Η ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ"

Transcript

1 Η ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ Συντάκτες της µελέτης: Κώστας Δ. Ντίνας, καθηγητής, Τµήµα Νηπιαγωγών, Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας Τσιπριάν Ν. Σούτσιου, λέκτορας, Τµήµα Βαλκανικών Σπουδών, Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας Άννα Π. Χατζηπαναγιωτίδη, επίκουρη καθηγήτρια, Τµήµα Δηµοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήµιο Frederick, Κύπρος Γεώργιος Χρηστίδης, επίκουρος καθηγητής, Τµήµα Βαλκανικών Σπουδών, Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας ΡΕΘΥΜΝΟ

2 2

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΓΕΝΙΚΑ ΓΙΑ ΤΑ ΒΑΛΚΑΝΙΑ ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΥΠΟΒΑΘΡΟ TΑ ΚΟΙΝΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΛΑΩΝ ΔΙΑΒΑΛΚΑΝΙΚΑ ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ TΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΣΥΝΑΣΠΙΣΜΟΥ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΟΘΩΜΑΝΙΚΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ Ο ελληνισµός της Τρανσυλβανίας Ο ελληνισµός της Ουγγροβλαχίας και της Μολδαβίας. Φαναριώτες και φαναριωτισµός Έλληνες ηγεµόνες της Ουγγροβλαχίας Έλληνες ηγεµόνες της Μολδαβίας ΣΤΑ ΝΕΟΤΕΡΑ ΧΡΟΝΙΑ (18 ΟΣ -19 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ) ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΑΠΟ ΤΟ 1990 ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ ΤΟΠΟΙ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΡΟΥΜΑΝΙΚΩΝ ΠΑΡΟΙΚΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΜΠΑΜΠΑΝΤΑΓΚ (BABADAG) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ BARLAD (ΒΟΥΡΛΑΤΙΟ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΜΠΡΑΣΟΒ (BRASOV) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΒΡΑΐΛΑΣ (BRAILA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΒΟΥΚΟΥΡΕΣΤΙΟΥ (BUCURESTI) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΑΛΑΦΑΤΗ (CALAFAT) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΛΟΥΖ-ΝΑΠΟΚΑ (CLUJ-NAPOCA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΖΑΣ (CONSTANTA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΡΑΪΟΒΑ (CRAIOVA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΓΑΛΑΤΣΙΟΥ (GALATI) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ GIURGIU (ΓΙΟΥΡΓΕΒΟ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΙΑΣΙΟΥ (IASI) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΙΖΒΟΑΡΕΛΕ (IZVOARELE) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΟΝΕΣΤΙ (ONESTI) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΠΙΑΤΡΑ-ΝΕΑΜΤΣ (PIATRA-NEAMT) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΠΙΤΕΣΤΙ (PITESTI) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΠΡΑΧΟΒΑ (PRAHOVA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΡΟΜΑΝ (ROMAN) Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΣΙΜΠΙΟΥ (SIBIU) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΣΟΥΛΙΝΑ (SULINA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΑΡΓΚΟΒΙΣΤΕ (TARGOVISTE) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΟΥΛΤΣΕΑ (TULCEA) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ TURNU-SEVERIN (TURNU-SEVERIN) ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ (ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΕΣ) ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΦΟΡΕΙΣ ΚΑΙ ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΒΟΥΛΓΑΡΙΚΟ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ «HRISTO BOTEV» ΤΟΥ ΒΟΥΚΟΥΡΕΣΤΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ «ΑΘΗΝΑ» ΕΔΡΕΣ ΤΩΝ ΤΟΠΙΚΩΝ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΡΟΥΜΑΝΙΑΣ

4 7.4 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΟΥΚΟΥΡΕΣΤΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΒΟΥΚΟΥΡΕΣΤΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΑΣΙΟΥ ΛΟΙΠΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ (ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ) ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΔΙΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ (ΜΟΝΤΕΛΑ) ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Προσχολική Εκπαίδευση Γενική Υποχρεωτική Εκπαίδευση Πρωτοβάθµια Εκπαίδευση Κατώτερη Δευτεροβάθµια Εκπαίδευση (Γυµνάσιο) Ανώτερη Δευτεροβάθµια Εκπαίδευση Σχολές Καλών Τεχνών και Επαγγελµάτων Οι Τεχνολογικές Σχολές (Σχολές µαθητευοµένων) Μετα-λυκειακή Εκπαίδευση Ανώτατη Εκπαίδευση ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (ΡΟΥΜΑΝΙΑ) ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (ΡΟΥΜΑΝΙΑ) ΓΟΝΕΙΣ (ΡΟΥΜΑΝΙΑ) ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΤΥΠΟΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΩΝ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ (ΡΟΥΜΑΝΙΑ) ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΜΕΧΡΙ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΟΥ ΒΟΥΛΓΑΡΙΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΟΥ ΑΥΤΟΝΟΜΟΥ ΒΟΥΛΓΑΡΙΚΟΥ ΠΡΙΓΚΙΠΑΤΟΥ ΜΕΧΡΙ ΤΟ Η ελληνική εκπαίδευση στη Βουλγαρία τέλη 19ου αιώνα - αρχές 20ού Γενικά Η ιδιαίτερη θέση της Φιλιππούπολης για την ελληνική εκπαίδευση στη Βουλγαρία Η ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΟΥ «ΥΠΑΡΚΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ» ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ( ) ΤΕΛΗ ΤΟΥ 1989 ΣΗΜΕΡΑ ΜΙΑ ΝΕΑ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΛΛΗΝΟΒΟΥΛΓΑΡΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ, ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ (ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΕΣ) ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΦΟΡΕΙΣ ΚΑΙ ΜΟΡΦΕΣ (ΤΥΠΟΙ) ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΔΙΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ (ΜΟΝΤΕΛΑ) ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ) ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ) ΓΟΝΕΙΣ (ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ) ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥΣ ΤΥΠΟΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΩΝ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ (ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ)

5 22. ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ - ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΔΥΟ ΧΩΡΩΝ: ΡΟΥΜΑΝΙΑΣ - ΒΟΥΛΓΑΡΙΑΣ ΓΕΝΙΚΑ ΜΟΡΦΕΣ ΚΑΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Μαθητές Εκπαιδευτικοί Γονείς Αναλυτικά προγράµµατα, διδακτικά υλικά και ηλεκτρονική µάθηση ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι (ΡΟΥΜΑΝΙΑ) ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ (ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ)

6 6

7 1. Εισαγωγή 1.1 Γενικά για τα Βαλκάνια Τα Βαλκάνια είναι ένας από τους προνοµιακούς χώρους του Ελληνισµού ήδη από την αρχαιότητα. Η παρουσία τους στον χώρο αυτόν της Νοτιοανατολικής Ευρώπης υπήρξε διαχρονική και έντονη και άφησε ανεξίτηλα τα σηµάδια της. O γεωγραφικός όρος «Bαλκάνια» ή «Bαλκανική χερσόνησος», από την τουρκική ονοµασία του όρους Aίµου (Kοτζιά Mπαλκάν), αναφέρεται στην περιοχή που ήταν παλιότερα γνωστή ως Iλλυρική ή Eλληνική Xερσόνησος και περιλαµβάνει «την προς νότον των ποταµών Σαύου και Δουνάβεως µεγάλην χερσόνησον µέχρι Tαινάρου άκρου» 1. Είναι η περιοχή της νοτιοανατολικής Ευρώπης η οποία από την αρχαιότητα λειτούργησε και λειτουργεί ακόµη και σήµερα ως σταυροδρόµι λαών και πολιτισµών µεταξύ της Ευρωπαϊκής και της Ασιατικής ηπείρου. Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περιοχής είναι η ορεινή γεωγραφία της, η συγκέντρωση πολλών εθνοτήτων σε µια ιδιαίτερα περιορισµένη γεωγραφική ενότητα και η εξαιρετικά βίαιη ιστορία της: αδιάκοποι και αλληλοδιάδοχοι πόλεµοι, επιδροµές και εξεγέρσεις. Τα Βαλκάνια είναι µια πολυδύναµη, πολυσύνθετη και πολύπλευρη έννοια ανάλογα µε την οπτική του καθενός. Για τους Δυτικοευρωπαίους είναι η πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης, αφού από εδώ θεωρούν αδίκως ίσως ότι ξεκίνησαν οι δύο παγκόσµιοι πόλεµοι για τη γαλλική ή την ιταλική γλώσσα η λέξη «Βαλκάνια» σηµαίνει κάτι ανακατεµένο, όπως η φρουτοσαλάτα, αφού για τις γλώσσες αυτές στα Βαλκάνια παρατηρείται η πιο χαρακτηριστική περίπτωση ανάµιξης εθνοτήτων, γλωσσών, µειονοτήτων, θρησκειών και δογµάτων. Για µας είναι «η άγνωστη γειτονιά µας» 2, µια περιοχή που είναι τόσο κοντά µας αλλά την ξέρουµε τόσο λίγο. Με τον όρο «Βαλκανολογία» εννοούµε την επιστήµη που µελετά την ιστορία και τον πολιτισµό των βαλκανικών λαών 3. O όρος είναι πλασµένος κατά τον όρο «ροµανική» ή «γερµανική» γλωσσολογία (φιλολογία). Ενώ όµως στην περίπτωση του «ροµανιστή» ή του «γερµανιστή» η µελέτη αφορά γλώσσες που ανήκουν σε µια γλωσσική οικογένεια, δεν είναι καθόλου ίδια η κατάσταση µε την περίπτωση των βαλκανικών γλωσσών: της ελληνικής, της αλβανικής, της βουλγαρικής, της σερβικής, 1 Mπαμπινιώτης (Λεξικό), Βλ. Μιχάλη Παπακωνσταντίνου, Βαλκάνια: η άγνωστη γειτονιά µας. Αθήνα, 2003, Εκδόσεις Μελάνι 3 πβ. Λεξικό Iδρύματος Tριανταφυλλίδη, 257 7

8 της ρουµανικής και της τουρκικής 4. Τα τουρκικά ανήκουν στη µεγάλη τουρκική οικογένεια γλωσσών, που εκτείνεται σ όλη την Ασία. Όλες οι άλλες γλώσσες περιλαµβάνονται σε µια µεγάλη επίσης γλωσσική οικογένεια, την Ινδοευρωπαϊκή, ανήκουν όµως σε πολύ διαφορετικούς κλάδους της ή είναι µεµονωµένες. Έτσι: η νεοελληνική γλώσσα αποτελεί συνέχεια της αρχαίας ελληνικής, η οποία δε χωρίστηκε σε περισσότερες γλώσσες η αλβανική γλώσσα έµεινε επίσης αδιαίρετη σε επιµέρους γλώσσες και κατά µερικούς αντιπροσωπεύει τη σύγχρονη Ιλλυρική, κατ άλλους τη Θρακική η βουλγαρική και η σερβική γλώσσα, αντίθετα, αποτελούν µέρος της οµάδας των σλαβικών γλωσσών, των οποίων η αρχική πατρίδα πρέπει να αναζητηθεί ανατολικά του ποταµού Βιστούλα και των οποίων η µελέτη αποτελεί αντικείµενο και τη Σλαβολογίας η ρουµανική γλώσσα, τέλος, είναι µια ροµανική / νεολατινική γλώσσα, όπως η ιταλική, η γαλλική, η ισπανική, η πορτογαλική και µε την ιδιότητά της αυτή αποτελεί αντικείµενο µελέτης και των ροµανιστών. Είναι αλήθεια ότι η ρουµανική γλώσσα, την οποία αναφέρουµε εδώ ως αντιπρόσωπο των νεολατινικών γλωσσών της Βαλκανικής, εντοπίζεται στο βορειότερο άκρο της βαλκανικής χερσονήσου, υπάρχουν όµως άλλα µη κρατικά γλωσσικά ιδιώµατα της Βαλκανικής Λατινικής διάσπαρτα σε όλη τη χερσόνησο 5. Μετά από αυτά γεννάται το ερώτηµα: αν οι γλώσσες αυτές είναι τόσο διαφορετικές ως προς την προέλευσή τους και παρουσιάζουν από πολλές πλευρές τελείως διαφορετικές δοµές, πώς είναι δυνατόν να εντάσσονται όλες µαζί µέσα σε µια οµάδα και να είναι αντικείµενο µελέτης µιας συγκεκριµένης επιστήµης, της Βαλκανολογίας; H απάντηση στο ερώτηµα αυτό είναι ότι οι γλώσσες αυτές συνιστούν αυτό που ονοµάζεται στη Γλωσσολογία «γλωσσικός συνασπισµός» (Sprachbund) 6. Έχουν δηλ. κοινά µια σειρά χαρακτηριστικά που προκλήθηκαν από το ίδιο γλωσσικό υπόστρωµα ή οφείλονται σε επιδράσεις της µιας γλώσσας πάνω στην άλλη, χαρακτηριστικά που δίνουν σ αυτές τις γλώσσες µιαν ιδιαίτερη χροιά. 1.2 Το ιστορικό υπόβαθρο Οι λαοί που µιλούν αυτές τις γλώσσες, µε εξαίρεση τους Τούρκους, συνεχίζουν την παράδοση του Βυζαντίου και έµειναν για πάνω από χίλια χρόνια κάτω από την κοινή 4 στα Bαλκάνια βέβαια μιλιούνται κι άλλες γλώσσες, όπως π.χ. τα τσιγγάνικα, τα αρμένικα, τα ισπανικά από τους Iσπανοεβραίους κλπ. 5 αυτά είναι: τα Κουτσοβλαχικά, τα μογλενίτικα και τα ιστρορουμανικά 6 βλ. Rosetti, 1968, 203 8

9 εκκλησιαστική διοίκηση του Οικουµενικού Πατριαρχείου, έτσι που στο τέλος να θεωρούνται ένας ενιαίος κόσµος µε πολλά κοινά χαρακτηριστικά. H οµοιογένειά τους φαίνεται, όπως θα φανεί πιο κάτω, στις λαϊκές πίστεις, τη λαϊκή λογοτεχνία, τα ήθη και έθιµα. Πολλά από τα κοινά χαρακτηριστικά των βαλκανικών γλωσσών εξηγούνται από τη µακραίωνη συµβίωση των λαών της Βαλκανικής 7. H κτηνοτροφία, που ασκούσαν κατά τον µεσαίωνα οι σλαβόφωνοι, οι ροµανόφωνοι και οι αλβανόφωνοι πληθυσµοί της Βαλκανικής, έπαιξε έναν σηµαντικό ρόλο. Οι κτηνοτροφικές αποδηµίες αυτών των πληθυσµών, που συνέβησαν µε την πάροδο των αιώνων, ευνόησαν την επαφή ανάµεσα σε ανθρώπους που µιλούσαν διαφορετικές γλώσσες και προκάλεσαν την ανάµειξη των γλωσσών. Κι αυτό, επειδή αυτές οι µετατοπίσεις του κτηνοτροφικού πληθυσµού συνιστούσαν πραγµατικές µεταναστεύσεις από την µια µεριά στην άλλη της βαλκανικής χερσονήσου και δεν περιοριζόταν µε απλές µετακινήσεις ενός µικρού αριθµού κτηνοτρόφων, αλλά µετατοπιζόταν ολόκληρες πόλεις. Αυτές οι µετακινήσεις πληθυσµού έπαιξαν έναν σηµαντικό ρόλο στην εξέλιξη των βαλκανικών γλωσσών. H δράση του γλωσσικού υποστρώµατος, αν και δύσκολο να αποδειχτεί, δεν πρέπει ασφαλώς να αποκλειστεί. H δράση αυτή βρίσκει την εξήγησή της στις προσεγγίσεις ανάµεσα στις βαλκανικές γλώσσες, καθώς σίγουρα δεν οφείλεται στην τύχη το γεγονός ότι η οµιλούµενη λατινική στις εκροµανισµένες περιοχές της Βαλκανικής εξελίχθηκε σε άλλο είδος νεολατινικής γλώσσας απ ό,τι στη Γαλλία ή την Ισπανία. H λατινική στη Βαλκανική, π.χ., διατηρεί το σύµφωνο στη λατινική λέξη aqua > ρουµανικά / κουτσοβλαχικά apă, ενώ το χάνει στα γαλλικά, eau [o]. H διαφορετική αυτή εξέλιξη οφείλεται στο διαφορετικό γλωσσικό υπόστρωµα αυτών των δύο εκροµανισµένων περιοχών. O βαλκανικός γλωσσικός συνασπισµός βασίζεται σε µια πολιτιστική ενότητα. Στην αρχαιότητα η Βαλκανική ήταν χωρισµένη σε δύο ζώνες πολιτιστικής επιρροής. Από τη µια ήταν η λατινική ζώνη, που περιλάµβανε το λεκανοπέδιο του Δούναβη και την περιοχή που εκτείνονταν ως τον Αίµο και τη Μαύρη Θάλασσα: στα δυτικά την περιοχή βόρεια των Σκοπίων, τη λίµνη Οχρίδα και τις εκλατινισµένες περιοχές της Δαλµατίας, της άνω και κάτω Μοισίας, της Δακίας και της νότιας περιοχής της άνω και κάτω Παννονίας. Από την άλλη η ελληνική πολιτιστική ζώνη, που περιλάµβανε 7 βλ. Rosetti 1968, 204 9

10 το υπόλοιπο της περιοχής, δηλ. νότια των Σκοπίων, δυτικά της Σόφιας και κατά µήκος της οροσειράς του Αίµου µέχρι τη Μαύρη Θάλασσα. O καθορισµός των ορίων αυτής της πολιτιστικής περιοχής έγινε από τον τσέχο ιστορικό C. Jireček 8 στη βάση των επιγραφών, λατινικών και ελληνικών, που βρέθηκαν από τις αρχαιολογικές ανασκαφές, είναι η γνωστή «γραµµή Jireček». Αρχίζοντας από το Lissus (Lesh) της Αλβανίας η οροθετική γραµµή περνούσε στα νότια του δρόµου ανάµεσα στη Σκόδρα και το Prizren, ανέβαινε µετά βόρεια προς το Pirot και τη Σόφια (Serdica) και ακολουθώντας τον ρου του Δούναβη έφτανε ως τις εκβολές του στη Μαύρη Θάλασσα. Βέβαια ο ελληνισµός είχε διεισδύσει και βορειότερα από αυτή τη διαχωριστική γραµµή: στη Δοβρουτσά π.χ. ο ελληνικός πολιτισµός µεταφέρθηκε από τους Έλληνες αποίκους που εγκαταστάθηκαν στις ακτές της Μαύρης Θάλασσας ήδη από τον 8ο π.x. αιώνα (πβ. την αποικία µε το όνοµα Τόµοι). Αλλά και στο εσωτερικό της χώρας αυτής οι Έλληνες είχαν διεισδύσει αναπλέοντας τον Δούναβη για εµπορικούς λόγους. O ελληνικός πολιτισµός άσκησε µια τεράστια επίδραση πάνω στους βαλκανικούς λαούς σε όλη τη διάρκεια του µεσαίωνα. Ήδη από την εποχή του Ιουστινιανού ( ) εγκαταλείπονται οι λατινικές σπουδές στο ανατολικό ρωµαϊκό κράτος τον 8ο αιώνα η ελληνική γλώσσα γίνεται η µοναδική γλώσσα των «Ρωµαίων- Ρωµιών». Kοσµοπολίτικη από την αρχή η βυζαντινή αυτοκρατορία έδωσε µια νέα δύναµη στην επέκταση του ελληνικού πολιτισµού. Στηριγµένος στην ορθοδοξία κι όχι στην «εθνικότητα» ο βυζαντινός πολιτισµός αποκτά µιαν αξιοσηµείωτη δύναµη αφοµοίωσης των λαών της Βαλκανικής. Σε όλους τους βαλκανικούς λαούς, που τότε ήταν οργανωµένοι σε κράτη, το Βυζάντιο χάρισε τον ελληνικό πολιτισµό και την ορθοδοξία, δηλαδή κοντά σε έναν πολιτισµό µε πανάρχαιες βάσεις, έδωσε την έννοια του κράτους και τη δυνατότητα εισόδου σε µιαν εκκλησία µε οικουµενικές τάσεις. O (εξ)ελληνισµός των Βουλγάρων και των Σέρβων και η διείσδυση της ελληνικής γλώσσας στα νέα νοτιοσλαβικά κράτη είχε ως συνέπεια αργότερα την εξάπλωση του ελληνικού πολιτισµού σε όλη τη Βαλκανική, ακόµα και σε περιοχές έξω από τη σφαίρα εξάπλωσης του ελληνικού πολιτισµού, όπως οι βόρεια του Δούναβη εκλατινισµένες περιοχές 9. 8 βλ. C. Jireček, , 13 κ.ε. 9 πβ Rosetti 1968,

11 Με τον τρόπο αυτό και µε το πέρασµα του χρόνου δηµιουργήθηκε ένας ενιαίος βαλκανικός πολιτισµός, έχοντας ως βάση συγκεκριµένα πολιτιστικά γεγονότα, που δε θεµελιώνονται παρά µόνο στο γεγονός της συγκατοίκησης των βαλκανικών λαών. 1.3 Tα κοινά στοιχεία µεταξύ των βαλκανικών λαών H βυζαντινή επίδραση πάνω στους βαλκανικούς λαούς δε µεταφράζεται µόνο στα πνευµατικά δηµιουργήµατα στον υλικό τοµέα έχει αφήσει επίσης βαθιά τα ίχνη της. Oι βαλκανικοί λαοί έχουν κοινούς τύπους κατοικιών, ασκούν ίδια επαγγέλµατα, έχουν τα ίδια µέσα για την πραγµατοποίηση των µεταφορών, τέλος, εµφανίζουν οµοιότητες στη γυναικεία και λαϊκή ενδυµασία: κάλαντα, έθιµα γάµου κλπ. Οι περιοχές µε την πιο στενή επαφή µε τον βυζαντινό πολιτισµό είναι αυτές της νότιας και της δυτικής βαλκανικής χερσονήσου, δηλ. η Θράκη και η Μακεδονία. O τοµέας αυτός συµπίπτει µερικώς µε τον χώρο του αρχαίου βαλκανικού πολιτισµού, αλλά ο βυζαντινός πολιτισµός εκτείνεται και πιο βόρεια και περιλαµβάνει τα µέρη γύρω από τη Nις, τον ποταµό Σάβα και τον Δούναβη. Mπορεί µε ασφάλεια να γίνεται λόγος για «κοινή ζωή» των βαλκανικών λαών µέχρι µια εποχή πολύ κοντά στη δική µας. Οι βαθιές ανανεώσεις των βαλκανικών λαών οφείλονται σε έκτακτες µετακινήσεις πληθυσµών, για τις οποίες υπήρχαν πάντοτε µαρτυρίες από µέρους των λαών της Βαλκανικής κι αυτό γινόταν είτε µε αναφορά σε µαζικές η µεµονωµένες µετακινήσεις λαών που προκαλούνταν από στρατιωτικές εκστρατείες, είτε µε αναφορά σε απλά µεταναστευτικά φαινόµενα. Με την αποδοχή ενός κοινού πολιτισµικού τύπου και την αναγνώριση της ελληνικής γλώσσας ως κοινής γλώσσας επικοινωνίας λαών που µιλούσαν διαφορετικές µεταξύ τους γλώσσες, καταλήξαµε να θεωρούµε ότι υπάρχει µια πολιτιστική ιδιαιτερότητα στα Βαλκάνια. Yπάρχουν µύθοι-θρύλοι, οι οποίοι είναι διαδεδοµένοι µε διάφορες παραλλαγές και τοπικές προσαρµογές σε όλους βαλκανικούς λαούς. Αναφέρουµε ενδεικτικά: 10 την παραλογή «του νεκρού αδερφού», η οποία αποκάλυψε πολλές βαλκανικές παραλλαγές του ελληνικού πρωτοτύπου. 10 βλ. και Sandfeld 1930, 4 κ.ε. 11

12 ο ελληνικός θρύλος για το «γεφύρι της Άρτας» απαντά στα ρουµανικά σε σχέση µε την εκκλησία του Argeș (Biserica de Argeș). αντίστοιχα µε τα ακριτικά τραγούδια, που υµνούν τους αγώνες και τα κατορθώµατα του Βασιλείου Διγενή Ακρίτα, είναι τα σλαβικά τραγούδια που αναφέρονται στον Σλάβο ήρωα Marco Craljeviç. οι λαϊκοί µύθοι παρουσιάζουν κοινή έκφραση και σε σχέση µε την αρχαία λογοτεχνία, η οποία παραµένει ζωντανή στο Bυζάντιο, περασµένη µέσα από τα ιερά βιβλία και άλλα εκκλησιαστικά και λαϊκά κείµενα, όπως η Φυλλάδα του Μεγαλέξανδρου, οι λαϊκοί µύθοι του Βαρλαάµ και Ιωασαφάτ κλπ. το πιο σηµαντικό ίσως είναι µια κοινή αίσθηση στη σύλληψη της φύσης: στα παραµύθια και τα τραγούδια των βαλκανικών λαών η νεκρή φύση µιλάει, τα πουλιά φέρνουν κάθε είδους βοήθεια σ όποιον τη χρειάζεται, µεταφέρουν µηνύµατα αγάπης. Οµοιοµορφία παρατηρείται επίσης και στη χρήση µεταφορών και αλληγοριών. 1.4 Διαβαλκανικά γλωσσικά στοιχεία Aν και από καταγωγή πολύ διαφορετικές οι βαλκανικές γλώσσες, έχουν διαµορφώσει µια τέτοια γλωσσική ενότητα, που θυµίζει γλώσσες συγγενείς µεταξύ τους, όπως π.χ. οι γερµανικές ή οι νεολατινικές. H διγλωσσία των βαλκανικών λαών, στην οποία η ελληνική γλώσσα αποτελούσε τον ένα όρο, φαίνεται όχι µόνο ως αναγκαία υπόθεση για την εξήγηση συγκεκριµένων γλωσσικών στοιχείων, τα οποία οι βαλκανικές γλώσσες τα έχουν κοινά, αλλά και ως επιβαλλόµενο συµπέρασµα της αναγνώρισης της βαλκανικής πραγµατικότητας που αναφέραµε παραπάνω. Mε τη διγλωσσία δεν νοείται µόνο η χρήση της δεύτερης γλώσσας από το ίδιο πρόσωπο. Όταν η δεύτερη γλώσσα µαθαίνεται ταυτόχρονα µε τη µητρική, οι αµοιβαίες επιδράσεις των δύο γλωσσών εισέρχονται στο κεφάλαιο των γλωσσικών αλληλοτυπιών, δηλ. του δεύτερου συστήµατος, το οποίο επηρεάζεται αµοιβαία. H διγλωσσία έτσι εξηγεί, κοντά στους φρασεολογικούς παραλληλισµούς των βαλκανικών γλωσσών, τα γλωσσικά µεταφραστικά δάνεια, δηλ. τον δανεισµό της 12

13 εσωτερικής δοµής µιας ξένης λέξης και την απόδοση µε την ίδια µέθοδο της ίδιας εσωτερικής δοµής στη µητρική γλώσσα 11. Mε εξαίρεση και πάλι την τουρκική και συχνά και τη σερβοκροατική, περνώντας από τη µια γλώσσα στην άλλη έχει κανείς την αίσθηση ότι αλλάζει µόνο το λεξιλόγιο, ενώ ο τρόπος έκφρασης είναι ο ίδιος για όλες τις γλώσσες. Τείνει έτσι να πιστέψει ότι οι γλώσσες αυτές κινούνται και εµψυχώνονται από ένα κοινό πνεύµα, όπως έχει πολλές φορές τονιστεί. Να µια σειρά από παραδείγµατα µεταφορικών εκφράσεων 12 : ελλ. έµεινε χωρίς στόµα ρουµ. rămase fără gură βουλγ. останал без уста αλβαν. mbeti pa gojë ελλ. άνοιξε η όρεξή µου ρουµ. mi s-a deschis pofta βουλγ. отвори мн се нщах αλβαν. m u-hap iştai (oreksi) ελλ. τρώγεται µε τη γυναίκα του ρουµ. se mănîncă cu nevasta βουλγ. яде се със жената си αλβαν. hahetë me shoqenë ελλ. µού φαγε τ αφτιά ρουµ. mi-a mîncat urechile βουλγ. изяде ми ушите αλβαν. më hangri vesht ελλ. φευγάτε να φύγουµε ρουµ. fugiți să fugim 11 πβ. Rosetti 1968, βλ. Sandfeld 1930, 6 κ.ε. 13

14 βουλγ. бегайте да бегаме αλβαν. ikëni t ikëmi Δεν είναι όµως οι φρασεολογικές οµοιότητες, παρότι πολλές, αυτές που δίνουν σ αυτές τις γλώσσες µιαν εικόνα ενότητας. Το πιο σηµαντικό είναι ότι η σύνταξή τους είναι πολύ συχνά ίδια. Το πιο εντυπωσιακό χαρακτηριστικό είναι η χρήση προθετικών φράσεων στη θέση του απαρεµφάτου, µια χρήση που προκάλεσε σε µεγάλη έκταση της περιοχής την πλήρη εξαφάνιση του απαρεµφάτου. Έτσι έχουµε: όχι δος µοι πιείν, αλλά ελλ. δος µου να πιω ρουµ. dă mi să biau βουλγ. дай ми да пия αλβαν. në-më të pi ελλ. δε µπορώ να σου το δώσω ρουµ. nu pot să trăiască «δε µπορούν να ζήσουν» βουλγ. ако можеш да ме оздравеш «αν µπορείς να µε γιατρέψεις» αλβαν. ti mundesh të bënjësh «εσύ µπορείς να κάνεις» σερβ. ne mogu da umru «δεν µπορούν να πεθάνουν» Παρατηρείται στις βαλκανικές γλώσσες παρόµοια χρήση της λέξης άλλο : δεν υπάρχει λειτουργία σύγκρισης µετά τη λέξη αυτή σε φράσεις αρνητικές: ελλ. δε θέλω τίποτε άλλο, µόνο να µε ανεβάσεις σε τούτο το βουνό βουλ. от тебе не искам друго, само да не ми сториш нещо лошо «από σένα δε θέλω άλλο, µόνο να µη µου κάνεις κανένα κακό» ρουµ. nu de alt, dar să-mi încerc norocul «όχι άλλο, παρά να δοκιµάσω την τύχη µου» Οι όροι ευγένειας που αντικαθιστούν την προσωπική αντωνυµία και χρησιµοποιούνται στη θέση της κλητικής, συντάσσονται µε το δεύτερο πρόσωπο του ρήµατος, π.χ. 14

15 ελλ. η ευγενεία σου ηξεύρεις ότι σε αγαπώ ρουµ. unde te ai născut Dumneata «πού γεννήθηκες, η αφεντιά σου» βουλγ. госпотво ви какво желаете? «η αφεντιά σας τι θέλετε;» Άλλη µια αξιοσηµείωτη οµοιότητα στον τύπο της αφήγησης φαίνεται στα παραδείγµατα που ακολουθούν: ελλ. ανεβαίνει απάνω, και τι να δει! ρουµ. fetele intrară; cînd acolo, ce să vadă? «τα κορίτσια µπήκαν όταν εκεί, τι να δουν;» βουλγ. орачът си отишил ха хива; кога що да види? «ο γεωργός πήγε στο χωράφι όταν, τι να δει;» Τα ρήµατα βγαίνω και µπαίνω µπορούν στις βαλκανικές γλώσσες να συνοδεύονται πλεοναστικά από τα επιρρήµατα έξω και µέσα αντίστοιχα: ελλ. βγαίνω έξω µπαίνω µέσα ρουµ. a eși afară a intra înauntru βουλγ. излизам вън влизам вътре αλβ. dil jashtë hür mbërnda Γεννάται το ερώτηµα εδώ: είναι οι οµοιότητες αυτές τυχαίες; Aσφαλώς όχι. Όσον αφορά τις οµοιότητες που αφορούν όλες τις βαλκανικές γλώσσες πλην της τουρκικής, µερικές περιορίζονται µεταξύ ζευγαριών µε πιο ειδικές σχέσεις. Τέτοια ζευγάρια µπορεί να είναι ελληνική-ρουµανική, ρουµανική-αλβανική, βουλγαρικήρουµανική. Στις περιπτώσεις αυτές οι οµοιότητες επεκτείνονται, πέρα από τη σύνταξη και τη φρασεολογία, στη µορφολογία και τη φωνητική. Τέλος, το λεξιλόγιο δείχνει οµοιότητα αξιοπερίεργη, αλλά οι περισσότερες κοινές λέξεις είναι ελληνικές και τουρκικές, διαδεδοµένες σε όλη τη χερσόνησο µε τον ίδιο τρόπο που διαδόθηκαν λατινικές λέξεις σε όλη τη δυτική Ευρώπη. 15

16 1.5 Tα χαρακτηριστικά του βαλκανικού γλωσσικού συνασπισµού Oι οµοιότητες αυτές των βαλκανικών γλωσσών αποτέλεσαν αντικείµενο παρατήρησης από πολύ παλιά (πβ. Kopitar 1829, Schleicher 1850) 13. Πρώτος ο σλαβολόγος Kopitar το 1829 τράβηξε το ενδιαφέρον του κόσµου πάνω στις οµοιότητες αυτών των γλωσσών από τότε µπορεί να θεωρηθεί ότι θεµελιώνεται η Bαλκανική Γλωσσολογία, η οποία στοχεύει στην έρευνα των κοινών στοιχείων που έχουν αυτές οι γλώσσες µεταξύ τους. O Miklosich, αφού µελέτησε διεξοδικά όλα αυτά τα στοιχεία, έδωσε µια σύνοψη των πιο σηµαντικών ιδιαιτεροτήτων, που είναι κοινές στα ελληνικά, στα αλβανικά, στα βουλγαρικά και στα ρουµανικά. Τις κοινές αυτές ιδιαιτερότητες ονόµασε αυτόχθονο στοιχείο. Τα φαινόµενα µε τα οποία ασχολείται, και που κατά τη γνώµη του είναι ξένης προέλευσης, µπορούν να εξηγηθούν µόνο µε την επίδραση εξαφανισµένων σήµερα γλωσσών, της Ιλλυρικής και της Θρακικής, και είναι τα ακόλουθα 14 : 1. ο σχηµατισµός του Μέλλοντα µε τη βοήθεια του ρήµατος θέλω στα σερβικά, στα ελληνικά, στα βουλγαρικά, στα ρουµανικά και στα αλβανικά: π.χ. σερβ. cu pisati / pisa cu, ελλ. θα γράφω, βουλγ. пиша ще / ще пиша, ρουµ. voiu scrie, αλβ. do (të) shkruaj. 2. απουσία απαρεµφάτου, πβ. παραδείγµατα παραπάνω 3. ένας τύπος για τη γενική και τη δοτική: ελλ. το σπίτι του γέροντα / το είπα του γέροντα, ρουµ. casa moșului / (îi) a spus-o moșului, βουλγ. къщата на стария / му рече на стария 4. η επίταξη του άρθρου στα ρουµανικά, στα βουλγαρικά και στα αλβανικά, π.χ. ρουµ. om άνθρωπος omul ο άνθρωπος, къща σπίτι къщата το σπίτι, kokë κεφάλι koka το κεφάλι 13 πβ. Rosetti 1968, από Sandfeld 1930, 12 κ.ε. 16

17 5. η ύπαρξη συλλαβικού m και n σε αρχική θέση στα αλβανικά και τα ρουµανικά, π.χ. το λατινικό imperator δίνει στα αλβ. mbret και στα ρουµ. împărat. 6. η µετατροπή του n σε r ή αντίστροφα στα αλβανικά και στα ρουµανικά, π.χ. το λατινικό fenestra δίνει fereastră στα ρουµανικά, το λατινικό cannabis δίνει kërp στα αλβανικά. 7. ταυτόχρονη χρήση του δυνατού και του αδύνατου τύπου της προσωπικής αντωνυµίας, π.χ. βουλγ. мене ми се струва, ελλ. εµένα µε φαίνεται, αλβ. mëmna më gërton mua, ρουµ. mama mă ceartă pe mine η µαµά µου µε µαλώνει. 8. ο σχηµατισµός των απόλυτων αριθµητικών από το 11 ως το 19 µε τη βοήθεια της πρόθεσης επί, πάνω, π.χ. ρουµ. unsprezece, βουλγ. дванадесет, αλβ. një mbë dhjetë. Σ' αυτό το πλαίσιο πρέπει να ενταχθεί και να µελετηθεί η παρουσία της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισµού σε όλη τη βαλκανική χερσόνησο και ειδικότερα στις χώρες οι οποίες αποτελούν το αντικείµενο της µελέτης αυτής, στη Ρουµανία και τη Βουλγαρία. 2. Στόχοι της µελέτης Η παρούσα µελέτη εντάσσεται στο πρόγραµµα «Ελληνόγλωσση Πρωτοβάθµια και Δευτεροβάθµια Διαπολιτισµική Εκπαίδευση στη Διασπορά», το οποίο συγχρηµατοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Υπουργείο Παιδείας Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευµάτων στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ για το χρονικό διάστηµα Φορέας υλοποίησης του προγράµµατος είναι το Εργαστήριο Διαπολιτισµικών και Μεταναστευτικών Μελετών (στο εξής Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ.) του Παιδαγωγικού Τµήµατος Δηµοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστηµίου Κρήτης. Την περίοδο αυτή το Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. συµπληρώνοντας το έργο του «Παιδεία Οµογενών» περνάει στην ολοκλήρωση και επέκταση της υποστήριξης της ελληνόγλωσσης απανταχού της γης µε την ανάπτυξη µεθοδολογίας και υποδοµών ηλεκτρονικής µάθησης. 17

18 Στο πλαίσιο αυτό η παρούσα µελέτη επιδιώκει τους εξής βασικούς στόχους: α. να χαρτογραφήσει την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στη Ρουµανία και τη Βουλγαρία αναδεικνύοντας τη σηµερινή κατάσταση στον χώρο της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης, τα προβλήµατα που αυτή αντιµετωπίζει και τις προοπτικές που διαφαίνονται ιδιαίτερα µετά το , προκειµένου να υποστηριχτεί (και ηλεκτρονικά) η γλωσσική διδασκαλία, β. να προσδιορίσει τον τρόπο και τη µορφή της συνεργασίας µε όσους εµπλέκονται στη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας (προέδρους των ελληνικών κοινοτήτων, διευθυντές των ελληνικών σχολείων, διδάσκοντες της ελληνικής γλώσσας, αποσπασµένους εκπαιδευτικούς του Υπουργείου Παιδείας της Ελλάδας, λοιπούς φορείς), στην κατεύθυνση της ενθάρρυνσης της προώθησης της ελληνοµάθειας, και γ. να καταθέσει συγκεκριµένες προτάσεις ως προς την υιοθέτηση µέτρων και γενικότερα πολιτικών που θα µπορούσαν να βοηθήσουν την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στη Ρουµανία και Βουλγαρία στην παρούσα φάση. 3. Μεθοδολογία της µελέτης Η συγγραφή της µελέτης βασίστηκε στη βιβλιογραφία η οποία υπάρχει αναφορικά µε τις ελληνικές κοινότητες και τους συλλόγους της Ρουµανίας και Βουλγαρίας, στις πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν ύστερα από επιτόπια έρευνα που πραγµατοποίησαν οι συγγραφείς της παρούσας µελέτης, καθώς και στις (τηλεφωνικές κυρίως) επαφές µε τους προέδρους, τα µέλη και το διδακτικό προσωπικό των τοπικών ελληνικών κοινοτήτων, ιδρυµάτων και οργανώσεων. Αφετηρία για την έρευνα και την εκπόνηση της µελέτης για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στη Ρουµανία και τη Βουλγαρία αποτέλεσε η απόφαση του Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. να συνεργαστεί µε µέλη ΔΕΠ των Πανεπιστηµίων Θεσσαλονίκης (καθ. Αγγελική Κοιλιάρη), Ιωαννίνων (καθ. Γεώργιος Καψάλης) και Δυτικής Μακεδονίας (καθ. Κωνσταντίνος Ντίνας), τα οποία ανέλαβαν την ευθύνη στήριξης του προγράµµατος σε σχέση µε τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, την Αλβανία και τις βαλκανικές χώρες αντίστοιχα. Την ερευνητική και συγγραφική οµάδα για την εκπόνηση της µελέτης για τη Βουλγαρία και τη Ρουµανία υπό την καθοδήγηση του καθ. Κωνσταντίνου Ντίνα αποτέλεσαν οι: Τσιπριάν Ν. Σούτσιου, λέκτορας, Τµήµα Βαλκανικών Σπουδών, Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας 18

19 Άννα Π. Χατζηπαναγιωτίδη, επίκουρη καθηγήτρια, Τµήµα Δηµοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήµιο Frederick, Κύπρος, και Γεώργιος Χρηστίδης, επίκουρος καθηγητής, Τµήµα Βαλκανικών Σπουδών, Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας (ο οποίος συνέγραψε την ιστορική εισαγωγή και πραγµατοποίησε τη συγχρονική έρευνα για τη Βουλγαρία). Ύστερα από αλλεπάλληλες διερευνητικές επαφές και προσπάθειες τηλεφωνικής και διαδικτυακής επικοινωνίας µε το διπλωµατικό προσωπικό της Ελλάδας στις χώρες αυτές, τους φορείς και τους υπεύθυνους για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση, συντάχτηκε κατάλογος µε σχολεία, άλλα ιδρύµατα και συλλόγους όπου διδάσκεται η ελληνική γλώσσα, προκειµένου να αποφασιστούν οι χώροι στους οποίους έπρεπε να επικεντρωθεί η σχετική έρευνα. Η έρευνα αυτή συνίστατο σε επιτόπια διανοµή, επεξήγηση και συµπλήρωση ερωτηµατολογίων και διαπιστωτικών κριτηρίων γλωσσοµάθειας. Στη συλλογή των δεδοµένων για την κατάσταση της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στη Ρουµανία ακολουθήθηκε η εξής διαδικασία: Επιχειρήθηκε αρχικώς η τηλεφωνική επαφή µε όλους τους φορείς και τους υπεύθυνους για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στη Ρουµανία (οι οποίες στην περίπτωση αρκετών προέδρων τοπικών ελληνικών κοινοτήτων και διδασκόντων την ελληνική γλώσσα αποδείχθηκαν άκαρπες). Για τον λόγο αυτό προέκυψε η ανάγκη και ταυτόχρονα η πρόσκληση εκ µέρους των προσώπων και των φορέων αυτών για επιτόπια διανοµή, επεξήγηση και συµπλήρωση των ερωτηµατολογίων και των τεστ γλωσσοµάθειας, προκειµένου να καθοριστεί κατόπιν απευθείας συνεννόησης η συνεργασία µε όσους εµπλέκονται στη Ρουµανία στη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας. Επίσηµη πρόσκληση προς τούτο απεύθυναν: α. Ο πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Ρουµανίας για συµµετοχή των συγγραφέων της µελέτης στη 10 η Ολυµπιάδα Ελληνικής Γλώσσας, που διεξήχθη το διάστηµα από έως την στην πόλη Piatra Neamţ της βόρειας Ρουµανίας. Εκεί δόθηκε η ευκαιρία για συνάντηση µε φορείς, υπεύθυνους, διδάσκοντες και διδασκόµενους της ελληνικής γλώσσας στη Ρουµανία. β. Ο πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας Βουκουρεστίου και ταυτόχρονα διδάσκων της ελληνικής γλώσσας στο Βουλγαρικό Θεωρητικό Λύκειο «Hristo Botev», ίδρυµα όπου µαθαίνουν ελληνικά περίπου 70 µαθητές, από την α' τάξη του 19

20 Δηµοτικού µέχρι και την δ' τάξη του Λυκείου, για επιτόπια συµπλήρωση των ερωτηµατολογίων και των τεστ γλωσσοµάθειας. γ. Οι Χαράλαµπος Σχοιναράκης, διευθυντής του Ελληνικού Σχολείου (και Νηπιαγωγείου) «Αθήνα» και Γεώργιος Βαµβακάς, πρόεδρος του Συνδέσµου Ελλήνων Επιχειρηµατιών Ρουµανίας, για επίσκεψη και συµπλήρωση των ερωτηµατολογίων και των τεστ γλωσσοµάθειας στο ελληνικό σχολείο όπου φοιτούν τα τέκνα των ελλήνων επιχειρηµατιών που δραστηριοποιούνται στη Ρουµανία και παιδιά από µικτές οικογένειες. Στη Ρουµανία ακολουθήθηκε το παρακάτω πρόγραµµα επισκέψεων και συναντήσεων: α. Συνάντηση µε τον Dragoş Gabriel Zisopol, πρόεδρο της Ένωσης Ελλήνων Ρουµανίας, προκειµένου να καθοριστεί η στρατηγική της εφαρµογής των ερωτηµατολογίων και των τεστ γλωσσοµάθειας στους µαθητές που συµµετείχαν στη 10 η Ολυµπιάδα Ελληνικής Γλώσσας καθώς και στους υπόλοιπους ελληνοµαθείς ανά τη χώρα. Σε συνεργασία µαζί του έγινε ο προγραµµατισµός των συναντήσεων µε τους υπεύθυνους από την πλευρά της Ένωσης Ελλήνων Ρουµανίας για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας. Η εξασφάλιση της άδειας του προέδρου υπήρξε καθοριστική, καθώς οι µέχρι τότε επαφές περιορίζονταν στη διατύπωση καλών προθέσεων εκ µέρους των συνοµιλητών µας χωρίς όµως να προχωράει η υλοποίηση του σχεδιασµού. Με την παρέµβαση του προέδρου άνοιξαν πιο εύκολα πόρτες της επικοινωνίας µαζί τους. Αποστέλλονται έτσι επίσηµα τα ερωτηµατολόγια προς όλες τις τοπικές κοινότητες και ενηµερώνονται όλοι οι πρόεδροι των τοπικών ελληνικών κοινοτήτων, µε την παράκληση για υποστήριξη της οµαλής διεξαγωγής της έρευνας. Ταυτόχρονα γίνεται συνεννόηση για παράδοση εγχειριδίων διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας από τη σειρά «Μαργαρίτα» και συζητήσεις για εφαρµογή προγράµµατος κατάρτισης εκπαιδευτικών στη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης / ξένης γλώσσας. β. Συνάντηση µε την κυρία Nicola Ana, υπεύθυνη της Ένωσης Ελλήνων Ρουµανίας για τα θέµατα της Ελληνόγλωσσης Εκπαίδευσης. γ. Συνάντηση µε τους Τατιάνα Παπάζογλου, Δηµήτριο Φρυγανιώτη και Ευάγγελο Γαρόπουλο, αποσπασµένους εκπαιδευτικούς από την Ελλάδα. δ. Συνάντηση µε τον Codruţ-Mihalis Dumitrache, πρόεδρο του Πολιτιστικού Συλλόγου «Ελλάς», συντονιστή και ιδρυτή του Χορευτικού Συγκροτήµατος «Ελλάς», πρόεδρο της Ελληνικής Κοινότητας Βουκουρεστίου και διδάσκοντα την ελληνικής 20

Εικονογραφία. Μιχαήλ Βόδας Σούτσος Μεγάλος Διερµηνέας και ηγεµόνας της Μολδαβίας Dupré Louis, 1820

Εικονογραφία. Μιχαήλ Βόδας Σούτσος Μεγάλος Διερµηνέας και ηγεµόνας της Μολδαβίας Dupré Louis, 1820 Φαναριώτες Ονοµασία που δόθηκε στα µέλη της παλαιάς βυζαντινής αριστοκρατίας (µεταξύ εκείνων που δεν διέφυγαν στη Δύση ή δεν εξισλαµίσθηκαν) και σε εµπόρους από τις περιοχές του Πόντου, της Ανατολίας (:

Διαβάστε περισσότερα

186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή)

186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή) 186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή) Σκοπός Το Τμήμα σύμφωνα με το ιδρυτικό του διάταγμα, έχει ως κύρια αποστολή «την καλλιέργεια, προαγωγή και διάδοση, με τη διδασκαλία

Διαβάστε περισσότερα

www.kalymnikifilia.gr

www.kalymnikifilia.gr Η επιρροή του ελληνικού πολιτισμού και της ελληνικής γλώσσας στη διαμόρφωση του ρωσικού εκπαιδευτικού συστήματος (το παράδειγμα των Εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της Μόσχας) ΒΑΝΤΙΜ ΓΙΑΡΟΒΟÏ Kαθηγητής μουσικής

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΗΜΑΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΟΣΗΜΟ

Η ΣΗΜΑΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΟΣΗΜΟ Η ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ Η ΣΗΜΑΙΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΘΝΟΣΗΜΟ Η σημαία της Βουλγαρίας αποτελείται από τρεις ισομεγέθεις οριζόντιες λωρίδες χρώματος λευκού(στην κορυφή), πράσινου και κόκκινου. Το λευκό αντιπροσωπεύει την ειρήνη,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ -----

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ & ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Π.Ε. ΤΜΗΜΑ Α ΣΠΟΥΔΩΝ & ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1)

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (διαγώνισμα 1) ΟΜΑΔΑ Α ΘΕΜΑ Α1 Α.1.1.α Το Νοέμβριο του 1919 υπογράφηκε η συνθήκη του Νεϊγύ.πριν από την υπογραφή της συνθήκης) σελ 140 σχ.βιβλ. Β. Κατά

Διαβάστε περισσότερα

7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ. αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις

7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ. αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις 7ος αι. 610 641 8 ος αι. ΗΡΑΚΛΕΙΟΣ αποφασιστικοί αγώνες και μεταρρυθμίσεις πώς διαχειρίστηκε ο Ηράκλειος τόσο τους κινδύνους που απειλούσαν τα σύνορα του ανατολικού ρωμαϊκού κράτους όσο και τα σοβαρά προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου

Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου Ιστορία ΣΤ' Δημοτικού Ιστορία του νεότερου και σύγχρονου κόσμου Βιβλίο μαθητή ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ Ιωάννης Κολιόπουλος Ομότιμος Καθηγητής Ιάκωβος Μιχαηλίδης Επίκουρος Καθηγητής, ΑΠΘ Αθανάσιος Καλλιανιώτης Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»;

Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Τι σημαίνει ο όρος «βυζαντινόν»; Ο όρος«βυζαντινόν» αναφέρεται στο Μεσαιωνικό κράτος που εδιοικείτο από την Κωνσταντινούπολη, τη μεγάλη πόλη των ακτών του Βοσπόρου. Οι ιστορικοί χρησιμοποιούν τον όρο αυτόν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ. www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas.

ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ. www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas. ΕΝΤΥΠΟ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΛΛΟΓΩΝ www.kavala.gov.gr τηλ. 2513500204, 2513500205 Φαξ: 2510-620405 email: politismos@dkavalas.gr Όνοµα συλλόγου Βιογραφικό Πχ. έτος ίδρυσης, ιδρυτές ιστορικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία

ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Σ Η Χάρτα Διασυνδέσεις ΒιΒλιογραφία Η Χάρτα ο ΡΗΓΑΧ Φ^ΑΙ Χ Εκείνη την εποχή η περιοχή που καλύπτει τη σημερινή Ελλάδα ήταν τμήμα της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Ο Ρήγας σπούδασε στην Κωνσταντινούπολη, έμαθε γαλλικά, ιταλικά και γερμανικά και

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΒΔΟΜΗ Η ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΒΔΟΜΗ Η ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΒΔΟΜΗ Η ΠΡΩΙΜΗ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ 1. Εισαγωγή - Η πιο παραμελημένη περίοδος της ιστορίας της Ελληνικής είναι η μεσαιωνική. Για λόγους καθαρά ιδεολογικούς και πολιτικούς, το

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Έθιμα γάμου διαφορετικών πολιτισμικών κοινοτήτων Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Έθιμα γάμου διαφορετικών πολιτισμικών κοινοτήτων Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Εθνολογικό Μουσείο Θράκης «Αγγελική Γιαννακίδου» 3ο Εσπερινό ΕΠΑΛ Αλεξανδρούπολης Έθιμα γάμου διαφορετικών

Διαβάστε περισσότερα

Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ

Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ Προς µια γλωσσική πολιτική την εποχή της παγκοσµιοποίησης και του διαδικτύου: ο σχεδιασµός του ΚΕΓ ηµήτρης Κουτσογιάννης Τµήµα Φιλολογίας Φιλοσοφική Σχολή, Α.Π.Θ. Επιστηµονικός συνεργάτης του ΚΕΓ dkoutsog@lit.auth.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ. Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογοςιστορικός

ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ. Αμαλία Κ. Ηλιάδη, φιλόλογοςιστορικός ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΗ ΧΑΜΕΝΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ 1 ΒΥΖΑΝΤΙΟ Η ΜΑΚΡΟΒΙΟΤΕΡΗ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ 2 ΣΚΟΤΕΙΝΗ ΠΛΕΥΡΑ Συνομωσίες, ίντριγκες και μηχανορραφίες. Θρησκευτικός φανατισμός Δεισιδαιμονία.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ. Της Μαρίας Αποστόλα ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ Της Μαρίας Αποστόλα Η Ελλάδα υπήρξε από τους πρώτους δέκτες του Χριστιανισμού και τα μνημεία της ελληνικής ορθοδοξίας αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής κληρονομιάς, αποτελώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Αρ. Φύλλου 3 17 Μαρτίου 2015 Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή: ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 11 Για την ρύθμιση του

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας

ποδράσηη Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 «Αθανασάκειο» Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου Γυμνάσιο Αγιάς Λάρισας Διονυσία Διονυσίου Σιδώνια ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Διάδοση και διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη Σερβία

Διάδοση και διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη Σερβία Διάδοση και διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη Σερβία MAJA STOILKOVIC Φιλόλογος του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου ANNA RASLJIC Τελειόφοιτος της Φιλολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Βελιγραδίου Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΜΕ ΤΟ GOOGLE EARTH: Η ΕΥΡΩΠΗ

ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΜΕ ΤΟ GOOGLE EARTH: Η ΕΥΡΩΠΗ 1 ΓΕΩΓΡΑΦΙΑ ΜΕ ΤΟ GOOGLE EARTH: Η ΕΥΡΩΠΗ ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Κώστας Κύρος ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 1. Ανοίξτε το λογισμικό Google Earth και προσπαθήστε να εντοπίσετε τη θέση της Ευρώπης στη Γη. Κατόπιν για να

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ

ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΟΣ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ----- ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Ταχ. Δ/νση: ΤΜΗΜΑ Ανδρέα Παπανδρέου Α 37 Τ.Κ. Πόλη: 15180

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΚΥΡΙΩΣ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΤΟΠΩΝΥΜΙΩΝ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΚΩΣΤΑΛΕΞΙ Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτου Πανταζή

ΒΙΒΛΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΚΥΡΙΩΣ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΤΟΠΩΝΥΜΙΩΝ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΚΩΣΤΑΛΕΞΙ Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτου Πανταζή ΒΙΒΛΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΚΥΡΙΩΣ ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΝΟΜΑΣΙΕΣ ΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΤΟΠΩΝΥΜΙΩΝ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΚΩΣΤΑΛΕΞΙ Του Αντιστρατήγου ε.α. Παναγιώτου Πανταζή - Εισαγωγη: Μέσα στην περιοχή του χωριού µας, όπου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΕΩΣ ΤΟΝ 8ο ΑΙΩΝΑ μ.χ. 1

ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ ΕΩΣ ΤΟΝ 8ο ΑΙΩΝΑ μ.χ. 1 ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η μονογραφία αυτή έρχεται να καλύψει ένα μεγάλο κενό στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία σε σχέση με την πλούσια ιστορία ενός λαού που διατήρησε πολλές και ποικίλες επαφές με τον Ελληνισμό, σε όλες

Διαβάστε περισσότερα

Εμμανουήλ Βαρβούνης, 5 Καθηγητής 3. Θεωρία και Μεθοδολογία. Αντώνιος Μπαρτσιώκας, τη Φυσική Ανθρωπολογία* Γεώργιος Αγελαρίδης, ΕΕΔΙΠ.

Εμμανουήλ Βαρβούνης, 5 Καθηγητής 3. Θεωρία και Μεθοδολογία. Αντώνιος Μπαρτσιώκας, τη Φυσική Ανθρωπολογία* Γεώργιος Αγελαρίδης, ΕΕΔΙΠ. Συνοπτικός κατάλογος διδασκόμενων μαθημάτων ακαδημαϊκού έτους 2013 2014 Α. Υποχρεωτικά μαθήματα (Υ) Α εξάμηνο (χειμερινό εξάμηνο 2013 2014) Α/Α Αριθμός Διδάσκων πιστωτικών μονάδων / 1. Εισαγωγή στην Αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ο κατακόρυφος διαμελισμός;

Τι είναι ο κατακόρυφος διαμελισμός; ΟΡΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Τι είναι ο κατακόρυφος διαμελισμός; Διαμελισμός Κατακόρυφος είναι: Τα βουνά, οι πεδιάδες, οι λόφοι, οι κοιλάδες, τα φαράγγια και γενικά το ανάγλυφο μιας περιοχής. Άλπεις Οι Άλπεις είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εισαγωγικά στην αρχαία Ελληνική ιστοριογραφία Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Οι διδακτικοί στόχοι για τη διδασκαλία της εισαγωγής προσδιορίζονται στο βιβλίο για τον καθηγητή, Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Η Θεσσαλονίκη αποτελούσε και αποτελεί «σταυροδρόμι» πολιτισμών Ένα μεγάλο κομμάτι του πληθυσμού της αποτελούνταν από τους Εβραίους: ΕΤΟΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ: ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ ΕΒΡΑΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός

2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός κεφάλαιο 6 ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΩΣΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΣ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΒΕΣΤΦΑΛΙΑΣ (1453-1648) 2. Αναγέννηση και ανθρωπισμός Ορισμός Πρόκειται για μια γενικότερη πνευματική

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 6 Ιουστινιανός Α (β μέρος: 548-565) Διάδοχοι Ιουστινιανού: Ιουστίνος Β (565-578) Τιβέριος (578-582) Μαυρίκιος (582-602) - Φωκάς (602-610) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

1. ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ . ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Έτος Ίδρυσης: 7 ΑΛΕΞΙΟΥ ΑΓΓΕΛΙΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Η ΚΑΤΑ ΦΥΛΟ ΣΥΝΘΕΣΗ ΔΕΠ (ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ).... ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΔΕΠ ΚΑΤΑ ΦΥΛΟ ΚΑΙ ΒΑΘΜΙΔΑ (ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ)....

Διαβάστε περισσότερα

108 Ιστορίας και Εθνολογίας Θράκης (Κομοτηνή)

108 Ιστορίας και Εθνολογίας Θράκης (Κομοτηνή) 108 Ιστορίας και Εθνολογίας Θράκης (Κομοτηνή) Το Τμήμα ιδρύθηκε το 1990 και άρχισε να λειτουργεί το ακαδημαϊκό έτος 1991-1992. Δέχεται κατ' έτος 200 περίπου φοιτητές. Σκοπός Σκοπός του Τμήματος είναι:

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

1 / 13 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 5 ης ηµοτικού. Μάρτιος 2007

1 / 13 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 5 ης ηµοτικού. Μάρτιος 2007 1 / 13 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία Σλαβικών Λαών

Ιστορία Σλαβικών Λαών ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 12 η :Μαυροβούνιο Αγγελική Δεληκάρη Λέκτορας Μεσαιωνικής Ιστορίας των Σλαβικών Λαών Τμήμα Ιστορίας Αρχαιολογίας ΑΠΘ Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

2. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610-641). ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

2. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610-641). ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ 2. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ (610-641). ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ Συμπλήρωση κενών Να συμπληρώσετε τα κενά του αποσπάσματος, βάζοντας στην κατάλληλη θέση μία από τις ακόλουθες λέξεις (τρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΙΟΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Το Δίον ήταν μια αρχαιότατη πόλη στρατηγικής σημασίας και μια από τις πιο φημισμένες μακεδονικές πολιτείες. Η γεωγραφική θέση

Διαβάστε περισσότερα

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ

ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ ΒΩΜΟΣ ΤΟΥ ΙΟΝΥΣΟΥ ΑΡΧΑΙΟ ΙΚΑΡΙΟΝ Ἐριχθονίου δὲ ἀποθανόντος καὶ ταφέντος ἐν τῷ αὐτῷ τεµένει τῆς Ἀθηνᾶς Πανδίων ἐβασίλευσεν, ἐφ οὗ ηµήτηρ καὶ ιόνυσος εἰς τὴν Ἀττικὴν ἦλθον. ἀλλὰ ήµητρα µὲν Κελεὸς [εἰς τὴν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΠ 40. Εθνοπολιτισμικές ταυτότητες και χορευτικά ρεπερτόρια του Βορειοελλαδικού χώρου.

ΕΛΠ 40. Εθνοπολιτισμικές ταυτότητες και χορευτικά ρεπερτόρια του Βορειοελλαδικού χώρου. ΕΛΠ 40 Εθνοπολιτισμικές ταυτότητες και χορευτικά ρεπερτόρια του Βορειοελλαδικού χώρου. Διαμόρφωση κεφαλαίων εργασίας: 1. Μουσική και χορός: απαραίτητα στοιχέια κουλτούρας 2. Βορειοελλαδικός χώρος και πληθυσιακές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Ν.ΣΕΡΡΩΝ. Ένα μοναδικό ταξίδι, οδοιπορικό στην ιστορία του πολιτισμού και της εκπαίδευσης των Ελλήνων, σχεδίασε

Διαβάστε περισσότερα

Το μουσείο ζωντανεύει με ταξίδι σχολικό! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ποδράσηη

Το μουσείο ζωντανεύει με ταξίδι σχολικό! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ποδράσηη ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 5 ποδράσηη Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Επιστημών και Τεχνολογίας Πανεπιστημίου Πατρών 2ο Δημοτικό Σχολείο Ακράτας Δημοτικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1

33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 ΕΝΑ ΓΟΗΤΕΥΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΧΡΟΝΙΑ, ΓΕΜΑΤΟ ΕΚΠΛΗΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ. 33 Ο ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΣΥΛΟ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΜΗΜΑ Ε2 2013-2014 1 Εικόνα 1 Εικόνα 2 Ρωμαϊκές λεγεώνες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΣΛΑΒΩΝ Α. Αγγελική Παπαγεωργίου Δρ. Βυζαντινής Ιστορίας

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΣΛΑΒΩΝ Α. Αγγελική Παπαγεωργίου Δρ. Βυζαντινής Ιστορίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΣΛΑΒΩΝ Α Αγγελική Παπαγεωργίου Δρ. Βυζαντινής Ιστορίας ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Συγγράμματα: Γ. Κάτσοβσκα-Μαλιγκούδη, Οι Σλάβοι των Βαλκανίων, Εισαγωγή στην ιστορία και στον πολιτισμό τους,

Διαβάστε περισσότερα

Η Βυζαντινή Κωνσταντινούπολη

Η Βυζαντινή Κωνσταντινούπολη Η Βυζαντινή Κωνσταντινούπολη ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Ε ΤΑΞΗ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Σελίδα 1 Κωνσταντινούπολη Η ξακουστή και δοξασµένη πολιτεία, µε τη λαµπρή, χιλιόχρονη ιστορία, που για δέκα αιώνες δέσποζε πρωτεύουσα της

Διαβάστε περισσότερα

Η Ρουμανία βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο της Βαλκανικής χερσονήσου και ανήκει στις παραδουνάβιες χώρες. Συνορεύει βόρεια με την Ουγγαρίας και

Η Ρουμανία βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο της Βαλκανικής χερσονήσου και ανήκει στις παραδουνάβιες χώρες. Συνορεύει βόρεια με την Ουγγαρίας και Η Ρουμανία βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο της Βαλκανικής χερσονήσου και ανήκει στις παραδουνάβιες χώρες. Συνορεύει βόρεια με την Ουγγαρίας και την Ουκρανίας, νότια με τη Βουλγαρία, δυτικά με την Ουγγαρία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ Ο ΟΜΙΛΟΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΩΝ, στις διάφορες δραστηριότητες που διοργανώνει κάθε χρόνο, προσπαθεί να αφυπνίσει τους μαθητές για το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Κύπρος εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5)

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr. Έλεγχος προόδου (Ενότητες 4 5) Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Ιστορία (55ΑΥ2) Διδάσκων: Α. Farrington (email: eduserv@otenet.gr 1. Ποια από τις ακόλουθες μάχες δεν έχει σχέση με τους Μηδικούς Πολέμους; α. η μάχη της Μυκάλης β. η μάχη

Διαβάστε περισσότερα

Το Κάστρο του Πλαταμώνα μέσα στην Iστορία

Το Κάστρο του Πλαταμώνα μέσα στην Iστορία ΣΧΕΔΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Σχολείο : 9/θ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΛΑΤΑΜΩΝΑ Τίτλος/Θέμα Προγράμματος Το Κάστρο του Πλαταμώνα μέσα στην Iστορία Τάξεις ή Τμήματα συμμετοχής: ΣΤ1, ΣΤ2 Υπεύθυνοι Εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες.

ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ. Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις στις τρεις (3). Κάθε ερώτηση βαθμολογείται με τέσσερις (4) μονάδες. ΔΕΙΓΜΑΤΙΚΟ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ Μάθημα: Μεσαιωνική και Νεότερη Ιστορία Τάξη: Β Γυμνασίου Ενότητα: Οι πρώτοι αιώνες του Βυζαντίου Χρόνος εξέτασης: 45 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Από τις πέντε (5) ερωτήσεις να απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία. Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος

Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία. Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος Η ΥΠΕΥΘΗΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Αλεξανδρή Ελευθερία Η ΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ: Δημαράκης Κοσμάς Δράκου Άννα Καίρης Μάριος Κομίνη Ιωάννα Σουλάνδρος Τάσος Ξεκινώντας την εργασία θα θέλαμε να παραθέσουμε το παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων οργάνωση και λειτουργία Μαρία Φουσέκα, φιλόλογος 1 Τα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι επίσημα εκπαιδευτικά ιδρύματα που συστάθηκαν, αρχικά, για τα παιδιά των υπαλλήλων της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014

Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Εγκαίνια έκθεσης 23.10.2013, 13.00 Διάρκεια Έκθεσης 19.10.2013 19.1.2014 Επιμέλεια έκθεσης Αγαθονίκη Τσιλιπάκου, Νίκος Μπονόβας Mε την περιοδική έκθεση «Η τιμή του αγίου Μάμαντος στη Μεσόγειο: Ένας ακρίτας

Διαβάστε περισσότερα

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054

ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 ΗΕΠΟΧΗΤΗΣΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 Η ΕΠΟΧΗ ΤΗΣ ΑΚΜΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΙΑΣ ΩΣ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΤΩΝ ΔΥΟ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ 843-1054 867 886 912 913

Διαβάστε περισσότερα

τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών.

τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ τουριστικής περιόδου σε σχέση µε τα αντίστοιχα στοιχεία προηγούµενων ετών. Πειραιάς, 25 Σεπτεµβρίου 2015 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κράτος μέλος: Ελλάδα. που συνοδεύει το έγγραφο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κράτος μέλος: Ελλάδα. που συνοδεύει το έγγραφο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, XXX [ ](2012) XXX σχέδιο ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Κράτος μέλος: Ελλάδα που συνοδεύει το έγγραφο ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ-ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ ΠΑΡΑΔΟΣΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΣΤΑΥΡΟΣ ΝΙΑΡΧΟΣ» IΣΤΟΡΙΚΟ Tο Κοινωφελές Ίδρυμα «Σταύρος Νιάρχος», αναγνωρίζοντας τις δραστηριότητές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟΥ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΜΟΥΣΕΙΟΥ Για τη σχολική χρονιά 2015-2016 (διάστημα Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου) θα πραγματοποιούνται δωρεάν για μαθητές Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 (προσωρινά στοιχεία)

ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 (προσωρινά στοιχεία) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Πειραιάς, 30 Σεπτεµβρίου 2014 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ (προσωρινά στοιχεία) Από

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΙΜΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ

ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΙΜΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Βαλκανικά σύμμεικτα ΠΕΡΙΟΔΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΜΕΛΕΤΩΝ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ ΤΟΥ ΑΙΜΟΥ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Υπεύθυνος: Μέλη: Καθ. Παρασκευή Νάσκου Περράκη Καθ. Φώτιος Σιώκης Καθ. Κυριάκος Κεντρωτής Λέκτ. Ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων.

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. ΕΠΙΒΛΕΨΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΔΙΑΤΡΙΒΩΝ 2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. Η γλωσσική εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει

Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει Η ιστορική πατρότητα του όρου «Μεσόγειος θάλασσα» ανήκει στους Λατίνους και μάλιστα περί τα μέσα του 3ου αιώνα που πρώτος ο Σολίνος τη ονομάζει χαρακτηριστικά «Mare Mediterraneum» ως μεταξύ δύο ηπείρων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα: «ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑ ΘΜΙΑ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜ ΙΑ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΔΙΑΣΠΟΡΑ»

Πρόγραμμα: «ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑ ΘΜΙΑ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜ ΙΑ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΔΙΑΣΠΟΡΑ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Δ.Ε. Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΕΚΠ / ΣΗΣ Πρόγραμμα: «ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑ ΘΜΙΑ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜ ΙΑ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ

ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ ΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΚΛΑΔΩΝ Η Σύρος είναι νησί των Κυκλάδων. Πρωτεύουσά της είναι η Ερμούπολη, η οποία είναι πρωτεύουσα της Περιφέριας Νότιου Αιγαίου αλλά και του πρώην Νομού Κυκλάδων. Η Σύρος αναπτύχθηκε ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

Σελίδα 1 από 13. [Υπεύθυνος εκπαιδευτικός: Λάζαρος (Άρης) Λαζαρίδης ΠΕ02, φιλόλογος]

Σελίδα 1 από 13. [Υπεύθυνος εκπαιδευτικός: Λάζαρος (Άρης) Λαζαρίδης ΠΕ02, φιλόλογος] [σχολική μονάδα: 3 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου] [σχολικό έτος: 2012-2013, 1 ο 4μηνο] [τάξη: Β] [τίτλος της ερευνητικής εργασίας: Οι ξένες γλώσσες που ακούμε στο Χαλάντρι] [τόπος: Χαλάνδρι, ημερομηνία: 24 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ)

Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ 2013 ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Πειραιάς, 31 Οκτωβρίου 2014 ΑΦΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΑΝΥΚΤΕΡΕΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑ ΞΕΝΟ ΟΧΕΙΑΚΟΥ ΤΥΠΟΥ ΚΑΙ ΚΑΜΠΙΝΓΚ: ΕΤΟΥΣ ( ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) Από τα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ Ακαδ. έτος 015-016 ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΛΩΣΣΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Τα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων που θα καλύψουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες της Πρωτοβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα. Άννα Κοκκινίδου, Yπεύθυνη του Προγράμματος, σε συνεργασία με την κ. Κυριακή Σπανού. Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας

Πρόγραμμα. Άννα Κοκκινίδου, Yπεύθυνη του Προγράμματος, σε συνεργασία με την κ. Κυριακή Σπανού. Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Oι Νέες Διαδρομές στην Ελληνική Γλώσσα- elearning.greek-language.gr Πρόγραμμα Διαδρομές στη Διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας, Άννα Κοκκινίδου, Yπεύθυνη του Προγράμματος, σε συνεργασία με την κ. Κυριακή

Διαβάστε περισσότερα

Ολοι είμαστε αδέλφια

Ολοι είμαστε αδέλφια ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού (Μέρος Α ) Ολοι είμαστε αδέλφια ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Θρησκευτικά Γ Δημοτικού Ολοι είμαστε αδέλφια (Μέρος A )

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΩΡΓΗ ΚΑΤΣΟΥΛΗ ΜΑΡΙΟΥ ΝΙΚΟΛΙΝΑΚΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΦΙΛΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΝΕΩΤΕΡΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. Από το 1453 μέχρι το 1830 ΤΟΜΟΣ Α ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ..

ΓΙΩΡΓΗ ΚΑΤΣΟΥΛΗ ΜΑΡΙΟΥ ΝΙΚΟΛΙΝΑΚΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΦΙΛΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΝΕΩΤΕΡΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. Από το 1453 μέχρι το 1830 ΤΟΜΟΣ Α ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ.. ΓΙΩΡΓΗ ΚΑΤΣΟΥΛΗ ΜΑΡΙΟΥ ΝΙΚΟΛΙΝΑΚΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΦΙΛΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΝΕΩΤΕΡΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Από το 1453 μέχρι το 1830 ΤΟΜΟΣ Α ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ.. 7 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΚΕΦ. 4. ΟΙ ΑΡΑΒΙΚΕΣ ΚΑΤΑΚΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ α. η αραβική εξάπλωση με την καθοδήγηση των δύο πρώτων χαλιφών οι Άραβες εισέβαλαν και κατέκτησαν σε σύντομο χρονικό διάστημα τις πλούσιες χώρες της Εγγύς

Διαβάστε περισσότερα

Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ALPHA BANK

Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ALPHA BANK Η ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ALPHA BANK Η σηµερινή φυσιογνωµία της Βιβλιοθήκης της Alpha Βank διαµορφώθηκε µετά το 2000 µε τη συγχώνευση της Alpha Τραπέζης Πίστεως µε την Ιονική Τράπεζα. Τότε και οι Βιβλιοθήκες των

Διαβάστε περισσότερα

Ένα ξεχασμένο θέατρο. (το Ρωμαϊκό Ωδείο) Έφη Νικολοπούλου, ΒΠΠΓ

Ένα ξεχασμένο θέατρο. (το Ρωμαϊκό Ωδείο) Έφη Νικολοπούλου, ΒΠΠΓ Ένα ξεχασμένο θέατρο. (το Ρωμαϊκό Ωδείο) Έφη Νικολοπούλου, ΒΠΠΓ Στο ευρύτερο αρχαιολογικό χώρο της Γόρτυνας στη Κρήτη, έχουν εντοπιστεί από τους αρχαιολόγους τέσσερις θεατρικοί χώροι διαφορετικών εποχών.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ Η πολυπόθητη μέρα για την εκδρομή μας στην Κωνσταντινούπολη είχε φτάσει! Βαλίτσες, φωτογραφικές μηχανές, τα λόγια που είχε να μάθει ο καθένας από όσους συμμετέχουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑΤΑ Υ π ο χ ρ ε ω τ ι κ ά ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ/ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς 1 Σχολείο: 63 ο Δημοτικό σχολείο Θεσσαλονίκης Συμμετέχοντες Τάξη / Τμήμα: ΣΤ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ

ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ . Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο- για τη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» ΕΝΔΟΣΧΟΛΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ Στρατηγικές για την ενίσχυση των μαθητών 2 & 3 Οκτωβρίου 2008 2ο Γυμνάσιο

Διαβάστε περισσότερα

19 ος αιώνας Διάρκεια επανάστασης του 1821 : μετακινήσεις ελληνικών πληθυσμών προς την επαναστατημένη Ελλάδα

19 ος αιώνας Διάρκεια επανάστασης του 1821 : μετακινήσεις ελληνικών πληθυσμών προς την επαναστατημένη Ελλάδα ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ Μεταναστεύσεις 19 ος αιώνας Διάρκεια επανάστασης του 1821 : μετακινήσεις ελληνικών πληθυσμών προς την επαναστατημένη Ελλάδα των μεταναστευτικών ρευμάτων : Μικρά Ασία Ελλαδικός ηπειρωτικός

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ. Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΕΚΔΟΣΗ: ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΤΡΙΑΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΠΑΓΚΑΛΟΣ Συντροφιά με την Κιθάρα ΑΘΗΝΑ 2011 Έκδοση: c Πνευματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 16 ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΔΙΑΔΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΜΑΘΗΜΑ 16 ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΔΙΑΔΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 16 ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΔΙΑΔΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Η Ευρώπη είναι ήπειρος κυρίως πεδινή, χωρίς έντονο ανάγλυφο. Τα 2/3 της ηπείρου είναι πεδινές εκτάσεις. Έχει το χαμηλότερο μέσο υψόμετρο από την επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΡΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΣΤΟΡΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΤΟΡΙΑ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Απαραίτητη προϋπόθεση για την κατανόηση του μαθήματος είναι η διδασκαλία της ύλης χωρίς χάσματα και ασυνέχειες. Η αποσπασματικότητα δεν επιτρέπει στους μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Μ Α Θ Η Τ Ω Ν ΤΗΣ Ε ΚΑΙ ΣΤ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ «ΑΘΗΝΑ» ΘΕΜΑ: ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ

Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Μ Α Θ Η Τ Ω Ν ΤΗΣ Ε ΚΑΙ ΣΤ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ «ΑΘΗΝΑ» ΘΕΜΑ: ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ Ε Ρ Γ Α Σ Ι Α Μ Α Θ Η Τ Ω Ν ΤΗΣ Ε ΚΑΙ ΣΤ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΗΡΙΩΝ «ΑΘΗΝΑ» ΘΕΜΑ: ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ Ε ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΤ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΕΛΕΝΗ ΓΕΡΕΝΤΕ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΡΑΚΑ ΗΜΗΤΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ 3 o ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΓΑΛΑΤΣΙΟΥ Σ.Χ. ΕΤΟΣ 2011-2012 ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΓΕΙΤΟΝΕΣ ΜΑΣ» ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗΣ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ Εργασία της μαθήτριας:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 4 Ο Πέμπτος Αιώνας (β' μισό) 457-518: Λέων Α' (457-474) Ζήνων (474-491) - Αναστάσιος (491-518)

ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ. Διάλεξη 4 Ο Πέμπτος Αιώνας (β' μισό) 457-518: Λέων Α' (457-474) Ζήνων (474-491) - Αναστάσιος (491-518) ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Διάλεξη 4 Ο Πέμπτος Αιώνας (β' μισό) 457-518: Λέων Α' (457-474) Ζήνων (474-491) - Αναστάσιος (491-518) Νικόλαος Γ. Χαραλαμπόπουλος Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Βασικός σκοπός της

Διαβάστε περισσότερα

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008) Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη καθηγήτρια: κα. Π. Γιαννακοπούλου Μαθήτριες: Ασσάτωφ Άννα, Μιχαλιού Μαντώ, Αργύρη Μαρία, Τσαουσίδου - Πετρίτση Σοφία Τμήμα: Α3

Υπεύθυνη καθηγήτρια: κα. Π. Γιαννακοπούλου Μαθήτριες: Ασσάτωφ Άννα, Μιχαλιού Μαντώ, Αργύρη Μαρία, Τσαουσίδου - Πετρίτση Σοφία Τμήμα: Α3 Υπεύθυνη καθηγήτρια: κα. Π. Γιαννακοπούλου Μαθήτριες: Ασσάτωφ Άννα, Μιχαλιού Μαντώ, Αργύρη Μαρία, Τσαουσίδου - Πετρίτση Σοφία Τμήμα: Α3 Η Σπάρτη ήταν πόλη- κράτος στην Αρχαία Ελλάδα, χτισμένη στις όχθες

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ. Συνέντευξη Τύπου Του Γραμματέα Προγράμματος ΝΔ Ευριπίδη Στυλιανίδη με θέμα:

ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ. Συνέντευξη Τύπου Του Γραμματέα Προγράμματος ΝΔ Ευριπίδη Στυλιανίδη με θέμα: ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Συνέντευξη Τύπου Του Γραμματέα Προγράμματος ΝΔ Ευριπίδη Στυλιανίδη με θέμα: «Δομή, στελέχωση και Μεθοδολογία κατάρτισης του Κυβερνητικού Προγράμματος της Νέας Δημοκρατίας»

Διαβάστε περισσότερα

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι

Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης. Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Τα Αίτια και οι Επιπτώσεις της Διεθνούς Μετανάστευσης Πραγματικοί Μισθοί, Παγκόσμια Παραγωγή, Ωφελημένοι και Ζημιωμένοι Η Παγκόσµια Μετανάστευση Το 2010, 214 εκατομμύρια άνθρωποι ήταν μετανάστες, κατοικούσαν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία

Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Εισαγωγή στη Βυζαντινή Φιλολογία Ενότητα 1: Εισαγωγή στις έννοιες και τα εγχειρίδια της βυζαντινής φιλολογίας. Κιαπίδου Ειρήνη-Σοφία Τμήμα Φιλολογίας Σκοποί ενότητας Mια πρώτη επαφή με τη Βυζαντινή Φιλολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Ευρύκλεια Κολέζα ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843)

Ευρύκλεια Κολέζα ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΠΟ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ ΤΟΥ ΙΟΥΣΤΙΝΙΑΝΟΥ ΩΣ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΟΥ ΒΕΡΝΤΕΝ (565-843) μεγάλες εδαφικές απώλειες ενίσχυση ελληνικότητας νέοι θεσμοί πλαίσιο μέσα στο οποίον το Βυζάντιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-2016 Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-2016 Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-2016 Α ΕΞΑΜΗΝΟ Ιστορία της Μεσογείου κατά την Αρχαιότητα 3 5 Εισαγωγή στην Πολιτική Επιστήμη 3 5 Εισαγωγή στην Κλασική Αρχαιολογία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά διδάσκοντα

Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά διδάσκοντα Πρόγραµµα εξεταστικής Σεπτεµβρίου 2013 ανά διδάσκοντα FARRINGTON ANDREW 2 09:00-12:00 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ Π.Ν. Ιστορική Γεωγραφία και ηµογραφία του Ρωµαϊκού Κράτους Η Ελληνική Αναγέννηση Οικονοµική και Κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα