Γυναίκες στην Πυρά. το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, οι περιφράξεις και η ανάδυση του καπιταλισμού

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Γυναίκες στην Πυρά. το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, οι περιφράξεις και η ανάδυση του καπιταλισμού"

Transcript

1 Γυναίκες στην Πυρά το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, οι περιφράξεις και η ανάδυση του καπιταλισμού

2

3 Lady Stardust, 2007 Past Tense Publications, 56a Infoshop 56 CramptonSt, London, SE173AE Διαθέσιμο επίσης από: Η παρούσα μετάφραση του αγγλικού κειμένου έγινε από τη συνέλευση του Μωβ Καφενείου και τυπώθηκε στη Θεσσαλονίκη το Νοέμβριο του 2010 σε 1500 αντίτυπα. Διατίθεται χωρίς αντίτιμο από χέρι σε χέρι, σε στέκια και καταλήψεις. Η χρήση αποσπασμάτων ή και ολόκληρης της μπροσούρας είναι ελεύθερη για μη εμπορικούς σκοπούς. Θα τη βρείτε σε ηλεκτρονική μορφή στη διεύθυνση: Η συνέλευση που λειτουργεί το Μωβ Καφενείο, ξεκίνησε πριν δύο χρόνια ως ομάδα αυτομόρφωσης για το φεμινισμό και πλέον υφίσταται ως ομάδα που ασχολείται με ζητήματα καταπίεσης και εξουσίας που προκύπτουν από τις έμφυλες σχέσεις μέσα στην πατριαρχική συνθήκη. Αναζητούμε αναλυτικά εργαλεία για την κατανόηση της ιστορίας και του παρόντος ώστε να προκαλέσουμε πλήγματα στην πατριαρχία, στον καπιταλισμό, στο γερασμένο αυτό κόσμο. Για επικοινωνία:

4 Περιεχόμενα Πρόλογος 7 Εισαγωγή 23 Οι περιφράξεις και η άνοδος του καπιταλισμού 26 Πώς διεξαγόταν το κυνήγι μαγισσών 31 «Αχώνευτες» ανεξάρτητες γυναίκες 34 Κοινωνικός έλεγχος από το χωριό στο κράτος 37 Αναδομώντας τη γυναικεία σεξουαλικότητα 39 Σοφές γυναίκες και θεραπεύτριες 44 Η γέννα και οι μαίες 47 Η άνοδος της επιστήμης και οι ολέθριες 51 συνέπειές της Οι ηλικιωμένες γυναίκες και η άνοδος της 54 ατομικής ιδιοκτησίας Οργανωμένες γυναίκες, οργανωμένη αντίσταση 57 Συμπέρασμα 62 Προτεινόμενη βιβλιογραφία 65 Χρονολόγιο 66

5

6 Ѣ Πρόλογος 1. Η μπροσούρα αυτή αποτελεί μετάφραση του Burning Women: The European Witch Hunt, the Enclosures and the Rise of Capitalism, της Lady Stardust που εκδόθηκε το 2006 στο Λονδίνο. Μέλος του εκδοτικού εγχειρήματος Past Tense 1 η Lady Stardust επιχειρεί στην έκδοση αυτή, να αναδείξει ένα μεγάλο κενό της ευρωπαϊκής ιστορίας που υπάρχει τόσο στην επίσημη εκδοχή της όσο και στην κινηματική της αφήγηση. Πραγματεύεται το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, κυρίως στις αγροτικές περιοχές της σημερινής Αγγλίας και Γερμανίας από το 15 ο αιώνα και μετά και εξετάζει τη σύνδεσή του με τις περιφράξεις και την ανάδυση του καπιταλισμού. Η μελέτη αυτού του κειμένου και η γνωριμία με αυτή την εξαιρετικά ενδιαφέρουσα χρονική περίοδο κατά την οποία συντελούνται συνταρακτικές αλλαγές σε πλήθος κοινωνικών πεδίων μας φάνηκε, το λιγότερο, χρήσιμη. Εδώ η ιστορική αφήγηση, καθώς ξετυλίγεται, καταφέρνει να στρέψει το βλέμμα στη ζωή των γυναικών αλλά και άλλων υποκειμένων που δεν ανήκουν συνήθως στους «νικητές», στους καταγεγραμμένους ήρωες που άλλαξαν το ρου της ιστορίας, αλλά εμπεριέχονται σε γενικεύσεις όπως «οι καθημερινοί άνθρωποι», «η εργατική τάξη», «οι απλοί πολίτες». Αναδεικνύει παράλληλα πόσο εντυπωσιακά σπάνια καταγράφονται στην ιστορία έμφυλες παράμετροι και ακόμη πιο σπάνια η γυναικεία εμπειρία. Περιγράφει τον τρόπο με τον 1. Η ομάδα past-tense είναι ένα εκδοτικό εγχείρημα που έχει τη βάση του στο νότιο Λονδίνο και εξερευνά τη ριζοσπαστική ιστορία του Λονδίνου. Όπως λένε και οι ίδιοι-ες, και μας βρίσκουν σύμφωνες, στο site τους (www.past-tense.org.uk): Το ενδιαφέρον μας για την ιστορία δεν υπάρχει απλά ως μια ακαδημαϊκή εργασία αποκομμένη από τους καιρούς μας, αλλά σε σχέση με τους σύγχρονους αγώνες και συμπεριλαμβανομένων και των δικών μας εμπειριών. Η ιστορία συνήθως είτε ξαναπακετάρεται και απολυμαίνεται ως κληρονομιά απογυμνωμένη από πολιτικό περιεχόμενο, έχοντας δώσει μια ρόδινη απόχρωση στη σύγκρουση, στην εξέγερση, στην καταστολή, είτε εμφανίζεται ακαδημαϊκή, απόμακρη και ασύνδετη με την καθημερινή μας εμπειρία. Το παρόν, το παρελθόν και το μέλλον συνδέονται με κοινές εμπειρίες κοινωνικών σχέσεων και την προσπάθειά μας να τις αλλάξουμε. Μια γνώση των κινημάτων, των ιδεών και των γεγονότων του παρελθόντος μπορούν να βοηθήσουν να δώσουμε μορφή στη δράση μας από δω και πέρα. 7

7 Ѣ Γυναίκες στην πυρά οποίο οι αλλαγές που έλαβαν χώρα στο πεδίο της γνώσης, της οικονομίας και της κρατικής διαχείρισης (αστικοποίηση, δημογραφικός έλεγχος, ανατομία) επηρεάζουν και αναδιαμορφώνουν τις έμφυλες σχέσεις, τη λειτουργία των σωμάτων, τη σεξουαλικότητα. Παρουσιάζει μέσα σε αυτή τη χωροχρονική συνθήκη τα πλέγματα των εξουσιών, τις μεταξύ τους συγκλίσεις, αποκλίσεις και συγκρούσεις, την οργάνωση των πόλεων και των κοινοτήτων στο πέρασμα από το Μεσαίωνα στο Διαφωτισμό, από τη φεουδαρχία στο μερκαντιλισμό 2 κι από κει στον καπιταλισμό. Ξαναδιαβάζει την ιστορία της ανάδυσης του καπιταλισμού προσθέτοντας όμως το άλλο μεγάλο γεγονός αυτών των αιώνων. Επανατοποθετεί τις δίκες των μαγισσών δίπλα στο σκλαβοπάζαρο, την αποικιοκρατία και τις περιφράξεις. Υποστηρίζει ότι οι δίκες των μαγισσών και το εφιαλτικό κάψιμο εκατοντάδων χιλιάδων γυναικών σε πόλεις και χωριά ανά την Ευρώπη για δύο περίπου αιώνες, συνέβαλαν στην κατάλυση των Κοινών, μια παρατεταμένη διαδικασία που παραμένει ως τις μέρες μας ημιτελής. Η γνώση αυτή χρησιμεύει ως εργαλείο κατανόησης της πορείας του οικονομικού συστήματος και των κινήσεων της εξουσίας, του ρόλου των επιστημόνων, των παπάδων, των αστικών φιλοσόφων και κάθε αυθεντίας του παρελθόντος. Χρησιμεύει ως εργαλείο διερεύνησης αυτού του συστήματος εξουσίας που ονομάζουμε «πατριαρχία», σε αλληλεπίδραση με αυτό το σύστημα εξουσίας που ονομάζουμε «καπιταλισμό» στη γέννηση του. Καταδεικνύεται εδώ, ότι το κυνήγι μαγισσών δεν αποτέλεσε ιστορικά κάποιο είδος τρέλας του μεσαίωνα, ένα μύθο με ιπτάμενες σκούπες και ξόρκια, αλλά κυριολεκτικά μια σφαγή των γυναικών της εποχής με διαστάσεις γενικευμένου κοινωνικού φαινομένου. Το κυνήγι και οι δίκες των μαγισσών αποτέλεσαν μέθοδο φυσικής εξόντωσης των ανεξάρτητων γυναικών και αποτελεσματικό μηχανισμό καθυπόταξης εκείνων των κομματιών του αγροτικού πληθυσμού (γυναικείου και αντρικού) που εξεγειρόταν. Βοήθησαν στην απαλλοτρίωση της λαϊκής ιατρικής γνώσης και την εγκαθίδρυση της ιατρικής ως επίσημης 2. μερκαντιλισμός: οικονομική θεωρία που επικράτησε μετά το 15 ο αιώνα, σύμφωνα με την οποία ο πλούτος ενός έθνους βασίζεται κατά κύριο λόγο στη συσσώρευση πολύτιμων μετάλλων και γι αυτό, όταν μια χώρα δεν διαθέτει δικά της αποθέματα (μεταλλεία αποικίες) πρέπει να κάνει περισσότερες εξαγωγές από εισαγωγές προϊόντων. 8

8 Ѣ Πρόλογος επιστήμης ασκούμενης αποκλειστικά από άντρες (όπως ίσχυε και για όλες τις επιστήμες εκείνη την περίοδο). Συνετέλεσαν στο χτίσιμο μιας ιστορικής παρακαταθήκης επιβολής κατασταλτικών μηχανισμών στο γυναικείο σώμα και στην μετατροπή του σώματος αυτού σε αποκλειστικά αναπαραγωγικό, ποινικοποιώντας τη μη αναπαραγωγική σεξουαλικότητα και δημιουργώντας νέα έμφυλα στερεότυπα. 2. Η Lady Stardust επιχειρεί να προσεγγίσει το κυνήγι μαγισσών από μία μαρξιστική-φεμινιστική οπτική και να συνδέσει αυτό το ιστορικό γεγονός με τα πρώτα στάδια ανάδυσης του καπιταλισμού. Επιχειρεί να στηρίξει τη θέση πως οι δίκες αποτέλεσαν το βασικό εργαλείο ενός ταξικού πολέμου, που διεξήχθη με άλλα μέσα. Σύμφωνα με αυτή την οπτική οι περιφράξεις των κοινών, οι οποίες αποτέλεσαν τη βάση της πρωταρχικής συσσώρευσης του κεφαλαίου, βρέθηκαν αντιμέτωπες με τη δύναμη των γυναικών στις μεσαιωνικές κοινότητες, δύναμη που είχαν κερδίσει μέσω του προτερήματος της σεξουαλικότητάς τους, του ελέγχου που ασκούσαν στην αναπαραγωγή και της ικανότητάς τους να θεραπεύουν. Από μια ίδια οπτική η Sylvia Federici στο βιβλίο της Caliban and the Witch (κεντρική βιβλιογραφική αναφορά στη μπροσούρα της Lady Stardust) περιγράφει τη διαδικασία αυτή ως εξής: Στη νέα οργάνωση της εργασίας κάθε γυναίκα μετατράπηκε σε Κοινό αγαθό καθώς η γυναικεία εργασία προσδιοριζόταν ως μη-εργασία, ως φυσική πηγή, διαθέσιμη προς όλους, όπως ο αέρας που αναπνέουμε και το νερό που πίνουμε. Αυτή ήταν για τις γυναίκες μια ιστορική ήττα.[ ]Στη νέα καπιταλιστική συνθήκη οι γυναίκες οι ίδιες μετατράπηκαν σε Κοινά. Αν αληθεύει ότι οι άντρες εργάτες με το νέο καθεστώς μισθωτής εργασίας έγιναν και επίσημα «ελεύθεροι», τότε οι γυναίκες ήταν το κομμάτι εκείνο των εργατών που κατά τη μετάβαση άγγιξε περισσότερο τις συνθήκες δουλείας.[...]από κάθε άποψη, κοινωνική, οικονομική, πολιτισμική, πολιτική, το κυνήγι μαγισσών αποτέλεσε ένα σημείο καμπής στην ιστορία των γυναικών: αποτέλεσε το αντίστοιχο της ιστορικής 9

9 Ѣ Γυναίκες στην πυρά ήττας που ο Engels αναφέρει στο «Η καταγωγή της οικογένειας, της ιδιοκτησίας και του κράτους»(1884), σαν την αιτία της πτώσης του μητριαρχικού κόσμου». 3 Το αν και κατά πόσο αιτιολογική υπήρξε η σχέση του κυνηγιού των μαγισσών και της πρωταρχικής συσσώρευσης είναι για εμάς ένα ζήτημα προς διερεύνηση. Ωστόσο, παρ όλες τις επιφυλάξεις μας απέναντι σε μια τέτοια προσέγγιση της ιστορίας, πρέπει να δεχτούμε ότι η ανάλυση αυτή είναι πολύ σημαντική και φωτίζει πλευρές του κυνηγιού μαγισσών που έμειναν επί σειρά ετών αθέατες από την ιστοριογραφία. Για παράδειγμα, η θέση της Federici ότι η έμφυλη ιεραρχία θα έπρεπε να παρουσιάζεται σαν το αποτέλεσμα ενός κοινωνικού συστήματος παραγωγής το οποίο δεν αναγνωρίζει την παραγωγή και την αναπαραγωγή του εργάτη ως κοινωνικο-οικονομική δραστηριότητα και πηγή συσσώρευσης κεφαλαίου, αλλά αντίθετα τη μυστικοποιεί ως φυσική δραστηριότητα ή προσωπική υπηρεσία» 4 πέραν του ότι μιλά για την οικιακή εργασία ως εργασία φυσικοποιημένη από τον καπιταλισμό και την κρισιμότητα για το σύστημα- του διαχωρισμού της παραγωγής από την αναπαραγωγή, βοηθά στην τοποθέτηση της πατριαρχίας σε συγκεκριμένο ιστορικό πλαίσιο και φωτίζει την κεντρικότητά της για τον καπιταλισμό. Επίσης, μια τέτοιου τύπου προσέγγιση αναδεικνύει την έκταση της κοινωνικής διάχυσης των οικονομικών συμφερόντων που κρύβονταν πίσω από την εξολόθρευση των γυναικών, βοηθώντας μας έτσι στην ερμηνεία της τεράστιας χωρικής έκτασης και του χρονολογικού βάθους που πήρε αυτό το φαινόμενο. Αρκεί να δούμε ποιοι ήταν αυτοί που οργάνωσαν και δούλεψαν σκληρά για τα κυνήγια (και να καταλάβουμε έτσι πόσοι μπορούσαν να βγουν κερδισμένοι): κυνηγοί μαγισσών, γιατροί, κρατικοί υπάλληλοι, δικαστές και δήμιοι, από τον 15 ο έως τον 17 ο αιώνα βγάζανε «το ψωμί τους» μετατρέποντας το κυνήγι μαγισσών σε μία κερδοφόρα επιχείρηση. Κράτος, εκκλησία, πατριαρχία και το αναδυόμενο κεφάλαιο, παρ όλες τις όποιες ενδοκυριαρχικές συγκρούσεις, συνεργάστηκαν αγαστά και πάτησαν πάνω στο σώμα της μάγισσας, για να βγουν από την κρίση στην οποία καθένας από τους προαναφερθέντες κυριαρχικούς μηχανισμούς είχε περιέλθει στα τέλη του μεσαίωνα (π. χ. η δημογραφική κρίση, που είχε επέλθει με τον Μαύρο 3. Silvia Federici, 2004, Caliban and the Witch: Women, the Body and Primitive Accumulation -Autonomedia, NYC. σ Silvia Federici, ό.π., σελ. 8 10

10 Ѣ Πρόλογος Θάνατο- την πανδημία βουβωνικής πανώλης που εξόντωσε το 1/3 του τότε πληθυσμού της Ευρώπης, η κρίση της εκκλησίας από το κίνημα των αιρέσεων, η μεταρρύθμιση, η κρίση και απαξίωση της κεντρικής εξουσίας από τις αγροτικές εξεγέρσεις ενάντια στους φόρους και τις περιφράξεις). Ωστόσο σε μια τέτοια προσέγγιση που αναζητά τις οικονομικές-υλικές προϋποθέσεις του κυνηγιού μαγισσών δεν θα πρέπει να αφήνεται η εντύπωση ότι η πατριαρχία ήταν και συνεχίζει να είναι απλώς ένα ακόμα εργαλείο του καπιταλισμού, ή ακόμα χειρότερα, κάποιο υποπροϊόν του. Είναι οι κακοποιήσεις γυναικών, οι βιασμοί και η ομοφοβία, απλά μέσα διατήρησης του έμφυλου καταμερισμού της εργασίας; Και η ετεροκανονικότητα με τη σειρά της είναι και αυτή απλώς ένα μέσο συντήρησης της πυρηνικής οικογένειας ως οικονομικής μονάδας μέσα στον καπιταλισμό; Αν υιοθετούσαμε αυτή την αντίληψη, τότε θα παραβλέπαμε ότι μαζί με το κεφάλαιο αναδιοργανώνεται ταυτόχρονα και το σύνολο της κοινωνίας μαζί με όλο το πλέγμα των εξουσιαστικών σχέσεων, και θα αναπαράγαμε έτσι τη θεωρητική διάκριση ανάμεσα στις σχέσεις που αφορούν ξεκάθαρα την παραγωγική βάση κι αυτές που αφορούν το πολιτισμικό εποικοδόμημα. Είναι ωστόσο πολύ δύσκολο να βρούμε ένα ασφαλές κριτήριο με βάση το οποίο θα τοποθετήσουμε κάποιες μορφές καταπίεσης στο χώρο της πολιτικής οικονομίας και κάποιες άλλες αποκλειστικά στην πολιτισμική σφαίρα αφού η διάκριση μεταξύ υλικής και πολιτισμικής ζωής δεν είναι σταθερή, όπως υποστηρίζει και η Judith Buttler στο άρθρο της «Ο Μαρξισμός και το απλώς πολιτισμικό» 5 : «Υπάρχει άραγε τρόπος να αναλύσουμε πώς η κανονιστική ετεροφυλοφιλία και τα «γένη» της παράγονται μέσα στη σφαίρα της αναπαραγωγής χωρίς να παρατηρήσουμε τους καταναγκαστικούς τρόπους με τους οποίους η ομοφυλοφιλία και η αμφιφυλοφιλία, καθώς και η αλλαγή φύλου, παράγονται ως το σεξουαλικά «αποκρουστικό», και χωρίς να διευρύνουμε την έννοια του τρόπου παραγωγής ώστε να μπορεί να εξηγήσει ακριβώς αυτό το μηχανισμό κοινωνικής ρύθμισης; Θα ήταν λάθος να νοήσουμε αυτές τις παραγωγές ως «απλώς πολιτισμικές», εφόσον είναι απαραίτητες για τη λειτουργία της σεξουαλικής τάξης [order] της πολιτικής οικονομίας, δηλαδή αποτελούν μια 5. στο Μετάφραση Άκη Γαβριηλίδη 11

11 Ѣ Γυναίκες στην πυρά θεμελιώδη απειλή για την ίδια τη δυνατότητά της να λειτουργήσει.[...] Το ζήτημα δεν είναι απλά ότι κάποιοι άνθρωποι δεν τυγχάνουν πολιτισμικής αναγνώρισης από άλλους, αλλά ότι ένας συγκεκριμένος τρόπος σεξουαλικής παραγωγής και ανταλλαγής λειτουργεί για να διατηρήσει τη σταθερότητα του κοινωνικού φύλου, την ετεροφυλοφιλία της επιθυμίας και την φυσικοποίηση της οικογένειας.» Το ζήτημα του αν και κατά πόσο η πατριαρχία μπορεί να ιδωθεί ως συνθήκη υποκείμενη του καπιταλισμού διατρέχει και την κριτική της Ann Ferguson πάνω στο έργο της Federici 6. Η Ferguson αντιπαραθέτει το παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο μέλη της αντρικής εργατικής τάξης οργανώθηκαν απαιτώντας από τα αφεντικά τους τη μη-πρόσληψη γυναικών στις συντεχνίες καθώς και το παράδειγμα της πρακτικής της «πατριαρχίας του μισθού 7». Τα προαναφερθέντα παραδείγματα κατά τη Ferguson φανερώνουν ότι αυτά τα κοινωνικά κομμάτια πήραν και αυτοβούλως θέσεις μάχης για τη διατήρηση και την ένταση της έμφυλης ιεραρχίας. Και παραπέμποντας στη Heidi Hartmann, τονίζει πως αυτή η κίνηση πρέπει να ερμηνευθεί όχι απλώς ως μια παράλογη προσχώρηση των ανδρών εργατών σε μια ιδεολογία που ωφελούσε τους καπιταλιστές, αλλά ως μια απελπισμένη προσπάθεια να συντηρηθεί η αρσενική ισχύς που υπονομευόταν από την άνοδο του καπιταλισμού.» 8 Συμπερασματικά λοιπόν πρέπει να πούμε ότι στο σημείο αυτό δεν αμφισβητείται πόσο κεντρικός ήταν ο σεξισμός για τον διαχωρισμό παραγωγήςαναπαραγωγής και περαιτέρω πόσο εξίσου κεντρικός αν όχι δομικός ήταν για την πρωταρχική συσσώρευση (και επομένως για τον ίδιο τον καπιταλισμό) ο διαχωρισμός αυτός και η «φυσικοποίηση» της αναπαραγωγικής οικιακής εργασίας. Τονίζεται όμως ότι το κυνήγι μαγισσών πάτησε πάνω στις ήδη υπάρχουσες έμφυλες σχέσεις, τις ενέτεινε και τις αναδιαμόρφωσε, δίνοντας νέα πνοή στην πατριαρχία, ως συστήματος έμφυλης κοινωνικής οργάνωσης μέσα πια στον καπιταλισμό. 6. Silvia Federici, ό.π. 7. Η Federici ορίζει ως πατριαρχία του μισθού, τις πολιτικές εκείνες που εισήγαγε η καπιταλιστική τάξη για να πειθαρχήσει, να αναπαράγει και να διευρύνει το ευρωπαϊκό προλεταριάτο. Αρχικά επιτιθέμενη εναντίον των γυναικών οδήγησε στην κατασκευή μιας νέας πατριαρχικής συνθήκης. 8. Hartmann Heidi, 1981, The Unhappy Marriage of Marxism and Feminism, in Lydia Sargent, ed. Women and Revolution. Boston: South End Press 12

12 Ѣ Πρόλογος H καμπάνια τρόμου που μπήκε σε λειτουργία με το κυνήγι μαγισσών, ωφέλησε τόσο την καπιταλιστική μηχανή, όσο και την αντρική κυριαρχία. Η μηχανή καθιέρωσε έμφυλα προνόμια, τονώνοντας την αντρική ταυτότητα της νεοσχηματισθείσας εργατικής τάξης η οποία είχε ήδη λησμονήσει τους κοινούς αντιφεουδαλικούς αγώνες γυναικών και αντρών όπως και τις αγροτικές εξεγέρσεις των πρώτων προλεταρισσών και προλετάριων. Δεν είναι άμοιροι των ευθυνών τους χιλιάδες εργάτες οι οποίοι απέναντι στην εργατική και ταξική αλληλεγγύη και ενότητα, αντέταξαν την αντρική. Αυτοί που προέταξαν τα αντρικά προνόμια στον από κοινού αγώνα εργατριών και εργατών για την κοινωνική απελευθέρωση. Και αυτούς επιλέγουμε να μην τους ξεχάσουμε στην επανάγνωση της ιστορίας του κυνηγιού των μαγισσών. 3. Η ίδια η διεξαγωγή του κυνηγιού μαγισσών μας επιτρέπει να το τοποθετήσουμε δίπλα στις σύγχρονες μεθόδους παραγωγής και επιβολής του φόβου, τις εκστρατείες τρόμου. Ως καμπάνια ή αλλιώς εκστρατεία τρόμου αντιλαμβανόμαστε τη θέαση και προπαγάνδιση μιας κατάστασης ως απειλής για την ανθρωπότητα και τον πολιτισμό της, όπως αποτελούν κατά καιρούς οι ανεξέλεγκτες θανατηφόρες επιδημίες, τα μολυσμένα τρόφιμα, άλλοτε το aids και η ομοφυλοφιλία, οι μολυσμένοι χώροι οι παραμελημένοι από την οικονομία, οι «ανώμαλοι», κάποια νέα ενσάρκωση του κακού, ένα σωρό μη ελέγξιμοι, ασταθείς παράγοντες που διαπραγματεύονται τη ζωή και το θάνατο. Οι εκστρατείες τρόμου δημιουργούν πανικό μπροστά στην καταστροφική τους επέλαση και η επιτυχία τους βασίζεται σε μια μοιρολατρική στάση από τους αποδέκτες της απειλής ή τουλάχιστον στη συγκατάβαση και τη συνεργασία τους. Θα ήταν αποτυχημένες, εξάλλου, αν η ανταπόκριση ήταν μηδαμινή, χωρίς τα φαινόμενα της αλληλοκατηγορίας, της κατάδοσης, της ενσωμάτωσης του φόβου. Μια τέτοια εκστρατεία αποτελεί και ο πόλεμος ενάντια στην τρομοκρατία με τους κάθε είδους νομοθετικούς τρομο-μηχανισμούς που τον συνοδεύουν. 13

13 Ѣ Γυναίκες στην πυρά Οι κατασταλτικοί και ιδεολογικοί 9 μηχανισμοί των κρατών δημιουργούν, στοχοποιούν, επανανοηματοδοτούν ομαδοποιήσεις τις οποίες θεωρούν απειλητικές και θέλουν να εξαλείψουν ή να χειραγωγήσουν. Στις κατάλληλες ιστορικές συγκυρίες εμφανίζονται την κατάλληλη στιγμή οι απειλητικοί γνωστοί-άγνωστοι, κουκουλοφόροι, τρομοκράτες, εγκληματίες, αλβανοί, μουσουλμάνοι (στο όχι μακρινό παρελθόν και οι κομμουνιστές). Παρουσιάζονται ως άλογες κατηγορίες, ξεκομμένες και ξένες προς το κοινωνικό σύνολο, με μόνο σκοπό την επιζήμια αντικοινωνική συμπεριφορά και με ιδιαίτερη κλίση προς την αδικαιολόγητη βία. Η αντιτρομοκρατική εκστρατεία βασίζεται σε έναν ευρύ ορισμό της τρομοκρατίας, σε απροσδιόριστα κατηγορητήρια και σε έκτακτα νομικά μέτρα που νομιμοποιούν τις απαραίτητες για κάθε περίπτωση ρυθμίσεις. Για να επιβληθεί αυτό το απαραίτητο «ειδικό καθεστώς» σχετικά με την τρομοκρατία, γίνεται μία αφηρημένη επίκληση σε μια επίσης απροσδιόριστη «κατάσταση έκτακτης ανάγκης». Αυτό το ειδικό καθεστώς εμφανίζει μεγάλη γκάμα ρυθμίσεων: Από τις εξαιρετικές διατάξεις για τους ανώνυμους μάρτυρες και την προσωρινή κράτηση χωρίς απαγγελία κατηγοριών έως τις έκτακτες φυλακές τύπου Γκουαντάναμο με κρατούμενους χωρίς κανένα δικαίωμα, ούτε καν αυτά των αιχμαλώτων πολέμου. Επιστρέφοντας στις δίκες των μαγισσών, συναντάμε ακριβώς τον ίδιο μηχανισμό: «Περιγράφοντας το πώς θα έπρεπε να είναι οι δίκες, ο Jean Bodin δηλώνει: «Η απόδειξη αυτών των εγκλημάτων είναι τόσο σκοτεινή και τόσο δύσκολη που ούτε μια μάγισσα στο εκατομμύριο δεν θα κατηγορούνταν ή θα τιμωρούνταν αν η διαδικασία διέπονταν από τους συνηθισμένους νόμους. Αυτός που κατηγορείται για μαγεία δεν πρέπει να αθωώνεται ποτέ»». 10 Ενδιαφέρον είναι επίσης ότι «το κυνήγι μαγισσών ήταν [..] η πρώτη καταδίωξη στην Ευρώπη που χρησιμοποίησε multi media προπαγάνδα για να δημιουργήσει μια μαζική ψύχωση στον πληθυσμό. Η επαγρύπνηση του λαού για τους κινδύνους των μαγισσών, μέσα από φυλλάδια που δημοσιοποιούσαν τις πιο διάσημες δίκες και τις λεπτομέρειες των πιο φριχτών πράξεών τους, ήταν ένα από τα 9. ο ιδεολογικός μηχανισμός του κράτους είναι η δομή του ελέγχου που στηρίζεται στη χειραγώγηση της υπάρχουσας σε κάθε πολιτισμό συμβολικής τάξης. critical art ensemble, η μηχανή της σάρκας, εκδόσεις των ξένων, σ Jean Bodin(1580), σημειωμένο στο Gyn/Ecology: The Metaethics of Radical Feminism (1978) της Mary Daly, σελ.182 και στο Witchcraft (1975) του P.Hughes. 14

14 Ѣ Πρόλογος πρώτα καθήκοντα του έντυπου τύπου.» 11. Η συνεργασία των κυβερνουσών δυνάμεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τα think-tanks της εποχής (κληρικοί, λόγιοι, ιεροεξεταστές 12, φιλόσοφοι) που παρήγαγαν τον κυρίαρχο λόγο και η ταύτιση της κάθε παρεκκλίνουσας συμπεριφοράς των γυναικών με το έγκλημα, είναι μερικά ακόμη σημεία που επιτρέπουν την αντιπαραβολή του κυνηγιού μαγισσών με την πάταξη της τρομοκρατίας. Παρόλα αυτά, η αντιπαραβολή αυτή δεν επιδιώκει να εξισώσει τα κυνηγητά, δεδομένων τόσο των διαφορετικών κοινωνικοπολιτικών συνθηκών όσο και της έντασης των φαινομένων. Μας ενδιαφέρει, όμως, να εντοπίσουμε στρατηγικές και αποφάσεις της εξουσίας που λαμβάνουν χώρα σε περιόδους αλλαγών, κοινωνικών συγκρούσεων, κρίσης. Το μεσαιωνικό κυνήγι μαγισσών περιγράφει μια «διαχρονική» μέθοδο κατασκευής του εχθρού, την κατασκευή του «Άλλου». Ενός «Άλλου» που φορτώνεται κάθε «κοινωνικό κακό» και κάθε «κοινωνική ανασφάλεια». Τότε, η δαιμονοποίηση των υποκειμένων που ενσάρκωναν την απειλή δικαιολόγησε τον εξευτελισμό, τις καταδίκες, τα βασανιστήρια, τη γενοκτονία των ιθαγενών στην Αμερική, την εκτόπιση, τη σύληση των πόρων, το ανελέητο μάντρωμα των φτωχών σε ιδρύματα. Σήμερα δικαιολογεί την καταγραφή της δημόσιας ζωής, τις παρακολουθήσεις, το κυνηγητό, τις προκηρύξεις κεφαλών, το ξύλο, την έκδοση και κακομεταχείριση εκατοντάδων μεταναστριών, τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, τις «σκούπες», τις εξαφανίσεις, τη διεξαγωγή πολέμων. Η στοχοποίηση ενός προσώπου ως βλαπτικού, μολυσματικού, μοχθηρού, 10. Sylvia Federici, ο.π, σελ «η ισπανική, πορτογαλική και εν μέρει η ρωμαϊκή ιερά εξέταση των νεότερων χρόνων αποτελούν μάλλον κρατικούς μηχανισμούς και μπορούν να περιγραφούν ως κρατικές αρχές με σαφή δομή και ιεραρχία». Η ιεροεξεταστική μέθοδος που λειτουργεί σαν κρίκος μεταξύ των δύο εποχών και «περιελάμβανε ολοκληρωμένες τεχνικές διασφάλισης της μυστικότητας, ανακριτικές πρακτικές που προοιωνίζονταν αντίστοιχες σημερινές και δεν περιορίζονταν στη σωματική κακοποίηση καθώς και συστηματική χρήση της γραφής, καταδεικνύει τη νεωτερικότητα της ιεράς εξέτασης, χωρίς όμως να μπορούμε να αποδόσουμε στον όρο θετικό περιεχόμενο [ ] Έτσι παραμένει σύμβολο των ολέθριων συνεπειών ενός μηχανισμού που επιδίωξε να προασπίσει την αληθινή πίστη με απάνθρωπα μέσα, ενός μηχανισμού που η επίδρασή του φτάνει ως τις μέρες μας, όχι τόσο εξαιτίας της πολυθρύλητης βαναυσότητας και του συχνά διογκωμένου φόρου αίματος όσο εξαιτίας της επινόησης εκλεπτυσμένων τεχνικών εξουσίας που προοιωνίζονταν τις σημερινές.» Γκερντ Σβερχοφ, Η Ιερά Εξέταση, εκδόσεις εστία 15

15 Ѣ Γυναίκες στην πυρά όντας η προσωποποίηση μιας ευρύτερης απειλής (του διαβόλου ή του Ισλάμ για παράδειγμα) έχει ως συνέπεια την κοινωνική του απομόνωση, την ποινικοποίηση των σχέσεων με την ενοχοποίηση του φιλικού και οικογενειακού περιβάλλοντος και την υποτίμηση ή πλήρη εκμετάλλευσή του στο εργασιακό περιβάλλον (όπως στην περίπτωση των μεταναστριών και μεταναστών). Η δαιμονοποίηση αυτή, στο πεδίο των μικροεξουσιών αποτελεί ένα «othering», μία διαδικασία που μετατρέπει ένα υποκείμενο σε «Άλλο», ξένο, κατώτερο, βάρβαρο, απολίτιστο, βέβηλο, ρυπαρό ή σε σαγηνευτικό και μυστηριώδες αλλά πάντα σε «Άλλο». Το «Άλλο» είναι, κατά τη Σιμόν ντε Μπωβουάρ, «μια θεμελιακή κατηγορία της ανθρώπινης σκέψης». Η ίδια λέει ότι «καμιά κοινότητα δεν καθορίζεται ποτέ σαν ενιαία χωρίς να θέσει αυτομάτως απέναντί της το «Άλλο». Φτάνει να μαζευτούν τυχαία τρεις ταξιδιώτες στο ίδιο διαμέρισμα του τρένου για να γίνουν αυτομάτως όλοι οι επιβάτες «άλλοι» και ακαθόριστα εχθρικοί. Για τον χωρικό όσοι δεν ανήκουν στο χωριό του είναι «άλλοι» και ύποπτοι. Για τον κάτοικο μιας χώρας οι κάτοικοι άλλων χωρών είναι ξένοι. Οι εβραίοι είναι «άλλοι» για τους αντισημίτες όπως και οι μαύροι για τους (αμερικάνους) ρατσιστές, οι ιθαγενείς για τους αποίκους, οι προλετάριοι για τις τάξεις του πλούτου» 13. Η διαδικασία αυτή έχει αποτελέσει έναν τρόπο καθορισμού και εξασφάλισης θετικής ταυτότητας μέσα από την υπονόμευση του «Άλλου» και μπορεί πολύ καλά να περιγράψει στην καθημερινότητα τις έμφυλες σχέσεις στις οποίες εμφανίζεται για να αποδυναμώσει ή να «αποικιοποιήσει». Ένας άλλος τρόπος να δούμε την φυσική εξόντωση των μαγισσών είναι σαν μία παραδειγματική τιμωρία του ανεπιθύμητου σώματος. Η μέθοδος εξάλειψης των επιζήμιων και ανεπιθύμητων εκείνης της εποχής έθετε ή επικύρωνε τα αξιολογικά κριτήρια σύμφωνα με τα οποία κάποια έπρεπε να πεθάνει ή αντίστροφα άξιζε να ζει. Μη-αναπαραγωγική σεξουαλικότητα, ομοφυλοφιλία, αυτο-έλεγχος της αναπαραγωγής μέσω της αντισύλληψης και των εκτρώσεων, μαιευτική, συνέθεσαν τα αρνητικά έμφυλα στερεότυπα και αποτέλεσαν κυριολεκτικά τις ίδιες τις κατηγορίες που απαγγέλλονταν στις δίκες των μαγισσών. «Μέσα στους αιώνες κυνηγιού μαγισσών, η κατηγορία της «μαγείας» κάλυπτε ένα φάσμα αμαρτιών από την πολιτική ανατροπή 13. Σιμόν ντε Μπωβουάρ, 1979, Το δεύτερο φύλο, εκδόσεις γλάρος 16

16 Ѣ Πρόλογος και τη θρησκευτική αίρεση μέχρι τη λαγνεία και τη βλασφημία. Τρεις όμως είναι οι κεντρικές κατηγορίες που επαναλαμβάνονται σταθερά στην ιστορία της μαγείας στη βόρεια Ευρώπη. Πρώτον, οι μάγισσες κατηγορούνται για οτιδήποτε αντιληπτό ως σεξουαλικό έγκλημα εναντίον των αντρών. Ετσι απλά «κατηγορούνται» για θηλυκή σεξουαλικότητα. Δεύτερον, κατηγορούνται ότι αποτελούν οργάνωση και τρίτον, κατηγορούνται ότι διαθέτουν μαγικές δυνάμεις που επηρεάζουν την υγεία. Που την πλήττουν αλλά και τη βελτιώνουν. Κατηγορούνταν συχνά για την κατοχή ιατρικών και μαιευτικών, γυναικολογικών ικανοτήτων» 14. Είναι κάτι περισσότερο από προφανής η ευθεία επίθεση στη γυναικεία σεξουαλικότητα όπως και η πρόθεση ελέγχου της αναπαραγωγής και συνολικά του «εξεγερμένου» γυναικείου σώματος. Αντίστροφα, τεκνοποίηση, «κανονική» σωματική διάπλαση, παραγωγικότητα, πειθαρχία στις νόρμες της ανδροκρατικής κοινωνίας, αποτέλεσαν προνόμια που συγκρότησαν την έμφυλη κανονικότητα. Έτσι διακρίνονταν τα αποδεκτά υποκείμενα από τα «παρεκκλίνοντα» και η «αποδεκτή» σεξουαλικότητα από την «παρεκκλίνουσα», την ανώμαλη, την απορριπτέα, τη μη σεξουαλικότητα. Η τρέλα προστέθηκε και αυτή με τη σειρά της στο προφίλ της «παρεκκλίνουσας γυναίκας». Πολλές χαρακτηρίστηκαν τρελές και υστερικές και κάηκαν στην πυρά σαν μάγισσες, δεδομένου ότι η υστερία θεωρήθηκε ασθένεια γυναικεία, η οποία συνδεόταν με τη μήτρα (υστέρα). Αυτό το έμφυλο στερεότυπο και πλήθος άλλων επιβίωσαν στο σήμερα με σκοπό την παραγωγή και αναπαραγωγή της έμφυλης ιεραρχίας. Χαρακτηρισμοί, που σήμερα χρησιμοποιούνται διαφορετικά φορτισμένοι και ενδεδυμένοι με επιπλέον σάπιες ταπετσαρίες, ήρθαν να πάρουν τις θέσεις τους δίπλα στο δίπολο «άντρας- γυναίκα». Του γαμπρού είστε ή της νύφης; «Κακιά, εκδικητική, υστερικιά, ανώμαλη, λυσσάρα, διαβολική, πυρ γυνή και θάλασσα»... Το δυαδικό σύστημα το οποίο αποτελεί βασικό αναλυτικό εργαλείο του δυτικού πολιτισμού, έθεσε τα κριτήρια ανωτερότητας- κατωτερότητας, δύναμης- αδυναμίας, ομορφιάς- ασχήμιας και κατασκεύασε αμέτρητα άλλα δίπολα. Το κοινωνικό πεδίο διαιρείται σύμφωνα με αυτούς τους κανόνες σε αρνητικότητες και θετικότητες οι οποίες δημιουργούνται ή χρησιμοποιούνται εκ νέου από τους εξουσιαστικούς μηχανισμούς για να περιφρουρήσουν το 14. Εhrenreich. English, 1972, Witches, Midwives and Nurses, 17

17 Ѣ Γυναίκες στην πυρά αποδεκτό και να απομονώσουν το απορριπτέο. Η διαίρεση φυσικό- αφύσικο έρχεται και επανέρχεται για να ξεκαθαρίσει ότι «οτιδήποτε έχει αξία και λειτουργεί προς όφελος των φορέων εξουσίας ενός δεδομένου κοινωνικού συστήματος κωδικοποιείται ως φυσικό, ενώ οτιδήποτε αρνείται τις επιταγές του συστήματος και υποκινεί εναλλακτικές ή αντιστασιακές μορφές κοινωνικής δράσης και οργάνωσης κωδικοποιείται ως αφύσικο μέσα στον κόσμο της αναπαράστασης» 15. Με το σχηματισμό των νεωτερικών βιομηχανικών κοινωνιών και με την αντίσταση των ίδιων των γυναικών στην πατριαρχία, παλιότερες μορφές κυριαρχίας διαβρώθηκαν. Νέες μορφές ωστόσο εξαπλώθηκαν και εμπεδώθηκαν. Οι γυναίκες έχουν τη δική τους εμπειρία εκσυγχρονισμού της εξουσίας, μιας εξουσίας επιφορτισμένης με την επιβολή της «ορθής» εκδοχής της θηλυκότητας. Και αυτή η εξουσία είναι διάχυτη και ανώνυμη, καθώς δεν υπάρχουν άτομα επίσημα εξουσιοδοτημένα να την ασκήσουν, αλλά διακατέχει τους πάντες και κανέναν. 4. Έχουν περάσει αιώνες από το κυνήγι μαγισσών αλλά μια περιήγηση στη Θεσσαλονίκη του 21 ου αιώνα (σίγουρα και σε αμέτρητες άλλες πόλεις και χωριά) αρκεί για να μας πείσει ότι η έμφυλη βία και καταπίεση, οι προκαταλήψεις και οι δεισιδαιμονίες, δεν ανήκουν σε έναν τάφο του μακρινού παρελθόντος, παρόλο που βαραίνουν από τόνους σκόνης. Σε περίπτωση που κάποια ή κάποιος αμφιβάλει θα τον παροτρύναμε να κρυφακούσει πίσω από κλειστές πόρτες, να ρίξει ένα βλέμμα μέσα σε σπίτια, χώρους εργασίας και σχολεία. Θα την παροτρύναμε να δει με ένα βλέμμα πιο υποψιασμένο, τους τόνους περιοδικών, τα σήριαλ, τις διαφημίσεις, τις συμπεριφορές στο δρόμο, στα μπαρ. Ποιος μπορεί να υποστηρίξει ότι έχει πεθάνει ο ρόλος της νοικοκυράς και η πειθαρχία που αυτός απαιτεί; Ποια δε βλέπει πεδία κοινωνικοποίησης και εργασίας από όπου είναι αποκλεισμένες οι γυναίκες ή αυτοί που δεν επιτελούν το φύλο τους; Ποιος μπορεί να υποστηρίξει ότι ο γάμος και οι «καλοί απόγονοι» δεν αποτελούν το μόνο κοινωνικά αποδεκτό προορισμό για τα δύο κυρίαρχα φύλα; Ποια θα πιστέψει ότι επιλέγουμε 15. critical art ensemble, η μηχανή της σάρκας, εκδόσεις των ξένων 18

18 Ѣ Πρόλογος ελευθέρα τη σεξουαλικότητά μας όταν διάφορες σεξουαλικότητες, διάφορες μη κανονικότητες, ξυλοκοπούνται, υποτιμώνται, χλευάζονται σε δημόσιους και ιδιωτικούς, φωτεινούς και σκοτεινούς χώρους; Οι βίαιες εκφάνσεις του παρόντος δεν οφείλονται σε «ακραίες» συμπεριφορές, όπως δηλώνεται ρητά ή υπόρρητα όταν κάποιο περιστατικό ξεφεύγει του ιδιωτικού. Δε γεννιούνται και πεθαίνουν μαζί με τα υποκείμενα που ασκούν τη βία, που διαπράττουν τους βιασμούς, που θέλουν τη γυναίκα τους σούζα και τα παιδιά τους θηλυκά και άντρακλες. Το παρόν είναι γέννημα θρέμμα της κοινωνικής, πολιτικής, οικονομικής συνθήκης. Η έμφυλη καταπίεση σε όλες τις εκφάνσεις της παράγεται και αναπαράγεται από ποικίλα συμφέροντα, από ένα σύνολο κοινών νοημάτων που ανανεώνεται διαρκώς, «που αντανακλά βαθιά ριζωμένες πεποιθήσεις και καθορίζει τις τελετουργίες, τις πρακτικές και την έκφραση συμπεριφορών». Κανονιστικά πρότυπα, κατανεμημένοι ιεραρχικοί ρόλοι, ταυτότητες, δίπολα, διαμορφώνουν μια πραγματικότητα που φέρει όμως στο εσωτερικό της αμέτρητες συγκρούσεις, ατομικές και συλλογικές, οργανωμένες ή αυθόρμητες. Και αφού έχουμε κάνει την παραδοχή ότι μάγισσες και δήμιοι «δε γεννιόμαστε αλλά γινόμαστε», έχουμε την ικανότητα να δημιουργούμε ασυνέχειες και ρήγματα σε αυτή την επανάληψη, που επιβεβαιώνει την υπάρχουσα κατάσταση και την ορίζει ως φυσική. Έχουμε τη δυνατότητα να γράφουμε την ιστορία, τόσο ξαναδιαβάζοντας το παρελθόν όσο παρεμβαίνοντας στο παρόν και οργανώνοντας το μέλλον. Μέχρι την καταστροφή της έμφυλης ιεραρχίας και του καπιταλιστικού κόσμου. Γιατί το παρελθόν δε μας αφήνει ποτέ και το μέλλον είναι ήδη εδώ Μωβ καφενείο 16. Λιούις Μαμφορντ, ο μύθος της μηχανής, πρώτος τόμος, τεχνική και ανάπτυξη του ανθρώπου, εκδόσεις νησίδες, σελ.19 19

19 Ѣ Μια τέτοια γυναίκα Βγήκα έξω, μάγισσα δαιμονισμένη, στοιχειώνοντας το μαύρο αέρα, παίρνοντας θάρρος απ τη νύχτα. Με τα όνειρά μου στο κακό, περιπλανήθηκα, μόνη, τρελή, με δάχτυλα δώδεκα. Μια τέτοια γυναίκα, εύκολα γυναίκα δεν τη λες. Μια τέτοια γυναίκα ήμουν κι εγώ. Βρήκα στο δάσος ζεστές σπηλιές, τις γέμισα κουζινικά, σκαλίσματα και ράφια, ντουλάπια, μετάξια, του κόσμου τα καλά. Κι ετοίμασα φαΐ για ξωτικά και κάμπιες: κλαίγοντας, συμμάζεψα καθετί ακατάστατο. Μια τέτοια γυναίκα εύκολα την παρεξηγείς. Μια τέτοια γυναίκα ήμουν κι εγώ. Ανέβηκα στην άμαξά σου οδηγέ. Χαιρέτησα στο διάβα μου χωριά, με τα γυμνά μου χέρια. Κι επέζησα μαθαίνοντας τα φωτεινά περάσματα εκεί που οι φλόγες σου δαγκώνουν τους μηρούς μου και τα πλευρά μου οι ρόδες σου συνθλίβουν Μια τέτοια γυναίκα δεν ντρέπεται να πεθάνει. Μια τέτοια γυναίκα ήμουν κι εγώ. Anne Sexton (1960) 20

