ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ"

Transcript

1 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ : ΝΟΜΙΚΟ Τομέας Δημοσίου Δικαίου: Εφαρμογές Δημοσίου Δικαίου Υπεύθυνος καθηγητής: Ανδρέας Γ.Δημητρόπουλος Θέμα εργασίας: ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Επιμέλεια: Τόλη Ηλιάννα Αριθμός μητρώου:

2 ΑΘΗΝΑ 2009 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ...Σελίδα ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ...2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Α.ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ i)έννοια και περιεχόμενο...5 ii)οριοθέτηση των συνταγματικών δικαιωμάτων...7 Β.ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ i)έννοια και περιεχόμενο...10 ii)η χρήση του γενικού συμφέροντος στη νομολογία...13 iii)ρητές αναφορές του γενικού συμφέροντος στη νομοθεσία...14 iv)γενικό συμφέρον:οριοθέτηση ή περιορισμός των συνταγματικών δικαιωμάτων;...15 ΕΙΔΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Α.ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΕΔΙΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΜΕ ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ i)ιδιοκτησία και περιορισμοί...18 ii)η μεταβολή του προορισμού των δασών και των δασικών εκτάσεων-η προστασία του περιβάλλοντος...22 iii)τα όρια της οικονομικής ελευθερίας...27 Β)ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΚΑΙ ΧΑΛΑΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΙΚΟΥ ΠΕΔΙΟΥ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ i)αρχή της ισότητας και γενικό συμφέρον...30 ii)δικαίωμα προηγούμενης δικαστικής ακρόασης και γενικό συμφέρον...33 iii)ελευθερία ανάπτυξης της προσωπικότητας,προσωπική ελευθερία, ελευθερία κίνησης και γενικό συμφέρον...36 ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ...38 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ...39 i)περίληψη-essay summary...39 ii)λήμματα...39 iii)νομολογία-πίνακας αποφάσεων...40 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

3 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ ΑΚ Αστικός Κώδικας ΑΕΔ Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο α.ν. Αναγκαστικός Νόμος ΑΠ Άρειος Πάγος Άρθρ. Άρθρο Αρμ Αρμενόπουλος (περιοδικό) βλ Βλέπε Γν Γνωμοδότηση Δ Δίκη (περιοδικό) Δικ Δικαιοσύνη (περιοδικό) ΔτΑ Δικαιώματα του ανθρώπου (περιοδικό) ΕΔΔΔ Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΕισΝΑΚ Εισαγωγικός Νόμος Αστικού Κώδικα ΕλλΔνη Ελληνική Δικαιοσύνη (περιοδικό) ΕΣΔΑ Ευρωπαϊκή Σύμβαση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου Εφ. Εφετείο ΚΔΔ Κώδικας Διοικητικής Δικονομίας ΚπολΔ Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας ΜΠρ Μονομελές Πρωτοδικείο ν. Νόμος ν.δ. Νομοθετικό Διάταγμα ΝοΒ Νομικό Βήμα (περιοδ.) ΝΣΚ Νομικό Συμβούλιο του Κράτους Ολ. Ολομέλεια π.δ. Προεδρικό Διάταγμα ΠολΔικ Πολιτική Δικονομία Πρ Πρωτοδικείο ΟΤΑ Οργανισμός τοπικής Αυτοδιοίκησης Σ Σύνταγμα ΣτΕ Συμβούλιο της Επικρατείας τ. τόμος τεύχ. τεύχος τιμ.τ. τιμητικός νόμος ΤοΣ Το Σύνταγμα (περιοδικό) 3

4 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ιδιαίτερα σημαντική στη σύγχρονη έννομη τάξη προβάλλει η έννοια του γενικού ή αλλιώς δημόσιου ή κοινωνικού συμφέροντος.τόσο το ιδιωτικό όσο και το δημόσιο συμφέρον αποτελούν αόριστες νομικές έννοιες, γεγονός που έχει οδηγήσει σε διαφορετικές κατά περίπτωση ερμηνείες στη νομολογία και τη θεωρία.αν και στο συνταγματικό κείμενο η αναφορά της έννοιας του γενικού συμφέροντος με όλες τις λεκτικές παραλλαγές της είναι περιορισμένη, στη νομολογία αποτελεί πολύ συχνά δικαιολογητική βάση των αποφάσεων ιδίως ενώπιον του ΣτΕ και των λοιπών διοικητικών δικαστηρίων. Αντικείμενο της παρούσης μελέτης είναι η εξέταση της έννοιας του γενικού συμφέροντος στα πλαίσια του συνταγματικού δικαίου (μιας και η έννοια αυτή συναντάται σε πολλούς κλάδους του δικαίου).πιο συγκεκριμένα θα επιχειρηθεί η εννοιολογική διερεύνηση του όρου αναφορικά με τα συνταγματικά δικαιώματα, όπως κατοχυρώνονται στο Σύνταγμα.Η μελέτη χωρίζεται σε δύο επίπεδα.σε πρώτη φάση, στο γενικό μέρος, θα εξετάσουμε την έννοια των συνταγματικών δικαιωμάτων και του δημοσίου συμφέροντος, τους φορείς τους και θα προσδιορίσουμε τις ρητές αναφορές στο κείμενο του Συντάγματος καθώς και τις λεκτικές παραλλαγές του όρου.ακόμη στο γενικό μέρος είναι απαραίτητο να ξεκαθαρίσουμε αν το γενικό συμφέρον αποτελεί οριοθέτηση ή περιορισμό των δικαιωμάτων καθώς και σε ποια έκταση συμβαίνει αυτό.σε δεύτερη φάση, στο ειδικό μέρος, θα αναλύσουμε τη διαπλοκή των δύο εννοιών, γενικού συμφέροντος και δικαιωμάτων.αφενός θα επιχειρηθεί ο προσδιορισμός του πεδίου προστασίας και εφαρμογής των δικαιωμάτων με βάση το γενικό συμφέρον και αφετέρου θα εξεταστεί κατά πόσο συμβαίνει και πότε είναι αναγκαία η χαλάρωση του προστατευτικού πεδίου των δικαιωμάτων. Το γενικό συμφέρον δεν αφορά στο σύνολο των δικαιωμάτων του Συντάγματος.Γι αυτό στο ειδικό μέρος εκτός από τις διατάξεις όπου διατυπώνεται ρητά ο όρος, όπως δηλαδή στο δικαίωμα ιδιοκτησίας, την προστασία του περιβάλλοντος και την οικονομική ελευθερία, θα αναφερθούμε και σε εκείνες τις διατάξεις των δικαιωμάτων στις οποίες δε μνημονεύεται ο όρος αλλά τον επικαλείται συχνά η νομολογία.αυτό συμβαίνει με το δικαίωμα προηγούμενης ακρόασης, την αρχή της ισότητας και την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας, της προσωπικής ελευθερίας και την ελευθερία κίνησης. Όπως προαναφέρθηκε, ιδιαίτερα σημαντική είναι η άποψη της νομολογίας επί του θέματος.λόγω της αοριστίας του νομικού όρου άλλοτε χρησιμοποιείται ως μηχανισμός ερμηνείας του Συντάγματος και άλλοτε πάλι ως απλή και μη αιτιολογημένη βάση των αποφάσεων.πάντως γίνεται ορθά αποδεκτό και από τη νομολογία πως οι διατάξεις του Συντάγματος που αναφέρουν το γενικό συμφέρον υπερισχύουν κάθε ειδικότερης κοινής διάταξης νόμου αφού το Σύνταγμα είναι ο υπέρτατος νόμος, βρίσκεται δηλαδή στην κορυφή της ιεραρχίας της έννομης τάξης.το πρόβλημα τίθεται όταν ο κοινός νομοθέτης θεσπίζει ρυθμίσεις χάριν δημοσίου συμφέροντος.διότι σε αυτήν την περίπτωση θα πρέπει να ερευνηθεί αν 4

5 πραγματικά εννοεί το δημόσιο συμφέρον υπό την έννοια του Συντάγματος διαφορετικά η ρύθμιση θα είναι αντισυνταγματική.το εγχείρημα της ερμηνείας είναι πράγματι δύσκολο καθώς το περιεχόμενο του όρου δεν είναι ενιαίο και συγκεκριμένο.επιπλέον σύμφωνα με το τεκμήριο της συνταγματικότητας των νόμων, κάθε νόμος από την ολοκλήρωσή της διαδικασίας παραγωγής του θεωρείται σύμφωνος προς το Σύνταγμα και παράγει πλήρη νομική ενέργεια.το τεκμήριο βέβαια δεν είναι αμάχητο.κατά συνέπεια αν έπειτα από έλεγχο διαπιστωθεί μη συμφωνία του νόμου προς τις συνταγματικές εγγυήσεις δε θα εφαρμοστεί ή μπορεί να απενεργοποιηθεί ενώπιον του ΑΕΔ. Διάφορα παραδείγματα από τη νομολογία παρατίθενται διάσπαρτα στο κείμενο για την καλύτερη κατανόηση του θέματος και της εφαρμογής της έννοιας του γενικού συμφέροντος στην πράξη, κυρίως στο ειδικό μέρος της εργασίας.εκτός των παραπάνω, μετά το ειδικό μέρος θα ακολουθήσει παράθεση βασικών συμπερασμάτων και περίληψη του θέματος. 5

6 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Α.ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ i)έννοια και περιεχόμενο Ο άνθρωπος ανεξάρτητα από το κοινωνικό σύνολο στο οποίο ανήκει και ανεξάρτητα από την ιστορική εξέλιξη είναι ελεύθερος.οι άνθρωποι δηλαδή είναι από τη φύση τους ελεύθεροι και ίσοι.όμως για να μιλήσουμε για δικαιώματα θα πρέπει αυτά να ενταχθούν σε μια έννομη τάξη, σε κράτος.κι αυτό γιατί μόνο το κράτος μπορεί να χορηγήσει και να κατοχυρώσει δικαιώματα χάριν προστασίας των πολιτών του.εξελικτικά κατοχυρώθηκαν νομικά πολλά από τα βασικά δικαιώματα του ανθρώπου ως μεμονωμένου ατόμου ή ως μέλους μιας ομάδας όχι μόνο σε εθνικό επίπεδο αλλά σε διεθνές και ευρωπαϊκό.γίνονται δεκτές διάφορες παραλλαγές του όρου, όπως ατομικά ή συνταγματικά ή ανθρώπινα ή θεμελιώδη δικαιώματα ή ελευθερίες (Ο όρος αυτός δεν προτιμάται από πολλούς σήμερα καθώς έχει στατική έννοια ενώ ο όρος δικαίωμα περιλαμβάνει την αναγνωρισμένη από την έννομη τάξη αξίωση και έχει νομικό πλαίσιο.επιπλέον ο όρος συνταγματικά δικαιώματα θεωρείται πληρέστερος όταν πρόκειται για γενική αναφορά ενώ δηλώνεται η σύνδεση με το ισχύον δίκαιο). 1 Τα ατομικά δικαιώματα σήμερα κατοχυρώνονται στο Σύνταγμα και συνεπώς αποτελούν δημόσιο δίκαιο.(το ισχύον Σύνταγμα είναι συστηματικότερο από τα προηγούμενα σχετικά με τη διάρθρωση της ύλης που περιέχεται στο μέρος των ατομικών δικαιωμάτων.)κατά την κλασσική θεωρία ως κανόνες δημοσίου δικαίου στρέφονται μόνο κατά του κράτους.όμως μια τέτοια κατηγοριοποίηση σήμερα -λόγω του φιλελευθερισμού- είναι ανεπαρκής καθώς αναγνωρίζεται ο αμυντικός χαρακτήρας των δικαιωμάτων.αυτό σημαίνει πως τα δικαιώματα αποτελούν βασικά αξιώματα της συνολικής έννομης τάξης και εμφανίζουν επιθετική ενέργεια όχι μόνο κατά του κράτους αλλά και κατά των ιδιωτών. Σύμφωνα με τον ορισμο: συνταγματικά δικαιώματα είναι τα παρεχόμενα στα άτομα και ως μέλη του κοινωνικού συνόλου θεμελιώδη, πολιτικά, κοινωνικά και οικονομικά δικαιώματα, τα οποία αποτελούν τις κατά την αντίληψη του συντακτικού νομοθέτη βασικές εξειδικεύσεις της ανθρώπινης αξίας και των οποίων το αμυντικό περιεχόμενο στρέφεται κατά της κρατικής και κάθε άλλης εξουσίας 2.Όπως προαναφέρθηκε ο όρος δικαίωμα είναι πιο δόκιμος.σημαίνει αγώγιμη και εξαναγκαστή έννομη αξίωση.είναι η εξουσία που απονέμεται στα πρόσωπα από το δίκαιο για την ικανοποίηση των συμφερόντων τους.έχει δύο όψεις, την οντολογική κατά την οποία το δικαίωμα συνιστά εξουσία αναγνωριζόμενη από το δίκαιο και τη λειτουργική που αφορά στην ικανοποίηση εννόμου συμφέροντος. 1 Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ και 103 Δαγτόγλου Π.,Ατομικά δικαιώματα,τόμος Α,2005,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ.4επ. 2 Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ.101 6

7 Ο επιθετικός προσδιορισμός συνταγματικά (δικαιώματα) προσδίδει ένα επιπλέον στοιχείο, αυτό της ευθείας αναγνώρισης από το Σύνταγμα.Με αυτόν τον τρόπο διαφοροποιούνται από τα κοινά δικαιώματα, τα οποία κατά συνέπεια δεν μπορούν να τροποποιηθούν ή να καταργηθούν με τη συνήθη διαδικασία που προβλέπει το Σ. Συνταγματικό είναι το δικαίωμα που παρέχεται στους πολίτες από το Σύνταγμα.Κριτήριο για το χαρακτηρισμό ενός δικαιώματος ως συνταγματικού είναι το αν περιέχεται ή όχι στο συνταγματικό κείμενο. Αρχικά γινόταν δεκτό ότι τα δικαιώματα είναι προσωπικά, ότι δηλαδή με αυτά προτάσσεται η ικανοποίηση του ατομικού παρά του γενικού συμφέροντος.σταδιακά η άποψη αυτή παραμερίστηκε με την ύπαρξη περιορισμών και αρμοδιοτήτων καθώς ο άνθρωπος οφείλει να ικανοποιεί τα συμφέροντά του στο πλαίσιο του γενικότερου συμφέροντος.τα συνταγματικά δικαιώματα έχουν ως αντικείμενο να εξειδικεύουν την ανθρώπινη ζωή, να προστατεύουν δηλαδή μερικότερες εκφάνσεις της ανθρώπινης υπόστασης και δραστηριότητας.τα δικαιώματα παρέχουν στο άτομο εξουσίες με στόχο την αυτοκυριαρχία και τη δράση στην κοινωνικοπολιτικοοικονομική ζωή.παράλληλα προσδιορίζουν τη συμπεριφορά του κράτους και θέτουν όρια στη συμπεριφορά του φορέα τους ώστε να μη θίγονται οι υπόλοιποι φορείς. Το περιεχόμενο των συνταγματικών δικαιωμάτων έχει τρεις διαστάσεις, την αμυντική, την προστατευτική και τη διασφαλιστική.η πρώτη σημαίνει ότι το δικαίωμα στρέφεται κατά κάθε απειλής, είτε κρατικής είτε ιδιωτικής προέλευσης.κατά την κλασσική νομική θεωρία τα δικαιώματα έχουν μονομερή κατεύθυνση κατά του κράτους.σήμερα όμως είναι αναγκαία και η προστασία από τις κοινωνικές δυνάμεις που έχουν αναπτυχθεί.η δεύτερη στρέφεται προς στο κράτος και έχει ως περιεχόμενο την αξίωση του πολίτη για παροχή προστασίας απέναντι σε επιθετικές ενέργειες των συνανθρώπων του.η τρίτη στρέφεται επίσης προς το κράτος και αφορά στην αξίωση παροχής υλικών μέσων και υπηρεσιών για την άσκηση των δικαιωμάτων.το αμυντικό και προστατευτικό περιεχόμενο αναγνωρίζονται από το Σ, ενώ το εξασφαλιστικό αναγνωρίζεται σε ειδικές περιπτώσεις. Συμπερασματικά, στα πλαίσια του κοινωνικού ανθρωπισμού μιλούμε πλέον για κοινωνικά δικαιώματα, για δικαιώματα με κοινωνική κατεύθυνση και προσανατολισμό.έτσι οριοθετούνται κοινωνικά τα συνταγματικά δικαιώματα.δεν παύουν όμως να είναι και προσωπικά, αφού σύμφωνα και με την ανθρωπιστική αρχή (2 1Σ) αναγνωρίζεται μόνο η εξουσία του ανθρώπου στο άτομό του(όχι όμως και στους άλλους), η οποία συμπληρώνεται και από την 5 1Σ.Ακόμη έχει το δικαίωμα να ενεργεί προς ικανοποίηση των συμφερόντων του αλλά στα πλαίσια του γενικού συμφέροντος ώστε να μη θίγεται η αρχή της νομιμότητας.υπάρχουν όμως και περιπτώσεις στις οποίες επιβάλλεται η ικανοποίηση των συμφερόντων άλλων προσώπων.τότε μιλούμε για αρμοδιότητες και όχι για δικαιώματα.συνεπώς δεν υπάρχει απόλαυση δικαιωμάτων χωρίς την εκπλήρωση υποχρεώσεων.για παράδειγμα, το δικαίωμα στη ζωή προϋποθέτει το σεβασμό της ζωής των άλλων.τέλος αξίζει να αναφερθεί πως τα συνταγματικά δικαιώματα έχουν έναν οικουμενικότερο σκοπό, τον άνθρωπο.γι αυτό παρατηρείται ομοιότητα των συνταγματικών διατάξεων περί δικαιωμάτων μεταξύ διαφόρων κρατών. Τα δικαιώματα διακρίνονται περαιτέρω σε δημόσια και ιδιωτικά.παλαιότερα, με την επικράτηση της κλασσικής νομικής θεωρίας δημόσια ήταν μόνο τα δικαιώματα 7

8 που στρέφονταν κατά του κράτους.αυτή η διάκριση πλέον δεν εξυπηρετεί κάποια σκοπιμότητα, διότι με την αναγνώριση του αμυντικού περιεχομένου των δικαιωμάτων προκύπτει ένας υπερδημόσιος χαρακτήρας αυτών 3.Έφόσον τα δικαιώματα στρέφονται και κατά άλλων ατόμων, όχι μόνο κατά του κράτους, οδηγούμαστε στην απολυτοποίησή τους.με άλλα λόγια, η ενιαία αντιμετώπιση της εξουσίας ανεξαρτήτου προελεύσεως αναίρεσε τη διάκριση σε ιδιωτικά και δημόσια δικαιώματα.λόγος γίνεται και για πρωτογενή ή δευτερογενή δικαιώματα.πρωτογενή καλούνται αυτά που έχουν ως περιεχόμενο αυτοτελή μορφή της ανθρώπινης συμπεριφοράς, ενώ δευτερογενή αυτά που εξειδικεύουν τη γενική μορφή της ανθρώπινης συμπεριφοράς. ii)οριοθέτηση των συνταγματικών δικαιωμάτων Σύμφωνα με τη θεωρία του πυρήνα του δικαιώματος τα συνταγματικά δικαιώματα έχουν ένα ελάχιστο, στοιχειώδες περιεχόμενο το οποίο δεν μπορεί να προσβληθεί.στο περιεχόμενο του δικαιώματος ανήκει η κτήση, δηλαδή η σύνδεση του υποκειμένου με το αντικείμενο, του φορέα προς το προστατευόμενο συνταγματικό αγαθό και η άσκηση, η υλοποίηση της εξουσίας του δικαιώματος κατά ορισμένο τόπο,τρόπο και χρόνο.η άσκηση αφορά τόσο στην απόλαυση των ωφελειών από το δικαίωμα όσο και στην προστασία και διάθεσή του.από τη μία πλευρά το προστατευόμενο αγαθό έχει ανάγκη από εννοιολογικούς προσδιορισμούς οι οποίοι δεν είναι περιορισμοί αλλά προσδιοριστικοί του γενικού περιεχομένου του δικαιώματος.οι περιορισμοί συρρικνώνουν το περιεχόμενο του δικαιώματος.π.χ στο άρθρο 17Σ. υφίσταται ο εννοιολογικός προσδιορισμός της έννοιας της ιδιοκτησίας, ως σύνολο εμπραγμάτων και μόνο δικαιωμάτων.δεν τίθεται περιορισμός του δικαιώματος της ιδιοκτησίας.από την άλλη είναι επιβεβλημμένη η άσκηση του δικαιώματος σε ένα πλαίσιο οριοθετήσεων.το δικαίωμα ασκείται νόμιμα όταν ασκείται σε συγκεκριμένο χώρο, χρόνο και τρόπο.ο φορέας έχει απλώς την ελευθερία να καθορίσει τα τρία αυτά στοιχεία.π.χ δεν είναι νόμιμη η πραγματοποίηση λατρείας σε πλατεία ή η εξάσκηση μουσικού οργάνου σε ώρες κοινής ησυχίας. Πραγματικά, τα Συντάγματα επιβάλλουν περιορισμούς στην άσκηση των συνταγματικών δικαιωμάτων για την πρόληψη των καταχρήσεων, ώστε η άσκηση του ατομικού δικαιώματος από ένα άτομο να μη δημιουργεί αφόρητη κατάσταση για τα άλλα μέλη της κοινωνίας.δεν πρέπει να συγχέουμε την έννοια των περιορισμού με αυτή της οριοθέτησης.ο περιορισμός αποτελεί,θα λέγαμε, μια υποχώρηση από το άκρο όριο του δικαιώματος.αντίθετα οριοθετώ σημαίνει ορίζω, συγκεκριμενοποιώ τους όρους άσκησης του δικαιώματος.σύμφωνα με ορισμό οριοθέτηση είναι ο με διατάξεις δικαίου στο πλαίσιο της γενικής σχέσης πραγματοποιούμενος καθορισμός του γενικού περιεχομένου, ο προσδιορισμός των ανωτάτων ορίων άσκησης του δικαιώματος 4.Έχει γενικό και ευρύ χαρακτήρα, διότι αφορά σε όλους τους φορείς των δικαιωμάτων.η οριοθέτηση είναι πάγια, έχει μόνιμο και καθολικό χαρακτήρα.αρκεί η γενική πρόβλεψη στο συνταγματικό κείμενο και δε χρειάζεται επανάληψη σε κάθε δικαίωμα 5. Κάθε δικαίωμα δεν είναι γενικό και απεριόριστο. Αντίθετα, έχει ορισμένο, 3 Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ.169επ. 8

9 οριοθετούμενο περιεχόμενο. Η ελευθερία κάθε ατόμου αποτελεί το όριο έως το οποίο φθάνει εκείνη των άλλων, αφού το άτομο δε ζει απομεμονωμένο, αλλά μέσα σε ένα σύνολο συνανθρώπων του που έχουν τα ίδια με αυτό δικαιώματα, ώστε να επιβάλλεται ο αμοιβαίος σεβασμός τους.την αρχή αυτή είχε υιοθετήσει, στο άρθρο 4 και η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη της Γαλλικής Επανάστασης που όριζε τα εξής:...η άσκηση των φυσικών δικαιωμάτων κάθε ανθρώπου δεν έχει άλλα όρια πέρα από εκείνα που εξασφαλίζουν στα άλλα μέλη της κοινωνίας την απόλαυση των ίδιων δικαιωμάτων.τα όρια αυτά μόνο ο νόμος μπορεί να τα προσδιορίσει 6.Οριοθέτηση λοιπόν σημαίνει θέσπιση ορίων δράσης, αφορά στην άσκηση του δικαιώματος.το δικαίωμα συνιστά νομικό μέγεθος, γι αυτό ο προσδιορισμός του περιεχομένου και των ορίων άσκησής του τίθενται από τον συντακτικό νομοθέτη.οι οριοθετήσεις αποτελούν κανόνες δικαίου που προσδιορίζουν τη νόμιμη άσκηση του δικαιώματος από ιδιώτες και κράτος.προϋπόθεση της οριοθέτησης είναι η κτήση του δικαιώματος. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τον μαξιμαλιστικό προσδιορισμό, η οριοθέτηση προσδιορίζει το μέγιστο περιεχόμενο του δικαιώματος.θέτει όρια αλλά δεν περιέχει περιορισμούς.αναγκαία, μέσα στην οριοθέτηση τίθενται και περιορισμοί.με άλλα λόγια, η οριοθέτηση καθορίζει τις προϋποθέσεις και το νομικό περιβάλλον μέσα στο οποίο προστατεύεται το δικαίωμα.αφενός εξασφαλίζει στο φορέα ένα χώρο ελεύθερης δράσης, αφετέρου εμποδίζει την εισβολή άλλων στην περιοχή του.επιπλέον εμποδίζει τον ίδιο το δικαιούχο να υπερβεί τα επιτρεπόμενα όρια άσκησης.τυχόν υπέρβαση αυτών των ορίων συνιστά παράνομη δράση και συνεπάγεται κύρωση, περιορισμούς ή απώλεια του δικαιώματος. 7 Υπάρχουν γενικές οριοθετικές ρήτρες ο οποίες προκύπτουν ειδικότερα από τα άρθρα 5 1Σ και 25Σ και πρόκειται για τα δικαιώματα των άλλων, το Σ., τα χρηστά ήθη, την απαγόρευση της καταχρηστικής άσκησης και την κοινωνική οριοθέτηση.στην ουσία ο νομοθέτης θέτει τρεις γενικές οριοθετικές ρήτρες, τη ρήτρα της συνταγματικής νομιμότητας, τη ρήτρα της κοινωνικότητας και τη ρήτρα της χρηστότητας, οι οποίες αλληλοεπικαλύπτονται ως ένα βαθμό. Στη θεωρία έχει τεθεί το ζήτημα αν, ενόψει του γενικού περιεχομένου της ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας, τα δικαιώματα των άλλων και το Σ. και τα χρηστά ήθη ισχύουν για όλα τα άλλα θεμελιώδη δικαιώματα 8.Σύμφωνα με τη θεωρία της ειδικής εφαρμογής τα συγκεκριμένα συνταγματικά δικαιώματα υπερισχύουν και άρα αποκλείουν την εφαρμογή των γενικών ρητρών.αντίθετα, κατά τη θεωρία της γενικής εφαρμογής-που κρίνεται και η ορθότερη άποψη-οι τρεις γενικές οριοθετικές ρήτρες ισχύουν σε όλα τα συνταγματικά δικαιώματα.αποτελούν γενικές αντικειμενικές συνταγματικές αρχές 5 Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις, όπου γίνεται επανάληψη της γενικής οριοθέτησης σε συγκεκριμένη συνταγματική διάταξη, οπότε γίνεται διάκριση σε γενική ή ειδική προβλεπόμενη οριοθέτηση.(ειδικά προβλεπόμενη είναι όταν καθορίζεται το γενικό περιεχόμενο συγκεκριμένου συνταγματικού δικαιώματος.) 6 Γεωργόπουλος Κ.,Επίτομο Συνταγματικό Δίκαιο,2001,εκδόσεις Αντ.Ν.Σάκκουλα, σελ Αξίζει να σημειωθεί πως η οριοθέτηση οδηγεί σε υποχρέωση παράλειψης εκ μέρους του φορέα, σε αρνητική πράξη.αντίθετα, ο περιορισμός πολλές φορές έχει τη μορφή θετικής ενέργειας. 8 Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ.175επ. 9

10 που αφορούν την ανθρώπινη δράση στη συνολική έννομη τάξη.γι αυτό και συνεφαρμόζονται συνήθως με τις μερικότερες ειδικές διατάξεις 9. Σύμφωνα με τη ρήτρα της συνταγματικής νομιμότητας, η γενικότερη δράση όλων των κοινωνών του δικαίου, ιδιωτών και κρατικών οργάνων, πρέπει να εναρμονίζεται με το Σ και με τους σύμφωνους με αυτό νόμους 10.Η άσκηση των συνταγματικών δικαιωμάτων αλλά και η δράση των κρατικών οργάνων δεν είναι υπεράνω του Σ. και των νόμων αλλά υπόκειται σε αυτούς.η αναγωγή σε γενική οριοθέτηση της άσκησης των θεμελιωδών δικαιωμάτων δεν προκύπτει μόνο από την 5 1Σ αλλά και από την 120 2Σ περί σεβασμού των δικαιωμάτων.βέβαια η ρήτρα αυτή είναι γενική και θα υπήρχε ακόμη κι αν δεν αναγραφόταν στο Σ ρητά. Η ρήτρα κοινωνικότητας έχει δύο όψεις.απο τη μία ο συντακτικός νομοθέτης αναφέρεται στον καθένα χωριστά και από την άλλη στο κοινωνικό σύνολο. -Ο άνθρωπος αποτελεί μέλος του κοινωνικού συνόλου, όπως τονίζεται και στα άρθρα 25 1,2Σ.Συνεπώς, η κοινωνική οριοθέτηση των συνταγματικών δικαιωμάτων είναι αναγκαία.λόγω των δομικών μεταβολών στην κοινωνία, η κοινωνική οριοθέτηση μεταβάλλεται ανά εποχή. -Ο συντακτικός νομοθέτης αναφέρεται στο κοινωνικό σύνολο με την προάσπιση του γενικού συμφέροντος.(η έννοια του οποίου αναλύεται εκτενώς παρακάτω.) -Στο άρθρο 5 1Σ αναφέρονται και τα δικαιώματα των άλλων.ο νομοθέτης εννοεί κυρίως αλλά όχι μόνο τα θεμελιώδη δικαιώματα.οριοθετείται με αυτόν τον τρόπο η δράση του ατόμου μέσω της αναγνώρισης της απόλυτης αμυντικής ενέργειας των θεμελιωδών δικαιωμάτων.κατά τη δράση του οφείλει ο καθένας να σέβεται και να μην παραβιάζει την αξία και τα συνταγματικά δικαιώματα των άλλων.(τα δικαιώματα των άλλων εμπεριέχονται ούτως ή άλλως και στη αρχή της νομιμότητας.) Η ρήτρα της χρηστότητας περιλαμβάνει το σεβασμό των χρηστών ηθών, την τήρηση της καλής πίστης και την απαγόρευση της κατάχρησης.τα χρηστά ήθη προσδιορίζονται από τη συμπεριφορά του μέσου, ενσυνείδητου και έντιμου ανθρώπου.η εξειδίκευση όμως αυτών ανήκει στον εφαρμοστή του δικαίου, ο οποίος κρίνει με αντικειμενικά κριτήρια.(στα χρηστά ήθη εμφανίζεται κυρίως το ζήτημα της γενική ή ειδικής εφαρμογής που θίξαμε παραπάνω.)όπως η κρατική εξουσία δεν μπορεί να δρα ανεξέλεγκτα και να παραβιάζει τα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα, κατά τον ίδιο λόγο και οι φορείς των δικαιωμάτων δεν επιτρέπεται να είναι ασύδοτοι στην άσκησή τους.κατάχρηση υπάρχει όταν δεν παραβιάζεται μεν καμμιά ρητή διάταξη, αλλά η χρήση του δικαιώματος αντιστρατεύεται τον σκοπό του συγκεκριμένου δικαιώματος.το θέμα περιλαμβάνεται και στην 25 3Σ κατά την οποία η καταχρηστική άσκηση δικαιώματος δεν επιτρέπεται Αυτό συμβαίνει σε περίπτωση συμφωνίας ή σιωπής της ειδικής ρύθμισης ή ακόμη όταν υπάρχει διάσταση του περιεχομένου ειδικής ρήτρας και γενικής ρύθμισης. 10 Η γενική ρυθμιστική αρμοδιότητα του κοινού νομοθέτη δεσμεύεται από το Σ και δεν αρκεί να επικαλείται γενικώς και αορίστως το Σ προκειμένου να περιορίσει τα συνταγματικά δικαιώματα.γι αυτό και το αποτέλεσμα της νομοθετικής διαδικασίας ελέγχεται αν είναι σύμφωνο προς το Σ. 11 Γεωργόπουλος Κωνσταντίνος,Επίτομο Συνταγματικό Δίκαιο,2001,εκδόσεις Αντ.Ν.Σάκκουλα, σελ.506: Ως στιγμής δεν έχει ψηφιστεί εκτελεστικός του Σ. νόμος που να προβλέπει ποινικές κυρώσεις κατά των ενόχων καταχρηστικής άσκησης.η μόνη κύρωση είναι ότι η καταχρηστική συμπεριφορά δεν απολαμβάνει την προστασία που προβλέπει το Σ. για το σχετικό δικαίωμα. 10

11 Β.ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ i)έννοια και περιεχόμενο Σήμερα το περιεχόμενο, η λειτουργία και η ιδεολογία του δημόσιου συμφέροντος είναι εντελώς διαφορετικά από ανάλογες έννοιες του παρελθόντος.σε γενικές γραμμές το δημόσιο συμφέρον: α)αμβλύνει και ελαχιστοποιεί τις κοινωνικές διαφορές.μ αυτόν τον τρόπο συμβιβάζονται αντιτιθέμενα συμφέροντα και αποφεύγονται οι βίαιες αντιπαραθέσεις που δημιουργούνται εκτός συστήματος. β)δημιουργεί ενότητα του κράτους, αφού σκοπεύει στη συμφιλίωση αντιτιθέμενων συμφερόντων.το κράτος ενσωματώνει το δημόσιο συμφέρον είτε ως εκπρόσωπος εναρμόνισης των ιδιωτικών συμφερόντων είτε ως εκπρόσωπος εθνικής βούλησης. Η έννοια του γενικού συμφέροντος αποκτά χειροπιαστή σημασία μόνο με τη συγκεκριμενοποίηση της. Τα συμφέροντα που προστατεύει το δίκαιο μπορεί να είναι συμφέροντα των ατόμων, των ομάδων, της τοπικής κοινωνίας, του λαού, του έθνους, της κοινωνίας γενικώς.έτσι γίνεται λόγος για ιδιωτικά συμφέροντα(ατομικά, οικογενειακά, επαγγελματικά, ομαδικά κλπ), για τοπικό συμφέρον, για λαϊκό, για εθνικό, για κοινωνικό(γενικό, γενικότερο) συμφέρον.η βασική διάκριση είναι μεταξύ ιδιωτικού και δημόσιου συμφέροντος.το δημόσιο συμφέρον περιλαμβάνει όλες τις παραπάνω επι μέρους έννοιες του μη ιδιωτικού συμφέροντος.οι έννοιες αυτές έχουν ως κοινό στοιχείο το ότι το προστατευτέο συμφέρον ανήκει στην ολότητα ή σε τμήματά της και όχι σε εξατομικευμένα πρόσωπα.ενώ δηλαδή το ιδιωτικό συμφέρον έχει ως φορέα το πρόσωπο-φυσικό ή νομικό-, το δημόσιο έχει ως σημείο αναφοράς τα πρόσωπα ως σύνολο ή υποσύνολα 12.Το ιδιωτικό συμφέρον καθορίζεται από τον εκάστοτε φορέα του αφού ο καθένας αποφασίζει για τον εαυτό του, τι αποτελεί συμφέρον-στα πλαίσια που θέτει ο νομοθέτης για το τι είναι έννομο ή προστατευτέο συμφέρον.λόγω της πληθώρας των φορέων του γενικού συμφέροντος αυξάνεται η αοριστία του. Κατά συνέπεια είναι δύσκολος και γεμάτος κινδύνους ο προσδιορισμός της έννοιας αυτής.κι αυτό διότι όποιος ασκεί ή επιδιώκει να ασκήσει δημόσια εξουσία, επιδιώκει με την επίκληση του δημοσίου συμφέροντος την πολιτική του νομιμοποίηση 13.Το πρόβλημα γίνεται πιο έντονο αν λάβουμε υπόψη μας τις αξιώσεις της επιστήμης για την έννοια.πρόκειται για μια έννοια ολική και διαρκή που αποδίδει τον ανώτατο σκοπό κάθε κρατικής ή υπερεθνικής εξουσίας και η οποία βρίσκεται στον πυρήνα της νομιμότητας του κράτους.η εθνική άμυνα, η κρατική ασφάλεια, η δημόσια τάξη, η κοινωνική ασφάλεια, η οικονομική ασφάλεια, οι νομισματικές και οικονομικές ανάγκες συνοψίζονται όλες στην έννοια του δημοσίου συμφέροντος χωρίς ειδικότερους προσδιορισμούς. Πρόκειται για μια έννοια εξαιρετικά αόριστη, ικανή να υποβληθεί σε πολλές αξιολογήσεις.η αοριστία αυτή της επιτρέπει να μη λέει τίποτα συγκεκριμένο αλλά να υπονοεί πολλά.ταυτόχρονα αποτελεί και νομική έννοια που διεκδικεί συγκεκριμένο κανονιστικό περιεχόμενο.είναι μια έννοια που παραπέμπει στις προγνώσεις του νομοθέτη ή της διοίκησης και άρα στο σκοπό του νόμου ή της διοικητικής πράξης και 12 Σπυρόπουλος Φ.,Εισαγωγή στο Συνταγματικό Δίκαιο,2006,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ Γλαράκη Μ.,Περιορισμοί για λόγους δημοσίου συμφέροντος του δικαιώματος πρόσβασης στα κοινοτικά έγγραφα, 2005,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ

12 θέτει αυτές τις προγνώσεις στον τελικό έλεγχο του δικαστή.το σημαντικότερο όμως στοιχείο της έννοιας είναι η ιδεολογική της ουδετερότητα, ως αποτέλεσμα των τρεχουσών ιδεολογικών κατασκευών για την κοινωνία, την εξουσία, το κράτος, που εμφανίζονται να αναζητούν και να υπηρετούν το γενικό συμφέρον και να αντλούν τη νομιμοποίησή τους μέσα από την υπαγωγή τους σε αυτό.συνεπώς πρόκειται για ένα ιδεολογικό παλίμψηστο, κοινό τοις πάσι.δηλαδή ο δικαστής προβαίνει στη χρήση της έχοντας συγκεκριμένη άποψη για το κοινωνικό και πολιτικό περιεχόμενο.η χρήση της έννοιας ως νομικής εμφανίζεται ως κριτήριο ελέγχου της νομιμότητας και όχι της σκοπιμότητας των ρυθμίσεων που άγονται σε δικαστική κρίση 14. Το δημόσιο συμφέρον δεν είναι μια έννοια ανεξάρτητη από το δίκαιο ή υπεράνω του δικαίου.αντίθετα, μορφοποιείται κάθε φορά μόνο από το δίκαιο.όπως προαναφέρθηκε, η αόριστη αυτή έννοια γίνεται χειροπιαστή αν συγκεκριμενοποιηθεί.το δημόσιο συμφέρον δεν είναι το συμφέρον του δημοσίου ή αλλιώς το συμφέρον του κράτους ή του λαού.ό,τι συμφέρει το δημόσιο δεν είναι απαραίτητα και δημόσιο συμφέρον.δημόσιο συμφέρον είναι ό,τι προβλέπει ο νόμος ή συνάγεται ως τέτοιο από το νόμο και πρόκειται για συμφέρον προστατευτέο για την ολότητά της ή για υποσύνολά της.συνδέεται άρρηκτα με την αρχή της νομιμότητας.για παράδειγμα:το συμφέρον του δημοσίου επιβάλλει την πάταξη του εγκλήματος.αλλά την επιβάλλει υπό προϋποθέσεις, τις οποίες υπαγορεύει η αρχή του κράτους δικαίου, ο σεβασμός των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου, η αρχή της αναλογικότητας μεταξύ εγκλήματος και ποινής κλπ.ή το συμφέρον του κράτους επιβάλλει την αύξηση των κρατικών εσόδων και την περιστολή των δαπανών.αλλά το δημόσιο συμφέρον επιβάλλει τη δίκαιη φορολόγηση, την ανάπτυξη της εθνικής οικονομίας και την ενίσχυση της αρχής του κοινωνικού κράτους. Ακόμη δεν μπορεί να θεωρηθεί το συμφέρον του λαού, διότι ο λαός δε μπορεί παρά μόνο σε πολύ λίγες, απλές περιπτώσεις να διαμορφώσει με την απαιτούμενη ταχύτητα σαφή γνώμη για το περιεχόμενο του δημοσίου συμφέροντος 15.Είναι απαραίτητη επομένως η θέσπιση κανόνων για την εξειδίκευση της έννοιας.η συγκεκριμενοποίηση γίνεται πρώτα με νομοθετικά πλαίσια, είτε από το πρωτογενές ή δευτερογενές κοινοτικό δίκαιο είτε από το Σ.Πάντως είναι έννοια μεταβαλλόμενη βάσει των εκάστοτε αντιλήψεων του κοινού νομοθέτη εντός του πλαισίου του Σ. Το δημόσιο συμφέρον εκφράζεται λοιπόν από το θετικό δίκαιο.το περιεχόμενό του προσδιορίζεται από την έννομη τάξη στην οποία εντάσσεται.προσδιορίζεται πρώτα από το νόμο και, αν δεν υπάρχει τέτοιος προσδιορισμός, ακολουθείται η γενική χρήση της έννοιας.εντός της ελληνικής δικαιϊκής πραγματικότητας, η έννοια του δημοσίου συμφέροντος είναι γνωστή.για παράδειγμα σύμφωνα με το άρθρο 105ΕισΝΑΚ η έκταση της αστικής ευθύνης του κράτους εξαρτάται από την έννοια της χάριν του γενικού συμφέροντος κείμενης διατάξεως.επίσης η έννοια του δημοσίου συμφέροντος διαχέεται σε όλες τις εκφάνσεις του διοικητικού δικαίου καθώς η έννοια αυτή συντελεί στην οριοθέτηση ή την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας της διοίκησης, την ανάκληση των διοικητικών πράξεων κλπ.όμως στο πεδίο προστασίας των συνταγματικών δικαιωμάτων τα πράγματα αλλάζουν, διότι οι εγγυήσεις που προστατεύουν τα δικαιώματα αυτά έιναι συνταγματικού επιπέδου, θέτοντας τις ρυθμίσεις της κοινής νομοθεσίας υπό έλεγχο και επιπλέον δεν 14 Βενιζέλος Ε.,Το γενικό συμφέρον και οι περιορισμοί των συνταγματικών δικαιωμάτων(κριτική προσέγγιση των τάσεων της νομολογίας),παρατηρηρητής, Θεσσαλονίκη,1990,σελ Δαγτόγλου Π.,Γενικό Διοικητικό Δίκαιο,1997,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ

13 ερμηνεύονται σύμφωνα με την κοινή νομοθεσία.προέχει η διασφάλιση των συνταγματικών δικαιωμάτων σε σχέση με τη διασφάλιση του δημοσίου συμφέροντος. Σύμφωνα με ορισμό 16 με τον όρο συμφέρον εννοούμε τη χρησιμότητα ή την ωφέλεια που έχουν για ένα πρόσωπο, για διάφορους λόγους, είτε οι υπηρεσίες άλλων ανθρώπων, είτε οι σχέσεις με αυτούς ή ορισμένα πράγματα είτε νομικές ρυθμίσεις ή πραγματικές καταστάσεις.δηλαδή αξιολογικό στοιχείο της έννοιας του δημοσίου συμφέροντος είναι η εκτίμηση της χρησιμότητας ή της ωφέλειας που συνδέει το υποκείμενο του συμφέροντος με τα πρόσωπα, τα πράγματα ή τις καταστάσεις.η εκτίμηση αυτή μπορεί να γίνει είτε υποκειμενικά, με βάση το υποκείμενο, είτε αντικειμενικά, με βάση τις ανάγκες.παρ όλο που αναγνωρίζεται η κεντρική σημασία του δημοσίου συμφέροντος σε ολη την έννομη τάξη και ιδίως στη διοικητική δραστηριότητα, είναι δύσκολο να την ορίσουμε διότι μια τέτοια προσπάθεια προσκρούει σε φιλοσοφικές ή πολιτικές θέσεις.πάντως από τη νομολογία και τη νομοθεσία προκύπτει ότι δημόσιο είναι το συμφέρον όταν υποκείμενό του είναι ο λαός που έχει οργανωθεί σε κράτος.μπορεί να σημαίνει τη χρησιμότητα ή την ωφέλεια από την ικανοποίηση κοινών βασικών αναγκών ολόκληρης της κρατικής κοινωνίας, οπότε μιλούμε για γενικό δημόσιο συμφέρον.για παράδειγμα εθνική άμυνα, παιδεία, υγεία, δικαιοσύνη, οικονομική ανάπτυξη κλπ.μπορεί να αφορά στην ικανοποίηση αναγκών ενός τμήματος του λαού, οπότε μιλούμε για ειδικό δημόσιο συμφέρον, όπως στην περίπτωση απαλλοτριώσεως για δημόσια ωφέλεια.μπορεί να αφορά στην ικανοποίηση μιας μικρής μερίδας ατόμων, όπως είναι η σύσταση εκπαιδευτικών κέντρων για άτομα με ειδικές ανάγκες ή η ύδρευση μιας μικρής κοινότητας. Παραπάνω έγινε λόγος για τη διάκριση δημοσίου και ατομικού συμφέροντος.πρόκειται για την παραδοσιακή νομική θεωρία και συνταγματικοπολιτική σκέψη, που βασίζεται στα κοινωνικοοικονομικά δεδομένα της αστικής κοινωνίας και η οποία επηρεασμένη από ανύπαρκτα συνταγματικά πρότυπα του κράτους αποχής και του μεμονωμένου ατόμου, διακρίνει αντιθετικά ανάμεσα στο γενικό και ατομικό συμφέρον.στη σύγχρονη εποχή μια τέτοια αντίληψη είναι συνταγματικά εσφαλμένη καθώς η ευημερία του προσώπου αποτελεί και βασική επιδίωξη του κοινωνικού κράτους.ταυτόχρονα η ιδιωτική δραστηριότητα στον κοινωνικό, πολιτικό και οικονομικό χώρο δεν επιτρέπεται να αναπτύσσεται και πέρα από τους σκοπούς του Σ.Το κοινό συμφέρον περιλαμβάνει και τα προσωπικά συμφέροντα.αυτή η αλληλεξάρτηση φαίνεται πχ.στα άρθρα 25 1Σ και 106 2Σ.Με άλλα λόγια, η ενότητα της σύγχρονης έννομης τάξης βασίζεται στη σύνθεση ιδιωτικού και δημόσιου συμφέροντος.αυτή η σχέση προκύπτει και από τη δημοκρατική αρχή.επιπλέον μόνη η δημοκρατική διαδικασία καταφέρνει τη σύνθεση των ατομικών συμφερόντων σε ενιαίο σύνολο και εμποδίζει τη δημιουργία ενός γενικού και αφηρημένου δημόσιου συμφέροντος, το οποίο προσδιορίζεται από τη θέληση των κυβερνώντων και ανεξάρτητα ή αντίθετα από τη θέληση των κυβερνωμένων.στην Δημοκρατία οφείλεται η εξελικτική άρση των αντιθέσεων κράτους-κοινωνίας και ο συγκερασμός δημοσίου και ιδιωτικού Σπηλιωτόπουλος Ε.,Εγχείριδιο Διοικητικού Δικαίου,1991,εκδόσεις Σάκκουλα, παρ Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ

14 ii)η χρήση του γενικού συμφέροντος στη νομολογία Η έννοια του γενικού συμφέροντος μνημονεύεται σε ελάχιστες συνταγματικές διατάξεις.θα περίμενε κανείς αυτή η φειδωλή και συνεσταλμένη χρήση μιας τόσο αόριστης νομικής έννοιας να μεταφερθεί και στο επίπεδο της νομολογίας σχετικά με την προστασία, την άσκηση και τους περιορισμούς των συνταγματικών δικαιωμάτων.στην πραγματικότητα η νομολογία επιδίδεται σε μια έντονη και εντατική χρήση της έννοιας του γενικού συμφέροντος στην οποία ανάγεται με εντυπωσιακή ευκολία, άνεση και συχνότητα. Στη νομολογία γίνεται πολύ συχνά χρήση του γενικού συμφέροντος.αυτή η αναντιστοιχία ανάμεσα στη λιτή χρήση της έννοιας στο συνταγματικό κείμενο και στην πληθωρική χρήση της στη νομολογία κλονίζει την ίδια τη νομική φύση του τυπικού Σ στο πιο πολύτιμο κεφάλαιό του, την κατοχύρωση των συνταγματικών δικαιωμάτων-κατοχύρωση που είναι συνυφασμένη με την επιβολή περιορισμών στα δικαιώματα αλλά και με την επιβολή ορίων στη ρυθμιστική και περιοριστική δράση του κοινού νομοθέτη και της διοίκησης, δηλαδή με την επιβολή περιορισμού των περιορισμών.η συχνή και εκτεταμένη χρήση της από τη νομολογία δημιουργεί προβλήματα νομικής ακρίβειας και εννοιολογικής συνοχής.αρκετές φορές η αναγωγή σε αυτή την έννοια γίνεται άλλοτε για να επιτευχθεί ο προσδιορισμός του πεδίου προστασίας ενός συνταγματικού δικαιώματος,ενώ άλλοτε λειτουργεί ως κριτήριο ερμηνείας του Σ για να επιτευχθεί η πρακτική εναρμόνιση συνταγματικών διατάξεων που φαίνεται να βρίσκονται σε σχέση αντινομίας.από την άλλη πολλές φορές η νομολογιακή επίκληση του γενικού συμφέροντος οδηγεί στη χαλάρωση της προστασίας των συνταγματικών δικαιωμάτων ενώ σε άλλες περιπτώσεις υποδηλώνει την ερμηνευτική υπεκφυγή του δικαστή-λόγω κεκτημένης ταχύτητας ή με στόχο τη χαλάρωση του κανονιστικού περιεχομένου των συνταγματικών δικαιωμάτων. Στη νομολογία το γενικό ή δημόσιο συμφέρον συναντάται υπό διάφορα επίθετα όπως κοινωνικό(πχ. ΣτΕ 1947/1960, ΣτΕ 372/1957), εθνικό συμφέρον(πχ. ΣτΕ 473/1960), οικονομικό(πχ.στε 1858/1960), γενικότερο(πχ. ΣτΕ 400/86, ΣτΕ 4319/2005), μείζον(πχ. ΣτΕ 1682/2002), ουσιώδες(πχ. ΠολΠρωτΑθ 65/2004), ενώ όταν πρόκειται για θέματα αναπτυξιακών ή περιβαλλοντικών επιλογών που απαιτούν και τη στάθμιση του κοινού νομοθέτη και της διοίκησης χρησιμοποιούνται οι όροι υπέρτερο ή γενικότερο εθνικό συμφέρον (πχ. ΣτΕ 2234/1999).Ακόμη σε αποφάσεις συναντάται και ο όρος ειδικό δημόσιο συμφέρον (πχ ΣτΕ 2204/2004),που αφορά σε μικρότερο τμήμα του λαού.η εν λόγω έννοια τελικά δεν είναι και τόσο αόριστη ώστε να μην υπόκειται σε δικαστικό έλεγχο.αντίθετα συνιστά νομική έννοια που δεν διαφεύγει τον έλεγχο του ΣτΕ.Οι λόγοι του δημοσίου συμφέροντος πρέπει να εξειδικεύονται, να προκύπτουν δηλαδή από την αιτιολογία της διοικητικής πράξης.για παράδειγμα η άρνηση χορήγησης διαβατηρίου έπρεπε να αιτιολογείται πλήρως με την εξειδίκευση του σοβαρού λόγου δημόσιας τάξης ή συμφέροντος ένεκα του οποίου η διοίκηση προήλθε στην άρνηση.δεν είναι ορθή η άποψη να θεωρηθεί ως αιτιολογία, ενόψει του Ν.4310/1929 ή του Ν.1975/1991 για τους αλλοδαπούς, η επίκληση απλώς λόγων κρατικής ασφάλειας χωρίς ειδικότερο προσδιορισμό των δεδομένων(όπως δέχεται η ΣτΕ 1651/1996). Η έννοια του γενικού συμφέροντος φαίνεται να χρησιμοποιείται στη νομολογία σε δύο κλίμακες ανάλογα με την ένταση των κρατικών επεμβάσεων.έτσι από τη μια μεριά το γενικό συμφέρον ισούται με το δημόσιο συμφέρον και θεμελιώνει επεμβάσεις συνηθισμένης σημασίας(βλ.πχ τα άρθρα 105ΕισΝΑΚ, 17 1Σ).Από την 14

15 άλλη το μείζον ή γενικότερο συμφέρον ισούται με το υπέρτερο δημόσιο συμφέρον και θεμελιώνει επεμβάσεις ιδιαίτερης σημασίας(πχ 17 4 εδ.γ Σ).Η ουσιαστική εκτίμηση του δημόσιου συμφέροντος ανήκει στην αρμοδιότητα της νομοθετικής ή της διοικητικής λειτουργίας.ο έλεγχος της υπέρβασης των ορίων της έννοιας του γενικού συμφέροντος ανήκει στα δικαστήρια.γενικότερα η αρχή της προστασίας του δημοσίου συμφέροντος είναι συνταγματικού επιπέδου καθώς αποτελεί βασικό κριτήριο για τα όρια άσκησης και απόλαυσης των δικαιωμάτων και εκπλήρωσης των υποχρεώσεων, κυρίως όπου προβλέπεται στο Σ και το νόμο(που τάσσεται προς τις επιταγές του Σ) 18. Ειδικά στη νομολογία και θεωρία του διοικητικού δικαίου έχει κεντρική θέση καθώς διαμορφώνει βασικά φαινόμενα όπως είναι πχ. η οριοθέτηση και η άσκηση διακριτικής ευχέρειας της Διοίκησης, η ανάκληση διοικητικών πράξεων 19.[Αξίζει να σημειωθεί η έννοια του δημοσίου συμφέροντος και η άμεση σχέση του με το διοικητικό δίκαιο από τη νομολογία του γαλλικού ΣτΕ:α)Κάθε δραστηριότητα που ικανοποιεί το δημόσιο συμφέρον μπορεί να υπαχθεί σε ένα ιδιαίτερο νομικό καθεστώς διοικητικού δικαίου.β)ο προσδιορισμός της έννοιας του δημοσίου συμφέροντος από τη νομολογία δεν είναι άμεσος, αλλά προκύπτει από την όλη διαδικασία και τις συζητήσεις ενώπιον του δικαστηρίου.γ)στο όνομα του δημοσίου συμφέροντος, ο δικαστής υπεισέρχεται αναγκαστικά στον έλεγχο σκοπιμότητας των διοικητικών μέτρων και αντλεί περισσότερη ελευθερία εκτίμησης των πραγματικών περιστατικών από εκείνη που του παρέχει ο νομοθέτης.δ)το δημόσιο συμφέρον αποτελεί νομιμοποιητική βάση της διοικητικής δραστηριότητας.η παραβίασή του συνιστά λόγο ακυρότητας των διοικητικών πράξεων ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις δημιουργείται η αυστηρή υποχρέωση προς τις απαιτήσεις του. 20 ] iii)ρητές αναφορές του γενικού συμφέροντος στη νομοθεσία Από τα παραπάνω συνάγεται πως δεν υπάρχει μία ενιαία και σταθερή νομολογιακή χρήση της έννοιας του γενικού συμφέροντος στο πεδίο προστασίας και περιορισμών των συνταγματικών δικαιωμάτων.γι αυτό επιβάλλεται να εξετασθεί καταρχήν η έννοια του γενικού συμφέροντος ως συνταγματική έννοια μέσω της εξέτασης του ίδιου του συνταγματικού κειμένου. Όπως προαναφέρθηκε, ο όρος γενικό συμφέρον μνημονεύεται σε ελάχιστες συνταγματικές διατάξεις.αυτός καθαυτός ο όρος αναφέρεται στο άρθρο 17 1Σ κατά το οποίο η ιδιοκτησία τελεί υπό την προστασία του Κράτους, τα δικαιώματα όμως που απορρέουν από αυτή δεν μπορούν να ασκούνται σε βάρος του γενικού συμφέροντος.επίσης στο άρθρο 106 1εδ.α Σ αναφέρεται ότι για την εδραίωση της κοινωνικής ειρήνης και την προστασία του γενικού συμφέροντος το Κράτος προγραμματίζει και συντονίζει την οικονομική δραστηριότητα στη Χώρα, επιδιώκοντας να εξασφαλίσει την οικονομική ανάπτυξη όλων των τομέων της εθνικής οικονομίας. Τέλος στο άρθρο 33 2Σ στον όρκο του ΠτΔ περιλαμβάνεται ανάμεσα στις υποχρεώσεις του να υπηρετεί το γενικό συμφέρον. 18 Τάχος Α.,Ελληνικό Διοικητικό Δίκαιο,2005,8 η έκδοση,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ Κοντόγιωργα-Θεοχαροπούλου,Το δημόσιο συμφέρον και η ανάκληση των διοικητικών πράξεων,τόμος Τιμητικός ΣτΕ ΙΙ,1982,σελ.355επ. 20 Γλαράκη Μ.,Περιορισμοί για λόγους δημοσίου συμφέροντος του δικαιώματος πρόσβασης στα κοινοτικά έγγραφα, 2005,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ

16 Ενδεικτικά στο συνταγματικό κείμενο βρίσκουμε διατάξεις με τις ακόλουθες λεκτικές παραλλαγές του όρου: Στο άρθρο 24 1εδ.ε Σ αναφέρεται ότι Απαγορεύεται η μεταβολή του προορισμού των δασών και των δασικών εκτάσεων, εκτός αν προέχει για την Εθνική Οικονομία η αγροτική εκμετάλλευση ή άλλη τους χρήση, που την επιβάλλει το δημόσιο συμφέρον.στο άρθρο 4 3εδ.β Σ αναγράφεται πως Επιτρέπεται να αφαιρεθεί η ελληνική ιθαγένεια μόνο σε περίπτωση που κάποιος απέκτησε εκούσια άλλη ιθαγένεια ή που ανέλαβε σε ξένη χώρα υπηρεσία αντίθετη προς τα εθνικά συμφέροντα, με τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία που προβλέπει ειδικός νόμος.το εθνικό συμφέρον μνημονεύεται και στο άρθρο 28 2Σ όπου Για να εξυπηρετηθεί σπουδαίο εθνικό συμφέρον και να προαχθεί η συνεργασία με άλλα κράτη, μπορεί να αναγνωρισθούν, με συνθήκη ή συμφωνία, σε όργανα διεθνών οργανισμών αρμοδιότητες που προβλέπονται από το Σ. και στο άρθρο 28 3Σ Η Ελλάδα προβαίνει ελεύθερα...εφόσον αυτό υπαγορεύεται από σπουδαίο εθνικό συμφέρον,....στη διάταξη 12 5Σ προβλέπεται η δυνατότητα σύστασης με νόμο αναγκαστικών συνεταιρισμών που αποβλέπουν στην εκπλήρωση σκοπών κοινής ωφέλειας ή δημόσιου ενδιαφέροντος.... Ιδιαίτερα σημαντική στην κοινή νομοθεσία είναι η διάταξη 105ΕισΝΑΚ στην οποία προβλέπεται η αστική ευθύνη του Κράτους.Ενδεικτικά αναφέρεται ότι Για παράνομες πράξεις ή παραλείψεις των οργάνων του δημοσίου κατά την άσκηση της δημόσιας εξουσίας που τους έχει ανατεθεί, το δημόσιο ενέχεται σε αποζημίωση, εκτός αν η πράξη ή η παράλειψη έγινε κατά παράβαση διάταξης, που υπάρχει για χάρη του γενικού συμφέροντος. Το γενικό συμφέρον δηλαδή αποτελεί προϋπόθεση ευθύνης του κράτους απέναντι στους πολίτες. iv)γενικό συμφέρον:οριοθέτηση ή περιορισμός των συνταγματικών δικαιωμάτων; Έγινε ήδη λόγος εκτενώς για την έννοια του περιορισμού και της οριοθέτησης(σελ.7-9).το ερώτημα αυτό έχει προβληματίσει πολλούς συγγραφείς.έτσι, βρίσκουμε υποστηρικτές και των δύο απόψεων, τις οποίες θα εξετάσουμε αμέσως.όσοι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι το γενικό συμφέρον αποτελεί περιορισμό του δικαιώματος 21 θεωρούν ότι το γενικό συμφέρον οδηγεί στη συρρίκνωση του νόμιμου γενικού περιεχομένου του δικαιώματος.σε αυτό το συμπέρασμα καταλήγει και η απόφαση ΣτΕ 400/86 σχετικά με το Εθνικό Σύστημα Υγείας(ΕΣΥ).Σύμφωνα με αυτή το ΣτΕ επικαλέστηκε με αξιοπρόσεκτη επιχειρηματολογία ότι όπου ο κοινός νομοθέτης θεσπίζει ρύθμιση προς εξυπηρέτηση γενικότερου δημόσιου συμφέροντος που αναφέρεται στο Σ, η ρύθμιση αυτή υπερέχει κάθε αντίθετης ειδικής συνταγματικής διάταξης.κατά τις γενικά αναγνωρισμένες αρχές ο ειδικός κανόνας υπερέχει του γενικού.στη συγκεκριμένη περίπτωση το γενικό συμφέρον υπερέχει της ειδικής διάταξης του 109Σ, η οποία απαγορεύει στο νομοθέτη τη μεταβολή της διαθήκης ή δωρεάς υπέρ κοινοφελούς σκοπού.το γενικότερο 21 Όπως πχ ο Μάνεσης Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-ατομικές ελευθερίες,α πανεπιστημιακές παραδόσεις,δ έκδοση / Δαγτόγλου Π.,Ατομικά δικαιώματα,τόμος Α,2005,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ.170επ./ Γλαράκη Μ.,Περιορισμοί για λόγους δημοσίου συμφέροντος του δικαιώματος πρόσβασης στα κοινοτικά έγγραφα, 2005,εκδόσεις Σάκκουλα/ Βενιζέλος Ε.,Το γενικό συμφέρον και οι περιορισμοί των συνταγματικών δικαιωμάτων(κριτική προσέγγιση των τάσεων της νομολογίας),παρατηρηρητής,θεσσαλονίκη,

17 δημόσιο συμφέρον συνίσταται σύμφωνα με την απόφαση στην παροχή στους πολίτες υπηρεσιών υγείας υψηλού επιπέδου (με συγκεκριμένη νομοθετική ρύθμιση-με υπουργικές αποφάσεις των οργανισμών των νοσοκομείων- του τρόπου καθορισμού των διοριστέων νοσοκομειακών γιατρών) για να εκπληρωθεί η επιταγή της παρ.3 του άρθρου 21 του Σ.Συνεπώς δε δύνανται να εξαιρεθούν από την εφαρμογή του μέτρου αυτού τα νοσοκομεία των κοινοφελών ιδρυμάτων που προστατεύονται με τις διατάξεις του άρθρου 109Σ.Οι δε τυχόν αντίθετες διατάξεις της υπέρ κοινωφελούς σκοπού διαθήκης ή δωρεάς, δε δύνανται να εμποδίσουν την εφαρμογή των διατάξεων του νόμου τούτου και στα νοσοκομεία αυτά. Το δημόσιο συμφέρον κατά αυτόν τον τρόπο βρίσκεται υπεράνω του Σ.Απαλλάσσεται ο κοινός νομοθέτης από τις συνταγματικές του δεσμεύσεις.οι νόμοι διακρίνονται σε δύο κατηγορίες:τους κοινούς νόμους που υπόκεινται στο Σ. και τους νόμους που εξυπηρετούν το γενικότερο έννομο συμφέρον και υπερτερούν του Σ. Ορθότερη όμως φαίνεται να είναι η άποψη περί οριοθέτησης των δικαιωμάτων.στο Σ δεν προβλέπεται κάποια γενική ρήτρα υπέρ του δημοσίου συμφέροντος υπεράνω και πέρα από τα ατομικά και προσωπικά συμφέροντα όλων, μπροστά στην οποία θα έπρεπε να υποχωρήσουν τα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτών.ο συντακτικός νομοθέτης αντιλαμβάνεται το δημόσιο συμφέρον ως γενικό συμφέρον, ως τη σύνθεση των συμφερόντων των φορέων των συνταγματικών δικαιωμάτων.με τη γενική και αόριστη επίκληση του δημοσίου συμφέροντος θα περιορίζονταν ή θα εξαφανίζονταν τα θεμελιώδη δικαιώματα.από την γενική κοινωνική ρήτρα των άρθρων 25 1,2Σ δε συνάγεται κάποια γενική αρχή υπεροχής του δημοσίου συμφέροντος.στη σύγχρονη έννομη τάξη είναι αναγκαία η σύνθεση ιδιωτικών και δημοσίου συμφέροντος.υπάρχει δηλαδή η εναρμόνισή τους και δεν τίθεται θέμα σύγκρουσης.άλλωστε κρίνεται ότι δημόσιο συμφέρον είναι η άσκηση κάθε θεμελιώδους δικαιώματος.συνεπώς δεν τίθεται θέμα νομοθετικού περιορισμού των δικαιωμάτων εν ονόματι του γενικού συμφέροντος, εφόσον δεν βασίζεται σε ειδική συνταγματική διάταξη.μιλούμε για τη γενική οριοθετική ρήτρα του γενικού συμφέροντος.κατά το Σ το γενικό συμφέρον αποτελεί όριο εφόσον πρόκειται για την άσκηση οικονομικών δικαιωμάτων όπως προκύπτει από τα άρθρα 106Σ και 17Σ 22.Περιορισμοί εισάγονται με την έννοια του δημοσίου συμφέροντος ως προς τη μεταβολή του προορισμού των δασών και των δασικών εκτάσεων. Σύμφωνα με παρεμφερή άποψη, στο ερώτημα μέχρι ποιού σημείου εξικνούνται οι παρεμβάσεις, μέχρι που οριοθετείται ο περιορισμός των περιορισμών; υποστηρίζεται ότι η ελληνική συνταγματική τάξη μπορεί να μην περιέχει μία γενική διάταξη αλλά εμπεριέχει ρητή και ειδική κατοχύρωση του ουσιώδους περιεχομένου του ατομικού δικαιώματος στο άρθρο 23 2εδ.α και δ Σ αναγωγικά με το δικαίωμα της απεργίας.ορίζεται λοιπόν ότι οι περιορισμοί δεν μπορούν να φτάνουν ως την κατάργηση του δικαιώματος της απεργίας ή την παρεμπόδιση της νόμιμης άσκησής του. Η διάταξη αυτή ισχύει ως ερμηνευτική οδηγία για όλες τις ατομικές ελευθερίες αφού οι σχετικές διατάξεις αποτελούν ένα θεσμικό σύνολο.δηλαδή επιτρέπεται η προσβολή του μεταβλητού περιεχομένου και όχι του πυρήνα του δικαιώματος Δημητρόπουλος Α.,Συνταγματικά δικαιώματα-γενικό μέρος,2005,εκδόσεις Σάκκουλα, σελ Βελέντζας Ι.,Η Συνταγματική εγγύηση της ιδιοκτησίας θεμελιώδες αντικείμενο του Οικονομικού Δικαίου,1987,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ

18 Εν κατακλείδι, δημόσιο συμφέρον είναι μόνο ό,τι τα συνταγματικώς οριζόμενα όργανα, κατά τη συνταγματικώς καθοριζόμενη ιεραρχία και διαδικασία, ορίζουν ως δημόσιο συμφέρον.τα όργανα αυτά είναι ο συντακτικός νομοθέτης, ο κοινός νομοθέτης και η κυβέρνηση/διοίκηση-με αυτήν την ιεραρχική σειρά. ΕΙΔΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Α.ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΕΔΙΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΜΕ ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ 18

19 Σε αυτό το σημείο θα εξετάσουμε την έννοια του γενικού συμφέροντος στο πλαίσιο των συνταγματικών δικαιωμάτων(όπου μνημονεύεται στο κείμενο) ως κριτήριο για τον προσδιορισμό του πεδίου προστασίας κάθε δικαιώματος. i)ιδιοκτησία και περιορισμοί Ένα από τα θεμελιώδη δικαίωματα του ανθρώπου είναι το δικαίωμα στην ιδιοκτησία, που σημαίνει ότι προϋφίσταται του κράτους και του φυσικού δικαίου και επομένως επιβάλλεται ο σεβασμός του.στο άρθρο 17Σ συνδυάζονται η προστασία του ατομικού ιδιοκτησιακού δικαιώματος με την εγγύηση της ιδιοκτησίας ως νομικού θεσμού.το ατομικό δικαίωμα της ιδιοκτησίας έγκειται στην ελευθερία του ατόμου να απολαμβάνει και να διαθέτει την ιδιοκτησία του.η θεσμική εγγύηση της ιδιοκτησίας έχει αντικειμενική ενέργεια, δηλαδή είναι συνταγματικά διασφαλισμένη.η εγγύηση αυτή στρέφεται ιδίως προς το νομοθέτη και τον υποχρεώνει να θεσπίσει ένα πυρήνα κανόνων δικαίου που καθιστούν δυνατή την ύπαρξη, τη λειτουργικότητα και την ιδιωτική ωφελιμότητα της ιδιοκτησίας καθεαυτής ή σε συνδυασμό με άλλες συνταγματικές διατάξεις(αφενός ο κοινός νομοθέτης δεν έχει τη δυνατότητα να τροποποιεί ή να καταργεί απεριόριστα την τυπομορφία των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων και αφετέρου έχει την υποχρέωση να προβλέπει τρόπους κτήσης της ιδιοκτησίας ή να επιτρέπει τη διαμόρφωση ενός minimum εξουσιών του φορέα του δικαιώματος που θα είναι επαρκείς για την δημιουργία της ατομικής ιδιοκτησίας).συνεπώς η ιδιωτική ιδιοκτησία δεν μπορεί να μετατραπεί, στο σύνολό της ή κατά το μεγαλύτερο μέρος της, σε δημόσια.γι αυτό η αναγκαστική απαλλοτρίωση ή η κρατικοποίηση επιτρέπονται υπό προϋποθέσεις που ορίζονται από το Σ και τους σύμφωνους προς αυτό νόμους. Σύμφωνα με τη διατύπωση του άρθρου 17 1Σ Η ιδιοκτησία τελεί υπό την προστασία του κράτους, τα δικαιώματα όμως που απορρέουν από αυτή δεν μπορούν να ασκούνται σε βάρος του γενικού συμφέροντος. Το Σ προστατεύει μόνο την ιδιωτική περιουσία και όχι την πειουσία του κράτους, η οποία δεν μπορεί κιόλας να απαλλοτρωθεί.μέχρι πρότινος(ως το 1998) στη νομολογία επικρατούσε η άποψη ότι στην κατοχυρωμένη προστασία της ιδιοκτησίας εμπίπτουν μόνο τα εμπράγματα δικαιώματα-η κυριότητα, οι δουλείες, το ενέχυρο και η υποθήκη.αναγκαία όμως είναι η διεύρυνση της προστασίας ώστε να ανταποκρίνεται στις σύγχρονες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες, όπου η σύγχρονη οικονομία οικοδομείται στα περιουσιακά αγαθά ενοχικής φύσης, αλλά και να συμβαδίζει με τη ρύθμιση του άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, σύμφωνα με τη διατύπωση του οποίου ο καθένας δικαιούται σεβασμού της περιουσίας του.πλέον στη θεωρία στη χώρα μας, τη νομολογία του ΕΔΔΑ και την ισχυρή μειοψηφία αποφάσεων 24 γίνεται δεκτό πως στη σφαίρα προστασίας της ιδιοκτησίας ανήκουν και τα ενοχικά και μετοχικά δικαιώματα, τα λεγόμενα απόλυτα δικαιώματα στα υλικά και άυλα αγαθά όπως είναι το δικαίωμα της ευρεσιτεχνίας,των διακριτικών γνωρισμάτων, της πνευματικής ιδιοκτησίας, ακόμη και ο μισθός και άλλα περιουσιακά δικαιώματα. Τα τελευταία χρόνια ο εθνικός δικαστής εφαρμόζει με συνέπεια τις διατάξεις του άρθρου 1 του ΠΠΠ της ΕΣΔΑ.Ενδεικτικά σύμφωνα με το σκεπτικό της ΑΠ 1465/2001 η στέρηση των ενοχικών δικαιωμάτων χωρεί μόνο για λόγους δημόσιας ωφέλειας και προϋποθέτει την καταβολή προγούμενης αποζημίωσης.η διάταξη του Πρωτοκόλλου έχει σύμφωνα με τον κανόνα του άρθρου 28 1Σ άμεση και 24 Με αρχή την απόφαση ΑΠ(Ολ.)40/

