήµατα και αιµορραγίες που αφορούν τη περιτοναϊκή κοιλότητα, τον οπισθοπεριτοναϊκό χώρο, την υπεζωκοτική κοιλότητα, το περικάρδιο, το νεφρικό παρέγχυµα, τους πνεύµονες, τον εντερικό σωλήνα και το κεντρικό νευρικό σύστηµα.

5 Η διάρκεια της νόσου είναι συνήθως σύντοµη και εάν ο άρρωστος επιζήσει στην πλειονότητα των περιπτώσεων η ίαση είναι πλήρης. Ο χρόνος επώασης είναι 2-3 εβδοµάδες (4 έως 42 ηµέρες). Ο ασθενής εµφανίζει συχνά ένα ευρύ φάσµα µη ειδικών συµπτωµάτων (Πίνακας 1). Έτσι εάν η πορεία της νόσου είναι ήπια, η διάγνωση της είναι δύσκολη. Σε αντίθεση µε τους χανταϊούς που απαντώνται στη Αµερική και προκαλούν το αναπνευστικό σύνδροµο (HPS), στην Ευρώπη οι χανταϊοί προσβάλλουν κυρίως τους νεφρούς και όχι τους πνεύµονες. Σε σπάνιες όµως περιπτώσεις η λοίµωξη µε τους ιούς Puumala µπορεί να συνοδεύεται από πλευριτική συµµετοχή. Το εύρηµα αυτό δείχνει ότι είναι πιθανό και στην Ευρώπη να παρατηρηθεί σύνδροµο οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας σε ασθενείς µε λοίµωξη από χανταϊούς. H θνητότητα των σοβαρότερων µορφών του αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική συµµετοχή ξεπερνά το 10% και συχνότερα συσχετίζεται µε τον ιό Ηantaan που αποµονώθηκε στην Ασία και τον ιό Dobrava που αποµονώθηκε στην Ευρώπη. Οι κλινικές εκδηλώσεις της νόσου µπορεί χρονολογικά να διακριθούν σε 5 φάσεις: 1. Η εµπύρετη φάση διάρκειας 3 έως 7 ηµερών, κατά τη διάρκεια της οποίας παρατηρείται κεφαλαλγία, αδιαθεσία, λεµφαδενοπάθεια, επιπεφυκίτιδα, ερυθρότητα προσώπου, µυαλγίες, οσφυαλγία και πόνος στη κοιλιακή χώρα που συνοδεύεται από εµέτους και διάρροιες. Με το τέλος αυτής της φάσης εµφανίζεται πρωτεϊνουρία. 2. Η υποτασική φάση διάρκειας µερικών ωρών έως και 2 ηµερών, κατά τη διάρκεια της οποίας εµφανίζονται αιµορραγίες (πετεχειώδες εξάνθηµα στον κορµό, στα άκρα και στην υπερώα). Στις πιο βαριές περιπτώσεις είναι δυνατό να παρατηρηθεί θανατηφόρος καταπληξία.

6 3. Η ολιγουρική φάση διάρκειας 3-7 ηµερών, κατά τη διάρκεια της οποίας παρατηρούνται ναυτία, έµετοι και οξεία νεφρική ανεπάρκεια. Η υπέρταση είναι συχνή και οφείλεται στη συνυπάρχουσα υπερογκαιµία. Περίπου το 50% των θανάτων παρατηρούνται κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης. 4. Η πολυουρική φάση (ή φάση διούρησης) διάρκειας ηµερών ή εβδοµάδων. Η εµφάνιση πολυουρίας υποδηλώνει καλή πρόγνωση. Κατά τη διάρκεια αυτής της φάσης παρατηρούνται ηλεκτρολυτικές διαταραχές, συστολή του εξωκυττάριου όγκου και δευτερογενείς λοιµώξεις. 5. Η φάση ανάρρωσης διάρκειας 2-3 µηνών. Στις περισσότερες περιπτώσεις παρατηρείται πλήρης αποκατάσταση της νεφρικής λειτουργίας. Ωστόσο, σε ορισµένες περιπτώσεις έχει περιγραφεί µόνιµη διαταραχή της νεφρικής λειτουργίας. Πράγµατι, σε σηµαντικό ποσοστό ασθενών που νοσηλεύθηκαν στα νοσοκοµεία των Ιωαννίνων εξαιτίας αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική συµµετοχή διαπιστώθηκε κάποιου βαθµού διαταραχή της νεφρικής λειτουργίας σε έλεγχο που πραγµατοποιήθηκε µέσα στα επόµενα πέντε χρόνια από την νόσηση τους. Υποκλινική διαταραχή της οξινοποίησης των ούρων παρατηρήθηκε στο 25% των ασθενών, ενώ η δοκιµασία συµπύκνωσης των ούρων ήταν παθολογική στο 17% των ασθενών. Αξίζει να σηµειωθεί ότι η χρόνια νεφρική δυσλειτουργία δεν συσχετιζόταν µε το βαθµό της έκπτωσης της νεφρικής λειτουργίας κατά την διάρκεια της οξείας φάσης της νόσου. Σε ορισµένους ασθενείς µε ήπια νόσο δεν παρατηρείται η υποτασική και η ολιγουρική φάση. Πρέπει να αναφερθεί ότι σε ορισµένες ενδηµικές περιοχές της Γερµανίας παρατηρήθηκε αυξηµένη επίπτωση αντισωµάτων σε ασθενείς που υποβάλλονταν σε αιµοκάθαρση σε σύγκριση µε τον υγιή πληθυσµό. Επιπρόσθετα, στη βορειοδυτική Ελλάδα η επίπτωση αντισωµάτων ήταν αυξηµένη σε ασθενείς που

7 υποβάλλονταν σε αιµοκάθαρση (13.2%) σε σύγκριση µε φυσιολογικά άτοµα που κατοικούν στις ενδηµικές περιοχές (4%). Μία σχετικά ήπια µορφή του αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική προσβολή παρατηρείται στη βόρεια και δυτική Ευρώπη και συσχετίζεται µε τον ιό Puumala. Οι ασθενείς πολύ σπάνια εµφανίζουν αιµορραγίες. Η θνητότητα είναι <2%.Τη νόσο πρέπει να την υποπτευθεί ο γιατρός εάν πληρούνται τα παρακάτω 4 κριτήρια: οξεία έναρξη των συµπτωµάτων, πυρετός >38 0 C, οσφυαλγία και/ή κεφαλαλγία και/ή κοιλιακό άλγος και τέλος πρωτεϊνουρία και/ή αιµατουρία µε πολυουρία (όγκος ούρων >2000ml/ηµέρα) και αύξηση της κρεατινίνης του ορού. Η συχνή ανεύρεση αντισωµάτων κατά του ιού Ηantaan σε ενδηµικές περιοχές θέτει το ερώτηµα ύπαρξης ήπιων ή και ασυµπτωµατικών λοιµώξεων. Πράγµατι, έλεγχος σε άτοµα του στενού περιβάλλοντος ενός ασθενή που νοσηλεύθηκε σε νοσοκοµείο των Ιωαννίνων αποκάλυψε ότι τρία άτοµα είχαν αυξηµένο τίτλο ειδικών αντισωµάτων τάξεως IgM κατά στελέχους του ιού Ηantaan, εύρηµα ενδεικτικό πρόσφατης λοίµωξης από τον ιό. Τα δύο από αυτά τα άτοµα ανέφεραν ιστορικό χαµηλού πυρετού (µέχρι 38 0 C), φαρυγγίτιδας και ήπιων κοιλιακών αλγών µε ναυτία και εµέτους, ενώ το τρίτο άτοµο δεν ανέφερε συµπτώµατα. Τα εν λόγω συµπτώµατα εύκολα αποδίδονται σε ήπια ιογενή γριππώδη συνδροµή. Τα δεδοµένα αυτά ενισχύουν τη άποψη ότι υπάρχουν ήπιες ή υποκλινικές λοιµώξεις από χανταϊούς. ιάγνωση και Θεραπεία Επειδή δεν υπάρχουν παθογνωµονικά συµπτώµατα η επιβεβαίωση της κλινικής διάγνωσης γίνεται µε ειδικό εργαστηριακό έλεγχο. Οι άµεσοι διαγνωστικοί µέθοδοι περιλαµβάνουν την καλιέργεια του ιού ή την ανίχνευση του ιού µε την αλυσιδωτή αντίδραση πολυµεράσης (PCR). Οι έµεσοι µέθοδοι περιλαµβάνουν τη ανίχνευση του

8 αντιγόνου ή του ειδικού αντισώµατος στον ορό. Στην καθηµέρα κλινική πράξη χρησιµοποιούνται η µέθοδος ανοσοφθορισµού (IFAs), καθώς και η ανοσοενζυµική µέθοδος (ELISA capture test) για τον προσδιορισµό ειδικών IgM και/ή IgG αντισωµάτων, αντίστοιχα. Συνήθως παρατηρείται µία έντονη αντίδραση του ανοσολογικού συστήµατος και έτσι ένας υψηλός τίτλος ειδικών IgM αντισωµάτων παρατηρείται µεταξύ 8 ης και 25 ης ηµέρας από την έναρξη των συµπτωµάτων. Στο 60% περίπου των περιπτώσεων το ειδικό αντίσωµα τάξεως IgG ανιχνεύεται µετά την 14 η ηµέρα της νόσου. Οι χανταϊοί εµφανίζουν διασταυρούµενες ανοσολογικές αντιδράσεις και µπορούν να διακριθούν ορολογικά σε δύο µεγάλες υποοµάδες: την οµάδα που προσοµοιάζει µε τον ιό Ηantaan (HTN- like) και την οµάδα που προσοµοιάζει µε το ιόν Puumala (PUU-like). Σύµφωνα µε τις συστάσεις της παγκόσµιας οργάνωσης υγείας, ορολογικός έλεγχος πρέπει να γίνεται και για τους δύο τύπους ιών. ιασταυρούµενες ανοσολογικές αντιδράσεις παρατηρούνται µεταξύ του ιού Ηantaan και των ιών Dobrava και Seoul, καθώς και µεταξύ του ιού Puumala και των ιών Tula και New World Sin Nombre, αντίστοιχα. Από τον υπόλοιπο εργαστηριακό έλεγχο παρατηρείται αύξηση του αιµατοκρίτη λόγω αιµοσυπύκνωσης, λευκοκυττάρωση και θροµβοπενία. Επίσης παρατηρείται αύξηση της κρεατινίνης του ορού, µικροσκοπική αιµατουρία και πρωτεϊνουρία (Πίνακας 2). Ο ακτινολογικός έλεγχος των πνευµόνων και της κοιλίας µπορεί να βοηθήσει σηµαντικά στην έγκαιρη διάγνωση της νόσου. Το πρωϊµότερο ακτινολογικό εύρηµα είναι η µειωµένη έκπτυξη των πνευµόνων, η οποία χαρακτηρίζεται από την µη σκιαγράφηση του κάτω χείλους της έκτης πλευράς. Το ακτινολογικό αυτό εύρηµα µπορεί να µην συνδιάζεται µε ακροαστικά ευρήµατα στην κλινική εξέταση και

9 επιµένει κατά τη διάρκεια της νόσου. Άλλα ευρήµατα στην απλή ακτινογραφία θώρακα είναι η ύπαρξη διάµεσου οιδήµατος, η υποτµηµατική ατελεκτασία και η ύπαρξη πλευριτικού υγρού. Στην απλή ακτινογραφία κοιλίας παρατηρείται συχνά εξάλειψη της παρυφής των ψοϊτών µυών, καθώς και εξαφάνιση ή αύξηση του περιγράµµατος των νεφρών. Η ιστολογική εικόνα του νεφρικού ιστού σε νεκροτοµικό υλικό είναι χαρακτηριστική της αιµορραγικής διάµεσης νεφρίτιδας. Επιπρόσθετα, η βιοψία νεφρού σε ασθενείς µε κάποιου βαθµού έκπτωση της νεφρικής λειτουργίας µετά από λοίµωξη από τους χανταϊούς έδειξε διάµεση ίνωση και ατροφία των σωληναρίων, όπως και περιοχές µε σκληρυντικές αλλοιώσεις των σπειραµάτων. Η έγκαιρη διάγνωση έχει µεγάλη σηµασία για τη σωστή αντιµετώπιση των ασθενών. Οι ασθενείς µε αιµορραγίες και νεφρική προσβολή αντιµετωπίζονται συµπτωµατικά. Τα κριτήρια εφαρµογής εξωνεφρικής κάθαρσης (αιµοκάθαρσης ή περιτοναϊκής κάθαρσης) είναι: βαριά υπερκαλιαιµία ( Κ + ορού >6,5 mmol/l), οξύ πνευµονικό οίδηµα και βαριά µεταβολική οξέωση µε ολιγουρία. Η Ριµπαβιρίνη αποτελεί το ειδικό φάρµακο. Η χορήγηση της στα πρώτα στάδια της νόσου φαίνεται να έχει τεράστια σηµασία. Σήµερα, δεν υπάρχουν διαθέσιµα εµβόλια. Ωστόσο, ενθαρρυντικά είναι τα αποτελέσµατα ερευνών που έγιναν πρόσφατα για την ανακάλυψη ειδικού εµβολίου κατά των χανταϊών. Επιδηµιολογικές απόψεις και τρόποι µετάδοσης στην Ευρώπη Ενώ οι χανταϊοί έχουν παγκόσµια κατανοµή, ακόµη δεν είναι γνωστά τα διάφορα στελέχη του ιού και η γεωγραφική τους κατανοµή. Επιπλέον, µερικά στελέχη όπως ο ιός Tula (στη κεντρική Ευρώπη) και ο ιός Prospect Hill (στη βόρεια Αµερική) δεν έχουν ακόµα συνδεθεί µε νόσο στον άνθρωπο.

10 Η επίπτωση της λοίµωξης από τους χανταϊούς µπορεί να φτάσει τις 200 περιπτώσεις ανά άτοµα σε ενδηµικές περιοχές. ιάφορες καταστάσεις, όπως η περιβαλλοντική καταστροφή, οι κακές υγειονοµικές συνθήκες και ο χρονικός κύκλος των τρωκτικών (rodent population cycles) συσχετίζονται µε αυξηµένη έκθεση του πληθυσµού στους ιούς. Αυτές οι καταστάσεις προκάλεσαν επιδηµία στη Βαλκανική, όπου ο αριθµός των 7 επιβεβαιωµένων περιστατικών ( µεταξύ του Ιανουαρίου και Οκτωβρίου) στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη κατά τη διάρκεια του 1994 αυξήθηκε σε 347 περιπτώσεις το Στη βορειοδυτική Ελλάδα το έτος 1983( περίοδο Ιουλίου- Αυγούστου) παρατηρήθηκαν οκτώ περιστατικά αιµορραγικού πυρετού µε νεφρική συµµετοχή, ενώ µέχρι το 1990 διαγνώστηκαν άλλα 24 περιστατικά. Έκτοτε αναφέρονται σποραδικά κρούσµατα της νόσου. Τα περιστατικά νοσηλεύθηκαν τους καλοκαιρινούς µήνες στα νοσοκοµεία των Ιωαννίνων. Ο ενδιάµεσος ξενιστής ήταν ο Apodemus flavicollis και ο υπεύθυνος ιός ήταν στέλεχος που προσοµοιάζει µε τον ιό Hantaan. Όλοι οι ασθενείς ήταν ξυλοκόποι ή γεωργοί και κτηνοτρόφοι και ζούσαν σε ορεινές περιοχές. Στη Γερµανία η επίπτωση αντισωµάτων κατά του ιού κυµαίνεται από το 1% έως το 2% και φτάνει το 3% του συνολικού πληθυσµού σε ορισµένες ενδηµικές περιοχές. Αξίζει επίσης να αναφερθεί ότι σε ορισµένες ενδηµικές περιοχές της βορειοδυτικής Ελλάδας η επίπτωση αντισωµάτων κατά του ιού βρέθηκε πολύ αυξηµένη (4%). Στο Βέλγιο, η επίπτωση αντισωµάτων στους αιµοδότες ήταν της τάξεως του 16%, ενώ στο Ηνωµένο Βασίλειο η επίπτωση αντισωµάτων στους αγρότες και κτηνοτρόφους ήταν 21,5%. Η επίπτωση λοίµωξης από τον ιό φαίνεται ότι είναι µικρότερη στη δυτική Ευρώπη και µεγαλύτερη στη βόρεια, ανατολική και νοτιο-ανατολική Ευρώπη. Για παράδειγµα η επίπτωση ανεύρεσης αντισωµάτων ξεπερνούσε το 40% σε ορισµένες περιοχές της βόρειας Σουηδίας.

11 Η λοίµωξη µε τους χανταϊούς οφείλεται σε άµεση επαφή του ανθρώπου µε εκκρίµατα µολυσµένων τρωκτικών και έτσι άτοµα υψηλού κινδύνου είναι οι δασικοί εργάτες, οι κυνηγοί(θηράµατος ή τρωκτικών), οι στρατιώτες, οι εργαζόµενοι σε φάρµες αλόγων και οι ζωολόγοι. Η διαφορετική εποχιακή κατανοµή των επιδηµιών στη ευρώπη µπορεί να αποδοθεί στην γεωγραφική κατανοµή των διάφορων τρωκτικών. Έτσι, στη βόρεια Ευρώπη oi επιδηµίες παρατηρούνται στο τέλος του φθινοπώρου όταν τα τρωκτικά εισβάλλουν σε κατοικίες, ενώ στη νότια Ευρώπη παρατηρούνται κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, προφανώς λόγο της εξόδου των κατοίκων στην ύπαιθρο για τη συγκοµιδή της σοδειάς τους. Ανάλογα µε το συγκεκριµένο τρωκτικό που είναι ο ενδιάµεσος ξενιστής, µε τη συµπεριφορά του και µε το συγκεκριµένο τύπο του ιού υπάρχουν τρία µοντέλα µετάδοσης: 1. Μετάδοση σε δασώδεις περιοχές: ο ενδιάµεσος ξενιστής βρίσκεται σε δασώδεις περιοχές. Σπανίως παρασιτεί σε ανθρώπινες κατοικίες. Η µετάδοση στον άνθρωπο γίνεται συχνότερα µετά από παραµονή σε δάση (παράδειγµα ο ενδιάµεσος ξενιστής Clethrionomys glareolus και ο ιός Puumala στην κεντρική Ευρώπη), 2. Μετάδοση σε αγροτικές περιοχές: ο ενδιάµεσος ξενιστής βρίσκεται σε αγροτικές περιοχές. Η µετάδοση στον άνθρωπο γίνεται είτε µε επαφή στην ύπαιθρο, είτε µέσα ή γύρω από τις κατοικίες (παράδειγµα ο ενδιάµεσος ξενιστής Apodemus flavicollis και ο ιός Dobrava στη κεντρική και νοτιο-ανατολική Ευρώπη), 3. Μετάδοση σε αστικές περιοχές: ο ενδιάµεσος ξενιστής βρίσκεται σε αστικές περιοχές και συνηθέστερα εισέρχεται σε κατοικίες και διασπείρει τον αιτιολογικό παράγοντα µε µολυσµένα ούρα ή απεκκρίµατα στο περιβάλλον του ανθρώπου

12 (παράδειγµα ο ενδιάµεσος ξενιστής Rahus norvvegicus και ο ιός Seoul στη Ασία και πιθανώς στη Ευρώπη). Συµπεράσµατα Μία πιθανή λοίµωξη από χανταϊούς πρέπει να διερευνάται σε κάθε περιστατικό πυρετού αγνώστου αιτιολογίας όταν συνυπάρχει νεφρική προσβολή. Επίσης υπάρχει η πιθανότητα επέκτασης του συνδρόµου οξείας αναπνευστικής δυσχέρειας, εξαιτίας λοίµωξης µε χανταϊό, από την Αµερική στην Ευρώπη. Πρέπει να αναφερθεί ότι δεν υπάρχουν προγράµµατα επίβλεψης της επιδηµιολογίας, της επίπτωσης και της θνητότητας από αυτή τη λοίµωξη. Έτσι πρέπει να γίνουν µελέτες για τον εντοπισµό των ενδηµικών περιοχών, για την ανίχνευση των τρωκτικών που είναι ξενιστές και των χανταϊών σε διάφορες περιοχές, καθώς και για την ανίχνευση νέων στελεχών τα οποία είναι δυνητικά παθογόνα για τον άνθρωπο, καθώς και για τον τρόπο µετάδοσης. Τα αποτελέσµατα αυτών των µελετών θα βοηθήσουν στην καλύτερη πρόληψη και θεραπεία της νόσου. Βιβλιογραφία 1. Hjelle B, Jenison S, Goade D et al. Hantaviruses: clinical microbiologic, and epidemiologic aspects. Crit Rev Clin Lab Sci 1995; 32: Stuart LM, Rice PS, Lloyd G, Beale R. A soldier in respiratory distress. Lancet 1996; 347: Zoller L, Faulde M, Meisel H et al. Seroprevalence of hantavirus antibodies in Germany as determined by a new recombinant enzyme immunoassay. Eur J Clin Microbiol Infec Dis 1995; 14:

13 4. Scharninghausen JJ, Meyer H, Pfeffer M et al. Genetic evidence of Dobrava virus in Apodemus agrarius in Hungary. EID 1999; 5: Pilaski J, Feldmann H, Morzunou S et al. Genetic evidence of a new Puumala virus strain causing severe hemorrhagic fever with renal syndrome in Germany. J Infec Dis 1994; 179: Kanerva M, Mustonen J, Vaheri A. Pathogenesis of Puumala and other hantavirus infections. Rev Med Virol 1998; 8: Rollin PE, Ksiazek TG, Zaki SR et al. Hantavirus pulmonary syndrome in Germany. Lancet 1996; 347: Schreiber M, Laue T, Wolff C. Hantavirus pulmonary syndrome in Germany. Lancet 1996; 347: Cho Haewol, Howard CR. Antibody responses in humans to an inactivated hantavirus vaccine (Hantavax). Vaccine 1999; 17: Yanlong S, Xiaodon G, Xiao Cheng L et al. The investigation and analysis of endemic hemorrhagic fever in Minxian County, Gansu. End Dis Bull 1997; 12: WHO. Haemorrhagic fever with renal syndrome. WER 1996; 71: Vapalahti O, Plyusnin A, Henttonen H. Hantavirus antibodies in European mammaligists. Lancet 1995; 345: Moll van Charante AW, Groen J, Mulder PG et al. Occupational risks of zoonotic infections in Dutch forestry workers and muskrat hunters. Eur J Epidemiol 1998; 14: Michael F, Dirck S, Peter K, Jerrold S. Renal failure and hantavirus infection in Europe. Nephrol Dial Transplant 2000; 15:

14 15. Elisaf M, Siamopoulos K.C. Pulmonary involvement in HFRS patients in Greece. Chest 1995; 107: Siamopoulos K.C, Elisaf M, Antoniadis A, Moutsopoulos H.M. Hemorrhagic fever with renal syndrome in an endemic area of Greece. Am J Nephrol 1992; 12: Elisaf M, Antoniadis A, Siamopoulos K.C. Mild human infections of HFRS in northwestern Greece. J Vir Dis 1993; 1: Tsianos E, Dalekos G, Elisaf M, Zervou E, Siamopoulos K.C. High frequency of antibodies to Hantaan virus and hepatitis C virus in chronic haemodialysis patients Coincidence or cross-reaction? J Intern Med 1993; 234: Elisaf M, Siamopoulos K.C. Hemorrhagic fever with renal syndrome induced chronic renal dysfunction. Am J Nephrol 1999; 19: 709

15 Πίνακας 1: Κύρια κλινικά ευρήµατα στους ασθενείς που νοσηλεύθηκαν µε αιµορραγικό πυρετό και νεφρική προσβολή στα νοσοκοµεία των Ιωαννίνων (n=32). Συπτώµατα/Σηµεία Ασθενείς (%) Πυρετός 100 Πονοκέφαλος 50 Αδιαθεσία 78 Γαστρεντερικές διαταραχές 78 (ναυτία, έµετος, κοιλιακός πόνος) Πόνος στη οσφύ 50 Επιπεφυκίτιδα 59 (µε φωτοφοβία και πόνο στις κινήσεις των µατιών) Έξαψη 53 Λεµφαδενοπάθεια 47 (τραχηλική και µασχαλιαία) Υπόταση 44 Πετέχειες 50 (στον κορµό και τα άκρα) Σχετική βραδυκαρδία 9

16 Πίνακας 2: Κύρια εργαστηριακά ευρήµατα στους ασθενείς που νοσηλεύθηκαν µε αιµορραγικό πυρετό και νεφρική προσβολή στα νοσοκοµεία των Ιωαννίνων (n=32). Εξετάσεις Ασθενείς (%) Αιµατοκρίτης > 52% 50 Αιµοπετάλια < /µl 56 Λευκοκυττάρωση, Λευκά>10.000/µl 44 Κρεατινίνη ορού >1.5mg/L mgl/L mg/L mg/L mg/L 30 Μικροσκοπική αιµατουρία 100 Πρωτεϊνουρία (>0.3 g/l) 100 Παθολογική ακτινογραφία Θώρακα 88 Κοιλίας 100

17

Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review

Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review Shellfish-borne Viral Outbreaks: A Systematic Review Μπέλλου Μαρία, Βανταράκης Γεώργιος, Κόκκινος Πέτρος, Βανταράκης Απόστολος 1 Μονάδα Περιβαλλοντικής Μικροβιολογίας, Εργαστήριο Υγιεινής, Τμήμα Ιατρικής,

Διαβάστε περισσότερα

Νοσολογία_Νοσ. 1201 Παθήσεις των Αρθρώσεων και Οστών. C.D.A. Εβδ.9

Νοσολογία_Νοσ. 1201 Παθήσεις των Αρθρώσεων και Οστών. C.D.A. Εβδ.9 1.Γενικά περί Ρευµατικών Νοσηµάτων 2.Συστηµατικός Ερυθηµατώδης Λύκος ( Σ. Ε. Λ.) 3. Ρευµατοειδής Αρθρίτιδα 4. Οστεοαρθρίτιδα 5. Σκληρόδερµα, Προοδευτική Συστηµατική Σκλήρυνση 01/15 1.Γενικά περί Ρευµατικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΨΟΥΡΗ 4 412 22 ΛΑΡΙΣΑ ΤΗΛ. 2410 627142 FAX 2410 627143 E-MAIL:GEOTEE_L@OTENET.GR Λάρισα 30-04-2009 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Η ΝΕΑ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΧΟΙΡΩΝ Παγκόσμια ανησυχία

Διαβάστε περισσότερα

φροντιστήρια επίγνωση

φροντιστήρια επίγνωση ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΠΑ.Λ. 2013 ΜΑΘΗΜΑ: ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ Επιμέλεια θεμάτων: Εμμανουέλα Μαθιουδάκη, Βιολόγος ΘΕΜΑ Α Α1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν, γράφοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS)

ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) econteplusproject Organic.Edunet ΛΟΙΜΩΔΗΣ ΒΡΟΓΧΙΤΙΔΑ (INFECTIOUS BRONCHITIS) Δρ. Ευτυχία Ξυλούρη Φραγκιαδάκη Κτηνίατρος Υγιεινολόγος, Αναπλ. Καθηγήτρια Υγιεινής Αγρ. Ζώων, Τμήμα Επιστήμης Ζωικής Παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013

ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΤΥΦΟΕΙΔΗ ΠΥΡΕΤΟΥ/ΠΑΡΑΤΥΦΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΑ ΜΕ ΤΑΞΙΔΙ ΣΕ ΕΝΔΗΜΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ, ΕΛΛΑΔΑ, 2004-2013 Κ. Μέλλου, Θ. Σιδερόγλου, Μ. Ποταμίτη-Κόμη, Θ. Γεωργακοπούλου, Χ. Χατζηχριστοδούλου Γραφείο Τροφιμογενών

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΠΤΗΝΩΝ. Ιανουάριος 2006

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΠΤΗΝΩΝ. Ιανουάριος 2006 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΡΙΠΗ ΤΩΝ ΠΤΗΝΩΝ Ιανουάριος 2006 Τι είναι η γρίπη των πτηνών; Η γρίπη των πτηνών είναι µία µολυσµατική νόσος που προσβάλει τα

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΑ. Γ. Λ. Δαΐκος, M.D. Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Λαϊκό Νοσοκομείο. Δεκέμβριος 2014

ΠΝΕΥΜΟΝΙΑ. Γ. Λ. Δαΐκος, M.D. Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Λαϊκό Νοσοκομείο. Δεκέμβριος 2014 ΠΝΕΥΜΟΝΙΑ Γ. Λ. Δαΐκος, M.D. Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ, Λαϊκό Νοσοκομείο Δεκέμβριος 2014 Επιδημιολογία Η πνευμονία είναι η έκτη κατά σειρά αιτία θανάτου Επίπτωση: 500-1000 περιπτώσεις /100.000 Στη χώρα μας υπολογίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ. Ε. ΑΡΧΟΝΤΙΔΟΥ Προϊσταμένη Ν.Λ. Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞ/ΠΟΛΙΣ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ. Ε. ΑΡΧΟΝΤΙΔΟΥ Προϊσταμένη Ν.Λ. Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞ/ΠΟΛΙΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ Ε. ΑΡΧΟΝΤΙΔΟΥ Προϊσταμένη Ν.Λ. Π. Γ. Ν. ΑΛΕΞ/ΠΟΛΙΣ Α.. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΥ ΛΟΙΜΩΔΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Απομάκρυνση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΜΕ ΠΙΘΑΝΗ ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ MERS- ΚΟΡΟΝΑΪΟ (MERS-COV) Ιούνιος 2013

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΜΕ ΠΙΘΑΝΗ ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ MERS- ΚΟΡΟΝΑΪΟ (MERS-COV) Ιούνιος 2013 Σελίδα1 ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΩΝ ΜΕ ΠΙΘΑΝΗ ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ MERS- ΚΟΡΟΝΑΪΟ (MERS-COV) Ιούνιος 2013 Α. Εισαγωγή Στον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) έχουν αναφερθεί, έως τις 2 Ιουνίου 2013,

Διαβάστε περισσότερα

Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα Β. Συχνές Ερωτήσεις

Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα Β. Συχνές Ερωτήσεις Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα Β Συχνές Ερωτήσεις Tι είναι ηπατίτιδα; Το ήπαρ (συκώτι) είναι ένα ζωτικό όργανο που βρίσκεται στο δεξιό άνω τμήμα της κοιλιακής χώρας. Έχει πολλές λειτουργίες και διαδραματίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα C. Συχνές Ερωτήσεις

Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα C. Συχνές Ερωτήσεις Ιογενείς Ηπατίτιδες Ηπατίτιδα C Συχνές Ερωτήσεις Tι είναι ηπατίτιδα; Το ήπαρ (συκώτι) είναι ένα ζωτικό όργανο που βρίσκεται στο δεξιό άνω τμήμα της κοιλιακής χώρας. Έχει πολλές λειτουργίες και διαδραματίζει

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των. μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία

Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των. μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία της Δημόσιας Υγείας Α. Βανταράκης Εργαστήριο Υγιεινής, Ιατρική Σχολή,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΙΟΓΕΝΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΙΤΙΔΑ: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ιογενής γαστρεντερίτιδα; Η ιογενής γαστρεντερίτιδα είναι μια εντερική λοίμωξη που οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ C ΣΤΗ ΧΝΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ C ΣΤΗ ΧΝΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 E-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση των τύπων αντιρροπήσεων των διαταραχών της οξεοβασικής ισορροπίας

Χρήση των τύπων αντιρροπήσεων των διαταραχών της οξεοβασικής ισορροπίας Μικτές διαταραχές οξεοβασικής ισορροπίας Ερμηνεία δεδομένων αερίων αίματος Χρήση των τύπων αντιρροπήσεων των διαταραχών της οξεοβασικής ισορροπίας Κωνσταντίνος Π. Κατωπόδης Επίκουρος Καθηγητής Νεφρολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

Ebola. Ενημερωνόμαστε - προετοιμαζόμαστε- προσέχουμε

Ebola. Ενημερωνόμαστε - προετοιμαζόμαστε- προσέχουμε Ebola Ενημερωνόμαστε - προετοιμαζόμαστε- προσέχουμε Οκτώβριος 2014 Πρόλογος Μια από τις τελευταίες απειλές που γέμισε έντονη ανησυχία ολόκληρο τον πλανήτη είναι η εξάπλωση του ιού Έμπολα. Μια ανησυχία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2011 (01/01/2011 έως 31/12/2011)

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2011 (01/01/2011 έως 31/12/2011) ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ Ελονοσία στην Ελλάδα, περίοδος 2011 (01/01/2011 έως 31/12/2011) 1 Το καλοκαίρι

Διαβάστε περισσότερα

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου.

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. HIV & Ca τραχήλου μήτρας Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Πολλαπλοί παράγοντες μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της κακοήθειας σε ασθενείς με AIDS. Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Πληροφορίες : Καλύβα Φ Ταχ. Δ/νση : Αριστοτέλους 19 Ταχ. Κώδικας : 104 38 Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΧΟΛΕΡΑ (ICD-10 Α00): ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΝΟΣΗΜΑΤΟΣ 1. Λοιμογόνος παράγοντας H χολέρα είναι μια οξεία διαρροϊκή νόσος που οφείλεται στην προσβολή του εντέρου από την

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΦΑΣΗΣ ΙΙ 1 ος ΧΡΟΝΟΣ Χειμερινό Εξάμηνο 9 πμ-10πμ ΣΕΝΑΡΙΟ 1 σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 «Ιατρική Εξέταση» Ανατομική ορολογία (Ανατομία)

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ ΥΠΟΠΤΩΝ ΓΙΑ ΓΡΙΠΗ ΠΤΗΝΩΝ εκέµβριος 2005

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ ΥΠΟΠΤΩΝ ΓΙΑ ΓΡΙΠΗ ΠΤΗΝΩΝ εκέµβριος 2005 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ ΥΠΟΠΤΩΝ ΓΙΑ ΓΡΙΠΗ ΠΤΗΝΩΝ εκέµβριος 2005 Για ασθενείς που διερευνώνται για γρίπη των πτηνών, η έγκαιρη επιβεβαίωση µε εργαστηριακές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Oδηγίες για τη διαχείριση περιστατικών με πιθανή λοίμωξη από το MERS- κοροναϊό Απρίλιος 2014 Α. Εισαγωγή Το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) ενημερώνει για ένα εργαστηριακά επιβεβαιωμένο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑ Α: ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΟ Τι είναι η ηπατίτιδα Α; Η ηπατίτιδα Α είναι μια νόσος του ήπατος που προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α.

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους. Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ

Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους. Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Εφηβική ηλικία και σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα (STDs) Έναρξη σεξουαλικής ζωής Έλλειψη προφυλάξεων

Διαβάστε περισσότερα

Επιδηµιολογία νοσοκοµειακών λοιµώξεων

Επιδηµιολογία νοσοκοµειακών λοιµώξεων Επιδηµιολογία νοσοκοµειακών λοιµώξεων Η επιδηµιολογία των νοσοκοµειακών λοιµώξεων παρουσιάζει πολλές ιδιαιτερότητες σε σχέση µε αυτήν των λοιµωδών νοσηµάτων που εκδηλώνονται στην κοινότητα. Αφορά ένα ευρύ

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Συγκρίνατε την πρωτογενή µε τη δευτερογενή ανοσοβιολογική απόκριση και απεικονίστε αυτές στο ίδιο διάγραµµα αξόνων. Πρωτογενή ανοσοβιολογική απόκριση ονοµάζουµε την απόκριση του

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Εβδομάδα 2/2013 (7-13 Ιανουαρίου 2013) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2012-2013 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την εβδομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΑΝΙΧΝΕΥΘΗΚΕ ΚΑΙ ΣΕ ΜΗ ΑΠΟΔΗΜΗΤΙΚΑ ΠΤΗΝΑ

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΑΝΙΧΝΕΥΘΗΚΕ ΚΑΙ ΣΕ ΜΗ ΑΠΟΔΗΜΗΤΙΚΑ ΠΤΗΝΑ 1 ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΑΝΙΧΝΕΥΘΗΚΕ ΚΑΙ ΣΕ ΜΗ ΑΠΟΔΗΜΗΤΙΚΑ ΠΤΗΝΑ Θεσσαλονίκη 18 Μαρτίου 2011 Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π ΟΥ Ανησυχητικά είναι τα επιστημονικά ευρήματα για τη διασπορά του ιού του

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΧΝΝ ΣΕ ΕΞΩΝΕΦΡΙΚΗ ΚΑΘΑΡΣΗ*

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΧΝΝ ΣΕ ΕΞΩΝΕΦΡΙΚΗ ΚΑΘΑΡΣΗ* ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 E-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός

Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός Αντιπνευμονιοκοκκικός εμβολιασμός Μια υποτιμημένη ασπίδα προστασίας Παναγιώτης Ζώης Όλγα Καράμπαλη Ιδιώτες Πνευμονολόγοι Πνευμονιοκοκκική νόσος Προκαλείται: από τον πνευμονιόκοκκο (Streptococcus pneumoniae)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 24 Οκτ. 2011 ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΔΥΤΙΚΟΥ ΝΕΙΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Επιδημιολογία του Ερυθηματώδους Λύκου- Η εμπειρία της Ομάδας Μελέτης Λύκου της Θεσσαλονίκης» Στεφανίδου Στυλιανή

«Επιδημιολογία του Ερυθηματώδους Λύκου- Η εμπειρία της Ομάδας Μελέτης Λύκου της Θεσσαλονίκης» Στεφανίδου Στυλιανή «Επιδημιολογία του Ερυθηματώδους Λύκου- Η εμπειρία της Ομάδας Μελέτης Λύκου της Θεσσαλονίκης» Στεφανίδου Στυλιανή Ορισμός Ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος (ΣΕΛ) είναι ένα τυπικό μη οργανοειδικό αυτοάνοσο

Διαβάστε περισσότερα

www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME

www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME www.pediatric-rheumathology.printo.it ΑΡΘΡΙΤΙ Α ΤΟΥ LYME Τι είναι; Η αρθρίτιδα του Lyme είναι µία από τις νόσους που προκαλούνται από το µικρόβιο Βorrelia burgdorferi (νόσος του Lyme ή Μπορρελίωση) που

Διαβάστε περισσότερα

Επίμονες αρθραλγίες και παροδική αρθρίτιδα ως μόνη πρόδρομη εκδήλωση λοιμώδους ερυθήματος

Επίμονες αρθραλγίες και παροδική αρθρίτιδα ως μόνη πρόδρομη εκδήλωση λοιμώδους ερυθήματος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ 15 Επίμονες αρθραλγίες και παροδική αρθρίτιδα ως μόνη πρόδρομη εκδήλωση λοιμώδους ερυθήματος Τσιμτσιλιάκος Αναστάσιος Παρδαλός Γρηγόριος Εισαγωγή Ο παρβοιός Β19 σχετίστηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος. Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός»

ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος. Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός» ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός» ΓΕΝΗ HPV Α γένος: βλεννογόνοι αιτιολογική συσχέτιση µε καρκίνο τραχήλου µήτρας, πρωκτού, αιδοίου, πέους

Διαβάστε περισσότερα

Ασθένειες απότα. Κουνούπια στην Ελλάδα Ηκατάσταση. σήµερα. ρ. Γεώργιος Κολιόπουλος

Ασθένειες απότα. Κουνούπια στην Ελλάδα Ηκατάσταση. σήµερα. ρ. Γεώργιος Κολιόπουλος Ασθένειες απότα Κουνούπια στην Ελλάδα Ηκατάσταση σήµερα ρ. Γεώργιος Κολιόπουλος Εργαστήριο Εντοµοκτόνων Υγειονοµικής Σηµασίας Τµήµα Ελέγχου Γεωργικών Φαρµάκων & Φυτοφαρµακευτικής Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑΤΟΣ

ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑΤΟΣ ΦΩΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΙΣ ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΠΛΕΥΡΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΡΥΟΛΟΓΗΜΑΤΟΣ Το κοινό κρυολόγημα, γνωστό και ως οξεία ρινοφαρυγγίτιδα, κόρυζα ή απλώς κρυολόγημα, είναι ο τυπικός όρος περιγραφής, μιας εξαιρετικά μεταδοτικής

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος έκθεσης στη νόσο Ηλικία Κατάσταση υγείας ταξιδιώτη Ιστορικό εμβολιασμού ταξιδιώτη Παρενέργειες (π.χ. αλλεργική αντίδραση) σε προηγούμενο

Κίνδυνος έκθεσης στη νόσο Ηλικία Κατάσταση υγείας ταξιδιώτη Ιστορικό εμβολιασμού ταξιδιώτη Παρενέργειες (π.χ. αλλεργική αντίδραση) σε προηγούμενο Κίνδυνος έκθεσης στη νόσο Ηλικία Κατάσταση υγείας ταξιδιώτη Ιστορικό εμβολιασμού ταξιδιώτη Παρενέργειες (π.χ. αλλεργική αντίδραση) σε προηγούμενο εμβολιασμό Κίνδυνος διασποράς της λοίμωξης Κόστος εμβολίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣυζήτησηΠεριστατικούΔώματος Γ.Ν.Α. «ΟΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» Νικήτας Σκληρός, Ε Παθολογική Κλινική 14/11/2012

ΣυζήτησηΠεριστατικούΔώματος Γ.Ν.Α. «ΟΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» Νικήτας Σκληρός, Ε Παθολογική Κλινική 14/11/2012 ΣυζήτησηΠεριστατικούΔώματος Γ.Ν.Α. «ΟΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» Νικήτας Σκληρός, Ε Παθολογική Κλινική 14/11/2012 Γενικάστοιχεία Ιστορικό Το κλινικό περιστατικό αφοράγυναίκα34 ετώνμε βαριά αρτηριακή υπέρταση, τελικό

Διαβάστε περισσότερα

4 η Επιστημονική συνάντηση Παιδιάτρων- Καρδιολόγων Θεσσαλονίκη 20-12-2014

4 η Επιστημονική συνάντηση Παιδιάτρων- Καρδιολόγων Θεσσαλονίκη 20-12-2014 4 η Επιστημονική συνάντηση Παιδιάτρων- Καρδιολόγων Θεσσαλονίκη 20-12-2014 Τυχαίο εύρημα καρδιακής αρρυθμίας σε ασυμπτωματικό παιδί Κωνσταντίνος Θωμαϊδης Καρδιολογική Κλινική, Γ.Ν. «ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ»

Διαβάστε περισσότερα

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ.

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. Φάσμα εκδηλώσεων συγγενών λοιμώξεων Μακροχρόνιες συνέπειες ενδοκρινοπάθειες ΠΡΟΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Ευρωκλινική Αθηνών

Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Ευρωκλινική Αθηνών Κωνσταντίνος Χαλκιάς Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Ευρωκλινική Αθηνών «Συνήθη Συµβάµατα του Χειµώνα από το αναπνευστικό και Βασικές γνώσεις αντιµετώπισής τους µε σκευάσµατα OTC- ΒΗΧΑΣ» Ο βήχας είναι

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις Δεξιότητες στην Οφθαλμολογία

Στοιχειώδεις Δεξιότητες στην Οφθαλμολογία Διευθυντές : Καθ. Σταύρος Α. Δημητράκος Καθ. Παναγιώτης Οικονομίδης Στοιχειώδεις Δεξιότητες στην Οφθαλμολογία Δεξιότητες 28-33 Κεφάλαιο ΙV i. Επιπεφυκίτιδες ii. Όγκοι επιπεφυκότα iii. Δ/Δ κριτήρια Ηλ.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ

ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ Οδηγίες για την πρόληψη και τον αποτελεσματικό χειρισμό εμφάνισης γαστρεντερίτιδας σε κατασκήνωση Η εμφάνιση κρουσμάτων γαστρεντερίτιδας σε κατασκηνώσεις δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.)

1. Ορισµός Νόσου. 4. Συµπτωµατολογία / Κλινική εικόνα / Ευρήµατα (εργαστηριακά κ.α.) 1. Ορισµός Νόσου 2. Παθογένεια: η µελέτη της δηµιουργίας µιας παθολογικής κατάστασης, µια παθολογική κατάσταση σε συνάρτηση µε το αίτιο που την προκαλεί 3. Επιδηµιολογία: είναι η επιστηµονική µελέτη των

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΛΟΚΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΝΗΜΗΣ ΠΕΡΟΝΗΣ

ΕΠΙΠΛΟΚΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΝΗΜΗΣ ΠΕΡΟΝΗΣ ΕΠΙΠΛΟΚΗ ΚΑΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΝΗΜΗΣ ΠΕΡΟΝΗΣ ΑΙΒΑΤΙΔΗΣ ΣΥΜΕΩΝ ΕΠΙΜ Α ΒΟΥΛΓΑΡΟΠΟΥΛΟΣ ΧΑΡΗΣ ΕΙΔ/ΝΟΣ ΟΡΘ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Γ.Ν.Θ. «ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ» ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ Dr ΠΑΠΑΣΤΕΡΓΙΟΥ ΣΤΕΡΓΙΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ Άνδρας 30 ετών Αναφερόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Διάγνωση της HIV λοίμωξης Από το 1985 και μέχρι σήμερα η διαγνωστική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Dr Α. Μεντής, Ιατρός Βιοπαθολόγος, Κλινικός Μικροβιολόγος ιευθυντής ιαγνωστικού Τμήματος ιευθυντής Εργαστηρίου Ιατρικής Μικροβιολογίας ιευθυντής Εθνικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΟΥ Γ.Ν.Α «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» ΔΩΜΑ, 14 Μαρτίου 2012, ώρα 13.30

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΟΥ Γ.Ν.Α «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» ΔΩΜΑ, 14 Μαρτίου 2012, ώρα 13.30 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» Ά ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ - ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: Καθηγητής ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΖΑΚΥΝΘΙΝΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ: Αναπληρωτής Καθηγητής ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΗΣ Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ ΖΩΩΝ ΤΜΗΜΑ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΩΝ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΛΥΣΣΑ Η Λύσσα επέστρεψε στην Ελλάδα μετά από 25 χρόνια Ακόμα και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΕΠΙ ΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ( Η.Π.Α ) Νόσοι πεπτικού και ήπατος : 50 εκατοµµύρια επισκέψεις σε : Ιατρούς Νοσοκοµεία Τµήµατα επειγόντων Πιο συχνές διαγνώσεις : Τροφικές γαστρεντερίτιδες

Διαβάστε περισσότερα

Εμβόλια : Συχνά Ερωτήματα & Απαντήσεις

Εμβόλια : Συχνά Ερωτήματα & Απαντήσεις Εμβόλια : Συχνά Ερωτήματα & Απαντήσεις Τί είναι εμβόλια; Ο Εμβολιασμός είναι ένας τρόπος προστασίας από σοβαρές μεταδοτικές ασθένειες. Το «αμυντικό» σύστημα του ανθρώπου που έχει εμβολιαστεί, μπορεί τις

Διαβάστε περισσότερα

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων

Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Το γόνατο ως στόχος ρευματικών νοσημάτων Χ. Μ. ΜουτσόπουΛος Αντεπιστέλλον μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών α ρευματικά νοσήματα είναι ασθένειες που προσβάλλουν

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Τι είναι η τροφική αλλεργία; Τροφική αλλεργία είναι η αναπάντεχη και μη κανονική ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού εναντίον ενός τμήματος μιας τροφής (συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

Κλινική εξέταση. Πλήρης κλινική εξέταση Πολλά περιστατικά δεν είναι νευρολογικά

Κλινική εξέταση. Πλήρης κλινική εξέταση Πολλά περιστατικά δεν είναι νευρολογικά ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΝΕΥΡΙΚΟΥ Έκταση και σημασία Στα μικρά μηρυκαστικά πολύ συχνές Για 2005 το 50 % στην κλινική Ιάσιμες και μη ιάσιμες Χρόνιες εγκεφαλoπάθειες - εγκεφαλίτιδες Ζωοανθρωπονόσοι Ιστορικό α) Είδος, ηλικία,

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερες παρεµβάσεις στην πρόληψη και θεραπεία του διαβητικού ποδιού

Νεότερες παρεµβάσεις στην πρόληψη και θεραπεία του διαβητικού ποδιού Στρογγυλό τραπέζι Νεότερες παρεµβάσεις στην πρόληψη και θεραπεία του διαβητικού ποδιού Συντονιστής: Η. Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και ιαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκοµείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Οι διαταραχές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ

ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΠΑΧΕΟΣ ΕΝΤΕΡΟΥ ΑΘΗΝΑ 2008 ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα πολυσύνθετο εξελισσόµενο θέµα Τέλη 90 ο ιό ήταν θανατηφόρο Σύνδροµο επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS) 1998 πρώτε αποτελεσµατικέ θεραπείε Χρόνιο νόσηµα Ο φορέα συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική Ίνωση Τι είναι η Πνευμονική Ίνωση; ιδιοπαθής πνευμονική ίνωση διάμεσες πνευμονοπάθειες Τι μπορεί να προκαλέσει ΙΠΙ;

Πνευμονική Ίνωση Τι είναι η Πνευμονική Ίνωση; ιδιοπαθής πνευμονική ίνωση διάμεσες πνευμονοπάθειες Τι μπορεί να προκαλέσει ΙΠΙ; Πνευμονική Ίνωση Τι είναι η Πνευμονική Ίνωση; Η πνευμονική ίνωση αποτελεί μια ειδική μορφή χρόνιας νόσου του πνεύμονα που χαρακτηρίζεται από αντικατάσταση του φυσιολογικού πνεύμονα με ινώδη ιστό, που καταλήγει

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΠΙΛΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO I) ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO II) ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Αντιφωσφολιπιδικό Σύνδρομο

Αντιφωσφολιπιδικό Σύνδρομο 10 η Ημερίδα Ελληνικής Εταιρίας Αιμαφαίρεσης Αντιφωσφολιπιδικό Σύνδρομο Δημήτριος Ε. Μπούτσης Διευθυντής Αιματολογικής Κλινικής Ναυτικού Νοσοκομείου Αθηνών Ορισμός Αντιφωσφολιπιδικού Συνδρόμου Αρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΥΧΑΙΜΙΕΣ. Λ.Β. Αθανασίου

ΛΕΥΧΑΙΜΙΕΣ. Λ.Β. Αθανασίου ΛΕΥΧΑΙΜΙΕΣ Λ.Β. Αθανασίου ΟΡΙΣΜΟΙ Λευχαιμίες Κακοήθη νεοπλάσματα των πρόδρομων αιμοκυττάρων του μυελού των oστών. Ατελής διαφοροποίηση οδηγεί σε πολλαπλασιασμό μη ώριμων (και μη λειτουργικών) κυττάρων.

Διαβάστε περισσότερα

HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου

HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου Θεόδωρος Αγοραστός Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Α.Π.Θ., Α' Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ., Γ.Π.Ν. Παπαγεωργίου ισό αιώνα μετά

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Viral Outbreaks Linked To Fresh Produce Consumption the last two decades: A Systematic Review

Viral Outbreaks Linked To Fresh Produce Consumption the last two decades: A Systematic Review Viral Outbreaks Linked To Fresh Produce Consumption the last two decades: A Systematic Review Μπέλλου Μαρία, Μπίρμπα Αγγελική, Βανταράκης Γεώργιος, Βανταράκης Απόστολος Μονάδα Περιβαλλοντικής Μικροβιολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα

είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα είναι τα αυτοάνοσα νοσήματα Χ.Μ. Μουτσόπουλος Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ο ανοσολογικό (αμυντικό) σύστημα έχει σκοπό την προστασία του οργανισμού από ξένους εισβολείς, όπως είναι τα

Διαβάστε περισσότερα

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3

σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου επί τουλάχιστον 3 Το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (ΣΕΕ) ανήκει σε μια ομάδα λειτουργικών διαταραχών του πεπτικού σωλήνα. Το κοιλιακό άλγος, ο μετεωρισμός και η εναλλαγή των συνηθειών του εντέρου αποτελούν τυπικά συμπτώματα.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας)

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Ο όρος «διάρροια» αναφέρεται στη μεταβολή των κενώσεων του εντέρου, η οποία χαρακτηρίζεται από αύξηση του περιεχομένου των κενώσεων σε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ

ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Παθολογική Κλινική Γ.Ν. «Η Παμμακάριστος» ΔΙΑΦΟΡΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ Κωνσταντινίδης Ιωάννης Συντ. Διευθυντής Μανιατάκου Μαρία Επικ. Παθολόγος Παρούσα νόσος Άνδρας 38 ετών με: Εμπύρετο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. γ 2. α 3. β 4. δ 5. δ Β. Ερωτήσεις σωστού - λάθους 1. Σωστό 2. Λάθος 3. Λάθος 4. Λάθος 5. Σωστό ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης

Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και επιδημιολογία της οστεοπόρωσης Μύρων Μαυρικάκης Αναπλ. Καθηγητής Θεραπευτικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Παθολόγος - Ρευματολόγος ριν αρχίσω την ομιλία μου θα

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες στη διερεύνηση της χρόνιας πνευμονοπάθειας στα παιδιά

Κατευθυντήριες οδηγίες στη διερεύνηση της χρόνιας πνευμονοπάθειας στα παιδιά Κατευθυντήριες οδηγίες στη διερεύνηση της χρόνιας πνευμονοπάθειας στα παιδιά 2012 Ελπίδα Χατζηαγόρου Παιδοπνευµονολογική Μονάδα Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Χρόνια πνευµονοπάθεια

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικό σκληρόδερμα

Συστηματικό σκληρόδερμα Συστηματικό σκληρόδερμα Π.Γ. Βλαχογιαννόπουλος En. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ο συστηματικό σκληρόδερμα είναι μία χρόνια νόσος η οποία λειτουργεί με αυτοάνοσο μηχανισμό. Τα ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η κεντρική υπνική άπνοια (central sleep apnea - CSA) συναντάται σε ποσοστό 5-10% όλων των ασθενών με διαταραχή της αναπνοής στον ύπνο (sleep-disordered breathing

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV;

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Στην ουσία πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Κονδυλώματα είναι η αρχαία ονομασία και HPV είναι η σύγχρονη ιατρική ορολογία και σημαίνει Human Pappiloma Virus ή στα ελληνικά Ιός

Διαβάστε περισσότερα

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Διαβήτης. Ακούμε καθημερίνα γύρω μας πως εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από διαβήτη ή παχυσαρκία. Όμως, τι πραγματικά είναι αυτό; Τι ειναι ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΚΑΚΟΗΘΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Επιβλέπουσα Α.ΤΕΙ.Θ Ε. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ Μέλη Επιτροπής Λαβδανίτη Μαρία Μινασίδου Ευγενία Αλεξιάδη Αθηνά Γεωργάκη Ελένη Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό

Διαβάστε περισσότερα

11/6/2015. Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. Ενότητα: Πυελογραφία, Κυστεοουρηθρογραφία, Κυστεοσκόπηση, Stents & Νοσηλευτική Φροντίδα

11/6/2015. Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. Ενότητα: Πυελογραφία, Κυστεοουρηθρογραφία, Κυστεοσκόπηση, Stents & Νοσηλευτική Φροντίδα Μάθημα: Xειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ Ενότητα: Πυελογραφία, Κυστεοουρηθρογραφία, Κυστεοσκόπηση, Stents & Νοσηλευτική Φροντίδα ΕΞΕΤΑΣΗ ΜΕ ΕΓΧΥΣΗ IV ΣΚΙΑΓΡΑΦΙΚΟΥ φαρμάκου. Μετά τη χορήγηση του φαρμάκου και

Διαβάστε περισσότερα

Η ζωή είναι άδικη. Μερικοί είναι άρρωστοι, ενώ άλλοι είναι υγιείς John F. Kennedy, 1962 ΡΕΜΠΕΛΟΥ ΕΛΕΝΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ: ΝΟΣΟΣ ADDISON Daniel Davies [Ιατρός] Ιατρός], 1947 Αυτός ο νεαρός φίλος σου δεν

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015)

Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Εβδομαδιαία Έκθεση Επιδημιολογικής Επιτήρησης της Γρίπης Eβδομάδα 14/2015 (30 Μαρτίου 05 Απριλίου 2015) Η επιτήρηση της γρίπης για την περίοδο 2014-2015 σε Ευρωπαϊκό επίπεδο και στην Ελλάδα ξεκίνησε την

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ. Ιωάννης Βακαλόπουλος Χειρουργός Ουρολόγος Λέκτορας Αριστοτελείου Παν/µιου Θεσσαλονίκης

ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ. Ιωάννης Βακαλόπουλος Χειρουργός Ουρολόγος Λέκτορας Αριστοτελείου Παν/µιου Θεσσαλονίκης ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ Ιωάννης Βακαλόπουλος Χειρουργός Ουρολόγος Λέκτορας Αριστοτελείου Παν/µιου Θεσσαλονίκης Καρκίνος Προστάτη Ο συχνότερος καρκίνος στον άνδρα Ηλικία > 65, αλλά εµφανίζεται και σε νεώτερους

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΗΤΡΗΣΕ. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙ ΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ

ΗΜΗΤΡΗΣΕ. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙ ΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΣΤΑ ΠΑΙ ΙΑ Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥΣ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΗΜΗΤΡΗΣΕ. ΚΟΥΤΣΟΝΙΚΟΛΑΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙ ΩΝ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Α.Π.Θ Η ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΩΝ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα