Μια ιδακτική ιαπολιτισµική Προσέγγιση µε βάση τα έθιµα: Τίτλος: «Στιγµιότυπα από το έθιµο του γάµου στην Ελλάδα και την Αλβανία»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μια ιδακτική ιαπολιτισµική Προσέγγιση µε βάση τα έθιµα: Τίτλος: «Στιγµιότυπα από το έθιµο του γάµου στην Ελλάδα και την Αλβανία»"

Transcript

1 Μια ιδακτική ιαπολιτισµική Προσέγγιση µε βάση τα έθιµα: «Στιγµιότυπα από το έθιµο του γάµου στην Ελλάδα και την Αλβανία» Θέµα: Μια απόπειρα ιαπολιτισµικής Προσέγγισης µε βάση τα έθιµα Τίτλος: «Στιγµιότυπα από το έθιµο του γάµου στην Ελλάδα και την Αλβανία» Τάξη: Στ του 1 ου δηµοτικού σχολείου Ακράτας (27 µαθητές) Συνεργαζόµενος Εκπαιδευτικός: Νίκος Αλέφαντος Ερευνήτρια: Αναστασία Ευσταθίου, µεταπτυχιακή φοιτήτρια Επιστηµονική Καθοδήγηση: Ιουλία-Αθηνά Σπινθουράκη, καθηγήτρια Παιδαγωγικού Τµήµατος ηµοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστηµίου Πατρών Οργάνωση τάξης: Οµαδοσυνεργατική ιάρκεια προγράµµατος: Τριµηνιαίο Project (Μάρτιος Ιούνιος 2005) θεωρητικό πλαίσιο Επεκτείνοµαι και βιώνω Σε περιοχές που σαν υπαρκτές εν παραδέχονται οι άλλοι. Εκεί σταµατώ και εκθέτω Τον καταδιωγµένο κόσµο µου, εκεί τον αναπαράγω µε µικρά και απειθάρχητα µέσα, εκεί τον αναθέτω σε έναν ήλιο προσωπικό µου. Εκεί συµβαίνω. Με ένα ποίηµα της Κικής ηµουλά 1 θα ξετυλίξω το νήµα του άρθρου µου. Οι σταγόνες της ποίησης της σύγχρονης Ελληνίδας ποιήτριας αποτελούν αναµφισβήτητα βολική διέξοδο για να ντύσω µε λόγια την παρουσίαση µιας δράσης που πραγµατοποιήθηκε µε µεγάλη επιτυχία σε µια σχολική µονάδα της επαρχίας. Κάλλιστα οι στίχοι αυτοί θα µπορούσαν να γίνουν κτήµα ενός αλλόγλωσσου µαθητή στην προσπάθειά του να εκφράσει την ισοπεδωτική παιδαγωγική του ελληνικού σχολείου στο πρόσωπό του και στο πρόσωπο της οµάδας των αλλόγλωσσων αλλοδαπών (από εδώ και στο εξής αλγ/αλδ) που ανήκει. Η ανάγκη διαπολιτισµικής αντιµετώπισης της µάθησης στο σύγχρονο σχολείο όπου υπάρχουν αλγ/αλδ µαθητές αποτελεί σήµερα όσο ποτέ άλλοτε πρόκληση τόσο για το δάσκαλο της πράξης όσο και για το θεσµό του σχολείου γενικότερα που καλείται να λειτουργήσει και να αποδώσει το παιδαγωγικό του έργο σε έναν πολυπολιτισµικό κόσµο. Κι όλα αυτά τη στιγµή που στις µέρες µας η εκπροσώπηση της οµάδας των αλγ/αλδ 2 µαθητών στο µαθητικό πληθυσµό της χώρας αγγίζει το 12% του συνολικού µαθητικού πληθυσµού. Η αντιµετώπιση αυτή αποτελεί ταυτόχρονα και παιδαγωγική αναγκαιότητα αφού η διαπιστωµένη εδώ και χρόνια αυξητική τάση 3 των οµάδων αυτών στα ελληνικά σχολεία πρέπει να οδηγήσει τους εµπλεκόµενους στη µάθηση στην όσο το δυνατόν οµαλότερη συµβίωση µέσα στις τάξεις µε τους Έλληνες συµµαθητές, µια συµβίωση που θα βασίζεται σε κλίµα αποδοχής, αγάπης και σεβασµού. 1 Ποιητική συλλογή «Ερήµην», εκδόσεις Στιγµή, 1990, στίχοι από το ποίηµα: Παρανοµίες σελ ρεττάκης Μ., (2001). «Ξεπέρασαν το 5% του µαθητικού πληθυσµού τα παιδιά Παλιννοστούντων και Αλλοδαπών», περιοδ. Σύγχρονη Εκπαίδευση, τευχ ρεττάκης Μ., (2000). «Αυξάνονται τα παιδιά των Παλιννοστούντων και Αλλοδαπών στα σχολεία», περιοδ. Σύγχρονη Εκπαίδευση, τευχ

2 Το σχολείο του 21 ου αιώνα για να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της αρχής της πολυπολιτισµικότητας πρέπει να εφεύρει τρόπους διδακτικής προσέγγισης που θα βασίζονται σε µία διαπολιτισµικού χαρακτήρα παιδαγωγική η οποία θα εκφράζεται µέσα από ευέλικτα και ανοικτού τύπου Προγράµµατα Σπουδών. Κάνουµε λόγο για «ευέλικτη διαχείριση του χρόνου αλλά και ευελιξία σε σχέση µε τους επιδιωκόµενους στόχους», όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Μαρία Σφυρόερα 4 τονίζοντας µε αυτόν τον τρόπο τη σηµασία της προσαρµοστικότητας των στόχων σε σχέση µε το δυναµικό των πολυπολιτισµικών και ετερογενών τώρα πια, τάξεων. Ο εκπαιδευτικός καλείται να εντάξει στο διδακτικό του έργο καινοτόµα σχέδια εργασίας (project) που εκπονούνται σε κλίµα Γραµµατισµού µε οµαδοκεντρική οργάνωση της τάξης και τα εφαρµόζει µε στόχο τη σύσφιξη των σχέσεων ανάµεσα στο σχολείο και την τοπική κοινωνία, ανάµεσα στους γονείς και τους εκπαιδευτικούς, ανάµεσα στους αλγ/αλδ µαθητές µε τους συµµαθητές τους. Πραγµατώνονται λοιπόν στο σχολείο οι παιδαγωγικές αρχές της αποδοχής και «ανακάλυψης» του άλλου, του σεβασµού και της αρµονικής συνύπαρξης όπως αυτές προκύπτουν από τους πυλώνες της εκπαίδευσης για τον 21 ο αιώνα και εκδηλώνονται µε το σύνθηµα «µαθαίνω να συµβιώνω κατανοώντας τους άλλους και έχοντας επίγνωση των κοινωνικών αλληλεξαρτήσεων 5» µέσα από καινοτόµες και σύγχρονες πρακτικές. Η όλη δράση, που έλαβε χώρα σε ένα επαρχιακό ηµιαστικό δηµοτικό σχολείο 6 υπό την επιστηµονική καθοδήγηση της καθηγήτριας κ. Ι. Σπινθουράκη, θα στηριζόταν στη µελέτη από ξένους εκπαιδευτικούς του τρόπου διαπολιτισµικής προσέγγισης ενός θέµατος δικιάς µας επιλογής 7 µε µια συγκεκριµένη τάξη. Με άλλα λόγια το ερώτηµα ήταν πόσο εφευρετικοί µπορεί να γίνουν οι εκπαιδευτικοί της πράξης µε στόχο την εκπόνηση ενός σχεδίου εργασίας διαπολιτισµικού χαρακτήρα. Άλλα ερωτήµατα που οδήγησαν στο σχεδιασµό του project, που πρόκειται να παρουσιαστεί στο άρθρο που ακολουθεί, είναι εάν µπορούν αρχικά οι µαθητές να συνεργαστούν αρµονικά στην υλοποίηση ενός τέτοιου προγράµµατος και εάν µέσα από την ανταλλαγή της πολιτισµικής βαλίτσας διαφορετικών πολιτισµικών οµάδων -εστιάζοντας πάντα στο µικρόκοσµο της σχολικής τάξης- χτίζονται γέφυρες συναδέλφωσης και οµαλής συµβίωσης των οµάδων αυτών στις σχολικές τάξεις. Τέτοιου είδους προβληµατισµοί οδήγησαν την ερευνήτρια στο σχεδιασµό ενός βραχυπρόθεσµου project που θα βασιζόταν στα έθιµα των λαών Ελλάδος και Αλβανίας. Γιατί το σχολείο της Ακράτας; Επιλέχθηκε το 1 ο δηµοτικό σχολείο της Ακράτας, γιατί η ερευνήτρια έχει οργανική θέση, γνωρίζει το διδακτικό προσωπικό του σχολείου µε το οποίο και θα συνεργαζόταν για την υλοποίηση του προγράµµατος. Κατά το σχεδιασµό, σε συνεργασία µε τον εκπαιδευτικό της τάξης κ. Ν. Αλέφαντο, λάβαµε υπόψη την ιδιαίτερη φυσιογνωµία της σχολικής µονάδας όπου διεξάγει για τρία συνεχή χρόνια το ιαδικτυακό Λογοτεχνικό ιαγωνισµό της Βιβλιοπαµφαγονίας 8 ( ), πράγµα που σηµαίνει ότι υπάρχει δεδοµένη η εµπειρία εφαρµογής καινοτόµων προγραµµάτων στο σχολείο (αξιοσηµείωτη είναι τόσο η εµπειρία των εκπαιδευτικών της µονάδας όσο και των µαθητών που έχουν λάβει µέρος στο διαγωνισµό µε έργα τους) αλλά και πλούσιο υλικό για τα έθιµα. Ήδη το σχολείο µετράει τρεις καλαίσθητες αναµνηστικές εκδόσεις (από τον Α.Α. Λιβάνη και τη Σύγχρονη Εκπαίδευση) µε τα έργα 9 των 4 Μ. Σφυρόερα «ιαφοροποιηµένη Παιδαγωγική», Κλειδιά και Αντικλείδια, ΥΠΕΠΘ, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Εκπαίδευση Μουσουλµανοπαίδων , σελ Unesco, Έκθεση της ιεθνούς Επιτροπής για την Εκπαίδευση στον 21 ο αιώνα, υπό την προεδρία του Jacques Delors, (1999) «Εκπαίδευση Ο Θησαυρός που κρύβει µέσα της», εκδ. Gutenberg, Αθήνα, σελ Το 8/θέσιο 1 ο ηµοτικό σχολείο Ακράτας του νοµού Αχαΐας 7 Του εκπαιδευτικού της τάξης σε συνεργασία µε την ερευνήτρια Αναστασία Ευσταθίου στο πλαίσιο εκπόνησης µεταπτυχιακής έρευνας στο τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστηµίου Πατρών 8 Στην ηλεκτρονική διεύθυνση του Πανελλήνιου ικτύου Σχολείων: 9 Πιο εκτενής αναφορά στο: Ευσταθίου Α., (2003). «Βιβλιοπαµφαγονία , ιαδικτυακός Λογοτεχνικός ιαγωνισµός, Building Bridges with Stories», Τόµος 3, τεύχος 2, Μάρτιος 2003 στο ικτυακό τόπο του εικονικού σχολείου: virtual school The sciences of Education Online, προσπέλαση 12/10/2005 2

3 διαγωνιζοµένων µαθητών της Ελλάδος και του εξωτερικού. Επιπροσθέτως στο σχολείο αυτό φοιτούν αλγ/αλδ µαθητές και ποτέ άλλοτε στο παρελθόν δεν είχε επιχειρηθεί παρόµοια διαπολιτισµική προσέγγιση. Βασική µας σκέψη αποτέλεσε η πεποίθηση ότι οι µαθητές µας καλούνται να «µάθουν» και να αποκτήσουν «δεξιότητες ζωής» ανακαλύπτοντας τη γνώση µέσα από αλληλεπιδραστικές διαδικασίες που θα λαβαίνουν χώρα στις συνεδρίες της κάθε οµάδας και στην ολοµέλεια της τάξης, την οµαδική εργασία, την προσωπική-συναισθηµατική εµπλοκή µε το γνωστικό αντικείµενο και τη σφαιρική αντιµετώπιση του θέµατος. Σήµερα άλλωστε, γνωρίζουµε ότι όλο και πιο πολύ οδηγούµαστε προς την κατεύθυνση της µάθησης που βασίζεται στην εκπόνηση εκπαιδευτικών προγραµµάτων (Blumenfeld 10 et al, 1991; Καριώτογλου 11 κ.ά., 1997; Hansson G 12., 1997) ώστε να µεταβεί η όλη διαδικασία από στείρα διδακτική σε προσωπική ανακάλυψη της γνώσης και νοηµατοδότησή της από το µαθητή. Τι προέβλεπε ο αρχικός σχεδιασµός του project Ο αρχικός σχεδιασµός, όπως αυτός προτάθηκε για έγκριση στην καθηγήτρια, περιλάµβανε την εκπόνηση του προγράµµατος στη σχολική µονάδα της Ακράτας, τη συνεργασία της τάξης που θα δούλευε το πρόγραµµα µε άλλους δασκάλους και νηπιαγωγούς του συστεγαζόµενου νηπιαγωγείου. Οι µαθητές θα έρχονταν σε επαφή µε έθιµα διαφορετικών χωρών αλλά η έλλειψη µαθητών από άλλες χώρες εκτός της Αλβανίας απέτρεψε έναν τέτοιο προσανατολισµό µε αποτέλεσµα το project να εστιάσει αποκλειστικά στα έθιµα της γείτονος χώρας. Η επικοινωνία µε άλλες τάξεις, η αξιοποίηση των Νέων Τεχνολογιών (στο εργαστήρι ηλεκτρονικών υπολογιστών του σχολείου για αποστολή και ανεύρεση πληροφοριών από σχετικούς δικτυακούς τόπους) για χτίσιµο γεφυρών επικοινωνίας µε άλλα σχολεία ακόµα κι εκτός των ελληνικών συνόρων ή σχολείων που είχαν λάβει µέρος στο διαδικτυακό διαγωνισµό της Βιβλιοπαµφαγονίας δεν µπόρεσε να πραγµατοποιηθεί και το όλο εγχείρηµα παρουσιάστηκε στους κόλπους του σχολείου ενώπιον της τοπικής κοινωνίας. Οι µαθητές δεν κατάφεραν να φέρουν στην τάξη τους παππούδες τους για µια ζωντανή µαρτυρία αφού οι περισσότεροι από τους αλλόγλωσσους βρίσκονται στη χώρα προέλευσης και όχι στην Ελλάδα. Τέλος, για λόγους πρακτικούς δεν κατέστη δυνατόν να γίνει αναπαράσταση δράσεων όπως κατασκευής γλυκών (κέντηµα γαµοκουλούρας, ζύµωµα ψωµιών κ.ά.) στην τάξη από τους γονείς των µαθητών. Με αυτά τα δεδοµένα πολλές από τις αρχικές προτάσεις δεν καταφέραµε να τις εφαρµόσουµε στο τριµηνιαίο project. Ίσως εάν ο διδακτικός χρόνος ήταν µεγαλύτερος, να µας άφηνε τα περιθώρια να ασχοληθούµε µε όλες τις προτάσεις και να τις συντονίσουµε. Tα βήµατα υλοποίησης του προγράµµατος 1. Αρχικά ενηµερώθηκε ο δάσκαλος της τάξης για την εκπόνηση του προγράµµατος µε την τάξη του τον Μάρτιο του 2005 και δέχτηκε να συνεργαστούµε. Οι πρώτες ιδέες για την υλοποίηση τέθηκαν στο τραπέζι. Η επιλογή του θέµατος στράφηκε γενικά στα έθιµα µε δεδοµένη τη διαδικτυακή δράση του σχολείου και την ύπαρξη αλγ/αλδ µαθητών στην τάξη. Με το δάσκαλο συναποφασίσαµε να εστιάσουµε στα έθιµα του γάµου γιατί α) υπήρχε πολύ πληροφοριακό υλικό και β) το έθιµο του γάµου έχει αρκετές οµοιότητες στις χώρες των Βαλκανίων και θα διευκόλυνε την άντληση πληροφοριών. 10 Blumenfeld, P. C., Soloway, E., Marx, R. W., Krajcik, J. S., Guzdial, M. and Palincsar, A., (1991). «Motivating Project-Based Learning: Sustaining the Doing, Supporting the Learning», Educational Psychologist, 26 (314). 11 Καριώτογλου Π., Κοροµπίλης Κ., Κουµαράς Π. (1997). «Εξακολουθούν να είναι επίκαιρες οι ανακαλυπτικές µέθοδοι διδασκαλίας;» Σύγχρονη εκπαίδευση, τεύχ Hanson G. C., (1997). «The Virtual School Library on the Web - a User Education with Focus on Thinking and Learning Skills» στο site: προσπέλαση 7/9/2005 3

4 2. Ενηµερώθηκε η τάξη για την εκπόνηση του προγράµµατος από το δάσκαλο. Άρχισαν να πέφτουν οι πρώτες ιδέες από τους µαθητές και να καταγράφονται σε ένα ηµερολόγιο που κρατούσαν οι εκπαιδευτικοί. 3. Η τάξη επέλεξε το έθιµο του γάµου στην Ελλάδα και την Αλβανία, γιατί οι περισσότεροι αλγ/αλδ µαθητές κατάγονται από την Αλβανία. 4. όθηκε υλικό που λειτούργησε ως πηγή πληροφόρησης µε έθιµα από την αναµνηστική έκδοση του βιβλίου «Με ένα ποντίκι στη χώρα των εθίµων», εκδ. «Σύγχρονη Εκπαίδευση» που είχε εκδώσει το σχολείο το Τα παιδιά διάβασαν τα έθιµα. Το υλικό έγινε αντικείµενο συζήτησης στην τάξη και τα κείµενα «λειτούργησαν» σαν πρότυπα γραφής που θα κινητοποιούσαν τα παιδιά να φέρουν δικές τους πληροφορίες. 5. Ο δάσκαλος τούς ζήτησε να συγκεντρώσουν δικά τους έθιµα και να τα µαγνητοφωνήσουν ή να τα γράψουν. Η συγκέντρωση του υλικού θα γινόταν µε µαγνητοφώνηση των παππούδων/ γιαγιάδων, συνέντευξη από συγγενείς, ψάξιµο σε πηγές από τη βιβλιοθήκη (εγκυκλοπαίδειες, σχετικά βιβλία µε έθιµα και παραδόσεις). Ανταποκρίθηκαν 23 παιδιά (20 Έλληνες και 3 Αλβανοί µαθητές). Το υλικό (χειρόγραφες εργασίες, κασέτες µε αλβανικά τραγούδια, βιντεοσκοπηµένος αλβανικός γάµος, βιντεοσκοπηµένη παράσταση µε έθιµα της περιοχής µας) συγκεντρώθηκε µέσα Απριλίου. 6. Οι εργασίες ήταν ατοµικές αλλά δεν έλειψαν και οι συλλογικές (από οµάδες παιδιών). Το περιεχόµενο των εργασιών στράφηκε σε: συνεντεύξεις, συνταγές µε γλυκά του γάµου, τι συµβαίνει στο σπίτι της νύφης και του γαµπρού λίγο πριν την τελετή, το γλέντι του γάµου, τα παραδοσιακά τραγούδια που τραγουδούν και χορεύουν οι συγγενείς, και γενικά το µυστήριο του γάµου σε διάφορα µέρη της Ελλάδας και της Αλβανίας. 7. Σε άλλη συνάντηση τα παιδιά διάβασαν τα έθιµα που είχαν γράψει και τα ανακοίνωσαν προφορικά στην τάξη. Αντάλλαξαν ερωτήσεις για απορίες που είχαν και δόθηκαν οι απαραίτητες διευκρινήσεις. Οι πρώτες ζυµώσεις έλαβαν χώρα µέσα από αυτές τις ερωτοαποκρίσεις που γίνονταν κατά την ολοµέλεια της τάξης. 8. Συνάντηση της τάξης µε την ερευνήτρια και το δάσκαλο (τέλη Απριλίου) για να αποφασίσει η τάξη µε ποιον τρόπο θα παρουσίαζε τη δουλειά της σε µια τελική εκδήλωση. Αρχικά συζητήσαµε το σκοπό για τον οποίο συµµετείχαµε στο πρόγραµµα. Από το διάλογο βγήκε ότι θα «µοιραστούµε» τα έθιµά µας µε αυτά της Αλβανίας, θα «µάθουµε» µέσα από τα έθιµα της γείτονας χώρας, θα απολαύσουµε γλυκά του γάµου, θα ακούσουµε τραγούδια. Οι ιδέες που πρότειναν τα παιδιά ήταν ευφάνταστες και πολύ πρωτότυπες: Να παρουσιάσουν στιγµιότυπα από το έθιµο του γάµου στην Ελλάδα και Αλβανία. Μετά την παρουσίαση των εθίµων, τα παιδιά βρήκαν πολλές οµοιότητες στα δύο έθιµα των χωρών. Η παρουσίαση θα γινόταν από τις οµάδες. Κάθε οµάδα θα ψήφιζε τον αφηγητή της ο οποίος την ηµέρα της εκδήλωσης θα παρουσίαζε την όλη δράση και θα εξηγούσε τα του δρώµενου. Να δοθεί µπουφές µε γλυκά του γάµου που θα έφτιαχναν οι γονείς στους καλεσµένους δασκάλους και συµµαθητές. Να ακουστούν αλβανικά και ελληνικά τραγούδια που λέγονται στο γάµο από τα παιδιά ή από κασέτα. 8. Ορίστηκαν δύο ή τρεις συναντήσεις όπου η τάξη θα έβλεπε βιντεοσκοπηµένη την τελετή του γάµου στην Αλβανία, θα άκουγε τα τραγούδια και θα παρατηρούσε κάποια έθιµα που δεν τα έχουµε στην Ελλάδα. Μια άλλη βιντεοσκοπηµένη εκδήλωση περιείχε έθιµα του τόπου µας (Ακράτα-Νωνάκριδα) µε παρουσίαση γάµου στα χωριά της Νωνάκριδας µε παραδοσιακές στολές, τραγούδια της τάβλας και του γάµου. Η τάξη παρακολούθησε τα δύο βίντεο, συζήτησε τις διαφορές και τις οµοιότητες του γάµου. Με αυτόν τον τρόπο οι µαθητές είχαν οπτική εικόνα των 4

5 «στιγµιότυπων» και έτσι πιο εύκολα θα έγραφαν και θα αναπαριστούσαν τα δικά τους. 9. Η τάξη χωρίστηκε σε 4 οµάδες οι οποίες και θα έπαιζαν τα στιγµιότυπα. Αποφάσισαν να δείξουν: Το σπίτι του γαµπρού στην Ελλάδα και στην Αλβανία, το σπίτι της νύφης αντίστοιχα. Οι οµάδες δούλεψαν τις περισσότερες φορές αρµονικά. Τα παιδιά συνεργάστηκαν χωρίς βέβαια να λείπουν και οι γκρίνιες και οι τσακωµοί ανάµεσα στα µέλη τους. Η κάθε οµάδα όρισε το «γραµµατέα» της (το παιδί που θα έγραφε τις ιδέες των άλλων) και όλοι µαζί άρχισαν να στήνουν το θεατρικό τους κείµενο που βασίστηκε στα πληροφοριακά κείµενα που είχαν φέρει τα παιδιά. 10. Την ώρα της επεξεργασίας και της µετατροπής του πληροφοριακού υλικού σε θεατρικό κείµενο περιφερόµασταν και βοηθούσαµε τα παιδιά µαζί µε το δάσκαλο της τάξης κατευθύνοντάς τα να βάλουν τα απαραίτητα στοιχεία ή να µην βάλουν τα περιττά και εκείνα που δεν θα πρόσδιδαν καµία εξέλιξη στο δρώµενο. Γίνεται κατανοητό ότι ο ρόλος του δασκάλου και της ερευνήτριας περιορίστηκε περισσότερο στο ρόλο συντονιστή και διευκολυντή και λιγότερο στο ρόλο του αναµεταδότη πληροφοριών ή του αξιολογητή. Τα παιδιά χρησιµοποίησαν πληροφορίες από τα αρχικά γραπτά τους και εµπλούτισαν µε συζήτηση και ανταλλαγή απόψεων τις ιδέες τους για το θεατρικό σενάριο. Κάποιες από τις οµάδες λειτουργούσαν πολύ ώριµα και δεν είχαν ανάγκη την παρέµβασή µας. Συζητούσαν µεταξύ τους πολιτισµένα και έγραφαν µε κέφι και µε µια κρυφή ανταγωνιστικότητα του τύπου «το δικό µας θεατρικό θα είναι καλύτερο από το δικό σας». Η σύνθεση των θεατρικών διαλόγων έγινε σε τρεις συνεδρίες (6 διδακτικά σαρανταπεντάλεπτα) µέσα στην τάξη αλλά δεν έλειψαν και οι συναντήσεις των παιδιών στα διαλείµµατα για να προσθέσουν κάτι ή να αφαιρέσουν. Όταν τελειοποιήθηκαν τα (τέσσερα) σενάρια των οµάδων, τα ξαναδιαβάσαµε και επιµείναµε στις λεπτοµέρειες και στο τελευταίο ρετουσάρισµα, πράγµα που δεν ήταν και πολύ εύκολο για την οµάδα η οποία έπρεπε σε αυτή τη φάση να λειτουργήσει µεταγνωστικά και να µπει στη θέση του αναγνώστη του κειµένου και νοερά του θεατή. 11. Μετά το Πάσχα τα θεατρικά κείµενα είχαν σχεδόν τελειοποιηθεί και οι οµάδες ήταν έτοιµες να αρχίσουν τις πρόβες. Αρχές Μάη έγινε βιντεοσκόπηση και φωτογράφηση της δουλειάς τους. Αρχικά µίλησε ο δάσκαλος για την εκπόνηση του όλου προγράµµατος και στη συνέχεια ένα εκλεγµένο µέλος από κάθε οµάδα (ο παρουσιαστής). Αναφέρθηκαν σε λεπτοµέρειες και είπαν µε ποιον τρόπο δούλεψαν στην οµάδα τους. 12. Κάθε οµάδα τελειοποίησε το κείµενό της και το ανακοίνωσε στις άλλες οµάδες στις ολοµέλειες που οργανώνονταν για αυτή ακριβώς τη δουλειά. Έγιναν κάποιες µικρές διορθώσεις στα κείµενά τους, µπήκαν σε παρένθεση οι σκηνοθετικές οδηγίες, ξεχώρισαν τα λόγια του αφηγητή από την πλοκή του έργου κ.ά. Οι πρόβες άρχισαν στην τάξη. Μαζί µε το δάσκαλο τους δώσαµε οδηγίες για το πώς θα µάθαιναν καλύτερα τους ρόλους τους, πώς θα έπαιζαν µε φυσικό τρόπο, τι αντικείµενα και ρούχα θα χρειάζονταν για να αναπαραστήσουν όσο πιο πειστικά γινόταν το δρώµενο. Σηµασία είχε να «αναδείξουν» τα κείµενά τους µέσα από το θεατρικό λόγο. 13. Προβλήµατα δεν υπήρξαν ως προς την αποδοχή των εθίµων της ξένης χώρας από τους Έλληνες µαθητές. Ακόµα κι αυτοί που δεν «ανταποκρίθηκαν», να φέρουν δηλαδή, υλικό από πηγές, στην πορεία διαπιστώσαµε ότι: Συµµετείχαν στη µετακωδικοποίηση των εθίµων που έφεραν σε θεατρικό κείµενο στο πλαίσιο της οµαδικής γραφής. Όλοι οι µαθητές κάτι είχαν να πουν και να προσφέρουν στην οµάδα τους. Κάποιοι µαθητές που αντιµετώπιζαν µε καχυποψία την όλη δουλειά, στην πορεία συµµετείχαν ενεργά, µπήκαν σε ρόλους, είπαν λόγια και µερικοί έβαλαν ακόµα και δικά τους. Στη διαδικασία της πρόβας, εντέλει κανένας δεν έµεινε αµέτοχος και όλοι πήραν έστω κι ένα µικρό ρόλο. Οι περισσότεροι από τους µαθητές που «κρατούσαν απόσταση» προθυµοποιήθηκαν να φέρουν γλυκά για το µπουφέ, να ζωγραφίσουν τα σκηνικά 5

6 και να στήσουν τη γιορτούλα που θα γινόταν την ηµεροµηνία που είχαµε καθορίσει. Τι καταφέραµε τελικά; Μια προσπάθεια αποτίµησης του προγράµµατος Ο αρχικός σχεδιασµός της ερευνήτριας δεν πραγµατοποιήθηκε στο σύνολό του λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών (η πίεση του χρόνου και ο πληθυσµός της τάξης δεν επέτρεψαν την ηλεκτρονική επικοινωνία µε άλλες τάξεις ή σχολεία) όπως άλλωστε είχαµε προβλέψει. Η τάξη µάς οδήγησε σε άλλα µονοπάτια αποκαλύπτοντας στην ουσία τις ανάγκες της και τις δικές της απαιτήσεις. Επιβεβαιώνεται ο κανόνας της θεωρίας του εποικοδοµητισµού που θέλει το δάσκαλο να ξεκινά «από την τάξη µε την τάξη για την τάξη», να έχει αφετηρία τα «θέλω» των παιδιών και όχι τα δικά του «θέλω». Στη διδακτική πράξη αποδεικνύεται ότι οι καλύτερες ιδέες του δασκάλου σε µια τάξη που αρνείται να τις υλοποιήσει δεν θα φέρουν από µόνες τους τα επιθυµητά µαθησιακά αποτελέσµατα εάν πρώτα δεν εξασφαλιστεί η ενεργός εµπλοκή και τα ενδιαφέροντα των µαθητών 13 (Virginia Richardson, 1994). Ο αρχικός σχεδιασµός τροποποιήθηκε και «υποτάχθηκε» στις ανάγκες των µαθητών όπως αυτές προέκυψαν στις αρχικές µας συναντήσεις. Το βάρος της υλοποίησης του προγράµµατος στράφηκε στην ανατροφοδότηση µεταξύ των οµάδων µέσα από την ανταλλαγή των εργασιών και τη µετατροπή τους από αφηγηµατικά κείµενα στο είδος του απαιτητικού λόγου που ήταν το θεατρικό σενάριο. Η αναπαράσταση ή η παντοµίµα που αρχικά είχαν σχεδιαστεί ως ένα απλό δρώµενο, µετατράπηκαν σε σενάριο που περιλάµβανε τα τέσσερα στιγµιότυπα του γάµου σε Ελλάδα και Αλβανία µε βάση το πληροφοριακό υλικό που συγκεντρώθηκε. Οι µαθητές από απλοί ερευνητές και καταγραφείς πληροφοριών έγιναν «συγγραφείς», «σεναριογράφοι», «σκηνοθέτες» και ενεργοί «συντονιστές» της παρουσίασης. Η παρουσίαση είχε µεγάλη επιτυχία καθώς τα παιδιά την οργάνωσαν στην τελευταία της λεπτοµέρεια. Περιλάµβανε: Σύνταξη πρόσκλησης για την εκδήλωση που απευθύνονταν στους δασκάλους του σχολείου, στην Ε τάξη, στους γονείς και στην καθηγήτρια (φωτο.1). Οργάνωση του χώρου που θα πραγµατοποιούνταν η εκδήλωση, του µπουφέ µε τα γλυκά των δύο χωρών, του χώρου που θα παίζονταν τα στιγµιότυπα. Μοίρασµα ρόλων και αφηγητή. Κατασκευή απλών σκηνικών µε ζωγραφική οικηµάτων Ελλάδας και Αλβανίας. Απόδοση των θεατρικών µε κοστούµια (νυφικό, προίκα της νύφης, κ.ά.) και ανάλογα αντικείµενα (γλυκά, ποτήρια, χρήµατα κ.ά.). Εκείνο που τελικά καταφέραµε ήταν να δουλέψουµε αρµονικά µε τον εκπαιδευτικό της τάξης και να «περάσουµε» το πολιτισµένο αυτό κλίµα και στις οµάδες των µαθητών σαν ένα «συνεργατικό» παράδειγµα µέσα από το οποίο είχαν να κερδίσουν. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται και από την Έκθεση της ιεθνούς Επιτροπής για την Εκπαίδευση, η οποία συνιστά να κατευθυνθούµε προς µια «κοινωνία εκπαίδευσης» όπου «το σχολείο πρέπει να τους (στους µαθητές) εµπνέει την επιθυµία και να τους παρέχει τη χαρά της µάθησης, να τους καλλιεργεί την ικανότητα του πώς να µαθαίνουν και να τους αναπτύσσει την πνευµατική ανησυχία» (Unesco, 1999: 34). Το πρόγραµµα «βρήκε το δρόµο του» µέσα από τις πραγµατικές ανάγκες των παιδιών και αυτό φάνηκε αρχικά µέσα από τις ιδέες που κατέθεσαν για την υλοποίηση του προγράµµατος, κατά δεύτερον µέσα από τα θεατρικά κείµενα που επεξεργάστηκαν και παρέδωσαν και την τελική µορφή που πήρε η όλη παρουσίαση. Σηµασία είχε ότι ο κύριος όγκος της δουλειάς των παιδιών πραγµατοποιήθηκε στην τάξη µέσα από την ευεργετική οµαδική εργασία και ήταν έργο καθαρά των παιδιών χωρίς τις επιδράσεις των γονιών. Το ανεπεξέργαστο και πρωτόλειο πληροφοριακό υλικό που ήρθε στην τάξη από το σπίτι υπέστη την επεξεργασία της οµάδας µε ξεκάθαρο σκοπό και στόχους 13 Virginia Richardson, (1994) Constructivist Teacher Education, Building a World of Understandings, presented at the annual meeting of the American Educational Research Association, New Orleans, pg.12. 6

7 που είχε θέσει η ίδια η οµάδα για να αποδώσει µε τον καλύτερο τρόπο το δρώµενο. Έγινε χρήση ειδικού λεξιλογίου κατά τη συγγραφή από τα παιδιά, επιµέλεια των γραπτών, διορθώσεις και βελτιώσεις µέσα από το φυσικό διάλογο, τη δραµατοποίηση κ.ά., όπου έκρινε σκόπιµο η οµάδα. Ο συντονισµός εξάλλου της καθοδηγούµενης 14 οµαδικής γραφής, γνωστής στην αγγλική βιβλιογραφία µε τον όρο «Shared guided writing», αποτελεί µια δυναµική διδακτική στρατηγική που υιοθετήσαµε «Προκειµένου να υποβοηθηθείτε η συνδιδασκαλία αλλοδαπών µαθητών» όπως αναφέρεται στο.ε.π.π.σ 15. Ένα δείγµα της δουλειάς αυτής αποτελούν τα παρακάτω αποσπάσµατα: Οµάδα α «Η ετοιµασία του γαµπρού στην Αλβανία» (ακούγεται µια απαλή µουσική) Αφηγητής: Βρισκόµαστε στο σπίτι του γαµπρού όπου γίνονται ετοιµασίες για το γάµο. Ο γαµπρός µιλάει µε τους φίλους του και σκέφτεται το γάµο του. Φίλος 1: Άντε γαµπρέ, ήρθε η ώρα σου. Φίλος 2: Μακάρι να είχα κι εγώ µια νύφη σαν κι αυτή. Όµορφη, έξυπνη, νοικοκυρά. Γαµπρός: Έχεις δίκιο, η κοπελιά που βρήκα είναι τέλεια. Αδελφός του γαµπρού 1: Αδελφέ, σου εύχοµαι να ευτυχήσεις και να µην σταθεί τίποτα εµπόδιο στη ζωή σας. Αδελφός του γαµπρού 2: Αδελφέ µου, εγώ παντρεύτηκα και ξέρω την ευτυχία και σου εύχοµαι και εσύ να ευτυχήσεις µαζί της. Αφηγητής: Οι φίλοι του γαµπρού πίνουν και γλεντάνε χορεύοντας το χορό του µεθύστακα (χορεύουνε µε το γνωστό αλβανικό τραγούδι του µεθύστακα από την κασέτα ) Οµάδα β «Η ετοιµασία της νύφης στην Αλβανία» (Ακούγεται µουσική του γάµου) Αφηγητής: Η νύφη και όλες οι φίλες της τη βοηθούν µε τις προετοιµασίες και την καθησυχάζουν, γιατί είναι πολύ αγχωµένη. Φίλη 1: εν το πιστεύω! Σε λίγες ώρες από τώρα η καλύτερή µου φίλη παντρεύεται. Φίλη 2: Πώς νιώθεις που θα δηµιουργήσεις οικογένεια; Νύφη: εν ξέρω! Το µόνο που µε απασχολεί τώρα, είναι αν έχω ένα γάµο γεµάτο πολυτέλεια! Μταρντάνα 16 : Ελβίρα! Έλα, η κοµµώτρια είναι εδώ και σε περιµένει! Κοπέλα: Όλοι οι καλεσµένοι είναι ενθουσιασµένοι µε τα παραδοσιακά γλυκά που ετοιµάσαµε, αλλά ζητούν κι άλλο µπακλαβά. Σαν συντονιστές του προγράµµατος προσπαθήσαµε να αξιοποιήσουµε τη µορφωτική βαλίτσα όχι µόνο του Έλληνα µαθητή αλλά και των αλγ/αλδ ώστε να αποτελέσει κίνητρο για περαιτέρω µάθηση και βαθύτερη κατανόηση του «άλλου». Μέσα από τη χαρά της επικοινωνίας και συµµετοχής στο πρόγραµµα τα παιδιά κάθε οµάδας µετασχηµάτιζαν τις πληροφορίες που έρχονταν από τη µορφωτική βαλίτσα του άλλου σε γνώση για τον άλλο. Η γνώση για τον άλλο εντέλει παραλύει κάθε άγνοια και άρα φόβο κοινωνικά στιγµατισµένο και οδηγεί στην αποδοχή του άλλου ως ισότιµο µέλος της οµάδας των συµµαθητών, της παρέας στην αυλή του σχολείου και µετέπειτα της ευρύτερης οµάδας στα πλαίσια της κοινωνίας. Με αυτό τον τρόπο σκεφτήκαµε ότι το ελληνικό σχολείο δεν θα λειτουργεί µονοπολιτισµικά και ισοπεδωτικά όσων αφορά τη γλώσσα, τις παραδόσεις και τα έθιµα που κουβαλούν οι αλγ/αλδ στη σχολική τάξη, αλλά θα αναδεικνύει και θα φέρει σε ισότιµη βάση και την πολιτισµική κληρονοµιά του «άλλου». Ίσως µε αυτόν τον τρόπο ο απειλητικός «κατώτερος άλλος» γίνει φίλος και ισότιµος συµµαθητής σε ένα σχολείο σεβασµού, σε ένα σχολείο 14 National Literacy Strategy Grammar for Writing, Key Stage 2, (2000) DfEE 15.Ε.Π.Π.Σ., «ιδακτική Μεθοδολογία, Γλώσσα», Μάρτιος 2003, τεύχος δεύτερο, ΦΕΚ 303- ΦΕΚ304, σελ Ονοµάζεται η θεία της νύφης στην Αλβανία και είναι µια λέξη που χρησιµοποιούµε και στο ελληνικό λεξιλόγιο µε άλλη χρήση. 7

8 δράσεων για όλους. Σε ένα σχολείο που θα «συµβάλει στη διαµόρφωση µαθητών ικανών να διαχειριστούν τη διαπολιτισµική πραγµατικότητα και να επωφεληθούν από αυτή 17» όπως εύστοχα αναφέρει ο Στέργιος Παπαδόπουλος για τη διαπολιτισµική εκπαίδευση που υλοποιείται στη σχολική του µονάδα από το Εξάλλου η καθηγήτρια κ. Σπινθουράκη στην οµιλία της 18 µετά το τέλος της εκδήλωσης 19 τόνισε ότι το σχολείο της Ακράτας «άνοιξε τις πύλες του για συνεργασία στο Πανεπιστήµιο και στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, ως µέρος ενός ευρωπαϊκού προγράµµατος που αναδεικνύονται πρότυπα σχολεία και πρακτικές δασκάλων». Εν κατακλείδι, πιστεύουµε ως συντονιστές της όλης δράσης και της κοινωνικής αλληλεπίδρασης που συντελέστηκε ως κύρια δραστηριότητα στο πλαίσιο της οµάδας ότι καταφέραµε α) να ενεργοποιήσουµε τα κίνητρα µάθησης, β) να αυξήσουµε την ενεργό συµµετοχή όλων ανεξαιρέτως των µαθητών στη συλλογική εργασία και γ) να συνδράµουµε στην οµαλή και ειρηνική συµβίωση των αλγ/αλδ στην τάξη. Προσπάθεια που θα οδηγήσει µακροπρόθεσµα και στην ένταξή τους στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστηµα και κατ επέκταση στην χωρίς προβλήµατα ένταξή τους στην ελληνική κοινωνία ως ισότιµοι πολίτες. Και αυτό γιατί η εξοµάλυνση των κοινωνικών αντιθέσεων που γεννιούνται από τη συνύπαρξη των µαθητών αυτών µε τους Έλληνες συµµαθητές τους στο ελληνικό σχολείο πρέπει σαν παιδαγωγική πράξη να «συµβεί συνειδητά και σκόπιµα» µέσα στους κόλπους του σχολείου ώστε η πολιτισµική ετερότητα να γίνει γεφύρι συνάντησης και οικοδόµησης ενός κόσµου που θα στηρίζεται στην αλληλοκατανόηση και στην «παραγωγική και συνεργατική ατµόσφαιρα 20». Η καλή «συγκατοίκηση» προδιαγράφει εν µέρει και το µέλλον της ελληνικής κοινωνίας αλλά και του τρόπου που οι νέες γενιές καλούνται να ανταποκριθούν στη συνύπαρξη και το είδος της σχέσης τους µε τον διαφορετικό άλλο στα πλαίσια της νέας πολυπολιτισµικής ελληνικής πραγµατικότητας. Μπορούν να στηθούν γέφυρες µέσα από τέτοιου είδους συνεργασίες και προγράµµατα διαπολιτισµικής διάστασης ώστε ο «προσωπικός ήλιος» της ποιήτριας να γίνει και «συλλογικός ήλιος» για όλους και να ζεστάνει µε τις αχτίδες του ισότιµα όλα τα πρόσωπα εξαλείφοντας µε αυτόν τον τρόπο καταδιωγµένους κόσµους. Αυτό εξάλλου προσπαθήσαµε να κάνουµε κι εµείς µέσα από αυτή τη δράση. Μέσα µας βαθιά πιστεύουµε ότι τα καταφέραµε να ανοίξουµε πολλά µονοπάτια για να τα διαβούµε µε τους µαθητές µας. Αναστασία Ευσταθίου Συγγραφέας Εκπαιδευτικός- Κάτοχος Mr στις Επιστήµες της Αγωγής Βιβλιογραφία- Ηλεκτρονικές διευθύνσεις 1. Blumenfeld, P. C., Soloway, E., Marx, R. W., Krajcik, J. S., Guzdial, M. and Palincsar, A., (1991). «Motivating Project-Based Learning: Sustaining the Doing, Supporting the Learning», Educational Psychologist, 26 (314). 2. Bosniadou Stella, «How children learn», Educational Practices Series, No Στόχοι των διαπολιτισµικών σχολείων όπως διατυπώνονται στην ιστοσελίδα του 6oυ ιαπολιτισµικού ηµ. Σχ. Ελευθερίου - Κορδελιού Θεσ/κης προσπέλαση 13/9/ Αποσπάσµατα της οµιλίας αυτής καθώς και όλη η δράση φιλοξενήθηκαν στην ηλεκτρονική σελίδα της τοπικής εφηµερίδας ΣΤΥΞ (φύλλο 7/7/2005) στην ηλεκτρονική διεύθυνση: προσπέλαση 15/10/ Μετά το τέλος της παρουσίασης του project απονεµήθηκε στους µαθητές «έπαινος συµµετοχής» στο πρόγραµµα (φωτο.2) 20 Bosniadou Stella, «How children learn», Educational Practices Series, No 7, 30p. 8

9 3. Hanson G. C., (1997). «The Virtual School Library on the Web - a User Education with Focus on Thinking and Learning Skills» στο site: προσπέλαση 7/9/ National Literacy Strategy Grammar for Writing, Key Stage 2, (2000) DfEE 5. Unesco, Έκθεση της ιεθνούς Επιτροπής για την Εκπαίδευση στον 21 ο αιώνα, υπό την προεδρία του Jacques Delors, (1999) «Εκπαίδευση Ο Θησαυρός που κρύβει µέσα της», εκδ. Gutenberg, Αθήνα. 6..Ε.Π.Π.Σ., «ιδακτική Μεθοδολογία, Γλώσσα», Μάρτιος 2003, τεύχος δεύτερο, ΦΕΚ 303-ΦΕΚ o ιαπολιτισµικό ηµ. Σχ. Ελευθερίου - Κορδελιού Θεσ/κης: ElefthKor.htm 8. ηµουλά Κική, (1990) «Ερήµην», εκδ. Στιγµή. 9. ρεττάκης Μ., (2000). «Αυξάνονται τα παιδιά των Παλιννοστούντων και Αλλοδαπών στα σχολεία», περιοδ. Σύγχρονη Εκπαίδευση, τευχ ρεττάκης Μ., (2001). «Ξεπέρασαν το 5% του µαθητικού πληθυσµού τα παιδιά Παλιννοστούντων και Αλλοδαπών», περιοδ. Σύγχρονη Εκπαίδευση, τευχ Ευσταθίου Α., (2003). «Βιβλιοπαµφαγονία , ιαδικτυακός Λογοτεχνικός ιαγωνισµός, Building Bridges with Stories», Τόµος 3, τεύχος 2, Μάρτιος 2003 στο ικτυακό τόπο του εικονικού σχολείου: virtual school The sciences of Education Online, προσπέλαση 12/10/ Ηλεκτρονική τοπική εφηµερίδα ΣΤΥΞ (φύλλο 7/7/2005): προσπέλαση 15/10/ Καριώτογλου Π., Κοροµπίλης Κ., Κουµαράς Π. (1997). «Εξακολουθούν να είναι επίκαιρες οι ανακαλυπτικές µέθοδοι διδασκαλίας;» Σύγχρονη εκπαίδευση, τεύχ Πανελλήνιο ίκτυο Σχολείων: 15. Richardson, V. (1994) Constructivist Teacher Education, Building a World of Understandings, presented at the annual meeting of the American Educational Research Association, New Orleans. 16. Σφυρόερα Μ. «ιαφοροποιηµένη Παιδαγωγική», Κλειδιά και Αντικλείδια, ΥΠΕΠΘ, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Εκπαίδευση Μουσουλµανοπαίδων Εικόνα 1. Η νύφη αδηµονεί 9

10 Φύλλο Εργασίας 1. (Ατοµική εργασία) Ερευνώ- Καταγράφω πληροφορίες γύρω από το έθιµο του γάµου Ρωτώ 21 τους γονείς µου ή τους παππούδες µου για το έθιµο του γάµου. Οι παρακάτω άξονες (1 η στήλη) θα µε βοηθήσουν να αντλήσω συγκεκριµένες πληροφορίες για τα «στιγµιότυπα» του µυστηρίου του γάµου. Πολλές πληροφορίες µπορώ να βρω και στην αναµνηστική έκδοση του σχολείου «Με ένα ποντίκι στη χώρα των εθίµων» από τις εκδόσεις «Σύγχρονη Εκπαίδευση» (2002). Ρωτώ Μαθαίνω: Καταγράφω τις πληροφορίες: 1. Κάποιο ξεχωριστό φαγητό ή γλυκό που φτιάχνεται την περίοδο του γάµου στην περιοχή µας (γράφω αναλυτικά τα υλικά και την εκτέλεση). 2. Τις προετοιµασίες πριν το γάµο στο σπίτι της νύφης 3. Τις προετοιµασίες πριν το γάµο στο σπίτι του γαµπρού 4. Τι συµβαίνει κατά τη διάρκεια του µυστηρίου του γάµου 5. Πώς γίνεται η στέψη και από ποιον 6. Πώς γίνεται το γλέντι του γάµου στην περιοχή µας 7. Τα δηµοτικά τραγούδια που τραγουδούν οι συγγενείς στο τραπέζι. 21 Μπορώ να µαγνητοφωνήσω τη συνέντευξη που πήρα και να συµπληρώσω τη 2 η στήλη του πίνακα µε τις βασικές πληροφορίες. 10

11 Φύλλο Εργασίας 2. (Οµαδική εργασία) Στάδιο προετοιµασίας για τη συγγραφή του θεατρικού Με βάση τις πληροφορίες που φέραµε (πληροφοριακό υλικό) φτιάχνουµε θεατρικό κείµενο µε 4 «στιγµιότυπα» του γάµου. ιαλέγουµε ποιο στιγµιότυπο θα παρουσιάσει η οµάδα µας (ανάλογα µε το πληροφοριακό υλικό που έχουµε συγκεντρώσει). Περιλαµβάνονται 4 «στιγµιότυπα» πριν την τέλεση του γάµου (όσα και οι οµάδες) Α οµάδα Πριν το γάµο στο σπίτι του γαµπρού (Ελλάδα) Β οµάδα Πριν το γάµο στο σπίτι του γαµπρού (Αλβανία) Γ οµάδα Πριν το γάµο στο σπίτι της νύφης (Ελλάδα) οµάδα Πριν το γάµο στο σπίτι της νύφης (Αλβανία) Συνεδριάζουµε µεταξύ µας οι οµάδες για τη σειρά των στιγµιότυπων (χρονική σειρά παρουσίασης στην εκδήλωση) Επιλέγουµε τους αφηγητές που θα συνδέσουν τα «στιγµιότυπα». Πρώτα σηµειώνουµε σε κάθε στήλη του πίνακα που θα αναλάβει η οµάδα µας: 1. Τις λέξεις-κλειδιά από τις πληροφορίες που συγκεντρώσαµε 2. Τις ιδέες της οµάδας για το στιγµιότυπο 3. Φράσεις (ευχές, παινέµατα, παροιµίες κ.ά.) που λέγονται την ώρα εκείνη 4. Στίχους δηµοτικών τραγουδιών που ακούγονται την ώρα εκείνη 11

12 οµάδα: Στιγµιότυπο από. Λέξεις -κλειδιά Ποια θα είναι η πλοκή µε λίγα λόγια Ξεκινά µε. Ιδέες (τι πρωτότυπο θα περιλαµβάνει το στιγµιότυπο) Χαρακτηριστικές φράσεις που πρέπει να συµπεριλάβουµε ηµοτικά τραγούδια.. Συµβαίνουν τα γεγονότα:... Π.χ. η νύφη λιποθυµά όταν Τελειώνει µε.... Ύστερα καταγράφουµε τους ρόλους που θα παίξουν στο «στιγµιότυπο» και τους µοιράζουµε στα µέλη της οµάδας µας βάζοντας: 1. Στοιχεία του χαρακτήρα, 2. Αντικείµενα που πρέπει να έχει ο «ηθοποιός» και Ρόλος Όνοµα αγοριού ή Χαρακτήρας ένα ιδιαίτερο Αντικείµενα που θα κοριτσιού στοιχείο κρατά -Ρούχα Γαµπρός Νύφη Π.χ. ανυπόµονη Κουµπάρος Π.χ. κάνει αστεία Αφηγητής 3. Τα ιδιαίτερα ρούχα που θα φορά. 12

13 Φύλλο Εργασίας 3. (Οµαδική εργασία) Στάδιο συγγραφής του θεατρικού Γράφουµε το θεατρικό εν ξεχνούµε να δώσουµε σκηνικές οδηγίες (σε παρένθεση µε πλάγια γράµµατα) Ξαναδιαβάζουµε ό,τι γράψαµε δυνατά στην οµάδα ιορθώνουµε όπου υπάρχει ασάφεια ή κάτι που δεν ακούγεται καλά Επιµελούµαστε το κείµενό µας (ορθογραφικός συντακτικός έλεγχος) Προσθέτουµε λεπτοµέρειες που θα κάνουν τους διαλόγους «αληθινούς», ζωντανούς και παραστατικούς. Όταν τελειοποιήσουµε το κείµενό µας, το ανακοινώνουµε στις άλλες οµάδες και ακούµε τις παρατηρήσεις τους. Συζητούµε µεταξύ µας πώς θα το βελτιώσουµε ακόµα περισσότερο. Το κείµενό µας θα έχει τη µορφή: Τίτλος στιγµιότυπου: Οµάδα Ονόµατα συγγραφέων: Αφηγητής:. Γαµπρός:. Κουµπάρα:. (Μπαίνει στη σκηνή η.. ) 13

14 Χρησιµοποιούµε κι άλλη σελίδα εάν δεν µας φτάνει Όταν σιγουρευτούµε ότι το κείµενό µας είναι έτοιµο (διορθωµένο και επιµεληµένο), αρχίζουµε τις πρόβες. Πρώτα διαβάζουµε ολοκληρωµένο το κείµενο και ύστερα κάθε παιδί διαβάζει το ρόλο του. Βάζουµε σε χρονική σειρά τα δρώµενα και όλες οι οµάδες ολοκληρώνουµε τις πρόβες Προσπαθούµε να αποδώσουµε όσο γίνεται καλύτερα τα «στιγµιότυπα» για να εισπράξουµε το πιο δυνατό χειροκρότηµα. Καλή δουλειά Οι συντονιστές του προγράµµατος Αναστασία Ευσταθίου-Νίκος Αλέφαντος 14

15 15

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού.

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. 1.ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Συγγραφέας: Μποζονέλου Κωνσταντίνα 1.1.Τίτλος διδακτικού σεναρίου Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14. Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης

9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14. Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης 9ο Νηπιαγωγείο Ηρακλείου Σχολ.Έτος 2013-14 Σχέδιο εργασίας με θέμα: Φυσική ζωή, άσκηση και υγιεινός τρόπος διαβίωσης Διάρκεια προγράμματος -Συμμετοχή Διάρκεια: Μάρτιος - Ιούνιος 2014 Συμμετοχή : 2 μεικτά

Διαβάστε περισσότερα

Γκαραγκάνη Αγγελική, kikigarag@gmail.com Φούκα Παρασκευή pfouka@sch.gr. 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Γνωρίζω τη Μινωϊκή Κρήτη»

Γκαραγκάνη Αγγελική, kikigarag@gmail.com Φούκα Παρασκευή pfouka@sch.gr. 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Γνωρίζω τη Μινωϊκή Κρήτη» 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Γνωρίζω τη Μινωϊκή Κρήτη» Κεφάλαιο: Μινωϊκός πολιτισµός (Ιστορία Γ ηµοτικού) Ενότητες: Το ανάκτορο της Κνωσού Καθηµερινή ζωή των Μινωϊτών Η τέχνη των Μινωϊτών 2. Εµπλεκόµενες

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Αγωγοί και µονωτές» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η έννοια της ανακύκλωσης» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές κάρτες

Επαγγελματικές κάρτες Επαγγελματικές κάρτες Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Θεματική: Τα επαγγέλματα των γονιών της τάξης μας ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Διαφοροποιημένη διδασκαλία: Τι, Πώς, Γιατί

Διαφοροποιημένη διδασκαλία: Τι, Πώς, Γιατί Διαφοροποιημένη διδασκαλία: Τι, Πώς, Γιατί Επιμέλεια: Μαρία Λαζαρίδου Σχολική Σύμβουλος 14 ης Περιφέρειας Π.Ε. Θεσσαλονίκης 3 Μαρτίου 2015-13 ο Δημ. Σχολείο Σταυρούπολης Ενεργός συμμετοχή Καλλιέργεια των

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου

Χάρτινη αγκαλιά. Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Χάρτινη αγκαλιά Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου, Β Γυμνασίου Εργασίες 1 α ) Κατά τη γνώμη μου, το βιβλίο που διαβάσαμε κρύβει στις σελίδες του βαθιά και πολύ σημαντικά μηνύματα, που η συγγραφέας θέλει να μεταδώσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ «Οι παροιμίες του τόπου μας» Αθήνα Μάρτιος 2008 Εκπαιδευτικό σενάριο 1 1. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός διαφοροποιημένης διδασκαλίας

Σχεδιασμός διαφοροποιημένης διδασκαλίας Σχεδιασμός διαφοροποιημένης διδασκαλίας ΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΩΝ ΖΩΩΝ Ένας λαγός, ένα πουλί, ένα ψάρι, ένας σκίουρος, μια πάπια και διάφορα άλλα ζώα αποφάσισαν να ανοίξουν ένα σχολείο. Συστήθηκε λοιπόν μια επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ

ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΣΚΥΔΡΑΣ Ομάδα ανάπτυξης Μαρία Τσικαλοπούλου, Μαθηματικός Σ Κ Υ Δ Ρ Α / 2 0 1 5 Το αντικείμενο με το οποίο θα ασχοληθούμε είναι τα μαθηματικά της

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοσιακά τραγούδια στον κύκλο του χρόνου

Παραδοσιακά τραγούδια στον κύκλο του χρόνου Παραδοσιακά τραγούδια στον κύκλο του χρόνου ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Λαγκαδινού Νεκταρία, Καθηγήτρια Μουσικής Στο πρόγραμμα συμμετείχαν όλοι οι μαθητές της Α τάξης του Δημοτικού Σχολείου Λουτρών Μυτιλήνης.

Διαβάστε περισσότερα

ιαδικτυακός ιαγωνισµός ΕΕΕΠ- ΤΠΕ «Μοιραστείτε & κερδίστε» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ιαδικτυακός ιαγωνισµός ΕΕΕΠ- ΤΠΕ «Μοιραστείτε & κερδίστε» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ιαδικτυακός ιαγωνισµός ΕΕΕΠ- ΤΠΕ «Μοιραστείτε & κερδίστε» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ A. Γενικά στοιχεία Τίτλος Εργασίας: Το µητροπολιτικό ηµοτικό Σχολείο στο ηµητρίτσι Βισαλτίας Κατηγορία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕ ΤΟ ΑΒΑΚΙΟ/E-SLATE

ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕ ΤΟ ΑΒΑΚΙΟ/E-SLATE Θέµα ιερεύνησης: Σχεδιασµός γραµµάτων Μπορώ να φτιάξω το δικό µου επεξεργαστή κειµένου; Στη διερεύνηση αυτή οι µαθητές καλούνται να κατασκευάσουν µια γραµµατοσειρά µε όλα τα κεφαλαία γράµµατα του ελληνικού

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά.

Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά. Τάξη/εις στις οποίες απευθύνεται: Το

Διαβάστε περισσότερα

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ

ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΒΡΙΣΚΩ ΤΟ ΜΙΣΟ ΚΑΙ ΤΟ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΜΑΡΙΑ ΤΣΙΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ,ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΟΛΕΙΟ Δημοτικό σχολείο Σκύδρας ΣΚΥΔΡΑ,2015 1. Συνοπτική περιγραφή της ανοιχτής εκπαιδευτικής Το αντικείμενο με το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)...

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)... Eισαγωγικό σημείωμα: «Οι κατ οίκον εργασίες στη διδασκαλία των μαθηματικών» Οι εργασίες «για το σπίτι» ή όπως λέγονται στις παιδαγωγικές επιστήμες οι κατ οίκον εργασίες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΤΡΙΛΙΒΑ - ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΞΑΡΛΗ - ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΠΙΝΘΑΚΗ. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Θεωρητικό υπόβαθρο

ΣΟΦΙΑ ΤΡΙΛΙΒΑ - ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΞΑΡΛΗ - ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΠΙΝΘΑΚΗ. ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Θεωρητικό υπόβαθρο ΣΟΦΙΑ ΤΡΙΛΙΒΑ - ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΞΑΡΛΗ - ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΣΠΙΝΘΑΚΗ Περιεχόμενα Λίγα λόγια για το βιβλίο 15 Πρόλογος 17 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Θεωρητικό υπόβαθρο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Πλάθοντας ταυτότητες επαγγελµατιών εκπαιδευτικών 21 Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΗ ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΓΙΑ ΠΑΙΔΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΑΘΗΝΑ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΟ ΧΩΡΟΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Το πολύτεχνο είναι ένα καλλιτεχνικό εργαστήριο που προσφέρει εκπαιδευτικά και καλλιτεχνικά προγράμματα σε μαθητές ηλικίας 2 έως 9 ετών τα οποία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Μαθήματος Νο3 «SimSafety» Σενάριο Παιχνιδιού: «Κλοπή» (Theft)

Σχέδιο Μαθήματος Νο3 «SimSafety» Σενάριο Παιχνιδιού: «Κλοπή» (Theft) Σχέδιο Μαθήματος Νο3 «SimSafety» Σενάριο Παιχνιδιού: «Κλοπή» (Theft) 1. Μάθημα (κατά το οποίο μπορεί να διδαχτεί η συγκεκριμένη δραστηριότητα): Αγγλικά, Πληροφορική, Ευέλικτη ζώνη στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση Ημερίδα για την ενσωμάτωση των ΤΠΕ στην εκπαίδευση, Λεμεσός 23/2/13

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

O ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΝΑ ΚΟΥΤΙ

O ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΝΑ ΚΟΥΤΙ O ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΝΑ ΚΟΥΤΙ Σ αυτό το πακέτο etwinning οι µαθητές φτιάχνουν σε οµάδες µια ψηφιακή παρουσίαση - «ο Πολιτισµός σε ένα κουτί» - για τη χώρα του συνεργάτη τους. Οι µαθητές κάθε σχολείου θα συλλέξουν

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή γιορτή και σχόλη... Πρωτότυπο project από τον σύλλογο γονέων και το ΑΞΙΟΝ

Κυριακή γιορτή και σχόλη... Πρωτότυπο project από τον σύλλογο γονέων και το ΑΞΙΟΝ Κυριακή γιορτή και σχόλη... Πρωτότυπο prject από τον σύλλογο γονέων και το ΑΞΙΟΝ Κυριακή 4 Μαίου 2014 η ιδέα Το σχολείο μας, το ΑΞΙΟΝ, έχει υπέροχους χώρους, έχει αυλές και γήπεδα, έχει καθαρό και όμορφο

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Μαθηµατικά [Αγωγή Υγείας και Ενεργειακό Ζήτηµα] Άννα Πολυζώη

Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Μαθηµατικά [Αγωγή Υγείας και Ενεργειακό Ζήτηµα] Άννα Πολυζώη ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ: Περιβαλλοντική Εκπαίδευση και Μαθηµατικά [Αγωγή Υγείας και Ενεργειακό Ζήτηµα] Άννα Πολυζώη 3 ο ηµοτικό Σχολείο Ιεράπετρας εκέµβριος 2008 Σελίδα 2 από 11 ΔΙΑΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ανανεώσιµες πηγές ενέργειας» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Δεύτερη διδακτική πρόταση Ημερολόγια Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Διδακτική πρόταση

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. Διδακτική πρόταση ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ /ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Διδακτική πρόταση Διδακτικό πλαίσιο Θέμα: Πάρτι γενεθλίων Σχολείο: Γυμνάσιο Φανερωμένης, Λάρνακα Επίπεδο ελληνομάθειας: Α2 - αρχάριοι (9 μαθητές) Διδακτικά

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015

ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΝΑΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΟΝ Β ΚΥΚΛΟ ΤΟΥ ΔΙΗΜΕΡΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» ΣΤΙΣ 28-29 ΜΑΪΟΥ 2015 Ο β κύκλος του διήμερου καλλιτεχνικού, βιωματικού σεμιναρίου «ΕΣΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΜΑΖΙ» πραγματοποιήθηκε στις 28 και 29

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση

Προηγµένες Μαθησιακές Τεχνολογίες ιαδικτύου και Εκπαίδευση από Απόσταση ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Π Α Ι Α Γ Ω Γ Ι Κ Ο Τ Μ Η Μ Α Η Μ Ο Τ Ι Κ Η Σ Ε Κ Π Α Ι Ε Υ Σ Η Σ Μ Ε Τ Α Π Τ Υ Χ Ι Α Κ Ο Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Π Λ Η Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Η Σ Τ Η Ν Ε Κ Π Α Ι Ε Υ Σ Η Ι ΑΣΚΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Προηγµένες

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη από τη. ηµοσιογράφοι. κα Τατιάνα Στεφανίδου. Είµαι πολλά χρόνια δηµοσιογράφος, από το 1992.

Συνέντευξη από τη. ηµοσιογράφοι. κα Τατιάνα Στεφανίδου. Είµαι πολλά χρόνια δηµοσιογράφος, από το 1992. ΑΞΙΖΕΙ ΝΑ ΤΟ ΙΑΒΑΣΕΙΣ Συνέντευξη από τη δηµοσιογράφο κα Τατιάνα Στεφανίδου ηµοσιογράφοι Χάρης Μιχαηλίδης ηµήτρης Μαρούδας Φένια Πάσσα Αµαλία Τζήµα Λυδία Τούµπη Συντονισµός -επιµέλεια κειµένου Όµιλος δηµοσιογραφίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ Τσάνταλη Καλλιόπη, calliopetsantali@yahoo.gr Νικολιδάκης Συμεών, simosnikoli@yahoo.gr o oo Εισαγωγή Στην παρούσα εργασία επιχειρείται μια προσέγγιση της διδακτικής

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Προσκλήσεις και ευχές

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Προσκλήσεις και ευχές Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Προσκλήσεις και ευχές Ενότητα: Κοινωνικές σχέσεις (2 φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Β1, Β2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή: Για τον διδάσκοντα: 1

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της ηµιουργικότητας. των Μαθητών του Λυκείου: Μία έρευνα ράση

Ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της ηµιουργικότητας. των Μαθητών του Λυκείου: Μία έρευνα ράση Ανάπτυξη της Αυτογνωσίας και της ηµιουργικότητας των Μαθητών του Λυκείου: Μία έρευνα ράση Στόχοι και άξονες της έρευνας-δράσης Στόχος του προγράµµατος ήταν η επιµόρφωση εκπαιδευτικών ευτεροβάθ- µιας εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης

Όταν κοιτάς από ψηλά Σχήµα-Ανάγλυφο της Γης ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µεγάλες τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Η γη από το διάστηµα» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης.

Διαβάστε περισσότερα

Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση 1

Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση 1 Η Εφαρµογή της Αξιολόγησης στη Συνεκπαίδευση Το τελικό στάδιο της πρώτης φάσης του Προγράµµατος του Φορέα για την Αξιολόγηση στο Πλαίσιο της Συνεκπαίδευσης περιλάµβανε µια συζήτηση και κατόπιν επεξήγηση

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.com Ο Ρόλος του Εκπαιδευτικού Στηρίζει τους μαθητές στην αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Το παραμύθι της τάξης»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Το παραμύθι της τάξης» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Το παραμύθι της τάξης» ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 Οι εισηγήσεις, που παρουσιάζονται πιο κάτω είναι ενδεικτικές και δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗΣ Θέμα Διδασκαλίας Προβλήματα με πρόσθεση και αφαίρεση κλασμάτων (Κεφάλαιο 23 ο ) Σχολείο: 2 ο

Διαβάστε περισσότερα

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο

Περιοδικό Εκπαίδευση & Θέατρο Το άρθρο αυτό είναι ελεύθερα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας: www.theatroedu.gr Εκδότης: Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση Για παραγγελίες σε έντυπη μορφή όλων των βιβλίων: info@theatroedu.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ας µιλήσουµε Ελληνικά

Ας µιλήσουµε Ελληνικά Ας µιλήσουµε Ελληνικά I Το όνοµά µου: Πόσων χρονών είµαι: Σε ποια τάξη πηγαίνω: Σε ποιο σχολείο πηγαίνω: Η πόλη µου / Το χωριό µου: ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2011 Μέρος Α Κατανόηση προφορικού λόγου 1 Άσκηση 1 Άκουσε

Διαβάστε περισσότερα

κόσμου τους θυσαυρούς που δεν

κόσμου τους θυσαυρούς που δεν μες στο μουσείο, μες στο μουσείο μια μερα μπήκα με φόρα κι εγω, μη με τραβάτε μη μου κολλάτε, απ το μουσείο δεν θέλω Στο Μουσείο να βγω. Τρέχω Οδηγίες προς τους εκπαιδευτικούς τρέχω μές στα δωμάτια, μ

Διαβάστε περισσότερα

«Μαθητές και Ασφάλεια στον Ψηφιακό Κόσμο: Μια Διερευνητική, Διαθεματική Παρέμβαση Υποστηριζόμενη από το LAMS»

«Μαθητές και Ασφάλεια στον Ψηφιακό Κόσμο: Μια Διερευνητική, Διαθεματική Παρέμβαση Υποστηριζόμενη από το LAMS» «Μαθητές και Ασφάλεια στον Ψηφιακό Κόσμο: Μια Διερευνητική, Διαθεματική Παρέμβαση Υποστηριζόμενη από το LAMS» Α. Μπουλταδάκη 1, Φ. Νικολακοπούλου 2, Χ. Στυλιανοπούλου 3, Δ. Τσόντος 4 Τμήμα Ψηφιακών Συστημάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης

Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Φύλλο δραστηριοτήτων 4 ης τηλεδιάσκεψης Οµάδα... Ονόµατα::...... ραστηριότητα 1 η Από το βιβλίο Ιστορίας της Νεότερης Ελλάδας χάθηκε το κεφάλαιο του Μικρασιατικού πολέµου. Εσείς αναλαµβάνετε να το γράψετε.

Διαβάστε περισσότερα

Νάντια Παπαπαναγιωτάκη

Νάντια Παπαπαναγιωτάκη Νάντια Παπαπαναγιωτάκη Στην ένταξη µε πάνε σαράντα κύµατα Οι περιοχές στις οποίες δραστηριοποιηθήκαµε από τον Νοέµβριο µέχρι σήµερα ήταν τα Άνω Λιόσια, το Ζεφύρι, το Ίλιον και οι Αχαρνές µε έντεκα (11)

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο Διδασκαλίας του Εσωτερικού του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Σενάριο Διδασκαλίας του Εσωτερικού του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Σενάριο Διδασκαλίας του Εσωτερικού του Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Αθανάσιος Βράντζας 1 vrantzas@sch.gr 1 Καθηγητής Πληροφορικής Περίληψη Στην εργασία αυτή θα επιχειρηθεί να παρουσιαστεί η διδασκαλία του εσωτερικού

Διαβάστε περισσότερα

Α)Πλαίσιο σχεδιασμού και αναφοράς σεναρίου στο ΚΣΕ Β) Αναστοχασμός διδασκαλίας στο ΚΣΕ

Α)Πλαίσιο σχεδιασμού και αναφοράς σεναρίου στο ΚΣΕ Β) Αναστοχασμός διδασκαλίας στο ΚΣΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΣΤΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΚΕΝΤΡΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ Πρακτική άσκηση εκπαιδευομένων στα Πανεπιστημιακά Κέντρα Επιμόρφωσης (ΠΑΚΕ) (ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

2o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας. «Ηλεκτρονική τάξη»

2o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας. «Ηλεκτρονική τάξη» 2o Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας ΠΡΑΚΤΙΚΑ «Ηλεκτρονική τάξη» Ζάφειρας Παναγιώτης 1 Μπίστα Πολυξένη 2, 1 Εκπαιδευτικός 1 ου Λυκείου Παπάγου Μαθηματικός με μεταπτυχιακή εξειδίκευση στη διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ιδακτικό Σενάριο για το Νηπιαγωγείο Μέσα Συγκοινωνίας και Μεταφοράς «Ταξίδι ταξιδάκι µου»

ιδακτικό Σενάριο για το Νηπιαγωγείο Μέσα Συγκοινωνίας και Μεταφοράς «Ταξίδι ταξιδάκι µου» ΚΣΕ ΚΕΚ ΕΥΡΩΪ ΕΑ ΚΑΡ ΙΤΣΑΣ ιδακτικό Σενάριο για το Νηπιαγωγείο Μέσα Συγκοινωνίας και Μεταφοράς «Ταξίδι ταξιδάκι µου» ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 1 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου «Τα µέσα συγκοινωνίας και µεταφοράς» (Προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2009. Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος

Ο ΥΣΣΕΑΣ 2009. Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος Ο ΥΣΣΕΑΣ 2009 Ερευνητικό εκπαιδευτικό πρόγραµµα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης σε ηµοτικά Σχολεία της Ελλάδος Α ΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΛΕΟΝΤΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΤΗΣΙΩΝ ΗΜΟΤΙΚΟ Β ηµοτικό Σχολείο.Σ. ΝΑΥΣΤΑΘΜΟΥ ΣΟΥ ΑΣ-ΚΡΗΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα.

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Το πρόγραμμα βασίστηκε στο αναπτυξιακό οικολογικό μοντέλο (εισήγηση, Έφη Γουργιώτου, λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Μετάβαση από το Σχολείο στην Εργασία-Βασικές Αρχές και Προτάσεις για τους Υπεύθυνους του Πολιτικού Σχεδιασµού

Μετάβαση από το Σχολείο στην Εργασία-Βασικές Αρχές και Προτάσεις για τους Υπεύθυνους του Πολιτικού Σχεδιασµού Μετάβαση από το Σχολείο στην Εργασία-Βασικές Αρχές και Προτάσεις για τους Υπεύθυνους του Πολιτικού Σχεδιασµού Στο τέλος του 1999, ο Ευρωπαϊκός Οργανισµός ξεκίνησε ένα σηµαντικό πρόγραµµα έρευνας στο θέµα

Διαβάστε περισσότερα

Μέσα από ένα ταξιδάκι, έγραψα βιβλιαράκι!!!

Μέσα από ένα ταξιδάκι, έγραψα βιβλιαράκι!!! Μέσα από ένα ταξιδάκι, έγραψα βιβλιαράκι!!! Καραπά Βασιλική Προϊσταμένη και Νηπιαγωγός του 2/θ Ολοήμερου Νηπιαγωγείου Τρικάλων Ε-mail:vasilikikarapa@gmail.com Αλεξοπούλου Άννα Νηπιαγωγός του 2/θ Ολοήμερου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Μ. Γρηγοριάδου Ρ. Γόγουλου Ενότητα: Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Περιεχόμενα Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010

Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010 Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010 ΜAΘΗΣΙΚΟ ΠΛΗΘΤΜΟ Κατά τη φετινή χρονιά στο σχολείο φοιτούν 62 παιδιά, 29 αγόρια και 33 κορίτσια. 35 30 25 20 15 10 5 0 ΠΛΗΘΤΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Φοιτητής: Παύλου Νικόλαος, Α.Ε.Μ: 2245, Ε Εξάμηνο Σχολείο: 1 ο Πειραματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel Advanced Interactive Graphic Novels on Mobile Touchscreen Devices ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel (ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΝΟ 23) Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης

Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης Οδηγίες για αξιολόγηση στο πλαίσιο ομότιμης συνεργατικής μάθησης Τι είναι το PeLe; Το PeLe είναι ένα διαδικτυακό περιβάλλον που ενθαρρύνει την αξιολόγηση στο πλαίσιο της ομότιμης συνεργατικής μάθησης και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. pagioti@sch.gr

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. pagioti@sch.gr ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Αγιώτης Πέτρος pagioti@sch.gr Εκπαιδευτικός Πληροφορικής Τίτλος διδακτικού σεναρίου Η έννοια των σταθερών και της καταχώρησης στη Visual Basic Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Παιδαγωγικά ρεύματα στο Αιγαίο Προσκήνιο 1 Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Δημήτρης Σπανός 1 dimitris.spanos@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος

Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος Πάσχου Αικατερίνη 1 katpas@sch.gr 1 Εκπαιδευτικός Πληροφορικής, 2 ο ΕΠΑ.Λ. Καρδίτσας Περίληψη Το μάθημα Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΟΡΙΟ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ ΕΞ ΑΡΙΣΤΕΡΩΝ ΚΑΙ ΕΚ ΔΕΞΙΩΝ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ: ΚΟΥΤΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα. της Πολυµορφικότητας. Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα. της Πολυµορφικότητας. Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα ευτέρα 17 εκεµβρίου 2007 ΤΕΙ Λαµίας Η εξ αποστάσεως Εκπαίδευση και η έννοια της Πολυµορφικότητας Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ Έρευνα (2007),

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΥΣ ΤΟΥ 9 ΟΥ KAI 22 ΟΥ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟΥ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2009-2010 Νηπιαγωγεία που συμμετέχουν: 9 ο 2/θέσιο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Κατερίνης 22 ο 2/θέσιο Νηπιαγωγείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Σχολική χρονιά 2007-2008

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Σχολική χρονιά 2007-2008 ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Σχολική χρονιά 2007-2008 Όνομα σχολείου: Δημοτικό Σχολείο Αλάμπρας Συντονιστική ομάδα: 1. Μερόπη Κυριάκου(Διευθύντρια) 2. Γιώτα Δημητρίου (Συντονίστρια) 3. Στάλω

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Οµάδα Εργασίας: Βενετία Αποστολίδου Νικολίνα Κουντουρά Κατερίνα Προκοπίου Ελένη Χοντολίδου ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΣ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr 1 4/30/2014 Σχολικές κοινότητες μάθησης εστιάζουν στην προσωπικότητα του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ»

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» Εισηγήτρια: Ανδριανή Ζαγκούτα Συνεργάτης Ειδικής Γραμματείας Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Η παιδεία είναι μια ευρύτερη έννοια, που ακρογωνιαίο

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι.

0001 00:00:11:17 00:00:13:23. Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18. Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10. Ναι. 0001 00:00:11:17 00:00:13:23 Έλα δω να δεις. 0002 00:00:13:23 00:00:15:18 Η Χλόη είναι αυτή; 0003 00:00:16:21 00:00:18:10 Ναι. 0004 00:01:06:17 00:01:07:17 Σου έδειξα τη φωτογραφία; 0005 00:01:07:17 00:01:10:10

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «Νους υγιής εν σώµατι υγιεί» 1 ο ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗΣ Δεκέµβριος2012-Απρίλιος 2013 Υπεύθυνη Προγράµµατος Αθηνά Τρέλλη «Νους υγιής εν σώµατι υγιεί» 1 ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Με το ξεκίνηµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΤΧ. «Λεμεσός: Μια πόλη, ο κόσμος όλος!» ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΑΡΧΟΥ ΑΝ ΡΕΑ ΧΡΙΣΤΟΥ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΤΧ. «Λεμεσός: Μια πόλη, ο κόσμος όλος!» ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΑΡΧΟΥ ΑΝ ΡΕΑ ΧΡΙΣΤΟΥ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΤΧ «Λεμεσός: Μια πόλη, ο κόσμος όλος!» ΟΜΙΛΙΑ ΗΜΑΡΧΟΥ ΑΝ ΡΕΑ ΧΡΙΣΤΟΥ 6 ΜΑΡΤΙΟΥ 2014 Με ιδιαίτερη ικανοποίηση σας παρουσιάζουμε σήμερα τους στόχους και το περιεχόμενο του πρώτου

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Γ Ρ Α Π Τ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΜΑΘΗΤΩΝ 1. Ατομικά ΑΤΟΜΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ Επειδή οι φάκελοι κατατίθενται στο τέλος του τετραμήνου (μαζί με την Ερευνητική Έκθεση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ

ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΜΙΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΠΕΝΤΕ ΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΛΟΓΙΣΜΙΚΩΝ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Ιώ Παπαδηµητρίου 757 Σηµείωση: Θα πρέπει εδώ να σηµειωθεί ότι στην προσχολική αγωγή δε συνηθίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση Διαπολιτισμική Εκπαίδευση για την ομαλή ένταξη των μαθητών/τριών με μεταναστευτικές βιογραφίες στα σχολεία και την κοινωνία της Κύπρου ΑΞΙΟΠΟΙΟΥΜΕ ΤΗΝ ΕΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΛΕΜΟΥΜΕ ΤΙΣ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας

Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Με ποιούς τρόπους μπορεί να αξιοποιηθεί η τέχνη ως μέσο διδασκαλίας της Ευρωπαϊκής Ιστορίας Europe at Schools through Art and Simulation (EuropeStARTS) Δράσης KA1 του Ευρωπαϊκού Προγράμματος Jean Monnet

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας bantonog@yahoo.gr Εισαγωγή Τίτλος: «Παραμύθι και Αφήγηση» Υλοποίηση: στο πλαίσιο του νέου θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Τρίγωνα - Είδη τριγώνων ως προς τις γωνίες και τις πλευρές - Ύψη τριγώνου

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Τρίγωνα - Είδη τριγώνων ως προς τις γωνίες και τις πλευρές - Ύψη τριγώνου ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Τρίγωνα - Είδη τριγώνων ως προς τις γωνίες και τις πλευρές - Ύψη τριγώνου Κανέλλα Κούτση ΚΣΕ 7ο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ, Άξονας Προτεραιότητας 2, Μέτρο 2.1 ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ Ερωτήσεις Αυτοµατοποιηµένου Μέρους Πιστοποίησης Επιµορφωτών

Διαβάστε περισσότερα