ΕΘΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Νοσηλευτές: Μια Δύναμη Αλλαγής Ένας Ζωτικός Πόρος για την Υγεία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΘΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ. Νοσηλευτές: Μια Δύναμη Αλλαγής Ένας Ζωτικός Πόρος για την Υγεία"

Transcript

1 Νοσηλευτές: Μια Δύναμη Αλλαγής Ένας Ζωτικός Πόρος για την Υγεία Διεθνής Ημέρα των Νοσηλευτών

2 All rights, including translation into other languages, reserved. No part of this publication may be reproduced in print, by photostatic means or in any other manner, or stored in a retrieval system, or transmitted in any form, or sold without the express written permission of the International Council of Nurses or the International Centre for Human Resources in Nursing. Short excerpts (under 300 words) may be reproduced without authorisation, on condition that the source is indicated. Copyright 2014 by International Council of Nurses 3, place Jean-Marteau, 1201 Geneva, Switzerland ISBN:

3 Μετάφραση: Δρε Ζωή, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Καραμπούλα Δήμητρα, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Λύκου Αναστασία, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Μπούνου Βασιλική, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Πατσάκη Αναστασία, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Τασσίδη Μαργαρίτα, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Τσαγκανού Σταυρούλα, Νοσηλεύτρια, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Τσίντζας Ανδρέα,ς Νοσηλευτής, ΓΝΑ Κοργιαλένειο Μπενάκειο ΕΕΣ Επιμέλεια Κειμένου: Νεκτάριος Πρώιος, Νοσηλευτής, ΠΓΝ «ΑΤΤΙΚΟΝ» 3

4 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή 7 Κεφάλαιο 2: Βλέποντας τη μεγάλη εικόνα. 11 Κεφάλαιο 3: Σχεδιασμός εργατικού δυναμικού. 15 Κεφάλαιο 4: Μέτρηση Νοσηλευτικού Φόρτου Εργασίας. 19 Κεφάλαιο 5: Η σημασία του εργασιακού περιβάλλοντος 27 Κεφάλαιο 6: Βελτιώνοντας τη μάθηση και τα αποτελέσματα.. 31 Κεφάλαιο 7: Βασικά σημεία.. 33 Παράρτημα 1: Παραδείγματα εργαλείων για το σχεδιασμό του ανθρώπινου δυναμικού, ιστοσελίδες και συνδέσεις 36 Παράρτημα 2: Παραδείγματα Εργαλείων Στελέχωσης.. 39 Παράρτημα 3 Ανάπτυξη Υγειονομικού Ανθρώπινου Δυναμικού.. 43 Παράρτημα 4: Προωθώντας την αξία και τη σχέση κόστους 47 Παράρτημα 5: αποτελεσματικότητας της νοσηλευτικής.. Σχεδιασμός υγειονομικού ανθρώπινου δυναμικού 50 Παράρτημα 6: Θετικά Εργασιακά Περιβάλλοντα 55 Αναφορές. 60 4

5 5

6 Μάιος 2014 Αγαπητοί συνάδελφοι, Υπάρχει σήμερα αυξανόμενη αναγνώριση ότι οι επαρκείς, κατάλληλα εκπαιδευμένοι και με κίνητρο επαγγελματίες υγείας είναι ζωτικής σημασίας για την υγεία του πληθυσμού του πλανήτη. Η ισότιμη πρόσβαση στις απαραίτητες ποιοτικές υπηρεσίες υγείας δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς τον επαρκή αριθμό κατάλληλα εκπαιδευμένων νοσηλευτών. Για το λόγο αυτό, το ICN επέλεξε να εστιάσει στο νοσηλευτικό εργατικό δυναμικό ως ζωτικό πόρο ως θέμα της φετινής Διεθνούς Ημέρας των Νοσηλευτών. Ως η μεγαλύτερη ομάδα επαγγελματιών υγείας, που βρίσκονται πιο κοντά, και συχνά ως οι μόνοι διαθέσιμοι, στον πληθυσμό, οι νοσηλευτές έχουν τη μεγάλη ευθύνη να βελτιώσουν την υγεία του πληθυσμού και ταυτόχρονα να συμβάλλουν στην επίτευξη των Στόχων Ανάπτυξης της Χιλιετίας. Αυτό το πακέτο για την Διεθνή Ημέρα των Νοσηλευτών είναι ένα σημαντικό εργαλείο για την κατανόηση της μεγαλύτερης εικόνας της αγοράς εργασίας στο χώρο της υγείας: το χάσμα μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης στους επαγγελματίες υγείας, την επίδραση της οικονομικής κρίσης, τη μετανάστευση και τη διάρκεια της επαγγελματικής ζωής των νοσηλευτών. Τονίζει τη σημασία του σχεδιασμού του εργατικού δυναμικού και τη σχέση του με την ασφάλεια του ασθενή, καθώς και το πώς μπορεί να μετρηθεί ο νοσηλευτικός φόρτος εργασίας και να σχεδιαστεί η ασφαλής στελέχωση. Οι μεταβολές στα πεδία άσκησης της νοσηλευτικής και οι νέες τεχνολογίες έχουν επίσης αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι νοσηλευτές εργάζονται. Είναι σαφές ότι, ενώ υπάρχει έλλειψη νοσηλευτών σε πολλές χώρες, μόνο η προσθήκη περισσότερων νοσηλευτών δεν αποτελεί λύση και ότι η βελτίωση του εργασιακού περιβάλλοντος είναι το κλειδί για την βελτίωση της ασφάλειας των ασθενών και της ποιότητας της φροντίδας υγείας. Μέσω αυτού του εργαλείου της Διεθνούς Ημέρας Νοσηλευτών ελπίζουμε ότι θα εμπνεύσουμε τους νοσηλευτές να «αλλάξουν την εικόνα» και να δείξουν στις κυβερνήσεις, στους εργοδότες και στην κοινωνία ότι οι νοσηλευτές είναι ένας ζωτικός πόρος για την υγεία. Είναι βασικό οι νοσηλευτές και οι παγκόσμιοι ηγέτες τους να εστιάσουν στο παγκόσμιο νοσηλευτικό εργατικό δυναμικό ως βασική προτεραιότητα για την επίτευξη καλύτερης υγείας για όλους. Με εκτίμηση, Judith Shamian Πρόεδρος David C. Benton Διευθύνων Σύμβουλος ICN CIE CII 3, place Jean-Marteau, 1201 Geneva - Switzerland - Tel.: Fax: web: 6

7 Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή Ένα εκπαιδευμένο νοσηλευτικό προσωπικό + ένα καλό εργασιακό περιβάλλον = υψηλής ποιότητας φροντίδα Αυτή η απλή τεκμηριωμένη εξίσωση, αν εφαρμοστεί σε παγκόσμιο ή τοπικό επίπεδο στο σύστημα υγείας, είναι θεμελιώδους σημασίας για την κατανόηση του πώς να αξιοποιηθεί καλύτερα ο ζωτικής σημασίας πόρος που αποτελεί η νοσηλευτική. Κατά τις τελευταίες δεκαετίες, έχουμε δει τις αλλαγές στην βαρύτητα των ασθενειών, καθώς και δημογραφικά. Η βαριά και αυξανόμενη επιβάρυνση των μη μεταδοτικών ασθενειών (ΜΜΑ), συμπεριλαμβανομένων των ψυχικών διαταραχών και η γηράσκουσα κοινωνία έχει αναγκάσει τις κυβερνήσεις και τους επαγγελματίες της υγείας να σκέφτονται διαφορετικά. Αυτό οδήγησε σε μια αυξανόμενη έμφαση στην πρόληψη των ασθενειών και την προαγωγή της υγείας και σε μια στροφή στη θέση της παροχής φροντίδας από θεσμικά όργανα σε επίπεδο τοπικής κοινότητας πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Νέοι κίνδυνοι λοιμώξεων, περιβάλλοντος και τρόπου ζωής, σε μια εποχή ραγδαίων δημογραφικών αλλαγών, απειλούν την ασφάλεια υγείας για όλους (Frenk κ.α. 2010). Αυτό έχει επίσης ως συνέπεια την ανάγκη για επικέντρωση εκ νέου στην ολιστική φροντίδα ιδίως στην προσωποκεντρική φροντίδα και στην προσέγγιση της πορείας της ζωής. Την ίδια στιγμή, έχουμε αναγνωρίσει την ανισότητα στον τομέα της υγείας (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας 2008) (βλ. Πλαίσιο 1). Δεδομένου ότι η καταληκτική ημερομηνία των Αναπτυξιακών Στόχων της Χιλιετίας (ΑΣΧ) για το 2015 πλησιάζει, υπάρχουν σοβαρές διαφορές σε εξέλιξη, παρά τα επιτεύγματα σε παγκόσμιο επίπεδο. Το βάρος των ΜΜΑ είναι μεγαλύτερο σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, όπου η πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη, συμπεριλαμβανομένων των υπηρεσιών ψυχικής υγείας, είναι περιορισμένη. Ο ρόλος όλων των εργαζομένων για την υγεία στη μείωση αυτής της διαφοράς έχει αναγνωριστεί προ πολλού και έχει σημειωθεί πρόοδος στην ανάπτυξη του εργατικού δυναμικού στην υγεία ιδιαίτερα κατά την τελευταία δεκαετία. Ωστόσο, υπάρχουν ακόμη πολλά να γίνουν (Παγκόσμια Συμμαχία για την Υγεία του εργατικού δυναμικού & ΠΟΥ 2013). Η Παγκόσμια Έκθεση Υγείας του 2006, Δουλεύοντας μαζί για την Υγεία, αναγνώρισε ότι η έλλειψη εργαζομένων στον τομέα της υγείας είναι πιο σοβαρή στις φτωχότερες χώρες, ιδίως στην νοτίως της Σαχάρας Αφρική, όπου τα έργα για την υγεία χρειάζονται περισσότερο (ΠΟΥ 2006). Επιπλέον, το 3ο Παγκόσμιο Φόρουμ για τους Ανθρώπινους Πόρους για την Υγεία (ΑΠΥ) επισημαίνει στη δήλωσή του ότι'' η ημερήσια διάταξη των ΑΠΥ υπερβαίνει τα εθνικά σύνορα: η γεωγραφική ανισοκατανομή και η διεθνής μετανάστευση επηρεάζουν τις χώρες χαμηλού, μεσαίου και υψηλού εισοδήματος, σε ορισμένες περιπτώσεις εμποδίζουν την παροχή ακόμη και βασικών υπηρεσιών υγείας. Δεδομένου του κεντρικού ρόλου των υπηρεσιών υγείας στη σχέση μεταξύ πολιτών και κυβερνήσεων, η αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών αποτελεσματικά θα ενισχύσει τη 7

8 συνοχή των κοινωνιών και θα επιταχύνει την κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη'' (ΠΣΥ 2013, παρ. 8). Πλαίσιο 1: Η ανισότητα στην υγεία '' Τα παιδιά μας έχουν δραματικά διαφορετικές πιθανότητες επιβίωσης ανάλογα με το πού γεννήθηκαν. Στην Ιαπωνία και τη Σουηδία αναμένεται ότι θα ζήσουν περισσότερο από 80 χρόνια. Στη Βραζιλία 72 χρόνια. Στην Ινδία 63 χρόνια και σε μία από τις πολλές αφρικανικές χώρες, λιγότερο από 50 χρόνια. Και στο εσωτερικό των χωρών, οι διαφορές στις πιθανότητες επιβίωσης είναι δραματικές και παρατηρούνται σε όλο τον κόσμο. Οι φτωχότεροι των φτωχών έχουν υψηλά επίπεδα ασθενειών και πρόωρης θνησιμότητας. Αλλά η κακή υγεία δεν περιορίζεται σε όσους βρίσκονται στη χειρότερη κατάσταση. Σε χώρες με όλα τα επίπεδα εισοδήματος, η υγεία και η ασθένεια ακολουθούν μια κοινωνική διαβάθμιση: όσο χαμηλότερη είναι η κοινωνικοοικονομική θέση, τόσο χειρότερη είναι η υγεία. Δεν χρειάζεται να γίνεται με αυτόν τον τρόπο και δεν είναι απόλυτο ότι θα πρέπει να είναι κάπως έτσι. Όταν οι συστημικές διαφορές στον τομέα της υγείας κρίνεται ότι μπορούν να αποφευχθούν με την ανάλογη δράση, τότε, πολύ απλά, είναι καταχρηστικές. Είναι αυτό που ονομάζουμε ανισότητα στην υγεία. Η σωστή διευθέτηση αυτών των αδικιών - οι τεράστιες και θεραπεύσιμες διαφορές στον τομέα της υγείας μεταξύ και εντός των χωρών - είναι ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης''. (ΠΟΥ 2008, σελ.1) Υπό αυτές τις συνθήκες, υπήρξε αυξανόμενη προσοχή στα ανθρώπινα δικαιώματα και την ισότητα στον τομέα της υγείας. Οι ηγέτες του κόσμου υποστήριξαν την καθολική κάλυψη της υγείας ως ένα διεθνώς συμφωνημένο στόχο της πολιτικής για την υγεία και την ανάπτυξη. Επαρκείς, επαρκώς εκπαιδευμένοι και με κίνητρα εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας είναι ουσιώδεις για την υγεία του πληθυσμού (ΠΟΥ 2006). Η ισότιμη πρόσβαση στις απαραίτητες καλής ποιότητας υπηρεσίες υγείας δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς επαρκή αριθμό κατάλληλα προετοιμασμένων νοσηλευτών. Η επένδυση στη νοσηλευτική μπορεί να κάνει τη διαφορά. Ένας αριθμός ερευνητών έχει αποδείξει ότι οι οικονομικά προσιτές νοσηλευτικές παρεμβάσεις μπορούν να συμβάλουν αποτελεσματικά στην επίτευξη των Αναπτυξιακών Στόχων της Χιλιετίας, καθώς και στη μείωση της επιβάρυνσης των ΜΜΑ (ΠΟΥ 2013α). Η ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας θα είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση της επιβάρυνσης των χρόνιων ασθενειών, καθώς και για την πρόσβαση των πιο ευάλωτων και περιθωριοποιημένων μελών της κοινωνίας και οι νοσηλευτές θα διαδραματίσουν βασικό ρόλο σε αυτό (Browne κ.α. 2012). Για να γίνει η καλύτερη δυνατή αξιοποίηση των νοσηλευτών στο σύστημα υγείας θα πρέπει να ενθαρρύνονται και να υποστηρίζονται στο να εκτελούν το υψηλότερο των δυνατοτήτων τους. Η Παγκόσμια Συνέλευση Υγείας (ΠΣΥ), το ανώτατο όργανο λήψης αποφάσεων του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, έχει αναγνωρίσει επανειλημμένα την επιτακτική ανάγκη για την ενίσχυση των νοσηλευτικών και μαιευτικών υπηρεσιών με στόχο την επίτευξη καλύτερης υγείας για τα άτομα, τις οικογένειες και τις κοινότητες. Η έκθεση προόδου του ΠΟΥ (2013β) περιγράφει τα επιτεύγματα, σε απάντηση του ψηφίσματος που εγκρίθηκε από 8

9 το ΠΣΥ, για την ενίσχυση των νοσηλευτικών και μαιευτικών υπηρεσιών. Ωστόσο, η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, σε σχέση με την παροχή υπηρεσιών υγείας, πολλοί δεν έχουν επαρκές νοσηλευτικό και μαιευτικό προσωπικό που με τη σειρά του μπορεί να είναι ελάχιστα εκπαιδευμένο και αναπτυγμένο (WHO 2013β). Ως η μεγαλύτερη ομάδα των επαγγελματιών υγείας, οι οποίοι είναι πιο κοντά και συχνά οι μόνοι διαθέσιμοι για τον πληθυσμό, οι νοσηλευτές έχουν μεγάλη ευθύνη για τη προαγωγή της υγείας του πληθυσμού, καθώς και για την επίτευξη των παγκόσμιων στόχων ανάπτυξης. Είναι σημαντικό οι νοσηλευτές και οι ηγέτες του κόσμου να εστιάσουν στο παγκόσμιο νοσηλευτικό εργατικό δυναμικό ως μια βασική προτεραιότητα για την επίτευξη καλύτερης υγείας για όλους. Η τρέχουσα παγκόσμια οικονομική συγκυρία είχε πολλές συνέπειες και στις υπηρεσίες υγείας, λόγω της σημαντικής χρήσης των πόρων, οι οποίοι έχουν περιοριστεί. Αυτός ο περιορισμός συχνά προκαλείται από την άποψη ότι οι δαπάνες για τις υπηρεσίες υγείας αποτελούν κόστος και όχι επένδυση. Αυτή η προσέγγιση έχει εισαγάγει μια ορολογία σε πολλά συστήματα υγείας η οποία προέρχεται από το βιομηχανικό τομέα. Η ορολογία αυτή χρησιμοποιεί όρους όπως η απόδοση των επενδύσεων, η αποδοτικότητα και η σχέση κόστους αποτελεσματικότητας και ευνοεί τη βελτίωση των μεθοδολογιών από την κατασκευή, όπως η στήριξη και η διαδικασία ανασχεδιασμού. Πράγματι, ενώ οι ιδέες αυτές θα μπορούσαν να έχουν κάτι να προσφέρουν, εάν εφαρμοστούν με τον κατάλληλο τρόπο, μπορεί όμως επίσης να εκληφθούν ως φιλοσοφικές σε αντίθεση με το σύνολο της επαγγελματικής αξίας που κατέχουν οι νοσηλευτές. Αυτό το σύνολο αξίας οδηγείται από μια δέσμευση για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας, την ισότιμη πρόσβαση και το ήθος της φροντίδας (North & Hughes 2012). Γίνεται όλο και πιο εμφανές ότι αυτή η διευθυντική οδηγία, η οποία συνδέεται με σοβαρή δημοσιονομική πειθαρχία, έχει ωθήσει τους νοσηλευτές σε μια δύσκολη κατάσταση, καθώς οι κυβερνήσεις και οι εργοδότες επιχειρούν να κρατήσουν χαμηλά το κόστος της υγειονομικής περίθαλψης. Ως το μεγαλύτερο, και ως εκ τούτου, από την άποψη του συνολικού κόστους, το πιο ακριβό εργατικό δυναμικό, οι νοσηλευτές έχουν βιώσει την αναθεώρηση στελέχωσης, την περικοπή νοσηλευτικών θέσεων και τη συνεχή μείωση, ή ακόμη και την καταπόντιση των μισθών τους. Οι συνέπειες στην εμπιστοσύνη των ασθενών, στο ηθικό του νοσηλευτικού προσωπικού, στην ποιότητα και την ασφάλεια και, εν τέλει, στη μελλοντική πρόσληψη και διατήρηση, είναι σημαντικές. Επίσης έχει οδηγήσει σε βραχυπρόθεσμη λήψη αποφάσεων η οποία έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες (Keogh 2013). Είναι σαφές ότι σε παγκόσμιο επίπεδο, η νοσηλευτική θα πρέπει τώρα να δικαιωθεί τόσο οικονομικά όσο και επαγγελματικά. Η κοινωνικοοικονομική αξία της νοσηλευτικής και μαιευτικής έχει γίνει πρόσφατα αντικείμενο μιας ταχείας συστηματικής ανασκόπησης των δεδομένων (Caird κ.α. 2010). Τα ευρήματα προέρχονται από 32 ανασκοπήσεις οι οποίες διεξάγονται στις χώρες του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (Ο.Ο.Σ.Α.) και στοχεύουν σε τρεις τομείς στρατηγικής σημασίας: τη νοσηλευτική ψυχικής υγείας, τις μακροχρόνιες καταστάσεις και την υποκατάσταση του ρόλου. Παρά τις μεθοδολογικές δυσκολίες, η μελέτη διαπίστωσε παραδείγματα των οφελειών της νοσηλευτικής και μαιευτικής όπως οι κατ οίκον παρεμβάσεις, η εξειδικευμένη πρακτική και η γενική νοσηλευτική, συμπεριλαμβανομένης της πρόληψης και της θεραπείας. Πράγματι, υπήρχαν σαφείς αποδείξεις για τα οφέλη της νοσηλευτικής και της μαιευτικής σε μια σειρά αποτελεσμάτων (Browne κ.α. 2012, Maben κ.α. 2012). 9

10 Πλαίσιο 2: Παγκόσμιες Δαπάνες για την Εκπαίδευση στην Υγεία Η συνολική παγκόσμια δαπάνη για την εκπαίδευση επαγγελματιών υγείας είναι περίπου 100 δισεκατομμύρια δολάρια ανά έτος. Αυτό το ποσό είναι μικρότερο από το 2% των δαπανών για την υγεία σε παγκόσμιο επίπεδο. (Frenk κ.α. 2010) Η νοσηλευτική εκπαίδευση έχει επίσης αγωνιστεί για να συμβαδίσει με τις προκλήσεις. Η επένδυση στην εκπαίδευση επαγγελματιών υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο είναι ανεπαρκής για την κάλυψη των αναγκών (βλ. Πίνακα 2). Υπάρχουν σε όλο το σύστημα προβλήματα στην εκπαίδευση των επαγγελματιών υγείας με αναντιστοιχία των δεξιοτήτων και των αναγκών των ασθενών και των πληθυσμών, έντονη διαστρωμάτωση των δύο φύλων σε επαγγελματικό επίπεδο και ποσοτικές και ποιοτικές ανισορροπίες στα επαγγέλματα υγείας (Frenk κ.α. 2010). Όπως επισημαίνει το ICN (2009), η ικανότητα των εκπαιδευτικών προγραμμάτων για την προετοιμασία απόφοιτων νοσηλευτικής ικανών για ασφαλή πρακτική είναι συχνά σε κίνδυνο από την ανεπαρκή έμφαση και την κατανομή του χρόνου για την κλινική εκμάθηση, απουσία σαφώς καθορισμένων κλινικών εκπαιδευτικών αποτελεσμάτων, αναποτελεσματική χρήση κλινικών εκπαιδευτικών τεχνικών, ακατάλληλοι, κακής ποιότητας ή συνωστισμένοι χώροι για κλινική μάθηση και έλλειψη καλών κλινικών μοντέλων. Επιπλέον, το εκπαιδευτικό προσωπικό των νοσηλευτικών σχολών, μοιράζεται τις ίδιες δημογραφικές προκλήσεις όπως και το υπόλοιπο εργατικό δυναμικό. Η αλληλεξάρτηση των τομέων της υγείας και της εκπαίδευσης είναι υψίστης σημασίας και μια ισορροπία μεταξύ των δύο συστημάτων είναι ζωτικής σημασίας για την αποδοτικότητα, την αποτελεσματικότητα και την ισότητα. Υπάρχουν δύο κρίσιμες διεπαφές: η πρώτη είναι η αγορά εργασίας, την οποία διέπει η ισορροπία ή μη μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης των επαγγελματιών υγείας. Και η δεύτερη είναι η ανεπαρκής ικανότητα πολλών πληθυσμών, κυρίως φτωχών ανθρώπων, να μεταφράσουν την υγεία τους και τις εκπαιδευτικές τους ανάγκες σε πραγματική ζήτηση για τις αντίστοιχες υπηρεσίες (Frenk κ.α. 2010). Η ασφαλής παροχή Νοσηλευτικού Δυναμικού παραμένει ένα πραγματικό και εμφανές πρόβλημα σε πολλές χώρες. 10

11 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Βλέποντας τη μεγάλη εικόνα Βρισκόμαστε σε μια εποχή συνεχών αλλαγών και η ανταπόκριση σε αυτές είναι δύσκολη, αν τις προσεγγίζουμε σε τοπικό μόνο επίπεδο. Ενώ οι τοπικές αλλαγές είναι αναγκαίες για την κατανόηση και τον σχεδιασμό των απαραίτητων υπηρεσιών, υπάρχει διεθνώς αυξανόμενη αλληλεπίδραση. Η παγκοσμιοποίηση αυτή, είναι εμφανής στην μετακίνηση των πληθυσμών, των τεχνολογιών, των κεφαλαίων, των γνώσεων και των πληροφοριών. Αυτό σημαίνει ότι υπάρχει έντονη αλληλεξάρτηση σε επίπεδο βασικών πόρων και η υγεία δεν αποτελεί εξαίρεση. Οι επαγγελματίες υγείας με διεθνή πιστοποίηση έχουν πρόσβαση στις αγορές εργασίας παγκοσμίως και όχι μόνο σε τοπικό επίπεδο. Η εκπαίδευση μπορεί να γίνει είτε εξ αποστάσεως (internet), είτε μέσω franchise (προνόμιο επωνυμίας), χωρίς να είναι προσαρμοσμένη στις ανάγκες εκπαίδευσης του επαγγελματία και τις ανάγκες υγείας του πληθυσμού. Παγκοσμίως οι κανόνες αλλάζουν και πολλά από αυτά που ίσχυαν στο παρελθόν, δεν βρίσκουν εφαρμογή σ αυτή τη νέα πραγματικότητα. Πλαίσιο 3: Αλλαγή κανόνων για το εργατικό δυναμικό στο χώρο της υγείας Ισχύουσα Προσέγγιση Νέοι Κανόνες για τον 21 Αιώνα στον Τομέα της Υγείας Η φροντίδα βασίζεται κυρίως στις επιστοχασμοί Η φροντίδα βασίζεται στις συνεχείς θεραπευτικές σχέσεις Η επαγγελματική αυτονομία οδηγεί σε Η φροντίδα είναι προσαρμοσμένη ποικιλομορφία ανάλογα με τις ανάγκες & τις άξιες του ασθενή Οι επαγγελματίες ελέγχουν τη φροντίδα Οι ασθενείς είναι το κέντρο έλεγχου Οι πληροφορίες καταγράφονται Ελεύθερη διακίνηση πληροφοριών & γνώσης Η λήψη αποφάσεων βασίζεται στην γνώση & την Η λήψη αποφάσεων είναι εμπειρία τεκμηριωμένη Το μη βλάπτειν είναι προσωπική ευθύνη Η ασφάλεια είναι προτεραιότητα του συστήματος Το ιατρικό απόρρητο είναι απαραίτητο Η διαφάνεια είναι απαραίτητη Το σύστημα αντιδρά στις ανάγκες Οι ανάγκες προλαμβάνονται Μείωση κόστους Πρωταρχικό ρολό κατέχουν οι επαγγελματίες υγείας Προσαρμοσμένο από: Changing rules for the Healthcare Workforce in the 21st century and the implications. Institute of Medicine (2001) Οι απώλειες συνεχώς μειώνονται Η συνεργασία μεταξύ κλινικών αποτελεί προτεραιότητα Στις μέρες μας, η αγορά εργασίας χαρακτηρίζεται από πολλές ανισορροπίες, οι κυριότερες από τις οποίες σε επίπεδο παροχής ασφάλειας συνδέονται με την ανεργία και την υποαπασχόληση των επαγγελματιών υγείας. Οι κυβερνήσεις πολύ συχνά 11

