Π.E.EK.ΠΕ. 4 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Προς την Αειφόρο Ανάπτυξη Φυσικοί Πόροι, Κοινωνία, Περιβαλλοντική Εκπαίδευση» Ναύπλιο, Δεκεμβρίου 2008

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Π.E.EK.ΠΕ. 4 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Προς την Αειφόρο Ανάπτυξη Φυσικοί Πόροι, Κοινωνία, Περιβαλλοντική Εκπαίδευση» Ναύπλιο, 12-14 Δεκεμβρίου 2008"

Transcript

1 Π.E.EK.ΠΕ 4 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Προς την Αειφόρο Ανάπτυξη Φυσικοί Πόροι, Κοινωνία, Περιβαλλοντική Εκπαίδευση» Ναύπλιο, Δεκεμβρίου 2008 Τίτλος ανακοίνωσης: Εκπαίδευση για την Αειφορία και το Περιβάλλον: Το Ψηφιακό Εκπαιδευτικό Υλικό του WWF Ελλάς για την Κλιματική Αλλαγή «Το Κλίμα είναι στο Χέρι σου». Ελένη Σβορώνου Υπεύθυνη Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης & Κατάρτισης Ενηλίκων WWF Ελλάς Φιλελλήνων Αθήνα ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η κλιματική αλλαγή είναι η σημαντικότερη ίσως πρόκληση που αντιμετωπίζει ο πλανήτης μας. Η ευαισθητοποίηση των μαθητών είναι επείγουσας προτεραιότητας. Η δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού που να πραγματεύεται ολοκληρωμένα το θέμα κατά τρόπο κατανοητό και προσιτό στα παιδιά είναι ένα απαιτητικό εγχείρημα. Το εκπαιδευτικό CD rom του WWF Ελλάς «Το Κλίμα είναι στο Χέρι σου», για μαθητές ετών, που σχεδιάστηκε κατά τη διετία , έχει στόχο να καλλιεργήσει αξίες, να δημιουργήσει κίνητρα για ανακάλυψη της γνώσης και δράση για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Κύριοι άξονες στην προσέγγιση του θέματος είναι: (α) ολοκληρωμένη αλλά και ευσύνοπτη παρουσίαση της οικολογικής, οικονομικής, κοινωνικής και πολιτικής πλευράς του θέματος, (β) σύνδεση της τοπικής με την παγκόσμια διάσταση του προβλήματος, (γ) καλλιέργεια της κριτικής σκέψης και των δεξιοτήτων του ενεργού πολίτη και (δ) αξιοποίηση της αφήγησης μιας ιστορίας ( story telling ) ώστε η εκπαιδευτική διαδικασία να μην είναι αποκομμένη από τη ζωή και τα ενδιαφέροντα των μαθητών.

2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση (ΠΕ) κλείνει πάνω από μια τριακονταετία διεθνώς και πάνω από μια δεκαπενταετία στην Ελλάδα. Μαθητοκεντρισμός, διαθεματικότητα ή διεπιστημονικότητα ήταν οι νέες εκπαιδευτικές προσεγγίσεις που επαγγέλονταν η ΠΕ ήδη από τα τέλη της δεκαετίας του Σημαντικές διεθνείς συναντήσεις που παράγουν μια σειρά από διακηρύξεις και κείμενα αρχών (Χάρτα του Βελιγραδίου, 1975, Διακήρυξη της Τιφλίδας, 1977, κ.λπ.) οριοθετούν και θέτουν τις βάσεις της ΠΕ ως εκπαίδευσης «για ή γύρω από το περιβάλλον, μέσα στο περιβάλλον και για χάρη του περιβάλλοντος». Σε αντίθεση με τα πρόδρομα κινήματα (Σκαναβή, 2004), η ΠΕ έχει ριζοσπαστικό χαρακτήρα. Στοχεύει σαφώς στη διαμόρφωση στάσεων και συμπεριφοράς, στην απόκτηση δεξιοτήτων και τη διαπαιδαγώγηση του μελλοντικά υπεύθυνου πολίτη. Τονίζεται η διεπιστημονική φύση του αντικειμένου και η διεύρυνση του πεδίου εφαρμογών της ΠΕ στην μη τυπική και άτυπη εκπαίδευση. Η δεκαετία του 1980 χαρακτηρίζεται από τη στροφή προς την «εκπαίδευση για την αειφορία» ή τη «βιώσιμη ή αειφόρο ανάπτυξη», την ανάπτυξη «που ικανοποιεί της σημερινής γενιάς χωρίς να στερεί τη δυνατότητα από τις μελλοντικές γενιές να ικανοποιήσουν τις δικές τους» (World Commission on Environment and Development, 1987). Αναγνωρίζεται το αλληλένδετο της άνισης ανάπτυξης των χωρών του πλανήτη και της περιβαλλοντικής κρίσης και, σε θεωρητικό επίπεδο τουλάχιστο, αναγνωρίζεται ως αντικείμενο της ΠΕ όχι το φυσικό περιβάλλον αλλά το τρίπτυχο «οικονομία-κοινωνία-φυσικό περιβάλλον». Στη δεκαετία του 1990 υιοθετείται πλέον ο όρος «Εκπαίδευση για την Αειφορία» στη θέση του όρου «Περιβαλλοντική Εκπαίδευση». Ζητήματα όπως η φτώχεια, ο πληθυσμός, η σίτιση, η δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα διευρύνουν την «παραδοσιακή» Περιβαλλοντική Εκπαίδευση «για το περιβάλλον, μέσα στο περιβάλλον και για χάρη του περιβάλλοντος». Αναγνωρίζεται επίσης ο σημαντικός ρόλος που μπορούν να παίξουν οι Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις (ΜΚΟ) στην Εκπαίδευση για την Αειφορία και η συμβολή τους στο άνοιγμα του σχολείου στην κοινωνία. Ο προβληματισμός για τις συνέπειες της παγκοσμιοποίησης και την άκριτη υιοθέτηση του νεοφιλελεύθερου μοντέλου ανάπτυξης από τις ανεπτυγμένες χώρες βρίσκεται στο επίκεντρο της Εκπαίδευσης για την Αειφορία. Η διεύρυνση αυτή του αντικειμένου της ΠΕ διχάζει την επιστημονική και εκπαιδευτική κοινότητα. Άλλοι διαβλέπουν μια συντηρητική στροφή και απώλεια του ριζοσπαστικού χαρακτήρα της ΠΕ προς όφελος μιας εκπαίδευσης στην υπηρεσία της οικονομικής ανάπτυξης και άλλοι εκτιμούν τις δυνατότητες μιας δημιουργικής συνύπαρξης της νέας και της παραδοσιακής θεματολογίας. (Γαβριλάκης και Σοφούλης, 2005). Η ανταπόκριση της εκπαιδευτικής κοινότητας και η ενσωμάτωση της ΠΕ και της Εκπαίδευσης για την Αειφορία στην τυπική εκπαίδευση διαφέρει από χώρα σε χώρα. Σε γενικές γραμμές όλες οι χώρες του ανεπτυγμένου κόσμου και πολλές χώρες του αναπτυσσόμενου κόσμου έχουν ενσωματώσει αρχές και μεθόδους της ΠΕ στην τυπική εκπαίδευση. Η Ελλάδα έχει θεσμοθετήσει ήδη από το 1991 την ΠΕ σε εθελοντική βάση και έχει αναπτύξει υποστηρικτικές δομές και θεσμούς όπως τον θεσμό των Υπευθύνων ΠΕ και των Κέντρων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (ΚΠΕ). Η καθιέρωση από την UNESCO της δεκαετίας για την Εκπαίδευση για την Αειφορία ( ), με κάθε έτος αφιερωμένο σε ένα συγκεκριμένο θέμα (νερό, δάσος, καταναλωτισμός, διατροφή, ανθρώπινα δικαιώματα κ.λπ.), που υιοθετήθηκε και από το ΥΠΕΠΘ, σηματοδοτεί τη στροφή προς την Εκπαίδευση για την Αειφορία (ΥΠΕΠΘ, 2007). Αντίστοιχη πορεία διαπιστώνεται στο έργο και την παραγωγή εκπαιδευτικού υλικού από τις περιβαλλοντικές ΜΚΟ. Το WWF Ελλάς παρήγαγε το πρώτο στην Ελλάδα ολοκληρωμένο υλικό 2

