Αρχιτεκτονική πορεία προς την αλλαγή κλίματος Ομιλία στο Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής στις 15 Μαΐου 2008

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Αρχιτεκτονική πορεία προς την αλλαγή κλίματος Ομιλία στο Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής στις 15 Μαΐου 2008"

Transcript

1 Αρχιτεκτονική πορεία προς την αλλαγή κλίματος Ομιλία στο Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής στις 15 Μαΐου 2008 Θύμιος Παπαγιάννης [Έκτο σχέδιο, ] Προσωπική εισαγωγή Συμπλήρωσα φέτος πενήντα έτη εργασίας πάνω στα θέματα του χώρου, ως αρχιτέκτων, πολεοδόμος, χωροτάκτης και περιβαλλοντολόγος. Έχω πρόθεση να συνεχίσω, όσο οι πνευματικές και σωματικές μου δυνάμεις το επιτρέπουν. Όχι βέβαια για τα χρήματα ή τη δόξα, γιατί οι λιγοστές μου ανάγκες και η επίγνωση της μετριότητάς μου με έχουν απαλλάξει από τέτοιες επιδιώξεις. Αλλά πιστεύοντας ότι ο καθένας μας κάτι χρήσιμο μπορεί να προσφέρει, δίνοντας έτσι νόημα σε όσα χρόνια του απομένουν. Σε μια τέτοια επέτειο μισού αιώνα, θα ήταν ίσως θεμιτό να παρουσιάσει κανείς το αρχιτεκτονικό του έργο και να προσδοκά κάποια θετικά σχόλια και ένα βαθμό υστεροφημίας. Δεν έχω όμως την παραμικρή πρόθεση να το πράξω. Άλλωστε το δικό μου έργο ήταν σχεδόν πάντα συλλογικό, σε όλους τους χώρους δράσης μου, μέσα από κοινές προσπάθειες πολλών εκλεκτών συνεργατών και συντρόφων. Αντίθετα, θέλω να σας μιλήσω για προβληματισμούς και αστοχίες, για προσπάθειες άλλοτε πετυχημένες και άλλοτε ατελέσφορες, για παθήματα που δεν έγιναν πάντοτε μαθήματα. Και όλα αυτά σε στενή συνάρτηση με τις εξελίξεις στον ελληνικό και τον ευρύτερο χώρο, που επηρεάζουν καθοριστικά τη δουλειά μας. Μέσα από τέτοιες θεωρήσεις, προκύπτει ίσως μια άλλη αντίληψη της αρχιτεκτονικής, που μπορεί να έχει κάποια σημασία για τη σημερινή εποχή και τις χαλεπές δεκαετίες που θα ακολουθήσουν. Καθοριστική διαπίστωση Ξεκινώ με μια πραγματικότητα, που διαπίστωσα με οδύνη αρκετά νωρίς στη σταδιοδρομία μου και που επιβεβαιώθηκε σε όλη μου τη πορεία. Η αρχιτεκτονική είναι μια κοινωνική τέχνη, αφού χειρίζεται κοινωνικούς με την ευρεία έννοια πόρους. Ως επακόλουθο, μεγάλη αρχιτεκτονική κάνουν οι μεγάλες κοινωνίες, εκείνες που έχουν δυναμισμό (πολιτισμικό, πολιτικό και οικονομικό) και ηγεσίες με όραμα ή φιλοδοξίες. Οι μικρές και μίζερες κοινωνίες παράγουν μέτρια και μίζερη αρχιτεκτονική, όσο ταλέντο και άλλες ικανότητες εάν διαθέτουν οι αρχιτέκτονές τους. Η χώρα μας στην πρόσφατη ιστορία της εντάσσεται στη δεύτερη κατηγορία. Σε αυτήν, ακόμα και έργα παγκοσμίου φήμης αρχιτεκτόνων δεινοπάθησαν. Θυμηθείτε τις άτεχνες προσθήκες στον Αεροσταθμό του Ελληνικού του Saarinen και στην Πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αθήνα του Gropius, τις περιπέτειες του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης του Pei, τη χωροθέτηση του Μουσείου Ακρόπολης των Tschumi και Φωτιάδη. Ας ευχηθούμε να μη συμβούν ανάλογα και με το Πολιτιστικό Κέντρο στο Φάληρο του Renzo Piano. Γνωρίζω ότι η διαπίστωση αυτή θα στενοχωρήσει κάποιους συναδέλφους, έχω όμως την πρόθεση να την τεκμηριώσω μέσα από συγκεκριμένα παραδείγματα. Άλλωστε αυτό δεν σημαίνει απαξίωση του έργου τους. Αντίθετα επιβάλλει στον κλάδο μας ακόμα μεγαλύτερες προσπάθειες και επιμονή, παράλληλα όμως με αλλαγή στόχων και επιλογών. Βέβαια μια τέτοια προσέγγιση έρχεται σε σύγκρουση με την επικρατούσα αντίληψη για το star system, το πρότυπο της πριμαντόνας, που καλλιεργείται στην αρχιτεκτονική διεθνώς, αλλά και στη χώρα μας. Μια αντίληψη που δεν αποτέλεσε ποτέ πολιτική, κοινωνική και στρατηγική επιλογή δική μου ή της ομάδας μας. 1

2 Στο πλαίσιο της μοντέρνας αρχιτεκτονικής Όταν σπούδαζα στο ΜΙΤ 1 τη δεκαετία του 1950, σε μιαν εποχή άνθησης του κινήματος της μοντέρνας αρχιτεκτονικής, ο Δανός καθηγητής μας Mogens Koch μας οδηγούσε στα μικρά παραδοσιακά χωριά στις ακτές της Μασαχουσέτης, όπου μας έβαζε να αποτυπώνουμε σχολαστικά τα ξύλινα σπίτια, τις εκκλησιές, τις πλατείες. Στόχος του ήταν να αντιληφθούμε την ένταξη των κτισμάτων στο χώρο και την ανάγκη δημιουργίας ε- νιαίου αστικού περιβάλλοντος. Αντίθετα όμως, όλη η υπόλοιπη αρχιτεκτονική παιδεία που παρείχε τότε το ΜΙΤ περνούσε το μήνυμα της παντοδυναμίας του αρχιτέκτονα, μέσα από μιαν ορθολογική και δυναμική προσέγγιση, με καινοτόμο χρήση των νέων τεχνικών και υλικών, χωρίς όμως να συνδυάζεται με αντίστοιχη κοινωνική ευαισθησία. Αυτό ίσως εξηγεί γιατί τα πρώτα μου αρχιτεκτονικά έργα βασίστηκαν στην ανάδειξη επαναστατικών τότε στατικών συστημάτων (υπερβολικά παραβολοειδή κελύφη, πτυχωτές πλάκες, μεγάλοι πρόβολοι), με πλήρη αδιαφορία στον περίγυρο αυτών των κτισμάτων και χωρίς συνειδητή προσπάθεια ένταξής τους στο αστικό περιβάλλον. Ε- ξαίρεση ίσως αποτελεί η Οικία Χρηστέα στα Λεγραινά, που γίνεται υπόσκαφη σε παραθαλάσσιο λόφο, με φυτεμένο δώμα 2. [Φωτογραφίες και σχέδια: Οικίες Βαρδαβά και Παπαγιάννη στη Βούλα, Βιομηχανικές εγκαταστάσεις Βόμβυξ ΑΕ στο Περιστέρι, περίπτερο Esso-Pappas στη ΔΕΘ, οικία Χρηστέα.] Συντέλεσε βέβαια και η ενεργός συμμετοχή μου κατά τις δεκαετίες του 1950 και 1960 στους αγώνες για την καθιέρωση της μοντέρνας αρχιτεκτονικής στον τόπο μας, σε μιαν εποχή που πολλά κτίρια στολίζονταν ακόμα με γύψινες διακοσμήσεις και κολωνάκια, και η έπαρση από την επικράτηση του νέου ρεύματος. Παράλληλα, μια έντονη φιλοδοξία και αυτοπεποίθηση με οδήγησε από τα πρώτα χρόνια στην ανάληψη μεγάλων έργων, παρά την απειρία μου. Μαζί με το Σθένη Μολφέση, υπηρετώντας ακόμα στο Ναυτικό, κερδίσαμε το 1959 τον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για τα κεντρικά γραφεία των ΣΕΚ στην Αθήνα, που κτίστηκαν λίγο αργότερα και σήμερα στεγάζουν τις κεντρικές υπηρεσίες του ΟΣΕ. Κτίριο τότε πρωτοποριακό, με φέροντα πυρήνα από οπλισμένο σκυρόδεμα και τους χώρους γραφείων σε πρόβολο, ενώ οι όψεις διαμορφώνονται με μεταλλικά τοιχοπετάσματα με εξωτερικές κινητές περσίδες για ηλιοπροστασία. Λίγο μετά, μας ανατέθηκε η αποπεράτωση του σιδηροδρομικού σταθμού Θεσσαλονίκης, ενώ με κλήρωση αναλάβαμε (μαζί και με το Νίκο Βαλσαμάκη) τη μελέτη του Μεγάρου Ραδιοφωνίας και Τηλεόρασης στην Αγία Παρασκευή, ένα πολύ μεγάλο έργο, με εξαιρετικά πολύπλοκες λειτουργίες και ίσως από τις πρώτες προκατασκευασμένες προσόψεις στη χώρα μας. Παράλληλα, ολοκληρώσαμε με το Σθένη Μολφέση το εργοστάσιο Καραντάνη στο Λουτράκι, με πρωτοποριακό φέροντα οργανισμό και κυλινδρικά κελύφη. [Φωτογραφίες: Κτίριο ΟΣΕ, Κτίριο ΕΡΤ, Εργοστάσιο Καραντάνη στο Λουτράκι.] Στα έργα αυτά υπήρχε μέριμνα περιβαλλοντικού σχεδιασμού, με παθητικά συστήματα κυρίως ηλιοπροστασίας, χωρίς όμως να παίζει ρόλο στο σχεδιασμό ο περιβάλλων χώρος τους. Σε πιο θεωρητικό επίπεδο, ιδρύουμε το 1963 το Κέντρο Ερευνών Περιβάλλοντος, μαζί με την ψυχολόγο Μάνια Σεφέρη και άλλους επιστήμονες 3, ενώ το 1964 υποβάλω στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης διδακτορικό με τίτλο Εισαγωγή στη μελέτη περιβάλλοντος, το οποίο και απορρίπτεται, διότι κάποιοι φοβήθηκαν ότι θα διεκδικούσα πανεπιστημιακή έδρα. Από το 1959, με συνείδηση της συνθετότητας του αρχιτεκτονικού έργου, ιδρύω το γραφείο μελετών Θύμιος Παπαγιάννης και Συνεργάτες, στο οποίο η συμβολή όλων 1 Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης. 2 Μαζί με το συνεργάτη και φίλο Γιάννη Κούτση. 3 Κλείσαμε αυτό το πρωτοπόρο κέντρο αμέσως μετά την εγκαθίδρυση της δικτατορίας. 2

3 των μελετητών αναγνωριζόταν και στα σχέδια και στις πινακίδες των έργων. Πρώτος του συνεργάτης υπήρξε ο αρχιτέκτων Παναγιώτης Βοκοτόπουλος. Σημαντική επίσης την περίοδο αυτή υπήρξε και η συνεργασία με εικαστικούς καλλιτέχνες, όπως τον Γιάννη Μόραλη, την Ελένη Βερναρδάκη, τον Μιχάλη Κατζουράκη και τον Βάσο Καπάνταη, ενώ ο ίδιος ασχολήθηκα εντατικά με τη γλυπτική. [Φωτογραφίες: Κάποιων από τα έργα αυτά, μαζί με τα δικά μου.] Έτσι η δράση μου κατά την πρώτη αυτή περίοδο χαρακτηρίζεται από υπερβολικές φιλοδοξίες, ίδρυση ενός συγκροτημένου γραφείου μελετών με ικανούς και αργότερα επώνυμους συνεργάτες 4 με στόχο την ανάληψη σημαντικών έργων, θεωρητική και περιορισμένη σχεδιαστικά ενασχόληση με τα θέματα περιβάλλοντος και καλλιτεχνικές ευαισθησίες. Παράλληλα το περιοδικό Ζυγός μου αφιερώνει πολυσέλιδη παρουσίαση, ενώ στην Αρχιτεκτονική δημοσιεύονται πέντε κείμενά μου (μαζί με την Άννα Βενέζη) με τίτλο «Σύγχρονη αρχιτεκτονική: Γέννηση, επικράτηση και μέλλον» 5. Όμως η αρχική μου διαπίστωση επιβεβαιώνεται ήδη στα έργα της περιόδου αυτής. Το κτίριο του ΟΣΕ και ο σιδηροδρομικός σταθμός Θεσσαλονίκης γρήγορα εγκαταλείπονται χωρίς συντήρηση και με κακές παρεμβάσεις παραμένοντας σε θλιβερή τριτοκοσμική κατάσταση. Το ίδιο για το κτίριο της ΕΡΤ, που ουδέποτε ολοκληρώθηκε (κατασκευάστηκε μόνο τμήμα της πίσω του πτέρυγας), χάνοντας τη λειτουργική και αισθητική του ενότητα, ενώ το εργοστάσιο Καραντάνη πτώχευσε και έπαψε να λειτουργεί λίγες εβδομάδες αφού τέθηκε σε λειτουργία. Δικτατορία και περίοδος κρίσεων Το 1966 επέρχεται ισχυρός προσωπικός κλονισμός με ένα αναπόφευκτο ίσως διαζύγιο, που ακολουθεί ισχυρή αίσθηση αποτυχίας. Σε ένα τέτοιο δυσάρεστο κλίμα κλείνει το Γραφείο μας στην Ακαδημίας και Ομήρου, για να επανιδρυθεί λίγο αργότερα στην οικογενειακή πολυκατοικία της Βουκουρεστίου 23 6, με πρώτη πολύτιμη συνεργάτιδα την αείμνηστη Ιωάννα Μπενεχούτσου. Ακολουθεί η δικτατορία της 21 ης Απριλίου, που δρα καταλυτικά πάνω μου και μου αποκαλύπτει για πρώτη φορά τις βαθύτατες δυσλειτουργίες της ελληνικής κοινωνίας και το διχασμό που μεταφέρει από τα προ του πολέμου χρόνια. Το συγκλονιστικό αυτό γεγονός με βγάζει βίαια από την πολιτική μου αφασία και μεταθέτει την αρχιτεκτονική δημιουργία σε ένα κοινωνικότερο πλαίσιο. Το Γραφείο μας μεγαλώνει ξανά και φιλοξενεί αντιστασιακούς συνάδελφους πολλούς μάλιστα αμέσως μετά την αποφυλάκισή τους, όπως τη Ρίτα Αρβανιτίδου, το Θρασύβουλο Βεργόπουλο, το Γρηγόρη Διαμαντόπουλο, την Άννα Καίρου, τη Βάσω Κιζήλου, τη Ράνια Κλουτσινιώτη, το Στέλιο Νέστορα, την Όλγα Παπαχρήστου, τον Κώστα Σοφούλη. Σε αυτούς καθώς και στο Χρήστο Παπουτσάκη και στο περιοδικό Α- ΝΤΙ χρωστώ την πολιτική μου παιδεία, έστω και εξαιρετικά καθυστερημένη. Παράλληλα, το Γραφείο συμπληρώνεται με ικανούς συνεργάτες μηχανικούς (στατικούς, ηλεκτρολόγους και μηχανολόγους) όπως τον Κώστα Ζαχαράτο, το Στέφανο Χατζηστεφλανου, τον Γιώργο Λαδόπουλο, τον Κώστα Κωτσόγιαννη και έτσι μπορεί πλέον να εκπονεί ολοκληρωμένες μελέτες. Χαρακτηριστικό έργο μας της περιόδου αυτής είναι το ξενοδοχείο πολυτελείας του ΕΟΤ στην Ακροναυπλία με καθοριστικό ρόλο της Ρίτας Αρβανιτιδη και της Ιωάννας Μπενεχούτσου, στη θέση των ιστορικών φυλακών, που είχαν μόλις κατεδαφιστεί. Στο σημαντικό αυτό έργο προσπαθήσαμε να εντάξουμε τους μεγάλους του όγκους στο φρουριακό και αρχαιολογικό χώρο, μέσα από μια σύγχρονη αλλά προσαρμοσμένη στο περιβάλλον του μορφολογία, ενώ στους εσωτερικούς του χώρους ενσωματώνο- 4 Εκτός από τον Παναγιώτη Βοκοτόπουλο, την Κατερίνα Γιαμαλάκη, την Άννα Κουρομιχελάκη, το Γιάννη Κούτση, τη Σούλα Τζάκου, το Μιχάλη Φωτιάδη. 5 Που μεταφράζονται και αναδημοσιεύονται αργότερα στις Ηνωμένες Πολιτείες. 6 Έργο του 1934 του καθηγητή Κώστα Κιτσίκη. 3

4 νται μεγάλα εικαστικά έργα του Νίκου Γαζέπη. Όμως το ξενοδοχείο αυτό, που σήμερα εκσυγχρονίζεται πάλι από το Γραφείο μας, δεν παύει να αποτελεί ιστορική ιεροσυλία, γιατί εξαφάνισε τελεσίδικα τις οδυνηρές μνήμες αυτού του συγκεκριμένου τόπου. [Φωτογραφίες: Ξενοδοχείο Ακροναυπλίας.] Σε αντίθεση, δύο ιδιωτικά έργα μας επιτρέπουν να αναδείξουμε μιαν αρχιτεκτονική προσαρμοσμένη στο χώρο και στις μικροκλιματικές του συνθήκες. Το εργοστάσιο της Hoechst στη Βαρυμπόμπη και τα κεντρικά γραφεία της Texaco στην Κηφισίας και Κατεχάκη με καθοριστική συμβολή του Γιώργου Παντόπουλου και της Ιωάννας Μπενεχούτσου σχεδιάζονται με στοιχεία ηλιοπροστασίας που καθορίζουν την αισθητική τους, ενώ αναδεικνύουν τον φέροντα οργανισμό τους και την ιδιαίτερή τους γεωμετρία, κυρίως του δεύτερου (σε τριγωνικό κάναβο). [Φωτογραφίες: Hoechst και Texaco.] Παράλληλα, αναλαμβάνουμε την εκπόνηση των ρυθμιστικών σχεδίων της Καβάλας και του Βόλου (με υπεύθυνες αντίστοιχα την Πόπη Κουτρέτση και τη Ράνια Κλουτσινιώτη), που μας φέρνει σε επαφή και σε συμπόρευση με τις τοπικές κοινωνίες και με τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν και μας εμπλέκει σε κοινωνικές συγκρούσεις. Ιδιαίτερα στο Βόλο, ο αγώνας μας κατά της επέκτασης του εργοστασίου τσιμέντων της Α- ΓΕΤ στην πλαγιά του Πηλίου για λόγους καθαρά περιβαλλοντικούς οδηγεί σε δικαστικές διαμάχες και στην εκδίωξή μας από τη μελέτη του μεγάλου Ξενοδοχείου Holiday Inn στην Αθήνα 7, μια και η ίδια αμερικανική τράπεζα χρηματοδοτούσε και τα δύο αυτά έργα. [Φωτογραφίες: Ρυθμιστικό Σχέδιο Βόλου, Ρυθμιστικό Σχέδιο Καβάλας, ξενοδοχείο Holiday Inn.] Στο ίδιο διάστημα, προσπαθούμε με πολύ κόπο και συνεχή ταξίδια να αναπτύξουμε μελετητικές δραστηριότητες στη Μέση Ανατολή 8. Αναλαμβάνουμε κάποιες μελέτες στην Ιορδανία και τη Σαουδική Αραβία, και το κυριότερο μιας θερινής κατοικίας για τον Πρόεδρο Assad της Συρίας στη Λαοδίκεια. Η προσπάθεια αυτή τελειώνει λίγο πριν την πτώση της Χούντας, όταν έρχονται οι κόρες μου μικρές τότε να ζήσουν μαζί μου και αναλαμβάνω έτσι σοβαρές οικογενειακές ευθύνες. Αποκτούμε ένα μικρό παραδοσιακό καΐκι 9 και οργώνουμε τις θάλασσες από τη Λευκάδα μέχρι την Αμμουλιανή, Στο τέλος αυτής της περιόδου έχει επέλθει κάποιος βαθμός αυτογνωσίας, αποτέλεσμα των προσωπικών αποτυχιών, αλλά και της συνειδητοποίησης του βαρύτατου πολιτικού και εθνικού κόστους της Δικτατορίας. Παράλληλα, προκύπτει μια εξισορρόπηση των προσωπικών επιδιώξεων και φιλοδοξιών με τις πραγματικές δυνατότητες τις δικές μου και του τόπου μας. Μεγάλα έργα και αναζητήσεις Μετά τη Μεταπολίτευση ακολουθεί μια περίοδος αστάθειας και προσαρμογών. Γρήγορα όμως μας απονέμεται το πρώτο βραβείο στον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για το Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας στον Πειραιά. Το έργο αυτό περιελάμβανε τη δημιουργία ενός κλειστού και κλιματιζόμενου χώρου για θεατές με ανοίγματα 120 μέτρων, συνεδριακού κέντρου και πολλών άλλων εγκαταστάσεων σε ένα παραθαλάσσιο επιχωμένο χώρο 300 στρεμμάτων. Το έργο εγκαινιάστηκε στους Πανευρωπαϊκούς Αγώνες του 1983, αποτέλεσε μια σοβαρή παρέμβαση στην πόλη και δημιούργησε ισχυρό τοπόσημο. Τιμήθηκε δε με χρυσό διεθνές βραβείο το Η μελέτη (με συντονιστή το Γιάννη Μπαϊμπά και κύριους μελετητές τη Βάσω Κιζήλου, τη Μαρία Κουτσουνά, το Δημή- 7 Ολοκληρώθηκε αργότερα ως Intercontinental Hotel. 8 Σε συνεργασία με το Jean Mardirossian, ένα Λιβανέζο συνάδελφο. 9 Είχε ναυπηγηθεί το 1967 από τον πατέρα Ψαρρό στο Πέραμα. 10 Χρυσό βραβείο δεκαετίας της IAKS στην κατηγορία Facilities for International Events για τη δεκαετία του

5 τρη Μπαϊρακτάρη, το Γιώργο Λαδόπουλο, τον Κώστα Κωτσόγιαννη), πέρα από δυσχερέστατα τεχνικά προβλήματα, χρειάστηκε να αντιμετωπίσει το ευαίσθητο θέμα της σχέσης του τεράστιου αυτού κτιριακού όγκου με το λόφο της Καστέλας. Επιλογή μας υ- πήρξε η απομάκρυνση του Σταδίου όσο ήταν δυνατό, η ραδινή του μορφολόγηση και η δημιουργία ενός μεγάλου επιπέδου πεζών στα +6 μέτρα, ως μέσου σύνδεσης με το γύρω χώρο, ενώ το θαλάσσιο στοιχείο επανήλθε τεχνητά στην αρχική του θέση. Δυστυχώς, το σημαντικό αυτό έργο οδηγήθηκε γρήγορα σε κατάσταση απαξίωσης και κακής συντήρησης, το συνεδριακό κέντρο μετατράπηκε σε χώρους γραφείων αργόμισθων και ο μεγάλος ελεύθερος χώρος παραδόθηκε στους νονούς της νύχτας. Και αυτή η κατάσταση παρέμεινε μέχρι τους Ολυμπιακούς Αγώνες (οπότε εκσυγχρονίστηκε από άλλους συναδέλφους μετά από δική μας προμελέτη). Να δούμε τί μέλλον του επιφυλάσσεται... [Φωτογραφίες: Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας.] Λίγο αργότερα, η Philip Holzmann AG 11 μας αναθέτει τις πλήρεις μελέτες των δύο πανεπιστημιακών νοσοκομείων στο Ηράκλειο της Κρήτης και στα Ιωάννινα, 800 κλινών το καθένα. Επρόκειτο για πολύ μεγάλα κτιριακά συγκροτήματα, εξαιρετικά σύνθετα και με υψηλές λειτουργικές και τεχνολογικές απαιτήσεις. Κατά τη μελέτη τους σημαντικότατο ρόλο έπαιξαν οι συνεργάτες μας Μαρία Κουτσουνά, Γιάννης Μπαϊμπάς και Μαρία Σγουρίδου, ενώ το Γραφείο μας επεκτάθηκε και ξεπέρασε τα 110 άτομα. Εξαιρετικό ενδιαφέρον είχε και η άψογη κατασκευή των κτιριακών αυτών συγκροτημάτων, στην τεχνική επίβλεψη των οποίων είχαμε υπεύθυνη συμμετοχή. [Φωτογραφίες: Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ηρακλείου, Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ιωαννίνων.] Σε αντιδιαστολή, ίσως και από αντίδραση, το ίδιο αυτό διάστημα ασχολήθηκα προσωπικά με τη μελέτη δυο σπιτιών. Στο Βουρκάρι της Κέας σχεδίασα ένα μικρό εξοχικό, σύγχρονο στη σύλληψή και στη γεωμετρία του, απόλυτα όμως ενταγμένο στο χώρο και στην παραδοσιακή αρχιτεκτονική του νησιού. Στην Αθήνα πάλι, στην Πλάκα, αποκατέστησα ως έδρα της οικογένειάς μου την Οικία Κακούρη 12, που τμήμα της χρονολογείται από τον 18 ο αιώνα. Και τα δύο αυτά σπίτια, στα οποία έζησα τα επόμενα χρόνια, έχουν κτιστεί με γήινα και αδρά υλικά και είναι στέρεα δεμένα με τον τόπο τους και τις παραδόσεις του. [Φωτογραφίες: Σπίτι στο Βουρκάρι Κέας, Αποκατάσταση Οικίας Κακούρη στην Πλάκα.] Στο ίδιο πνεύμα, σχεδιάζεται ο παραθεριστικός οικισμός Costa Ilios στη Μύκονο για μια γαλλική εταιρία, εμπνευσμένος από την τοπική αρχιτεκτονική και πλήρως ε- νταγμένος στο ευαίσθητο τοπίο του νησιού, με υπεύθυνη την αρχιτέκτονα Ήβη Νανοπούλου. Δυστυχώς, σε μια δεύτερη φάση το έργο περνά στα χέρια έλληνα επιχειρηματία, ο οποίος προωθεί σειρά παρανομιών, με αποτέλεσμα να καταλήξουμε στα δικαστήρια. Αντίστοιχη σχεδιαστική παρέμβαση γίνεται σε συγκρότημα παραθεριστικών κατοικιών στην Κέα, προσεκτικά ενταγμένων στο τοπίο και στην αρχιτεκτονική του νησιού. [Φωτογραφίες: Costa Ilios, Μύκονος και Ζουλαμόπουλου, Κέα.] Από τα έργα αυτά προκύπτει ένας προβληματισμός για τη σύγχρονη αρχιτεκτονική. Παίρνοντας ως δεδομένο ότι μεγάλη αρχιτεκτονική δημιουργία στον τόπο μας δεν είναι εφικτή (άλλωστε το θανάσιμο χτύπημα αποτέλεσε ο θεσμός των μελετοκατασκευών με τον κατακερματισμό του αρχιτεκτονικού έργου), τί απομένει, πέρα από τη ληστρική εκμετάλλευση της γης (για την οποία δεν είναι άμοιροι κάποιοι αρχιτέκτονες); Προφανώς η κάλυψη συγκεκριμένων και θεμιτών κοινωνικών και προσωπικών ανα- 11 Μεγάλη γερμανική κατασκευαστική εταιρία, που είχε αναλάβει την πραγματοποίηση των έργων. 12 Ο Γεώργιος Κακούρης ή Χασιώτης, και ο γιος του Αναστάσιος, υπήρξαν αρτοποιοί στην Πλάκα κατά το 19 ο αιώνα, το δε σπίτι αυτό της Ερωτοκρίτου 8 παρέμεινε στους απογόνους τους μέχρι το 1983, οπότε το αγόρασα. 5

6 γκών στέγασης. Συμβαίνει όμως εδώ κάτι παράδοξο. Ενώ κτίζουμε κτίρια με σύγχρονα υλικά, με έντονη γεωμετρία, με γυάλινες προσόψεις και λεία και σκληρά τελειώματα, πολλοί από εμάς αισθανόμαστε πιο άνετα σε χώρους ζεστούς και οικείους, με φυσικά υλικά και κυρίως με κάποιες ιστορικές μνήμες, που συνδέουν τη σημερινή πραγματικότητα με την παράδοση του τόπου μας. Αναδεικνύεται έτσι μια πρόκληση για τη νέα ελληνική αρχιτεκτονική, στην οποία θα αναφερθώ στη συνέχεια. Στο επίπεδο της πολεοδομίας, το πέρασμα της πολιτικής ηγεσίας στα θέματα του χώρου σε δύο ρηξικέλευθους πολιτικούς, το Στέφανο Μάνο και τον Αντώνη Τρίτση, ε- μπλέκει και εμένα προσωπικά και το Γραφείο μας στα προβλήματα της Πρωτεύουσας. Σε στενή συνεργασία με τη συνάδελφο Ράνια Κλουτσινιώτη, μελετάμε την κεντρική περιοχή της Αθήνας (Δήμοι Αθηναίων, Καλλιθέας, Μοσχάτου και Ταύρου), ενώ αργότερα αναλαμβάνω σύμβουλος του Τρίτση για το Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας. [Φωτογραφίες: Κάποιο από τα σχέδια της Αθήνας.] Παράλληλα, με γνώση του τότε υπουργού και τη στήριξη του περιοδικού ΑΝΤΙ, ξεκινώ εκστρατείες για την κατεδάφιση του σκελετού του Μουσείου Πασά και την αποφυγή εγκατάστασης του Συμβουλίου Επικρατείας στο πεδίο του Άρεως (πέτυχε και το ΣτΕ μεταφέρθηκε στο Αρσάκειο Μέγαρο) και για την πεζοδρόμηση της Ιεράς Οδού που επρόκειτο να μεταβληθεί σε αυτοκινητόδρομο, όπως και έγινε τελικά, παρά τις προσπάθειές μας. Η εμπλοκή μας με την περιοχή του Ελαιώνα ξεκινά από το 1978 με τη μελέτη του Κεντρικού Διαμερίσματος της Αθήνας και συνεχίζεται με μελέτες και αγώνες μέχρι και σήμερα που στοχεύουν στο συνολικό και ολοκληρωμένο σχεδιασμό του χώρου. Παρά τις προτάσεις μας, Κράτος και Δήμος εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τον Ελαιώνα αποσπασματικά και αφήνουν να χαθεί η ευκαιρία χωροθέτησης εκεί του γηπέδου του Παναθηναϊκού, που θα μπορούσε να αποτελέσει μοχλό ενός ευρύτερου και ολοκληρωμένου πολεοδομικού σχεδιασμού. Δυο δεκαετίες προσπαθειών για τη φύση, το περιβάλλον και τον πολιτισμό Ένα τυχαίο ίσως γεγονός προκαλεί στα μέσα της δεκαετίας του 1980 μιαν ουσιώδη στροφή στα ενδιαφέροντά και στις επιδιώξεις μου. Μέχρι τότε έχω εργαστεί κυρίως πάνω στα θέματα του αστικού περιβάλλοντος ως μελετητής και ως ενεργός πολίτης. Το ΥΠΕΧΩΔΕ όμως μου αναθέτει το το συντονισμό της μελέτης ανάπτυξης και προστασίας του φυσικών πόρων του Αμβρακικού Κόλπου. Η εκπόνηση αυτής της μελέτης με φέρνει σε επαφή με τη φυσική κληρονομιά του τόπου και καλλιεργεί τη συνειδητοποίηση των τεράστιων κινδύνων που την απειλούν. Λίγο αργότερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (που προωθούσε τη μελέτη του Αμβρακικού) με ορίζει εκπρόσωπό της για τις φυσικές περιοχές της χώρας. Αυτή η ευθύνη με οδηγεί σε μια καλύτερη γνώση του μεγάλου φυσικού πλούτου του τόπου μας, της στενής του σχέσης με την πολιτιστική μας κληρονομιά, όπως εκφράζεται στα ποικίλα του τοπία, αλλά και στη διαπίστωση της έκτασης και έντασης της υφιστάμενης και κυρίως της επερχόμενης υποβάθμισης και της περιορισμένης δυνατότητας του δημόσιου τομέα να την ελέγξει. [Φωτογραφίες: Μελέτη Αμβρακικού.] Ακολουθώντας τότε τη συμβουλή ενός μεγάλου φίλου της χώρας μας, του Ελβετού ζωολόγου Luc Hoffmann, ξεκινώ αγώνες για την αποτροπή συγκεκριμένων απειλών για το φυσικό περιβάλλον, κυρίως των καταστρεπτικών έργων των ΜΟΠ στις Πρέσπες, της φαραωνικής εκτροπής του Αχελώου και άλλων μικρότερης κλίμακας επεμβάσεων. Είκοσι χρόνια μετά, οι Πρέσπες φαίνονται να έχουν διασωθεί, ενώ τα έργα εκτροπή του Αχελώου συνεχίζονται, με τεράστιες καταστροφές στον ορεινόν όγκο της Πίνδου (και όχι μόνο), παράλληλα με τις προσπάθειές μας να τα σταματήσουμε. 13 Μετά τη μετάβαση στις Βρυξέλλες του αρχικού συντονιστή της μελέτης συνάδελφου και φίλου Μάριου Καμχή. 6

7 [Φωτογραφίες: Εκτροπή Αχελώου - Μεσοχώρα.] Το ίδιο διάστημα, σε μια θετική κατεύθυνση, μετέχω καθοριστικά στις προσπάθειες ίδρυσης κατάλληλων δομών για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος στη χώρα μας και ευρύτερα στη Μεσόγειο, όπως των Φίλων των Πρεσπών, του WWF Ελλάς, του Ελληνικού Κέντρου Βιοτόπων / Υγροτόπων, της Εταιρίας Προστασίας των Πρεσπών και της Πρωτοβουλίας MedWet για τους υγρότοπους της Μεσογείου (που συντονίζω για τα πρώτα δέκα της έτη), μετέχοντας δυναμικά στην εδραίωση και ανάπτυξή των περισσότερων, ενώ εργάζομαι οκτώ έτη για τη δημιουργία του διασυνοριακού Πάρκου Πρεσπών. Από το 1991, παίρνω μέρος επίσης ενεργά στις πρωτοβουλίες του Οικουμενικού Πατριαρχείου για το περιβάλλον, στηρίζοντας μέχρι σήμερα το έργο του στον τομέα αυτόν, ενώ ασχολούμαι από το 1990 με τα περιβαλλοντικά προβλήματα του Αγίου Όρους. Στόχος πάντα η συμβολή στη διαφύλαξη της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς, που αποκτά για μένα καθοριστική σημασία και εκφράζεται με αντίστοιχο συγγραφικό έργο. [Φωτογραφίες: Εξώφυλλα βιβλίων.] Στο ίδιο πλαίσιο, αναλαμβάνω για έξη χρόνια την προεδρία του ΣΕΠΟΧ ( ), με την πεποίθηση ότι η προστασία της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς μπορεί να επιτευχθεί κυρίως μέσα από το χωρικό σχεδιασμό. Κατά την περίοδο αυτήν ο ΣΕΠΟΧ αναλαμβάνει μαχητικό κοινωνικό ρόλο, καθώς αγωνίζεται για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στους οικισμούς, για τη διαφύλαξη των ελεύθερων χώρων και για την προστασία του περιβάλλοντος. Παράλληλα μετέχω στις ομάδες εργασίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Πολεοδόμων που συντάσσουν τη Νέα Χάρτα των Αθηνών το 1998 και την αναθεωρούν το 2003, ενισχύοντας μια φιλική προς το περιβάλλον και τον πολιτισμό προσέγγιση. Από το 2001, η Συνθήκη Ραμσάρ μου αναθέτει των ένταξη των πολιτιστικών α- ξιών στη διαχείριση των υγροτόπων, στο πλαίσιο της σύζευξης φύσης και πολιτισμού. Στο ίδιο πλαίσιο, ιδρύω το 2003 το Μεσογειακό Ινστιτούτο για τη Φύση και τον Άνθρωπο (Med-INA), με έδρα στο Γραφείο μας, που εργάζεται σήμερα κυρίως για τα ελληνικά τοπία, τους υγρότοπους της Μεσογείου και τις πολιτιστικές τους αξίες και για τους ιερούς φυσικούς τόπους στις αναπτυγμένες χώρες. Παραμένω όμως αρχιτέκτων. Οι πολλαπλές αυτές δραστηριότητες εντάσσονται στη μέριμνα για το χώρο, τον κυριότερο ίσως φυσικό πόρο, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης θεώρησης της ευθύνης του αρχιτέκτονα. Παράλληλη αλλά συσχετισμένη πορεία του Γραφείου Η μειωμένη μου όμως ενασχόληση με το καθαρά επαγγελματικό έργο του Γραφείου δεν σημαίνει και την απονεύρωσή του, χάρη στη συμβολή πολλών έμπειρων αλλά και νεότερων συνεργατών. Από το 1997 τη διεύθυνσή του Γραφείου αναλαμβάνει η συνάδελφος (και σύζυγός μου) Ήβη Νανοπούλου, που του προσδίδει μια νέα και δυναμική πνοή, ενώ η δική μου συμμετοχή παραμένει περισσότερο συμβουλευτική, με σημαντικές επιρροές και ανταλλαγές και από τις δύο πλευρές. Σε δύο περιπτώσεις πάντως η εμπλοκή μου στις μελέτες του Γραφείου γίνεται πιο ουσιαστική. Το 2001, ανατίθενται στο Γραφείο μας (μαζί με εννέα άλλα μελετητικά σχήματα) οι πολεοδομικές, αρχιτεκτονικές και τεχνικές μελέτες για τα έργα ανάπλασης του Φαληρικού Όρμου και δημιουργίας εγκαταστάσεων για το beach volley, το tae kwon do και το handball, και ορίζομαι συντονιστής, ενώ κύριο αρχιτεκτονικό ρόλο παίζουν η Ήβη Νανοπούλου, ο Σταύρος Χριστόπουλος, ο Γιάννης Μπαϊμπάς, η Μαρία Σγουρίδου, η Ειρήνη Νικητάκη και ο Νάσος Κερασώτης. Οι μελέτες αυτές μας δίνουν την ευκαιρία μιας μεγάλης πολεοδομικής παρέμβασης σε ένα ευαίσθητο χώρο της πόλης, συμπληρώνοντας το έργο μας του Σταδίου Ειρήνης και Φιλίας. Η όλη προσπάθεια ολοκληρώνεται 7

8 έγκαιρα και λειτουργεί ικανοποιητικά κατά τη διάρκεια των Αγώνων. Δεν προωθούνται όμως τότε παρά τις επίμονες προσπάθειές μας τα εγκεκριμένα φιλοπεριβαλλοντικά έργα που είχαμε προτείνει και σχεδιάσει, όπως η δημιουργία Οικολογικού Πάρκου μεταξύ των ποταμών Ιλισού και Κηφισού και η μετατόπιση και υποβάθμιση της Λεωφόρου Ποσειδώνος, με τη δημιουργία μεγάλου καναλιού στη θέση της, ενώ σήμερα προτείνεται παρανοϊκά η δημιουργία στο θαλάσσιο μέτωπο πλαζ λουομένων πλάι στα βαριά ρυπασμένα ύδατα των εκβολών του Κηφισού. Μετά τους Ολυμπιακούς τα έργα του Φαλήρου εγκαταλείπονται και υποβαθμίζονται σταδιακά, ωσότου να προωθηθούν κάποτε οι νέες τους χρήσεις. [Φωτογραφίες: Φάληρο.] Αργότερα, το 2006, αναλαμβάνω το συντονισμό των μελετών του Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου, που εκπονήθηκε από ομάδα στην οποία μετείχαν οι χωροτάκτες Ράνια Κλουτσινιώτη, Αριστείδης Ρωμανός και Θάνος Παγώνης, ο οικονομολόγος Αντώνης Τορτοπίδης, ο περιβαλλοντολόγος-μηχανικός Σπύρος Παπαγρηγορίου, ο συγκοινωνιολόγος Κωνσταντίνος Ζέκκος και άλλοι πολλοί και διακεκριμένοι επιστήμονες. Η μελέτη ολοκληρώνεται με μεγάλα εμπόδια και δυσκολίες, δέχεται συγχαρητήρια από εκπρόσωπο της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΧΩΔΕ, αλλά κρίνεται μη επαρκώς αναπτυξιακή. Απαλείφονται έτσι όλες οι νεωτερικές μας προτάσεις και κυρίως ο δραστικός περιορισμός μέχρι πλήρους κατάργησης της εκτός σχεδίου δόμησης, που αποτελεί θέμα ύψιστης σημασίας. Έτσι το Σχέδιο που υποβάλλεται για έγκριση από το Υπουργείο δεν έχει την παραμικρή σχέση με τις προτάσεις μας, αλλά αποτελεί δυστυχώς προσπάθεια για τη νομική κατοχύρωση αρνητικών αναπτυξιακών επιλογών (όπως της μεγάλης κλίμακας τουριστικής ανάπτυξης), αλλά και μεγάλων έργων (όπως της εκτροπής του Αχελώου. Κατά τις δύο αυτές δεκαετίες του 1990 και 2000 εκπονούνται μελέτες από το Γραφείο μας, στις οποίες έχω μικρότερη συμμετοχή. Από κάποιες από αυτές προκύπτουν χρήσιμα μαθήματα. Το 1993, για παράδειγμα, αναλαμβάνουμε την εκπόνηση μιας πρωτοποριακής μελέτης για το Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης στον Πύργο Βασιλίσσης, με υπεύθυνη τη Ράνια Κλουτσινιώτη. Το έργο ολοκληρώνεται από το ΥΠΕΧΩΔΕ το 1996 με μεγάλη Κοινοτική χρηματοδότηση. Έκτοτε εγκαταλείπεται χωρίς την παραμικρή φροντίδα και καταστρέφεται σχεδόν ολοσχερώς, παρά τις φιλότιμες αλλά περιορισμένες προσπάθειες της Ελληνική Ορνιθολογικής Εταιρίας και τη διεκδίκησή του από τις τοπικές κοινωνίες. Αποδεικνύεται έτσι ακόμα μια φορά η αδυναμία του δημόσιου τομέα να διαχειριστεί μεγάλους ελεύθερους χώρους. [Φωτογραφίες: Πύργος Βασιλίσσης, αρχικά σχέδια, φωτογραφίες της σημερινής κατάστασης.] Σημαντικός είναι και ο προσανατολισμός του Γραφείου στην αποκατάσταση και επαναχρησιμοποίηση υφιστάμενων κτιριακών έργων, σε πολλά σημεία της χώρας. Χαρακτηριστική είναι η παρέμβαση σε δύο ξενοδοχεία του ΕΟΤ στο Ναύπλιο για λογαριασμό της Ήλιος Hotels, που επιμελείται η Ήβη Νανοπούλου. Ο Αμφιτρύων αστικό ξενοδοχείο έχει ήδη ολοκληρωθεί και λειτουργεί, έχοντας πάρει σημαντικά διεθνή βραβεία. Η ανακαίνιση, παράλληλα με την επιμονή εξορθολογισμού των λειτουργιών και ριζικού εκσυγχρονισμού του κτιρίου τόσο εξωτερικά όσο και εσωτερικά, επιδίωξε τη διατήρηση των επιλογών του αρχικού κελύφους έργο της δεκαετίας του 1950 του Κλέαρχου Κραντονέλλη καταγράφοντας έτσι τη συνέχεια στο χρόνο. Το Ναυπλία Palace, του οποίου το κυρίως κτίριο είχε σχεδιαστεί από το Γραφείο μας τη δεκαετία του 1970, βρίσκεται σε φάση ριζικής ανακαίνισης. Οι παρεμβάσεις ξεκίνησαν από τους υφιστάμενους οικίσκους (bungalows), καθώς αποτελούσαν το πιο υποβαθμισμένο κομμάτι του συνόλου. Πρωταρχικός στόχος του όλου σχεδιασμού υ- 8

9 πήρξε η ενωμάτωσή τους στο φυσικό βραχώδες τοπίο και στον αρχαιολογικό χώρο της Ακροναυπλίας, η σύνδεσή τους με τον υφιστάμενο κτιριακό όγκο του κυρίως ξενοδοχείου (χρησιμοποιώντας ως ενοποιητικό στοιχείο αδρά και φυσικά υλικά) και τέλος η άμεση συνάρτηση του περιβάλλοντος χώρου με τους εσωτερικούς χώρους διαμονής. [Φωτογραφίες: Ξενοδοχεία Ναυπλίου.] Η προσπάθεια αποκατάστασης και επανάχρησης κτισμάτων είναι εμφανής και στις μελέτες για τη ΒΔ πτέρυγα της Ιεράς Μονής Σίμωνος Πέτρας, που είχε υποστεί βάρβαρες δομικές παρεμβάσεις τη δεκαετία του 1950, και κατοικίας στην Εκάλη (παλαιό έργο του αρχιτέκτονα Περικλή Σακελλάριου). [Φωτογραφίες: Σιμωνόπετρα, οικία Ζέκκου στην Εκάλη.] Το 2006, η Εθνική Τράπεζα μας αναθέτει την πολεοδομική μελέτη της πρώην βιομηχανικής περιοχής της Δραπετσώνας, στην οποία ασχολούμαστε με τον Αριστείδη Ρωμανό, την Ήβη Νανοπούλου και το Νάσο Κερασώτη. Οι προτάσεις μας οδηγούν στη δημιουργία ενός πολυ-λειτουργικού συγκροτήματος εργασίας, κατοικίας, αναψυχής και πολιτισμού, που θα μπορούσε να αναδείξει το ρόλο του Πειραιά ως διεθνούς ναυτιλιακού κέντρου. Το σχέδιο γίνεται δεκτό από την Τράπεζα, αλλά εμπλέκεται σε χρονοβόρες και γραφειοκρατικές διαδικασίες και έτσι η υλοποίησή του καρκινοβατεί. [Φωτογραφίες: Δραπετσώνα.] Σημαντικό ενδιαφέρον παρουσιάζει και η υπό εκπόνηση μελέτη για τις κτιριακές εγκαταστάσεις του εκπαιδευτικού εργαστηρίου ALBA, στο Πικέρμι, με προσπάθεια έ- νταξης στο έντονο ανάγλυφο του εδάφους και σε ένα ιδιαίτερο τοπίο των Μεσογείων και περιορισμού του αποτυπώματός του, με υπόσκαφη κατασκευή σημαντικού τμήματός του. Η ομάδα μελέτης (με τη Μαρία Κουτσουνά, την Ήβη Νανοπούλου, τη Μαρία Σγουρίδου και την Ελένη Στίκα) προσπάθησε να συνδέσει τις εσωτερικές λειτουργίες του εκπαιδευτικού συγκροτήματος με τον ιδιαίτερο περιβάλλοντα χώρο του. Παράλληλα, η μελέτη βασίστηκε σε προσεκτικό βιοκλιματικό και ενεργειακό σχεδιασμό με χρήση δοκιμασμένων, απλών και ανταποδοτικών συστημάτων. [Φωτογραφίες: ALBA, μακέτας, αλλά και σχέδια.] Πρόσφατα, αντιμετωπίζοντας τη θλιβερή και συνεχώς υποβαθμιζόμενη ελληνική πραγματικότητα, το Γραφείο μετέχει σε διεθνή διαγωνισμό 26 μελετητικών σχημάτων για ένα μεγάλο έργο τουριστικής ανάπτυξης στη νότια ακτή του Ομάν, με την ενεργό συμμετοχή και των νεότερων συνεργατών του Γραφείου (όπως της Κατερίνας Ανδρίτσου, του Θύμιου Δημόπουλου, της Λυδίας Μουσμούτη, της Έρης Νικολαϊδου, του Θάνου Παγώνη). Μετά από μακρά διαδικασία, κερδίζει το πρώτο βραβείο, με ευαίσθητο σχεδιασμό βασισμένο στο σεβασμό της τοπικής πολιτιστικής παράδοσης, και στην αρμονική ένταξη σε ένα μοναδικό φυσικό τοπίο και στο ιδιαίτερο κλίμα της ακτής του Ινδικού Ωκεανού. Το μεγάλο αυτό έργο προβλέπεται να υλοποιηθεί από το δεύτερο εξάμηνο του Καθοριστικό στοιχείο στο σχεδιασμό του αποτέλεσε η προσπάθεια συνδυασμού εξωστρέφειας προερχόμενης από τον ανοικτό χαρακτήρα του τοπίου και ε- σωστρέφειας που αποτελεί στοιχείο της πνευματικής και πολιτιστικής παράδοσης του Ομάν. Στοιχεία που προσδιορίζουν τα πρότυπα διαβίωσης, την οργάνωση των χώρων, τη διαμόρφωση των δομημένων και φυσικών τοπίων. [Φωτογραφίες: Project Edge.] Πρέπει να τονίσω εδώ ότι η μελετητική εργασία του Γραφείου επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τις δικές μου περιβαλλοντικές δραστηριότητες, τις οποίες και στηρίζει πολλαπλά. Συμπεράσματα και προοπτικές Αυτή η συνοπτική περιήγηση στην εντατική εργασία μισού αιώνα προκαλεί σίγουρα κάποιες απορίες. Γιατί άραγε ένας σχετικά πετυχημένος αρχιτέκτων αφιερώνει ένα μεγάλο μέρος της προσπάθειάς του σε θέματα που δεν είναι στενά αρχιτεκτονικά; Γιατί 9

10 συνεχίζει να εργάζεται με πάθος για δύσκολα επιτεύξιμους στόχους και μάλιστα πολύ μετά το συντάξιμο χρόνο; Με τί κίνητρα και ποιες προοπτικές; Ποια συμπεράσματα μπορεί κανείς να αντλήσει από αυτά τα ανεξήγητα δεδομένα; Οι απαντήσεις είναι απλές, αλλά δεν είμαι βέβαιος ότι είναι πειστικές, τουλάχιστον για όλους. Ας ξεκινήσουμε από το ρόλο του αρχιτέκτονα. Πριν από τριάντα χρόνια ανακάλυψα ένα ποίημα του Jan Wampler. Σας μεταφέρω το μήνυμά του: «Πριν από πολλά πολλά χρόνια σε μια πολύ μακρινή χώρα ζούσε ένας άνθρωπος που σχεδίαζε μνημεία και εκκλησίες και παλάτια για το βασιλιά Και τον ονόμαζαν βασιλικό αρχιτέκτονα Ο βασιλικός αρχιτέκτων δεν νοιαζόταν για τους πολέμους του βασιλιά για τα οικονομικά του βασιλείου για τις πολιτικές του βασιλιά ως προς τους υπηκόους του γιατί αυτός ήταν επαγγελματίας και έκανε ότι του ζητούσε ο βασιλιάς Τώρα όχι πολύ παλαιότερα σε μια όχι και τόσο μακρινή χώρα ζουν πολλοί άνθρωποι που σχεδιάζουν γραφεία επιχειρήσεων, τράπεζες και δημόσια κτίρια Και αυτοί λέγονται βασιλικοί αρχιτέκτονες και χτίζουν ωραία κτίρια ενώ οι φτωχοί κάτοικοι της χώρας μένουν χωρίς στέγη Οι βασιλικοί αρχιτέκτονες μαζεύονται κάθε τόσο και μιλούν για την ωραία αρχιτεκτονική ξοδεύοντας πολλά χρήματα και μαθαίνοντας τίποτα Γιατί οι βασιλικοί αρχιτέκτονες είναι επαγγελματίες και κάνουν μόνο τη δουλειά τους.» Ζούμε σε μια περίοδο κοσμογονικών προκλήσεων. Οι ανθρώπινες δραστηριότητες σε συλλογικό και ατομικό επίπεδο απειλούν καίρια το μέλλον του πλανήτη μας εντείνοντας το φαινόμενο του θερμοκηπίου και προκαλώντας τη δραματική αλλαγή κλίματος, της οποίας οι επιπτώσεις είναι ήδη συγκεκριμένες και ορατές ακόμα και στη χώρα μας. Η ραγδαία αύξηση του πληθυσμού της γης 14, μαζί με την άνοδο του βιοτικού επιπέδου σε κάποιες μεγάλες χώρες όπως η Κίνα, η Ρωσία και η Ινδία προκαλεί τεράστιες πιέσεις στους φυσικούς πόρους, που εξαντλούνται με ταχείς ρυθμούς, ενώ οι τιμές τους αυξάνονται κατακόρυφα. Παράλληλα, η αστικοποίηση που προκαλεί η δημογραφική αύξηση, αλλά και η κερδοσκοπία στη γη, αναλώνει το φυσικό και αγροτικό πε- 14 Υπολογίζεται να φτάσει τα 9,5 δισεκατομμύρια το

11 ριβάλλον, ενώ εντείνεται από την αυξανόμενη εσωτερική και εξωτερική μετανάστευση κυρίως των πτωχότερων σε αναζήτηση τρόπων επιβίωσης. Η κατάσταση επιδεινώνεται από μιαν ευρύτερη αστάθεια στο διεθνές πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο. [Φωτογραφίες εδώ από το λιώσιμο των πάγων, τις δασικές πυρκαγιές, την ανομβρία, τους οικονομικούς πρόσφυγες.] Στη χώρα μας οι επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος είναι ήδη ορατές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η καταστρεπτικότητα των δασικών πυρκαγιών του περασμένου καλοκαιριού, που οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο συνδυασμό ξηρασίας, υψηλών θερμοκρασιών και ισχυρών ανέμων. Είναι κρίμα που για άλλη μια φορά δεν γίνεται ολοκληρωμένη προσπάθεια αποκατάστασης του φυσικού τοπίου, των παραγωγικών δραστηριοτήτων, της κοινωνικής συνοχής και της τοπικής αρχιτεκτονικής, αλλά αφήνεται η κατάσταση στα χέρια των γραφειοκρατών και των εργολάβων. Ο κίνδυνος της ερημοποίησης των καμένων περιοχών είναι πλέον ορατός. Σε ένα τέτοιο δραματικό περίγυρο, ποια πρέπει να είναι η θέση όσων δεν θέλουν να είναι απλά βασιλικοί αρχιτέκτονες ; Πιστεύω ότι βρισκόμαστε σε μια μεταβατική φάση, στην οποία ωριμάζει η γενική ευαισθητοποίηση για την κρισιμότητα της κατάστασης, αλλά συχνά οδηγούμαστε προς λανθασμένες επιλογές, γιατί πολλές από τις λύσεις που προτείνονται είτε δεν αντιμετωπίζουν τα προβλήματα ριζικά, είτε μπορεί και να τα επιδεινώνουν. Σύμφωνα με μελέτη του ΚΑΠΕ 15, στην Ευρώπη τα κτίρια ευθύνονται για το 45% της κατανάλωσης ενέργειας, παράγουν το 50% των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, ενώ καταναλώνουν το 35% των πρώτων υλών. Επομένως η προσπάθεια περιορισμού αυτών των ποσοστών μέσω της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής είναι απολύτως επιθυμητή. Όμως δεν είναι επαρκής η βελτίωση της ενεργειακής συμπεριφοράς των κτισμάτων, η χρήση υλικών φιλικών προς το περιβάλλον, η υιοθέτηση απλών παθητικών συστημάτων για τον έλεγχο του μικροκλίματος.. Μια πραγματικά οικολογική αρχιτεκτονική θα πρέπει να συμβάλλει αποφασιστικά στη μείωση του ανθρώπινου αποτυπώματος πάνω στη γη 16. Θα πρέπει κατά προτεραιότητα να στοχεύει στη διαφύλαξη του χώρου, δηλαδή του σημαντικότερου ίσως και σε ανεπάρκεια φυσικού πόρου. Να στοχεύει δηλαδή στο δραστικό περιορισμό της δόμησης, μέσα από τον αυστηρό έλεγχο των αναγκών που καλείται να καλύψει και τη συστηματική ανακύκλωση χώρου και κελυφών. Είναι απόλυτη ανάγκη και πρέπει να συνειδητοποιηθεί από όλους και ιδιαίτερα από εμάς τους αρχιτέκτονες ότι η ραγδαία εξαπλούμενη αστικοποίηση με την έρπουσα δόμηση και τις μεγάλες κατασκευές υποδομών αποτελούν σήμερα μια από τις μεγαλύτερες απειλές για το περιβάλλον, που δεν αναιρείται με επιφανειακές προσεγγίσεις. Σας ομολογώ με κάθε ειλικρίνεια, ως πολίτης και ως αρχιτέκτων, ότι η διάσπαρτη και εντεινόμενη δόμηση μου προκαλεί πλέον βαθύτατη δυσφορία και αγανάκτηση, καθώς αναλώνει φυσικές και αγροτικές περιοχές και δυναμιτίζει τα ευαίσθητα τοπία. Η προσπάθεια τιθάσευσης της δόμησης, μέσα από ισχυρά κίνητρα και αντικίνητρα, μπορεί να επιτευχθεί με το δραστικό περιορισμό της δομημένης επιφάνειας κατά κεφαλή και της χρήσης των ακινήτων ως επενδυτικών ευκαιριών, παράλληλα με τον εκσυγχρονισμό και την επανάχρηση του υφιστάμενου οικοδομικού πλούτου. Ας σκεφθεί ο καθένας μας πόση έκταση αγροτικού ή φυσικού χώρου έχει μετατρέψει και πόσα τετραγωνικά μέτρα νέων οικοδομών έχει προσθέσει για προσωπική του χρήση... Σε αυτό το πλαίσιο είναι βέβαια επιτακτική και η ανάγκη να καταργηθεί άμεσα η εκτός σχεδίου δόμηση για να περισωθεί κάτι από το φυσικό και πολιτιστικό πλούτο της χώρας μας. Δυστυχώς τέτοιο μέτρο δεν περιλαμβάνεται στις προτάσεις του ΥΠΕΧΩΔΕ 15 Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, Απαξιωμένες πόλεις, RED, Μάρτιος-Απρίλιος Human footprint. Βλέπε και 11

12 για το Εθνικό Χωροταξικό Πλαίσιο, ή έστω και κάποια ηπιότερη πρόταση σταδιακού περιορισμού. [Φωτογραφίες εδώ (3-4) από την εξαπλούμενη δόμηση.] Δεν φθάνουν όμως αυτά. Επειδή όλοι μας έχουμε ένα μικρό ή μεγαλύτερο μερίδιο της ευθύνης για τις καταστροφές στον πλανήτη μας, όσοι δεν επιθυμούν τον τίτλο του βασιλικού αρχιτέκτονα, όσοι θέλουν να διατηρηθεί ο φυσικός και πολιτιστικός πλούτος της χώρας μας, θα πρέπει να επενδύσουν ένα σημαντικό τμήμα της δυναμικότητάς τους σε πρωτοβουλίες και δραστηριότητες που αποβλέπουν στην αποτροπή της επερχόμενης περιβαλλοντικής και κοινωνικής κρίσης. Οι ανάγκες είναι πολλές και οι δυνατότητες πολυποίκιλες για τη συμβολή όλων. Το κλίμα αλλάζει, φυσικά και μεταφορικά... [Φωτογραφίες εδώ (4-5) από κάποια ιδανικά τοπία (Μετέωρα, Κέα, Στυμφαλία, Λήμνος, Πρέσπες, Άγιον Όρος.] Κατ επέκταση, πιστεύω ακράδαντα ότι μια τέτοια στροφή μπορεί να αποτελέσει αφετηρία για την ανάπτυξη από τη νεότερη γενιά μιας άλλης αρχιτεκτονικής, που θα εξοικονομεί χώρο, ενέργεια και άλλους πολύτιμους πόρους και θα αντλεί έμπνευση από το περιβάλλον και την ιστορία του κάθε τόπου. Μιας αρχιτεκτονικής προσαρμοσμένης στις νέες συνθήκες και στα νέα πρότυπα ζωής που θα επιβάλει η κλιματική αλλαγή και οι άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις της. Πρότυπα που σίγουρα δεν θα είναι αυτά του σημερινού αναπτυγμένου κόσμου, αλλά ενδεχομένως θα προσανατολίζονται σε πιο ευέλικτες και μη μόνιμες κατασκευές, θα αναιρούν την άρρηκτη συσχέτιση του κτίσματος με τη γη, θα επανεξετάζουν τους θεσμούς της ιδιοκτησίας και της χρήσης του χώρου. Ανοίγοντας καινούργιους δρόμους, στους νέους συνάδελφους μας εναπόκειται να προσδιορίσουν την αρχιτεκτονική αυτή, να τη σχεδιάσουν και να την εδραιώσουν. 12

13 Πρόσφατες δημοσιεύσεις Θύμιου Παπαγιάννη Παπαγιάννης Θ., «Μελετοκατασκευές και αρχιτεκτονική», Αρχιτέκτονες, τεύχος 29, περίοδος Β, Σεπτέμβριος-Οκτώβριος 2001, ΣΑΔΑΣ, Αθήνα, σελ «Faleron Bay: Large-scale restoration of the Athens sea front», TOPOS European Landscape Magazine, issue 38, March 2002, Callwey, Munich, Germany, pp «Η γεύση του χώρου», στο βιβλίο Χαλκιδική, Ιερό Κοινόβιο Ευαγγελισμού της Θεοτόκου - Ορμύλια, Αθήνα, 2002, σελ Marcopoulou A., T. Papayannis and S. Christopoulos, «Reconnecting the city with the sea: Restoration and development of the Faleron sea front in Athens», in Architecture and International Sporting Events: Future planning and development, IUA/IOC, 2003, Lausanne, Switzerland, pp Παπαγιάννης Θ., «Χαλκιδική: Είθε ν αντέξει...», Η Καθημερινή Επτά Ημέρες, 1 η Ιουνίου 2003, σ «Κατοίκηση και θάλασσα», Αρχιτεκτονικά Θέματα 37/03, Αθήνα, Ιούνιος 2003, σ «Συλλογική δημιουργία: Συνέντευξη με τον αρχιτέκτονα Θύμιο Παπαγιάννη» στο Κοσμάς Κ. (2003) Έλληνες αρχιτέκτονες, Εκδόσεις Δ. Λαμπρόπουλος, Αθήνα, σ «Οικουμενικό Πατριαρχείο, περιβάλλον και Ελληνισμός», Το Βήμα, Αθήνα, 8 Νοεμβρίου «Πικιώνης: Γεφυρώνοντας το χτες με το αύριο», Αρχιτέκτονες, τεύχος 42, Νοέμβριος / Δεκέμβριος 2003, ΣΑΔΑΣ / ΠΕΑ, Αθήνα, σ «Tourism carrying capacity in areas of ecological importance», in Coccossis H. and A. Mexa (eds.), The challenge of tourism carrying capacity: Theory and practice, Ashgate Publishing, 2004, UK. --- «Σημείο καμπής (για τον ελληνικό χώρο)», Τα Νέα του ΣΕΠΟΧ 01 / Απρίλιος-Μάιος 2004, Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων και Χωροτακτών, Αθήνα. --- «Towards harmony between Anthropos and Nature in Greece», Naturopa, No 102, 2004, Council of Europe, Strasbourg, France, pp «Νέα Χάρτα των Αθηνών και οι ελληνικές πόλεις», Πόλη και Χώρος από τον 20 ο στον 210 αιώνα (Αφιέρωμα στον καθηγητή Αθανάσιο Αραβαντινό), ΕΜΠ, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, ΣΕΠΟΧ, 2004, Αθήνα, σελ «Culture and Nature in the Mediterranean: Towards an Integrated Approach», International Journal of Heritage Studies, Vol. 10, No 5, December 2004, pp , Routledge, London, UK. --- «Αρχιτεκτονική και χώρος, μια προσωπική μαρτυρία», ομιλία στην Ελληνική Αρχιτεκτονική Εταιρία, Αθήνα, 11 Ιανουαρίου «The New Charter of Athens», keynote paper at the Third Workshops for the Implementation of the European Landscape Convention, Cork (Ireland), June 2005, Proceedings of the Workshops, pp «Επιδεινούμενη η φθορά της ελληνικής φύσης», Βήμα, Αθήνα, 3 Μαρτίου «Λιμνάζει το Πάρκο Πρεσπών», H Καθημερινή, 5 Φεβρουαρίου 2006, Αθήνα, σελ. 7 και Φύση και Ζωή, αρ. τεύχους 131, Ιανουάριος - Μάρτιος «Το αγροτικό τοπίο», Οικοτοπία, Ιανουάριος-Μάρτιος 2006, σελ , Αθήνα. --- «Χώρος και φύση: Διαχείριση του χώρου και διαφύλαξη της φύσης», Η Φύση, Καλοκαίρι 2007, Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσεως, Αθήνα. Papayannis T. and A. Sorotou, «Mediterranean wetland landscapes: The case of Prespa Lakes», in Roca Z. et al, European landscapes and lifestyles: The Mediterranean and beyond, Edições Universitárias Lusófonas, Lisbon, 2007, pp

14 Howard P. and T. Papayannis (eds.), Nature as Heritage, International Journal of Heritage Studies, vol. 13, no. 4-5, July-September 2007, Ashgate, UK. Παπαγιάννης Θ., «Περιβάλλον και χώρος», Βήμα Ιδεών, τεύχος Σεπτεμβρίου 2007, εφημερίδα Το Βήμα, Αθήνα, σ. 27. Παπαγιάννης Θ. και Η. Νανοπούλου, «Βιοκλιματική αρχιτεκτονική», Ταχυδρόμος, Φθινόπωρο 2007, Αθήνα, σελ Papayannis T., Action for culture in Mediterranean wetlands, Med-INA, 2008, Athens, Greece. Papayannis, T. and A. Sorotou, «Cultural landscapes», in Vogiatzakis, I.N., G. Pungetti and A.M. Mannion, Mediterranean Island Landscapes: Natural and Cultural Approaches, Springer, 2008, UK, pp

15 Χρονολογικός πίνακας αναφερόμενων έργων του Γραφείου Οικία Βαρδαβά, Βούλα ( ) Οικία Παπαγιάννη, Άγιος Νικόλαος, Βούλα ( ) Κτίριο Σιδηροδρόμων, Καρόλου και Ακομινάτου, Αθήνα ( ) Περίπτερο Esso-Pappas στη ΔΕΘ ( ) Κτιριακό συγκρότημα της ΕΡΤ, Αγία Παρασκευή ( ) Αποπεράτωση Σιδηροδρομικού Σταθμού Θεσσαλονίκης ( ) Εργοστάσιο ΒΟΜΒΥΞ, Περιστέρι, Αθήνα ( ) Εργοστάσιο Καραντάνη, Λουτράκι ( ) Φαρμακοβιομηχανία Hoechst, Βαρυμπόμπη ( ) Ξενία Palace του ΕΟΤ στην Ακροναυπλία ( ) Κτίριο γραφείων Texaco, Κηφισίας και Κατεχάκη ( ) Ρυθμιστικό Σχέδιο Βόλου ( ) Ρυθμιστικό Σχέδιο Καβάλας ( και ) Ξενοδοχείο Holiday Inn, λεωφόρος Συγγρού ( ) Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας, Πειραιάς - Φάληρο ( ) Πολεοδομικές μελέτες Αθήνας και ΡΣΑ ( ) Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ηρακλείου, Κρήτη ( ) Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ιωαννίνων, Ήπειρος ( ) Οικία Θ. Παπαγιάννη, Βουρκάρι, Κέα ( ) Οικία Κακούρη, Πλάκα, Αθήνα ( ) Παραθεριστικός οικισμός Costa Ilios, Μύκονος ( ) Παραθεριστικός οικισμός στον Οτζιά, Κέα ( ) Αποκατάσταση ΒΔ Πτέρυγας Σιμωνόπετρας, Άγιον Όρος ( ) Μελέτη ανάπτυξης και προστασίας Αμβρακικού Κόλπου ( ) Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης, Πύργος Βασιλίσσης ( ) Ανάπλαση Φαληρικού Όρμου και Ολυμπιακά κτίρια ( ) Οικία Ζέκκου, Εκάλη ( ) Αποκατάσταση και εκσυγχρονισμός Ξενοδοχείου Αμφιτρύων, Ναύπλιο ( ) Αποκατάσταση και εκσυγχρονισμός Ξενοδοχείου Nafplia Palace, Ναύπλιο (2005- ) Ναυτιλιακό Κέντρο του Πειραιά, Δραπετσώνα (2005- ) Μελέτες Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου ( ) Εκπαιδευτικό Συγκρότημα ALBA, Κορωπί Αττικής (2006- ) Τουριστικό και παραθεριστικό συγκρότημα Project Edge, Salalah, Oman (2007- ) 15

ένα αειφόρο πρότυπο Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ

ένα αειφόρο πρότυπο Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ Η πόλη ως καταλύτης για ένα αειφόρο πρότυπο ανάπτυξης Ήβη Νανοπούλου Αρχιτέκτων - Διευθύνων σύμβουλος ΘΥΜΙΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΑΕΜ Διαπιστώσεις Πού ζούμε ; Ο χάρτης αναπαριστά τη συγκέντρωση πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος

Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης. Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Για μια αειφόρο προσέγγιση της οικιστικής ανάπτυξης Θάνος Παγώνης, αρχιτέκτων - πολεοδόμος Διαπιστώσεις Ο μισός πληθυσμός της γης στεγάζεται ήδη σε πόλεις καταναλώνοντας περίπου τα ¾ των πόρων του πλανήτη

Διαβάστε περισσότερα

H Μητροπολιτική Αθήνα αντιμετωπίζει ριζικές αλλαγές και σύνθετα πολεοδομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά προβλήματα

H Μητροπολιτική Αθήνα αντιμετωπίζει ριζικές αλλαγές και σύνθετα πολεοδομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά προβλήματα 1 2 H Μητροπολιτική Αθήνα αντιμετωπίζει ριζικές αλλαγές και σύνθετα πολεοδομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά προβλήματα 3 Περιβαλλοντική υποβάθμιση 4 Σε αναζήτηση της σύγχρονης ταυτότητας 5 Ανεργία -

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ

ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ ΝΑΥΠΛΙΟ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑ ΑΝΑΠΛΑΣΗΣ ΗΠΑΛΙΑΠΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑ 1 Η ΝΕΩΤΕΡΗ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ 2 Τα εργαλεία ανάγνωσης της ταυτότητας της πόλης. Τα εργαλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΤΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΜΕΤΩΠΟ: Η περίπτωση του Φαληρικού Όρµου

ΑΣΤΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΜΕΤΩΠΟ: Η περίπτωση του Φαληρικού Όρµου ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΔΠΜΣ: Αρχιτεκτονική-Σχεδιασµός του χώρου- Κατεύθυνση: Πολεοδοµία-Χωροταξία Μάθηµα: Περιβαλλοντικές συνιστώσες του σχεδιασµού και της οικιστικής ανάπτυξης. ΑΣΤΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΜΕΤΩΠΟ:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής Δευτέρα, 9 Απριλίου 2012 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Εθνικό Πρόγραμμα για την Επανεκκίνηση της Αθήνας, τη Δημιουργία Θέσεων Εργασίας και τη Στήριξη της Κοινωνικής Συνοχής Υπογράφηκε σήμερα 09/04 από την Υπουργό Ανάπτυξης,

Διαβάστε περισσότερα

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική»

«Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ «Οι Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης» Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Αρχιτεκτόνων Καθηγητής Μιχαήλ Ε. Νομικός «Οι Σπουδές στην Αρχιτεκτονική» Δεκέμβριος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΗ κυρίου Κώστα Σκανδαλίδη 1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

1. ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ 2. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 3. ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 4. Η ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ

1. ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ 2. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 3. ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 4. Η ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 1. ΟΡΑΜΑ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ 2. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 3. ΤΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ 4. Η ΕΠΑΝΑΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΣΤΗΝ ΛΕΜΕΣΟ 5. Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 6. ΣΧΕΔΙΟ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΠΑΛΑΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS Μαμάη 3, 104 40 Αθήνα. Τηλ- Fax. 210 8228795 E-mail:schools@medsos.gr www.medsos.gr www.climateactions.gr Εισαγωγή Η αλλαγή του κλίματος αποτελεί στις μέρες μας ένα αδιαμφισβήτητο

Διαβάστε περισσότερα

B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ

B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ B Η ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΓΕΝΙΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ 1. Ιστορική εξέλιξη της Χωροταξίας Η Χωροταξία στην Ελλάδα αρχίζει να εμφανίζεται ως ιδιαίτερος κλάδος (discipline) μεταπολεμικά, στις αρχές του δεύτερου μισού

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική με κοινωνικό πρόσωπο - Daveti Home Brokers Sunday, 10 February 2013 11:55. Του Στράτου Ιωακείμ

Αρχιτεκτονική με κοινωνικό πρόσωπο - Daveti Home Brokers Sunday, 10 February 2013 11:55. Του Στράτου Ιωακείμ Του Στράτου Ιωακείμ Η Αρχιτεκτονική Χωρίς Σύνορα είναι Μη Κερδοσκοπική Οργάνωση, μέλος του διεθνούς μη κυβερνητικού, μη κερδοσκοπικού οργανισμού ASF international (Architecture Sans Frontieres International).

Διαβάστε περισσότερα

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΙΚΤΥΟ ΟΙΝΟΠΟΙΩΝ ΝΟΜΟΥ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Το ίκτυο Οινοποιών Νοµού Ηρακλείου ιδρύθηκε ως αστική µη κερδοσκοπική εταιρεία τον Νοέµβριο του 2006 και αποτελεί την κύρια συλλογική, συγκροτηµένη και συντονισµένη έκφραση

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 ΠΟΡΟΙ Π.Π 2014-2020 ΕΠ - ΥΜΕ - ΠΕΡΑΑ (ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ) ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΠΟΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕ ΠΕΠ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων

Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων 2η Ηµερίδα για την Ελληνική Πλατφόρµα για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή Αειφορικός σχεδιασµός & κατασκευή κτιρίων στο πλαίσιο των στόχων της Πλατφόρµας για την Έρευνα και Τεχνολογία στην Κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ο Μ Ε Σ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ

Δ Ο Μ Ε Σ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ Δ Ο Μ Ε Σ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΗΡΙΟ ΒΟΙΩΤΙΑΣ A. ΕΙΣΑΓΩΓΗ B. ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΕΡΓΑ (ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΡΓΩΝ) Γ. ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΕΡΓΑ ATHENS 2004 Δ. ΔΗΜΟΣΙΑ ΕΡΓΑ-ΕΙΔΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ (ΕΠΙΛΟΓΗ ΕΡΓΩΝ) Α Διαμόρφωση Θαλάσσιου Μετώπου Θες/νικης.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΜΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΊΝΑΙ: ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΡΧΗ ΔΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΜΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΊΝΑΙ: ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΡΧΗ ΔΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΜΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΊΝΑΙ: ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΡΧΗ ΔΟΜΗΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΤΩΝΑΡΑΚΗΣ ΘΩΜΑΣ ΔΙΑΛΙΑΤΣΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΚΛΕΩΠΑΣ ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΑΛΑΙ ΛΕΝΤΙΩΝ ΦΡΑΓΚΟΥΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον

Υπενθύμιση. Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Υπενθύμιση Παγκόσμιες ημέρες αφιερωμένες στο περιβάλλον Φεβρουάριος 2: Ημέρα Υγροτόπων Στις 2 Φεβρουαρίου 1977 υπογράφτηκε η Σύμβαση για τους Υγροτόπους στην πόλη Ramsar του Ιράν. Στη Συνθήκη αυτή περιλαμβάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Ενσωμάτωση Βιοκλιματικών Τεχνικών και Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στα Σχολικά Κτήρια σε Συνδυασμό με Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Κατερίνα Χατζηβασιλειάδη Αρχιτέκτων Μηχανικός ΑΠΘ 1. Εισαγωγή Η προστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΠΑΓΚΑΛΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ MASTER PLAN ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΚΤΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ

ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΠΑΓΚΑΛΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ MASTER PLAN ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΚΤΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΠΑΓΚΑΛΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ MASTER PLAN ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΚΤΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΡΙΤΗ 4 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2011 Ο.Λ.Π. Α.Ε. ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ΟΜΙΛΙΑ ΘΕΟΔΩΡΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ Ενεργειακή αναβάθμιση σε 64 σχολικές μονάδες και το σχολικό συγκρότημα της Γκράβας μέσω του ΕΠΠΕΡΑΑ Αθήνα, 10 Απριλίου 2012- Ολοκληρώθηκε η αξιολόγηση και ένταξη στο Επιχειρησιακό

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020

Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ. για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 Αναπτυξιακό Συνέδριο ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ για την νέα Προγραμματική Περίοδο 2014 2020 23 04 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ειδική Υπηρεσία Διαχείρισης ΕΠΠΕΡΑΑ «Το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΚΤΙΡΙΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ GREENBUILDING

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΚΤΙΡΙΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ GREENBUILDING ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΚΤΙΡΙΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ GREENBUILDING 1 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΑΚΤΩΡ H ΑΚΤΩΡ είναι η μεγαλύτερη κατασκευαστική εταιρία στην Ελλάδα με πάνω από εξήντα χρόνια δυναμικής συμμετοχής στην

Διαβάστε περισσότερα

πως εξελίχθηκε. ( 60-70) σύγχρονα υλικά & σχεδιασμός ανεξάρτητος από το περιβάλλον του κτιρίου

πως εξελίχθηκε. ( 60-70) σύγχρονα υλικά & σχεδιασμός ανεξάρτητος από το περιβάλλον του κτιρίου Η εξέλιξη της ενεργειακής κατανάλωσης στα κτίρια πως ξεκίνησε... Η ανθρώπινη κατοικία ήταν πάντα απόλυτα προσαρμοσμένη στις τοπικές κλιματικές συνθήκες (προστασία & θερμική άνεση - παραδοσιακή αρχιτεκτονική)

Διαβάστε περισσότερα

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν

Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν 1 Α Ρ Χ Ι Τ Ε Κ Τ Ο Ν Ι Κ Η Α Ν Α Λ Υ Σ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Ι Α Κ Ω Ν Κ Τ Ι Ρ Ι Ω Ν - Σ Υ Ν Ο Λ Ω Ν Έλενα Κωνσταντινίδου, Επ. Καθηγήτρια ΕΜΠ Σας καλοσωρίζουμε στο μάθημα της «Αρχιτεκτονικής ανάλυσης παραδοσιακού

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Θ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΕΠΙΠΕ Α ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

«Τα ιστορικά-πολιτιστικά χαρακτηριστικά του Λαυρείου και προτάσεις για την ανάδειξή τους»

«Τα ιστορικά-πολιτιστικά χαρακτηριστικά του Λαυρείου και προτάσεις για την ανάδειξή τους» «Τα ιστορικά-πολιτιστικά χαρακτηριστικά του Λαυρείου και προτάσεις για την ανάδειξή τους» Γιώργος Ν. Δερμάτης, Δρ. Ιστορίας-Κώστας Γ. Μάνθος, MSc Αρχιτέκτων Εταιρεία Μελετών Λαυρεωτικής Λαύρειο, 14 Δεκεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Σχήμα 8(α) Σχήμα 8(β) Εργασία : Σχήμα 9

Σχήμα 8(α) Σχήμα 8(β) Εργασία : Σχήμα 9 3. Ας περιγράψουμε σχηματικά τις αρχές επί των οποίων βασίζονται οι καινοτόμοι σχεδιασμοί κτηρίων λόγω των απαιτήσεων για εξοικονόμηση ενέργειας και ευαισθησία του χώρου και του περιβάλλοντος ; 1. Τέτοιες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ, ΝΗΣΩΝ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑΣ

ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ, ΝΗΣΩΝ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΟΛΠ Α.Ε. ΟΜΙΛΙΑ ΓΙΑΝΝΗ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ, ΝΗΣΩΝ ΚΑΙ ΑΛΙΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ MASTER PLAN ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΚΤΗΣ ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΡΙΤΗ 4 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2011 Ο.Λ.Π. Α.Ε. ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ;

ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ; ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΘΕΑ ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ; ΠΩΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝΤΑΙ; ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ; ΜΠΟΡΕΙ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥΣ ΝΑ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ; Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΤΟΥΣ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΩΘΗΣΕΙ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ; ΤI ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ ΘΕΟ ΟΣΗΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ (ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΚΑΡΝΑΓΙΟΥ) ΔΗΜΟΣ ΚΑΒΑΛΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ (ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΛΙΟΥ ΚΑΡΝΑΓΙΟΥ) ΔΗΜΟΣ ΚΑΒΑΛΑΣ Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Ο Λ Ο Κ Λ Η Ρ Ω Μ Ε Ν Ω Ν Π Α Ρ Ε Μ Β Α Σ Ε Ω Ν Α Σ Τ ΙΙ Κ Η Σ Α Ν Α Π Τ Υ Ξ Η Σ Ε.. Τ.. Π.. Α.. & Ε.. Κ.. Τ.. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΔΗΜΟΥ ΚΑΒΑΛΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη Διαδικασία Ενεργειακής Ανακαίνισης της Κοινωνικής Κατοικίας

Ολοκληρωμένη Διαδικασία Ενεργειακής Ανακαίνισης της Κοινωνικής Κατοικίας Εύη Τζανακάκη Τμήμα Κτιρίων Διεύθυνση Ενεργειακής Αποδοτικότητας Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Ολοκληρωμένη Διαδικασία Ενεργειακής Ανακαίνισης της Κοινωνικής Κατοικίας New Integrated Renovation Strategy

Διαβάστε περισσότερα

Εξοχότατε Κύριε Πρωθυπουργέ, Κύριε Πρόεδρε, Αξιότιμοι προσκεκλημένοι, Κυρίες και κύριοι,

Εξοχότατε Κύριε Πρωθυπουργέ, Κύριε Πρόεδρε, Αξιότιμοι προσκεκλημένοι, Κυρίες και κύριοι, Εξοχότατε Κύριε Πρωθυπουργέ, Κύριε Πρόεδρε, Αξιότιμοι προσκεκλημένοι, Κυρίες και κύριοι, Σήμερα συμπλήρωνεται ένας χρόνος από την ανακοίνωση της πρωτοβουλίας του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος να προσφέρει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΔΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΔΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΔΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Περιεχόμενα 1.Αναφορά στο θεσμικό πλαίσιο των υδάτων 2.Εθνικές πολιτικές : Εθνικό πρόγραμμα, Σχέδια Διαχείρισης λεκανών απορροής

Διαβάστε περισσότερα

Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία;

Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία; Διεπιστημονική προσέγγιση στα ΕΡΓΑ ΥΠΟΔΟΜΩΝ :Τεχνολογία, Περιβάλλον, Πολιτισμός Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία; Κλειώ Αξαρλή,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ:ΚΩΣΤΑΣ ΑΔΑΜΑΚΗΣ ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ Π.Θ. ΠΡΟΕΔΡΟΣ TICCIH S0 ΜΑΘΗΜΑ 13 Ο (25.1.2013) ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΙΑΧΕΙΡΗΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΕΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ICOM και ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ

ICOM και ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ICOM ΔΙΕΘΝΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΜΟΥΣΕΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ Αγ.Ασωμάτων 15 ΑΘΗΝΑ 105 53 Τηλ./Fax: 210 3219414 www.otenet.gr/icom Email icom@otenet.gr ICOM και ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ Το Διεθνές Συμβούλιο Μουσείων ιδρύθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ 2007-2013 «ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ» (ΠΑΑ) Άξονας 3 3 ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΗΜΕΡΙ Α Κ.Α.Π.Ε. 14 & 15 10 2004 Νέες προοπτικές για την ενεργειακή αναβάθµιση κτιρίων

ΙΗΜΕΡΙ Α Κ.Α.Π.Ε. 14 & 15 10 2004 Νέες προοπτικές για την ενεργειακή αναβάθµιση κτιρίων ΙΗΜΕΡΙ Α Κ.Α.Π.Ε. 14 & 15 10 2004 Νέες προοπτικές για την ενεργειακή αναβάθµιση κτιρίων Θεσµικές Ρυθµίσεις για «Αειφόρα Κτίρια σε Αειφόρες Πόλεις: Μηχανισµοί παρακολούθησης και ελέγχου Μαργαρίτα Χονδρού-Καραβασίλη

Διαβάστε περισσότερα

STUDIO V ΔΟΧΕΙΟ ΔΩΡΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ. Διδάσκοντες: Δραμυτινός Π., Σκουρμπούτης Ε., Φωτιάδης Σ., Παπακωστόπουλος Β.

STUDIO V ΔΟΧΕΙΟ ΔΩΡΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ. Διδάσκοντες: Δραμυτινός Π., Σκουρμπούτης Ε., Φωτιάδης Σ., Παπακωστόπουλος Β. STUDIO V ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η / 2011-12 ΔΟΧΕΙΟ ΔΩΡΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΠΕΝΑΚΗ Διδάσκοντες: Δραμυτινός Π., Σκουρμπούτης Ε., Φωτιάδης Σ., Παπακωστόπουλος Β. ΘΕΜΑ Δοχείο δωρεών για Μουσείο Μπενάκη ΠΛΑΙΣΙΟ Το Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Αγορά εύτερης Κατοικίας

Αγορά εύτερης Κατοικίας Αγορά εύτερης Κατοικίας Rhodes Tourism Forum 2006 10-11 Νοεµβρίου Θάλεια ρουσιώτου 1 Η Αγορά της εύτερης Κατοικίας στην Ευρώπη Ιστορικό Χρονολογείται από τη δεκαετία του 70 και συνδέεται άµεσα µε την ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ. ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΧΑΤΖΗΜΠΟΥΣΙΟΥ ΕΛΕΝΗ ΕΠΙΒΛΕΠΩΝ: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΟΥΣΚΟΥΒΕΛΗΣ ΗΛΙΑΣ Μέρος πρώτο: Η πορεία προς μία κοινή ενεργειακή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ανάγκη για

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση

Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Ολοκληρωμένος Βιοκλιματικός Σχεδιασμός Κτιρίων με στόχο τη βέλτιστη Ενεργειακή και Περιβαλλοντική Απόδοση Θεώνη Καρλέση Φυσικός Περιβάλλοντος Ομάδα Μελετών Κτιριακού Παριβάλλοντος, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Πρόταση Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων Αναπτυξιακής Στρατηγικής Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 2020 Γεν. Διευθυντής Αναπτυξιακού Κώστας Καλούδης Αναπτυξιακού

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

ο εκτοπισμός της κατοικίας από το Γκαζοχώρι

ο εκτοπισμός της κατοικίας από το Γκαζοχώρι Δ.Π.Μ.Σ. ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ Β : ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑ και ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΙΚΕΣ και ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΩΡΟΥ ο εκτοπισμός της κατοικίας από το Γκαζοχώρι φοιτήτρια:

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα)

Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα) Μεταπολεμική αρχιτεκτονική (παγκόσμιος πόλεμος κ ύστερα) ΔΑΛΑΚΛΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΟΦΩΝΟΥ ΥΑΚΙΝΘΗ ΚΑΡΑΜΟΥΖΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΚΑΤΣΙΚΟΓΙΩΡΓΟΣ ΟΡΦΕΑΣ ΚΟΥΦΟΛΑΜΠΡΟΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΙΟΓΑ ΕΛΕΝΑ Πολυκατοικίες σε μεγάλες πόλεις από

Διαβάστε περισσότερα

Αστική αειφορία. ιαµόρφωση και εφαρµογή ολοκληρωµένων πιλοτικών προγραµµάτων βιώσιµης αστικής ανάπτυξης. Το πρόγραµµα URBAN Κερατσίνι - ραπετσώνα.

Αστική αειφορία. ιαµόρφωση και εφαρµογή ολοκληρωµένων πιλοτικών προγραµµάτων βιώσιµης αστικής ανάπτυξης. Το πρόγραµµα URBAN Κερατσίνι - ραπετσώνα. Ε.Μ.Π. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΝΑΜΙΚΗ ΤΩΝ ΧΩΡΙΚΩΝ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Οι επαγγελματικές προοπτικές των μηχανικών Νέοι τομείς ανάπτυξης

Οι επαγγελματικές προοπτικές των μηχανικών Νέοι τομείς ανάπτυξης Ενημερωτική Εσπερίδα ΤΕΕ Μαγνησίας και Κοσμητείας Πολυτεχνικής Σχολής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας με θέμα: Οι επαγγελματικές προοπτικές των μηχανικών Νέοι τομείς ανάπτυξης ΑΠΟΦΟΙΤΟΙ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Περιβάλλοντος και Πολιτισμού ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΣΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΠΑ.ΣΟ.Κ 2007 ΑΠΑΝΤΗΣΗ κυρίου Γιώργου Παπανδρέου 1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Aρχιτεκτονικη -Κοινωνια. Κλιμα Περιβαλλον Πολιτισμος

Aρχιτεκτονικη -Κοινωνια. Κλιμα Περιβαλλον Πολιτισμος Aρχιτεκτονικη -Κοινωνια Κλιμα Περιβαλλον Πολιτισμος Μικροκοσμος του Βιο-κλιματικου Περιβαλλοντος Μικροκοσμος της Βιο-κλιματικης Αρχιτεκτονικης M.Nannucci Guggenheim 2003 Venice Nικος Φιντικακης Αρχιτεκτονας

Διαβάστε περισσότερα

Ημερομηνία Γέννησης 23.11.65. Πολιτικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. 1989 ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΕ ΦΟΡΕΙΣ

Ημερομηνία Γέννησης 23.11.65. Πολιτικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. 1989 ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΕ ΦΟΡΕΙΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΙΒΥΛΛΑΣ Γ. ΧΑΪΝΗ Όνομα Χαϊνη Σίβυλλα Εθνικότητα Ελληνική Ημερομηνία Γέννησης 23.11.65 Επάγγελμα Πολ. Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διεύθυνση : Αγ. Τριάδος 2 14122 Τηλ. Επικοινωνίας 6937111018 Επαγγελματική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ

ΠΑΘΗΤΙΚΑ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ νέες κατασκευές ανακαίνιση και µετασκευή ιστορικών κτιρίων αναδιαµόρφωση καινούριων κτιρίων έργα "εκ του µηδενός" σε ιστορικά πλαίσια 2 Ο ενεργειακός σχεδιασµός του κτιριακού κελύφους θα πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτεμάχιο προς πώληση, 165 στρεμμάτων στην παραλία Ορκός της Κέας (Τζιας) στις Κυκλάδες ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΟ

Αγροτεμάχιο προς πώληση, 165 στρεμμάτων στην παραλία Ορκός της Κέας (Τζιας) στις Κυκλάδες ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΟ Αγροτεμάχιο προς πώληση, 165 στρεμμάτων στην παραλία Ορκός της Κέας (Τζιας) στις Κυκλάδες ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΟ Κέα 2009 Αγροτεμάχιο 165 στρέμματα, ιδανικό για επένδυση στις Κυκλάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Παρασκευή 26/11

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Παρασκευή 26/11 8:45 9:30 Προσέλευση Εγγραφές Καφές ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Παρασκευή 26/11 9:30 10:00 Έναρξη Καλωσόρισμα Άννυ Μητροπούλου, Διευθύντρια Δικτύου Χαιρετισμοί Ελπίδα Τσουρή, Υφυπουργός Αλιείας & Θαλάσσιων Υποθέσεων* Κώστας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΤΗΡΙΩΝ. Εύη Τζανακάκη Αρχιτέκτων Μηχ. MSc

ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΤΗΡΙΩΝ. Εύη Τζανακάκη Αρχιτέκτων Μηχ. MSc ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΤΗΡΙΩΝ Εύη Τζανακάκη Αρχιτέκτων Μηχ. MSc Αρχές ενεργειακού σχεδιασμού κτηρίων Αξιοποίηση των τοπικών περιβαλλοντικών πηγών και τους νόμους ανταλλαγής ενέργειας κατά τον αρχιτεκτονικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΙΖΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός ΠΕΚΑ

Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΙΖΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός ΠΕΚΑ Η ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΡΙΖΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Τίνα Μπιρμπίλη Υπουργός ΠΕΚΑ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ Η μέση συνδυασμένη θερμοκρασία εδάφους ωκεανού τον Ιούλιο 2010 ήταν η

Διαβάστε περισσότερα

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO

The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO The energy market in Europe-«The role of the Greek DSO- HEDNO» Nikolaos Chatziargyriou, President and CEO of HEDNO 19thRoundtable with the Government of Greece-The Economist Kυρίες και Κύριοι Πριν ξεκινήσω

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΜΕΑΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ

ΤΟΜΕΑΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗΣ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ 1 o ΣΤΑΔΙΟ ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ Για εκτός σχεδίου γήπεδα και όταν οι χρήσεις γης δεν είναι καθορισμένες με ειδικό Προεδρικό Διάταγμα.

Διαβάστε περισσότερα

Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας. Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος

Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας. Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος Κλιματικές αλλαγές σε σχέση με την οικονομία και την εναλλακτική μορφή ενέργειας Μπασδαγιάννης Σωτήριος - Πετροκόκκινος Αλέξανδρος Ιούνιος 2014 Αρχή της οικολογίας ως σκέψη Πρώτος οικολόγος Αριστοτέλης

Διαβάστε περισσότερα

Αστικές αναπλάσεις από την θεωρεία στην πράξη; Η περίπτωση Κεραμεικού-Μεταξουργείου (ΚΜ)

Αστικές αναπλάσεις από την θεωρεία στην πράξη; Η περίπτωση Κεραμεικού-Μεταξουργείου (ΚΜ) Αστικές αναπλάσεις από την θεωρεία στην πράξη; Η περίπτωση Κεραμεικού-Μεταξουργείου (ΚΜ) Ιάσων Τσάκωνας, Διευθύνων Σύμβουλος, OLIAROS Property Development PRODEXPO 14o Συνέδριο για την ανάπτυξη & αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΠΛΗ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΣΤΟΝ ΔΗΜΟ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ 3059/2009 ΤΟΥ ΣτΕ Ο δικαστικός έλεγχος σημαντικών πολεοδομικών επεμβάσεων

Η ΔΙΠΛΗ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΣΤΟΝ ΔΗΜΟ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ 3059/2009 ΤΟΥ ΣτΕ Ο δικαστικός έλεγχος σημαντικών πολεοδομικών επεμβάσεων Η ΔΙΠΛΗ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΣΤΟΝ ΔΗΜΟ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ 3059/2009 ΤΟΥ ΣτΕ Ο δικαστικός έλεγχος σημαντικών πολεοδομικών επεμβάσεων THE DOUBLE GENERATION IN ATHENS IN LIGHT OF DECISION No. 3059/2009 OF THE

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ ΥΨΗΛΗΣ ΕΝΘΑΛΠΙΑΣ

ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ ΥΨΗΛΗΣ ΕΝΘΑΛΠΙΑΣ Πιστοί στη δέσμευση μας για την προστασία του μοναδικού και ευαίσθητου περιβάλλοντος του νησιού μας και σύμφωνοι με τις αρχές της αειφόρους και βιώσιμης ανάπτυξης, εργαστήκαμε και συνεχίζουμε να εργαζόμαστε

Διαβάστε περισσότερα

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader)

Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών περιοχών» του ΕΠΑΛ 2007-2013 (Leader) Αναμενέται σύντομα να προκυρηχθούν τοπικά προγράμματα Leader «Αειφόρου Ανάπτυξης Αλιευτικών Περιοχών», για τις περιοχές Εύβοιας και Χίου.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Καλλιόπης Φιλίππου - Τσιώνα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Καλλιόπης Φιλίππου - Τσιώνα ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Καλλιόπης Φιλίππου - Τσιώνα Γενικά Στοιχεία Επίθετο: Φιλίππου - Τσιώνα Όνομα: Καλλιόπη Ημερομηνία γέννησης: 14 Ιουλίου 1957 Οικογενειακή κατάσταση: Έγγαμη με δύο τέκνα Διεύθυνση Κατοικίας:

Διαβάστε περισσότερα

Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης;

Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης; Είναι αυτή η πρώτη πόλη της υτικής Ευρώπης; Μέρος της οχύρωσης Οι αρχαιολογικές ανασκαφές που διενεργούνται στην περιοχή της La Bastida (Totana, Murcia στην Ισπανία) έχουν αποκαλύψει ένα επιβλητικό οχυρωματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΙΗΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΑΦΝΗ

ΔΗΜΟΣ ΙΗΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΑΦΝΗ ΔΗΜΟΣ ΙΗΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΑΦΝΗ 0 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η διαμόρφωση των στόχων για το πρόγραμμα ΔΑΦΝΗ προέκυψε κατόπιν του σχετικού σχεδιασμού του Δήμου Ιητών και με βάση την έκθεση που εκπονήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Στρατόπεδο Aσηµακοπούλου. Παραλία

Στρατόπεδο Aσηµακοπούλου. Παραλία Στάδιο Στρατόπεδο Aσηµακοπούλου Παραλία Λιµανάκι Σφαγείων Καρνάγιο Το Περιγιάλι όπως είναι σήμερα. Η γραμμή περιγράφει τη περιοχή που διαμορφώνεται σε μια νέα, πρότυπη πόλη στα ανατολικά της Καβάλας. Η

Διαβάστε περισσότερα

Tetris Built Environment. Consultants Construction Renewable energy Tourism Investment Finance

Tetris Built Environment. Consultants Construction Renewable energy Tourism Investment Finance Tetris Built Environment Consultants Construction Renewable energy Tourism Investment Finance Προφίλ Η TETRIS Built Environment είναι εταιρεία παροχής Συμβουλευτικών υπηρεσιών Τεχνική εταιρεία, και δραστηριοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006

ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΡΟΟΔΟΥ TOY ΠΕΠ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 2000-2006 Διανύουμε το τελευταίο έτος εφαρμογής της Γ Προγραμματικής Περιόδου και κατ ακολουθία και αν δεν εδίδετο παράταση λόγω των καταστροφικών

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη»

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Δημαρχείο Θεσσαλονίκης 13 Μαρτίου 2014 Θέμα: «Η ανάγκη για οριζόντια τεχνική υποστήριξη των Ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

«Τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκπτώσεων 2015 και της λειτουργίας των καταστημάτων την Κυριακή 3 Μαΐου»

«Τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκπτώσεων 2015 και της λειτουργίας των καταστημάτων την Κυριακή 3 Μαΐου» Αθήνα, 12 Μαΐου 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ «Τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκπτώσεων 2015 και της λειτουργίας των καταστημάτων την Κυριακή 3 Μαΐου» Η ΕΣΕΕ πραγματοποίησε την περιοδική έρευνα για τις ενδιάμεσες

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης

Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης Στρατηγική Βιώσιμης Ανάπτυξης Πρόταση Αναπτυξιακών Παρεμβάσεων στις Δυτικές Συνοικίες του Αστικού Κέντρου του Δήμου Λεμεσού Πρώτη Δημόσια Διαβούλευση Δρ. Ράλλης Γκέκας Οι Στόχοι του ΣΕΣ 2014-2020 Βιώσιμη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ»

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΣΠΑΤΩΝ ΑΡΤΕΜΙΔΑΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 Θέμα: «Η ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο Ενεργειακό Σχεδιασμό στο

Διαβάστε περισσότερα

Ελλάδα Επιχειρησιακό πρόγραµµα 2007-13: Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος

Ελλάδα Επιχειρησιακό πρόγραµµα 2007-13: Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος MEMO/07/506 Βρυξέλλες, 26 Νοεµβρίου 2007 Ελλάδα Επιχειρησιακό πρόγραµµα 2007-13: Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος 1. Επιχειρησιακό πρόγραµµα «Θεσσαλία Στερεά Ελλάδα Ήπειρος» - Πρόγραµµα στο πλαίσιο των στόχων

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Οι επιμέρους μελέτες ανέδειξαν τον πλούτο των φυσικών πόρων που διαθέτει η χώρα μας αλλά και τους κινδύνους που απειλούν το φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμηση ενέργειας και κτίρια: Επισκόπηση εξελίξεων για τον τεχνικό κόσμο

Εξοικονόμηση ενέργειας και κτίρια: Επισκόπηση εξελίξεων για τον τεχνικό κόσμο ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ - ΤΜΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Εξοικονόμηση ενέργειας και κτίρια: Επισκόπηση εξελίξεων για τον τεχνικό κόσμο Εισηγητής: Αμανατίδης Άνθιμος Διπλ. Μηχανολόγος Μηχανικός Α.Π.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη

ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός. Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΕΣΠΑ ΕΣΠΑ 2014-2020 Ο νέος στρατηγικός σχεδιασμός Εξειδίκευση Αξόνων Στρατηγικής Περιβάλλον - Αειφόρος Ανάπτυξη ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Όλγα Σενή E.M.Π. Τ.Π.Π.Λ.

Όλγα Σενή E.M.Π. Τ.Π.Π.Λ. Όλγα Σενή E.M.Π. Τ.Π.Π.Λ. 1 1 1 1 1 1. ΔΙΑΣΠΑΡΤΟΙ ΤΟΠΟΙ ΕΞΟΡΥΞΗΣ Πηγάδια, στοές, γαύριες, μηχανοστάσια Βοηθητικά οικήματα, κατοικίες εργατών 4 2 2. ΤΟ ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ Μεταλλουργία. Παραγωγή, προώθηση, αποθήκευση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ & ΕΡΓΩΝ ΤΕΧΝΗΣ

ΣΥΝΤΗΡΗΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ & ΕΡΓΩΝ ΤΕΧΝΗΣ ΣΥΝΤΗΡΗΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ & ΕΡΓΩΝ ΤΕΧΝΗΣ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ Δεν έχει καταχωρηθεί κωδικός επαγγέλματος από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ Αντικείμενο του ισχύοντος προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Αθήνα, 2014 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10: Το αστικό πράσινο και η διαχείρισή του από την Τοπική Αυτοδιοίκηση Η αξία του αστικού πρασίνου Η έννοια του αστικού πράσινου-χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις Ενεργειακών Υπηρεσιών (ΕΕΥ) Παροχή Ολοκληρωμένων Ενεργειακών Υπηρεσιών

Επιχειρήσεις Ενεργειακών Υπηρεσιών (ΕΕΥ) Παροχή Ολοκληρωμένων Ενεργειακών Υπηρεσιών EcoBuilding Conference, EXPO ATHENS Ανθούσα 10 Δεκεμβρίου 2010 Επιχειρήσεις Ενεργειακών Υπηρεσιών () Παροχή Ολοκληρωμένων Ενεργειακών Υπηρεσιών Μαρκογιαννάκης Γιώργος Μηχανολόγος Μηχανικός MSc. Τμήμα Ανάλυσης

Διαβάστε περισσότερα

a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν οι παγετώνες. β. Η Νορβηγική Θάλασσα βρέχει τις βορειοανατολικές ακτές

a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν οι παγετώνες. β. Η Νορβηγική Θάλασσα βρέχει τις βορειοανατολικές ακτές EΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Επαναληπτικό διαγώνισμα στα μαθήματα 12-18 1. Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με το γράμμα (Σ), αν είναι σωστές, και a. Οι βαθιές θάλασσες της Ευρώπης δημιουργήθηκαν όταν έλιωσαν

Διαβάστε περισσότερα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα Προστατεύει από τα Απόβλητα Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ ενισχύει την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Αποβλήτων βελτιώνει την Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr Προστατεύει το υδάτινο περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Το ΕΠΠΕΡΑΑ προστατεύει το Υδάτινο περιβάλλον βελτιώνει την Ποιότητα της Ζωής μας Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΧΑΡΑΓΚΙΩΝΗ ΚΡΙΕΖΩΤΟΥ 11, ΑΘΗΝΑ

ΟΜΙΛΟΣ ΧΑΡΑΓΚΙΩΝΗ ΚΡΙΕΖΩΤΟΥ 11, ΑΘΗΝΑ ΟΜΙΛΟΣ ΧΑΡΑΓΚΙΩΝΗ ΚΡΙΕΖΩΤΟΥ 11, ΑΘΗΝΑ Αεροφωτογραφία περιοχής Φωτογραφίες κτιρίου και γειτονικών ακινήτων άποψη από γωνία Βαλαωρίτου και Κριεζώτου άποψη από Ακαδηµίας και Κριεζώτου Κριεζώτου 11, ΑΘήνα

Διαβάστε περισσότερα

1. Περιφερειάρχη Κρήτης κ Σταύρο Αρναουτάκη

1. Περιφερειάρχη Κρήτης κ Σταύρο Αρναουτάκη ΓΕΩΤΕΕ Ηράκλειο 19/9/2011 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΡΗΤΗΣ Λ.Δημοκρατίας 35 Α όροφος Αρ. πρωτ. 1392 Ηράκλειο 71306 Γραματεία τηλ.-φαξ 2810-223303/343906 Πληρ. Γ. Τίγκιλης Τηλ. 2810-305865 ΠΡΟΣ 1. Περιφερειάρχη Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης

Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης Αλλαγή στα κοινωνικά, οικονομικά και πολεοδομικά δεδομένα της περιοχής του Κέντρου της Πόλης Ο Δήμος Λεμεσού πρωτοστάτησε για την δημιουργία του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου στο κέντρο της πόλης αφού πίστευε

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΙΔΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ.

ΘΕΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΙΔΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ. ΘΕΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΡΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΙΔΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΟΥΡΙΣΜΟ. Στο πλαίσιο της τροποποίησης του Ειδικού πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και

Διαβάστε περισσότερα

Φωτοβολταϊκά σε βιομηχανικές και εμπορικές στέγες

Φωτοβολταϊκά σε βιομηχανικές και εμπορικές στέγες Φωτοβολταϊκά σε βιομηχανικές και εμπορικές στέγες Νέες προοπτικές με την Phoenix Solar Μεγάλες στέγες, μεγάλες δυνατότητες Η τεχνογνωσία μας είναι το μυστικό της επιτυχίας σας Βλέπουμε τις στέγες με άλλη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ Φονξιοναλισµός και Κονστρουκτιβισµός

ΜΟΝΤΕΡΝΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ Φονξιοναλισµός και Κονστρουκτιβισµός Ε.Μ.Π. ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΧΩΡΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΑ ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΕΤΑΛΛΑΓΕΣ ΤΩΝ Ι ΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΗ ΣΤΟΝ 20

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό-Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρείου και Μουσείο Μεταλλείας- Μεταλλουργίας Λαυρείου

Τεχνολογικό-Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρείου και Μουσείο Μεταλλείας- Μεταλλουργίας Λαυρείου Τεχνολογικό-Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρείου και Μουσείο Μεταλλείας- Μεταλλουργίας Λαυρείου Γιώργος Ν. Δερμάτης, Δρ. Ιστορίας, μέλος της Επιστ. Επιτρ. του ΜΜΜΛ (ΕΜΠ και ΥΠΠΟΤ), Εταιρεία Μελετών Λαυρεωτικής Το

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Καινοτομίας και Τεχνογνωσίας σε Επίπεδο ΟΤΑ

Μεταφορά Καινοτομίας και Τεχνογνωσίας σε Επίπεδο ΟΤΑ ΔΙΕΘΝΗΣ ΗΜΕΡΙΔΑ «Διακυβέρνηση και καινοτομία: μοχλός αειφόρου ανάπτυξης, διαχείρισης και προστασίας των φυσικών πόρων» Τρίτη 22 Οκτωβρίου 2013 Μεταφορά Καινοτομίας και Τεχνογνωσίας σε Επίπεδο ΟΤΑ ΑΝΤΩΝΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μετατρέπουμε τον ήλιο σε κινητήρια δύναμη. ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ Phoenix Solar

Μετατρέπουμε τον ήλιο σε κινητήρια δύναμη. ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ Phoenix Solar Μετατρέπουμε τον ήλιο σε κινητήρια δύναμη. ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ Phoenix Solar ΣΤΟΧΟΣ μας είναι ΝΑ ΑΞΙΟΠΟΙΟΥΜΕ ΟΛΟ ΤΟ ΔΙΑΘΕΣΙΜΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΕ κάθε ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΟ ΕΡΓΟ. phoenix solar ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ

ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ ΕΜΠ ΣΧΟΛΗΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΤΟΜΕΙΣ Ι,ΙΙ,ΙΙΙ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2006 07 9ο ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΡΧΙΤΕΚΟΝΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ 9: ΑΣΤΙΚΟΣ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΑΝΑΠΛΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΡΙΖΟΥΠΟΛΗΣ ΠΕΡΙΣΣΟΥ ΟΜΑ Α 2 ΠΕΡΙΟΧΗ Β

Διαβάστε περισσότερα