20 υπερνομοθετική ισχύ στο εθνικό δίκαιο που δεσμεύει τον κοινό νομοθέτη,έτσι ώστε αυτός δεν δικαιούται να προβεί σε κατάργηση προστατευόμενου δικαιώματος με διάταξη τυπικού νόμου. Επίσης με την απόφαση ΑΠ 43/2002 εφαρμόζεται η διάταξη του ΠΠΠ της ΕΣΔΑ προκειμένου να θεμελιωθεί η προστασία των περιουσιακών ενοχικών δικαιωμάτων.το Δικαστήριο έκρινε ότι οι διατάξεις του άρθρου του ν.2556/1997, σύμφωνα με τις οποίες οι προβλεπόμενες μισθολογικές προαγωγές των υπαλλήλων του ΟΓΑ από το άρθρο 26 9 του Κανονισμού Καταστάσεως Προσωπικού του ΟΓΑ φθάνουν μέχρι το βασικό μισθό ορισμένου βαθμού, αντίκεινται στο άρθρο 1 1 του ΠΠΠ της ΕΣΔΑ, στο μέτρο που συνεπάγονται απόσβεση περιουσιακών ενοχικών δικαιωμάτων που είχαν γεννηθεί και συνεπώς οι υπάλληλοι μπορούσαν να ζητήσουν την προαγωγή τους στο βαθμό του γενικού διευθυντή-εφόσον είχαν πληρωθεί όλες οι προϋποθέσεις του εν λόγω νόμου.διότι για την κατάργηση των γεννηθέντων και μη ικανοποιηθέντων μέχρι τότε ενοχικών δικαιωμάτων δε συντρέχουν αποχρώντες λόγοι δημοσίου συμφέροντος ή ωφέλειας και δη η κατάργηση αυτή δε δικαιολογείται εξ αντικειμένου προς αποτροπή υπέρμετρης επιβάρυνσης του εναγομένου ΟΓΑ, που είναι νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με κοινωνική αποστολή και δεδομένου πως ο αριθμός των υπαλλήλων που συγκέντρωναν τις προϋποθέσεις για προαγωγή ήταν περιορισμένος. Με τη διατύπωση του 17 1Σ, το Σ λαμβάνει υπόψη του τις σύγχρονες κοινωνικοοκονομικές συνθήκες και αμβλύνει τον απόλυτο χαρακτήρα της ιδιοκτησίας ώστε να απαγορεύεται η καταχρηστική άσκηση και να αναγωρίζεται η κοινωνική διάστασή της.η ιδιοκτησία εκτός από δικαίωμα περιέχει και υποχρεώσεις προς το κοινωνικό σύνολο.αυτό συνεπάγεται την επιβολή περιορισμών στις εξουσίες του ιδιοκτήτη και υποχρέωση ανοχής ορισμένων κοινωνικώς αναγκαίων ενεργειών επί της ιδιοκτησίας του 25.Οι περιορισμοί αυτοί όμως δεν πρέπει να εξικνούνται μέχρι του σημείου να μετατρέπουν το ατομικό δικαίωμα σε κοινωνικό λειτούργημα 26.Για πρώτη φορά το Σ εισάγει έναν κοινωνικό περιορισμό, ορίζοντας ότι το δικαίωμα στη ιδιοκτησία δεν μπορεί να ασκείται εις βάρος του γενικού συμφέροντος. 27.Πιο συγκεκριμένα το ατομικό δικαίωμα της ιδιοκτησίας τίθεται υπό επιφύλαξη νόμου, επιτρέποντας τη θέσπιση περιορισμών υπό την προϋπόθεση ότι δικαιολογούνται από το δημόσιο συμφέρον και ταυτόχρονα δεν αναιρούν τον πυρήνα του δικαιώματος, οπότε προσκρούουν στο άρθρο 17 2Σ που απαγορεύει την αναποζημίωτη στέρηση της ιδιοκτησίας.οι περιορισμοί αυτοί αποτελούν κατ ουσίαν προσδιορισμούς του εύρους της συνταγματικά προστατευόμενης ιδιοκτησίας Σιούτη Γλ.,Δίκαιο Περιβάλλοντος,Γενικό μέρος Ι,Δημόσιο Δίκαιο και Περιβάλλον,2000,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ Δαγτόγλου Π.,Ατομικά Δικαιώματα Β,1991,εκδόσεις Σάκκουλα,σελ.893επ. 27 Αξίζει να σημειωθεί ότι η ιδιοκτησία και η οικονομική ελευθερία αλληλοσυμπληρώνονται.όπως αναφέρει ο Βελέντζας Ι.( Η Συνταγματική εγγύηση της ιδιοκτησίας θεμελιώδες αντικείμενο του Οικονομικού Δικαίου,1987,εκδόσεις Σάκκουλα): Το άρθρο 17Σ υπονοεί τον ιδιοκτήτη δεσμευμένο από το δικαίωμά του και συγκεκριμένα από τον τρόπο που το κομίζει για λογαριασμό του γενικού συμφέροντος, και ως γενικό συμφέρον στην περιοχή του οικονομικού δικαίου νοείται όχι μόνο εκείνο που ικανοποιεί το σύνολο της κοινωνίας αλλά και ορισμένες ομάδες της υπό την προϋπόθεση ότι δεν στρέφεται contra στο κοινωνικό σύνολο. Το Σ επιβάλλει συνεπώς στον ιδιοκτήτη την ύπαρξη άμεσης κοινωνικής υποχρέωσης. 28 Καράκωστας Ι,Περιβάλλον και Δίκαιο,Δίκαιο διαχείρισης και προστασίας των περιβαλλοντικών αγαθών,2006,εκδόσεις Αντ.Ν.Σάκκουλα,σελ

Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006

Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006 Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006 Θέμα 2 ον : Η δικαστική λειτουργία αποτελεί μία από τις τρεις θεμελιώδεις λειτουργίες του κράτους.

Διαβάστε περισσότερα

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ)

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) 669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) Δικαίωμα για παροχή έννομης προστασίας κατά το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ. Εννοια και περιεχόμενο. Θέσπιση από τον κοινό νομοθέτη περιορισμών και προϋποθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, Μ.Δ.Ε., Υπ. Δ.Ν ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΔΟΚΙΜΩΝ ΣΗΜΑΙΟΦΟΡΩΝ ΛΙΜΕΝΙΚΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α) Πηγες Διοικητικου Δικαιου Ως πηγή διοικητικού

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 1.ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ,ΓΕΝΙΚΑ Ο σύγχρονος πολιτισμός αναπτύσσεται με κέντρο και σημείο αναφοράς τον Άνθρωπο. Η έννομη τάξη, διεθνής και εγχώρια, υπάρχουν για να υπηρετούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΡΩΤΗΜΑ Ερωτάται αν αν είναι στα πλαίσια ή όχι του Συντάγματος η εφαρμογή της παραγράφου 2 του άρθρου 139 του Κώδικα Δικαστικών Επιμελητών με την έκδοση της προβλεπόμενης Υπουργικής

Διαβάστε περισσότερα

Administrative eviction act and right to a prior hearing: observations on Naxos Court 27/2012 judgment. Αθανάσιος Παπαθανασόπουλος

Administrative eviction act and right to a prior hearing: observations on Naxos Court 27/2012 judgment. Αθανάσιος Παπαθανασόπουλος Πρωτόκολλο διοικητικής αποβολής από δασική έκταση και δικαίωμα προηγούμενης ακρόασης του διοικουμένου: παρατηρήσεις επί της απόφασης 27/2012 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Νάξου Administrative eviction act

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης»

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης» Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου ----------------------------------------------------- Μεταπτυχιακό ίπλωµα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. 1.1.Χαρακτηριστικά του Δικαίου Ετερόνομοι κανόνες

Διαβάστε περισσότερα

Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011.

Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011. Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011. Α. Την 25/10/2012 περιήλθε στην Περιφερειακή Συμπαραστάτη του Πολίτη και της Επιχείρησης της Περιφέρειας Αττικής και έλαβε αριθμ. πρωτ. 157658/387 το ανωτέρω σχετικό,

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17

Περιεχόμενα. Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17 Περιεχόμενα Πρόλογος... 15 Μέρος Ι Συνταγματικό Δίκαιο... 17 1 Πολίτευμα...19 Θεωρία... 19 1. ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ... 19 Το κράτος... 20 Το πολίτευμα... 21 Το συνταγματικό δίκαιο... 21 2. ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

94/14.04.2014) προστασίας και αξιοποίησης

94/14.04.2014) προστασίας και αξιοποίησης Άρθρο 23 του 94/14.04.2014) ν. 4258/2014 Ακίνητα του Δημοσίου Περιφερειακών Πάρκων προστασίας και αξιοποίησης (ΦΕΚ Α Δημιουργία περιβαλλοντικής 1. Ακίνητα που ανήκουν κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή

Διαβάστε περισσότερα

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΠολΠρωτΑθ 528/2002

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΠολΠρωτΑθ 528/2002 ΠολΠρωτΑθ 528/2002 Προστασία καταναλωτή. Προστασία προσωπικών δεδομένων. Τράπεζες. Συλλογική αγωγή. Ενώσεις καταναλωτών. Νομιμοποίηση. (..) Ι. Από τις συνδυασμένες διατάξεις των αρ. 4 παρ. 2, 6, 12 παρ.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος VΙΙ Ι. Γενικό Μέρος Α. Βασικές έννοιες... 1 1. Θέματα ορολογίας... 1 1.1. Οι χρησιμοποιούμενοι όροι... 1 1.2. Οι βασικές έννοιες... 2 1.3. «Εγγυήσεις θεσμών» και «εγγυήσεις θεσμικές»...

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005 Αθήνα, 3 Φεβρουαρίου 2005 Αριθ.Πρωτ.: 893 ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005 Η Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών, συνήλθε μετά από πρόσκληση του Προέδρου της σε τακτική συνεδρίαση την 2α Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΔΙΑΔΟΧΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ... 2 1. Συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας ορισμένου και αορίστου χρόνου... 2 1.1 Σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου... 3

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, Μ.Δ.Ε., Υπ. Δ.Ν Παράδοση 3η : Παραγωγή (έκδοση) της Διοικητικής πράξης και η Διοικητική Διαδικασία. Ανάκληση των Διοικητικών πράξεων.

Διαβάστε περισσότερα

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΟλΑΠ 18/1999

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΟλΑΠ 18/1999 ΟλΑΠ 18/1999 Παροχή δικηγορικών υπηρεσιών. Ευθύνη δικηγόρου για ζημία πελάτη. - Η παροχή δικηγορικών υπηρεσιών δεν υπάγεται στο ν. 2251/1994. Η ευθύνη των δικηγόρων για ζημία που προκλήθηκε κατά την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ)

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Σύμφωνα με το άρθρο 19 του ελληνικού Συντάγματος: "1. Το απόρρητο των

Διαβάστε περισσότερα

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας

7/3/2014. ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το δίκαιο του εργοδότη ; ή νομικός κανόνας Τ.Ε.Ι. Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στην Λογιστική και Χρηματοοικονομική Ειδικά θέματα Δικαίου Δρ. Μυλωνόπουλος Δ. Αν. Καθηγητής δίκαιο άδικο ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό ; νόμος είναι το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ (ΑΛΛΑΓΗ) ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ ΤΟΥ ΕΡΓΟΔΟΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ... 2 1. Η έννοια της μεταβολής του προσώπου του εργοδότη... 2 Πηγές... 7 Συντακτική ομάδα... 7 1 ΜΕΤΑΒΟΛΗ (ΑΛΛΑΓΗ) ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Η Ιστορία, όπως τονίζει ο Μεγαλοπολίτης ιστορικός Πολύβιος σε μια ρήση του, μας διδάσκει ότι τίποτα δεν γίνεται στην τύχη

Διαβάστε περισσότερα

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7 η : Οικονομικήελευθερία Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987)

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Διάγραμμα Περιεχομένων ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Εισαγωγικά...23 Ι. Θρησκευτική Ελευθερία...25 Α. Γενικά...25 Β. Ελευθερία της θρησκευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΤΗΣ 8 ΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΔΗΜΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΤΙΣ 21 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2014

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΤΗΣ 8 ΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΔΗΜΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΤΙΣ 21 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ ΔΗΜΟΣ ΈΔΕΣΣΑΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΤΗΣ 8 ΗΣ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΔΗΜΟΥ ΕΔΕΣΣΑΣ ΣΤΙΣ 21 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2014 ΑΡΙΘΜΟΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ: 31/2014 ΘΕΜΑ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

2. Σχετικά με τους ειδικευμένους Ιατρούς του Ε.Σ.Υ., οι οποίοι είναι Δημόσιοι Λειτουργοί, παρά τις θεωρητικές κατασκευές για τις ιδιαιτερότητες

2. Σχετικά με τους ειδικευμένους Ιατρούς του Ε.Σ.Υ., οι οποίοι είναι Δημόσιοι Λειτουργοί, παρά τις θεωρητικές κατασκευές για τις ιδιαιτερότητες Δρ. ΜΙΧΑΗΛ Δ. ΜΙΧΑΗΛ Δικηγόρος παρ' Αρείω Πάγω Αθήνα, 1 Νοεμβρίου 2012 Κύριο Δημήτριο Βαρνάβα Πρόεδρο της Ομοσπονδίας Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας (Ο.Ε.Ν.Γ.Ε.) Οδός Λαμίας, αριθ. 2 Αθήνα Κύριε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Η Αρχή της φορολογικής ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΩΝ

ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΩΝ ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΩΝ 1. Εισαγωγή Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής (Ν. 3985/2011) & Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (αρ. 1 επ. Ν. 3986/2011):

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ

ΑΡΧΕΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΑ Δίκαιο: είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων, που ρυθμίζουν, κατά τρόπο υποχρεωτικό, την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων (βλ. σελ. 5) Δημόσιο Δίκαιο:

Διαβάστε περισσότερα

βιβλίου. ββ ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ

βιβλίου. ββ ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ Τεχνολογική προστασία & ψηφιακή διαχείριση του βιβλίου. ββ Τετάρτη 19 Ιανουαρίου 2011, EKEBI Ευαγγελία Βαγενά, ΔΝ, DEA ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ vagena@dsa.gr Από τον Γουτεμβέργιο ως τον Bill

Διαβάστε περισσότερα

... ΕΝΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑ *****

... ΕΝΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑ ***** ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ/ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΤΟΥ ΕΝΣΤΑΣΗ Της/του., µονίµου υπαλλήλου µε βαθµό Α κλάδου., υπηρετούσας-ντος στο ως άνω Ίδρυµα, κατοίκου., οδός αριθµός ΚΑΤΑ Των καταρτισθέντων βάσει του άρθρου

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 1 Πεδίο εφαρμογής 4. Άρθρο 2 Αγωγές παραλείψεως 5. Άρθρο 3 Φορείς νομιμοποιούμενοι προς έγερση αγωγής 5. Άρθρο 4 Ενδοκοινοτικές παραβάσεις 6

Άρθρο 1 Πεδίο εφαρμογής 4. Άρθρο 2 Αγωγές παραλείψεως 5. Άρθρο 3 Φορείς νομιμοποιούμενοι προς έγερση αγωγής 5. Άρθρο 4 Ενδοκοινοτικές παραβάσεις 6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων L 166 της 11.6.1998 ΟΔΗΓΙΑ 98/27/ΕΚ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 19ΗΣ ΜΑΪΟΥ 1998 ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΑΓΩΓΩΝ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΩΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, LL.M., Υπ. Δ.Ν. Ο κρατικός παρεμβατισμός στην οικονομία και την κοινωνία. Διοικητικές διαστάσεις των οικονομικών λειτουργιών της Δημόσιας

Διαβάστε περισσότερα

την ύπαρξη και την άσκηση ενός θεμελιώδους δικαιώματος γιατί αποτελούσαν κενό γράμμα, αφού πρόθεση του

την ύπαρξη και την άσκηση ενός θεμελιώδους δικαιώματος γιατί αποτελούσαν κενό γράμμα, αφού πρόθεση του Το δικαίωμα δικαστικής προστασίας 20 παρ.1 Σ Εισαγωγή Η τήρηση του Συντάγματος από αυτούς που ασκούν την κρατική εξουσία, δηλαδή από τα όργανα του κράτους εξαρτάται κατά πολύ από το εάν υπάρχουν και λειτουργούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. Ορισμός εμπορικής πράξης (σελ.77) 2. Αντικειμενικό, υποκειμενικό, μικτό και σύστημα οργανωμένης επιχείρησης.(σελ.77-79) 3. Πρωτότυπα(φύσει) εμπορικές πράξεις του χερσαίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ:Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ:Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ:Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΟΛΙΤΗΣ ΣΠΥΡΟΣ Ι ΑΣΚΩΝ: ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝ ΡΕΑΣ ΕΜΑΙL:s_polites@hotmail.com ΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1) Έννοια της αρχής της νοµιµότητας 2) Καθιέρωση της αρχής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Ο διαγωνισμός της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης προϋποθέτει, ως γνωστόν, συνδυασμό συνδυαστικής γνώσης της εξεταστέας ύλης και θεμάτων πολιτικής και οικονομικής επικαιρότητας. Tα Πανεπιστημιακά Φροντιστήρια

Διαβάστε περισσότερα

ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ

ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ Στα πλαίσια των συναντήσεων της ομάδας που συνιστά αυτή την βάση δεδομένων πραγματοποιήθηκε μια συζήτηση για τα κωλύματα εγγραφής ως μέλος στα αθλητικά σωματεία,όπως αυτά έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση Για μεγάλο χρονικό διάστημα, τη νομική βάση για τα θεμελιώδη δικαιώματα σε επίπεδο ΕΕ αποτελούσε ουσιαστικά η αναφορά που γίνεται από τις Συνθήκες στην

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 6 η : ΤΟ ΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι ΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ. Το Δ.Σ. του Συνεταιρισμού Διεθνής Ιπποκράτειος Πολιτεία

ΠΡΟΣ. Το Δ.Σ. του Συνεταιρισμού Διεθνής Ιπποκράτειος Πολιτεία ΔΙΚΗΓΟΡΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΘΗΝΑ 28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2015 ΠΟΛΥΧΡΟΝΗ ΘΩΜΟΠΟΥΛΟΥ ΧΑΡ. ΤΡΙΚΟΥΠΗ 41 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ. 2103808079 FAX 2103828958 Κινητό 6977650982 ΠΡΟΣ Το Δ.Σ. του Συνεταιρισμού Διεθνής Ιπποκράτειος Πολιτεία Η

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση) ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:ΦΩΤΗΣ ΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ

ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση) ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:ΦΩΤΗΣ ΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ:ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:ΑΝΔΡΕΑΣ ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΘΕΜΑ: ΤΟ ΟΛΛΑΝΔΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ (Συνοπτική παρουσίαση)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ Κεφάλαιο 2: Ατομικά & Κοινωνικά Δικαιώματα Περιεχόμενα 1. Δικαιώματα & υποχρεώσεις 2. Άσκηση & κατάχρηση δικαιώματος 3. Τα ατομικά δικαιώματα 4. Τα πολιτικά δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Η νομολογία του ΔΕΚ και του ΣτΕ σχετικά με την ίση κοινωνικοασφαλιστική μεταχείριση ανδρών και γυναικών συμπλέουν.

Η νομολογία του ΔΕΚ και του ΣτΕ σχετικά με την ίση κοινωνικοασφαλιστική μεταχείριση ανδρών και γυναικών συμπλέουν. Η νομολογία του ΔΕΚ και του ΣτΕ σχετικά με την ίση κοινωνικοασφαλιστική μεταχείριση ανδρών και γυναικών συμπλέουν. Πατρίνα Παπαρρηγοπούλου-Πεχλιβανίδη Επ. Καθηγήτρια Παν/μίου Αθηνών, Δικηγόρος Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Σχολιασµός της υπ αριθµ.

Διαβάστε περισσότερα

Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ

Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Του Συνεργάτη μας Ηλία Κοντάκου, Δικηγόρου, υπ. διδάκτορος Παν/μίου Αθηνών ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΟ Ικανότητα δικαίου έχει κάθε πρόσωπο, φυσικό και νομικό. Η φράση αυτή σημαίνει ότι όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.»

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» Από τη δευτεροβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση με την επωνυμία «ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» τέθηκαν υπόψη μου το εξής περιστατικά: Οκτώ (8) από τα είκοσι ένα (21) μέλη του Δ.Σ., το

Διαβάστε περισσότερα

Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών Αριθμός απόφασης 3941/2012

Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών Αριθμός απόφασης 3941/2012 Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών Αριθμός απόφασης 3941/2012 Περίληψη: Περιορισμός ευθύνης Επικουρικού Κεφαλαίου προς αποζημίωση από αυτοκινητιστικά ατυχήματα - Αντισυνταγματικές και ανίσχυρες οι διατάξεις

Διαβάστε περισσότερα

Ν.1850 / 1989. Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας

Ν.1850 / 1989. Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας Ν.1850 / 1989 Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας ΑΡΘΡΟ 1 (Πρώτο) Κυρώνεται και έχει την ισχύ που ορίζει το άρθρο 28 παράγραφος 1 του Συντάγµατος ο Ευρωπαϊκός Χάρτης της Τοπικής Αυτονοµίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ "ΠΡΟΣΒΑΣΗ"

ΕΙΔΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΕΙΔΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ "ΠΡΟΣΒΑΣΗ" Εισαγωγικός Διαγωνισμός για την Εθνική Σχολή Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης 2014 Δείγμα Σημειώσεων για το μάθημα Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του

Διαβάστε περισσότερα

περιεχόμενα Πρόλογος 15 Εισαγωγή "ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΤΟΥ ΑΙΚΑΙΟΥ"

περιεχόμενα Πρόλογος 15 Εισαγωγή ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΤΟΥ ΑΙΚΑΙΟΥ περιεχόμενα Πρόλογος 15 Εισαγωγή "ΕΝΝΟΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΤΟΥ ΑΙΚΑΙΟΥ" α. Έννοια του δικαίου 18 1. Ορισμός του δικαίου 18 2. Χαρακτηριστικά στοιχεία του δικαίου 18 3. Δίκαιο και ηθική 19 4. Δίκαιο και χρηστά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ. Άρθρο 6. Σκοπός

ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ. Άρθρο 6. Σκοπός ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «Ρυθμίσεις για την τροποποίηση και τη βελτίωση συνταξιοδοτικών, δημοσιονομικών, διοικητικών και λοιπών διατάξεων του Υπουργείου Οικονομικών» ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Άρθρο 6 Σκοπός Με

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ.

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου. Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα «Συνταγµατικό ίκαιο», 2003

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΟΥ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΑ!

ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΟΥ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΑ! ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΟΥ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΑ! ΠΡΟΣΕΧΕ ΠΟΥ ΤΑ ΔΙΝΕΙΣ ΡΩΤΑ ΓΙΑ ΠΟΙΟ ΣΚΟΠΟ ΜΑΘΕ ΠΩΣ ΤΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΖΟΝΤΑΙ Τα προσωπικά δεδομένα στη ζωή μας Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Σ Τ Α Σ Η ΚΑΤΑ Α ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ

Ε Ν Σ Τ Α Σ Η ΚΑΤΑ Α ΣΥΝΤΟΜΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΟΥ Α ΚΛΙΜΑΚΙΟΥ ΤΟΥ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΔΙΑ ΜΕΣΟΥ ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΕΝΤΟΛΗΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΕΜΙΚΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΤΗΡΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... VII ΣΥΝΟΠΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ... IX ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ... XIX Ι. ΙΣΤΟΡΙΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΔΙΚΑΙΟΥ 1. To δικαστήριο των ευθύνων στους «νόμους» του

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΘΕΜΑ: Νομική αξιολόγηση των διατάξεων του σχεδίου νόμου για τις προτεινόμενες «Ρυθμίσεις για την εξυγίανση του Ειδικού Λογαριασμού του άρθρου 40 ν. 2773/1999 και λοιπές διατάξεις»

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΔΑΣΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής

Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής Άννα Κανδύλα, Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2012 Εισαγωγικά

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Απώλεια συνταξιοδοτικού δικαιώματος λόγω πενταετούς παραγραφής

Θέμα: Απώλεια συνταξιοδοτικού δικαιώματος λόγω πενταετούς παραγραφής Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Χρήστος Α. Ιωάννου Ειδικός Επιστήμονας: Γιάννης Τσελεκίδης 23 Ιουνίου 2015 Αριθμ. Πρωτ.: 202035/24754/2015 Προς τον Αναπληρωτή Υπουργό Οικονομικών Κύριο Δημήτρη Μάρδα ΠΟΡΙΣΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

GROSOLI ΑΠΟΦΑΣΗ TOY ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ

GROSOLI ΑΠΟΦΑΣΗ TOY ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ GROSOLI ΑΠΟΦΑΣΗ TOY ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ της 12ης Δεκεμβρίου 1973 * Στην υπόθεση 131/73, που έχει ως αντικείμενο αίτηση του Tribunale του Τρέντο προς το Δικαστήριο, κατ' εφαρμογή του άρθρου 177

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ Ν.Ο.Π.Ε ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ Πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών Δημοσίου Δικαίου Μάθημα: Συνταγματικό Δίκαιο ΚΑΖΛΑΡΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Θέμα εργασίας: ΤΟ ΙΣΠΑΝΙΚΟ ΣΥΝΤΑΓΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η :

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η : ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η : ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 4 4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΙΣ ΗΜΟΣΙΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3849, 30/4/2004

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3849, 30/4/2004 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΚΥΠΡΟΥ ΝΟΜΟ Για σκοπούς ολοκλήρωσης της εναρμόνισης με την πράξη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο - «Οδηγία 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3 ης Οκτωβρίου

Διαβάστε περισσότερα

φορολογική νομολογία περιοδικά με οποιαδήποτε μορφή εί- Τόμος 65

φορολογική νομολογία περιοδικά με οποιαδήποτε μορφή εί- Τόμος 65 Προστιθέμενης Αξίας. Πάγια αντιμισθία. Κανονιστική απόφαση διοίκησης. Aριθ. Aπόφ. 909/2011 (Β τμ. Σ.τ.Ε.) Πρόεδρος: Φ. Αρναούτογλου, Αντιπρόεδρος. Εισηγητής: Ε. Νίκα, Σύμβουλος. Δικηγόροι: Π. Γιαννόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΠΡΟΣ: 1. Όλους τους Υπουργούς και Υφυπουργούς 2. Τον Γενικό Γραμματέα της Κυβέρνησης 3. Όλους τους Γενικούς Γραμματείς Υπουργείων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: υνατότητα διαφήµισης διδασκαλίας κατ οίκον Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Ειδικός Επιστήµονας: Ευάγγελος Θωµόπουλος Αθήνα, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015 ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Αθ. Κανελλοπούλου-Μαλούχου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ 30 Ιανουαρίου 2003 Αριθµ. Πρωτ. 19020.2/01 Ειδ. Επιστήµονας: Ευτ. Φυτράκης 210-72.89.708 Κύριο Χρήστο Νικολουτσόπουλο Πρόεδρο Ένωσης Ελλήνων Εργατολόγων Αβέρωφ 11 104

Διαβάστε περισσότερα

Έχει ανακύψει εκατοντάδες φορές το ζήτημα τα τελευταία χρόνια στην ελληνική νομολογία και

Έχει ανακύψει εκατοντάδες φορές το ζήτημα τα τελευταία χρόνια στην ελληνική νομολογία και LEGAL INSIGHT ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΝΟΜΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟ ΟΤΗΜΕΝΗΣ ΠΩΛΗΣΗΣ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΥ Γιώργος Ψαράκης Έχει ανακύψει εκατοντάδες φορές το ζήτημα τα τελευταία χρόνια στην ελληνική νομολογία και έχει

Διαβάστε περισσότερα

Διακρίσεις ελέγχου της συνταγματικότητα των νόμων

Διακρίσεις ελέγχου της συνταγματικότητα των νόμων Διακρίσεις ελέγχου της συνταγματικότητα των νόμων Λίνα Παπαδοπούλου Επ Καθ Συνταγματικού Δικαίου, Νομική Σχολή, ΑΠΘ [Σύνδεση με τα προηγούμενα] Η τυπική υπεροχή του Σ ως θεμέλιο του ελέγχου της συνταγματικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ

ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ Αναλυτικός Πίνακας Περιεχομένων Διάγραμμα ύλης 11 Αναλυτικός Πίνακας Περιεχομένων 13 Βασικές συντομογραφίες 25 Πρόλογος Αριστόβουλου Μάνεση 27 Προλεγόμενα 37 Εισαγωγικό Κεφάλαιο Ιστορικές και πολιτειολογικές

Διαβάστε περισσότερα

'Αρθρο 3 : Προσωρινή δικαστική προστασία 1. Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να ζητήσει προσωρινή δικαστική

'Αρθρο 3 : Προσωρινή δικαστική προστασία 1. Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να ζητήσει προσωρινή δικαστική Ν. 2522/8-9-97 (ΦΕΚ-178 Α') : Δικαστική προστασία κατά το στάδιο που προηγείται της σύναψης συμβάσεως δημόσιων έργων, κρατικών προμηθειών και υπηρεσιών σύμφωνα με την οδηγία 89/665 ΕΟΚ 'Αρθρο 1 : Πεδίο

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακά Θέματα. Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη

Εργασιακά Θέματα. Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη Εργασιακά Θέματα Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη Ιούλιος 2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Καταχρηστική καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου εκ μέρους του εργοδότη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΙΚΑΣΤΙΚΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, LL.M., Υπ. Δ.Ν. ΕΝΟΤΗΤΑ : «ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ-ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ» - 1 - Οι δημόσιοι υπάλληλοι περαιτέρω οφείλουν να

Διαβάστε περισσότερα

Aθήνα, 10 Απριλίου 2008. Αρ.πρωτ.: 2015. 2. 3/08 ΠΟΡΙΣΜΑ

Aθήνα, 10 Απριλίου 2008. Αρ.πρωτ.: 2015. 2. 3/08 ΠΟΡΙΣΜΑ Aθήνα, 10 Απριλίου 2008 ΠΟΡΙΣΜΑ Αρ.πρωτ.: 2015. 2. 3/08 Κατόπιν διερεύνησης της µε αριθµό πρωτοκόλλου 2015/2008 αναφοράς της κυρίας *** και της ανεπαρκούς αιτιολόγησης που παρείχε το Προξενείο Καϊρου,

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά το Διοικητικό Δίκαιο εξετάζει αν η πράξη ή η ενέργεια ή η παράλειψη πράξης ή ενέργειας, του διοικητικού οργάνου, είναι σύμφωνη με τον νόμο.

Γενικά το Διοικητικό Δίκαιο εξετάζει αν η πράξη ή η ενέργεια ή η παράλειψη πράξης ή ενέργειας, του διοικητικού οργάνου, είναι σύμφωνη με τον νόμο. Αντικείμενο του Διοικητικού Δικαίου είναι η ρύθμιση των σχέσεων μεταξύ Δημόσιας Διοίκησης (ΔΔ) και διοικούμενου. Η σχέση αυτή χαρακτηρίζεται άνιση, κυρίως γιατί η ΔΔ εκδίδει πράξεις αφ εαυτού εκτελεστές

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι βιομηχανία. Εικόνα 1. Εικόνα 2

Τι είναι βιομηχανία. Εικόνα 1. Εικόνα 2 Τι είναι βιομηχανία Η βιομηχανία είναι ένα οργανωμένο σύστημα παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών σε μεγάλη ποσότητα. Οι βιομηχανικές, παραγωγικές μονάδες ή μονάδες παροχής υπηρεσιών χρειάζεται να θεωρηθούν

Διαβάστε περισσότερα

1843 Ν. 187/91. Ο ΠΕΡΙ ΤΕΚΝΩΝ (ΣΥΓΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 1991 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ Άρθρο 1. Συνοπτικός τίτλος. ΜΕΡΟΣ Ι ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

1843 Ν. 187/91. Ο ΠΕΡΙ ΤΕΚΝΩΝ (ΣΥΓΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 1991 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ Άρθρο 1. Συνοπτικός τίτλος. ΜΕΡΟΣ Ι ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ E.E., Παρ. I, Αρ. 2643, 1.11.91 1843 Ν. 187/91 Ο ΠΕΡΙ ΤΕΚΝΩΝ (ΣΥΓΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΗ ΥΠΟΣΤΑΣΗ) ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 1991 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ Άρθρο 1. Συνοπτικός τίτλος. 2. Ερμηνεία. ΜΕΡΟΣ Ι ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΜΕΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών Ημερίδα της 30.3.2015 Ζητήματα Φορολογικού Δικαίου

Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών Ημερίδα της 30.3.2015 Ζητήματα Φορολογικού Δικαίου Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών Ημερίδα της 30.3.2015 Ζητήματα Φορολογικού Δικαίου Η αρχή της αναδρομικής εφαρμογής του ηπιότερου νόμου περί φορολογικών κυρώσεων Ι. Δημητρακόπουλος Πάρεδρος Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΕΡΓΑΤΟΛΟΓΩΝ ΑΚΑ ΗΜΙΑΣ 60-5 Ος ΟΡΟΦΟΣ (ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΣΑ) ΤΗΛ.- FAX: 210.3398136 e-mail: enelerg@dsa.gr Κύριοι σύµβουλοι, Η Ένωσή µας θέλει να σας ενηµερώσει για τη διάταξη του ν. 3301/2004 που

Διαβάστε περισσότερα

9. Έννοια του κράτους... 11 10. Στοιχεία του κράτους... 12 11. Μορφές κρατών... 15 12. Αρχές του σύγχρονου κράτους... 17

9. Έννοια του κράτους... 11 10. Στοιχεία του κράτους... 12 11. Μορφές κρατών... 15 12. Αρχές του σύγχρονου κράτους... 17 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ι ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Α. ΔΙΚΑΙΟ ΕΝΝΟΙΑ, ΚΛΑΔΟΙ, ΠΗΓΕΣ 1. Τι είναι δίκαιο... 1 2. Θετικό και φυσικό δίκαιο... 2 3. Δίκαιο και ηθική... 3 4. Δίκαιο - εθιμοτυπία - συναλλακτικά ήθη... 3 5. Δίκαιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ. «Άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας χώρου παραστάσεων Άδεια παράστασης» Ι. Εισαγωγικές Παρατηρήσεις

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ. «Άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας χώρου παραστάσεων Άδεια παράστασης» Ι. Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Β ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΟΤΕΧΝΙΚΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΩΝ ΚΑΙ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΝΟΜΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙ ΤΟΥ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ «Άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας χώρου παραστάσεων Άδεια παράστασης» Ι. Εισαγωγικές

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 02-02-2007. Κύριοι,

Αθήνα, 02-02-2007. Κύριοι, Αθήνα, 02-02-2007 Κύριοι, Σχετικά με το ερώτημα που μου απευθύνατε, εάν οι Γιατροί κλάδου Ε.Σ.Υ. νομιμοποιούνται στην ενάσκηση του δικαιώματος για επίσχεση εργασίας, έχω να παρατηρήσω τα εξής: 1. Το Κράτος

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ. Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ

Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ. Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ Κύκλος Δικαιωμάτων του Ανθρώπου ΠΟΡΙΣΜΑ [Ν. 3094/03 Συνήγορος του Πολίτη και άλλες διατάξεις, άρ. 4 6] Θέμα: ΑΠΟΔΟΧΉ ΜΕΤΑΦΡΆΣΕΩΝ ΔΙΚΗΓΌΡΟΥ Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Ανδρέας Τάκης Ειδικός Επιστήμονας:

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας. Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας (Εφετείο Λάρισας408/2002)

Θέµα εργασίας. Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας (Εφετείο Λάρισας408/2002) Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα : Συνταγµατικό ίκαιο Καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβίβαση ακινήτων σε συνεχόμενα άρτια οικόπεδα ή γήπεδα σε περιοχές εντός ή εκτός ρυμοτομικού σχεδίου Εγκ.34/71775/3573/18-7-91 Υ.ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ.

Μεταβίβαση ακινήτων σε συνεχόμενα άρτια οικόπεδα ή γήπεδα σε περιοχές εντός ή εκτός ρυμοτομικού σχεδίου Εγκ.34/71775/3573/18-7-91 Υ.ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. Μεταβίβαση ακινήτων σε συνεχόμενα άρτια οικόπεδα ή γήπεδα σε περιοχές εντός ή εκτός ρυμοτομικού σχεδίου Εγκ.34/71775/3573/18-7-91 Υ.ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. Σας στέλνουμε για ενημέρωσή σας την υπ αριθ.430/91 γνωμοδότηση

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΠΙΟΝ ΠΑΝΤΟΣ ΑΡΜΟΔΙΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΑΡΧΗΣ ΕΞΩΔΙΚΗ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗ -ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ -ΔΗΛΩΣΗ

ΕΝΩΠΙΟΝ ΠΑΝΤΟΣ ΑΡΜΟΔΙΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΑΡΧΗΣ ΕΞΩΔΙΚΗ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗ -ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ -ΔΗΛΩΣΗ ΕΝΩΠΙΟΝ ΠΑΝΤΟΣ ΑΡΜΟΔΙΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΣΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΑΡΧΗΣ ΕΞΩΔΙΚΗ ΓΝΩΣΤΟΠΟΙΗΣΗ -ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ -ΔΗΛΩΣΗ Της ΕΝΩΣΗΣ ΙΑΤΡΩΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΩΝ ΑΧΑΪΑΣ (Ε.Ι.Ν.Α.), που εδρεύει στο Ρίο Πατρών και εκπροσωπείται νόμιμα.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασιακά Θέματα «Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014»

Εργασιακά Θέματα «Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014» Εργασιακά Θέματα «Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Το νέο καθεστώς της Μεσολάβησης Διαιτησίας μετά τον Ν. 4303/2014 Συνοπτική παρουσίαση 3 2. Εισαγωγή. 5

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7)

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7) C 326/266 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 26.10.2012 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ (αριθ. 7) ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΩΝ ΚΑΙ ΑΣΥΛΙΩΝ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΑ ΥΨΗΛΑ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ, ΕΠΕΙΔΗ τα άρθρα 343 της Συνθήκης για τη

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4. Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.2000 Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Χειριστής: Γιώργος Καµίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΩΝ ΑΙΤΗΣΗ ΑΝΑΚΛΗΣΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ

ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΩΝ ΑΙΤΗΣΗ ΑΝΑΚΛΗΣΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ Αρ. Εξερχομένου: 176/2008 Αθήνα, 4.11.2008 ENΩΠΙΟΝ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΚΑΙ ΤΑΧΥΔΡΟΜΕΙΩΝ ΑΙΤΗΣΗ ΑΝΑΚΛΗΣΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ Του Γεωργίου Μπροδήμα του Νικολάου, Επίκουρου Καθηγητή, κατοίκου Πατρών,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΣΜΟΥ ΤΩΝ ΑΚΑΤΑΣΧΕΤΩΝ5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΣΜΟΥ ΤΩΝ ΑΚΑΤΑΣΧΕΤΩΝ5 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ EYΧΑΡΙΣΤΙΕΣ...VII ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... IX ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... XVII ΕΙΣΑΓΩΓΗ...1 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΣΥΝΤΟΜΗ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΣΜΟΥ ΤΩΝ ΑΚΑΤΑΣΧΕΤΩΝ5 Ι. ΑΡΧΑΙΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΙΚΑΙΟ (Νόμος του Χαμουραμπί)...

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006 ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ.Σ.Ε.Ε. ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Σας κοινοποιούµε την επιστολή που έστειλε η Γ.Σ.Ε.Ε. στην Ένωση ικαστών και Εισαγγελέων και στον ικηγορικό Σύλλογο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: H έννομη προστασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Περιεχόμενο: H έννομη προστασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση Περιεχόμενο: H έννομη προστασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση ΠΗΓΕΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ & ΕΝΝΟΜΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, LL.M., Υπ. Δ.Ν. Η ΕΝΝΟΜΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΣΤΗΝ ΕΕ Η έννομη προστασία

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΘΡΩΠΙΝΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 1948 ΠΡΟΟΙΜΙΟ Επειδή η αναγνώριση της αξιοπρέπειας, που είναι σύμφυτη σε όλα τα μέλη της ανθρώπινης οικογένειας, καθώς και των ίσων και αναπαλλοτρίωτων

Διαβάστε περισσότερα