12 προσδιορίζουν τον αριθμό των θέσεων εργασίας στον τομέα των επαγγελμάτων υγείας με κριτήρια πολιτικό-οικονομικά, παρά σύμφωνα με τις πραγματικές ανάγκες του πληθυσμού. Επίσης, η παροχή βοήθειας μπορεί να μην επιφέρει το αναμενόμενο αποτέλεσμα, γιατί οι Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις (NGOs) που την παρέχουν στρατολογούν τους καλύτερους επαγγελματίες και με τον τρόπο αυτό επιφέρουν αλλαγές στις συνθήκες των τοπικών αγορών εργασίας, καθώς δημιουργούν προκλητή ζήτηση και με τον τρόπο αυτό, η παροχή υπηρεσιών υγείας εξαρτάται από την παροχή βοήθειας. Η κάθε χώρα σε εθνικό επίπεδο, στην προσπάθεια της να βρει λύσεις για την επίτευξη των αλλαγών στο σύστημα υγείας, θα πρέπει να λάβει υπ όψιν της το προβλεπόμενο χάσμα μεταξύ προσφοράς και ζήτησης εργατικού δυναμικού στις Υγειονομικές Υπηρεσίες σε όλες τις αναπτυγμένες χώρες για τα επόμενα 20 χρόνια. Αυτό προβλέπεται ότι θα κυμαίνεται στο 22% έως 29 % παγκοσμίως. Όπως σημειώνεται σε μια μελέτη στις ΗΠΑ, από τους Buerhaus et all (2009), το 2007 είχαμε την καλύτερη ισοδυναμία νοσηλευτών πλήρους απασχόλησης ανά πληθυσμό και μετά το 2007 η ισοδυναμία αυτή μειώνεται σταθερά λόγω του μεγάλου αριθμού συνταξιοδοτήσεων. Μέχρι το 2020 αναμένεται ότι το Νοσηλευτικό Εργατικό Δυναμικό θα διατηρηθεί στα ίδια με σήμερα επίπεδα, αλλά θα αντιστοιχεί σε 20% μειωμένη αναλογία Νοσηλευτικού προσωπικού / πληθυσμού. Η κατάσταση αυτή που παρατηρείται στις ΗΠΑ φαίνεται να απειλεί όλες τις χώρες του ΟΟΣΑ. Το 3 ο παγκόσμιο φόρουμ για τους ανθρώπινους πόρους στην Υγεία (HRH), που έλαβε χώρα στο Recife (2013), εκτίμησε τα αποτελέσματα του HRH σε παγκόσμιο επίπεδο και δήλωσε: οι προκλήσεις επιμένουν: Οι επενδύσεις στον HRH παραμένουν χαμηλές. Υπάρχουν σημαντικές ανισότητες μεταξύ προσφοράς και ζήτησης στους επαγγελματίες υγείας. Ο σχεδιασμός των ανθρώπινων πόρων αποδυναμώνεται από μη συντονισμένες ενέργειες σε μεμονωμένα ζητήματα, που εστιάζουν σε μεμονωμένα στελέχη ή ασθένειες, και όχι την πρόληψη. Η υιοθέτηση και η εφαρμογή αποτελεσματικών πολιτικών παραμένει άνιση. Κατά συνέπεια, έντονες ελλείψεις, ανεπάρκεια στην κατανομή και την εφαρμογή, ανισότητα των φύλων και φτωχό εργασιακό περιβάλλον να παραμένουν θέματα μείζονος σημασίας (GHWA2013, para 6). Η προσφορά υγειονομικού προσωπικού επηρεάζεται σήμερα από την μετανάστευση. Το κενό στην προσφορά των νοσηλευτών που αναφέρει ο ΟΟΣΑ θα μπορούσε να καλυφτεί με μετανάστευση νοσηλευτών από οποιοδήποτε σημείο του παγκόσμιου χάρτη του συστήματος υγείας. Πράγματι η Αυστραλία, ο Καναδάς και η Αμερική έχουν ήδη δηλώσει τη διάθεση για κάλυψη των κενών στις Υπηρεσίες Υγείας από νοσηλευτές εκτός συνόρων (RCN 2012). Οι επιπτώσεις της μετανάστευσης σε εθνικό/τοπικό επίπεδο μπορεί να είναι είτε θετικές (π.χ. από άποψη δυνατοτήτων που δίνονται στο μετανάστη και τα χρήματα που παράγονται και διακινούνται προς τη χώρα του), είτε αρνητικές (π.χ. όσο αναφορά την απώλεια ζωτικών δεξιοτήτων συχνά από ήδη ευάλωτα συστήματα υγείας). Για το λόγο αυτό βρίσκονται σε εξέλιξη αρκετές προσπάθειες για την ελαχιστοποίηση των αρνητικών πτυχών της μετανάστευσης, με δράσεις και συστάσεις του Π.Ο.Υ., αν και αυτό το θέμα είναι πεδίο ισχυρής αντιπαράθεσης (Buchan 2008, Deleon & Malvarez 2008). Όπως καταλήγει ο Kingma (2007) σε μια λεπτομερή μελέτη για την παγκόσμια μετανάστευση των νοσηλευτών: Στις μέρες μας η αναζήτηση εργασίας είναι ένα καλά οργανωμένο κυνήγι ταλέντων, το οποίο περιλαμβάνει και νοσηλευτές. Η διεθνής μετανάστευση είναι σύμπτωμα των μεγαλύτερων συστημικών προβλημάτων, που κάνει 12

13 τους νοσηλευτές να εγκαταλείπουν τις θέσεις εργασίας τους. Η κινητικότητα των νοσηλευτών γίνεται ένα σημαντικό ζήτημα μόνο στο πλαίσιο της μεταναστευτικής εκμετάλλευσης ή της έλλειψης νοσηλευτών. Η διοχέτευση νοσηλευτών σε δυσλειτουργικά συστήματα υγείας, που δεν είναι ικανά να προσελκύσουν και να διατηρήσουν το εγχώριο νοσηλευτικό προσωπικό, δεν θα λύσει την έλλειψη προσωπικού (σελ. 1281) Ωστόσο, εξακολουθεί να υπάρχει πραγματική ανάγκη να κατανοήσουμε τη μετανάστευση σε σχέση με τους νοσηλευτές, γιατί ειδικά για αυτούς δεν υπάρχει διαθέσιμη πληροφορία. Για παράδειγμα, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι νοσηλευτές μπορούν να μετακινούνται ελεύθερα και δεν υπόκεινται σε μεταναστευτικούς ελέγχους (βλέπε Πλαίσιο 4) Σε μια πρόσφατη μελέτη από τους Squires et all (2013), λαμβάνοντας υπ οψιν τις εξελίξεις των μεταναστευτικών αλλαγών των νοσηλευτών του Ελ Σαλβαδόρ, Γουατεμάλας, Ονδούρας, Μεξικού και ΗΠΑ, οι συγγραφείς χρησιμοποίησαν τη μελέτη για να διερευνήσουν, το πώς οι κυβερνήσεις μπορούν να γίνουν πιο αποτελεσματικές στη διαχείριση της μετανάστευσης αυτών των χώρων. Η έκθεση καταλήγει με οκτώ συστάσεις για την προώθηση της μετανάστευσης, ως έναν τρόπο κάλυψης της ζήτησης των υγειονομικών υπηρεσιών σε όλες τις χώρες της μελέτης. Αυτές οι συστάσεις περιλαμβάνουν: επενδύσεις στο εκπαιδευτικό σύστημα, τρόπους για την διευκόλυνση της πιστοποίησης των επαγγελματιών νοσηλευτών παγκοσμίως, παροχή άδειας παραμονής και εργασίας με κριτήριο την κοινή γλώσσα των νοσηλευτών και των ασθενών, που θίγονται από τις ανισότητες υγείας, ενσωμάτωση μεταβατικών εκπαιδευτικών προγράμματων ως μέρος της πιστοποίησης διεθνώς εκπαιδευμένων νοσηλευτών, και τρόπους αξιοποίησης των hidden nurses ισπανικής καταγωγής, που ζουν σήμερα στις ΗΠΑ. Η εσωτερική μετανάστευση είναι επίσης ένας σημαντικός παράγοντας για πολλά συστήματα υγείας, δίνοντας κίνητρα παραμονής των επαγγελματιών υγείας σε αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές. Οι νοσηλευτές συνηθέστερα μεταναστεύουν από αγροτικές σε αστικές περιοχές (Squires et al 2013) και η εσωτερική αυτή μετανάστευση μπορεί να επιδεινώσει τις ανισότητες του συστήματος υγείας, καθώς οι νοσηλευτές αναζητούν καλύτερες συνθήκες εκπαίδευσης και υγείας για τις οικογένειες τους. Η μεταβαλλόμενη διάρκεια του επαγγελματικού βίου. Ένας επιπλέον σημαντικός παράγοντας στην κατανόηση της συνολικής εικόνας είναι η αλλαγή της διάρκειας του εργατικού βίου του νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού. Μέχρι σήμερα, πολλά από τα κυβερνητικά μοντέλα που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των δεδουλευμένων χρόνων εργασίας, στηρίζεται στο ανδρικό εργατικό δυναμικό. Ωστόσο, στην πλειονότητα των χώρων, η νοσηλευτική είναι ένα ως επί το πλείστον γυναίκειο επάγγελμα και ως εκ τούτου είναι δύσκολο να αναπτυχτεί ένα μοντέλο το οποίο να είναι αρκετά ευαίσθητο, ώστε να μπορεί να αναγνωρίσει τους ιδιαίτερους τρόπους συμμετοχής των νοσηλευτριών στο εργατικό δυναμικό. Στις περισσότερες χώρες το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης των γυναικών είναι μικρότερο από αυτό των ανδρών. Επιπλέον, υπάρχει μια παγκόσμια τάση για τους εργαζόμενους στο σύστημα υγείας, να συνταξιοδοτούνται νωρίτερα (WHO 2006). Η τάση αυτή φαίνεται να επηρεάζεται από την παγκόσμια οικονομική κρίση και αυτό καθιστά αναγκαία την ακριβή κατανόηση και τον προσεκτικό σχεδιασμό του εργατικού δυναμικού. Η προβλεπόμενη ηλικία συνταξιοδότησης συχνά 13

14 διαφέρει από την πραγματική ηλικία που συνταξιοδοτούνται οι νοσηλευτές, με το επιβαρυμμένο περιβάλλον να συμβάλει στην πρόωρη συνταξιοδότηση. Επιπρόσθετοι παράγοντες είναι η πραγματική εν ενεργεία επαγγελματική ηλικία και τα ποικίλα ωράρια εργασίας (κυκλικό ωράριο, μερικής απασχόλησης κ.α.). Η καλύτερη γνώση των παραγόντων αυτών σε σχέση με το νοσηλευτικό επάγγελμα, τους δίνει σημαντική θέση και έχει ως αποτέλεσμα μια ουσιαστική κατανόηση των αναγκών του νοσηλευτικού προσωπικού, μέσω ενός καλύτερου σχεδιασμού και διαχείρισης του εργατικού δυναμικού. Βλέπε ICN s International Center for Human Resources in Nursing (ICHRN) Στοχασμοί: Κάθε αναστοχασμός επικεντρώνεται σε δύο οπτικές: προσωπική και πολιτική. Αυτές σας επιτρέπουν να εξετάσετε το κύριο θέμα από δύο οπτικές γωνίες, ενθαρρύνοντας μια ενεργό συζήτηση σε όλα τα επίπεδα του συστήματος υγείας. Προσωπικοί: Σκεφτείτε τη δική σας σταδιοδρομία μέχρι σήμερα. Πώς άλλαξαν τα πράγματα; Πιστεύετε ότι εσείς και οι συνάδελφοί σας θα μπορούσατε να ήσασταν καλύτερα προετοιμασμένοι για αυτές τις αλλαγές; Χρειαζόμαστε μια καλύτερη κατανόηση της συμβολής των νοσηλευτών στην κοινωνία κατά τη διάρκεια ολόκληρης της επαγγελματικής τους ζωής; Πολιτική: Συνέβαλε η κληρονομιά των μοντέλων σχεδιασμού του ανθρώπινου δυναμικού ώστε να έχουμε μια φτωχή κατανόηση του γυναικείου εργατικού δυναμικού, όπως είναι το νοσηλευτικό εργατικό δυναμικό; Έχουμε πράγματι επιτύχει την κατανόηση της σύγχρονης νοσηλευτικής σταδιοδρομίας; 14

15 Κεφάλαιο 3 Σχεδιασμός εργατικού δυναμικού Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο σχεδιασμός και η διατήρηση του μελλοντικού νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού αποτελεί μια ευρεία υπευθυνότητα του υγειονομικού και εκπαιδευτικού συστήματος. Όπως έχουμε αναφερθεί νωρίτερα, υπάρχει μια ξεκάθαρη ανάγκη να εφαρμοστεί ο σχεδιασμός αυτός από την κυβέρνηση στον εργαζόμενο και να παρακολουθείται διαρκώς. Η ισχυρή συσχέτιση μεταξύ μικρότερου φόρτου εργασίας του νοσηλευτή και καλύτερων αποτελεσμάτων των ασθενών, που τώρα υποστηρίζεται και από ερευνητικά δεδομένα, παρόλο που θεωρείται ως μια καλή επένδυση για το νοσηλευτικό εργατικό δυναμικό, εξακολουθεί να αποτελεί θέμα προς συζήτηση (Mitchell & Mount 2010). Ο μεγάλος αριθμός του νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού και η πολυπλοκότητά του σημαίνει πως κάθε προτεινόμενη αύξησή του συναντάει ισχυρή αντίσταση ακόμα και μόνο λόγω κόστους. Είναι προφανές ότι πρέπει να είμαστε σαφείς στο πώς να αναγνωρίζουμε το διαθέσιμο εργατικό δυναμικό που έχουμε καθώς επίσης και τις ευκαιρίες για να χρησιμοποιήσουμε αυτό το σπάνιο πόρο για καλύτερα αποτελέσματα. Ακόμα, υπάρχει περιορισμένη έρευνα στο πώς να βελτιωθεί η νοσηλευτική στελέχωση ώστε να μειωθεί ο νοσηλευτικός φόρτος εργασίας και τα αρνητικά αποτελέσματα των ασθενών, ιδιαίτερα σε εξωνοσοκομειακή περίθαλψη. Για να βελτιώσουμε αυτή την κατάσταση, χρειαζόμαστε καλή τεκμηρίωση από υψηλής ποιότητας δεδομένα και αναλύσεις, που προκύπτουν από τη συστηματική χρήση εργαλείων σχεδιασμού στελέχωσης και προγραμματισμού εργασίας. Ο σχεδιασμός του εργατικού δυναμικού είναι μια συνεχής διαδικασία που χρησιμοποιείται για την ευθυγράμμιση των αναγκών και των προτεραιοτήτων του οργανισμού με εκείνες του εργατικού δυναμικού ώστε να διασφαλίσει ότι μπορεί να ανταποκριθεί στις νομοθετικές, κανονιστικές, υπηρεσιακές και παραγωγικές απαιτήσεις των οργανωτικών στόχων. Ο σχεδιασμός της στελέχωσης επιτρέπει την εφαρμογή τεκμηριωμένων στρατηγικών ανάπτυξης εργατικού δυναμικού (Sloan 2010). Ο στόχος που αναφέρεται συχνότερα, σε κάθε προσπάθεια αξιοποίησης του εργατικού δυναμικού, είναι η τοποθέτηση των σωστών εργαζομένων με τις σωστές δεξιότητες και συμπεριφορές στο σωστό μέρος κάνοντας τα σωστά πράγματα τη σωστή στιγμή. Ο σχεδιασμός του εργατικού δυναμικού έχει εξεταστεί υπό το πρίσμα της εργασιακής διάρκειας ζωής ενός νοσηλευτή. Μπορεί να είναι χρήσιμο να το σκεφτούμε από την άποψη της εισόδου στην νοσηλευτική, τις επιδόσεις του υπάρχοντος εργατικού δυναμικού και την έξοδο από το εργατικό δυναμικό. Η είσοδος στη νοσηλευτική αφορά τον σχεδιασμό του αριθμού των νέων προσλήψεων που απαιτούνται για τη φροντίδα του πληθυσμού. Είναι σαφές ότι ένας κύριος στόχος είναι η δημιουργία ενός επαρκούς αριθμού ικανών νοσηλευτών. Για να επιτευχθεί αυτό απαιτείται ενεργός σχεδιασμός, καλά εκπαιδευτικά ιδρύματα με ικανό διδακτικό προσωπικό, ισχυρό επαγγελματικό κανονισμό και την 15

16 πιθανότητα της πρόσληψης. Ένας νοσηλευτής που προσλαμβάνεται τώρα θα πρέπει να μπορεί να είναι ενεργός στο εργατικό δυναμικό μέχρι το έτος Η αρχική προετοιμασία απαιτεί μια ισχυρή εργασιακή σχέση μεταξύ των τομέων της εκπαίδευσης και της υγείας. Η ισορροπία μεταξύ των δύο συστημάτων είναι ζωτικής σημασίας για την αποδοτικότητα, την αποτελεσματικότητα και την ισότητα. Ωστόσο, μπορεί να υπάρξει η περίπτωση να μην υπάρχει σύνδεση μεταξύ φιλοσοφίας και διοικητικών πρακτικών στους δύο τομείς, με την υγεία γενικά να αποτελεί ένα πιο διοικητικό μοντέλο και την εκπαίδευση να αποτελεί ένα μοντέλο καθοδηγούμενο από την αγορά. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε υπερπροσφορά ορισμένων επαγγελματιών της υγείας, όπου η ζήτηση για εκπαίδευση να είναι υψηλή - για παράδειγμα, η υπερπροσφορά ιατρών στην Ινδία (WHO 2008) και η έλλειψη άλλων να οφείλεται σε ανεπαρκή παροχή εκπαιδευτικών ευκαιριών. Η επαγγελματική εκπαίδευση είναι αυξανόμενα συνδεδεμένη με τον σχεδιασμό εργατικού δυναμικού και αυτό θα μπορούσε να επιτρέψει την ταχύτερη κατανομή προγραμμάτων σπουδών και ικανοτήτων (βλέπε Πλαίσιο 5). Η απόδοση του υπάρχοντος εργατικού δυναμικού αποτελεί επίσης βασικό μέλημα, αφού ένα παραγωγικό εργατικό δυναμικό μειώνει την ανάγκη για περισσότερους νοσηλευτές. Η βελτίωση της παραγωγικότητας απαιτεί μια σειρά από όρους που θα εξετάσουμε αργότερα με περισσότερες λεπτομέρειες, αλλά περιλαμβάνουν υποστήριξη στη διαρκή ανάπτυξη και μάθηση, στην εποπτεία, στην κατάλληλη αποζημίωση και στο καλό εργασιακό περιβάλλον. Ο χρόνος κατά τον οποίο οι νοσηλευτές επιλέγουν να εξέλθουν από το εργατικό δυναμικό είναι μια άλλη βασική πτυχή του σχεδιασμού του εργατικού δυναμικού. Οι μειώσεις του εργατικού δυναμικού λόγω της μετανάστευσης, ανησυχιών για την υγεία, κοινωνικών ταραχών και δυσαρέσκειας με τις γενικές συνθήκες, μπορεί να είναι μεγάλη καθώς τα άτομα πρέπει να αντικατασταθούν και υπάρχει ένα εκπαιδευτικό κόστος αντικατάστασης. Η απώλεια εξειδίκευσης από το εργατικό δυναμικό είναι επίσης ένα ευκαιριακό κόστος και μπορεί να σημαίνει ότι η ουσιαστική γνώση χάνεται από το σύστημα. Υπάρχει μια κρίσιμη ανάγκη για περισσότερο συστηματικό σχεδιασμό για τη μεταφορά αυτής της γνώσης καθώς η απώλεια εξειδίκευσης, εμπειρίας και γνώσης με την επικείμενη συνταξιοδότηση ενός μεγάλου αριθμού νοσηλευτών στα 50 τους θα μπορούσε να έχει σημαντικές συνέπειες στην ικανότητα του νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού να ανταποκριθεί στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει. Υπάρχει επίσης η ανάγκη να εξεταστεί η ανάπτυξη ενός σχεδίου διαδοχής. Αυτό μπορεί να οριστεί ευρέως ως μια διαδικασία για τον εντοπισμό και την ανάπτυξη πιθανόν μελλοντικών ηγετών ή ανώτερων διευθυντικών στελεχών, καθώς και ατόμων που θα καλύψουν άλλες σημαντικές επιχειρηματικές θέσεις, είτε βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα. Επιπρόσθετα από τις δραστηριότητες εκπαίδευσης και ανάπτυξης, τα προγράμματα σχεδιασμού διαδοχής συνήθως περιλαμβάνουν την παροχή πρακτικής, προσαρμοσμένης εργασιακής εμπειρίας που θα είναι σημαντική για μελλοντικές ανώτερες ή σημαντικές θέσεις. Ο κακός προγραμματισμός διαδοχής έχει αναγνωριστεί ως βασική δυσκολία συνδεδεμένη με τη νοσηλευτική σε αγροτικές και απομακρυσμένες κοινότητες (WHO 2006). Οι νοσηλευτές συχνά έχουν ένα μοναδικό τρόπο αφοσίωσης στο χώρο εργασίας και αυτό μπορεί να συμβαίνει λόγω πολλών παραγόντων η υπευθυνότητα φροντίδας συναντάται συχνά. Οι ανάγκες (και οι αριθμοί) της επιστροφής στο εργατικό δυναμικό είναι συχνά υποτιμημένες και η υποστήριξη στους νοσηλευτές να επιστρέψουν μετά τη διακοπή 16

17 της σταδιοδρομίας τους είναι ένα θέμα που θα μπορούσαν να έχουν γίνει πολλά περισσότερα σε πολλά συστήματα (ICN 2010a). Όταν οι ρυθμιστές των κανόνων του επαγγέλματος δρουν ώστε να διατηρήσουν ζωντανά τα μητρώα των εγγεγραμμένων, είναι σημαντικό να σχεδιάζουν τη διατήρηση των ικανοτήτων και να ικανοποιούν τις ανάγκες αυτού του αόρατου αλλά σημαντικού πόρου. Πλαίσιο 5: Πέντε χαρακτηριστικά της παγκοσμιοποίησης της επαγγελματικής εκπαίδευσης: 1. Συνεχώς αυξανόμενο παγκόσμιο απόθεμα ταλέντου επαγγελματιών υγείας. 2. Υπάρχει μια καθολική φιλοδοξία και πρόκληση για την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας που συμβαίνει σε πολλά διαφορετικά πλαίσια 3. Αυξανόμενη αλληλεξάρτηση σε όλα τα θέματα υγείας 4. Κίνηση των ιδρυμάτων προς τη δημιουργία συνδεδεμένων συγκροτημάτων αλλού 5. Η επέκταση της παγκόσμιας υγείας ως πεδίο έρευνας (Frenk et al 2010) Ο σχεδιασμός του εργατικού δυναμικού γίνεται σε διάφορα επίπεδα παγκόσμια, εθνικά, περιφερειακά και τοπικά. Στην ιδανική περίπτωση, τα αποτελέσματα των συστημάτων που χρησιμοποιούνται σε τοπικό επίπεδο, θα αποτελέσουν τη βάση των περιφερειακών και εθνικών σχεδιασμών. Συνεπώς, είναι ζωτικής σημασίας να υπάρχει μια σταθερή βάση για το σχεδιασμό του προσωπικού σε τοπικό επίπεδο, και οι επιμέρους βαθμίδες του σχεδιασμού θα πρέπει να ενσωματωθούν. Ο τοπικός σχεδιασμός του εργατικού δυναμικού μπορεί να: εντοπίζει ελλείψεις και πλεονάσματα και να αποτρέπει κρίσεις σε θέματα του προσωπικού. προσδιορίζει (ή επαναπροσδιορίζει) την οργάνωση του χώρου εργασίας, καθήκοντα και ρόλους και να ενθαρρύνει την ομαδική εργασία μεταξύ των παρόχων υπηρεσιών συμβάλλει στη διασφάλιση της ασφάλειας των ασθενών, έχοντας τις κατάλληλες δεξιότητες του προσωπικού σε θέση να παρέχουν αποτελεσματική φροντίδα. προσδιορίζει τον παραγόντα τόσο της ζήτησης όσο και της προσφοράς. καθιερώνει τις ανάγκες εκπαίδευσης και επιμόρφωσης του εργατικού δυναμικού. παρέχει γνώση και κατανόηση του εργατικού δυναμικού και των δραστηριοτήτων της και να διασφαλίζει ότι υπάρχει μια διαδικασία για τη συστηματική αντιμετώπιση των παραγόντων που επηρεάζουν τις αλλαγές στο εργατικό δυναμικό και το χώρο εργασίας. παρέχει επιλογές για τους λήπτες αποφάσεων. βελτιώνει την ποιότητα των αποφάσεων. παρέχει την ομαλή υλοποίηση των δραστηριοτήτων ή των πόρων. παρέχει ένα πλαίσιο για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση της προόδου προς συγκεκριμένους στόχους. (NHS Education Scotland 2013) Υπάρχουν πολλοί πόροι διαθέσιμοι για τον σχεδιασμό του εργατικού δυναμικού μερικοί εκ των οποίον παρατίθενται στο Παράρτημα 1. Όλοι αναγνωρίζουν ότι η ισχυρή κατανόηση 17

18 του τοπικού εργατικού δυναμικού είναι το κλειδί και ότι η συμμετοχή των νοσηλευτών σε κάθε επίπεδο της διαδικασίας λήψης αποφάσεων σχετικά με το εργατικό δυναμικό των νοσηλευτών, είναι πολύτιμη. Είναι συνηθισμένο να υπάρχουν νοσηλευτές σε κυβερνητικό επίπεδο με ένα ρόλο επικεντρωμένο στο σχεδιασμό του νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού που με τη σειρά τους συνδέονται με σημαντικούς συναδέλφους νοσηλευτές σε ολόκληρο το σύστημα (ICN 2010b). Παρ όλ αυτά, είναι επίσης προφανές ότι γνωρίζοντας τον αριθμό των διαθέσιμων νοσηλευτών είναι μόνο ένα μέρος της απάντησης. Αυτό πρέπει να συνδεθεί με την κατανόηση των εργασιών που απαιτείται να κάνουν όσον αφορά τον όγκο και την πολυπλοκότητα και τη διαθεσιμότητα των δεξιοτήτων. Αυτό οδήγησε στο σχεδιασμό μιας σειράς από εργαλεία για να κατανοήσουν καλύτερα τον φόρτο εργασίας των νοσηλευτών. Στοχασμοί: Προσωπικοί: Καταλαβαίνετε πώς γίνεται ο σχεδιασμός του εργατικού δυναμικού του οργανισμού που δουλεύετε; Συμμετέχετε ενεργά στο σχεδιασμό και τη συνεχή βελτίωση των συστημάτων που χρησιμοποιούνται; Πολιτική: Υπάρχουν συνεπείς και συνδεόμενες προσεγγίσεις που χρησιμοποιούνται για το σχεδιασμό του νοσηλευτικού εργατικού δυναμικού στο σύστημα υγείας σας; 18

19 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Μέτρηση Νοσηλευτικού Φόρτου Εργασίας Παρ ότι η έννοια του νοσηλευτικού φόρτου εργασίας ερευνήθηκε αρκετά στα πλαίσια της νοσηλευτικής βιβλιογραφίας, δεν υπάρχει ενιαίος ορισμός (Walker & Hendry, 2009). Αρχικοί ορισμοί εστίαζαν στον όγκο και το επίπεδο του νοσηλευτικού έργου αλλά κρίθηκαν περιορισμένοι, αφού απέτυχαν να υπολογίσουν το έργο που οι νοσηλευτές προσφέρουν προς όφελος των ασθενών, των οικογενειών τους και της κοινότητας, καθώς και την εργασία που κάνουν για τους συναδέλφους τους, όπως η εκπαίδευση και η διοίκηση. Μια ομάδα ανώτερων ιεραρχικά νοσηλευτών στη Νέα Ζηλανδία αναγνώρισε ένα εύρος παραγόντων που επίσης επηρεάζουν το νοσηλευτικό φόρτο εργασίας. Αυτοί οι παράγοντες περιλαμβάνουν: τις ιδιαιτερότητες των ασθενών: τις διάφορες περιπτώσεις ασθενών, την πολυπλοκότητα και τη διαφορετικότητα των περιπτώσεων. τη σύνθεση του περιβάλλοντος: το φυσικό περιβάλλον και τους πόρους, τις υποστηρικτικές υπηρεσίες, τον επανασχεδιασμό και την αναδιάρθρωση, τη χρηματοδότηση και τη διαφορετικότητα των περιπτώσεων. την ιατρική σύνθεση: την ιατρική διάγνωση, τη λήψη αποφάσεων και τις επιλογές θεραπευτικής μεθόδου. τις ποιοτικές διαδικασίες και τα αποτελέσματα: του προσανατολισμού, της εκπαίδευσης. τα νοσηλευτικά αποτελέσματα: τα αποτελέσματα στη θεραπεία των ασθενών που επηρεάζονται άμεσα από το νοσηλευτικό έργο. τη νοσηλευτική ένταση: την ποσότητα της νοσηλευτικής φροντίδας που απαιτείται για κάθε ασθενή. το συνδυασμό νοσηλευτικών δεξιοτήτων: τον αριθμό και τις ιδιότητες του νοσηλευτικού έργου που απαιτούνται και είναι διαθέσιμες. τα συστήματα εργασίας: τη στελέχωση της διεπιστημονικής ομάδας ανακουφιστικής φροντίδας, την κλινική υποστήριξη, την τεκμηρίωση, τις συνθήκες παροχής υπηρεσιών, τη φιλοσοφία και τη διατήρηση της στελέχωσης. (Προσαρτημένο από Walker & Hendry 2009, σελίδα 12) Οι παράγοντες αυτοί εμφανώς αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα της μέτρησης του νοσηλευτικού φόρτου εργασίας στο σύνολό του. Τα περισσότερα εργαλεία που χρησιμοποιούνται από διάφορους οργανισμούς τείνουν να μετράνε μόνο κάποιους από αυτούς τους παράγοντες. Επομένως, η κατανόηση και η χρήση των δεικτών φόρτου εργασίας μπορεί να προσφέρει αποδεδειγμένα αξιόπιστα δεδομένα και να βοηθήσει στην ενημέρωση των νοσηλευτικών διοικήσεων. Παράλληλα, η χρήση και άλλων δεδομένων, μπορεί να αποδείξει πως η σχέση μεταξύ των διαφόρων επιπέδων στελέχωσης και του φόρτου εργασίας μπορεί να διαφοροποιήσει τη ποιότητα και το κόστος φροντίδας και πως 19

20 το εργασιακό περιβάλλον διευκολύνει ή περιορίζει αυτά τα αποτελέσματα. Η μέτρηση του φόρτου εργασίας τείνει να αναπτύσσεται καλύτερα σε ενδονοσοκομειακά συστήματα τριτοβάθμιας περίθαλψης ενώ στην πρωτοβάθμια περίθαλψη πρέπει να γίνουν πολλά ακόμα για να μπορούν να αναπτυχθούν αποτελεσματικά εργαλεία. Τα δεδομένα για το φόρτο εργασίας παρέχουν ενημέρωση για να: δικαιολογήσουν τα διάφορα επίπεδα ανθρώπινων και οικονομικών πόρων. εξηγήσουν τη χρήση των πόρων. δικαιολογήσουν την κατανομή των πόρων. υποστηρίξουν ανάλυση των τάσεων. υποστηρίξουν διοικητικές αποφάσεις σχετικά με μεταβολή φόρτου εργασίας, στελέχωσης και προϋπολογισμού. (Εκπαίδευση Εθνικού Συστήματος Υγείας, Σκοτία 2013) Στοχασμοί: Προσωπικοί: Γιατί είναι τόσο πολύ πιο δύσκολο να αναπτυχθούν δείκτες φόρτου εργασίας στην πρωτοβάθμια περίθαλψη και στη κοινοτική; Καθώς τα περιβάλλοντα παροχής φροντίδας διαρκώς διαφοροποιούνται, ποιες είναι οι συνέπειες για τους νοσηλευτές που δεν μπορούν να διαχειριστούν το φόρτο εργασίας πιο αποτελεσματικά; Πολιτική: Ποια βήματα πρέπει να γίνουν για να μεταφέρουμε τη γνώση μας από το νοσοκομειακό περιβάλλον σε κοινοτικό επίπεδο. Ποια είναι τα κενά που πρέπει να καλυφθούν ώστε το κοινοτικό πρόγραμμα να γίνει πραγματικότητα. Οι συχνότερες προσεγγίσεις για τον προγραμματισμό της στελέχωσης στηρίζονται στην ποσοτικοποίηση του όγκου της παρεχόμενης νοσηλευτικής φροντίδας με βάση το μέγεθος του πληθυσμού, το νοσολογικό φάσμα των ασθενών και τον τύπο της προσφερόμενης υπηρεσίας. Αυτές οι πληροφορίες μετά σχετίζονται με τις δραστηριότητες διαφορετικών μελών της ομάδας. Τα συστήματα ποικίλουν σε σχέση με την ποσότητα των πληροφοριών που μελετήθηκαν, από τη βασική αναλογία που σχετίζει τη στελέχωση με τον αριθμό των κλινών ή το συνολικό πληθυσμό, μέχρι και σε συστήματα που απαιτούν λεπτομερή στοιχεία για τη φύση και τον όγκο των αναγκών φροντίδας ασθενών (αναλογία ασθενών) και την ανάλυση του πώς η νοσηλευτική πράξη των διαφορετικών μελών της ομάδας ποικίλει σε σχέση με αυτό. Για να υποστηρίζεται αυτό, τα πληροφοριακά συστήματα υγείας αναπτύσσονται όλο και περισσότερο, αλλά επειδή πολλά από αυτά βασίζονται στην ποσοτικοποίηση για λόγους κόστους, έχουν δεχτεί ανάμεικτη κριτική από τους νοσηλευτές. Εντούτοις, παραμένει η αναγκαιότητα ύπαρξης καλών πληροφοριακών συστημάτων υγείας και καλύτερης συλλογής δεδομένων (Cipriano & Hamer 2013). H ελλιπής κατανόηση αυτών των θεμάτων επισημάνθηκε σε μια διεθνή μελέτη του Dowding et al (2013). Αυτή η πρόσφατη διεθνής συστηματική ανασκόπηση επιχειρεί να προσδιορίσει προτεραιότητες για τα ερευνητικά νοσηλευτικά πληροφοριακά συστήματα που αφορούν τη φροντίδα του ασθενή. Η μελέτη αναγνωρίζει ότι, παρά τη διεύρυνση των δεδομένων στα οποία βασίζεται ο σχεδιασμός και η αξιολόγηση των πληροφοριακών συστημάτων υγείας, αυτές οι τεχνολογίες εστιάζουν συνήθως στην ιατρική πρακτική. Τα δύο κυριότερα ευρήματα της 20

PUBLIC LIMITE EL ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες,14Σεπτεμβρίου2011(20.09) (OR.en) 14224/11 LIMITE SOC772 ECOFIN583 EDUC235 REGIO74 ΣΗΜΕΙΩΜΑ

PUBLIC LIMITE EL ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες,14Σεπτεμβρίου2011(20.09) (OR.en) 14224/11 LIMITE SOC772 ECOFIN583 EDUC235 REGIO74 ΣΗΜΕΙΩΜΑ ConseilUE ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣΕΝΩΣΗΣ PUBLIC Βρυξέλλες,14Σεπτεμβρίου2011(20.09) (OR.en) 14224/11 LIMITE SOC772 ECOFIN583 EDUC235 REGIO74 ΣΗΜΕΙΩΜΑ της: προς: Θέμα: Προεδρίας τηνεπιτροπήτων ΜόνιμωνΑντιπροσώπων(1οτμήμα)/τοΣυμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

14182/16 ΔΛ/μκ 1 DGG 1A

14182/16 ΔΛ/μκ 1 DGG 1A Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 8 Νοεμβρίου 2016 (OR. en) 14182/16 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου Αντιπροσωπίες ECOFIN 1017 BUDGET 37

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Ο Υπουργός Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας κ. Βασίλης Μαγγίνας μίλησε σήμερα Δευτέρα 16 Ιουλίου στο Όγδοο Διακυβερνητικό Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννης Λεοντίου Πρόεδρος ΠΑΣΥΝΜ

Ιωάννης Λεοντίου Πρόεδρος ΠΑΣΥΝΜ «Διευρυμένοι Ρόλοι και Σύγχρονες Προκλήσεις» Ιωάννης Λεοντίου Πρόεδρος ΠΑΣΥΝΜ ΔιακήρυξητουΜονάχου, 1999 «ΠΙΣΤΕΥΟΥΜΕ ότι οι νοσηλευτές και οι μαίες έχουν βασικούς και σημαντικούς ρόλους κλειδιά στις προσπάθειες

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών 1. Εισαγωγή Οι εξελίξεις και οι δεσμεύσεις στο θέμα της Ασφάλειας των Ασθενών έχουν αυξηθεί

Διαβάστε περισσότερα

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες

εργαλείο αξιολόγησης για τη μέτρηση της επιβάρυνσης των μυοσκελετικών παθήσεων πρότυπα περίθαλψης που θα πρέπει να αναμένουν οι πολίτες Πώς μπορεί να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι με οστεοαρθρίτιδα και ρευματοειδή αρθρίτιδα λαμβάνουν τη βέλτιστη δυνατή περίθαλψη σε ολόκληρη την Ευρώπη: συστάσεις του EUMUSC.NET Σε συνεργασία με τον EULAR

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΛ4ΞΘ-ΞΚΨ ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Αθήνα, 28-3-2013 Αρ. Γ.Π. οικ.

ΑΔΑ: ΒΛ4ΞΘ-ΞΚΨ ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ. Αθήνα, 28-3-2013 Αρ. Γ.Π. οικ. ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Ταχ. Δ/νση : Αριστοτέλους 17 Ταχ. Κώδικας : 101 87 Πληροφορίες : Κ. Βουρλιώτου Αθ. Λύτρα Αικ. Δαμίγου Τηλέφωνο

Διαβάστε περισσότερα

6. Διαχείριση Έργου. Έκδοση των φοιτητών

6. Διαχείριση Έργου. Έκδοση των φοιτητών 6. Διαχείριση Έργου Έκδοση των φοιτητών Εισαγωγή 1. Η διαδικασία της Διαχείρισης Έργου 2. Διαχείριση κινδύνων Επανεξέταση Ερωτήσεις Αυτοαξιολόγησης Διαχείριση του έργου είναι να βάζεις σαφείς στόχους,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των

ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των ΔΡΑΣΗ: 24 Ανάπτυξη πλαισίου Κοινωνικού Διαλόγου σε επίπεδο κλάδου και επιχείρησης για την ανάδειξη των προσαρμογών των καταστατικών κειμένων διοίκησης ανθρώπινου ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΗΣ: δυναμικού ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων 2013/2061(INI) 5.9.2013 ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ σχετικά με το σχέδιο δράσης για την ηλ-υγεία 2012-2020: καινοτομική

Διαβάστε περισσότερα

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης

Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Η προώθηση της Διασφάλισης Ποιότητας στο πεδίο της Διά Βίου Μάθησης Παρουσίαση 23.9.2014 Παυλίνα Φιλιπποπούλου Εθνικός Εκπρόσωπος στο δίκτυο EQAVET & Προϊσταμένη Τμήματος Εθνικού Συστήματος Ποιότητας-

Διαβάστε περισσότερα

Παγκύπριος Σύνδεσμος Νοσηλευτών και Μαιών. 16 Μαΐου 2007 Πολιτιστικό Κέντρο «το. σκαλί» Αγλαντζιά. Ιωάννης Λεοντίου Πρόεδρος ΠΑΣΥΝΜ

Παγκύπριος Σύνδεσμος Νοσηλευτών και Μαιών. 16 Μαΐου 2007 Πολιτιστικό Κέντρο «το. σκαλί» Αγλαντζιά. Ιωάννης Λεοντίου Πρόεδρος ΠΑΣΥΝΜ Παγκύπριος Σύνδεσμος Νοσηλευτών και Μαιών 16 Μαΐου 2007 Πολιτιστικό Κέντρο «το σκαλί» Αγλαντζιά Ιωάννης Λεοντίου Πρόεδρος ΠΑΣΥΝΜ Τα εθνικά συστήματα Υγείας σε παγκόσμια κλίμακα αντιμετωπίζουν αυξανόμενες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2014-2019 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 9.3.2015 ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σχετικά με την έκθεση για την υλοποίηση, τα αποτελέσματα και τη συνολική αξιολόγηση του Eυρωπαϊκού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΣ -ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΑΡΘΡΩΝ ΣΤΗΝ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ PUBMED ΜΕ ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ: ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ, ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ, ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ, ΑΠΟΔΟΣΗ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ

ΜΕΘΟΔΟΣ -ΕΥΡΗΜΑΤΑ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΑΡΘΡΩΝ ΣΤΗΝ ΜΗΧΑΝΗ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗΣ PUBMED ΜΕ ΛΕΞΕΙΣ ΚΛΕΙΔΙΑ: ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ, ΝΟΣΗΛΕΥΤΗΣ, ΑΥΤΟΝΟΜΙΑ, ΑΠΟΔΟΣΗ, ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΛΛΙΑΡΟΥ ΜΑΡΙΑ Λοχαγός, Νοσηλεύτρια Ψυχικής Υγείας M.Sc Πληροφορική Υγεία Μεταπτυχιακή φοιτήτρια Διοίκησης Μονάδων Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτης Ψηφιακής Ωριμότητας

Δείκτης Ψηφιακής Ωριμότητας Δείκτης Ψηφιακής Ωριμότητας από την Accenture υπό την αιγίδα του Καθοδηγώντας τον ψηφιακό μετασχηματισμό Ένας νέος τρόπος για ηγέτες κυβερνήσεων και επιχειρήσεων για να κατανοήσουν, να μετρήσουν και να

Διαβάστε περισσότερα

05 Χρήση δεδομένων και ανατροφοδότησης για τη βελτίωση της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης

05 Χρήση δεδομένων και ανατροφοδότησης για τη βελτίωση της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης Η εισήγηση πλαισίων διασφάλισης ποιότητας στην επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση (VET) αποτελεί προτεραιότητα τα τελευταία χρόνια. Οι πάροχοι επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, κατά τα πρώιμα

Διαβάστε περισσότερα

Το κείμενο χαίρει πλέον της σύμφωνης γνώμης όλων των αντιπροσωπιών.

Το κείμενο χαίρει πλέον της σύμφωνης γνώμης όλων των αντιπροσωπιών. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Βρυξέλλες, 2 Μαΐου 2014 8883/14 EDUC 124 SOC 285 ΣΗΜΕΙΩΜΑ της: Γενικής Γραμματείας του Συμβουλίου προς: την Επιτροπή των Μόνιμων Αντιπροσώπων (1ο Τμήμα) / το Συμβούλιο αριθ.

Διαβάστε περισσότερα

14475/16 ΜΜ/ριτ/ΕΠ 1 DG B 1C

14475/16 ΜΜ/ριτ/ΕΠ 1 DG B 1C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 24 Νοεμβρίου 2016 (OR. en) 14475/16 SOC 712 EMPL 486 ECOFIN 1052 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Προεδρία Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων / Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΛΩΣΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΗ ΚΡΙΣΗ

ΔΗΛΩΣΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΤΡΙΜΕΡΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΔΟΣ ΚΟΡΥΦΗΣ 16 ΜΑΡΤΙΟΥ 2016 ΔΗΛΩΣΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΗ ΚΡΙΣΗ 1. Από την έναρξη της προσφυγικής κρίσης το 2013, τα κράτη μέλη της ΕΕ

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ

Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ Ε.Π. ΕΘΝΙΚΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΑΠΡΟΒΛΕΠΤΩΝ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 01: «ΜΈΣΟ-ΜΑΚΡΟΠΡΌΘΕΣΜΗ ΣΤΉΡΙΞΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΏΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΎ ΠΟΥ ΥΦΊΣΤΑΤΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΈΠΕΙΕΣ ΑΠΡΌΒΛΕΠΤΩΝ ΤΟΠΙΚΏΝ Ή ΤΟΜΕΑΚΏΝ ΚΡΊΣΕΩΝ ΠΟΥ ΣΥΝΔΈΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη

εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη Ο χάρτης δεσμεύσεων που ακολουθεί κάνει λόγο για τις προσπάθειες αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής μέσα από προσπάθειες και πρωτοβουλίες των Ευρωπαϊκών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κοινωνικός πίνακας αποτελεσμάτων. που συνοδεύει το έγγραφο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κοινωνικός πίνακας αποτελεσμάτων. που συνοδεύει το έγγραφο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 26.4.2017 SWD(2017) 200 final ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Κοινωνικός πίνακας αποτελεσμάτων που συνοδεύει το έγγραφο ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

14ο Παγκύπριο Συνέδριο Νοσηλευτικής και Μαιευτικής. 30 Νοεμβρίου 1 Δεκεμβρίου 2007 Ξενοδοχείο Hilton Park, Λευκωσία

14ο Παγκύπριο Συνέδριο Νοσηλευτικής και Μαιευτικής. 30 Νοεμβρίου 1 Δεκεμβρίου 2007 Ξενοδοχείο Hilton Park, Λευκωσία 1 «Ισότητα, Ποιότητα και Ασφάλεια στην Φροντίδα Υγείας» 30 Νοεμβρίου 1 Δεκεμβρίου 2007 Ξενοδοχείο Hilton Park, Λευκωσία Εξοχότατε κύριε Πρόεδρε της Βουλής, Έντιμε Κύριε Υπουργέ της Υγείας, κύριοι Βουλευτές,

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση ιεθνούς Συνάντησης AGE/inc, Κολόνια, Γερµανία 16-17 Μαΐου 2006 Στα πλαίσια ενός υπερεθνικού προγράµµατος ανταλλαγής µε χρηµατοδότηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, συναντήθηκαν εκπρόσωποι συνδέσµων

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία. Τα 5 Cs: Οι 5 κατηγορίες κινδύνου αποτελεσματικής διαχείρισης ταλέντων

Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία. Τα 5 Cs: Οι 5 κατηγορίες κινδύνου αποτελεσματικής διαχείρισης ταλέντων Παγκόσμια Έρευνα Κινδύνου Αποτελεσματικής Διαχείρισης Ταλέντων Γενικά Στοιχεία Από το Μάιο έως τον Αύγουστο του 2013, η KPMG International σε συνεργασία με την διεθνώς αναγνωρισμένη εταιρεία ερευνών Brandon

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΑ FRANCHISE & ΑΚΑΔΗΜΙΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΔΙΚΤΥΑ FRANCHISE & ΑΚΑΔΗΜΙΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΚΤΥΑ FRANCHISE & ΑΚΑΔΗΜΙΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Άρθρο του Παναγιώτη Γ. Ρουσόπουλου, Γενικού Διευθυντή της εταιρείας συμβούλων THE FRANCHISE CO. και Διευθύνοντα Συμβούλου της Dale Carnegie Training Hellas Στην

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΝΟΥΜΕ ΔΥΝΑΜΗ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΣ ΔΥΝΑΤΟ

ΔΙΝΟΥΜΕ ΔΥΝΑΜΗ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΣ ΔΥΝΑΤΟ ΔΙΝΟΥΜΕ ΔΥΝΑΜΗ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΣ ΔΥΝΑΤΟ 2 Ο κόσμος της εργασίας αλλάζει πιο γρήγορα από ποτέ ενώ οι παλιοί επιχειρηματικοί κανόνες δεν ανταποκρίνονται στο νέο περιβάλλον. Ούτε τα χρήματα

Διαβάστε περισσότερα

13498/15 ΑΝ/νικ/ΕΚΜ 1 DG G 3 C

13498/15 ΑΝ/νικ/ΕΚΜ 1 DG G 3 C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 30 Οκτωβρίου 2015 (OR. en) 13498/15 RECH 257 COMPET 482 SOC 625 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Προεδρία Αντιπροσωπίες Σχέδιο συμπερασμάτων του Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Ράλλης Γκέκας. Διευθύνων Σύμβουλος Ε.Ε.Τ.Α.Α. A.E.

Ράλλης Γκέκας. Διευθύνων Σύμβουλος Ε.Ε.Τ.Α.Α. A.E. Ράλλης Γκέκας Διευθύνων Σύμβουλος Ε.Ε.Τ.Α.Α. A.E. 100 100 100 100 100 100 Ε.Ε. Ελλάδα 90 80 70 93 94 87 79 75 60 50 40 30 20 10 0 2008 2009 2010 2011 2012 Πηγή: Eurostat Ε.Ε. Ελλάδα 30 25 24,2 27,4 20

Διαβάστε περισσότερα

Η Ερευνητική Στρατηγική

Η Ερευνητική Στρατηγική Η Ερευνητική Στρατηγική Ο τομέας της Υγείας Η σύγχρονη έρευνα στον τομέα της υγείας σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης σκοπεύει να εξασφαλίσει την πρόσβαση όσων ζουν στα κράτημέλη σε υγειονομική περίθαλψη υψηλής

Διαβάστε περισσότερα

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012

Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ Ενδιάμεση Διαχειριστική Αρχή Ευρώπη 2020 Αναπτυξιακός προγραμματισμός περιόδου 2014-2020 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Μακεδονία Θράκη»

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία

Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία Εισαγωγικό Μήνυμα Καλώς ήλθατε στο εξ αποστάσεως πρόγραμμα «Μεταπτυχιακό στην Κοινωνική Εργασία». Αποστολή του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών στη Κοινωνική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ

Εισηγήτρια: Κατερίνα Γρυμπογιάννη, Επικεφαλής Επιθεωρήτρια της TUV Rheinland Α.Ε. 1 13/7/2012 ΗΜΕΡΙΔΑ: ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ Εφαρμογή Συστημάτων Διαχείρισης Ποιότητας στις υπηρεσίες Υγείας: Προϋπόθεση για την ανάπτυξη και την βελτίωση των παρεχομένων υπηρεσιών. (ISO 9001 ISO 22000 ISO 14001 ISO 27001 ISO 50001 OHSAS 18001) Σχετικές

Διαβάστε περισσότερα

Η αντιπροσωπία ΚΧ διατύπωσε γενική επιφύλαξη εξέτασης για το κείμενο.

Η αντιπροσωπία ΚΧ διατύπωσε γενική επιφύλαξη εξέτασης για το κείμενο. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Βρυξέλλες, 6 Ιουνίου 2014 (OR. en) 10463/14 SAN 220 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων / Συμβούλιο

Διαβάστε περισσότερα

Είναι η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας μονοδιάστατα ένα Ιατρικό ζήτημα ή μια Διεπιστημονική και Διατομεακή προσέγγιση;

Είναι η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας μονοδιάστατα ένα Ιατρικό ζήτημα ή μια Διεπιστημονική και Διατομεακή προσέγγιση; Είναι η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας μονοδιάστατα ένα Ιατρικό ζήτημα ή μια Διεπιστημονική και Διατομεακή προσέγγιση; ΑΛΜΠΑΝΗ ΕΛΕΝΗ Νοσηλεύτρια Msc, PhD (s),κ. Λειτουργός, Διευθύντρια Νοσηλευτικής Υπηρεσίας,

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. Συντάκτης γνωμοδότησης: Cristian-Silviu Buşoi

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. Συντάκτης γνωμοδότησης: Cristian-Silviu Buşoi Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων 14.7.2016 2015/2103(INL) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας Το πρότυπο ISO9001:2015 και οι εφαρμογές του

Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας Το πρότυπο ISO9001:2015 και οι εφαρμογές του Συστήματα Διαχείρισης Ποιότητας Το πρότυπο ISO9001:2015 και οι εφαρμογές του 4 η ενότητα Τομέας Βιομηχανικής Διοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας ΕΜΠ Απαιτήσεις του ISO9001:2015 1. Αντικείμενο 2. Τυποποιητική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΥΓΕΙΑΣ Μαβίδου Φωτεινή Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc Τμήμα Βελτίωσης και Ελέγχου Ποιότητας 3η ΥΠΕ Μακεδονίας 36 χρόνια μετά τη διακήρυξη της Alma-Ata Η καθολική υγειονομική

Διαβάστε περισσότερα

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών»

«Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου 2014 «Συντονισμός του Σχεδιασμού και της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών» Αποτελεσματική Παρακολούθηση και Αξιολόγηση της Εφαρμογής Δημόσιων Πολιτικών Νίκος Παπαδάτος, Μέλος & τ. Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα 6. Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία. Copyright 2012 by The McGraw-Hill Companies, Inc. All Rights Reserved.

Μάθηµα 6. Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία. Copyright 2012 by The McGraw-Hill Companies, Inc. All Rights Reserved. Μάθηµα 6 Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία McGraw-Hill/Irwin Copyright 2012 by The McGraw-Hill Companies, Inc. All Rights Reserved. Οργανωσιακή Κουλτούρα και Ποικιλοµορφία v Οι ειδικοί στόχοι του

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού

Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400 Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού 400.01 Δύο ημέρες 16 ώρες Επιλογή Στελεχών: Ξεχωρίζοντας τους Καλύτερους Με την ολοκλήρωση του σεμιναρίου οι συμμετέχοντες θα έχουν σχηματίσει ολοκληρωμένη αντίληψη όλων

Διαβάστε περισσότερα

Γενικοί Δείκτες για την Αξιολόγηση στη Συνεκπαίδευση

Γενικοί Δείκτες για την Αξιολόγηση στη Συνεκπαίδευση Η ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ EL Γενικοί Δείκτες για την Αξιολόγηση στη Συνεκπαίδευση Εισαγωγή Η αξιολόγηση στη συνεκπαίδευση αποτελεί μια προσέγγιση της αξιολόγησης στο πλαίσιο της γενικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θέµα Εργασίας: «Η έννοια της ποιότητας στις Υπηρεσίες Υγείας. Αξιολόγηση της ποιότητας των παρεχόµενων υπηρεσιών από τα ηµόσια Νοσοκοµεία στην Ελλάδα και προτάσεις για τη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της. Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 2.3.2015 COM(2015) 99 final ANNEX 1 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ της Σύστασης για ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER

ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER ΔΉΛΩΣΗ ΠΕΡΊ ΠΟΛΙΤΙΚΉΣ ΑΝΘΡΏΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΆΤΩΝ ΤΗΣ UNILEVER Πιστεύουμε ότι η επιχειρηματικότητα ανθεί μόνο σε κοινωνίες όπου υπάρχει προστασία και σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναγνωρίζουμε ότι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ

ΥΠΕΣ Α Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης & Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Γενική Γραµµατεία ηµόσιας ιοίκησης& Ηλεκτρονικής ιακυβέρνησης ΕΥΡΥΖΩΝΙΚΑ ΙΚΤΥΑ Ο ΠΥΛΩΝΑΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΑΣΜΑ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΑΣ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΨΗΦΙΑΚΗ ΕΠΟΧΗ & ΤΗΝ

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση»

«Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Συνέδριο «Κοινωνία σε κρίση, αυτοδιοίκηση σε δράση» Έκθεση ΠΟΛΙΣ, Θεσσαλονίκη 21-22 / 11/ 2013 «Κοινωνικές Δράσεις στη Νέα Προγραμματική Περίοδο» Αγγελική Ωραιοπούλου Προϊσταμένη ΕΔΑ Περιφέρειας Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

10406/14 ΜΧΡ/γομ/ΑΒ 1 DG B 4A

10406/14 ΜΧΡ/γομ/ΑΒ 1 DG B 4A ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Βρυξέλλες, 3 Ιουνίου 2014 (10.06) (OR. en) 10406/14 SOC 403 ECOFIN 525 ΔΙΑΒΙΒΑΣΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ της: Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας προς: την Επιτροπή των Μόνιμων Αντιπροσώπων

Διαβάστε περισσότερα

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες,

Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, Το μοντέλο του Εθνικού Συστήματος Υγείας που εφαρμόζεται στην Ελλάδα και σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Ιταλία και άλλες, διέπεται από τις αρχές του προτύπου Beveridge. «το κόστος

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συνηγόρων του Παιδιού (ENOC) Δημόσια Θέση «Ίσες Ευκαιρίες για Όλα τα Παιδιά στην Εκπαίδευση»

Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συνηγόρων του Παιδιού (ENOC) Δημόσια Θέση «Ίσες Ευκαιρίες για Όλα τα Παιδιά στην Εκπαίδευση» Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συνηγόρων του Παιδιού (ENOC) Δημόσια Θέση «Ίσες Ευκαιρίες για Όλα τα Παιδιά στην Εκπαίδευση» Υιοθετήθηκε στην 20 η Γενική Συνέλευση του ENOC, 22 Σεπτεμβρίου 2016, Βίλνιους Εμείς, τα μέλη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ

Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΔΗΜΟΣΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ & ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Ονοματεπώνυμο: Αικατερίνη Καρούτα Σειρά: 8 Επιβλέπων

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

10381/17 ΔΑ/ακι 1 DGB 2C

10381/17 ΔΑ/ακι 1 DGB 2C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 16 Ιουνίου 2017 (OR. en) 10381/17 SAN 254 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Αποστολέας: Με ημερομηνία: 16 Ιουνίου 2017 Αποδέκτης: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου Αντιπροσωπίες

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού ή Διοίκηση Προσωπικού. Η Στελέχωση 1

Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού ή Διοίκηση Προσωπικού. Η Στελέχωση 1 Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού ή Διοίκηση Προσωπικού Η Στελέχωση 1 Με τον όρο στελέχωση εννοούνται εκείνες οι λειτουργίες που διασφαλίζουν ότι η οργάνωση έχει στο παρόν, και θα έχει στο κοντινό μέλλον,

Διαβάστε περισσότερα

Αποστολή, όραμα, αξίες και στρατηγικοί στόχοι

Αποστολή, όραμα, αξίες και στρατηγικοί στόχοι Αποστολή, όραμα, αξίες και στρατηγικοί στόχοι Αποστολή Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο είναι το θεσμικό όργανο της ΕΕ το οποίο ιδρύθηκε από τη Συνθήκη για τη διενέργεια του ελέγχου των οικονομικών της

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου 18/11/2014

Δελτίο Τύπου 18/11/2014 Δελτίο Τύπου 18/11/2014 Ο ΟΑΕΔ / EURES και η BBi Communication ανταποκρίνονται στις ανάγκες της Φινλανδίας για απασχόληση στον τομέα της δημόσιας υγείας και περίθαλψης - Έλληνες γιατροί και νοσηλευτές

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση, κοινωνικός σχεδιασμός. Ρέμος Αρμάος MSc PhD, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στελεχών ΚΕΘΕΑ

Εκπαίδευση, κοινωνικός σχεδιασμός. Ρέμος Αρμάος MSc PhD, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στελεχών ΚΕΘΕΑ Εκπαίδευση, κοινωνικός σχεδιασμός Ρέμος Αρμάος MSc PhD, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στελεχών ΚΕΘΕΑ armaos@kethea.gr Προτεραιότητες & βασικά μεγέθη εκπαίδευσης 2 Η ΔΒΜ αποτελεί προτεραιότητα σε διεθνές επίπεδο

Διαβάστε περισσότερα

Η συµβολή του ΕΣΠΑ ( ΚΠΣ) στην ενδυνάµωση του Ανθρώπινου υναµικού

Η συµβολή του ΕΣΠΑ ( ΚΠΣ) στην ενδυνάµωση του Ανθρώπινου υναµικού Η συµβολή του ΕΣΠΑ ( ΚΠΣ) στην ενδυνάµωση του Ανθρώπινου υναµικού ΙΩΑΝΝΗΣ ΙΑΜ, ΜΕΞΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ε.Σ.Π.Α. (Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς) ) 2007-2013 Ε.Π. Ανάπτυξη Ανθρώπινου υναµικού Ενίσχυση της

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020 Η Ευρωπαϊκή τυποποίηση θα αποτελέσει ουσιαστικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης σε παγκόσμιο επίπεδο, την ανάπτυξη,

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις για το Κυβερνητικό Συμβούλιο Απασχόλησης. Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2014

Θέσεις για το Κυβερνητικό Συμβούλιο Απασχόλησης. Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2014 Θέσεις για το Κυβερνητικό Συμβούλιο Απασχόλησης Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2014 Είναι πλέον ευρύτατα αποδεκτό ότι η βιωσιμότητα των δημοσιονομικών μεγεθών αποτελεί την αναγκαία συνθήκη για την οικονομική και

Διαβάστε περισσότερα

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ

Διακήρυξη. των Δικαιωμάτων. και Ευθυνών. των Εθελοντών ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΕΔΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΜΕΓΑΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ Διακήρυξη των Δικαιωμάτων και Ευθυνών των Εθελοντών Συμμετέχω Διαμορφώνω Συμμετέχω Έχω ρόλο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ Διεθνείς τάσεις στη θεωρία, την έρευνα και την πρακτική σήμερα - Μελλοντικές προοπτικές. Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ Διεθνείς τάσεις στη θεωρία, την έρευνα και την πρακτική σήμερα - Μελλοντικές προοπτικές. Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ Διεθνείς τάσεις στη θεωρία, την έρευνα και την πρακτική σήμερα - Μελλοντικές προοπτικές Δρ Ανδρέας Κυθραιώτης 1 Βασικά σημεία παρουσίασης Αλλαγές στα εκπαιδευτικά συστήματα χωρών

Διαβάστε περισσότερα

1.1. Πολιτική Ασφάλειας Πληροφοριών

1.1. Πολιτική Ασφάλειας Πληροφοριών 1.1. Πολιτική Ασφάλειας Πληροφοριών Η Voiceland στα πλαίσια των επιχειρησιακών της λειτουργιών διαχειρίζεται τηλεπικοινωνιακά συστήματα μέσω των οποίων προσφέρει υπηρεσίες τηλεφωνίας στην πελατειακή της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κοινοπραξία... 1 Τι είναι το έργο TAKE CARE... 2 Βασικά αποτελέσματα... 3 Εκπαιδευτική Εργαλειοθήκη... 4 M-Game... 4 Ικανότητες των Διευθυ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κοινοπραξία... 1 Τι είναι το έργο TAKE CARE... 2 Βασικά αποτελέσματα... 3 Εκπαιδευτική Εργαλειοθήκη... 4 M-Game... 4 Ικανότητες των Διευθυ TAKE CARE BOOKLET ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κοινοπραξία... 1 Τι είναι το έργο TAKE CARE... 2 Βασικά αποτελέσματα... 3 Εκπαιδευτική Εργαλειοθήκη... 4 M-Game... 4 Ικανότητες των Διευθυντών Υγείας... 5 Δραστηριότητες...

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα

Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης. Παράλληλα Κείµενα Εθνικε ςκαιευρωπαι κε ς Πολιτικε ςστοντομεάτηςδια βιόυμα θησης Παράλληλα Κείµενα Θεσμοί, όργανα και της ευρωπαϊκής πολιτικής Hεκπαιδευτικήπολιτικήκαιτασυστήματαδιαβίου εκπαίδευσης στη σύγχρονη Ευρώπη σε

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 2 Μαΐου 2016 (OR. en)

Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 2 Μαΐου 2016 (OR. en) Conseil UE Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 2 Μαΐου 2016 (OR. en) PUBLIC 8545/16 LIMITE DEVGEN 69 ACP 56 RELEX 340 SOC 216 WTO 109 COMER 52 FDI 5 OCDE 1 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Θέμα:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2011 (23.06) (OR. en) 11838/11 SOC 583 JEUN 36 ECOFIN 443 EDUC 206

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2011 (23.06) (OR. en) 11838/11 SOC 583 JEUN 36 ECOFIN 443 EDUC 206 ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2011 (23.06) (OR. en) 11838/11 SOC 583 JEUN 36 ECOFIN 443 EDUC 206 ΣΗΜΕΙΩΜΑ της : Γενικής Γραμματείας του Συμβουλίου προς τις : αντιπροσωπείες αριθ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Ε.Κ.Π.Α.

ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Ε.Κ.Π.Α. ΕΠΕΤΕΙΑΚΟΣ ΛΟΓΟΣ ΓΙΑ ΤΑ 100 ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Ε.Κ.Π.Α. Αικατερίνη Καραγιάννη Σήμερα βρισκόμαστε εδώ για να γιορτάσουμε την επέτειο των 100 χρόνων από την ίδρυση της Οδοντιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών

Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Διημερίδα για την Ποιότητα στις Υπηρεσίες Υγείας Eυαισθητοποίηση των Λειτουργών Υγείας στην Ασφάλεια των Ασθενών Η Δ/νση Ποιότητας & Αποδοτικότητας του Υπουργείου Υγείας, στο πλαίσιο υλοποίησης της πράξης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ 2 ή 3 εβδομάδες 17 Νοεμβρίου 5 Δεκεμβρίου 2014 Υπεύθυνους ανθρώπινου δυναμικού στην κεντρική διοίκηση, σε αποκεντρωμένες υπηρεσίες και στην

Διαβάστε περισσότερα

European Year of Citizens 2013 Alliance

European Year of Citizens 2013 Alliance European Year of Citizens 2013 Alliance MANIFESTO Η ενεργός συμμετοχή του ευρωπαίου πολίτη είναι άμεσα συνδεδεμένη με την επιδίωξη των Ευρωπαϊκών συλλογικών στόχων και αξιών που προβλέπονται στις Συνθήκες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ

ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ ΠΩΣ ΝΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΕΤΕ ΕΝΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΨΥΧΙΚΑ ΥΓΙΕΣ-ΕΝΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ 7 ΒΗΜΑΤΩΝ Το φυλλάδιο «Ένας οδηγός για την προαγωγή της ψυχικής υγείας στο χώρο εργασίας- πηγή βοήθειας για τους εργοδότες» απευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2011 (23.6) (OR. en) 11844/11 SOC 586 EDUC 207

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2011 (23.6) (OR. en) 11844/11 SOC 586 EDUC 207 ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Βρυξέλλες, 20 Ιουνίου 2011 (23.6) (OR. en) 11844/11 SOC 586 EDUC 207 ΣΗΜΕΙΩΜΑ της : Γενικής Γραμματείας του Συμβουλίου προς : τις αντιπροσωπείες αριθ. προηγ. εγγρ.: 10535/11

Διαβάστε περισσότερα

Χώροι εργασίας στην Ευρώπη και ασφαλής χρήση αλκοόλ: Βασικά Αποτελέσματα Συμπεράσματα και Συστάσεις για την ανάπτυξη πολιτικών

Χώροι εργασίας στην Ευρώπη και ασφαλής χρήση αλκοόλ: Βασικά Αποτελέσματα Συμπεράσματα και Συστάσεις για την ανάπτυξη πολιτικών Χώροι εργασίας στην Ευρώπη και ασφαλής χρήση αλκοόλ: Βασικά Αποτελέσματα Συμπεράσματα και Συστάσεις για την ανάπτυξη πολιτικών Γενικό πλαίσιο Η Ευρώπη έχει το υψηλότερο και διαρκώς αυξανόμενο επίπεδο κατανάλωσης

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Το Μανιφέστο των Δικαιωμάτων του Παιδιού

Το Μανιφέστο των Δικαιωμάτων του Παιδιού Το Μανιφέστο των Δικαιωμάτων του Παιδιού Τα παιδιά αποτελούν το μισό του πληθυσμού στις αναπτυσσόμενες χώρες. Περίπου 100 εκατομμύρια παιδιά ζουν μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η ζωή των παιδιών σε ολόκληρο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες, 5 Μαΐου 2011 (06.05) (OR. en) 9618/11 SOC 376

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ. Βρυξέλλες, 5 Μαΐου 2011 (06.05) (OR. en) 9618/11 SOC 376 ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ Βρυξέλλες, 5 Μαΐου 2011 (06.05) (OR. en) 9618/11 SOC 376 ΔΙΑΒΙΒΑΣΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ της: Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας προς: την Επιτροπή Μονίμων Αντιπροσώπων (1ο τμήμα)/το

Διαβάστε περισσότερα

9650/17 ΧΜΑ/νκ 1 DGG 1A

9650/17 ΧΜΑ/νκ 1 DGG 1A Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 23 Μαΐου 2017 (OR. en) 9650/17 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Αποστολέας: Αποδέκτης: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου Αντιπροσωπίες Θέμα: Ευρωπαϊκό Εξάμηνο 2017: ECOFIN

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ Ε.Ε.

ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ Ε.Ε. ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ Ε.Ε. Τα Κράτη μέλη της Ε.Ε. και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενίσχυσαν τη συνεργασία τους το 2009 με το Στρατηγικό πλαίσιο για την ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ «ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΣ» ΕΠΙΠΕΔΟ 5, ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ EQF Πρόγραμμα LLP LDV TOI 12 AT 0015 Συντονιστής προγράμματος: Schulungszentrum Fhnsdrf Εταίροι: University f Gthenburg Municipality

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου Επιτροπή Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων

Επιτροπή Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου Επιτροπή Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Γεωργίας και Ανάπτυξης της Υπαίθρου Επιτροπή Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων 17.10.2016 2016/2204(INI) ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ σχετικά με τις γυναίκες και

Διαβάστε περισσότερα

15064/15 ΘΚ/νκ 1 DG C 1

15064/15 ΘΚ/νκ 1 DG C 1 Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 10 Δεκεμβρίου 2015 (OR. en) 15064/15 DEVGEN 264 ACP 177 REX 1019 ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Αποστολέας: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου Αποδέκτης: Αντιπροσωπίες

Διαβάστε περισσότερα

2.1. Επαγγελματική Κατάσταση Απασχόληση Πτυχιούχων του Τμήματος Στατιστικής του Ο.Π.Α.

2.1. Επαγγελματική Κατάσταση Απασχόληση Πτυχιούχων του Τμήματος Στατιστικής του Ο.Π.Α. 2. ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΠΤΥΧΙΟΥΧΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΤΟΥ Ο.Π.Α. 2.1. Επαγγελματική Κατάσταση Απασχόληση Πτυχιούχων του Τμήματος Στατιστικής του Ο.Π.Α. Από το σύνολο των πτυχιούχων

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιαστής Ιστοσελίδων

Σχεδιαστής Ιστοσελίδων Σχεδιαστής Ιστοσελίδων 1. Περιγραφή Ρόλου Τίτλος Προφίλ Σχεδιαστής Ιστοσελίδων Γνωστό και ως Συνοπτική Ένας σχεδιαστής ιστοσελίδων κατασκευάζει και ενημερώνει ιστοσελίδες ως προς τη σχεδίαση και τη διαμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη

Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση. ρ Χριστίνα Θεοχάρη Κοινωνική Περιβαλλοντική ευθύνη και απασχόληση Συνάντηση Εργασίας ρ Χριστίνα Θεοχάρη Περιβαλλοντολόγος Μηχανικός Γραµµατέας Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΓΣΕΕ 7 Ιουνίου 2006 1 1. Η Κοινωνική εταιρική ευθύνη

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη

Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Γεωργικές Εφαρμογές και Εκπαίδευση για την Αειφόρο Αγροτική Ανάπτυξη Α. Κουτσούρης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών koutsouris@aua.gr Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Tο ανθρώπινο στοιχείο είναι μοναδικής σημασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΕΔΟ C (συμπεριλαμβάνονται και τα κριτήρια του Επιπέδου D)

ΕΠΙΠΕΔΟ C (συμπεριλαμβάνονται και τα κριτήρια του Επιπέδου D) Ενδεικτικοί δείκτες επίδοσης κατά Ενδεικτικοί δείκτες επίδοσης κατά 3. Στοχοθέτηση Ο Οργανισμός δημοσιοποιεί ποιοι ποιοτικοί ή/και ποσοτικοί στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης και Εταιρικής Υπευθυνότητας τίθενται

Διαβάστε περισσότερα

5740/17 ΧΓ/νκ/ΕΠ 1 DG E - 1C

5740/17 ΧΓ/νκ/ΕΠ 1 DG E - 1C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 3 Φεβρουαρίου 2017 (OR. en) 5740/17 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου EDUC 24 JEUN 11 SOC 53 EMPL 39 Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Επιλέξτε την κατηγορία στην οποία θέλετε να ενταχθεί η εταιρεία σας και συμπληρώστε τα αντίστοιχα κριτήρια του ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑΣ με βάση τον συγκεκριμένο Οδηγό

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσια Έρευνα της ManpowerGroup για την Έλλειψη Ταλέντου στην Ελλάδα - 2013

Ετήσια Έρευνα της ManpowerGroup για την Έλλειψη Ταλέντου στην Ελλάδα - 2013 ManpowerGroup Μεσογείων 2-4 Πύργος Αθηνών 115 27 Αθήνα WWW.MANPOWERGROUP.GR T: 210 32.24.301 Ετήσια Έρευνα της ManpowerGroup για την Έλλειψη Ταλέντου στην Ελλάδα - 2013 Ταυτότητα Έρευνας Δείγμα: Ελλάδα:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ. EL Ενωμένη στην πολυμορφία EL. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2016/2242(INI)

ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ. EL Ενωμένη στην πολυμορφία EL. Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2016/2242(INI) Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού 2016/2242(INI) 6.6.2017 ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΘΕΣΗΣ σχετικά με τον έλεγχο των δαπανών και την παρακολούθηση της σχέσης κόστους/αποτελεσματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο

ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο ΣΧΈΔΙΟ RELEASE για τη δια βίου μάθηση και την ενδοϋπηρεσιακή επιμόρφωση των εκπαιδευτικών στην Κύπρο Παρουσίαση από τις: Φροσούλα Πατσαλίδου, ερευνήτρια, & Μαίρη Κουτσελίνη, επιστημονική υπεύθυνη του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

14414/15 ΕΚΜ/γπ 1 DG G 3 C

14414/15 ΕΚΜ/γπ 1 DG G 3 C Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης Βρυξέλλες, 25 Νοεμβρίου 2015 (OR. en) 14414/15 RECH 282 COMPET 531 SOC 684 ΣΗΜΕΙΩΜΑ Αποστολέας: Αποδέκτης: Επιτροπή των Μονίμων Αντιπροσώπων(1ο Τμήμα) Συμβούλιο αριθ. προηγ.

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλείς και Υγιείς Χώροι Εργασίας για όλες τις ηλικίες

Ασφαλείς και Υγιείς Χώροι Εργασίας για όλες τις ηλικίες Η ασφάλεια και η υγεία στους χώρους εργασίας μας αφορά όλους. Οφέλη για εσένα προσωπικά. Οφέλη για τις επιχειρήσεις. Ασφαλείς και Υγιείς Χώροι Εργασίας για όλες τις ηλικίες Προαγωγή μιας βιώσιμης επαγγελματικής

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOYΦΙΣΤΙKΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ- ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ

ANAKOYΦΙΣΤΙKΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ- ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ANAKOYΦΙΣΤΙKΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ- ΕΝΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ Διακήρυξη της Πράγας: Προτρέποντας τις Κυβερνήσεις για την ανακούφιση του «υποφέρειν» και την αναγνώριση της Ανακουφιστικής Φροντίδας ως ανθρώπινο δικαίωμα

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή στην επιτυχία ενός οργανισμού, παρουσιάζοντας σχετικά δεδομένα με τη χρήση τεχνικών 2Δ ή 3Δ τεχνολογίας. Αρμοδιότητα

Η συμβολή στην επιτυχία ενός οργανισμού, παρουσιάζοντας σχετικά δεδομένα με τη χρήση τεχνικών 2Δ ή 3Δ τεχνολογίας. Αρμοδιότητα Σχεδιαστής Ψηφιακών Κινούμενων Σχεδίων ή Digital Animator 1. Περιγραφή Ρόλου Τίτλος Προφίλ Σχε Σχεδιαστής Ψηφιακών Κινούμενων Σχεδίων ή Digital Animator Γνωστό και ως Ειδικός Σχεδιασμού 2Δ- 3Δ γραφικών,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ Η νοσηλευτική διεργασία : Αποτελεί συστηματική μέθοδο που κατευθύνει τον νοσηλευτή και τον ασθενή στον αμοιβαίο: Προσδιορισμό των αναγκών για νοσηλευτική φροντίδα σχεδιασμό και εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα