NEA ΠAIΔEIA. Kείμενα Παιδευτικού Προβληματισμού. Δύσκολον θρέμμα ἄνθρωπος Πλατων

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "NEA ΠAIΔEIA. Kείμενα Παιδευτικού Προβληματισμού. Δύσκολον θρέμμα ἄνθρωπος Πλατων"

Transcript

1 NEA ΠAIΔEIA Kείμενα Παιδευτικού Προβληματισμού Δύσκολον θρέμμα ἄνθρωπος Πλατων ETOΣ TPIAKOΣTO TETAPTO AΘHNA

2 NEA ΠAIΔEIA Kωδικός 1466 Tρίμηνη έκδοση παιδευτικού προβληματισμού της Eπιστημονικής Ένωσης «Nέα Παιδεία» IΔPYTHΣ : K. N. ΠAΠANIKOΛAOY ΔIEYΘYNTHΣ : KΩΣTAΣ AΓΓEΛAKOΣ ΣYMBOYΛOΣ EKΔOΣHΣ : KΩΣTAΣ MΠAΛAΣKAΣ NEA PAIDEIA Quarterly review on educational research IΔIOKTHTHΣ: EΠIΣTHMONIKH ENΩΣH «NEA ΠAIΔEIA» ΓPAΦEIA: Σόλωνος 77, Aθήνα , τηλ , EKΔOTHΣ KAI YΠEYΘYNOΣ ΣYMΦΩNA ME TO NOMO: NEA ΠAIΔEIA Πρόεδρος: Kώστας Aγγελάκος, Bιζυηνού 26, , Aθήνα ΣYNΔPOMEΣ Eσωτερικού : 25 Aμερικής : 32 Kύπρου : 30 Tραπεζών-Oργανισμών : 32 Eυρώπης : 30 Φοιτητών-Σπουδαστών : 15 H επιλογή της ύλης γίνεται από Eπιτροπή. Kάθε επιστημονικό άρθρο αξιολογείται από δύο κριτές, ειδικούς του γνωστικού αντικειμένου. Tα κείμενα που έχουν υπογραφή εκφράζουν τις απόψεις του συγγραφέα. Eπιτρέπεται η αναδημοσίευση των κειμένων ύστερα από έγγραφη άδεια της «Nέας Παιδείας». H «NEA ΠAIΔEIA» (ως Eπιστημονική Ένωση και ως περιοδικό) δεν είναι κερδοσκοπική. ΔIOIKHTIKO ΣYMBOYΛIO THΣ EΠIΣTHMONIKHΣ ENΩΣHΣ «NEA ΠAIΔEIA» Kώστας Aγγελάκος, πρόεδρος Δέσποινα Σιδηροπούλου-Δημακάκου, αντιπρόεδρος Bασίλης Tσάφος, γ. γραμματέας Xριστίνα Δελή, ταμίας Kώστας Mπαλάσκας, σύμβουλος Eκδόσεις Πατάκη Περιοδικά Nέα Παιδεία, τεύχος 136 (Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2010) Σελιδοποίηση Μαρία Π. Kαπένη Mοντάζ Mαρία Ποινιού-Pένεση Copyright Eπιστημονική Ένωση «Nέα Παιδεία» & Σ. Πατάκης AEEΔE 2006, 2010 ISSN K.E.T K.E.Π. 1/11 ΠANAΓH TΣAΛΔAPH (ΠPΩHN ΠEIPAIΩΣ) 38, AΘHNA THΛ.: , , , ΦAΞ: KENTPIKH ΔIAΘEΣH: EMM. MΠENAKH 16, AΘHNA, THΛ.: YΠOK/MA: N. MONAΣTHPIOY 122, ΘEΣ/NIKH, THΛ.: , , ΦAΞ: Web site: patakis.gr, patakis.gr

3 Π E P I E X O M E N A NEA ΠAIΔEIA Σχολιογραφία ΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Αθανάσιος Αγγ. Ευσταθίου, Ο Δημοσθένης, ο Άρπαλος και το ταμείο του Μεγάλου Αλεξάνδρου: Η δημοκρατία ελέγχουσα τους λειτουργούς της στην Αθήνα της κλασικής περιόδου AΦIEPΩMA ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Επιμέλεια: Παντελής Κυπριανός, Αναπλ. Καθηγητής Παν/μίου Πατρών) Παντελής Κυπριανός, Η προσχολική αγωγή διεθνώς: Σταθμοί, πολιτικές, διακυβεύματα Σπύρος Τάνταρος, Η ανάπτυξη των παιδιών προσχολικής ηλικίας και η οικογένεια Αντώνης Βάος, Εκφραστικές προσπάθειες των παιδιών προσχολικής ηλικίας: αναλογίες και συνδέσεις με τις πρακτικές των καλλιτεχνών..... Αγγελική Γιαννικοπούλου, Δημήτρης Πολίτης, Λογοτεχνία και Προσχολική Εκπαίδευση: Η Σύγχρονη Πραγματικότητα μιας Αβέβαιης Σχέσης.... Δημήτρης Χασάπης, Εισάγοντας τα Μαθηματικά στο Νηπιαγωγείο ως αφήγηση Κονδύλη Μαριάννα, Στελλάκης Νεκτάριος, Διδασκαλία της γλώσσας ή του γραμματισμού στο ελληνικό νηπιαγωγείο: Μερικά ζητήματα και ζητούμενα Λεωνίδας Σωτηρόπουλος, Ανθρωπολογία και προσχολική αγωγή ΕΝΘΕΤΟ: ΑΡΘΡΑ-ΕΡΕΥΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Καλλιόπη Βρυνιώτη, Μεταβάσεις από την προσχολική στην σχολική εκπαίδευση: Διεθνής εμπειρία και ελληνική πραγματικότητα Αμαλία Α. Υφαντή, Βασιλική Σ. Φωτοπούλου, Θέσεις φοιτητών Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Πατρών και εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης για τη διαμόρφωση της επαγγελματικής τους ταυτότητας Η Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Τ Ο Ν Κ Ο Σ Μ Ο (Παρουσιάζει η Νατάσσα Μερκούρη) Λ Ο Γ Ο Τ Ε Χ Ν Ι Κ Η Ν Ε Α Π Α Ι Δ Ε Ι Α (Γράφουν η Κούλα Αδαλόγλου και ο Θ. Μαυρόπουλος)... B I B Λ I O K P I T I K E Σ (Γράφουν ο Θανάσης Τριλιανός και η Xριστίνα Αργυροπούλου )... Bιβλιοσυστάσεις Σελ. 5» 7» 17» 35» 36» 46» 55» 65» 75» 85» 95» 105» 122» 140» 144» 149» 153 ETOΣ ΛΔ, τχ. 136, Οκτώβριος - Νοέμβριος - Δεκέμβριος 2010

4 ΣYNTAKTIKH EΠITPOΠH Hλίας K. Δημακάκος, Kώστας Mπαλάσκας, Γιάννης Mπασλής, Aναστάσιος A. Στέφος, Bασίλης Tσάφος, Kώστας Aγγελάκος EIΔIKOI ΣYMBOYΛOI Δημήτρης Aλεξόπουλος, Kαθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών Nάσος Bαγενάς, Kαθηγητής Πανεπιστημίου Aθηνών Φανούρης Bώρος, Eπίτιμος Σύμβουλος Παιδαγωγικού Iνστιτούτου Γιώργης Γιατρομανωλάκης, Kαθηγητής Πανεπιστημίου Aθηνών Aθανάσιος Γκότοβος, Kαθηγητής Πανεπιστημίου Iωαννίνων Σούλα Kαλαντζή-Azizi, Kαθηγήτρια Πανεπιστημίου Aθηνών Kατσαρού Eλένη, Eπίκουρος Kαθηγήτρια Πανεπιστημίου Kρήτης Xριστίνα Kουλούρη, Kαθηγήτρια Πανεπιστημίου Πελοποννήσου Aναστασία Kυρκίνη-Kούτουλα, Σύμβουλος Παιδαγωγικού Iνστιτούτου Aλεξάνδρα Λαμπράκη-Παγανού, Kαθηγήτρια Πανεπιστημίου Aθηνών Δημήτριος Mατθαίου, Kαθηγητής Πανεπιστημίου Aθηνών M. Γ. Mερακλής, Oμότιμος Kαθηγητής Πανεπιστημίου Aθηνών Σταμάτης Πορτελάνος, Λέκτορας Πανεπιστημίου Iωαννίνων Θεοδόσης Πυλαρινός, Aναπληρωτής Kαθηγητής Iονίου Παν/μίου Δέσποινα Σιδηροπούλου-Δημακάκου, Aν. Kαθηγήτρια Παν/μίου Aθηνών Xριστόφορος Xαραλαμπάκης, Kαθηγητής Πανεπιστημίου Aθηνών A Π O Σ T O Λ H E P Γ A Σ I Ω N Oι εργασίες που αποστέλλονται (με ταχυδρομικό φάκελλο και με το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο) πρέπει: να μην έχουν δημοσιευτεί σε άλλο έντυπο ή ηλεκτρονικό περιοδικό ή βιβλίο. να μην έχουν έκταση μεγαλύτερη από δακτυλογραφημένες σελίδες. να συνοδεύονται υποχρεωτικά από CD, να είναι διορθωμένες και το ηλεκτρο νικό αρχείο να είναι ίδιο με τα εκτυπωμένα δοκίμια. Nα ακολουθούνται οι εξής προδιαγραφές στη βιβλιογραφία: αναφέρεται αλφαβητικά το Eπώ νυμο - Όνομα συγγραφέα (με πεζά στοιχεία) και ακολουθούν ο τίτλος του βιβλίου ή άρθρου (με πλάγια στοιχεία), ο εκδότης, ο τόπος και ο χρόνος έκδοσης (με όρθια στοιχεία). να αναγράφουν τα πλήρη στοιχεία του αποστολέα: Oνοματεπώνυμο, ιδιότητα, διεύθυνση, τηλέφωνο, .

5 N E A Π A I Δ E I A Δεν φταίει η Δημοκρατία Επειδή τα πολιτικά κόμματα κι οι συνδικαλιστικές παραφυάδες τους οδήγησαν τη χώρα στη χρεοκοπία και στο διεθνή διασυρμό, ορισμένοι επιχειρούν τεχνηέντως να στρέψουν τη δίκαιη οργή των πολιτών εναντίον της ίδιας της δημοκρατίας. Λάθος μέγα με πολύ επικίνδυνες προεκτάσεις. Για ό,τι κακό συμβαίνει στη χώρα μας δε φταίει η δημοκρατία αλλά το έλλειμμά της, οι παρεκβάσεις της, η διαστρέβλωση και η εκμετάλλευσή της από τους επιτήδειους (πολιτικούς και πολίτες) που την απαξιώνουν και την αναιρούν υπονομεύοντας συστηματικά τους θεσμούς της. Η δημοκρατία όμως παραμένει πάντα το πιο ανθρώπινο, το πιο δίκαιο, το πιο έλλογο σύστημα πολιτικής διακυβέρνησης. Τα βασικά χαρακτηριστικά του παρουσιάζονται άπαξ διά παντός στο μέγιστο πολιτικό μάθημα, τον Περικλέους Επιτάφιο του Θουκυδίδη. Είναι το πολίτευμα που προϋποθέτει πίστη στην αξία του ανθρώπου και στη διά της παιδείας βελτίωσή του που πρεσβεύει την ισότητα των ανθρώπων και τη συμμετοχή όλων στο πολιτικό γίγνεσθαι που ευνοεί την ελευθερία στην έκφραση της γνώμης και στη διακίνηση προϊόντων και ιδεών που βασίζεται στη θέληση των πολλών, της πλειοψηφίας. Αφού το πολίτευμά μας «δημοκρατία κέκληται», θα περίμενε κανείς ιδιαίτερη μέριμνα για την ορθή λειτουργία της και για την μετάγγιση των αρχών της λόγω και έργω, ώστε αυτές οι αρχές να γίνουν συνείδηση σε όλους τους πολίτες. Η δημοκρατική συνείδηση δε φυτρώνει μόνη της στον άνθρωπο ούτε πέφτει από τον ουρανό στην κοινωνία. Διαμορφώνεται καθημερινά μέσα από δημοκρατικό τρόπο ζωής, μέσα από δημοκρατικές διδαχές, πρακτικές, συμπεριφορέςς των γονέων, των δασκάλων, των πολιτικών, των πολιτών, των θεσμών, των νόμων, των Μ.Μ.Ε. Αν δεν συμβαίνει αυτό, δε φταίει η δημοκρατία. 5

6 NEA ΠΑΙΔΕΙΑ Δε φταίει η δημοκρατία για τις πελατειακές σχέσεις της κομματικής πρακτικής, για την ταύτιση του κόμματος με το κράτος, για τις κομματικές επιλογές στις θέσεις ευθύνης, για τη μη εφαρμογή της κείμενης νομοθεσίας, για τη βία και την αυθαιρεσία, για την εξαγορά συνειδήσεων, για τη φοροδιαφυγή, για την έλλειψη ελέγχου, για την ανοργανωσιά και την ακαταστασία, για τη σπατάλη και τη ρεμούλα στο δημόσιο, για το «ρουσφέτι» και το «μπαχτσίσι», για τους παχυλούς μισθούς των «ημετέρων», για το δόλο και την απάτη δε φταίει η δημοκρατία. Η δημοκρατία έχει αρχές, κανόνες και νόμους. Τα βαρίδια της είναι οι άνθρωποι. Αν φτάσαμε εδώ που φτάσαμε, αν χαλάρωσε ο κοινωνικός ιστός, δε φταίει η δημοκρατία αλλά οι άνθρωποι που ενδιαφέρονται μόνο για το συμφέρον, τα κόμματα που ενδιαφέρονται μόνο για το πολιτικό κόστος μη λαμβάνοντας έγκαιρα τα επιβαλλόμενα μέτρα και αφήνοντας να χαλαρώσουν οι αμυντικοί μηχανισμοί της δημοκρατίας: οι νόμοι και η εφαρμογή τους. ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ Το εισαγωγικό κείμενο αυτού του τεύχους έγραψε ο Σύμβουλος Έκδοσης του περιοδικού κ. Κ. Μπαλάσκας. 6

7 Σ X O Λ I O Γ P A Φ I A Νέα προγράμματα μαθημάτων στις Α Β Γ τάξεις του Γενικού Λυκείου Από το Υπουργείο Παιδείας ανακοινώθηκε πρόσφατα, μέσω του ημερήσιου τύπου, ο σχεδιασμός των νέων Προγραμμάτων Σπουδών, που θα εφαρμοσθούν από το στις λυκειακές τάξεις. Ο σχεδιασμός αυτός, που έγινε από επιτροπή εμπειρογνωμόνων, χωρίς τη συνεργασία των Επιστημονικών Ενώσεων του Κλάδου, έχει, σύμφωνα με τις εξαγγελίες του Υπουργείου, τη δομή του προγράμματος International Baccalaureate και στοχεύει στη μεγαλύτερη εμβάθυνση, την αξιοποίηση της ερευνητικής εργασίας, με λιγότερα υποχρεωτικά μαθήματα και περισσότερες επιλογές. Στην πραγματικότητα, όμως, με την προτεινόμενη δομή εξυπηρετούνται περισσότερο οι απαιτήσεις πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση και όχι η, πρωταρχικής σημασίας, απαίτηση για πολυδιάστατη, ενιαία, αντικειμενική, επιστημονικά τεκμηριωμένη γνώση για όλους τους/τις μαθητές/τριες, χωρίς την ύπαρξη μορφωτικών ανισοτήτων. Η μεγάλη, εξάλλου, μετακίνηση γνωστικών αντικειμένων γενικής παιδείας στη ζώνη των επιλογών, αναπόφευκτα θα δημιουργήσει προβλήματα στην εύρυθμη λειτουργία του Λυκείου, με την ανακατανομή του ωρολογίου προγράμματος μαθημάτων και τη συνακόλουθη μετακίνηση των εκπαιδευτικών των αντίστοιχων ειδικοτήτων. Συγκεκριμένα, στις Β και Γ τάξεις ορίζονται ως υποχρεωτικά μαθήματα (12 ώρες) μόνο τρία: Νέα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία (με αύξηση των ωρών διδασκαλίας μόνο της Γλώσσας από 2 σε 4, με κίνδυνο υπαγωγής της Λογοτεχνίας στη γλωσσική διδασκαλία - Φυσική Αγωγή (αύξηση από 2 σε 3 ώρες) και Αγγλικά (3 ώρες) πρωτοκαθεδρία της αγγλικής έναντι των άλλων ξένων γλωσσών, που αντίκειται στις ευρωπαϊκές αρχές της πολυγλωσσίας. Η αναβάθμιση, άλλωστε, της ξενόγλωσσης εκπαίδευσης αποτελεί θέμα προτεραιότητας για το Υπουργείο Παιδείας που εισάγει πιλοτικά τη διδασκαλία της αγγλικής γλώσσας στις Α! και Β! τάξεις του Δημοτικού Σχολείου, με απρόβλεπτες συνέπειες στη γλωσσική κατάρτιση των μαθητών/τριών σχετικά με την εκμάθηση της μητρικής τους γλώσσας. Από την ομάδα, όμως, των υποχρεωτικών μαθημάτων αποκλείονται γνωστικά αντικείμενα τόσο από τις Θεωρητικές Επιστήμες (Αρχαία Ελληνική Γραμματεία, Ιστορία, Φιλοσοφία) όσο και από τις αντίστοιχες θετικές (Μαθηματικά, Φυσική, Χημεία), μαθήματα που αποτελούσαν ανέκαθεν τον κορμό της λυκειακής εκπαίδευσης και τη βάση της ανθρωπιστικής παιδείας. Τα μαθήματα επιλογής (21 ώρες) κατανέμονται σε έξι ομάδες μαθημάτων: Αρ- 7

8 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ χαιογνωσία - Μαθηματικά - Πειραματικές Επιστήμες - Κοινωνικές Επιστήμες - Ξένη Γλώσσα - Πολιτισμός, οι οποίες περιέχουν μαθήματα εξάωρα (υψηλού επιπέδου): Αρχαία ελληνική γλώσσα και γραμματεία - Μαθηματικά - Φυσική - Οικονομία - Λατινικά, από τα οποία ο/η μαθητής/τρια υποχρεούται να επιλέξει ένα, και μαθήματα τρίωρα (βασικού επιπέδου), τα οποία επιλέγει ο/η μαθητής/τρια από κάθε μία από τις υπόλοιπες πέντε ομάδες. Αναλυτικότερα: στην πρώτη ομάδα, περιλαμβάνονται: Αρχαία ελληνική γραμματεία, Αρχαία Ιστορία, Ιστορία των ιδεών, στη δεύτερη ομάδα: Μαθηματικά, στην τρίτη ομάδα: Χημεία, Βιολογία, Περιβαλλοντικές επιστήμες, στην τέταρτη ομάδα: Οικονομία, Πολιτικές και κοινωνικές επιστήμες, Ευρωπαϊκή Ιστορία, Ψυχολογία, Αρχές ηθικής και φιλοσοφίας, Θρησκευτικά, στην πέμπτη ομάδα: Γαλλικά, Γερμανικά, Ισπανικά, Ιταλικά και στην έκτη ομάδα: Εικαστικά, Μουσική, Θέατρο και κινηματογράφος. Το πρόγραμμα προβλέπει επίσης δύο (2 )ώρες δραστηριότητες που ευαισθητοποιούν τους μαθητές/τριες σε περιβαλλοντικά και κοινωνικά ζητήματα και τους ωθούν σε εθελοντική δράση. Ειδικότερα, στα φιλολογικά μαθήματα, συρρικνώνεται, σε βαθμό ανεπίτρεπτο, η Ιστορία η γνώση της οποίας αποτελεί προϋπόθεση για την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης και συνείδησης των μαθητών/τριών αποβάλλονται, δια παντός, η Μεσαιωνική και Βυζαντινή Ιστορία καθώς και η Ιστορία της Νεότερης Ελλάδας, η οποία αντικαθίσταται, ως μάθημα επιλογής, από δύο καινοφανή μαθήματα: την Ευρωπαϊκή Ιστορία (στις Κοινωνικές Επιστήμες), που πιθανόν να έχει και μερικές σελίδες για την Ελλάδα, και την Ιστορία των ιδεών (!). Ανακόλουθη και αντιφατική είναι και η ένταξη των Λατινικών, στην ομάδα της Ξένης Γλώσσας, με αποτέλεσμα ο/η μαθητής/τρια που επιλέγει το μάθημα να μην μπορεί να παρακολουθήσει τα Αρχαία Ελληνικά και αντιστρόφως. Αναδιάταξη των μαθημάτων προβλέπεται και στην Α Λυκείου: μείωση των υποχρεωτικών μαθημάτων (Ν.Ε. Γλώσσα και Λογοτεχνία - Ιστορία - Φυσική Αγωγή - Α ξένη γλώσσα Αγγλικά - Μαθηματικά - Φυσική - Χημεία) και των ωρών διδασκαλίας (από 32 σε 24) και 10 ώρες μαθημάτων επιλογής από τέσσερις θεματικές ενότητες: Αρχαιογνωσία (Αρχαία ελληνική γλώσσα και γραμματεία - Αρχαίοι Έλληνες Φιλόσοφοι - Αρχαία Ιστορία), Ανθρωπιστικές και Κοινωνικές Επιστήμες (Θρησκευτικά - Ψυχολογία - Αρχές Οικονομίας - Ηθική και Φιλοσοφία - Κοινωνιολογία - Ιστορία της Τέχνης), Τέχνη και Πολιτισμός (Μουσική - Εικαστικά - Θέατρο - Κινηματογράφος), Ξένες Γλώσσες (Γαλλικά, Γερμανικά, Ισπανικά, Ιταλικά). Στα υποχρεωτικά μαθήματα δεν συμπεριλαμβάνεται το μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών, που διδάσκεται ως τώρα έξι ώρες εβδομαδιαίως, και αντικαθίσταται, ως μάθημα επιλογής, από δύο άλλα μαθήματα. Η απεμπόληση του μαθήματος των Αρχαίων Ελληνικών είναι ανεπίτρεπτη και θα προκαλέσει, αναμφισβήτητα, έλλειμμα παιδείας με απρόβλεπτες συνέπειες για το μέλλον. Αντίθετα, το συγκεκριμένο μάθημα, που υποβαθμίζεται στην κοιτίδα της δημιουργίας του (αισθητή η απουσία Κλα- 8

9 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ σικών Λυκείων), ενώ αναβαθμίζεται, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, θα έπρεπε η Πολιτεία να το αντιμετωπίσει ως μακροπρόθεσμη επένδυση στον πολιτισμό και στην παιδεία. Με τον προτεινόμενο σχεδιασμό, που προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων, με αποτέλεσμα η Υπουργός Παιδείας να δηλώσει ότι θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, η γενική παιδεία και η μορφωτική αποστολή του Λυκείου δέχονται ισχυρότατα πλήγματα. Πρόκειται για αλλαγές, οι οποίες, αν δρομολογηθούν, θα επιφέρουν ριζική ανατροπή στο χαρακτήρα της ανθρωπιστικής παιδείας με δυσμενέστατες συνέπειες για το μέλλον των ανθρωπιστικών γραμμάτων στον τόπο μας. Το Υπουργείο Παιδείας πρέπει να εξετάσει συνολικά το πρόγραμμα και των τριών τάξεων του Λυκείου, σε συνεργασία με τις Επιστημονικές Ενώσεις του Κλάδου, στη βάση ενός διαλόγου που θα επιδιώκει την ποιότητα της εκπαίδευσης, μέσω της ανθρωπιστικής εκπαίδευσης, αναγκαίας στη σύγχρονη εποχή. ΑνΑστΑσιοσ Αγγ. στεφοσ Η απαξίωση της ελληνικής γλώσσας από τους νεοέλληνες Ένα από τα ιδεολογήματα που κυριαρχούν ανάμεσα στους γραμματιζούμενους, και όχι μόνον, νεοέλληνες είναι πως η ελληνική γλώσσα είναι σπουδαία, έχει «χάρες» που καμιά άλλη δεν έχει, είναι ανώτερη από όλες τις άλλες κλπ. Και γι αυτό πρέπει να είμαστε πολύ περήφανοι για τη γλώσσα μας. Αλλά, αν εξετάσουμε με προσοχή την πραγματική στάση μας απέναντι στη γλώσσα, φαίνεται από τη μια ότι το ιδεολόγημα αυτό δεν έχει βάση, από την άλλη ότι η στάση μας απέναντι στη γλώσσα μας είναι εντελώς απαξιωτική και δε δίνει δικαίωμα για περηφάνια. Φαίνεται στην πραγματικότητα να είναι μια παραπάνω αερολογία, απ αυτές που συχνά εκστομίζουμε για να αυτοκολακευόμαστε. Σε μια ημερίδα με θέμα ελληνικές λέξεις στις ευρωπαϊκές γλώσσες, ένας ομιλητής, αφού ανάφερε τις χιλιάδες ελληνικές λέξεις που υπάρχουν στις ξένες γλώσσες, στο τέλος συμπέρανε πως γι αυτό πρέπει να είμαστε περήφανοι για τη γλώσσα μας. Χρησιμοποιώντας το βορειοελλαδίτικο ιδίωμα του Ολύμπου, που είναι και το μητρικό μου, ενώ ταυτόχρονα παρακολουθούσα τις αντιδράσεις τόσο τις δικές του όσο και του κοινού για τη χρήση του ιδιώματος, τον ρώτησα τι εννοεί με τον όρο «ελληνική γλώσσα». Εννοούσε μόνο τη νεότερη δημοτική και την αρχαία αττική ή συμπεριελάμβανε και όλα τα γλωσσικά ιδιώματα, αρχαία, μεσαιωνικά και νέα, που χρησιμοποιήθηκαν προφορικά ή γραπτά από τους ελληνόφωνους μέσα στους αιώνες; Τις εξαιρετικές γλωσσικές «χάρες» τις έχουν και τα νεότερα ιδιώματα, π.χ. τα μακεδονίτικα, τα θεσσαλικά, τα ηπειρωτικά, τα κρητικά, τα κυπριακά, τα ποντιακά, τα καππαδοκικά, τα τσακωνικά κλπ. ή όχι; Τέλος, ρώτησα γιατί αυτός και οι άλλοι χαμογελούσαν που χρησιμοποίησα το βορειοελλαδίτικο μητρικό μου ιδίωμα. 9

10 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Απαντώντας είπε ότι με τον όρο «ελληνική γλώσσα«δεν εννοούσε τα ιδιώματα, που είναι ακαλλιέργητα κι επομένως δεν έχουν τις «αρετές» ούτε της αρχαίας ούτε της δημοτικής. Η απαξιωτική στάση του κοινού απέναντι στο ιδίωμα που χρησιμοποίησα έδειχνε την αντίληψη που κυριαρχεί εδώ και αιώνες, ότι, δηλαδή, τα γεωγραφικά γλωσσικά ιδιώματα θεωρούνται ακαλλιέργητα γλωσσικά συστήματα βοσκών, γεωργών και ψαράδων, τα οποία δεν έχουν τις αρετές της ελληνικής και δεν είναι στην πραγματικότητα άξια να μελετηθούν. Κι έτσι φτάσαμε η Ελλάδα να είναι η μόνη χώρα στον κόσμο που δεν ανέπτυξε την επιστήμη της διαλεκτολογίας, και η μόνη που δεν έχει χαρτογραφήσει τα γλωσσικά της ιδιώματα. Δεν έχει, δηλαδή, έναν Άτλαντα ελληνικών διαλέκτων. Τα γλωσσικά ιδιώματα λοιπόν, που μέχρι πριν από κάμποσες δεκαετίες τα χρησιμοποιούσε το σύνολο σχεδόν των ελληνόφωνων, δεν εντάσσονται στην ελληνική γλώσσα με τα καταπληκτικά «χαρίσματα». Είναι βέβαια ελληνικά, αλλά «βάρβαρα» ελληνικά, όπως τα αποκαλούσε ο Ι. Ζυγομαλάς το 1577 σε επιστολή του στο Γερμανό ελληνιστή Gerlach. Αλλά και το πλαστό γραπτό ιδίωμα, που ονομάστηκε καθαρεύουσα, για το οποίο μέχρι το 1974 μας είχαν «φάει το κεφάλι» πως πρόκειται για ένα καταπληκτικό ελληνικό γραπτό ιδίωμα με «εξαιρετικές αρετές», που δεν είχε η αντίπαλός της η δημοτική, δε θα πρέπει να ενταχθεί στη χορεία των ελληνικών ιδιωμάτων, για τα οποία πρέπει να είμαστε υπερήφανοι, αφού μετά το 1976 χάθηκε από το γλωσσικό στερέωμα, μολονότι από το υπήρχε άρθρο στο Σύνταγμα, στο οποίο αναγραφόταν πως μόνο η καθαρεύουσα είναι η «γνήσια» ελληνική γλώσσα. Όλες οι άλλες ήταν απλά «οδοντόκρεμες», που λέει και μια διαφήμιση. Σήμερα κανένας πια δε θυμάται την καθαρεύουσα και τις υποτιθέμενες αρετές της. Όπως βλέπουμε, ούτε τα γεωγραφικά ιδιώματα ούτε η καθαρεύουσα έχουν τα «χαρίσματα» εκείνα της ελληνικής γλώσσας, για την οποία θα πρέπει να είμαστε υπερήφανοι. Έμενε η δημοτική. Η δημοτική μέχρι το 1974 δεν ήταν για το πολιτικό και πολιτιστικό κατεστημένο μόνο μια φτωχή γλώσσα, ανίκανη να εκφράσει σ αυτήν κανείς «υψηλά» διανοήματα κλπ. Ήταν επίσης μια ανθελληνική και επικίνδυνη για το έθνος γλώσσα. Το 1920 δόθηκε διαταγή «να καώσι» όλα τα σχολικά βιβλία τα γραμμένα στη δημοτική, ενώ το 1971 εκδόθηκε ανώνυμα από τη Χούντα το βιβλίο Η εθνική γλώσσα, ένα πραγματικό λιβελογράφημα εναντίον της δημοτικής, γραμμένο από κάποιο βοηθό τότε του καθηγητή γλωσσολογίας Γ. Κουρμούλη σύμφωνα με τον Peter MacKridge (Language and national identity in Greece, , Oxford Univ. Press, 2010). Όσο το καθαρευουσιάνικο κατεστημένο, αναφέρομαι ιδιαίτερα στους γλωσσολόγους του Τομέα Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, προσπαθούσε να καταπνίξει την ανάπτυξή της, τόσο η δημοτική άνθιζε και γινόταν αυτό που πρώτος είχε επισημάνει ο Γάλλος Κλαύδιος Φοριέλ το 1824: «Η νέα ελληνική (δημοτική) είναι μια γλώσσα αξιοπρόσεχτη από κάθε άποψη. Έχοντας έναν πυρήνα το ίδιο ομοιογενή και πιο πλούσιο από τα Γερμανικά, όντας το ίδιο ξεκάθαρη με τα Γαλλικά, πιο 10

11 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ εύκαμπτη από τα Ιταλικά και πιο αρμονική από τα Ισπανικά, δεν της λείπει τίποτα, για να θεωρηθεί από τώρα η πιο όμορφη γλώσσα της Ευρώπης. Και είναι δίχως άλλο η πιο ικανή να τελειοποιηθεί» (Κλ. Φοριέλ, ελληνικά δημοτικά τραγούδια, Παν. Εκδόσεις Κρήτης, 1999, τ. Α», σελ. 74). Γι αυτή τη γλώσσα θα μπορούσαμε να είμαστε περήφανοι. Όμως τα «σαΐνια» του Τομέα Γλωσσολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών δεν άφησαν τους Έλληνες ν αποκτήσουν για τη γλώσσα τους την άποψη του Φοριέλ. «Αυτοβαφτίστηκαν» ξαφνικά όλοι τους δημοτικιστές και με επικεφαλής τον καθηγητή τους Γ. Μπαμπινιώτη άρχισαν να θρηνολογούν για την κατάντια της δημοτικής, τη γλωσσική ανικανότητα των νέων, επινόησαν τον όρο λεξιπενία και κατόρθωσαν να επιβάλουν την αντίληψη ότι η γλώσσα «χάλασε» και άλλα παρόμοια ηχηρά. Έτσι, δεν προλάβαμε να ιδούμε τις «αρετές» της γλώσσας μας, που τόσο έγκαιρα είχε επισημάνει ο Φοριέλ, και δεν μπορούμε να είμαστε πια περήφανοι για τη «χαλασμένη» γλώσσα μας. Τέλος, η μόνη ελληνική διάλεκτος, για την οποία πράγματι μπορούμε να υπερηφανευόμαστε είναι η αττική. Όμως τι σχέση έχουμε εμείς με αυτή τη διάλεκτο; Οι μαθητές έχουν με τα αρχαία «Μια σχέση μίσους» (Κ. Αγγελάκος, νέα Παιδεία, 132, 2009, σελ ). Οι ενήλικες στο σύνολό τους δεν κατανοούν αρχαιοελληνικά κείμενα. Προσποιούνται, βέβαια, ότι τα κατανοούν. Οι λίγοι που πραγματικά τα κατανοούν, απόχτησαν την ικανότητα μόνοι τους, όχι στο σχολείο. Έχοντας λοιπόν τέτοια σχέση με τα Αρχαία, δεν μπορούμε να είμαστε περήφανοι Έτσι, η σχέση μας με τη γλώσσα μας έχει μια απόλυτη αντίφαση. Από τη μια λέμε ότι είναι σπουδαία και είμαστε περήφανοι γι αυτήν, από την άλλη περιφρονούμε κάθε διάλεκτο ή μορφή της ελληνικής. Είναι καιρός να πάψουμε ν ακούμε τους επαγγελματίες ανελλήνιστους κινδυνολόγους του Αθήνησι και να γνωρίσουμε καλύτερα τη γλώσσα μας και τις αρετές της, όπως είχε κάνει από το 1824 κιόλας ο Γάλλος Κλαύδιος Φοριέλ. γιαννησ ΜΠΑσλΗσ To Δ Πανευρωπαϊκό Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Νεοελληνικών Σπουδών Mία ενθαρρυντική είδηση για όλους όσοι ενδιαφέρονται για την κατάσταση των νεοελληνικών σπουδών στην χώρα μας αλλά και διεθνώς, είναι η εξαιρετική επιτυχία που σημείωσε η διοργάνωση του 4ου πανευρωπαϊκού συνεδρίου της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Νεοελληνικών Σπουδών (ΕΕΝΣ), το οποίο πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο της Γρανάδας στην Ισπανία. Από τις 9 ως τις 12 Σεπτεμβρίου 2010 στους φιλόξενους χώρους της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Γρανάδας έλληνες και ξένοι ερευνητές παρουσίασαν τις εργασίες τους και αντάλλαξαν 11

12 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ εμπειρίες και απόψεις στο πλαίσιο της άψογης λειτουργίας που εξασφάλισε η Οργανωτική Επιτροπή του συνεδρίου (Πρόεδρος ο καθηγητής του Πανεπιστημίου της Γρανάδας Μόσχος Μορφακίδης-Φυλακτός) αλλά και το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρείας (Πρόεδρος ο καθηγητής του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Βερολίνου Κωνσταντίνος Δημάδης). Το θέμα του συνεδρίου ήταν «Ταυτότητες στον ελληνικό κόσμο (από το 1204 έως σήμερα)» και περιελάμβανε τις εξής θεματικές ενότητες: Εθνοτικές/εθνικές ταυτότητες, Πολιτικές/πολιτισμικές/τοπικές ταυτότητες, Θρησκευτικές ταυτότητες, Ευρωπαϊκή ταυτότητα, Πολιτικές συγκρότησης της συλλογικής ταυτότητας, Ταυτότητες στη Λογοτεχνία, Ταυτότητα και γλώσσα, Ταυτότητα και φύλο, Ταυτότητα και μετανάστευση, Ταυτότητα και εκπαίδευση, Ταυτότητα και κινηματογράφος, Ταυτότητα και μέσα ενημέρωσης. Οι εργασίες του συνεδρίου διεξήχθησαν σε οχτώ παράλληλες συνεδρίες στις οποίες έλαβαν μέρος 360 ερευνητές που προέρχονταν όχι μόνον από την Ελλάδα αλλά και από άλλες 15 τουλάχιστον χώρες της Ευρώπης και της Αμερικής. Πρόκειται για ένα από τα μεγαλύτερα νεοελληνικά συνέδρια με αυξημένη μάλιστα εφέτος συμμετοχή επιστημόνων (χαρακτηριστικό είναι ότι υποβλήθηκαν 461 αιτήσεις συμμετοχής) έναντι των προηγούμενων συνεδρίων της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Νεοελληνικών Σπουδών, που έγιναν διαδοχικά το 1998 στο Βερολίνο το πρώτο, το 2002 στο Ρέθυμνο το δεύτερο και το 2006 στο Βουκουρέστι το τρίτο. Το αναλυτικό πρόγραμμα του συνεδρίου είναι αναρτημένο στην ιστοσελίδα της Εταιρείας: όπου και θα δημοσιευθεί μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου 2010 το πλήρες κείμενο των ανακοινώσεων που έγιναν. Η διεξαγωγή ενός τόσο μεγάλου και επιτυχημένου συνεδρίου από την ΕΕΝΣ αφενός δίνει την ευκαιρία σε πολλούς, νέους κυρίως, επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό να παρουσιάσουν τις έρευνές τους, αφετέρου αποτελεί ένα πολύ καλό παράδειγμα μιας ανοιχτής επιστημονικής κοινότητας, καθώς όλη η διαδικασία πραγματοποιήθηκε μέσω του Διαδικτύου, πράγμα που δεν είναι ακόμη πολύ συνηθισμένο στην Ελλάδα. Με το νόημα αυτό η σημασία του συνεδρίου αυτού είναι ιδιαίτερα αξιόλογη, γιατί έδειξε την δυναμική των νεοελληνικών σπουδών και έφερε κοντά επιστήμονες από διαφορετικές ειδικότητες και διάφορες χώρες, σε μιαν εποχή μάλιστα που η διεθνής εικόνα της Ελλάδας υφίσταται το πλήγμα της οικονομικής κρίσης. Με τέτοιες δραστηριότητες γίνεται ευρύτερα γνωστό το σπουδαίο έργο που επιτελούν στο πεδίο των ανθρωπιστικών σπουδών οι Εταιρείες, τα Κέντρα και τα Τμήματα Νεοελληνικών Σπουδών του εξωτερικού, καθώς και τα διεθνώς έγκυρα περιοδικά όπως τα «Journal of Μodern Greek Studies» και «Βyzantine and Μodern Greek Studies», και ενισχύεται το ενδιαφέρον για την διατήρησή τους παρά τις οικονομικές δυσχέρειες που συνεπάγεται η λειτουργία τους. Είναι πολύ σημαντικό το γεγονός ότι προγράμματα ελληνικών σπουδών υπάρχουν και συντηρούνται σε μεγάλα πανεπιστήμια πολλών χωρών της Ευρώπης, ενώ 12

13 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ στην Ανατολική Ευρώπη δημιουργούνται νέα τμήματα (όπως στην Γεωργία, την Ρωσία και την Σερβία) και οι πανεπιστημιακοί φοιτητές νεοελληνικών αυξάνονται. Ειδικά στο Πανεπιστήμιο της Γρανάδας λειτουργεί από το 1983 κ.ε. το «Κέντρο Βυζαντινών, Νεοελληνικών και Κυπριακών Σπουδών» που έχει διεπιστημονικό χαρακτήρα και στο Διοικητικό του Συμβούλιο συμμετέχουν θεσμικά ο Πρύτανης του Πανεπιστημίου της Γρανάδας, οι Πρέσβεις της Ελλάδας και της Κύπρου και το Υπουργείο Πολιτισμού της Ανδαλουσίας. Το Κέντρο προσφέρει προπτυχιακά και μεταπτυχιακά μαθήματα ελληνικής γλώσσας και ιστορίας, περιλαμβάνει Σχολή Μετάφρασης και Διερμηνείας, έχει ευρεία εκδοτική δραστηριότητα και διαθέτει βιβλιοθήκη με περισσότερους από τίτλους και 65 επιστημονικά και λογοτεχνικά περιοδικά. Όπως φαίνεται, και στον χώρο των νεοελληνικών σπουδών «έξω πάμε καλά», ίσως καλύτερα απ ό,τι συμβαίνει στην ελληνική ακαδημαϊκή κοινότητα. ΧριστiνΑ Βeϊκου Η μεσοτοιχία μεταξύ ποιητικής και πολιτικής ηθικής Το γεγονός καθαυτό είναι ήδη γνωστό, η δε πρακτική-πολιτική του σημασία ανήκει στο παρελθόν. Αρκετοί μάλιστα δημοσιολογούντες αντέδρασαν δεόντως ήδη από τις στήλες των εφημερίδων και από τα μπλογκ του διαδικτύoυ. Η ζημιά όμως έγινε, προς δύο μάλιστα κατευθύνσεις, αυτό δε που απομένει είναι να κάνουμε τον απολογισμό για την ποσοτική και την ποιοτική της εμβέλεια. Πρόκειται για τη δημόσια υποστήριξη προς τον υποψήφιο με τον συνδυασμό του κ. Νικήτα Κακλαμάνη δημοτικό σύμβουλο στο Δήμο Αθηναίων κ. Ηλία Ψινάκη από δύο κορυφαίες δημόσιες προσωπικότητες της διανόησης, πιο συγκεκριμένα από το χώρο της λογοτεχνίας: τον στιχουργό και προσφάτως ευπώλητο πεζογράφο κ. Μάνο Ελευθερίου, τραγούδια του οποίου έχουν εγχαραχθεί στο συλλογικό υποσυνείδητο των Νεοελλήνων, και την κ. Κική Δημουλά, ποιήτρια υψηλού διαμετρήματος και Ακαδημαϊκό τα τελευταία χρόνια. Έχουν περάσει πάνω από τρεις δεκαετίες από την εποχή που ο καθηγητής Δ. Μαρωνίτης έγραψε σειρά άρθρων για τον Μανόλη Αναγνωστάκη με γενικό τίτλο «ποιητική και πολιτική ηθική». Συνοπτικά μιλώντας, τα κείμενα εκείνα αναφέρονται σε γενικές γραμμές στην αρμονική συνοδοιπορία ποίησης και πολιτικής στάσης στο έργο και στη ζωή του εκλεκτού εκείνου ποιητή, ο οποίος με το λογοτεχνικό έργο, τα θεωρητικά κείμενα, την εκδοτική δραστηριότητα και τη στάση του ως πολίτης, έδειξε οδούς προς μίμηση στους νεώτερους, σε μια εποχή δύσκολη, στην οποία η ποίηση δεν διασταυρώνονταν με τις δημόσιες σχέσεις, στον ίδιο βαθμό που οι κοινωνικοπολιτικοί αγώνες δεν διασταυρώνονταν με τον κρατικοδίαιτο συνδικαλισμό. Ο νεαρός Μανόλης Αναγνωστάκης, καταδικασμένος σε θάνατο την εποχή του εμφυλίου πολέμου, αναμε- 13

14 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ τρήθηκε με το φόβο του μελλοθανάτου αναμένοντας την εκτέλεσή του εκατοντάδες πρωινά. Μεταπολεμικά δεν εξαργύρωσε την αγωνία του στο «χρηματιστήριο του μέλλοντος», όπως θα έγραφε. Δεν άλλαξε πορεία, όταν ο πολύς κόσμος άλλαξε τη δική του. Ο Μανόλης Αναγνωστάκης διετέλεσε οργανικός διανοούμενος. Μέχρι τη στιγμή που ένιωσε ότι η ποίηση και η λοιπή θεωρητική του παρέμβαση δεν είχε κανένα νόημα και σταμάτησε να γράφει, όταν ενδεχομένως τον σταμάτησε κι η ίδια η ποίηση. Και λοιπόν; Τι νόημα έχουν οι παραπάνω αναδρομές, θα ρωτούσε κάποιος. Για όποιον έχει την ιδιότητα του φιλολόγου και διδάσκει δίπλα δίπλα τα ποιήματα της Δημουλά και του Αναγνωστάκη στο σχολείο, οι αναδρομές αυτές και οι ανάλογοι συνειρμοί είναι αναπόφευκτοι. Διότι παρουσιάζουμε τους πνευματικούς ανθρώπους ως ιδεατούς αναγνώστες της ατομικής μας πορείας και συνάμα ως άξιους τιμητές και οδοδείκτες της πορείας της κοινωνίας. Και μέσα στην αγωνία μας να πείσουμε, από ανάγκη, τον ίδιο τον εαυτό μας και τους μαθητές μας, προβάλλουμε τους διανοούμενους ως μέτρο της ζωής μας, για να πιαστούμε από κάπου και να βοηθήσουμε και τα παιδιά να στηριχτούν σε μια στεθερά, σ έναν κόσμο στον οποίο πλέον πάντα ρει χειμαρρωδώς. Ακόμη και τα εκθεσιολόγια, στις συγγραφικές τους συνταγές, αναφέρονται στο ρόλο που καλούνται να διαδραματίσουν οι διανοούμενοι, για να συμβάλουν στην επίλυση των μεγάλων προβλημάτων. Καταμεσής σ αυτήν την προσπάθεια μάς κεραυνοβόλησε, εμάς τους ταπεινούς μικρομεσαίους δασκάλους επαρχιακών σχολείων συχνά η δήλωση στήριξης και εκτίμησης της Κικής Δημουλά και του Μάνου Ελευθερίου, όχι προς ένα πρόσωπο αποκλίνον από τα καθιερωμένα της καθημερινότητας, όχι έναν λόγιο, όχι έναν ασύμβατο και ασυμβίβαστο με την καθημερινότητά μας, αλλά ένα γέννημα και ανατροφοδότη της σόου μπιζ. Δεν υποτιμούμε τον κ. Ψινάκη, τουναντίον! Μακάρι να ήταν ο γράφων τόσο επιτυχημένος στην εργασία και τη σταδιοδρομία του όπως εκείνος! Ούτε πρόκειται για ζήτημα παραταξιακής διαφωνίας. Κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα της πολιτικής επιλογής, δεν είναι άλλωστε εξ ορισμού όλοι οι διανοούμενοι αριστεροί ή εναλλακτικοί! Άλλο είναι το πρόβλημα. Ότι δηλαδή ποιητές λησμονούν την ποιητική τέχνη και ομιλούν απρόκλητα κι απρόσκλητα τη γλώσσα της αγοράς. Είναι αλήθεια ότι έτσι κερδίζουν σε αναγνωρισιμότητα, κάθε άνθρωπος ενδέχεται να χαίρεται την ανάδυση από το σκότος του ποιητικού μικρόκοσμου, κάθε άνθρωπος που μπορεί να βίωσε κάποτε την απαξίωση του εκδότη που του αρνήθηκε την έκδοση ποιητικής συλλογής επειδή δεν πουλάει, που ενδέχεται να πόνεσε από την απαξίωση του ευρέως κοινού να αγοράσει και ενδεχομένως να διαβάσει το έργο του, που εκθαμβώθηκε από την αξία που έχει κατακτήσει σήμερα στη χώρα μας η δημοσιότητα. Ο γράφων θα ήταν ο τελευταίος που θα περιφρονούσε έναν διανοούμενο για μια τέτοια αδυναμία. Όμως, από την άλλη μεριά μας σοκάρει η ευκολία με την οποία μπορεί ένα δημόσιο πρόσωπο που αποτελεί πόλο προσανατολισμού στη ζωή μας, να γκρεμίζει τη μεσοτοιχία ανάμεσα στην ηθική της ποιητικής τέχνης και της αγοράς, η ευκολία να χρησιμοποιούνται σε ελεύθερη εναλλαγή δύο διαφορετικοί γλωσσικοί κώδικες, οι οποίοι αντιστοιχούν σε διαφορε- 14

15 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ τικούς κώδικες βίου και ηθικής, όχι αναγκαστικά καλύτερους και χειρότερους, όμως διαφορετικούς και κανονικά διακεκριμένους μεταξύ τους. Όπως επίσης σοκάρει η ευπιστία μας να ερμηνεύουμε κατά το δοκούν τις ποιητικές μεταφορές των μεγάλων αυτών ποιητών. Διότι καθώς γράφει η ίδια η Δημουλά στην τελευταία της συλλογή «Εύρετρα», στο ποίημα «Τηλεγράφημα επείγον», «Βάρκα ελήφθη/ κουπί και θάλασσα όχι./ Αμέλησες ή τα έκλεψε η ίδια/ η μεταφορική τους σημασία;» Όπως ακόμη σοκάρει η εσωτερική αντινομία του ποιητή με το φυσικό πρόσωπο Ελευθερίου, ο οποίος κάποτε εντελώς αληθοφανώς έγραφε: «Ποιος φίλος έπαιξε τη μοίρα σου στα ζάρια/ πίσω από σένα ποιος μοιράζει τα χαρτιά/ ποιος κανονίζει τις αυγές και τα φεγγάρια/ και ποιος αλλάζει τον βοριά και το νοτιά;/ τόσα ταξίδια και καημοί τόσα κουφάρια/ άδικα πήγαν των αδίκων στην φωτιά». Ο Μανόλης Αναγνωστάκης, όπως προαναφέραμε, προτίμησε κάποτε τη σιωπή ως πλαίσιο του παλαιού του λόγου. Ίσως διότι μόνη η αντίστιξη της σιωπής θα μπορούσε να φωτίσει την ποιητική του υποθήκη: «σαν πρόκες πρέπει να καρφώνονται οι λέξεις/ να μην τις παίρνει ο άνεμος.» ΑγΑθοκλΗσ ΑζελΗσ Τιμώντας μια πανεπιστημιακή δασκάλα Είναι πράγματι πολύ δύσκολο μια εκδήλωση προς τιμήν κάποιου προσώπου να μην εκπέσει σε ρητορεία, πολλές φορές αστόχαστη και πομπώδη. Αυτή τη δυσκολία κατάφεραν να υπερβούν όσοι συμμετείχαν στο Συνέδριο που οργάνωσε το Τμήμα Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία και το Διδασκαλείο Νηπιαγωγών του Πανεπιστημίου Αθηνών, με θέμα: «Κοινωνικές Επιστήμες, Εκ παι δευ - τική Δράση και Πολιτική Παρέμβαση» προς τιμή της Ομότιμης πλέον Καθηγήτριας του Τμήματος Άννας Φραγκουδάκη στις 26 Νοεμβρίου Και ήταν εκεί όλοι. Δικοί της άνθρωποι οι περισσότεροι. Συνοδοιπόροι στη ζωή, στις σπουδές, στο στοχασμό και στις επιστημονικές αναζητήσεις, αλλά και στην πολιτική και εκπαιδευτική της δράση. Ακαδημαϊκοί, εκπαιδευτικοί όλων των βαθμίδων, διδάκτορές της, φοιτητές και φοιτήτριες, φίλοι από τα παλιά, παλιοί και νέοι συναγωνιστές... Ένας ολόκληρος κόσμος, που με κάποιο τρόπο ένιωσε να ευαισθητοποιείται από τα γραπτά της, τη διδασκαλία ή/και τη δράση της, που αισθάνθηκε να συνομιλεί μαζί της σε ποικίλες φάσεις και για πολλούς λόγους Μόνο που δεν στάθηκαν σε νοσταλγικές στιγμές, δεν αναπόλησαν παλιές ιστορίες, δεν επεχείρησαν να αναβιώσουν κάτι που έχει περάσει πλέον στην ιστορία. Γιατί, όπως φάνηκε, έχουν ακόμη πράγματα να μοιραστούν, νέες παρεμβάσεις να σχεδιάσουν, άλλες σύγχρονες σκέψεις να καταθέσουν σε ένα στοχαστικό διάλογο που δείχνει να μην τελειώνει 15

16 ΣΧΟΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Όλοι άλλωστε έδειχναν να είναι μέλη μιας κοινότητας σκέψης και δράσης. Δεν φαινόταν κανείς να είναι μόνο ακροατής ή απλώς να θαυμάζει τη δράση της, την καθαρή και κοφτερή κριτική της ματιά. Έδειχναν όλοι συμμέτοχοι σε μια συλλογική πνευματική και πολιτική πορεία, την οποία, έστω κι αν πολλές φορές χάραξε ή καθοδήγησε η ίδια η Άννα Φραγκουδάκη, δεν την πρόβαλε ποτέ ως προσωπικό της επίτευγμα. Γι αυτό και κάθε ομιλητής πιάνοντας το νήμα της συλλογικής αυτής πορείας φώτιζε με βάση και το προσωπικό του στίγμα κάποια πτυχή της ή άνοιγε μια νέα προοπτική. Και αυτή η συλλογικότητα όχι μόνο καθιστά πιο διαχειρίσιμη την συναισθηματική ένταση αλλά αποκαλύπτει και τις επιλογές μιας πνευματικής ομά - δας που ποτέ δεν έπαψε να συνδυάζει την επιστημονική με την εκπαιδευτική και πολιτική δράση. Μιας ομάδας στη συγκρότηση και τη δράση της οποίας καθοριστικό ρόλο έπαιξε η Άννα Φραγκουδάκη. Γι αυτό και το παρατεταμένο χειροκρότημα μετά την παρέμβαση της ίδιας της τιμώμενης φανέρωνε όχι μόνο την ευγνωμοσύνη απέναντι στην Άννα για τη σημαντική της συμβολή σε αυτή τη συλλογική πορεία αλλά και μια συνωμοτική υπόσχεση για νέες παρεμβάσεις στην προοπτική του άλλου σχολείου, που όλοι μαζί αλλά και υπό την επίνευσή της οραματιστήκαμε Και η τιμή ανήκει σε όλους. Σε εκείνους που στάθηκαν και στέκονται δίπλα της σε αυτή την πορεία σε αυτούς που αποφάσισαν να την τιμήσουν με αυτό τον τρόπο - δείχνοντας μας κι έναν άλλο τρόπο να τιμά κανείς τους δικούς του ανθρώπους Στους φοιτητές και τις φοιτήτριες που ένιωσαν την άλλη αυτή προοπτική Μα κυρίως στην ίδια την Άννα Φραγκουδάκη, που με αφορμή την πιο πρόσφατη σημα - ντική της παρέμβαση, το Πρόγραμμα Εκπαίδευσης Μουσουλμανοπαίδων, συνεχίζει να μας παρακινεί: «υπάρχουν ωστόσο ακόμα πολλά εμπόδια στο δρόμο για μια ανοικτή κοινωνία. υπάρχουν στάσεις που αναστέλλουν τις εξελίξεις, δυσκολίες που πρέπει να πα ρα - καμφθούν, γέφυρες πολλών ειδών που πρέπει να εφευρεθούν. και όλα τούτα είναι πολύ δύσκολα, καθώς αρκετά εμπόδια δεν είναι δυνατόν να ξεπεραστούν παρά μόνο με κοινή προσπάθεια» ΒΑσιλΗσ τσαφοσ 16

17 NEA ΠAIΔEIA, TEYXOΣ 136, (σ , 2010) Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ Νατάσα Μερκούρη The Math Circle: Η εμπειρία των μαθηματικών εκτός αναλυτικού προγράμματος Η.Π.Α. Το 1994 ο Robert Kaplan, σε συνεργασία με τους Ellen Kaplan και Tomás Guiller mo, παρατηρούν τη χαμηλή ποιότητα της παρεχόμενης εκπαίδευσης όσον αφορά τη διδασκαλία των μαθηματικών στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι κακές επιδόσεις αλλά κυρίως ο φόβος των μαθητών για τα μαθηματικά ωθούν την ομάδα στην πρωτοβουλία δημιουργίας ενός Μαθηματικού Ομίλου, του The Math Circle. Οι συναντήσεις γίνονται σε χώρο του Πανεπιστημίου του Harvard καθημερινά. Υπάρχουν μαθήματα για όλες τις ηλικίες των ενδιαφερόμενων, τα οποία πλαισιώνονται με διαλέξεις από διακεκριμένους μαθηματικούς. Το πρόγραμμα υλοποιείται από ενθουσιώδεις καθηγητές μαθηματικών και διαπνέεται από την παιδαγωγική αρχή ότι η γνώση των μαθηματικών γίνεται κτήμα των ανθρώπων μόνο όταν την ανακαλύψουν, με τη διακριτική καθοδήγηση του διδάσκοντα, μόνοι τους. Η πορεία προς αυτή τη γνώση προϋποθέτει απελευθέρωση από αγκυλώσεις που προκύπτουν από τον παγιωμένο τρόπο διδασκαλίας των μαθηματικών, όπως για παράδειγμα, την αδιαμφισβήτητη αποδοχή της μιας και μόνης ορθής απόδειξης. Όπως υποστηρίζουν οι Kaplan, «τα μαθηματικά, οι αριθμοί και τα σχήματα, είναι η χαμένη μας μητρική γλώσσα». Αυτό που λείπει σε αυτή τη σχέση είναι η αυτοπεποίθηση και η παιγνιώδης διάθεση. Τα μαθηματικά στο αναλυτικό πρόγραμμα έχουν πάψει να αποτελούν πηγή έμπνευσης και ψυχαγωγίας γιατί δεν προάγουν την ελεύθερη σκέψη ούτε καλλιεργούν πια την ευρύτητα πνεύματος. Το πρόγραμμα βασίζεται στη σωκρατική μαιευτική. Η γνώση δε δίνεται από καθέδρας. Αντίθετα, γίνεται αντικείμενο ανακάλυψης μετά από ενδελεχή, ενίοτε και εξαντλητικό, διάλογο κατά τη διάρκεια πολλών συναντήσεων. Οι διδάσκοντες, Η Νατάσα Μερκούρη είναι φιλόλογος, υπεύθυνη ηλεκτρονικής επικοινωνίας του περιοδικού ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ. 140

18 Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ αφού διασφαλίσουν σε κάθε συνάντηση την ευχάριστη διδακτική ατμόσφαιρα, όπου κυριαρχεί ο διάλογος, η συνεργασία, η ομαδικότητα, η έρευνα, η αμφισβήτηση, η δημιουργική σκέψη, προσεγγίζουν μαθηματικά ζητήματα ανάλογα με την ηλικία των ενδιαφερόμενων. Οι μικρότεροι ασχολούνται με τη βιωματική προσέγγιση της μαθηματικής γνώσης, για παράδειγμα μέσα από την κατασκευή πολύεδρων. Επίσης, στην ομάδα μπορεί να τεθούν ερωτήματα όπως «Υπάρχουν αριθμοί ανάμεσα στους αριθμούς; Πώς θα ήταν η γεωμετρία χωρίς τις παράλληλες ευθείες;», που θα οδηγήσουν σε μαθηματικές αλήθειες. Το πνευματικό αυτό παιχνίδι αγγίζει θέματα όπως η θεωρία συνόλων, το πρόβλημα των 4 χρωμάτων, το τρίγωνο του Pascal και τα fractals, η θεωρία παιγνίων, η κρυπτογραφία, η ακολουθία Fibonacci, η τριχοτόμηση γωνίας, η χρυσή τομή, η προβολική, αλγεβρική, συνδυαστική γεωμετρία, οι οπτικές αποδείξεις κ.ά. Οι εμπνευστές και όσοι εργάζονται σε αυτό το πρόγραμμα παρατηρούν πως δεν υπάρχει όριο στη γνώση την οποία μπορεί να κατακτήσει και να αφομοιώσει κανείς. Ο μη συμβατικός αυτός τρόπος διδασκαλίας των μαθηματικών έχει αποδειχθεί ότι ενισχύει τη φιλομάθεια, την αυτοπεποίθηση και τη χαρά της γνώσης. Συνεχώς αυξάνονται τα δημόσια σχολεία στις Η.Π.Α που ενσωματώνουν στο ωρολόγιο πρόγραμμά τους τη συγκεκριμένη πρόταση διδασκαλίας. Σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα, στο πλαίσιο του ομίλου, γίνεται με μεγάλη επιτυχία η προετοιμασία μαθητών για τη Μαθηματική Ολυμπιάδα. Ευχαριστώ θερμά τους μαθηματικούς κ. Τεύκρο Μιχαηλίδη για την επισήμανση του παραπάνω προγράμματος και κ. Πέτρο Μπάθα για τις σαφείς επεξηγήσεις της μαθηματικής ορολογίας. Χρήσιμοι σύνδεσμοι The Math Circle: Mathematical Sciences Research Institute: Ενδεικτική βιβλιογραφία Kaplan, R. (2000), The Nothing That Is: A Natural History of Zero, OUP, New York Kaplan, R., «Teaching Math to Young Children: The Math Circle» στο Lynch, M., D. & Harris, C. R. (eds) (2001), Fostering Creativity in Children K-8: Theory and Practice, Allyn & Bacon, Boston Kaplan, R., Kaplan, E. (2003), The Art of the Infinite: The pleasures of Mathematics, OUP, New York Kaplan, R., Kaplan, E. (2007), Out of the Labyrinth: Setting Mathematics Free, OUP, New York 141

19 ΝΑΤΑΣΑ ΜΕΡΚΟΥΡΗ The Walden Project: όταν η σχολική τάξη μεταφέρεται στο δάσος Η.Π.Α. Το διαθεματικό αυτό πρόγραμμα ξεκίνησε το 2001 από τον Matt Schlein στο Βερμόντ των Η.Π.Α., οπότε και ιδρύθηκε το Ίδρυμα Willowell. Υλοποιείται σε συνεργασία με δημόσια σχολεία της περιοχής. Το Walden Project πήρε το όνομά του από το ομότιτλο βιβλίο του Henry David Thoreau (1854). Ο Thoreau για δύο χρόνια επέλεξε να ζήσει δίπλα στη λίμνη Walden. Αξιοποίησε την απλότητα και την καθαρότητα της φύσης για να αποκτήσει ευκρινέστερη αντίληψη για την πολιτισμένη κοινωνία και τον τρόπο λειτουργίας της. Υιοθέτησε ένα τρόπο ζωής με γνώμονα την επαφή με το φυσικό περιβάλλον και την ενδυνάμωση του πνεύματος, καθώς δε σταμάτησε να μελετά και να γράφει στον πλούσιο ελεύθερο χρόνο του. Οι μαθητές που συμμετέχουν στο πρόγραμμα παρακολουθούν υποχρεωτικά μαθήματα και δραστηριότητες, π.χ. δημιουργική γραφή, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιστήμες, κηπουρική, κατασκήνωση στο βουνό κ.ά., και μαθήματα επιλογής, π.χ. σύγχρονη λογοτεχνία, θέατρο, φιλοσοφία, μαθηματικά κ.ά. Περνούν κάθε εβδομάδα δύο μέρες το χειμώνα και τρεις μέρες το φθινόπωρο και την άνοιξη στο αγρόκτημα του Ιδρύματος, όπου διδάσκονται μέσα στη φύση τα υποχρεωτικά και τα επιλογής μαθήματα. Έτσι, συνδέεται άμεσα η γνώση με το χώρο στον οποίο διαδραματίζεται το μάθημα. Ο χώρος επηρεάζει καθοριστικά τη δομή της ομάδας αλλά και του μαθήματος (place-based education). Οι μαθητές σε κύκλο, μέσα στη φύση, θέτουν ερωτήματα με την καθοδήγηση των εκπαιδευτικών, αναπτύσσουν επιχειρήματα, τεκμηριώνουν τις απόψεις τους και τις εκφράζουν προφορικά με σαφήνεια. Αναπόσπαστο τμήμα του προγράμματος είναι η ενασχόληση με αγροτικές εργασίες, όπως η καλλιέργεια της γης, ή με αθλήματα κοντά στη φύση. Οι δραστηριότητες αυτές αποσκοπούν στην ενδυνάμωση των δεξιοτήτων εκείνων που θα βοηθήσουν τους μαθητές να αναπτύσσουν πρωτοβουλίες, να λαμβάνουν υπεύθυνα αποφάσεις, να λύνουν αποτελεσματικά τα προβλήματα μόνοι τους ή σε συνεργασία με άλλους, να κατανοήσουν πώς λειτουργεί ομαλά η κοινότητα. Ο στόχος είναι να ισχυροποιηθούν οι σχέσεις των μαθητών με το στενό κοινωνικό τους περιβάλλον και το φυσικό κόσμο και να επιτευχθεί η ισορροπία ανάμεσα στην αυτοδιάθεση, την ελευθερία κινήσεων, την ενασχόληση με ενδιαφέρουσες δραστηριότητες και στα χρονοδιαγράμματα που πρέπει να τηρηθούν, καθώς και στις συνέπειες των αποφάσεών τους στον πραγματικό κόσμο. Μαθητές και εκπαιδευτικοί αξιολογούν θετικά το πρόγραμμα. Όταν δεν μπορεί ο μαθητής να κρυφτεί στο βάθος της αίθουσας, αλλά βρίσκεται σε κοινή θέα ενώπιον των συμμαθητών του στη φύση, αναγκάζεται να πάρει σθεναρά το λόγο, να 142

20 Η ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ αναλάβει τις ευθύνες του απέναντι στην ομάδα. Οι εκπαιδευτικοί, από την άλλη, ενισχύουν την ατομική και την ομαδική πρωτοβουλία και παρακολουθούν σε εβδομαδιαία βάση τη δουλειά των μαθητών τους, η οποία παρουσιάζεται σε portfolio στο τέλος της χρονιάς. Κατά κοινή ομολογία, το πρόγραμμα αυτό έχει επιτύχει να συνδέσει την ατομική αυτάρκεια με την κοινωνική ευθύνη μέσα από μια σειρά μαθημάτων και δραστηριοτήτων σε συνδυασμό με το αναλυτικό πρόγραμμα αλλά και πέρα από αυτό. Ευχαριστώ ιδιαίτερα την ηθοποιό και συγγραφέα Kathryn Blume για την ενθουσιώδη παρότρυνσή της να ασχοληθώ με το συγκεκριμένο θέμα και το γενικό διευθυντή του Ιδρ. Willowell και του Walden Project Matt Schlein για τις καίριες παιδαγωγικές παρατηρήσεις του. Χρήσιμοι σύνδεσμοι Willowell Foundation: H. D. Thoreau: Ενδεικτική βιβλιογραφία Rubenstein, G. (2007), Outside in: The Walden Project helps students see the forest for the trees in Simulation Nation-Edutopia, Thoreau, H.D. (2007), Walden ή Η ζωή στο δάσος, μτφ. Β. Αθανασιάδης, Κέδρος, Αθήνα 143

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΙ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ

ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΙ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΙ ΝΕΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ Σύµφωνα µε άρθρα και πληροφορίες που δηµοσιεύτηκαν τύπο του σαββατοκύριακου δηµοσιοποιήθηκαν τα βασικά στοιχεία του σχεδίου του υπουργείου παιδείας για τις

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου ΙΣΧΥΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΡΕΣ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 2011 1. Θρησκευτικά 2 Θρησκευτικά: 2 ώρες 2. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτης Ιστοσελίδας. Υπηρεσίες Συνδέσεις Εγκύκλιοι Έντυπα Downloads

Χάρτης Ιστοσελίδας. Υπηρεσίες Συνδέσεις Εγκύκλιοι Έντυπα Downloads Το Υπουργείο Το Eκπαιδευτικό Σύστημα Πρόσβαση στη Γνώση Θρησκεύματα Μηχανή Αvαζήτησης Επικοινωνία Συχνές Ερωτήσεις Χάρτης Ιστοσελίδας Προκηρύξεις/ Νέα Διαγωνισμοί Συνέδρια/ Ημερίδες Εποπτευόμενοι Φορείς

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 2. Διάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Γενικού Λυκείου

Άρθρο 2. Διάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Γενικού Λυκείου Άρθρο 2 Διάρθρωση Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων Γενικού Λυκείου 1. Η Α Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου αποτελεί τάξη αποκλειστικά γενικής παιδείας, στην οποία εφαρμόζεται πρόγραμμα μαθημάτων τριάντα πέντε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς

ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς ΑΘΗΝΑΪΚΗ ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΈΝΩΣΗ: ΣΥΓΚΛΙΣΕΙς ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙς International Conference Facilitating the Acquisition and Recognition of Key Competences ΑΡΧΙΚΗ ΙΔΕΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Προβληματισμός αναφορικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Κατηγορία ECTS Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Επιστήμη Υποχρεωτικό 6 Ελληνική Γλώσσα Υποχρεωτικό 6 Η Ιστορία και η Διδακτικής της Υποχρεωτικό 6

Διαβάστε περισσότερα

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία

Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων. οργάνωση και λειτουργία Ο θεσμός των Ευρωπαϊκών Σχολείων οργάνωση και λειτουργία Μαρία Φουσέκα, φιλόλογος 1 Τα Ευρωπαϊκά Σχολεία είναι επίσημα εκπαιδευτικά ιδρύματα που συστάθηκαν, αρχικά, για τα παιδιά των υπαλλήλων της Ε.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Το Νέο Λύκειο Σχολικό έτος 2014-2015

Το Νέο Λύκειο Σχολικό έτος 2014-2015 Το Νέο Λύκειο Σχολικό έτος 2014-2015 Η δομή του νέου Λυκείου Α Λυκείου Τάξη Γενικής Παιδείας Β Λυκείου Γενική Παιδεία Δύο (2) ομάδες Προσανατολισμού Γ Λυκείου Γενική Παιδεία Τρεις (3) ομάδες Προσανατολισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο

Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΝΕΑ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ Ε Π Ι Μ Ο Ρ Φ Ω Τ Ι Κ Α Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Α Γ Ι Α Ε Κ Π Α Ι Δ Ε Υ Τ Ι Κ Ο Υ Σ Σ Τ Ο Ν Π Ο Λ Υ Χ Ω Ρ Ο Μ Ε Τ Α Ι Χ Μ Ι Ο Ο κ τ ώ β ρ ι ο ς Ν ο έ μ β ρ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΛΕΖ9-ΔΑΩ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΑΠΟΦΑΣΗ

ΑΔΑ: ΒΛΕΖ9-ΔΑΩ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΔΑ: ΒΛΕΖ9-ΔΑΩ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Α/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ (ΓΕ.Λ.)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ (ΓΕ.Λ.) ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 4186 Αναδιάρθρωση της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και λοιπές διατάξεις. Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή: Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ (ΓΕ.Λ.)

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικό έτος 2013-2014

Σχολικό έτος 2013-2014 Το Νέο Λύκειο Σχολικό έτος 2013-2014 Η δομή του νέου Λυκείου Α Λυκείου Τάξη Γενικής Παιδείας Γενική Παιδεία Β Λυκείου Δύο (2) ομάδες Προσανατολισμ ού Γενική Παιδεία Γ Λυκείου Τρεις (3) ομάδες Προσανατολισμ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ & Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. (Mε βάση το Νόμο 4186/2013)

ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ & Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. (Mε βάση το Νόμο 4186/2013) ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ & Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (Mε βάση το Νόμο 4186/2013) Α Τάξη Ημερησίου Γενικού Λυκείου Η Α Τάξη Ημερησίου Γενικού Λυκείου αποτελεί τάξη αποκλειστικά γενικής παιδείας, στην

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΦΕΚ 2499 Β / 19-11-2015 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Το Κοινωφελές Ίδρυμα Αλέξανδρος Σ. Ωνάσης σε συνεργασία με το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία της Στέγης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Γνωστικό περιεχόμενο Περιεχόμενο Τμήματος Το Τμήμα Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας καταλαμβάνει σημαντική θέση στο χώρο των

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 21357 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1817 21 Αυγούστου 2015 Αριθμ. 130085/Δ2 Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων των Α, Β και Γ τάξεων Μουσικού Γυμνασίου και

Διαβάστε περισσότερα

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως)

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) Master s Degree www.unic.ac.cy Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) «Σε αυτό το ταξίδι για την ανακάλυψη της γνώσης μας εντυπωσίασε ιδιαίτερα η οργάνωση και το φιλικό κλίμα του Πανεπιστημίου.»

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 15-9-05 Αριθ. Πρωτ.: 92987/Γ7 Βαθ. Προτερ.

Αθήνα 15-9-05 Αριθ. Πρωτ.: 92987/Γ7 Βαθ. Προτερ. Nα διατηρηθεί μέχρι... ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ & ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΣ 2014-2015 - ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΙΙ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Δ. ΘΕΟΔΩΡΟΥ, ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΥΕΛΙΚΤΗ ΖΩΝΗ 1. Σύντομη ενημέρωση (βασική

Διαβάστε περισσότερα

Προς όλες και όλους τις/τους φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος

Προς όλες και όλους τις/τους φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΜΗΜΑ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Πρόεδρος: Φοίβος-Βασίλειος Γκικόπουλος Τηλ. 2310-997584 Εmail: ghico@itl.auth.gr ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

1 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ

1 ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Αθήνα, 1/9/2013 Πληροφορίες : Δ.Σ. Διεύθυνση : Ξενοφώντος 15Α T.K. : 105 57 Αθήνα Τηλέφωνο/Φάξ : 210.3229120 Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο : pess@pess.gr Δικτυακός τόπος : http://www.pess.gr Π Ε. Τ Π Ε Λ Ο Π

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων των Α, Β και Γ τάξεων Καλλιτεχνικού Γυμνασίου και των Α, Β και Γ τάξεων Γενικού Καλλιτεχνικού Λυκείου»

ΘΕΜΑ: «Ωρολόγιο Πρόγραμμα των μαθημάτων των Α, Β και Γ τάξεων Καλλιτεχνικού Γυμνασίου και των Α, Β και Γ τάξεων Γενικού Καλλιτεχνικού Λυκείου» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΙ Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Δημήτρης Μπαμπίλης www.chem.gr Α Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Η Α Τάξη Ημερήσιου Γενικού Λυκείου αποτελεί τάξη αποκλειστικά γενικής παιδείας,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Απάντηση ερωτήσεων σχετικά με την οργάνωση των Ερευνητικών Εργασιών στο Γενικό Λύκειο κατά το σχολικό έτος 2012-2013 ΛΑΜΙΑ: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Αγαπητοί/ες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2011-2012 ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗ, ΜΑΪΟΣ 2011 Α ΕΞΑΜΗΝΟ 1Υ1 1Υ2 1Υ3 1Υ5 2Υ2 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήριο Μέσης Εκπαίδευσης Γ Ν Ω Σ Η Π Ρ Ο Ο Δ Ο Σ Σελίδα 1η

Φροντιστήριο Μέσης Εκπαίδευσης Γ Ν Ω Σ Η Π Ρ Ο Ο Δ Ο Σ Σελίδα 1η Γ Ν Ω Σ Η Π Ρ Ο Ο Δ Ο Σ Σελίδα 1η Φ ρ ο ν τ ι σ τ ή ρ ι α μ. ε. 28 ης Οκτωβρίου 9 64003 Κρηνίδες (απέναντι από το κεντρικό πάρκο) 2510 516609 & 622789 email: ilkrin@otenet.gr και στο διαδίκτυο www.gnosiproodos.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη)

142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) 142 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Θράκης (Αλεξανδρούπολη) Σκοπός Τα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής Εκπαίδευσης, σκοπό έχουν την ανάδειξη επιστημόνων που θα καλύψουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες της Πρωτοβάθμιας

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ. ΦΕΚ 193 Ημερομηνία ψήφισης 10/09/2013 Ισχύει για τους μαθητές της Α και Β τάξης Λυκείου Σχολικό Έτος 2014-2015

ΝΕΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ. ΦΕΚ 193 Ημερομηνία ψήφισης 10/09/2013 Ισχύει για τους μαθητές της Α και Β τάξης Λυκείου Σχολικό Έτος 2014-2015 ΝΕΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΦΕΚ 193 Ημερομηνία ψήφισης 10/09/2013 Ισχύει για τους μαθητές της Α και Β τάξης Λυκείου Σχολικό Έτος 2014-2015 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΑΠΟΛΥΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση.

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση. ΔΙATMHMATΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (ΠΠΔΕ) ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ (Απόσπασμα από τα Πρακτικά της 325 ης /08-05-2014 Τακτικής Συνεδρίασης της Συγκλήτου

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος

Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα. Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος Ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία με Ενιαίο Αναμορφωμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Σοφία Καλογρίδη Σχολική Σύμβουλος ΔΣ ΕΑΕΠ Σε 960 ολοήμερα Δημοτικά Σχολεία της χώρας, 12/θεσια και με τον μεγαλύτερο μαθητικό πληθυσμό

Διαβάστε περισσότερα

Ζωοδόχου Πηγής 8, Σαλαμίνα Τηλ: 210.46.51.576 7, 210.46.44.500 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ

Ζωοδόχου Πηγής 8, Σαλαμίνα Τηλ: 210.46.51.576 7, 210.46.44.500 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ Ζωοδόχου Πηγής 8, Σαλαμίνα Τηλ: 210.46.51.576 7, 210.46.44.500 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2015 2016 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 1. Ελληνική Γλώσσα (9 ώρες) 2. Μαθηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ

37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ 37 ο ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΕΝΩΣΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ Η ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΑΦΙΕΡΩΝΕΤΑΙ ΣΤΗ ΜΝΗΜΗ ΤΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΠΑΠΑΚΩΣΤΟΥΛΑ-ΓΙΑΝΝΑΡΑ 18-20 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ

ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΙ ΑΡΕΤΕΣ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A') ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΡΙΤΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΕΙΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ 2015-2016

ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ 2015-2016 ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ 2015-2016 Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ (36 * ώρες) ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ (2 ώρες) ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (2 ώρες) (*: 5 ώρες παρέκκλιση) Α ΛΥΚΕΙΟΥ (ΓΕΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ) ΜΑΘΗΜΑ ΚΛΑΔΟΙ ΩΡΕΣ Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΟΥΣ ΠΟΛΙΤΕΣ Στο πλαίσιο της Πράξης «Ακαδημία Πλάτωνος - Η Πολιτεία και ο Πολίτης»,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜA: Μεταβατικό Ωρολόγιο πρόγραμμα των μαθημάτων των τάξεων Α, Β και Γ Μουσικών Γυμνασίων και Α, Β και Γ Γενικών Μουσικών Λυκείων

ΘΕΜA: Μεταβατικό Ωρολόγιο πρόγραμμα των μαθημάτων των τάξεων Α, Β και Γ Μουσικών Γυμνασίων και Α, Β και Γ Γενικών Μουσικών Λυκείων Α Α: 4Α589-Π2Υ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Α/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου»

ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ. «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΣΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ «Τα μυστικά ενός αγγείου» ΜΠΙΛΙΟΥΡΗ ΑΡΓΥΡΗ 2011 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΟΥΣΕΙΑΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ «ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΕΝΟΣ ΑΓΓΕΙΟΥ» ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ Οι αποτελεσματικοί εκπαιδευτικοί γνωρίζουν: - Τους μαθητές - Το γνωστικό αντικείμενο - Τις θεωρίες μάθησης - Αποτελεσματικές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΝΕΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΝΕΟ ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑΣ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ (αφορά στους μαθητές που ενεγράφησαν ή θα εγγραφούν στην Α τάξη του Γενικού

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικά οι Ομάδες Προσανατολισμού των Πανελλήνιων εξετάσεων:

Αναλυτικά οι Ομάδες Προσανατολισμού των Πανελλήνιων εξετάσεων: Τρεις κατευθύνσεις προσανατολισμού : Ανθρωπιστικές Θετικές Οικονομίας και Πληροφορικής καθώς και πέντε επιστημονικά πεδία, περιλαμβάνει το νέο σύστημα των Πανελλήνιων εξετάσεων, όπως ανακοίνωσε το υπ.

Διαβάστε περισσότερα

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας

Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Μάριος Βρυωνίδης Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου Εθνικός Συντονιστής Ευρωπαϊκής Κοινωνικής Έρευνας Χριστίνα Παπασολομώντος Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Μέλος Ομάδας Συντονισμού για Ευρωπαϊκή Κοινωνική Έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Κοινού Κορμού 31 19 19. Σύνολο 35 35 35

Κοινού Κορμού 31 19 19. Σύνολο 35 35 35 Α ΤΑΞΗ Β ΤΑΞΗ Γ ΤΑΞΗ Κοινού Κορμού 31 19 19 Προσανατολισμού /Εμβάθυνσης 4 16 16 Σύνολο 35 35 35 Κοινός Κορμός (31 διδακτικές περίοδοι) Τέσσερις Ομάδες Μαθημάτων Προσανατολισμού (Ο.Μ.Π) - δύο μαθήματα με

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ξένων Γλωσσών

Κέντρο Ξένων Γλωσσών Κέντρο Ξένων Γλωσσών Αυτή η περίοδος για τους κηδεμόνες των μαθητών/τριών είναι περίοδος σχολαστικής αναζήτησης και έρευνας. Είναι περίοδος άγχους ποιο Κέντρο Ξένων Γλωσσών θα διαλέξουν προκειμένου τα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ 2014 ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΛΥΚΕΙΟΥ (ΣΧΟΛΙΚΟ ΈΤΟΣ: 2013 2014)

ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ 2014 ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΛΥΚΕΙΟΥ (ΣΧΟΛΙΚΟ ΈΤΟΣ: 2013 2014) ΝΕΟ ΛΥΚΕΙΟ 2014 ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΛΥΚΕΙΟΥ (ΣΧΟΛΙΚΟ ΈΤΟΣ: 2013 2014) Α ΛΥΚΕΙΟΥ Η Α' τάξη Ημερησίου Γενικού Λυκείου αποτελεί τάξη γενικής παιδείας 35 συνολικά ωρών εβδομαδιαίως και 2

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού www.hcc.edu.gr οργανώνει από το 2000 σε σταθερή βάση, κάθε φθινόπωρο, άνοιξη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή 1ης σελίδας ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ-ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

Αρχή 1ης σελίδας ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ-ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ Αρχή 1ης σελίδας ΑΓ.ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ 11 -- ΠΕΙΡΑΙΑΣ -- 18532 -- ΤΗΛ. 210-4224752, 4223687 Ονοματ/μο: Ημερομηνία: ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΤΥΠΩΝ-ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ Κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά)

ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ (ενδεικτικά) ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Διεξαγωγή μικρής έρευνας στο Γυμνάσιο Β' Γυμνασίου Διδάσκουσα: Ασπράκη Γαβριέλλα Νεοελληνική Γλώσσα email: gabby.aspraki@gmail.com ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ - Η

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2014, Αξιότιμε κύριε Πρόεδρε του Συλλόγου Αποφοίτων του «ΕΘΝΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟΥ ΑΝΑΒΡΥΤΩΝ", κύριε Κάλλιε,

Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2014, Αξιότιμε κύριε Πρόεδρε του Συλλόγου Αποφοίτων του «ΕΘΝΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟΥ ΑΝΑΒΡΥΤΩΝ, κύριε Κάλλιε, Αθήνα, 1 Σεπτεμβρίου 2014, Διοικητικό Συμβούλιο (ΔΣ): Αξιότιμε κύριε Πρόεδρε του Συλλόγου Αποφοίτων του «ΕΘΝΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΟΥ ΑΝΑΒΡΥΤΩΝ", κύριε Κάλλιε, ονομάζομαι Δημήτρης Ντεντάκης, γεννήθηκα και μεγάλωσα

Διαβάστε περισσότερα

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης 120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης Σκοπός Σκοπός αυτού του Τμήματος είναι η ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύπτουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε προσωπικό για την διδασκαλία των μαθημάτων της

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΚΑΙ ΕΝΙΑΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΚΟΠΟΣ Το διδακτορικό πρόγραμμα στην Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση αποσκοπεί στην εμβάθυνση και κριτική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θέμα: Το νέο σύστημα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση για το σχολικό έτος 2015-2016

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Θέμα: Το νέο σύστημα εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση για το σχολικό έτος 2015-2016 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ----- Ταχ. Δ/νση: Α. Παπανδρέου 37 Τ.Κ. Πόλη: 15180 - Μαρούσι Ιστοσελίδα: www.minedu.gov.gr E-mail: press@minedu.gov.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΗ TEXΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΜΕΣΗ TEXΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΗ TEXΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΙ ΑΛΛΑΞΕ ΣΤΗ ΜΤΕΕ Στη ΜTEE από τη σχολική χρονιά 2001-02 02 άρχισαν να γίνονται σημαντικές αλλαγές τόσο στα προγράμματα σπουδών όσο και στις μεθόδους διδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-16

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-16 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-1 Υπενθυμίζουμε στους φοιτητές ότι οι Πρωτοετείς και Δευτεροετείς φοιτητές (εισακτέοι από το ακ.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ

Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ 3 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ-ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 205 Η ΠΡΩΤΗ ΜΟΥ ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ (Ένα παραμύθι από μεγάλα παιδιά) Παπαλουκά Κων/να Εκπαιδευτικός Β θμιας Εκπαίδευσης Νηπιοβρεφοκόμος Τσαγκουρνού Ελισάβετ Εκπαιδευτικός

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Συστηματική Παρατήρηση της Εκπαιδευτικής Παρατήρησης

Τίτλος Μαθήματος: Συστηματική Παρατήρηση της Εκπαιδευτικής Παρατήρησης Τίτλος Μαθήματος: Συστηματική Παρατήρηση της Εκπαιδευτικής Παρατήρησης Κωδικός Μαθήματος: ΠΑ0200 Διδάσκων: Δόμνα Κακανά [dkakana@uth.gr] Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 3 ο & 4 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς

Θεσ/νικη, 14/10/2015 Αριθμός Πρωτ. 388. Προς ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ 1 Ο ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας

3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας Πίνακας 2 Περιεχομένων Το Σχολείο μας 3 Εισδοχή Οι Νηπιαγωγοί μας 4 Σχολικό Έτος και Αργίες Ωράριο 6 Οι καθημερινές μας Οι Δραστηριότητες 7 εργασίες μας 9 Κατ οίκον Εργασία Οι Αξιολόγηση 10 Εγκαταστάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ/ΟΥΣΑ ΤΡΟΠΟΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΑΙΘΟΥΣΑ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ/ΟΥΣΑ ΤΡΟΠΟΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΑΙΘΟΥΣΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ/ΟΥΣΑ ΤΡΟΠΟΣ Σ ΑΙΘΟΥΣΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΩΡΑ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ/ΟΥΣΑ ΤΡΟΠΟΣ Σ ΑΙΘΟΥΣΑ ΔΕΥΤΕΡΑ 5-9-2016 08:15-11:00 ΓΝΩΣΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΕΛΕΝΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 5-9-2016

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Δομή και Περιεχόμενο

Δομή και Περιεχόμενο Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Δομή και Περιεχόμενο Ομάδα Υποστήριξης Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Εικαστικών Τεχνών Ιανουάριος 2013 Δομή ΝΑΠ Εικαστικών Τεχνών ΕΙΚΑΣΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση» ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΟΜΟΥ. «Νέο Λύκειο και σύστημα πρόσβασης στην Tριτοβάθμια. Άρθρο 1. Νέο Λύκειο

Eκπαίδευση» ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΟΜΟΥ. «Νέο Λύκειο και σύστημα πρόσβασης στην Tριτοβάθμια. Άρθρο 1. Νέο Λύκειο ΠΡΟΤΑΣΗ ΝΟΜΟΥ «Νέο Λύκειο και σύστημα πρόσβασης στην Tριτοβάθμια Eκπαίδευση» Άρθρο 1 Νέο Λύκειο 1. Από το σχολικό έτος 2013-2014 καθιερώνεται ο θεσμός του Νέου Λυκείου και αρχίζει σταδιακά η εφαρμογή του

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το Σύντομη περιγραφή Το Ελληνικό Παιδικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικές Εργασίες

Ερευνητικές Εργασίες Ερευνητικές Εργασίες Έξι συν Ένα λάθη των διδασκόντων και τρόποι αντιμετώπισής τους Αθήνα 2 Νοεμβρίου 2012 Γιάννης Τζωρτζάκης Σχολικός Σύμβουλος ΠΕ1201 Περιφέρειας Κρήτης & Κυκλάδων Ερευνητικές Εργασίες:

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΡΜΑ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΦΟΡΜΑ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΦΟΡΜΑ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Στοιχεία εκπαιδευτικού Ονοματεπώνυμο: Μαρκαντωνάτος Δημήτρης Βαθμίδα: Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση Ειδικότητα: Φιλόλογος E-mail: dmark@acn.gr, dmark@sch.gr Τίτλος μαθήματος: Οι θεσμοί

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών Το κάθε μεταπτυχιακό πρόγραμμα έχει 3 επίπεδα που αφορούν σεμινάρια (Ι, ΙΙ, ΙΙΙ). Θα πρέπει με το τέλος των σπουδών σας η αναλυτική σας βαθμολογία να αναγράφει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΕΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΕΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ ΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΒΡΑΧΕΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΕΣ Στο πλαίσιο της Πράξης «Ακαδημία Πλάτωνος - Η Πολιτεία και ο Πολίτης»,

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α 5. PERIEXOMENA/2012:4. TEXNIKHS 8/2/12 11:03 PM Page 120 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ.................................................................................. 5 ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΙΑ ΕΚΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. Τμήμα Μαθηματικών & Εφαρμοσμένων Μαθηματικών. Σχολή Θετικών και Τεχνολογικών Επιστημών. οδηγός σπουδών

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. Τμήμα Μαθηματικών & Εφαρμοσμένων Μαθηματικών. Σχολή Θετικών και Τεχνολογικών Επιστημών. οδηγός σπουδών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Μαθηματικών & Εφαρμοσμένων Μαθηματικών Σχολή Θετικών και Τεχνολογικών Επιστημών οδηγός σπουδών Ιστορικά Στοιχεία Ίδρυση του Τμήματος: Το Τμήμα δημιουργήθηκε τον Ιούνιο του 2013

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Παιδαγωγική, Διαπολιτισμικότητα, Συμβουλευτική και Ειδική Αγωγή»

«Κοινωνική Παιδαγωγική, Διαπολιτισμικότητα, Συμβουλευτική και Ειδική Αγωγή» 20 ο Διεθνές Συνέδριο «Κοινωνική Παιδαγωγική, Διαπολιτισμικότητα, Συμβουλευτική και Ειδική Αγωγή» Πάτρα, 6-8 Νοεμβρίου 2015 Συνεδριακό και Πολιτιστικό Κέντρο Πανεπιστημίου Πατρών E-mail επικοινωνίας για

Διαβάστε περισσότερα

Πηγή: imerisia.gr. Όπως αναφέρει το υπουργείο, οι αλλαγές γίνονται γιατί:

Πηγή: imerisia.gr. Όπως αναφέρει το υπουργείο, οι αλλαγές γίνονται γιατί: Πηγή: imerisia.gr Το νέο εξεταστικό σύστημα για την εισαγωγή στα Πανεπιστήμια και τα ΤΕΙ, ανακοίνωσε το υπουργείο Παιδείας, σύστημα που θα ισχύσει το σχολικό έτος 2015-2016. Όπως αναφέρει το υπουργείο,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Τοσίτσα 13, 106 83 Αθήνα, Τηλ.:210 3303942 210 3302523, Fax: 210 3301956, e-m a i l : b o o k s @ s e k b. gr, www. s e k b.

Τοσίτσα 13, 106 83 Αθήνα, Τηλ.:210 3303942 210 3302523, Fax: 210 3301956, e-m a i l : b o o k s @ s e k b. gr, www. s e k b. Τοσίτσα 13, 106 83 Αθήνα, Τηλ.:210 3303942 210 3302523, Fax: 210 3301956, e-m a i l : b o o k s @ s e k b. gr, www. s e k b. gr ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αθήνα, 29 Σεπτεμβρίου 2015 ΤΕΛΕΣΗ ΕΠΙΣΗΜΩΝ ΕΓΚΑΙΝΙΩΝ 44 ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2015-16

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2015-16 Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2015-16 Το κάθε μεταπτυχιακό πρόγραμμα έχει 3 επίπεδα που αφορούν σεμινάρια (Ι, ΙΙ, ΙΙΙ). Θα πρέπει με το τέλος των σπουδών σας η αναλυτική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Σπύρος Φερεντίνος Σχολικός Σύμβουλος Μαθηματικών Β Αθήνας

ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ. Σπύρος Φερεντίνος Σχολικός Σύμβουλος Μαθηματικών Β Αθήνας ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Σπύρος Φερεντίνος Σχολικός Σύμβουλος Μαθηματικών Β Αθήνας ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Α' ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΑΠΟ ΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-2014 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 1

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Επιλογή Μαθημάτων. Γ Λυκείου

Επιλογή Μαθημάτων. Γ Λυκείου Επιλογή Μαθημάτων Γ Λυκείου Μαθήματα Κοινού Κορμού Γ τάξη Νέα Ελληνικά 5 Μαθηματικά 2 Ιστορία 2 Θρησκευτικά 2 Πολιτική Αγωγή 1 Γυμναστική 1 Υποχρ. Ξένες γλώσσες 4 Σύνολο 17 Υποχρεωτικές Ξένες Γλώσσες

Διαβάστε περισσότερα