3 Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για την πρωτοβάθμια εκπαίδευση το 1995 (WWF Ελλάς, 1995) και από τότε συνεχίζει να παράγει υλικό και προγράμματα και να στηρίζει την εκπαιδευτική κοινότητα με τεχνογνωσία. Η θεματολογία του εξελίσσεται από τα «κλασικά» περιβαλλοντικά θέματα (δάσος, αέρας, νερό, έδαφος, θαλάσσια και υγροτοπικά οικοσυστήματα, απειλούμενα είδη κ.λπ.) σε ευρύτερα περιβαλλοντικά θέματα όπως η κλιματική αλλαγή, τα τοξικά, η διατροφή, η κατανάλωση και ο καθημερινός τρόπος ζωής (WWF Ελλάς, 2008). Αντίστοιχη εξέλιξη διαπιστώνεται και στην προσέγγιση του βρετανικού WWF, ενός από τους πιο έγκυρους φορείς ΠΕ σε διεθνές επίπεδο. Στη σχετική ιστοσελίδα της οργάνωσης για τους εκπαιδευτικούς, έμφαση δίνεται στην Εκπαίδευση για την Αειφορία με πλούσιο υλικό για την κατανάλωση και τη μείωση του οικολογικού αποτυπώματος ενώ χαρακτηριστικός για την ανταπόκριση της οργάνωσης στην πρόκληση της παγκοσμιοποίησης είναι το συνέδριό της με τίτλο «One planet school» (WWF UK, 2008). ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ Σε επίπεδο πράξης και εφαρμογών στο σχολείο, το τοπίο σε γενικές γραμμές είανι πολύ ενθαρρυντικό. Προγράμματα υψηλής ποιότητας υλοποιούνται σε όλη την Ελλάδα. Εκπαιδευτικοί με μεράκι, όραμα και διάθεση για δράση εξελίσσονται, εκπαιδεύονται διαρκώς και βελτιώνουν τις τεχνικές και τις μεθόδους τους. (Το συνολικό ποσοστό βέβαια των μαθητών που συμμετέχει σε προγράμματα ΠΕ δεν ξεπερνά το 10%.) Από τα εμπειρικά δεδομένα που βασίζονται στην καθημερινή επαφή μας με τα σχολεία που υλοποιούν προγράμματα ΠΕ διαφαίνεται ότι ένα σημαντικό ποσοστό της δουλειάς που γίνεται αφορά την ΠΕ, με έμφαση στην εκπαίδευση για το περιβάλλον και λιγότερο την Εκπαίδευση για την Αειφορία με ανάδειξη της σύνδεσης του περιβαλλοντικού προβλήματος με την κοινωνία, την οικονομία και την πολιτική και μάλιστα σε παγκόσμιο επίπεδο. Αρκετή έμφαση δίνεται στο γνωστικό επίπεδο, όπου όμως οι τεχνικές της βιωματικής μάθησης και κυρίως η μέθοδος project, φαίνεται ότι έχουν εμπεδωθεί στην πρωτοβάθμια ιδίως εκπαίδευση. Λιγότερος χρόνος μοιάζει να αφιερώνεται στο επίπεδο της διασαφήνισης αξιών, της νοηματοδότησης της έννοιας της αειφορίας και της καλλιέργειας δεξιοτήτων για τον ενεργό πολίτη (Σκαναβή, 2004β). Αυτό άλλωστε απηχούν και οι απόψεις των μαθητών για το περιβάλλον, το οποίο ταυτίζουν συνήθως με τη φύση ενώ παράλληλα εκφράζουν μια αδυναμία να αντιληφθούν το περιβάλλον ως μέρος ενός σύνθετου συστήματος που εμπεριέχει τον άνθρωπο και τη φύση (Φλογαίτη, 2003). Διαπιστώνεται επίσης περιορισμένος βαθμός εξοικείωσης και εφαρμογής άλλων μεθόδων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης (Bασάλα, 2006 και Βασάλα, 1994) πλην της μεθόδου project. Αυτήν ακριβώς την πρόκληση θέλησε η παιδαγωγική ομάδα του WWF Ελλάς να αντιμετωπίσει με την παραγωγή του νέου υλικού για την κλιματική αλλαγή για παιδιά 10 ως 16 ετών. Στόχος ήταν να παραχθεί ένα υλικό που όχι μόνο να βοηθά τους μαθητές να κατακτούν γνώσεις για την κλιματική αλλαγή αλλά και να είναι σε θέση να κρίνουν, να αξιολογούν και να διαμορφώνουν άποψη για αυτό το σύνθετο ζήτημα. Σε τελική ανάλυση όμως στόχος ήταν η διαμόρφωση προσωπικής άποψης για την έννοια της αειφορίας και η υιοθέτηση αντίστοιχων στάσεων και συμπεριφορών. Τέλος, σημαντική πρόκληση ήταν να καταστούν οι μαθητές ικανοί να αντιλαμβάνονται τα περίπλοκα προβλήματα της σύγχρονης παγκοσμιοποιημένης κοινωνίας, να κάνουν τις απαραίτητες συσχετίσεις και συνδέσεις και να διαμορφώνουν συνειδητά προσωπική άποψη και στάση. Αυτή θεωρούμε ότι είναι η πρόκληση της μετάβασης από την ΠΕ στην Εκπαίδευση για την Αειφορία και με αυτόν τον τρόπο ελπίζουμε όχι μόνο η ΠΕ να μη χάσει τον ριζοσπαστικό της χαρακτήρα, αλλά και να τον ενισχύσει αναδεικνύοντας ακόμη περισσότερο τη ζωτική σημασία της περιβαλλοντικής κρίσης στη σύγχρονη εποχή (Φλογαίτη, 2006). 3

4 ΣΤΟΧΟΙ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ, ΑΡΧΕΣ & ΜΟΡΦΗ ΤΟΥ ΥΛΙΚΟΥ Ειδικότεροι στόχοι της παραγωγής του εκπαιδευτικού υλικού «Το Κλίμα είναι στο Χέρι σου» ήταν: (α) Δημιουργία κινήτρου και έγερση ενδιαφέροντος σε μαθητές και εκπαιδευτικούς για διερεύνηση του θέματος. (β) Δημιουργία της αίσθησης του κατεπείγοντος χωρίς καταστροφολογία και συνακόλουθο αίσθημα παραίτησης. (γ) Συστημική προσέγγιση στην ανάλυση του ζητήματος και ανάδειξη όλων των διασυνδέσεων του θέματος κλιματική αλλαγή με τις οικολογικές, κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές παραμέτρους. (δ) Συγκρότηση ενός πλαισίου ανάλυσης του θέματος που να εξασφαλίζει πληρότητα και συστημική προσέγγιση αλλά και εστίαση στο θέμα με συντομία και οικονομία. (ε) Καλλιέργεια κριτικής σκέψης και ικανότητας χειρισμού της περιπλοκότητας του ζητήματος και επεξεργασίας των αντικρουόμενων θέσεων και απόψεων που υπάρχουν γι αυτό. (στ) Διασαφήνιση των αξιών που υπαγορεύουν την καθημερινή ζωή, τα πρότυπα και τις συνήθειες των παιδιών και των οικογενειών τους (lifestyle) και αναθεώρησή τους (ή παγίωσή τους) υπό το πρίσμα των νέων γνώσεων και της ανάλυσης του θέματος. (ζ) Ικανότητα προσωπικής νοηματοδότησης της έννοιας της αειφορίας και υιοθέτησης στάσεων και συμπεριφορών που είναι συνεπείς προς την προσωπική αντίληψη της αειφορίας. (η) Καλλιέργεια δεξιοτήτων για ανάληψη δράσης και υπεράσπιση προσωπικών απόψεων με συλλογική δράση. (θ) Αξιοποίηση πολλαπλών και ποικίλων παιδαγωγικών μεθόδων. (ι) Διαθεματική και διεπιστημονική προσέγγιση. (ια) Σύνδεση με τα ενδιαφέροντα, τις συνήθειες και τα γούστα της σημερινής γενιάς των teenagers. Η σημαντικότερη δυσκολία αλλά και συμβολή του υλικού στην ΠΕ για την κλιματική αλλαγή κρίθηκε ότι ήταν η επιλογή ενός λογικού σχήματος ανάλυσης του θέματος που αφενός να περιλαμβάνει όλες τις διασυνδέσεις του με τα επιμέρους ζητήματα, περιβαλλοντικά και κοινωνικο-οικονομικό-πολιτικά, και αφετέρου να είναι ευσύνοπτο και εύκολο στη χρήση. Λαμβάνοντας υπόψη ότι δεν υπάρχει σχεδόν κανένα σημαντικό ζήτημα που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα σήμερα (λειψυδρία, ερημοποίηση, φτώχεια, υπερπληθυσμός, μετανάστευση, άνιση ανάπτυξη, κ.λπ.) και κανένας επιστημονικός κλάδος (Φυσική, Χημεία, Μετεωρολογία, Βιολογία, κ.λπ.) που να μη σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή, η δημιουργία ενός στέρεου πλαισίου με συνοχή και οικονομία ήταν η πιο κρίσιμη φάση δημιουργίας του υλικού. Το πλαίσιο που ορίστηκε συνοψίζεται στον Πίνακα 1: 4

5 Άμεση εμπειρία-πως εκδηλώνεται η κλιματική αλλαγή στην καθημερινή μας ζωή Διερεύνηση κατά πόσο συμβαίνει όντως η κλιματική αλλαγή και κατά πόσο οφείλεται στην ανθρώπινη δραστηριότητα, οι αντικρουόμενες απόψεις Κατανόηση του φαινομένου από επιστημονική άποψη με έμφαση στη διάκριση ανάμεσα στο «καλό» και το «κακό» φαινόμενο του θερμοκηπίου Διάκριση από την Τρύπα του Όζοντος και την Όξινη Βροχή Συνέπειες άμεσες και μακροπρόθεσμες σενάρια για το μέλλον Αιτίες του προβλήματος υπερκατανάλωση ενέργειας Η έννοια της ενέργειας συμβατικές και ανανεώσιμες μορφές ενέργειας Η ευθύνη των πολιτών, των επιχειρήσεων, του πολιτικού κόσμου Λύσεις δράσεις σε όλα τα επίπεδα (προσωπικό, τοπικό, εθνικό, παγκόσμιο) Πίνακας 1. Βασικό πλαίσιο ανάλυσης της κλιματικής αλλαγή στο ψηφιακό υλικό «Το Κλίμα είναι στο Χέρι σου», WWF Ελλάς Γύρω από αυτό το βασικό γραμμικό πλαίσιο ανάλυσης του θέματος εξυφάνθηκαν οι πολλαπλές θεματικές συνιστώσες καθώς και η κοινωνική, οικονομική, οικολογική και πολιτική διάσταση της κλιματικής αλλαγής σε τοπικό, εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο. Έτσι, χωρίς να προκαλείται σύγχυση στους χρήστες του υλικού, η βασική γραμμική αλληλουχία εμπλουτίστηκε με μια πιο συστημική θεώρηση του τύπου που απεικονίζεται στον Πίνακα 2. 5

6 Κατανάλωση υδατικών πόρων Λειψυδρία Καύσωνες Ποιος υπερκαταναλώνει; Για ποιο λόγο; Αναπτυγμένος κόσμος Άμεση εμπειρία-πως εκδηλώνεται η κλιματική αλλαγή στην καθημερινή μας ζωή Διερεύνηση κατά πόσο συμβαίνει όντως η κλιματική αλλαγή και κατά πόσο οφείλεται στην ανθρώπινη δραστηριότητα, οι αντικρουόμενες απόψεις Κατανόηση του φαινομένου από επιστημονική άποψη με έμφαση στη διάκριση ανάμεσα στο «καλό» και το «κακό» φαινόμενο του θερμοκηπίου Διάκριση από την Τρύπα του Όζοντος και την Όξινη Βροχή Αναπτυσσό μενος Συνέπειες άμεσες και μακροπρόθεσμες σενάρια για το μέλλον Αιτίες του προβλήματος υπερκατανάλωση ενέργειας Η έννοια της ενέργειας συμβατικές και ανανεώσιμες μορφές ενέργειας Η ευθύνη των πολιτών, των επιχειρήσεων, τα ου πολιτικού κόσμου Λύσεις δράσεις σε όλα τα επίπεδα Ναι συμβαίνει Δε συμβαίνει Ποιος και πως φτιάχνει τα σενάριαερμηνεία δεδομένων Τοπικό-εθνικόυπερεθνικό επίπεδο Στο σχολείο, στο τοπικό, εθνικό, υπερεθνικό επίπεδο Σενάριο για το μέλλον εάν πάρουμε τα μέτρα μας Σενάριο για το μέλλον εάν συνεχιστεί η κατάσταση ως έχει Πίνακας 2. Πληρέστερο πλαίσιο ανάλυσης της κλιματικής αλλαγή στο ψηφιακό υλικό «Το Κλίμα είναι στο Χέρι σου», WWF Ελλάς Ο Πίνακας 2 θα μπορούσε να διευρυνθεί σε ένα πολύ πιο σύνθετο σχήμα αλληλουχίας εννοιών και επιπέδων. Απεικονίστηκαν ενδεικτικά οι προεκτάσεις του θέματος όπως παρουσιάζεται στο εκπαιδευτικό υλικό. Το ερώτημα όμως που γεννάται δεν αφορά τόσο τον τρόπο κάλυψης της συνθετότητας του θέματος, όσο τον τρόπο με το οποίο μπορεί να απλοποιηθεί και να γίνει προσιτή μια τέτοια προσέγγιση στους μαθητές. Έγιναν οι εξής καίριες επιλογές ως προς τη μορφή και την παρουσίαση του υλικού: (α) Ψηφιακή μορφή του υλικού. Όλο το υλικό, κείμενα, πληροφορίες, δραστηριότητες, οδηγίες προς εκπαιδευτικούς κ.λπ. περιέχεται σε CD rom. Αφενός λόγω της προτίμησης των παιδιών προς την ψηφιακή τεχνολογία και αφετέρου λόγω των δυνατοτήτων που προσφέρει η λογική των συνεχών παραπομπών με «κλικαρίσματα». Έγινε δυνατή έτσι η διατήρηση μια βασικής και 6

7 απλής αλληλουχίας εννοιών (Πίνακας 1) για όποιους χρήστες θέλουν να μείνουν σε ένα βασικό επίπεδο ανάλυσης του θέματος αλλά και η εμβάθυνση στο πλέγμα εννοιών και στην πιο συστημική προσέγγιση (Πίνακας 2) για τους χρήστες που το επιθυμούν, μέσω παραπομπών σε νέα παράθυρα γνώσης, εξερεύνησης και ανακάλυψης. (β) Αξιοποίηση της τεχνικής της αφήγησης ιστορίας (storytelling) για την ανάπτυξη του θέματος και την δημιουργία ενός κινήτρου για ανάγνωση και δράση για τους μαθητές. Δόθηκε ιδιαίτερη προσοχή να αποφευχθούν τα στερεότυπα στην απόδοση της φύσης στην παιδική λογοτεχνία (Κανατσούλη, 2005). Επιλέχθηκε η μορφή του περιπετειώδους αφηγήματος (Καλογήρου, 2003) που ανταποκρίνεται στα λογοτεχνικά γούστα της στοχευμένης ηλικιακής ομάδας. Οι πρωταγωνιστές της ιστορίας που εκτυλίσσεται σε εφτά κεφάλαια (και αντίστοιχα επεισόδια) είναι μια παρέα αγοριών και κοριτσιών. Η επιτυχία των αναγνωσμάτων με ήρωες παρέες παιδιών (Μυστικοί Εφτά, Μικροί Κύριοι, Μικρές Κυρίες, Τα Ψηλά Βουνά, Θησαυρός της Βαγίας κ.α.) οφείλεται, μεταξύ άλλων, στην ανάγκη των παιδιών αυτής της ηλικίας να ενταχθούν σε ομάδα και να κατοχυρώσουν τη θέση τους σε αυτήν. Η επιλογή άλλωστε της ομάδας ως πρωταγωνιστή της ιστορίας ανταποκρίνεται στη φιλοσοφία της ομαδοσυνεργατικής μάθησης. (γ) Ουσιαστική σύνδεση των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων με την ιστορία. Σε κάθε ένα από τα εφτά κεφάλαια της ιστορίας αντιστοιχεί ένα σύνολο δραστηριοτήτων που έχουν άμεση σχέση με την πλοκή της ιστορίας. Οι δραστηριότητες εισάγονται από τους ήρωες της περιπέτειας. Οι μαθητές, έτσι, καλούνται να υλοποιήσουν τις δραστηριότητες όχι για να φέρουν εις πέρας ένα μάθημα ή ένα project αλλά για να βοηθήσουν στην εξέλιξη της πλοκής. (δ) Δραστηριότητες «δύο ταχυτήτων». Στις δραστηριότητες περιλαμβάνονται και κάποιες που χαρακτηρίζονται ως «επιπλέον», με την ένδειξη «για κάτι παραπάνω». Με αυτόν τον τρόπο, και για να μη βαρύνει το υλικό, εισάγονται κάποιες δραστηριότητες που κρίνονται από την παιδαγωγική ομάδα ως πιο εξειδικευμένες, αλλά συμβάλλουν στην πληρότητα της ανάλυσης του θέματος. (ε) Εφαρμογή πολλαπλών παιδαγωγικών μεθόδων με έμφαση στην ομαδοσυνεργατική και μαθητοκεντρική μάθηση. Το υλικό απευθύνεται στην ομάδα (σε μαθητές και εκπαιδευτικούς ως σύνολο) και όχι ατομικά στον κάθε μαθητή. Δεν ενθαρρύνεται η απομόνωση του χρήστη ηλεκτρονικών μέσων. Αντίθετα ενθαρρύνεται η συνείδηση του ενεργού πολίτη μέσα από συλλογική δράση, ο δημοκρατικός διάλογος και η διασαφήνιση αξιών μέσα από την αντιπαράθεση. (στ) Επιλογή και συγκέντρωση του απαραίτητου πληροφοριακού υλικού (δημοσιεύματα, άρθρα σε επιστημονικά περιοδικά, οπτικοακουστικό υλικό, διαγράμματα, στατιστικά στοιχεία, γλωσσάρι με επεξήγηση όλων των επιστημονικών όρων που αφορούν το θέμα κ.λπ.) για διευκόλυνση εκπαιδευτικών και μαθητών. Ενθάρρυνση, ταυτόχρονα, για περαιτέρω έρευνα γραπτών και προφορικών πηγών. (στ) Εύληπτη και καθαρή δομή του CD rom και της ύλης, φιλικότητα προς τον χρήστη Στην Εικόνα 1 απεικονίζεται το μενού και βασική δομή του υλικού. Το «Πάμε για ράφτιγκ» παραπέμπει στην βασική ιστορία που αποτελείται από 7 κεφάλαια.. Στο τέλος κάθε κεφαλαίου παρατίθενται οι σχετικές δραστηριότητες και οδηγίες προς τους εκπαιδευτικούς. Πατώντας τις «Οδηγίες για τους εκπαιδευτικούς» ο εκπαιδευτικός έχει τη δυνατότητα να διαβάσει όλες τις οδηγίες για κάθε κεφάλαιο και κάθε δραστηριότητα. Οι «Δραστηριότητες» παραπέμπουν σε κατάλογο με όλες τις δραστηριότητες και των 7 κεφαλαίων μαζί. Στα «Παιχνίδια» περιλαμβάνονται ηλεκτρονικά παιχνίδια για το οικολογικό αποτύπωμα και την κλιματική αλλαγή 7

8 και βίντεο. Στο «Συμπληρωματικό υλικό» περιλαμβάνονται (α) corpus δημοσιευμάτων για την κλιματική αλλαγή, (β) βιβλιογραφία, χρήσιμες διευθύνσεις στο Διαδίκτυο και σύντομη περιγραφή του περιεχομένου τους καθώς και στατιστικά στοιχεία, (γ) γλωσσάρι με πλήρη κατάλογο των επιστημονικών όρων που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή και επεξήγησή τους με όσο το δυνατό απλούστερη γλώσσα. Εικόνα 1. Το βασικό μενού του CD rom «Το Κλίμα είναι στο Χέρι σου». Εύληπτη δομή του υλικού και φιλικότητα προς τον χρήστη. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Το υλικό δοκιμάστηκε σε οκτώ σχολεία από όλη την Ελλάδα, σε τάξεις του δημοτικού, του γυμνασίου και του λυκείου. Οι παρατηρήσεις και τα σχόλια που έγιναν για τη βελτίωση της πλοήγησης στο CD rom ενσωματώθηκαν και έγιναν οι απαραίτητες τεχνικές βελτιώσεις. Από άποψης ουσίας, οι εκπαιδευτικοί έκριναν ότι το υλικό κερδίζει, καταρχήν τους μαθητές τόσο με την ψηφιακή του μορφή, τα παιχνίδια, τις εικόνες και τη διαδραστικότητα όσο και με την ιστορία, την πλοκή και το ενδιαφέρον για το «τι θα γίνει παρακάτω». Σε δεύτερο επίπεδο, οι δραστηριότητες κρίθηκαν κατανοητές, ενδιαφέρουσες και ευχάριστες για εκπαιδευτικούς και μαθητές. Ιδιαίτερα θετικά αποτιμήθηκε η πληρότητα του υποστηρικτικού υλικού (δημοσιεύματα, γλωσσάρι, στατιστικά στοιχεία κ.λπ.) αλλά και η δομή, το λογικό πλαίσιο ανάλυσης του θέματος. Επιφυλάξεις διατυπώθηκαν ως προς τον απαιτούμενο χρόνο για την υλοποίηση του προγράμματος και την πλήρη αξιοποίηση του υλικού. Ωστόσο πρέπει να διευκρινιστεί ότι δεν είναι υποχρεωτική η πλήρης εφαρμογή όλων των δραστηριοτήτων. Πρόκειται για ευέλικτο υλικό που μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατ επιλογήν και συμπληρωματικά προς τα κύρια μαθήματα του αναλυτικού προγράμματος ή άλλα προγράμματα ΠΕ που αφορούν θέματα σχετικά με την κλιματική αλλαγή. Η συγγραφική ομάδα αποτελείται από τους Δρ. Παρασκευή Βασάλα (Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο, Υπεύθυνη ΠΕ), που είχε την κύρια ευθύνη της παιδαγωγικής επιμέλειας και της 8

9 αρτιότητας του εκπαιδευτικού υλικού, την Καθηγήτρια Ευγενία Φλογαϊτη (Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών), επιστημονική σύμβουλο, και την παιδαγωγική ομάδα του WWF Ελλάς, Ελένη Σβορώνου, Μαρίνα Συμβουλίδου και Νάνσυ Κουταβά που συμμετείχαν στη συγγραφή και είχαν το συντονισμό του προγράμματος. Ο σχεδιασμός του ψηφιακού υλικού έγινε από τον Βασίλη Κοκκινίδη και τα σκίτσα από τον Μάριο Βόντα (WWF Ελλάς). Το υλικό βρίσκεται στη διαδικασία έγκρισης από το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο και θα είναι στα χέρια των εκπαιδευτικών (των Υπεύθυνων ΠΕ) από τον Οκτώβριο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η μετάβαση από την ΠΕ στην Εκπαίδεύση για την Αειφορία σηματοδοτεί προκλήσεις αλλά εγκυμονεί και κινδύνους απώλειας του ριζοσπαστικού χαρακτήρα της ΠΕ. Η πρόοδος που έχει σημειωθεί στην ΠΕ στην Ελλάδα από το 1991, οπότε θεσμοθετήθηκε σε εθελοντική βάση, ως σήμερα είναι εντυπωσιακή. Αποτελεσματικοί θεσμοί, δραστήριοι εκπαιδευτικοί και ευφάνταστα προγράμματα που εφαρμόζονται σε σχολεία σε όλη την Ελλάδα και ένα πλούσιο εκπαιδευτικό υλικό που έχει ήδη παραχθεί για την ΠΕ. Η πρόκληση, ωστόσο, στην οποία καλείται να ανταπεξέλθει η παραγωγή ενός νέου υλικού για την κλιματική αλλαγή συνίσταται στην «τιθάσευση» του σύνθετους αυτού θέματος ώστε να αναδεικνύεται μεν η περιπλοκότητα και οι οικολογικές, κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές συνιστώσες του, αλλά κατά τρόπο εύληπτο, συνοπτικό και οργανωμένο. Παράλληλα, πρόκληση συνιστούσε και η επιμονή στην Εκπαίδευση για την Αειφορία, στην καλλιέργεια της ικανότητας για προσωπική νοηματοδότηση της έννοιας της αειφορίας. Η κλιματική αλλαγή συνιστά ιδανικό θέμα για μια συστημική προσέγγιση καθώς συνδέεται με πλήθος οικολογικά και κοινωνικοοικονομικά θέματα. Είναι, κατά συνέπεια, κατάλληλη αφετηρία σκέψης και προβληματισμού για το πρότυπο ανάπτυξης που υιοθετεί ο ανεπτυγμένος κόσμος αλλά και για τις αξίες που υπαγορεύουν τις καθημερινές συνήθειες και το «lifestyle» των μαθητών αλλά και των οικογενειών τους και των ίδιων των εκπαιδευτικών. Τέλος η κλιματική αλλαγή συνδέεται με όλες σχεδόν τις επιστήμες (ιδίως τις φυσικές επιστήμες), είναι επομένως εύκολο να διερευνηθεί διεπιστημονικά και διαθεματικά, κάτι που το συγκεκριμένο υλικό ενθαρρύνει ιδιαίτερα. Σε τελευταία ανάλυση όμως είναι ο ίδιος ο εκπαιδευτικός και οι μαθητές του που θα δώσουν νόημα στο υλικό. Φιλοδοξία της συγγραφικής ομάδας ήταν να δώσει ένα υλικό που να υπόκειται σε πολλαπλές αναγνώσεις ανάλογα με τα ενδιαφέροντα της κάθε ομάδας. Βιβλιογραφία Βασάλα, Π. (2006). Το debate ως εκπαιδευτική τεχνική στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Εκπαίδευση Ενηλίκων, 7, Βασάλα, Π. (1994). Μέθοδοι διδασκαλίας θεμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πεδίο. Εκπαιδευτική Κοινότητα, 27, Γαβριλάκης, Κ. και Σοφούλης, Κ. (2005). Μια κριτική εξιστόρηση των γεγονότων στο χώρο της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Στο Α.Δ. Γεωργόπουλος (επιμ.), Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Ο νέος πολιτισμός που αναδύεται (σ ). Αθήνα: Gutenberg. Καλογήρου, Τ. (2003). Τέρψεις και Ημέρες Ανάγνωσης. Αθήνα: Ι.Μ.Παναγιωτόπουλος. Κανατσούλη, Μ. (2005). Οικολογία και παιδική λογοτεχνία. Στο Α.Δ. Γεωργόπουλος (επιμ.), Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Ο νέος πολιτισμός που αναδύεται (σ ). Αθήνα: Gutenberg. 9

10 Σκαναβή, Κ. (2004). Περιβάλλον και Κοινωνία. Μια Σχέση σε Αδιάκοπη Εξέλιξη. Αθήνα: Καλειδοσκόπιο. Σκαναβή, Κ. (2004β). Περιβάλλον και Επικοινωνία. Δικαίωμα στην Επιλογή. Αθήνα: Καλειδοσκόπιο. Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, Δ/νση Συμβουλευτικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού και Εκπαιδευτικών Δραστηριοτήτων, Τμήμα Αγωγής Υγείας & Περιβαλλοντικής Αγωγής (2007). τελευταία επίσκεψη 14/07/08. Φλογαίτη, Ε. (2006). Εκπαίδευση για το Περιβάλλον και την Αειφορία. Αθήνα: Ελληνικά Γράμματα. Φλογαϊτη, Ε. (2003). Αντιλήψεις των μαθητών για το περιβάλλον: ανασκόπηση της διεθνούς αρθρογραφίας. Θέματα στην Εκπαίδευση 4:2-3, World Commission on Environment and Development (1987). Our Common Future. WWF Ελλάς (2008). τελευταία επίσκεψη 14/07/08. WWF Ελλάς (1995). Περιβαλλοντική Εκπαίδευση στο Δημοτικό Σχολείο. Αθήνα: Ίδρυμα Μποδοσάκη-WWF Ελλάς. WWF UK (2008), τελευταία επίσκεψη 13/07/08. 10

Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία

Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία Εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία Τι είναι περιβάλλον; Το περιβάλλον προσεγγίζεται... ως «πρόβλημα»... ως φυσικός πόρος... ως φύση... ως ο χώρος της καθημερινής μας ζωής... ως ο χώρος της συλλογικής

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Εισαγωγή Η αλλαγή του κλίματος αποτελεί στις μέρες μας ένα αδιαμφισβήτητο

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση/ Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη & Υπαίθριες δραστηριότητες

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση/ Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη & Υπαίθριες δραστηριότητες Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Κέντρο Έρευνας, Μελέτης και Εφαρμογών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Περιβαλλοντική Εκπαίδευση/ Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη & Υπαίθριες δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γ/σιο Ζωσιμαίας Σχολής Ιωαννίνων. Περιβαλλοντικής Αγωγής

Πρότυπο Πειραματικό Γ/σιο Ζωσιμαίας Σχολής Ιωαννίνων. Περιβαλλοντικής Αγωγής ΠΡΟΣ: Δ.Δ.Ε. Ιωαννίνων Καινοτόμες Δράσεις (Υπόψη: κ. Ράπτη Γ.) kainotomes@sch.gr (Με ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο) 83/143 Αίτηση Σχέδιο υποβολής προγράμματος Ημερομηνία ηλεκτρονικής καταχώρησης: 11/19/2013

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΙΙ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Δ. ΘΕΟΔΩΡΟΥ, ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ 1. Σύντομη ενημέρωση (βασική

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 1 Ος ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Τι εννοούμε με τον όρο «μαθησιακά αποτελέσματα»; ΓΝΩΣΕΙΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΑΣΕΙΣ Ποια είναι τα αναμενόμενα οφέλη από την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Μάμαη Δίκτυο 3α, ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Αθήνα // τηλ.-φαξ: SOS // Μάμαη 210 8228795 3α, Αθήνα // e-mail: // τηλ.-φαξ: schools@medsos.gr 210 8228795

Διαβάστε περισσότερα

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε.

Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. Ο όρος Π.Ε. στην Ελλάδα άρχισε να χρησιμοποιείται από το 1976 και έπειτα. Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που υπάρχουν, η ανάπτυξη της Π.Ε. στην Ελλάδα σχετίζεται καθαρά με τις δραστηριότητες διεθνών οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ. Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΓΕΩΡΓΙΑ Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Παν/μιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Ενδογενής ανάπτυξη αξιοποίηση των τοπικών πόρων τοπικός προσδιορισμός των αναπτυξιακών προοπτικών - στόχων τοπικός

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση» ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΟΜΟΥ. «Νέο Λύκειο και σύστημα πρόσβασης στην Tριτοβάθμια. Άρθρο 1. Νέο Λύκειο

Eκπαίδευση» ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΟΜΟΥ. «Νέο Λύκειο και σύστημα πρόσβασης στην Tριτοβάθμια. Άρθρο 1. Νέο Λύκειο ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΟΜΟΥ «Νέο Λύκειο και σύστημα πρόσβασης στην Tριτοβάθμια Eκπαίδευση» Άρθρο 1 Νέο Λύκειο 1. Από το σχολικό έτος 2013-2014 καθιερώνεται ο θεσμός του Νέου Λυκείου και αρχίζει σταδιακά η εφαρμογή του

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά)

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά) ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Διεξαγωγή μικρής έρευνας στο Γυμνάσιο Β' Γυμνασίου Διδάσκουσα: Ασπράκη Γαβριέλλα Νεοελληνική Γλώσσα email: gabby.aspraki@gmail.com ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου

ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου Η Εκπαίδευση για την Αειφόρο Ανάπτυξη ως πλαίσιο Εκπαίδευσης Νεοδιορισθέντων Εκπαιδευτικών: Ποιοτικοί Εκπαιδευτικοί για Ποιοτική Εκπαίδευση ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ/ΠΑΙΔΙ/0308(ΒΙΕ)/07 ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ»

Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ» Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ» Την Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου πραγματοποιήθηκε στην Πύλο σεμινάριο με θέμα «Αειφόρο Σχολείο-Βιωματικές Δράσεις» το οποίο οργάνωσε η Σχολική

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες

Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Τίτλος Μαθήματος: Κοινωνική Παιδαγωγική και βασικές παιδαγωγικές έννοιες Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1250 Διδάσκων Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο, 2 ο Μονάδες ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Υγιεινή Διατροφή με τοπικά προϊόντα. Σφακιανάκη Μαρία Υπεύθυνη ΚΠΕ Αρχανών-Ρούβα-Γουβών

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Υγιεινή Διατροφή με τοπικά προϊόντα. Σφακιανάκη Μαρία Υπεύθυνη ΚΠΕ Αρχανών-Ρούβα-Γουβών Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Υγιεινή Διατροφή με τοπικά προϊόντα Σφακιανάκη Μαρία Υπεύθυνη ΚΠΕ Αρχανών-Ρούβα-Γουβών Ηράκλειο, Βασιλική Αγ. Μάρκου Πέμπτη 22 Νοεμβρίου 2012 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ:1892/1990

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΣΤΗΝ ΑΜΦΙΔΡΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΜΕ ΤΟ ΝΕΡΟ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΣΤΗΝ ΑΜΦΙΔΡΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΜΕ ΤΟ ΝΕΡΟ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΣΤΗΝ ΑΜΦΙΔΡΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΜΕ ΤΟ ΝΕΡΟ Γιώργος Παυλικάκης Δρ Διαχείρισης Οικοσυστημάτων Υπεύθυνος ΠΕ Δ Δ/νσηςνσης Δ.Ε. Αθήνας E-mail: pavlikak@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΟΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ-ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ

ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΟΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ-ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης ΓΝΩΡΙΖΩ ΤΟΝ ΥΓΡΟΒΙΟΤΟΠΟ ΤΗΣ ΑΛΥΚΗΣ ΤΗΣ ΛΑΡΝΑΚΑΣ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΕΙΟΥ-ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Έφη Δαρείου Εκπαιδευτικός, Πολιτικός Μηχανικός, Μηχανικός Περιβάλλοντος, Ειδίκευση

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Μ. Χρήστου Στο Δημοτικό Σχολείο, τα σχολικά εγχειρίδια που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια είναι εμπλουτισμένα με

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών- Ρούβα- Γουβών. Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον»

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών- Ρούβα- Γουβών. Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον» Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αρχανών- Ρούβα- Γουβών Εθνικό Θεματικό Δίκτυο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Τουρισμός και Περιβάλλον» Ίδρυση Δικτύου «Τουρισμός και περιβάλλον» Με την απόφαση 3927/17/17-4-2006

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Μαρία Δημοπούλου Υπεύθυνη Π.Ε. Α Δ/νσης Π.Ε. Αθηνών Έφη Φουσέκη Υπεύθυνη Π.Ε. Δ/νσης Β/θμιας Α Αθηνών Ενέργεια- Περιβάλλον- Ανάπτυξη ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ:

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ: ΦΥΣΙΚΏΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Ανανέωση του αντικειµένου Η καλύτερη προσέγγιση θα πρέπει να επιτρέπει τον πειραµατισµό.

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧ.ΕΤΗ 2012-13,2013-14..

ΣΧ.ΕΤΗ 2012-13,2013-14.. ΣΧ.ΕΤΗ 2012-13,2013-14.. Ο ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΚΗΠΟΣ ΣΤΟ ΣΗΜΕΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ αισθητική απόλαυση μέσο για τη σχολική διδασκαλία, η οποία εστιάζει στη διατροφή και την υγεία δίνει ευκαιρία στους μαθητές να γνωρίσουν τη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.)

ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΓΙΑ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ (Κ.Ε.Θ.Ι.) ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Π.Ι.Ε.)

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος υπό έμφαση για τη σχολική χρονιά 2015-2016

Στόχος υπό έμφαση για τη σχολική χρονιά 2015-2016 Στόχος υπό έμφαση για τη σχολική χρονιά 2015-2016 «Ευαισθητοποίηση των μαθητών κατά του ρατσισμού και της μισαλλοδοξίας και προώθηση της ισότητας και του σεβασμού, στο πλαίσιο της εκστρατείας κατά της

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εκπαίδευση για την ειρήνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα Τα δικαιώματα του παιδιού

Τίτλος Μαθήματος: Εκπαίδευση για την ειρήνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα Τα δικαιώματα του παιδιού Τίτλος Μαθήματος: Εκπαίδευση για την ειρήνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα Τα δικαιώματα του παιδιού Κωδικός Μαθήματος: ΠΔ1220 Διδάσκων: Βασίλης Πανταζής, pantazisv@uth.gr Είδος Μαθήματος: Επιλογής Εξάμηνο:

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη

Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη www.kpe-thess.gr www.facebook.com/kpethess Εκπαιδεύοντας για μια Βιώσιμη Πόλη ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Χ. Αθανασίου - Ε. Παπαδημητρίου - Ν. Ριφάκη - Γ. Σλαυκίδης Π. Τσολακίδου - Γ. Υφαντής

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

epanoriou@ornithologiki.gr Σερρών, serreschools@gmail.com Σερρών sofiaeft@gmail.com ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Δίκτυα ΠΕ και Σχολικά Προγράμματα ΠΕ

epanoriou@ornithologiki.gr Σερρών, serreschools@gmail.com Σερρών sofiaeft@gmail.com ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Δίκτυα ΠΕ και Σχολικά Προγράμματα ΠΕ Ο σχεδιασμός Προγράμματος ΠΕ για την προστασία ενός απειλούμενου είδους και η συμβολή του θεσμού των Δικτύων. Το Τοπικό Θεματικό Δίκτυο ΠΕ «Η Νανόχηνα στην Κερκίνη» Ευγενία Πανώριου 1, Ιωάννης Πούλιος

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΟ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Γενικά Λαμβάνοντας υπόψη τις μέχρι σήμερα Εγκυκλίους για τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Το οικολογικό αποτύπωμα ως βασικός άξονας δράσεων ΠΕ για την Ενέργεια: υλικό, προγράμματα, συνεργασίες με το WWF Ελλάς Eλένη Σβορώνου Υπεύθυνη

Το οικολογικό αποτύπωμα ως βασικός άξονας δράσεων ΠΕ για την Ενέργεια: υλικό, προγράμματα, συνεργασίες με το WWF Ελλάς Eλένη Σβορώνου Υπεύθυνη Το οικολογικό αποτύπωμα ως βασικός άξονας δράσεων ΠΕ για την Ενέργεια: υλικό, προγράμματα, συνεργασίες με το WWF Ελλάς Eλένη Σβορώνου Υπεύθυνη Προγράμματος Κατάρτισης & Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης WWF

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό καικαποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΣχολήΘετικών Επιστήμων Τμήμα Χημείας Εργαστήριο Χημείας Περιβάλλοντος

Εθνικό καικαποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΣχολήΘετικών Επιστήμων Τμήμα Χημείας Εργαστήριο Χημείας Περιβάλλοντος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΥΛΙΚΟΥΓΙΑΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙΤΗΝΑΕΙΦΟΡΟΑΝΑΠΤΥΞΗΣΕ ΘΕΜΑΤΑΠΟΥΑΦΟΡΟΥΝ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Εθνικό καικαποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΣχολήΘετικών Επιστήμων Τμήμα Χημείας Εργαστήριο Χημείας Περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΣ Γεωγραφίας στα πλαίσια του Νέου Σχολείου

ΑΠΣ Γεωγραφίας στα πλαίσια του Νέου Σχολείου ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Με συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε. Κ. Τ.) ΑΠΣ Γεωγραφίας

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης

Θέμα Διαλόγου. Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέμα Διαλόγου «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΣΤΑ ΣΔΕ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΣΠΕΡΙΝΑ ΣΧΟΛΕΙΑ» Συντονιστές: Βαγγέλης Ανάγνου, Δανάη-Μερόπη Βαϊκούση & Δημήτρης Βεργίδης Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π.Ε. & Δ.Ε. ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ 20.06.2014 Δ/ΝΣΗ Π.Ε. Ν.ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση(προσωρινή): Ηλία Ζερβού 10 Ταχ. Κώδικας : 28100

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή

ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ από την Οπτικοακουστική στην Ψηφιακή Αγωγή 194 ΣΟΦΙΑ Γ. ΑΣΛΑΝΙΔΟΥ 3. ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΤΟΝ Δ ΑΣΚΑΛΟ ΣΤΙΣ ΤΠΕ Η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών στις ΤΠΕ άνοιξε ένα ευρύ

Διαβάστε περισσότερα

Μετά από μία δεκαπενταετία υλοποίησης Περιβαλλοντικών Προγραμμάτων στα σχολεία Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης του Ν. Λέσβου: Συνθετική ανασκόπηση

Μετά από μία δεκαπενταετία υλοποίησης Περιβαλλοντικών Προγραμμάτων στα σχολεία Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης του Ν. Λέσβου: Συνθετική ανασκόπηση Μετά από μία δεκαπενταετία υλοποίησης Περιβαλλοντικών Προγραμμάτων στα σχολεία Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης του Ν. Λέσβου: Συνθετική ανασκόπηση Βασιλική Βασίλαρου 1, Μαρία Τζουρά 2, Μαρία Καμμένου 3 1 Σχολική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

ΘΕΜΑ: Ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και σχετικές υπηρεσίες για την Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ----- Ταχ. Δ/νση: Ανδρέα Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό!

ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! ΥΔΑΤΙΝΕΣ ΓΕΦΥΡΕΣ Ενώνουμε τη φωνή μας για το νερό! Βιώσιμη διαχείριση αστικού νερού: Βασικές αρχές & καλές πρακτικές σε θέματα επικοινωνίας, διαβούλευσης, εκπαίδευσης Νερό: δημόσιο αγαθό, μοναδικός φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Το Πρόγραμμα αναφέρεται στην Ενέργεια και τις μορφές της, καθώς και τις εφαρμογές της σε τοπική, εθνική και παγκόσμια κλίμακα. Η επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο)

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) 698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) Το γνωστικό αντικείμενο του Τμήματος Το περιεχόμενο σπουδών του τμήματος «Οικολογίας & Περιβάλλοντος» με έδρα τη Ζάκυνθο καλύπτει το γνωστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

«Τα προγράμματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και η ενσωμάτωση των αρχών της Εκπαίδευσης για την Αειφορία στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση»

«Τα προγράμματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και η ενσωμάτωση των αρχών της Εκπαίδευσης για την Αειφορία στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση» «Τα προγράμματα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και η ενσωμάτωση των αρχών της Εκπαίδευσης για την Αειφορία στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση» Δρ. Ευσταθία Χριστοπούλου Σχολική Σύμβουλος Α/ θμιας Εκπαίδευσης hristopef@yahoo.gr

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr

Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Γεωργία Ε. Αντωνέλου Επιστημονικό Προσωπικό ΕΕΥΕΜ Μαθηματικός, Msc. antonelou@ecomet.eap.gr Θεμελίωση μιας λύσης ενός προβλήματος από μια πολύπλευρη (multi-faceted) και διαθεματική (multi-disciplinary)

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ, I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 14.6.2014 EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 183/5 Ψήφισμα του Συμβουλίου και των αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των κρατών μελών, συνερχομένων στα πλαίσια του Συμβουλίου, της 20ής Μαΐου 2014,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση του Scratch στο πλαίσιο εκπόνησης ομαδικών εργασιών στο μάθημα της Πληροφορικής της Γ' Γυμνασίου

Αξιοποίηση του Scratch στο πλαίσιο εκπόνησης ομαδικών εργασιών στο μάθημα της Πληροφορικής της Γ' Γυμνασίου Αξιοποίηση του Scratch στο πλαίσιο εκπόνησης ομαδικών εργασιών στο μάθημα της Πληροφορικής της Γ' Γυμνασίου Ελισάβετ Μαυρουδή 3ο Γυμνάσιο Ρόδου Εργαστηριακή Συνεδρία - Εφαρμογές του SCRATCH στη διδασκαλία

Διαβάστε περισσότερα

Σχολιάστε αν τα εκπαιδευτικά αντικείμενα (όπως: φύλλα διδασκαλίας, εργασίας. και αξιολόγησης μαθητών και υποστηρικτικό υλικό) καλύπτουν τους

Σχολιάστε αν τα εκπαιδευτικά αντικείμενα (όπως: φύλλα διδασκαλίας, εργασίας. και αξιολόγησης μαθητών και υποστηρικτικό υλικό) καλύπτουν τους 1 Αξιολόγηση Web2 για Επικοινωνία Άννα Χουντάλα ΑΜ 11Μ13 1ο Κριτήριο Αξιολόγησης Σχολιάστε αν τα εκπαιδευτικά αντικείμενα (όπως: φύλλα διδασκαλίας, εργασίας και αξιολόγησης μαθητών και υποστηρικτικό υλικό)

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές επιλογές σχετικά με το περιεχόμενο Στον επαναπροσδιορισμό της θεματολογίας, της διδακτέας ύλης και της διδακτικής προσέγγισης, που περιλαμβάνονται στο Πρόγραμμα Σπουδών, έχουν ληφθεί υπόψη οι ακόλουθες

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας»

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» «Πρακτική Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» Ματίνα Στάππα, Οδοντίατρος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών Πάρεδρος Αγωγής Υγείας Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Η εφαρμογή των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑTΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

«Δημιουργία Ψηφιακών Διαθεματικών Εφαρμογών Συνεργατικά από Μαθητές στα Πλαίσια του Μαθήματος Πληροφορικής στο Λύκειο»

«Δημιουργία Ψηφιακών Διαθεματικών Εφαρμογών Συνεργατικά από Μαθητές στα Πλαίσια του Μαθήματος Πληροφορικής στο Λύκειο» 2o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας ΠΡΑΚΤΙΚΑ «Δημιουργία Ψηφιακών Διαθεματικών Εφαρμογών Συνεργατικά από Μαθητές στα Πλαίσια του Μαθήματος Πληροφορικής στο Λύκειο» Χριστίνα Τίκβα 1, Αθανάσιος Πέρδος

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΣΤΑ ΜΕΣΟΓΕΙΑ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΣΤΑ ΜΕΣΟΓΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΣΤΑ ΜΕΣΟΓΕΙΑ Μαρία Κωνσταντογιάννη, εκπαιδευτικός-msc χημικός, e-mail: markonst@yahoo.gr Ιωάννα Καραχάλιου, εκπαιδευτικός - χημικός, e-mail: ikarachal@sch.gr Μιχαήλ Σκούλλος,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ. διοργανώνει ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. με θέμα «ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ»

Η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ. διοργανώνει ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. με θέμα «ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» Η ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ διοργανώνει ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ με θέμα «ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» Σάββατο, 29 Νοεμβρίου 2014 Χώρος Διεξαγωγής OTΕAcademy* Δ/νση Πέλικα

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΑΞΟΝΑΣ της ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ στο ψηφιακό μουσικό ανθολόγιο ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΑΙΗ ΚΟΚΚΙΔΟΥ

Ο ΑΞΟΝΑΣ της ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ στο ψηφιακό μουσικό ανθολόγιο ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΑΙΗ ΚΟΚΚΙΔΟΥ Ο ΑΞΟΝΑΣ της ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ στο ψηφιακό μουσικό ανθολόγιο ΕΥΤΕΡΠΗ ΜΑΙΗ ΚΟΚΚΙΔΟΥ Διαθεματικότητα -Ιδανικό της ολιστικής γνώσης -Διασυνδέσεις με νόημα μεταξύ γνωστικών περιοχών -Μελέτη σύνθετων ερωτημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Δημοτικού Oδηγίες αξιοποίησης των σχολικών εγχειριδίων Σχολική χρονιά: 2011-2012 ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η Μηλιά ένας χώρος αφήγησης

Η Μηλιά ένας χώρος αφήγησης ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΣΩΝ ΜΑΖΙΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΤΑ Μ.Μ.Ε. Σταδίου 5, 10562, Αθήνα τηλ. 210

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) Περιγραφή του περιεχομένου της ενότητας. Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητες-ικανότ ητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) Το Πρόγραμμα πιστοποιήθηκε από την

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Διοργάνωση εκπ/κού προγράμματος Ρομποτική για μαθητές Δημοτικού και Γυμνασίου

ΘΕΜΑ: Διοργάνωση εκπ/κού προγράμματος Ρομποτική για μαθητές Δημοτικού και Γυμνασίου ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΙΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ Δ/ΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΚΡΗΤΗΣ Δ/NΣΗ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Ν. ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ 1 Ο ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Ταχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η γη από το διάστηµα» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΗΣ ΠΛΟΗΓΗΣΗ ΣΤΟΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΑΣΦΑΛΗΣ ΠΛΟΗΓΗΣΗ ΣΤΟΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΑΣΦΑΛΗΣ ΠΛΟΗΓΗΣΗ ΣΤΟΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Ειρήνη Τζοβλά, Δασκάλα ΣΧΟΛΕΙΟ 4 ο Δημοτικό Σχολείο Πεύκης Πεύκη, Φεβρουάριος 2015 1. Συνοπτική περιγραφή της ανοιχτής εκπαιδευτικής πρακτικής Η συγκεκριμένη

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 677 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ POWER POINT Πέτρος Κούμουλος Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Το Βυζαντινό Κάστρο Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9ο ΕΠΑΛ Θεσσαλονίκης

ποδράσηη Το Βυζαντινό Κάστρο Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9ο ΕΠΑΛ Θεσσαλονίκης ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού 9ο ΕΠΑΛ Θεσσαλονίκης Το Βυζαντινό Κάστρο ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Νάουσας. Εθνικό Δίκτυο Σχολείων «Γεωργία και Περιβάλλον» Γαία αειφόρος. Γαία μήτρα ζωής. Αναζητώντας το ευ ζην.

Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Νάουσας. Εθνικό Δίκτυο Σχολείων «Γεωργία και Περιβάλλον» Γαία αειφόρος. Γαία μήτρα ζωής. Αναζητώντας το ευ ζην. Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Νάουσας Εθνικό Δίκτυο Σχολείων «Γεωργία και Περιβάλλον» Γαία αειφόρος. Γαία μήτρα ζωής. Αναζητώντας το ευ ζην. Νάουσα 2008 Περιβαλλοντική Εκπαίδευση & «Γεωργία» Ο περιβαλλοντικός

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE AMMOS Δράσεις Β2 & D1

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE AMMOS Δράσεις Β2 & D1 Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στο πλαίσιο του έργου LIFE AMMOS Δράσεις Β2 & D1 Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Οκτώβριος 2013 1 Το έργο LIFE AMMOS Ολοκληρωμένη εκστρατεία ενημέρωσης για τον περιορισμό

Διαβάστε περισσότερα