20 Ѣ Εξώφυλλο της πρωτότυπης έκδοσης. 21

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ. 1.Στόχοι της εργασίας. 2. Λέξεις-κλειδιά ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΕΠΟ42 2 Η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2012-2013 ΘΕΜΑ: «Να συγκρίνετε τις απόψεις του Βέμπερ με αυτές του Μάρξ σχετικά με την ηθική της

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Ναζισµός. Περιλαµβάνει έντονα στοιχεία: Ρατσισµού Αντισηµιτισµού (=κατά των Εβραίων) Δικτατορίας

Ναζισµός. Περιλαµβάνει έντονα στοιχεία: Ρατσισµού Αντισηµιτισµού (=κατά των Εβραίων) Δικτατορίας Ναζισµός Ο Β' Παγκόσµιος Πόλεµος είχε ως αποτέλεσµα την εµφάνιση µιας πολιτικής ιδεολογίας που εφαρµόστηκε στην Γερµανία, αλλά και σε κάποιες άλλες χώρες και ονοµάστηκε Ναζισµός ή Γερµανικός εθνικοσοσιαλισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία

Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία Η Έκπτωτη και η Άλλη Τόποι θηλυκότητας και σύγχρονη φωτογραφία Της Χρυσής Τσιώτα Θα ξεκινήσω κάνοντας μια προσπάθεια να απαντήσω σε μερικά από τα ερωτήματα που θέτει η Συραγώ Τσιάρα στο κείμενό - αφορμή

Διαβάστε περισσότερα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα

Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΘΛΗΤΕΣ & ΑΘΛΗΤΡΙΕΣ: ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΨΥΧΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Στυλιανή Ανή Χρόνη, Ph.D. Λέκτορας ΤΕΦΑΑ, ΠΘ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Τα Βήματα του Εστερναχ»

«Τα Βήματα του Εστερναχ» «Τα Βήματα του Εστερναχ» Τοποθέτηση του ΔΗΜ.ΓΚΟΥΝΤΟΠΟΥΛΟΥ στη παρουσίαση του βιβλίου ΑΛΕΚΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΕΙΟ-Λάρισα 16/1/2009 Κυρίες και κύριοι. Σε κάθε βιβλίο, μελέτη,διήγημα η ποίημα ο συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;"

1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 <i>το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει:</i> 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 <b>ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;</b> 1 00:00:08,504 --> 00:00:11,501 το σχολείο της Τσιάπας παρουσιάζει: 2 00:00:14,259 --> 00:00:17,546 "ποιοί είναι οι Ζαπατίστας;" 3 00:00:17,967 --> 00:00:20,395 Οι Ζαπατίστας είναι ένα κίνημα.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1

Θέματα Συνάντησης. Υποστηρικτικό Υλικό Συνάντησης 1 ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ «ΕΛΕΝΗ ΣΚΟΥΡΑ» για την «Ενίσχυση της Συμμετοχής των Γυναικών που ανήκουν σε ευπαθείς κοινωνικά ομάδες» στις Θέματα Συνάντησης Ολοκλήρωση προτάσεων για την

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ Α1 α. σχολικό βιβλίο, σελ. 46. Φεντερασιόν: ήταν μεγάλη πολυεθνική εργατική οργάνωση της Θεσσαλονίκης, με πρωτεργάτες σοσιαλιστές από την ανοικτή σε νέες ιδέες

Διαβάστε περισσότερα

Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική

Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ / Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 25/01/2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Περίληψη Το κείμενο αναφέρεται στη μειονεκτική θέση της γυναίκας στην ινδική κοινωνία. Η ινδική κυβέρνηση έχει υποσχεθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΗΝΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ εμφανίζεται ΣΤΗ ΒΟΡΕΙΑ ΙΤΑΛΙΑ Επηρεάζεται από το ελληνικό και ρωμαϊκό πολιτισμό ΟΥΜΑΝΙΣΜΟΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΑΤΡΟ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑ Αξία στον ΝΤΑ ΒΙΝΤΣΙ ΣΑΙΞΠΗΡ ΚΟΠΕΡΝΙΚΟΣ Άνθρωπο ΜΙΧΑΗΛ

Διαβάστε περισσότερα

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794)

Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Η Γαλλική επανάσταση (1789-1794) Το πλαίσιο 18 ος αιώνας, Γαλλία: Παλαιό Καθεστώς, δηλ. 3 θεσμοθετημένες τάξεις: Κλήρος (0,5%) Ευγενείς (1,5%) Υπόλοιποι, δηλ. αστοί, αγρότες εργάτες (98%) Κριτήρια ένταξης:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Κατάλογος διευκρινιστικού υλικού..................................... 18 Πρόλογος....................................................... 27 Ευχαριστίες......................................................

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ EΝΙΑΙΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΥΕΣ 1987-99 1999-02 6 ΥΕΣ, 1 2002-03 6 ΥΕΣ,

ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ EΝΙΑΙΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΥΕΣ 1987-99 1999-02 6 ΥΕΣ, 1 2002-03 6 ΥΕΣ, ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ EΝΙΑΙΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΥΕΣ (ανά κατεύθυνση) Για τους εισαχθέντες 1987-99 και για τους εισαχθέντες 1999-02 απαιτούνται τουλάχιστον 6 ΥΕΣ, εκ των οποίων, 1 τουλάχιστον από κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη

ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Ημερομηνία 25/2/2015 Μέσο Συντάκτης Link diastixo.gr Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης http://diastixo.gr/sinentefxeis/xenoi/3524-william-landay ΟΥΙΛΙΑΜ ΛΑΝΤΕΪ συνέντευξη στον Ελπιδοφόρο Ιντζέμπελη Δημοσιεύτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Lady Stardust ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΠΥΡΑ. Το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, οι περιφράξεις και η άνοδος του καπιταλισμού. κόκκινο νήμα

Lady Stardust ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΠΥΡΑ. Το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, οι περιφράξεις και η άνοδος του καπιταλισμού. κόκκινο νήμα Lady Stardust ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΠΥΡΑ Το κυνήγι μαγισσών στην Ευρώπη, οι περιφράξεις και η άνοδος του καπιταλισμού κόκκινο νήμα Αφιερώνεται στην Αναστασία που έκανε την αρχική μετάφραση του κειμένου στα πλαίσια

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Φύλο (sex) Σεξουαλικότητα (sexuality) Σεξουαλική υγεία (sexual health) Κοινωνική ταυτότητα (γένος) (gender) Κοινωνική ταυτότητα φύλου (gender identity) Σεξουαλικός προσανατολισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ

ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ ΣΑΑΝΤΙ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ: «Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ ΤΑ ΡΟΔΑ» ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΑΔΑΜ Τα παιδιά του Αδάμ είναι τα άκρα ενός σώματος, Μοιράζονται όλα την ίδια ρίζα. Όταν ένα άκρο περνάει τις μέρες του

Διαβάστε περισσότερα

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Γενικά Δημήτρης Χατζής Περιεχόμενα «Το διπλό βιβλίο» Περίληψη Ιστορικό πλαίσιο Τίτλος του έργου Δομή

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

και ρατσιστές και εθνικιστές;

και ρατσιστές και εθνικιστές; και ρατσιστές και εθνικιστές; 1 Και ρατσιστές και εθνικιστές; Πως αντιµετωπίζουµε οι Έλληνες τη διαφορετικότητα των ανθρώπων και των φυλών; Θα προτιµούσαµε να µην δεχόταν η Ελλάδα οικονοµικούς µετανάστες;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

1. Γυναίκα & Απασχόληση

1. Γυναίκα & Απασχόληση 1. Γυναίκα & Απασχόληση Παρά τα βήματα προόδου τα οποία έχουν σημειωθεί τα τελευταία χρόνια, τόσο σε θεσμικό επίπεδο (νομοθετικό έργο), όσο και στην ανάπτυξη «ειδικευμένων πολιτικών και δράσεων» καταπολέμησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Ο συγγραφέας αναφέρεται στην ανεργία των ντόπιων που οφείλεται στη μετανάστευση αλλοδαπών, γεγονός

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία Δικαίου και Θεσμών 3α. Δίκαιο και Ηθική στη Δίκη της Νυρεμβέργης

Θεωρία Δικαίου και Θεσμών 3α. Δίκαιο και Ηθική στη Δίκη της Νυρεμβέργης Αριστείδης Ν. Χατζής Αναπληρωτής Καθηγητής Φιλοσοφίας Δικαίου & Θεωρίας Θεσμών Θεωρία Δικαίου και Θεσμών 3α Δίκαιο και Ηθική στη Δίκη της Νυρεμβέργης Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. 17/3/2014 ΔΙΚΗ ΤΗΣ ΝΥΡΕΜΒΕΡΓΗΣ 20

Διαβάστε περισσότερα

αφίσες από την Ισπανική Επανάσταση

αφίσες από την Ισπανική Επανάσταση Η παρακάτω αφίσα (όπως και πολλές άλλες παρόμοιες) αναφέρεται στην έλλειψη τροφίμων που ήταν βασικό πρόβλημα στη ημοκρατική ζώνη. Αρκετές ήταν οι αιτίες που προκαλούσαν αυτή την έλλειψη. Πρώτον, το σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΓΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ. Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

ΒΟΓΛΗΣ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ. Αναπληρωτής Καθηγητής στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Βιογραφικό σημείωμα Ο Πολυμέρης Βόγλης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1964. Σπούδασε στο Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και εκπόνησε τη διατριβή του στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την:

ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ/ΤΡΙΑΣ: ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ: Ένας οδηγός για τα δικαιώματα των παιδιών σε συνεργασία με την: Μάθε για τη σύμβαση. Γνώρισε τα δικαιώματά σου. Το βιβλιαράκι που κρατάς στα χέρια σου περιέχει 54 άρθρα

Διαβάστε περισσότερα

Η καμπάνια του ΟΗΕ HeforShe - Ένα κίνημα αλληλεγγύης ανδρών και γυναικών για την ισότητα των φύλων

Η καμπάνια του ΟΗΕ HeforShe - Ένα κίνημα αλληλεγγύης ανδρών και γυναικών για την ισότητα των φύλων Η καμπάνια του ΟΗΕ HeforShe - Ένα κίνημα αλληλεγγύης ανδρών και γυναικών για την ισότητα των φύλων Μελίνα Δασκαλάκη, Δικηγόρος, Δημοτική σύμβουλος στο Δήμο Αθηναίων. Καλημέρα σας, Καλοσωρίζω όλους και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΧΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΠΟΥΔΕΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ Θ.Ε.: ΕΠΟ 11 Κοινωνική και οικονομική ιστορία της Ευρώπης 2 η εργασία 2012 13 ΘΕΜΑ: «Στις παραμονές της λεγόμενης βιομηχανικής επανάστασης,

Διαβάστε περισσότερα

Durkheim: Λειτουργισμός & Θετικισμός. Εισαγωγή στον Πολιτισμό και τις Πολιτισμικές Σπουδές

Durkheim: Λειτουργισμός & Θετικισμός. Εισαγωγή στον Πολιτισμό και τις Πολιτισμικές Σπουδές Durkheim: Λειτουργισμός & Θετικισμός Εισαγωγή στον Πολιτισμό και τις Πολιτισμικές Σπουδές Emile Durkheim(1858-1917) Γεννήθηκε στη Γαλλία. Γιός Ραβίνου, παράλληλα με τις σπουδές του εντρύφησε στην εβραϊκή

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Θεωρίες Αστικής Κοινωνιολογίας. Σημειώσεις της Μαρίας Βασιλείου

Βασικές Θεωρίες Αστικής Κοινωνιολογίας. Σημειώσεις της Μαρίας Βασιλείου Βασικές Θεωρίες Αστικής Κοινωνιολογίας Σημειώσεις της Μαρίας Βασιλείου Ηπόλη, όπως την αντιλαμβανόμαστε, είναι μια ιδέα του Διαφωτισμού Ο Ρομαντισμός την αμφισβήτησε Η Μετανεωτερικότητα την διαπραγματεύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα Θεοφανώ Παπαζήση Αναπληρώτρια καθηγήτρια ΑΠΘ Από την απελευθέρωση των σεξουαλικών σχέσεων στα τέλη της δεκαετίας του 60 αρχές 70, µετά

Διαβάστε περισσότερα

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων

Δικαιώματα των Θυμάτων. Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Δικαιώματα των Θυμάτων Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Καταπολέμηση της Εμπορίας Ανθρώπων Η εμπορία ανθρώπων παραβιάζει τα δικαιώματα και επηρεάζει τις ζωές αμέτρητων ανθρώπων τόσο στην Ευρώπη

Διαβάστε περισσότερα

Εργαζόμενος - Εργοδότης

Εργαζόμενος - Εργοδότης Οικονομική δραστηριότητα στην Αρχαία Ελλάδα Εργαζόμενος - Εργοδότης Καταναλωτή Επενδυτές Εργαστήρι 1 Η Πρώτη του Μάη δεν είναι αργία είναι απεργία Εικόνες από την απεργία στο Σικάγο 1886 8ώρες δουλειά

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μορφές απασχόλησης. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Νέες μορφές απασχόλησης. Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Νέες μορφές απασχόλησης 1 Συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση Ποιες είναι οι νέες μορφές απασχόλησης; Σύμβαση ορισμένου χρόνου Μερική απασχόληση Προσωρινή απασχόληση Σύμβαση έργου Υπεργολαβία Εκ

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας 3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας Η νεοκλασική θεωρία της προσφοράς εργασίας που αναπτύξαμε προηγουμένως υποστηρίζει ότι οι επιλογές

Διαβάστε περισσότερα

«Πολιτικές διαχείρισης της διεθνικής σωματεμπορίας υπό την οπτική του φύλου»

«Πολιτικές διαχείρισης της διεθνικής σωματεμπορίας υπό την οπτική του φύλου» «Πολιτικές διαχείρισης της διεθνικής σωματεμπορίας υπό την οπτική του φύλου» Ματίνα Παπαγιαννοπούλου Κοινωνιολόγος-Εγκληματολόγος Ημερίδα: «Μετανάστευση και φύλο. Από την αδήλωτη εργασία στην ένταξη» Αθήνα,

Διαβάστε περισσότερα

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας.

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας. Αθήνα Μάρτιος 2011 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΦΙΛΕΛΛΗΝΩΝ & ΨΥΛΛΑ 2 105 57 ΑΘΗΝΑ Τηλ 213.16.16.900 Fax 2103246165 Email: adedy@adedy.gr, adedy1@adedy.gr ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015 ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Αθ. Κανελλοπούλου-Μαλούχου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία

Διαβάστε περισσότερα

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας

Ιανουαριος 2015. Κωνσταντίνα Μοσχοτά. Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ιανουαριος 2015 Κωνσταντίνα Μοσχοτά Αντιπρόεδρος Καταφυγίου Γυναίκας Ανεξάρτητη, µη κυβερνητική, µη κερδοσκοπική οργάνωση. Όραµά µας η καταπολέµηση κάθε µορφής κακοποίησης εις βάρος των γυναικών. Λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή Συμπεριφορά

Οργανωσιακή Συμπεριφορά ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Οργανωσιακή Συμπεριφορά Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Οργανώσεις Ιωάννης Σαλμόν Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Συνεργάζομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Συνεργάζομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι Συνεργασία 2. Γιατί χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία

Εισαγωγή. Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο. Πώς να ζήσετε 150 χρόνια µε Υγεία Εισαγωγή «Όποιος έχει υγεία, έχει ελπίδα. Και όποιος έχει ελπίδα, έχει τα πάντα.» Τόμας Κάρλαϊλ Γιατί είναι χρήσιμο το παρόν βιβλίο Ο πατέρας μου είναι γιατρός, ένας από τους καλύτερους παθολόγους που

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ

Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΚΑΙ Η ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΤΗΣ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ Η Μάχη της Κρήτης έχει µια ξεχωριστή θέση στη ροή των γεγονότων του Β' Παγκοσµίου Πολέµου. Ο Ελληνικός λαός στη Κρήτη, εγκαταλελειµµένος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 1 ο : Βασικές Οικονομικές Έννοιες ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Πολιτική Οικονομία (Οικονομική Επιστήμη) είναι η επιστήμη που μελετά τα οικονομικά προβλήματα

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2015 Βία και ανεκτικότητα

Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2015 Βία και ανεκτικότητα ΥΠΟΠΑΙΘ Εφορεία Αρχαιοτήτων Φλώρινας Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας -ΤΕΕΤ Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2015 Βία και ανεκτικότητα 26.9-31.10.2015 παρουσίαση Παναγιώτα Περδικάρη Χριστίνα Παναγιωτίδου

Διαβάστε περισσότερα

Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας...5

Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας...5 Το κυνηγί της φώκιας νέο index Το κυνήγι της φώκιας...2 Λεξιλόγιο...2 Ερωτήσεις...4 Κείμενο...5 Το κυνήγι της φώκιας....5 Page 1Τ Το κυνήγι της φώκιας Λεξιλόγιο Καταλαβαίνεις τις λέξεις; 1. Ολοκληρώνομαι

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ;

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Απάντηση: Η μορφή της αγοράς καθορίζεται από μια σειρά παραγόντων. Οι σπουδαιότεροι από τους παράγοντες αυτούς είναι οι εξής: Πρώτον, ο αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη

Καρλ Πολάνυι. Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι Επιμέλεια Παρουσίασης: Άννα Κουμανταράκη Καρλ Πολάνυι (1886-1964) Καρλ Πολάνυι Ούγγρος διανοητής νομάδας εβραϊκής καταγωγής με έντονη πνευματική και πολιτική δράση, θεμελιωτής του κλάδου της

Διαβάστε περισσότερα

Ρατσισμός & Μεταναστευτικό ζήτημα στην Ελλάδα

Ρατσισμός & Μεταναστευτικό ζήτημα στην Ελλάδα Ρατσισμός & Μεταναστευτικό ζήτημα στην Ελλάδα 15.000 συζητήσεις μέσα σε ένα δεκαπενθήμερο συνέλεξε η BaaS κατά την έρευνα που διενήργησε στα κοινωνικά μέσα για τον ρατσισμό και το μεταναστευτικό ζήτημα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ 1. Ποιο από τα παρακάτω αποτυπώνει τη διαμονή σας, αυτό το ακαδημαϊκό έτος;

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ 1. Ποιο από τα παρακάτω αποτυπώνει τη διαμονή σας, αυτό το ακαδημαϊκό έτος; ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Το παρόν ερωτηματολόγιο αφορά έρευνα για τις συνήθειες των φοιτητών. Οι πληροφορίες που θα συγκεντρωθούν μένουν αυστηρά προσωπικές και χρησιμοποιούνται μόνο για στατιστικούς λόγους. Σας

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82

ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 ΠΡΟΛΟΓΟΣ: 1 η σκηνή: στίχοι 1-82 1.Α. Ο ρόλος και η λειτουργία του Προλόγου ως δομικό στοιχείο της τραγωδίας: Ο πρόλογος μιας τραγωδίας αποτελεί τα πρώτο από τα απαγγελλόμενα μέρη και εκτελείται από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012 ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΟΚΕ ΕΛΛΑΔΑΣ, κ. Χρήστου ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ TRESMED 4 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 10-11/9/2012 Αγαπητοί συνάδελφοι, κυρίες και κύριοι, Σας ευχαριστώ όλους που ήρθατε στη χώρα μας και

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΝ ΖΑΚ ΡΟΥΣΣΩ. ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ «ΑΙΜΙΛΙΟΣ ή ΠΕΡΙ ΑΓΩΓΗΣ»

ΖΑΝ ΖΑΚ ΡΟΥΣΣΩ. ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ «ΑΙΜΙΛΙΟΣ ή ΠΕΡΙ ΑΓΩΓΗΣ» ΖΑΝ ΖΑΚ ΡΟΥΣΣΩ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ «ΑΙΜΙΛΙΟΣ ή ΠΕΡΙ ΑΓΩΓΗΣ» Αν είναι αλήθεια ότι ο άνθρωπος γεννιέται καλός και γίνεται μοχθηρός μόνο μέσα από την κακή επιρροή της κοινωνίας στην οποία ζει, η μεταρρύθμιση

Διαβάστε περισσότερα

2. Ορισμός, μέτρηση και ετερογένεια του φαινομένου της ανεργίας

2. Ορισμός, μέτρηση και ετερογένεια του φαινομένου της ανεργίας 2. Ορισμός, μέτρηση και ετερογένεια του φαινομένου της ανεργίας Ενώ σ όλα τα κοινωνικά συστήματα που έχουν υπάρξει ιστορικά έχει παρατηρηθεί υπόαξιοποίηση των εργασιακών δυνατοτήτων των μελών της κοινωνίας,

Διαβάστε περισσότερα

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο Κεφάλαιο Πρώτο Η διγλωσσία / πολυγλωσσία είναι ένα παλιό φαινόμενο. Πάει χέρι με χέρι με τις μετακινήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας

Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Ορισµένες διαστάσεις της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας Τα κυριότερα χαρακτηριστικά της εξωτερικής πολιτικής της Γαλλίας είναι η συνέχεια στόχων και στρατηγικών επιλογών στη βάση των πολιτικών αντιλήψεων

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ]

Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Προσωπο-κεντρική θεωρία (person-centred) [πρώην Πελατο-κεντρική θεωρία ] Φαινομενολογική θεωρητική κατεύθυνση η οποία υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος διαθέτει από μόνος του την ικανότητα για προσωπική ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Οι στάσεις των Ελλήνων πολιτών απέναντι στη Μετανάστευση

Οι στάσεις των Ελλήνων πολιτών απέναντι στη Μετανάστευση Οι στάσεις των Ελλήνων πολιτών απέναντι στη Μετανάστευση Μεταβολές 2008-2009 Ιούνιος 2009 PI0960/ Διάγραμμα 1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ *Η έρευνα του 2008 δημοσιεύθηκε στην ειδική έκδοση του ECONOMIST, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Η κοινωνία μας περνά ένα στάδιο ταχύτατων μεταλλαγών και ανακατατάξεων, όπου αμφισβητούνται αξίες και θεσμοί. Σήμερα οι θεσμοί έχουν γίνει πολύμορφοι και σύνθετοι, ενώ ταυτόχρονα όσοι άντεξαν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ. Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού Θεωρία των Μοντέλων Καπιταλισμού: Θεωρητικό πλαίσιο για την κατανόηση των κοινών θεσμικών χαρακτηριστικών, αλλά και των θεσμικών

Διαβάστε περισσότερα

Οι Νέοι/ες και η στάση τους απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Οι Νέοι/ες και η στάση τους απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση Οι Νέοι/ες και η στάση τους απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση VPRC Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 1/2 Ανάθεση: ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Σκοπός της έρευνας: Η διερεύνηση των απόψεων μαθητών Γυμνασίου και Λυκείου σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών

Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Η Ευρωπαϊκή εμπειρία από θεσμούς ένταξης μεταναστών Δήμητρα Κονδύλη, ερευνήτρια ΕΚΚΕ Καλαμάτα 6/6/2010 Η Ευρωπαϊκή Εμπειρία στον τομέα ένταξης μεταναστών Το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο για τη μετανάστευση

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ. Συντάκτριες - ηµιουργοί: Αγγέλου ήµητρα Ζορµπά Βασιλική

ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ. Συντάκτριες - ηµιουργοί: Αγγέλου ήµητρα Ζορµπά Βασιλική ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ Συντάκτριες - ηµιουργοί: Αγγέλου ήµητρα Ζορµπά Βασιλική ΙΣΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΦΥΛΩΝ ΣΤΕΡΕΟΤΥΠΑ ΤΑΥΤΟΤΗΤΕΣ ΦΥΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ ΒΙΑ ΚΑΙ ΕΠΙΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΡΟΛΟΙ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ

Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ Η ΕΠΙΚΟΥΡΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΛΕΩΝΙΔΑΣ Α. ΑΛΕΞΑΝΔΡΙΔΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΖΕΙ ΚΑΝΕΙΣ ΧΑΡΟΥΜΕΝΑ, ΑΝ Η ΖΩΗ ΤΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΦΡΟΝΗΣΗ, ΟΜΟΡΦΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ, ΚΑΙ ΟΥΤΕ ΠΑΛΙ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119: Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Το μάθημα προφέρει μια συστηματική και

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης

Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης Κοινωνιολογία της Αγροτικής Ανάπτυξης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ολοκληρωμένη Ανάπτυξη και Διαχείριση του Αγροτικού Χώρου» Ενότητα 2: Αγροτική Κοινότητα και Αγροτικός Μετασχηματισμός (1/2) 2ΔΩ Διδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΡΗΓΑΣ ΦΕΡΑΙΟΣ ΠΡΟΣ: ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ, ΣΥΛΛΟΓΟ «ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ», ΔΟΕ

ΡΗΓΑΣ ΦΕΡΑΙΟΣ ΠΡΟΣ: ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ, ΣΥΛΛΟΓΟ «ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ», ΔΟΕ ΠΡΟΣ: ΤΑ ΜΕΛΗ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ, ΣΥΛΛΟΓΟ «ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ», ΔΟΕ ΣΤΗΝ ΕΛΙΣΑΒΕΤ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ «ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ» ΚΑΙ ΑΙΡΕΤΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ ΣΤΟ ΠΥΣΠΕ ΛΑΚΩΝΙΑΣ Η Γενική Συνέλευση του Συλλόγου μας

Διαβάστε περισσότερα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα Ηλικία - Επιχειρηματικότητα 40% 35% 34,3% 34,0% 30% 25% 20% 21,3% 15% 10% 5% 0% 1,3% 18-24 25-34 35-44 45-54 55+ 9,0% 1 Τι επιλέγει 84% επιλέγει την έναρξη νέας δραστηριότητας ανεξάρτητα επιπέδου εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ανάγκη η αγάπη

ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ανάγκη η αγάπη ετάρτη, 20 Αυγούστου 2008 Αυξάνονται και πληθύνονται οι χριστιανοί στην Κίνα. Ενώ οι πιστοί πληθαίνουν με γοργούς ρυθμούς, το Πεκίνο κρατά χαμηλούς τόνους Ο Χάο Τσαν έχει συνηθίσει να προσεύχεται μπροστά

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα: Γνώσεις και στάσεις των μαθητών/τριών του Λυκείου Αγίου Γεωργίου Λακατάμειας σχετικά με την σεξουαλική και αναπαραγωγική τους υγεία.

Έρευνα: Γνώσεις και στάσεις των μαθητών/τριών του Λυκείου Αγίου Γεωργίου Λακατάμειας σχετικά με την σεξουαλική και αναπαραγωγική τους υγεία. Έρευνα: Γνώσεις και στάσεις των μαθητών/τριών του Λυκείου Αγίου Γεωργίου Λακατάμειας σχετικά με την σεξουαλική και αναπαραγωγική τους υγεία. Οικογενειακή Αγωγή Ι Σχολική Χρονιά: 2007 2008 Καθηγήτρια Οικιακής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της Ιστοριογραφίας

Ιστορία της Ιστοριογραφίας Ιστορία της Ιστοριογραφίας Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 2) Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Πολυμέρης Βόγλης Παραδοσιακή ιστοριογραφία Εδραιώνεται τον 19 ο αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

UNICONFLICTS in spaces of crisis

UNICONFLICTS in spaces of crisis 11-14 Ιουνίου 2015, Θεσσαλονίκη Στην Αρχιτεκτονική του ΑΠΘ Διεθνής Ανοιχτή Συνάντηση UNICONFLICTS in spaces of crisis κριτικές προσεγγίσεις εντός, εναντίον και πέρα του Πανεπιστημίου την εποχή της κρίσης

Διαβάστε περισσότερα

Τάσος Γιαννίτσης (17/10/2013), Παρουσίαση βιβλίου «Η Ελλάδα στην Κρίση» 1. Πρώτη επιδίωξη του βιβλίου αυτού είναι η αναζήτηση πολιτικών

Τάσος Γιαννίτσης (17/10/2013), Παρουσίαση βιβλίου «Η Ελλάδα στην Κρίση» 1. Πρώτη επιδίωξη του βιβλίου αυτού είναι η αναζήτηση πολιτικών 1 Τάσος Γιαννίτσης (17/10/2013), Παρουσίαση βιβλίου «Η Ελλάδα στην Κρίση» 1. Πρώτη επιδίωξη του βιβλίου αυτού είναι η αναζήτηση πολιτικών που θα µας οδηγούν έξω από την κρίση. Ακόµα και όταν αναλύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Η επίδραση του Ευρωπαϊκού Ρομαντισμού είναι πρόδηλη στο έργο του Σολωμού. Το μεταφυσικό στοιχείο εντοπίζεται λόγου χάρη στο στίχο 54 όπου ανιχνεύουμε

Διαβάστε περισσότερα

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ

Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Εγώ έχω δικαιώματα, εσύ έχεις δικαιώματα, αυτός/αυτή έχει δικαιώματα... Εισαγωγή στα Δικαιώματα του Παιδιoύ Όλοι έχουν δικαιώματα. Επιπλέον, σαν αγόρι ή κορίτσι ηλικίας κάτω των 18 ετών, έχεις ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα