ΙΑΦΑ Φ ΝΕΙ Ε ΕΣ Ε ΧΗΜΕ Μ Ι Ε ΑΣ ΓΥΜΝ Μ ΑΣΙΟΥ H Χ H

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΙΑΦΑ Φ ΝΕΙ Ε ΕΣ Ε ΧΗΜΕ Μ Ι Ε ΑΣ ΓΥΜΝ Μ ΑΣΙΟΥ H Χ H"

Transcript

1 H Χηµεία του άνθρακα τάξη Γ γυµνασίου

2 Οι οργανικές ενώσεις και η χηµεία τους Η µεγάλη πλειοψηφία των ενώσεων του άνθρακα αποτελούνται από άνθρακα, υδρογόνο και µερικά άλλα στοιχεία και καλούνται οργανικές ενώσεις. Ο κλάδος της χηµείας που ασχολείται µε αυτέςείναι η Οργανική Χηµεία.

3 Οι οργανικές ενώσεις και η χηµεία τους Κάθε ζωντανός οργανισµός αποτελείται από οργανικές ενώσεις. Οι τροφές µας, τα φάρµακα, το ξύλο, το χαρτί και πολλά άλλα υλικά αποτελούνται από οργανικέςενώσεις και τελικά άνθρακα. Ο άνθρακας είναι το µοναδικό χηµικό στοιχείο που µπορεί να σχηµατίσει απεριόριστο αριθµό ενώσεων. Yπολογίζεται ότι υπάρχουν πάνω από γνωστές οργανικές ενώσεις.

4 Οι οργανικές ενώσεις και η χηµεία τους Ο άνθρακας έχει τέσσερεις µονάδες συγγένειας. Έτσι, µπορεί να ενωθεί µε τέσσερα άλλα άτοµα. ύο ή περισσότερα άτοµα άνθρακα (συχνά εκαντοντάδες ή και χιλιάδες) ενώνονται µεταξύ τους µε διάφορους τρόπους και σχηµατίζουν τον σκελετό ή την ανθρακική αλυσίδα των οργανικών ενώσεων.

5 Οι οργανικές ενώσεις και η χηµεία τους Oι χηµικοί φρόντισαν να ταξινοµήσουν τις οργανικές ενώσεις σε τάξεις σύµφωνα µε τη δοµή και τις ιδιότητές τους. Εµείς θα ασχοληθούµε µε µερικές από αυτές. Τους υδρογονάνθρακες, τις αλκοόλες και µερικές τάξεις σηµαντικές για τη ζωή µας, όπως οι πρωτεΐνες οι υδατάνθρακες και τις λιπαρές ουσίες.

6 οµή και ταξινόµηση υδρογονανθρακών Oι υδρογονάνθρακες είναι οι οργανικές ενώσεις που αποτελούνται από άνθρακα και υδρογόνο. Στην ανθρακική αλυσίδα των πιο απλών υδρογονανθράκων οι άνθρακες ενώνονται µεταξύ τους χρησιµοποιώντας µια µονάδα συγγένειας ο καθένας και χρησιµοποιούν τις υπόλοιπες για να ενωθούν µε άτοµα H.

7 οµή και ταξινόµηση υδρογονανθρακών Οι υδρογονάνθρακες που είδαµε τώρα είναι µόρια "ευθείας" ανθρακικής αλυσίδας. Αν κάποιοι άνθρακες χρησιµοποιούν δύο η περισσότερες µονάδες συγγένειας για να ενωθούν µε άλλους άνθρακες τότε προκύπτουν οι υδρογονάνθρακες "διακλαδισµένης" αλυσίδας. Απότέσσερα άτοµα άνθρακα προκύπτουν δύο υδρογονάνθρακες. Ενας µε ευθεία και ένας µε διακλαδισµένη αλυσίδα.

8 οµή και ταξινόµηση υδρογονανθρακών Μέχρι τώρα είδαµε "άκυκλους" υδρογονάνθρακες. Αν η αλυσίδα κλείσει κύκλο σε οποιοδήποτε σηµείοπροκύπτουν οι "κυκλικοί" υδρογονάνθρακες.

9 οµή και ταξινόµηση υδρογονανθρακών Στους υδρογονάνθρακες που είδαµε µέχρι τώρακάθε άνθρακας χρησιµοποιεί µια µονάδα συγγένειας για να ενωθεί µε άλλους και καλούνται "κορεσµένοι".αν δύο από αυτούς χρησιµοποιήσουν δύο µονάδες ο καθένας προκύπτει "διπλός δεσµός". Οι υδρογονάνθρακες αυτοί, στους οποίους υπάρχει ένας τουλάχιστον διπλός ή τριπλός δεσµός καλούνται"ακόρεστοι".

10 οµή και ταξινόµηση υδρογονανθρακών Όπως όλες οι χηµικές ενώσεις και οι οργανικές συµβολίζονται µε το µοριακό τους τύπο. Έτσι, ο κορεσµένοςυδρογονάνθρακας µε 4 άτοµα άνθρακα έχει µοριακότύπο C 4 H 10. Υπάρχουν δύοτέτοιοι υδρογονάνθρακες, µε ευθεία και διακλαδισµένης αλυσίδα. Για να τους ξεχωρίσουµε χρησιµοποιούµε το συντακτικό τύπο.

11 Οι σπουδαιότεροι υδρογονάνθρακες Στον παρακάτω πίνακα δίνονται τα ονόµατα, οι µοριακοί και οι συντακτικοί τύποι, καθώς και τα προσοµοιώµατα των µορίων µερικών υδρογονανθράκων.

12 Οι σπουδαιότεροι υδρογονάνθρακες Οι γενικοί κανόνες για το πλήθος των ατόµων άνθρακακαι υδρογόνου στους υδρογονάνθρακες εκφραζονταιµε τους εµπειρικούς ή γενικούς τύπους. Από αυτούς προκύπτουν εύκολα οι µοριακοί τύποι όλων των υδρογονανθράκων, αν αντικαταστήσουµε σε αυτούς την τιµή του "ν".

13 Φυσικές ιδιότητες - προέλευση υδρογονανθράκων Η φυσική κατάσταση των υδρογονανθράκων εξαρτάται από το µέγεθος των µορίων του, δηλαδή τοπλήθος των ατόµων του άνθρακα. Έτσι, σε θερµοκρασία 25 oc οι κορεσµένοι υδρογονάνθρακες µέχρι το βουτάνιο (4 άνθρακες) είναι αέρια, από το πεντάνιο µέχρι το εννεάνιο υγροί και οι µεγαλύτεροι στερεοί.

14 Φυσικές ιδιότητες - προέλευση υδρογονανθράκων Πολλοί υδρογονάνθρακες βρίσκονται στη φύση. To µεθάνιο, όπως φαίνεται παρακάτω, εκλυεται στους βάλτους και τα λιµνάζοντα νερά. Οι µεγαλύτερες πηγές τους όµως είναι το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Το φυσικό αέριο είναι κυρίως µεθανίο και περιέχει µικρές ποσότητες αιθανίου, προπανίου και βουτανίου. Το πετρέλαιο αποτελείται κυρίως από υγρούς υδρογονάνθρακες στους οποίους είναι διαλυµένοι αέριοι και στερεοί υδρογονάνθρακες.

15 Καύση υδρογονανθράκων Οι υδρογονάνθρακες όπως και πολλές άλλες ενώσειςοξειδώνονται από το οξυγόνο. Η οξείδωσή τους συνοδεύεται από έκλυση θερµότητας και φως (φλόγα).μάλιστα η θερµότητα που παράγεται είναι πολύµεγάλη σε σχέση µε άλλες ενώσεις. Τα προϊόντα της καύσης τους καλούνται καυσαέρια

16 Καύση υδρογονανθράκων Οι υδρογονάνθρακες όπως και πολλές άλλες ενώσειςοξειδώνονται από το οξυγόνο. Η οξείδωσή τους συνοδεύεται από έκλυση θερµότητας και φως (φλόγα).μάλιστα η θερµότητα που παράγεται είναι πολύµεγάλη σε σχέση µε άλλες ενώσεις. Τα προϊόντα της καύσης τους καλούνται καυσαέρια Mεθάνιο CΗ 4 + 2O 2 CO 2 +2Η 2 Ο + Θερµότητα Αιθάνιο 2C 2 Η 6 + 7O 2 4CO 2 + 6Η 2 Ο + Θερµότητα Προπάνιο C 3 Η 8 + 5O 2 3CO 2 + 4Η 2 Ο + Θερµότητα Βουτάνιο 2C 4 Η O 2 8CO Η 2 Ο + Θερµότητα Αιθένιο C 2 Η 4 + 3O 2 2CO 2 + 2Η 2 Ο + Θερµότητα Προπένιο 2C 3 Η 6 + 9O 2 6CO 2 + 6Η 2 Ο + Θερµότητα Αιθίνιο 2C 2 Η 2 + 5O 2 4CO 2 + 2Η 2 Ο + Θερµότητα Προπίνιο C 3 Η 4 + 4O 2 3CO 2 + 2Η 2 Ο + Θερµότητα

17 Καύση υδρογονανθράκων Όταν δεν υπάρχει αρκετό οξυγόνο για την πλήρη καύση των υδρογονανθράκων προς CO 2 και Η 2 Ο,η καύση είναι "ατελής" και µπορεί να έχει ως προϊόν το µονοξείδιο του άνθρακα, CO, που είναι τοξικό αέριο, µε βάση τη χηµική εξίσωση (για το προπάνιο): 2C 3 Η8 + 7O 2 6CO + 8Η 2 Ο + Θερµότητα Με ακόµα λιγότερο οξυγόνο από την ατελή κάυσηπροκύπτει άνθρακας που δίνει και την καπνιά. C 3 Η 8 + 2O 2 3C + 4Η 2 Ο + Θερµότητα

18 Καύσιµα, καυσαέρια και ρύπανση της ατµόσφαιρας Η κύρια αιτία της ρύπανσης είναι η ατελής καύση των υδρογονανθράκων κατά την καύση των καυσίµωνγια θέρµανση, παραγωγή ενέργειας ή κίνηση. Το CO για παράδειγµα είναι τοξικό και προκαλεί ασφυξία ή ακόµα και θάνατο και έτσι είναι ένας απότους βασικότερους αέριους ρύπους. Ο άνθρακας µε τη µορφή του καπνού είναι ένας αέριος ρύπος που προκαλεί την αιθαλοµίχλη.

19 Καύσιµα, καυσαέρια και ρύπανση της ατµόσφαιρας Tα καύσιµα σαν την βενζίνη, το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο εκτός από υδρογονάνθρακες περιέχουν και άλλες ενώσεις ή στοιχεία, οι οποίες οξειδώνονται και εκλύονται στην ατµόσφαιρα αέριοι ρύποι όπως τα οξείδια του αζώτου (NO, NO 2 ) και του θείου (SO 2, SO 3 ). Επίσης εκλύονται άκαυστοι αέριοι υδρογονάνθρακες και στερεοί ρύποι όπως ενώσεις του µολύβδου.

20 Καύσιµα, καυσαέρια και ρύπανση της ατµόσφαιρας Γενικότερα µέτρα για την αντιµετώπιση της ατµοσφαιρικής ρύπανσης σε ότι αφορά τα καύσιµα που περιέχουν υδρογονάνθρακες µέτρα προς τη σωστή κατεύθυνση είναι η ρύθµιση, η συντήρηση των µηχανών για να επιτυγχάνουν όσο πιο πλήρη καύση γίνεται, η χρήση αµόλυβδης βενζίνης για να µειωθούν οι ενώσεις του µολύβδου, η προθήκη καταλυτών στα αυτοκίνητα που συµβάλλουν στην πλήρη καύση και η χρήση φυσικού αερίου που δεν παράγει πολλούς ρύπους.

21 Σύσταση &προέλευση πετρελάιου και φυσικού αερίου Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο αποτελούν σήµερατη µεγαλύτερη πηγή ενέργειας της ανθρωπότητας.όχι µόνο είναι βασικά καύσιµα, αλλά χρησιµοποιούνται για την παραγωγή πολλών προϊόντων. εν είναι τυχαίο που το πετρέλαιο καλείται και "µαύρος χρυσός". Πολλά προβλήµατα, ακόµα και πόλεµοι στον 20ο αιώνα οφείλονται στην προσπάθεια των κρατών ναελέγξουν αυτές τις πηγές ενέργειας.

22 Σύσταση &προέλευση πετρελάιου και φυσικού αερίου Το πετρέλαιο αποτελείται κυρίως από υγρούς υδρογονάνθρακες στους οποίους είναι διαλυµένοι αέριοι και στερεοί υδρογονάνθρακες. Περιέχει επίσης καιµερικές ενώσεις του αζώτου, του οξυγόνου και του θείου. Εξορύσσεται από κοιτάσµατα στα βάθη της γής µε τη µορφή του "αργού πετρελαίου".

23 Σύσταση &προέλευση πετρελάιου και φυσικού αερίου Το φυσικό αέριο αποτελείται κυρίως από µεθανίο, CH 4, και περιέχει µικρές ποσότητες αιθανίου, C 2 H 6, προπανίου, C 3 H 8, και βουτανίου, C 4 H 10. Εξορύσσεται από κοιτάσµατα κοντά σε αυτά του πετρελαίου. Οι προσµίξεις άλλων ενώσεων είναι ελάχιστες και έτσι είναι ένα αρκετά καθαρό καύσιµο. Η χρήση του στην Ευρώπη είναι αρκετά εκτεταµένηκαι τώρα τελευταία εγκαθίσταται δίκτυο φυσικούαερίου και στην Ελλάδα.

24 Σύσταση &προέλευση πετρελάιου και φυσικού αερίου Το πετρέλαιο σχηµατίστηκε στο υπέδαφος εκατοµµύρια χρόνια πριν µε τη διάσπαση των οργανικών ενώσεων που είναι προϊόντα της αποικοδόµησης ζωικών και φυτικών οργανισµών, κυρίως πλαγκτόν. Και όλα αυτά σε υψηλές θερµοκρασίες και πιέσεις.το φυσικό αέριο σχηµατίστηκε ανάλογα.

25 ιύλιση αργού πετρελαίου Το αργό πετρέλαιο είναι µίγµα αερίων, υγρών και στερεών υδρογονανθράκων. Η πρώτη επεξεργασία µετά την εξόρυξή του είναι ο διαχωρισµός των συστατικών του, η διύλισή του. Με τη διύλιση παραλαµβάνουµε διάφορα µίγµατα υδρογονανθρακών οι οποίοι όµως έχουν παρόµοιες φυσικές ιδιότητες. Έτσι, κάθε µίγµα προϊόν της διύλισης, όπως το ντίζελ ή η βενζίνη περιέχει υδρογονάνθρακες µε παραπλήσιο αριθµό ανθράκων και σηµεία βρασµού.

26 ιύλιση αργού πετρελαίου Για τη διύλιση του πετρελαίου εκµεταλευόµαστε τις διαφορετικές θερµοκρασίες βρασµού των υδρογονανθράκων. Έτσι, θερµαίνουµε το πετρέλαιο σε υψηλή θερµοκρασία ώστε να εξαερωθεί. Στη συνέχεια αρχίζουµε να ψύχουµε το αέριο µίγµα. Η οµάδα των υδρογονανθράκων µε τα πιο ψηλά σηµεία βρασµού θα υγροποιηθούν πρώτοι, ενώ αυτόι µε τα χαµηλά σηµεία βρασµου τελευταίοι. Η µεθοδος καλείται κλασµατική απόσταξη καιπραγµατοποιείται στα διυλιστήρια και περιγράφεται στην παρακάτω παρουσίαση.

27 ιύλιση αργού πετρελαίου

28 Πετροχηµεία Τα προϊόντα διύλισης του πετρελαίου είναι πρώτες ύλες για την παραγωγή πολλών υλικών που αποτελούνται από οργανικές ενώσεις, όπως τα λιπαντικά, οι διαλύτες, το αιθένιο, τα πλαστικά, ακόµα και το χλώριο, η χλωρίνη, η αµµωνία και η σόδα. Ο κλάδος της Χηµείας που ασχολείται µε την παραγωγή αυτών των προϊόντων ονοµάζεται Πετροχηµεία και τα προϊόντα πετροχηµικά.

29 Πολυµερισµός και πλαστικά Η µεγαλύτερη οµάδα συνθετικών προϊόντων που χρησιµοποιούµε στην καθηµερινή µας ζωή είναι τα πολυµερή. Με τον όρο πολυµερές χαρακτηρίζουµε ένα πολύ µεγάλο µόριο (µακροµόριο) που σχηµατίζεται απο επαναλαµβανόµενες συνενώσεις πολλών µικρών µορίων που καλούνται µονοµερή. Τα µονοµερή µπορεί να είναι ίδια, οπότε προκύπτουν πολυµερη του τύπου -Α-Α-Α-Α-Α-, ή διαφορετικά, οπότε προκύπτουν πολυµερή της µορφής -Α-Β-Α-Β-Α-. Η χηµική αυτή αντίδραση καλείται πολυµερισµός.

30 Πολυµερισµός και πλαστικά Πολλοί ακόρεστοι υδρογονάνθρακες δίνουν κάτω από κατάλληλες συνθήκες πολυµερή. Ένα από τα πλέον γνωστά είναι το πολυαιθένιο ή πολυαιθυλένιο (PET) που προκύπτει από πολυµερισµό του αιθενίου σε υψηλή θερµοκρασία και πίεση. ν Η 2 C=CH 2 (-Η 2 C-CH 2 -)ν Είναι λευκό ή διαφανές και µαλακό. Από αυτό αποτελούνται τα µπουκάλια εµφιαλωµένου νερού.

31 Πολυµερισµός και πλαστικά Ένα άλλο σηµαντικό πολυµερές είναι αυτό που προκύπτει από πολυµερισµό ενός υδρογονάθρακα πουπροκύπτει από το αιθένιο αν αντικαταστήσουµεένα υδρογόνο από ένα χλώριο, του βινυλοχλωριδίου. ν Η 2 C=CHCl (-Η 2 C-CHCl-)ν Το πολυµερές που προκύπτει είναι το πολυβινυλοχλωρίδιο (PVC). Είναι διαφανές και σκληρό και µε αυτό κατασκευάζονται τα µπουκάλια των αναψυκτικών.

32 Πολυµερισµός και πλαστικά To PET, το PVC και άλλα πολυµερή σαν το πολυστυρένιο (PS), και το πολυϊσοπρένιο (PI) είναι απλά πολυµερή. Σε αυτά προστίθενται διάφορες ουσίες για να βελτιώσουν τις ιδιότητές τους, όπως την ελαστικότητα, την αντοχή στη θερµότητα και στη θραύση και άλλα και προκύπτουν τα πλαστικά. Παραδείγµατα πλαστικών είναι το νάυλον, το teflon αλλά και το τεχνητό καουτσούκ και από αυτά κατασκευάζονται όλα τα πλαστικά αντικείµενα.

33 Πολυµερισµός και πλαστικά Τα πλαστικά συνέβαλλαν στην πρόοδο της ανθρωπότητας και στην ευηµερία του ανθρώπου, αλλά η υπερκατανάλωσή τους δηµιουργεί και προβλήµατα. Λόγω της χηµικής τους αδράνειας παραµένουν αναλλοίωτα για πολλά χρόνια στον αέρα ή στη θάλασσα, συσσωρεύονται και ρυπαίνουν το περιβάλλον. Γι' αυτό τα τελευταία χρόνια έχει επεκταθεί η χρήσητων µη πλαστικών συσκευασιών και η ανακύκλωσητων πλαστικών.

34 οµή και ιδιότητες αλκοολών Οι αλκοόλες είναι µια σηµαντική τάξη οργανικών ενώσεων. Το µόριό τους προκύπτει από τους υδρογονάνθρακες µε την αντικατάσταση ενός ή περισσότερων υδρογόνωναπό την οµάδα του υδροξυλίου (-ΟΗ). Βρίσκουν πολλές εφαρµογές στη χηµική βιοµηχανία καθώς αποτελούν πρώτες ύλες για την παρασκευή πλήθους άλλων οργανικών ενώσεων. Χρησιµοποιούνται επίσης ευρέως στην καθηµερινή ζωή.

35 οµή και ιδιότητες αλκοολών ύο από τις αλκοόλες είναι πολύ γνωστές. Η αιθανόλη ή αιθυλική αλκοόλη είναι το γνωστό µας καθαρό οινόπνευµα που χρησιµοποιούµε στην ιατρική, αλλά και η αλκοόλη των ποτών. Το µπλέ οινόπνευµα είναι και αυτό αλκοόλη, αλλά περιέχει χρώµα και µια άλλη αλκοόλη, την µεθανόλη, η οποίαείναι τοξική και προστίθεται για να αποτρέψει την χρήση του οινοπνέυµατος εµπορίου για παρασκευή ποτών. Και οι δύο µίγνυνται µε το νερό σε οποιαδήποτε αναλογία.

36 οµή και ιδιότητες αλκοολών Oι αλκοόλες καίγονται και αυτές και παρουσία αρκετού οξυγόνου δίνουν διοξείδιο του άνθρακα και νερό: Μεθανόλη: 2CΗ 3 ΟΗ + 3O 2 2CO 2 + 4Η 2 Ο + Θερµότητα Αιθανόλη: 2C 2 Η 5 ΟΗ + 6O 2 4CO 2 + 6Η 2 Ο + Θερµότητα Από την καύση παράγεται θερµότητα και έτσι θα µπορούσαν να χρησιµοποιηθούν ως καύσιµα, αφούµάλιστα δε ρυπαίνουν.

37 οµή και ιδιότητες αλκοολών H αιθανόλη παρασκευάζεται στη βιοµηχανία από το αιθένιο µε την προσθήκη νερού: C 2 Η 4 + Η 2 Ο C 2 Η 5 ΟΗ Η µεθανόλη από θέρµανση ξύλων απουσία αέρα. Γι' αυτόλέγεται και "ξυλόπνευµα". Αλλά η πιο ενδιαφέρουσα σύνθεση της αιθανόλης γίνεται από τα ζαχαρούχα διαλύµατα, όπως ο χυµός των σταφυλιών ή µούστος, µε αλκοολική ζύµωση. Προκύπτει κρασίκαι στη συνέχεια διαχωρίζουµε την αλκοόλη µε απόσταξη.

38 Οι ζυµώσεις Η αλκοολική ζύµωση είναι η χηµική µετατροπή της γλυκόζης, ενός σακχάρου που βρίσκεται στο µούστο, σε αιθανόλη µε παράλληλη έκλυση διοξειδίου του άνθρακα. Είναι µια από τις παλαιότερες οργανικές αντιδράσεις που παρατήρησε και πραγµατοποίησε ο άνθρωπος και έτσι µετατρέπει το µούστο σε κρασί εδώ και 2500 χρόνια.

39 Οι ζυµώσεις H αλκοολική ζύµωση ανήκει σε µια µεγάλη κατηγορία οργανικών, τις ζυµώσεις. Καλούνται έτσι γιατί γίνονται µε τη βοήθεια εξειδικευµένων οργανικών ενώσεων, των ενζύµων. Τα ένζυµα παράγονται από ειδικούς µικροοργανισµούς, τους ζυµοµύκητες, οι οποίοι ζουν, αναπτύσσονται µέσα στο µίγµα της αντίδρασης. Έτσι, ο ζυµοµύκητας της αλκοολικής ζύµωσης ζεί µέσα στο µούστο και τρέφεται από τα σάκχαρα.

40 Οι ζυµώσεις Άλλες γνωστές ζυµώσεις είναι η ζύµωση των σακχάρων προς γαλακτικό οξύ, που πραγµατοποιείται κατά την πήξη του γάλακτος προς γιαούρτι, και η ζύµωση της αιθανόλης σε οξικό οξύ, κατά την µετατροπή του κρασιού σε ξίδι. Κάθε µια γίνεται µε συγκεκριµένο ένζυµο, αφού κάθε ένζυµο είναι κατάλληλο για µια ζύµωση.μάλιστα οι ζυµοµήκυτες που παράγουν τα ένζυµααναπτύσσονται µόνο σε ορισµένες συνθήκες (θερµοκρασία, ph, συγκέντρωση διαφόρων ουσιών, κ.α.).

41 Αλκοολούχα ποτά Τα αλκοολούχα ποτά είναι τα ποτά που περιέχουν αιθανόλη. Βασιλιάς τους είναι το κρασί, που παράγεται εδώ και 2500 χρόνια µε την αλκοολική ζύµωση του ζωµού των σταφυλιών, του µούστου. Άλλο ποτό είναι η µπύρα (ζύθος), που παράγεται από το κριθάρι. Και τα δύο υπάρχουν σε πολλές ποικιλίες ανάλογα µε την πρώτη ύλη και το µέδοδο παραγωγής.

42 Αλκοολούχα ποτά Η συγκέντρωση ενός ποτού σε αλκοόλη εκφράζεται σε αλκοολικούς βαθµούς. Αλκοολικός βαθµός είναι η % v/v περιεκτικότητα του ποτού σε αιθανόλη. Έτσι, ένα ποτό που στην ετικέτα αναγράφει 44 o ή 44% vol σηµαίνει ότι σε 100 ml κρασιού, περιέχονται 44 ml αιθανόλης. Το κρασί συνήθως έχει 11 o και η µπύρα 5 o.

43 Αλκοολούχα ποτά Το ουίσκι, το ρακί, το ούζο, η βότκα παράγονται από απόσταξη αλκοολούχων διαλυµάτων ή ποτών και έτσι µπορούν να φθάσουν µέχρι και στους o. Ανήκουν στην κατηγορία των "απόσταζόµενων ποτών". Αντίθετα, το κρασί και η µπύρα είναι "µη αποσταζόµενα ποτά". Τέλος, τα ηδύποτα ή λικέρ παρασκευάζονται συνήθωςµε εκχύλιση των συστατικών φρούτων ή καρπών µε αιθανόλη.

44 Φυσιολογική δράση της αιθανόλης Η αιθανόλη δρα στο κεντρικό νευρικό σύστηµα και έτσι όταν καταναλώνεται µε σύνεση δηµιουργεί ευθυµίακαι χαλάρωση. Άλλωστε η κατανάλωση αλκοολούχων ποτών είναι συνδεδεµένη µε ευχάριστα και µοναδικά γεγονότα της ζωής µας. Η κατανάλωσή όµως µεγαλύτερων ποσοτήτων προκαλεί µέθη, ενώ η συνεχής κατανάλωση δηµιουργεί σοβαρά προβλήµατα υγείας που οδηγούν ακόµα και στο θάνατο.

45 Φυσιολογική δράση της αιθανόλης Το αλκοτεστέχει µπει για καλά στη ζωή µας και καθόλου άδικα, καθώς η µέθη αποτελεί την κύρια αιτία των τροχαίων ατυχηµάτων. Το όριο περιεκτικότητας αιθανόλης στο αίµα για τους οδηγούς είναι 0,05 % w/v. Συγκεντρώσεις της τάξης του 0,1 % w/v θεωρούνται τοξικά, ενώ συγκεντρώσεις 0,3-0,5 % w/v προκαλούν απώλεια αισθήσεων και πιθανότατα το θάνατο. Το µεγαλο πρόβληµα όµως είναι η χρόνια εξάρτηση. Ο αλκοολισµός είναι µια από τις µάστιγες της σύγχρονης κοινωνίας.

46 Υδατάνθρακες Το % των στερεών συστατικών των φυτών αποτελέιται από οργανικές ενώσεις της τάξης των υδατανθράκων. Πολλές φορές τα λέµε και σάκχαρα. Το ποιό διάσηµο µέλος τους είναι η γλυκόζη. Τη θυµάσαι σίγουρα από την αλκοολική ζύµωση και τη φωτοσύνθεση. Οι υδατάνθρακες συντίθενται στα φυτά και καίγονται από όλους τους οργανισµούς για παραγωγήενέργειας, όπως φαίνεται στην παρακάτω παρουσίαση.

47 Υδατάνθρακες Η γλυκόζη είναι ένας απο τους απλούς υδατάνθρακες µε µοριακό τύπο C 6 H 12 O 6. Άλλοι αποτελούνται από δύο ή περισσότερους απλούς. Έτσι, οι υδατάνθρακες διακρίνονται κυρίως µε βάση την πολλαπλότητά τους. Οι περισσότεροι είναι στερεές κρυσταλλικές ουσίες µε µεγάλη διαλυτότητα στο νερό.

48 Υδατάνθρακες Οι κυριότεροι µονοσακχαρίτες είναι η γλυκόζη (σταφυλοσάκχαρο), η φρουκτόζη (οπωροσάκχαρο) που υπάρχει στα φρούτα και η γαλακτόζη που σχηµατίζεται από τη γλυκόζη στους µαστούς των θηλαστικών. Όλες έχουν µοριακό τύπο C 6 H 12 O 6 αλλά διαφορετικό συντακτικό. Μεγάλες συγκεντρώσεις γλυκόζης στο αίµα παρατηρούνται στους ασθενείς από διαβήτη. Η φρουκτόζη που κάτι σου θύµιζε είναι 230 % πιο γλυκιά από τη γλυκόζηκαι τη χρησιµοποιούν οι διαβητικοί αντί γιαζάχαρη

49 Υδατάνθρακες Η ζάχαρη είναι ένας δισακχαρίτης που σχηµατίζεται από ένα µόριο γλυκόζης και ένα φρουκτόζης. Λέγεται και καλαµοσάκχαρο γιατί παραλαµβάνεται από το ζαχαροκάλαµα ή τα ζαχαρότευτλα. Η µαλτόζη, που σχηµατίζεται από δύο µόρια γλυκόζης, περιέχεται στο φύτρο του κριθαριού και από την αλκοολική ζύµωσήτου οποίου φτάχνουµε τη µπύρα. Η λακτόζη που υπάρχει στο γάλα σχηµατίζεται από ένα µόριο γλυκόζης και γαλακτόζης.

50 Υδατάνθρακες Οι µη σακχαροειδείς πολυσακχαρίτες είναι φυσικά πολυµερή. Αποτελούνται από εκατοντάδες ή και χιλιάδες µόρια µονοσακχαριτών. Το άµυλο υπάρχει στα δηµητριακά. Κατά την πέψη µετατρέπεται αρχικά µε τα ένζυµα του σάλιου σε µαλτόζη που διασπάται στο έντερο σε γλυκόζη. Η γλυκόζη εισέρχεται στο αίµα και καίγεται για παραγωγή ενέργειας. Αν περισσέψει µετατρέπεται σε ένα άλλο πολυσακχαρίτη, το γλυκογόνο και αποθηκεύεται στο ήπαρ και τους µύες.

51 Υδατάνθρακες Τέλος, η κυτταρίνη, που αποτελείται από µόρια γλυκόζης αποτελεί ουσιαστικά τον ιστό των φυτών. Το πεπτικό µας σύστηµα δε µπορεί να τη διασπάσει σε αντίθεση µε αυτό των φυτοφάγων ζώων. Αυτό δε σηµαίνει ότι δεν πρέπει να τρώµε χόρτα και λαχανικά, αφού συντελεί στην καλή λειτουργία των εντέρων. Η κυτταρίνη παραλαµβάνεται από το βαµβάκι και το ξύλο και είναι η πρώτη ύλη για την παραγωγή του χαρτιού, του τεχνητού µεταξιού, κ.α.

52 Πρωτεΐνες Το παρακάτω µεγαλοµόριο αποτελείται από τέσσερα µακροµόρια που διαπλέκονται. Κάθε µακροµόριο αποτελείται από περίπου 150 σχετικά µικρά µόρια, το καθένα από τα οποία συµβολίζεται σαν ένα κοµµάτι ταινίας. Βρίσκεται στο αίµα σου και µεταφέρει το οξυγόνο στους ιστούς για να κάψουν τη γλυκόζη. Είναι µια πρωτεΐνη. Η πρωτεΐνη της αιµοσφαιρίνης.

53 Πρωτεΐνες Τα µόρια που σχηµατίζουν τις πρωτεΐνες είναι τα αµινοξέα. Αποτελούνται από άνθρακα, υδρογόνο, άζωτο και σπανιότερα θείο. Από τα πολλά είδη που υπάρχουν στη φύση στις πρωτεΐνες συµµετέχουν µόνο 20.Από αυτά ο οργανισµός µας µπορεί να συνθέσει µόνο τα 10. Τα υπόλοιπα 10, τα απαραίτητα αµινοξέα, τα προσλαµβάνει µε την τροφή και αυτός είναι ένας λόγος που η διατροφή µας πρέπει να είναι ισορροπηµένη. Τρόφιµα πλούσια σε πρωτεΐνες είναι το γάλα και τα προϊόντα του, το κρέας, τα αυγά και τα ψάρια.

54 Πρωτεΐνες Τα φυτά από ανόργανες αζωτούχες ουσίες συνθέτουντα αµινοξέα και τις πρωτεΐνες τους. Οι πρωτεΐνες τωνζώων είναι διαφορετικές. Έτσι, παίρνουν τις φυτικές πρωτεΐνες µε την τροφή τις διασπούν σε αµινοξέα και οικοδοµούν τις δικές τους. Και όλα αυτά µε τη βοήθεια των ενζύµων. Σε περίπτωση ασιτίας και εξάντλησης του γλυκογόνου και του λίπους ο οργανισµός µας αποικοδοµεί τις πρωτεΐνες των ιστών του. Έχεις σκεφθεί σε πόσους ανθρώπους συµβαίνει αυτό στον πλανήτη µας;

55 Πρωτεΐνες Όπως λέει και το όνοµά τους οι πρωτεΐνες έχουν πρωταρχικό ρόλο στη ζωή όλων των οργανισµών. Από µυσσίνη αποτελούνται οι µύες µας. Από κερατίνητο δέρµα, τα µαλιά και τα νύχια. Από κολλαγόνο οι συνδετικοί ιστοί. Το αίµα περιέχει αιµοσφαιρίνη.

56 Λιπαρές ουσίες Μια άλλη µεγάλη τάξη οργανικών ενώσεων είναιοι λιπαρές ουσίες ή λιπίδια. εν έχουν όλες παρόµοια δοµή αλλά όλες δε διαλύονται στο νερό αλλά µόνο σε οργανικούς διαλύτες. Μίγµατα αυτών των ενώσεων υπάρχουν στα ζώα και τα φυτά µε τη µορφή των λιπών και των ελαίων.

57 Λιπαρές ουσίες Στα ζώα και τον άνθρωπο οι λιπαρές ουσίες απαντώνται ώς λίπη, ενώ σε µερικά ψάρια υπό τη µορφή λαδιών όπως το µουρουνέλαιο. Πριν καταναλωθεί λίπος των ζώων τεµαχίζεται, θερµαίνεται και αφυδατώνεται. Στα φυτά απαντώνται ως έλαια σε σπόρους (ηλιόσπορος, βαµβάκι, κ.α.) και τους καρπούς (ελιές). Οι σπόροι καιοι καρποί συνθλίβονται και πιέζονται και το λάδι παραλαµβάνεται από τον πολτό µε φυγοκέντριση.

58 Λιπαρές ουσίες Οι λιπαρές ουσίες είναι ενώσεις οργανικών οξέων, όπως το στεατικό, το παλµιτικό και το ελαϊκό οξύ, µε τη γλυκερίνη, που είναι µια αλκοόλη που έχει τρία υδροξύλια (-ΟΗ). Οι ενώσεις αυτές ανήκουν στην τάξη των εστέρων και η αντίδραση σχηµατισµού τους εστεροποίηση. Οξύ + Αλκοόλη Εστέρας + Νερό Επειδή η γλυκερίνη αντιδρά µε τρία µόρια οξέος οι εστέρες αυτοί λέγονται και τριγλυκερίδια.

59 Λιπαρές ουσίες Το µόριο του ελαϊκού οξέος έχει διπλό δεσµό C=C. Είναι ακόρεστο οξύ. Τα τριγλυκερίδιά του είναι το 80% του λαδιού της ελιάς και το 20-60% των περισσότερων ελάιων. Τα ποσοστά του στα λίπη είναι µικρότερα, όπου κυριαρχούν τα τριγλυκερίδια των κορεσµένων παλµιτικού, στεατικού, κ.α. Μπορούµε να µετατρέψουµε τα φυτικά έλαια σε λίπηµε υδρογόνωση, δηλαδή µε σπάσιµο των διπλών δεσµών και προσθήλκη υδρογόνου. Αυτά τα "λίπη" αναµιγνύονται µε γάλα, βιταµίνες και αρώµατα και προκύπτουν οι µαργαρίνες.

H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να γνωρίζουμε τα κυριότερα συστατικά του πετρελαίου Να περιγράφουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΑΝΑΠΝΟΗ. Καρβουντζή Ηλιάνα Βιολόγος

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΑΝΑΠΝΟΗ. Καρβουντζή Ηλιάνα Βιολόγος ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΑΝΑΠΝΟΗ Η τροφή αποτελείται και από ουσίες μεγάλου μοριακού βάρους (πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, λιπίδια, νουκλεϊνικά οξέα). Οι ουσίες αυτές διασπώνται (πέψη) σε απλούστερες (αμινοξέα, απλά σάκχαρα,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΡΑΦΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2007-2008 ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

1.5 Αλκένια - αιθένιο ή αιθυλένιο

1.5 Αλκένια - αιθένιο ή αιθυλένιο 19 1.5 Αλκένια - αιθένιο ή αιθυλένιο Γενικά Αλκένια ονομάζονται οι άκυκλοι ακόρεστοι υδρογονάνθρακες, οι οποίοι περιέχουν ένα διπλό δεσμό στο μόριο. O γενικός τύπος των αλκενίων είναι C ν Η 2ν (ν 2). Στον

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 33

Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 33 Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 33 3. Αλκόολεσ 3.1 Να χαρακτηρίςετε τισ προτάςεισ που ακολουθούν ωσ ςωςτέσ ή ωσ λανθαςμένεσ και να αιτιολογήςετε τισ απαντήςεισ ςασ: 1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα.

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα. 93 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 3.2 Οξυγόνο 2-1. Ποιο είναι το οξυγόνο και πόσο διαδεδομένο είναι στη φύση. Το οξυγόνο είναι αέριο στοιχείο με μοριακό τύπο Ο 2. Είναι το πλέον διαδεδομένο στοιχείο στη

Διαβάστε περισσότερα

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων

Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων Διαρκής απαίτηση της εκπαιδευτικής κοινότητας είναι η ύπαρξη πολλών βιβλίων για κάθε μάθημα, τα οποία θα βασίζονται στο ίδιο Αναλυτικό Πρόγραμμα και θα παρουσιάζουν τα ίδια θέματα από μια άλλη ίσως σκοπιά.

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, όπως

Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, όπως ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝ. ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚEYMAΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ, ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Β - T.E.E Ταχ. /νση: Ανδρέα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ. 1. (α) Ποιο μόριο απεικονίζεται στο σχεδιάγραμμα; (β) Ποια είναι η απλούστερη μορφή του R;

ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ. 1. (α) Ποιο μόριο απεικονίζεται στο σχεδιάγραμμα; (β) Ποια είναι η απλούστερη μορφή του R; ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ 1. (α) Ποιο μόριο απεικονίζεται στο σχεδιάγραμμα; (β) Ποια είναι η απλούστερη μορφή του R; (γ) Ποιο μέρος του μορίου προσδίδει σε αυτό όξινες ιδιότητες; (δ) Ποιο μέρος του μορίου προσδίδει

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Ασκήσεις

Επαναληπτικές Ασκήσεις Επαναληπτικές Ασκήσεις Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Χημεία 1.1 Στον επόμενο πίνακα δίνονται τα σημεία τήξης και τα σημεία ζέσης διαφόρων υλικών. Υλικό Σημείο Tήξης ( ο C) Σημείο Zέσης ( ο C) Α 0 100 Β 62 760

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Τι γνωρίζετε για τους υδατάνθρακες;

ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Τι γνωρίζετε για τους υδατάνθρακες; 1 ΤΑ ΜΟΡΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Το κύτταρο αποτελείται από χηµικές ενώσεις, στις οποίες περιλαµβάνονται τα µικρά βιολογικά µόρια και τα βιολογικά µακροµόρια. Στα µικρά βιολογικά µόρια ανήκουν, τα ανόργανα στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Λύσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή λύσεων: Χρήστος Κόκκινος ΘΕΜΑΤΑ (17468-17738) Χρησιμοποιείτε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την

Διαβάστε περισσότερα

2. Ένα δείγµα βιοαερίου όγκου 5,6L (σε STP) που αποτελείται µόνο από

2. Ένα δείγµα βιοαερίου όγκου 5,6L (σε STP) που αποτελείται µόνο από ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΚΑΥΣΗ Καύση & εύρεση σύστασης βιοαερίου 1. Ένα δείγµα βιοαερίου όγκου 8,96L (σε STP) που αποτελείται µόνο από CH4 και CO2, καίγεται πλήρως. Τα καυσαέρια περιέχουν 10,8g Η2Ο.

Διαβάστε περισσότερα

-H 2 H2 O R C COOH. α- κετοξύ

-H 2 H2 O R C COOH. α- κετοξύ Παραπροϊόντα αλκοολικής ζύµωσης Τα παραπροϊόντα της αλκοολικής ζύµωσης είναι χηµικές ενώσεις που προέρχονται είτε από τον ίδιο το µηχανισµό της αλκοολικής ζύµωσης, είτε από το µεταβολισµό της ζύµης, είτε

Διαβάστε περισσότερα

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%)

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Φυσικό αέριο Βιοαέριο Αλκάνια ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Χρησιµοποιείται ως: Καύσιµο Πρώτη ύλη στην πετροχηµική βιοµηχανία Πλεονεκτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Λύσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή λύσεων: Χρήστος Κόκκινος ΘΕΜΑΤΑ (17740-18017) Χρησιμοποιείτε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΕΣ ΟΙ ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΟΛΕΣ ΟΙ ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΛΕΣ ΟΙ ΧΗΜΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Εκφώνηση ΚΑΥΣΗ CH4 + O2 (πλήρης καύση) αιθάνιο + Ο2 (πλήρης καύση) προπάνιο + O2 πλήρης καύση C2H2 + O2 (πλήρης καύση) CH3CH2OH + O2

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ. Τι είναι οι υδατάνθρακες;

ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ. Τι είναι οι υδατάνθρακες; ΥΔΑΤΑΝΘΡΑΚΕΣ Τι είναι οι υδατάνθρακες; Οι υδατάνθρακες είναι τα νομίσματα ενέργειας του σώματός μας. Τα περισσότερα τρόφιμα που τρώμε καθημερινά αποτελούνται από υδατάνθρακες. Ο οργανισμός μας, σπα τους

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά :

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά : Οργανική Χημεία ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 24-1. Με τι ασχολείται η Οργανική Χημεία; Πεδίο ενασχόλησης του κλάδου της Χημείας που ονομάζεται Οργανική Χημεία είναι οι ενώσεις του άνθρακα (C). 24-2. Ποιες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Οι οργανισμοί εξασφαλίζουν ενέργεια, για τις διάφορες λειτουργίες τους, διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Όμως οι φωτοσυνθετικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: Χημεία Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Παρασκευή, 24 Μαΐου, 2013 7:30 10:30

Διαβάστε περισσότερα

Διακρίνονται σε: λίπη (είναι στερεά σε συνήθεις θερμοκρασίες) έλαια (είναι υγρά)

Διακρίνονται σε: λίπη (είναι στερεά σε συνήθεις θερμοκρασίες) έλαια (είναι υγρά) ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ & ΔΙΑΤΡΟΦΗ Λίπη και έλαια: Βασική κατηγορία θρεπτικών υλών που αποτελούν σημαντική πηγή ενέργειας. Είναι ενώσεις που προκύπτουν από την αντίδραση οργανικών οξέων με γλυκερίνη και λέγονται γλυκερίδια

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Λύσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή λύσεων: Χρήστος Κόκκινος ΘΕΜΑΤΑ (17468-17853) Χρησιμοποιείτε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 12

Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 12 Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 12 2.Υδρογονάνθρακεσ 2.1 Να χαρακτηρίςετε τισ προτάςεισ που ακολουθούν ωσ ςωςτέσ ή ωσ λανθαςμένεσ. Να αιτιολογήςετε τισ απαντήςεισ ςασ. 1. Η βενζίνη λαμβάνεται μόνο από

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου

Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Χηµεία Β' Γενικού Λυκείου Λύσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή λύσεων: Χρήστος Κόκκινος ΘΕΜΑΤΑ (16503-17006) Χρησιμοποιείτε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2009 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα

2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα 1 2.2 Το νερό ως διαλύτης - μείγματα 2.2-1. Τι ονομάζεται μείγμα; Μείγμα ονομάζεται κάθε σύστημα που προκύπτει από την ανάμειξη δύο ή περισσότερων ουσιών. Τα περισσότερα υλικά στη φύση είναι μίγματα. 2.2-2.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2. Copyright The McGraw-Hill Companies, Inc. 2011 Utopia Publishing, All rights reserved

Κεφάλαιο 2. Copyright The McGraw-Hill Companies, Inc. 2011 Utopia Publishing, All rights reserved Κεφάλαιο 2 1 Copyright The McGraw-Hill Companies, Inc. 2011 Utopia Publishing, All rights reserved ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΜΟΡΙΑΚΗ ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΖΩΝΤΑΝΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ «Οργανική» ένωση αναφέρεται σε ενώσεις του C Συμμετέχουν

Διαβάστε περισσότερα

Επιδραση της αλατισης και καπνισης στα θρεπτικα συστατικά των ζωικών προιοντων Εκτός από το χλωριούχο νάτριο, για συντηρηση για τα ψαρια και το

Επιδραση της αλατισης και καπνισης στα θρεπτικα συστατικά των ζωικών προιοντων Εκτός από το χλωριούχο νάτριο, για συντηρηση για τα ψαρια και το Επιδραση της αλατισης και καπνισης στα θρεπτικα συστατικά των ζωικών προιοντων Εκτός από το χλωριούχο νάτριο, για συντηρηση για τα ψαρια και το κρεας, γίνεται και χρήση άλλων αλατων όπως νιτρικών και νιτρωδών.

Διαβάστε περισσότερα

Γυμνάσιο Aγίου Αθανασίου Σχολική χρονιά: 2012-2013 Μάθημα: Χημεία Όνομα μαθητή/τριας: Ημερομηνία:

Γυμνάσιο Aγίου Αθανασίου Σχολική χρονιά: 2012-2013 Μάθημα: Χημεία Όνομα μαθητή/τριας: Ημερομηνία: Γυμνάσιο Aγίου Αθανασίου Σχολική χρονιά: 2012-2013 Μάθημα: Χημεία Τάξη Β Όνομα μαθητή/τριας: Ημερομηνία: 1) Να γράψετε τι ονομάζεται μείγμα; 2) Να γράψετε τι ονομάζεται ετερογενές μείγμα; 3) Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ - ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ - ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ - ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ οι χημικές αντιδράσεις που συμβαίνουν στον οργανισμό για την παραγωγή ενέργειας και τη διατήρηση της ζωής αναβολισμός

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια ΕΠΙΓΝΩΣΗ Αγ. Δημητρίου 2015. Προτεινόμενα θέματα τελικών εξετάσεων Χημεία Β Λυκείου. ΘΕΜΑ 1 ο

Φροντιστήρια ΕΠΙΓΝΩΣΗ Αγ. Δημητρίου 2015. Προτεινόμενα θέματα τελικών εξετάσεων Χημεία Β Λυκείου. ΘΕΜΑ 1 ο Προτεινόμενα θέματα τελικών εξετάσεων Χημεία Β Λυκείου ΘΕΜΑ 1 ο Για τις ερωτήσεις 1.1 έως 1.5 να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: 1.1 Ποιος από τους επόμενους μοριακούς τύπος που αναφέρονται σε άκυκλες ενώσεις

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Τι είναι η Χημεία και γιατί τη μελετάμε:

1.1 Τι είναι η Χημεία και γιατί τη μελετάμε: 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις. 1.1 Τι είναι η Χημεία και γιατί τη μελετάμε: 1. Τι ονομάζεται περιβάλλον; Οτιδήποτε μας περιβάλλει ονομάζεται περιβάλλον. Για παράδειγμα στο περιβάλλον ανήκουν τα

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή Καυσίµου Ντίζελ από Ανανεώσιµες Πρώτες Ύλες

Παραγωγή Καυσίµου Ντίζελ από Ανανεώσιµες Πρώτες Ύλες Ο ΠΕΤΡΕΛΑΪΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α 29-30 Μαΐου 2009, Αλεξανδρούπολη Παραγωγή Καυσίµου Ντίζελ από Ανανεώσιµες Πρώτες Ύλες Νίκος Παπαγιαννάκος Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Χηµικών Μηχανικών 1 ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV 1 V ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV 1 V ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV 1 V ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΑΚΤΗΡΙΩΝ I. Γενικότητες Αναλόγως των τροφικών τους απαιτήσεων τα µικρόβια διαιρούνται σε κατηγορίες: - αυτότροφα που χρησιµοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ. Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ. Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 ΘΕΜΑ 1 Ο ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ A ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1) Το άτοµο του καλίου (Κ) έχει µαζικό

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή άσκηση 1: Παράγοντες που επηρεάζουν την ταχύτητα διάλυσης µιας ουσίας

Εργαστηριακή άσκηση 1: Παράγοντες που επηρεάζουν την ταχύτητα διάλυσης µιας ουσίας Στόχοι ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Θεµατικές Ενότητες ( ιατιθέµενος χρόνος) Εργαστηριακές ασκήσεις Ενδεικτικές δραστηριότητες να αναγνωρίζουν τη χρησιµότητα της χηµείας σε διάφορους τοµείς της καθηµερινής ζωής, καθώς

Διαβάστε περισσότερα

οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων

οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων οµή και λειτουργία των µεγάλων βιολογικών µορίων κατηγορίες υδατάνθρακες πρωτεΐνες νουκλεϊνικά οξέα λιπίδια Οι πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, νουκλεϊνικά οξέα

Διαβάστε περισσότερα

Από βιολογικής άποψης, μας ενδιαφέρουν τα σάκχαρα που χωρίζονται στους:

Από βιολογικής άποψης, μας ενδιαφέρουν τα σάκχαρα που χωρίζονται στους: Από βιολογικής άποψης, μας ενδιαφέρουν τα σάκχαρα που χωρίζονται στους: Μονοσακχαρίτες γλυκόζη, φρουκτόζη Δισακχαρίτες σακχαρόζη, μαλτόζη, λακτόζη Ολιγοσακχαρίτες καλαμοσάκχαρο Πολυσακχαρίτες άμυλο, κυτταρίνη,

Διαβάστε περισσότερα

(dietary fiber, nonnutritive fiber)

(dietary fiber, nonnutritive fiber) KΥΤΤΑΡΙΝΗ - ΦΥΤΙΚΕΣ ΙΝΕΣ Στα τρόφιμα, παράλληλα με τους υδατάνθρακες που πέπτονται στον ανθρώπινο οργανισμό (δηλαδή που υδρολύονται, απορροφώνται και μεταβολίζονται κατά τα γνωστά), υπάρχουν και υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΟΜΗ ΞΥΛΟΥ» ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ. Δρ. Γεώργιος Μαντάνης Εργαστήριο Τεχνολογίας Ξύλου Τμήμα Σχεδιασμού & Τεχνολογίας Ξύλου & Επίπλου

«ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΟΜΗ ΞΥΛΟΥ» ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ. Δρ. Γεώργιος Μαντάνης Εργαστήριο Τεχνολογίας Ξύλου Τμήμα Σχεδιασμού & Τεχνολογίας Ξύλου & Επίπλου «ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΔΟΜΗ ΞΥΛΟΥ» ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ Δρ. Γεώργιος Μαντάνης Εργαστήριο Τεχνολογίας Ξύλου Τμήμα Σχεδιασμού & Τεχνολογίας Ξύλου & Επίπλου ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΣΥΣΤΑΣΗ ΞΥΛΟΥ ΣΕ ΔΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών;

Ποια η χρησιμότητα των πρωτεϊνών; ΠΡΩΤΕΪΝΕΣ Τι είναι οι πρωτεϊνες; Η ονομασία πρωτεϊνες προέρχεται από το ρήμα πρωτεύω και σημαίνει την εξαιρετική σημασία που έχουν οι πρωτεϊνες για την υγεία του ανθρώπινου σώματος. Από την εποχή των Ολυμπιακών

Διαβάστε περισσότερα

Είναι σημαντικές επειδή: Αποτελούν βασικά δοµικά συστατικά του σώµατος Εξυπηρετούν ενεργειακές ανάγκες Ασκούν έλεγχο σε όλες τις βιοχηµικές διεργασίες

Είναι σημαντικές επειδή: Αποτελούν βασικά δοµικά συστατικά του σώµατος Εξυπηρετούν ενεργειακές ανάγκες Ασκούν έλεγχο σε όλες τις βιοχηµικές διεργασίες ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΕΝΟΤΗΤΑ 2: Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ, 5 9 (απλή αναφορά) 2.2 ΤΟ ΝΕΡΟ ΚΑΙ Η ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΤΟΥ ΣΗΜΑΣΙΑ, 9 14 (απλή αναφορά), 2.4 ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΟΥΣΙΕΣ, σελ. 20 36 Οργανικές Ουσίες

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β Λυκείου

ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β Λυκείου ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β Λυκείου Κάθε αντίτυπο φέρει την υπογραφή ενός εκ των συγγραφέων Σειρά: Γενικό Λύκειο Θετικές Επιστήμες Κάκια αγιόγλου Μαρίνος Ιωάννου Σπύρος Πάγκαλος, Χημεία Β Λυκείου Γενικής

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 3

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 3 Το θέμα που απασχολεί το κεφάλαιο σε όλη του την έκταση είναι ο μεταβολισμός και χωρίζεται σε τέσσερις υποκατηγορίες: 3.1)Ενέργεια και οργανισμοί,

Διαβάστε περισσότερα

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου

Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Χαρίλαος Μέγας Ελένη Φωτάκη Ελευθέριος Νεοφύτου Απαντήσεις στις ερωτήσεις: Πρόλογος Το βιβλίο αυτό γράφτηκε για να βοηθήσει το μαθητή της Γ Γυμνασίου στην κατανόηση των θεμελιωδών γνώσεων της Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΛΙΠΩΝ, ΠΡΩΤΕΪΝΩΝ, ΣΑΚΧΑΡΩΝ ΚΑΙ ΑΜΥΛΟΥ ΣΕ ΤΡΟΦΙΜΑ (άσκηση 10 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος:

Διαβάστε περισσότερα

Κεφαλαίο 3 ο. Μεταβολισμός. Ενέργεια και οργανισμοί

Κεφαλαίο 3 ο. Μεταβολισμός. Ενέργεια και οργανισμοί Κεφαλαίο 3 ο Μεταβολισμός Ενέργεια και οργανισμοί Η ενέργεια είναι απαρέτητη σε όλους τους οργανισμούς και την εξασφαλίζουν από το περιβάλλον τους.παρόλα αυτά, συνήθως δεν μπορούν να την χρησιμοποιήσουν

Διαβάστε περισσότερα

1.5 Ταξινόμηση της ύλης

1.5 Ταξινόμηση της ύλης 1.5 Ταξινόμηση της ύλης Θεωρία 5.1. Πως ταξινομείται η ύλη; Η ύλη ταξινομείται σε καθαρές ή καθορισμένες ουσίες και μίγματα. Τα μίγματα ταξινομούνται σε ομογενή και ετερογενή. Οι καθορισμένες ουσίες ταξινομούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Μεταβολισμός

ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Μεταβολισμός ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Μεταβολισμός ονομάζεται η αξιοποίηση της ενέργειας και των στοιχείων του περιβάλλοντος για την εκτέλεση βιοχημικών διεργασιών που γίνονται στα κύτταρα ενός ζωικού ή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις:

ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Μία αλεπού και ένα τσακάλι που ζουν σε ένα οικοσύστημα ανήκουν: Α. Στον ίδιο πληθυσμό Β. Στην

Διαβάστε περισσότερα

Ανίχνευση Λιπών Πρωτεϊνών Αμύλου στα τρόφιμα

Ανίχνευση Λιπών Πρωτεϊνών Αμύλου στα τρόφιμα Ανίχνευση Λιπών Πρωτεϊνών Αμύλου στα τρόφιμα Τρόφιμα με λιπίδια Τρόφιμα με πρωτεΐνες Τρόφιμα με υδατάνθρακες Α Γυμνασίου Κεφάλαιο 2 Ενότητα 2.4 Σελ. 45-47 1 Εισαγωγή Πρωτεΐνες Η ονομασία πρωτεΐνες προέρχεται

Διαβάστε περισσότερα

Σωτήρης Χρονόπουλος ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ. 1. Τι μελετά η Οργανική Χημεία;

Σωτήρης Χρονόπουλος ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ. 1. Τι μελετά η Οργανική Χημεία; ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 7 1o ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Ερωτήσεις Επανάληψης 1. Τι μελετά η Οργανική Χημεία; Οργανική χημεία είναι ο κλάδος της χημείας που ασχολείται με τις οργανικές

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 26: Βιομόρια: υδατάνθρακες

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 26: Βιομόρια: υδατάνθρακες Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 26: Βιομόρια: υδατάνθρακες 1. Γενικά Ενώσεις που απαντούν σε κάθε ζωντανό οργανισμό Άμυλο και ζάχαρη στις τροφές και κυτταρίνη στο ξύλο, χαρτί και βαμβάκι είναι καθαροί υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Αποφλοίωση και καθαρισμός Πολλά φυτικά προϊόντα π.χ, μήλα, πατάτες χρειάζονται αποφλοίωση ή καθαρισμό μερικών τμημάτων τους πριν από την κατεργασία.

Διαβάστε περισσότερα

τα βιβλία των επιτυχιών

τα βιβλία των επιτυχιών Τα βιβλία των Εκδόσεων Πουκαμισάς συμπυκνώνουν την πολύχρονη διδακτική εμπειρία των συγγραφέων μας και αποτελούν το βασικό εκπαιδευτικό υλικό που χρησιμοποιούν οι μαθητές των φροντιστηρίων μας. Μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα 2ο. 1.1. Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα: Μοριακός τύπος Γενικός μοριακός τύπος Ονομασία ομόλογης σειράς CH 2 O C 5 H 10 C 2 H 5 Cl

Θέμα 2ο. 1.1. Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα: Μοριακός τύπος Γενικός μοριακός τύπος Ονομασία ομόλογης σειράς CH 2 O C 5 H 10 C 2 H 5 Cl Θέμα 2ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 1.1. Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα: Μοριακός τύπος Γενικός μοριακός τύπος Ονομασία ομόλογης σειράς CH 2 O C 5 H 10 C 2 H 5 Cl 1.2. Να συμπληρώσετε τον παρακάτω πίνακα: Μοριακός

Διαβάστε περισσότερα

Φ ΣΙ Σ Ο Ι Λ Ο Ο Λ Γ Ο Ι Γ Α

Φ ΣΙ Σ Ο Ι Λ Ο Ο Λ Γ Ο Ι Γ Α Δηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Τµήµα Αγροτικής Ανάπτυξης Οξείδωση της γλυκόζης ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΦΥΤΩΝ «Καταβολισµός ή ανοµοίωση» C 6 H 12 O+6O 2 +6H 2 O 12H 2 O+6CO 2 +686 Kcal/mol Πηγές ενέργειας κατά την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΔΑ: Β42Α9-2ΟΗ ΦΕΚ 2893 Β ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ

ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΔΑ: Β42Α9-2ΟΗ ΦΕΚ 2893 Β ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ---- ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ /ΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ B ----- Ταχ. /νση: Ανδρέα Παπανδρέου

Διαβάστε περισσότερα

Χημική Τεχνολογία. Ενότητα 10: Αντιδράσεις Καύσης. Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε.

Χημική Τεχνολογία. Ενότητα 10: Αντιδράσεις Καύσης. Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Χημική Τεχνολογία Ενότητα 10: Αντιδράσεις Καύσης Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF.

1.2. Να γράψετε στο τετράδιό σας την παρακάτω πρόταση. Από τα παρακάτω ζεύγη ουσιών ρυθµιστικό διάλυµα είναι το α. HF / NaF. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 10 ΙΟΥΝΙΟΥ 2002 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να εντοπίζουμε τη θέση του άνθρακα στον περιοδικό πίνακα. Να ταξινομούμε τα διάφορα είδη άνθρακα σε φυσικούς

Διαβάστε περισσότερα

1.Συμβολιςμοί Ονοματολογία Ιςομέρεια

1.Συμβολιςμοί Ονοματολογία Ιςομέρεια Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 1 1.Συμβολιςμοί Ονοματολογία Ιςομέρεια 1.1 Να χαρακτηρίςετε τισ προτάςεισ που ακολουθούν ωσ ςωςτέσ ή ωσ λανθαςμένεσ και να αιτιολογήςετε τισ απαντήςεισ ςασ: 1. Κάθε χημική

Διαβάστε περισσότερα

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση 3 ο κεφάλαιο καύσιμα και καύση 1. Τι ονομάζουμε καύσιμο ; 122 Είναι διάφοροι τύποι υδρογονανθράκων ΗC ( υγρών ή αέριων ) που χρησιμοποιούνται από τις ΜΕΚ για την παραγωγή έργου κίνησης. Το καλύτερο καύσιμο

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Δημήτρης Η. Β 1 25.3.14 3 Ο Κεφάλαιο 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Η ενέργεια έχει κεντρική σημασία για έναν οργανισμό, γιατί ό,τι και να κάνουμε χρειαζόμαστε ενέργεια. Ο κλάδος της βιολογίας που ασχολείται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΨΗ ΚΑΙ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΤΩΝ ΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ

ΠΕΨΗ ΚΑΙ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΤΩΝ ΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ 8. Σημειώστε με ποιους από τους παρακάτω τρόπους δρα το σάλιο: α. συμβάλλει στην πέψη των πρωτεϊνών β. συμμετέχει στη δημιουργία βλωμού (μπουκιάς) γ. συμβάλλει στην καθαριότητα των δοντιών δ. λειαίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Για τις ερωτήσεις 1.1 και 1.2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΡΥΛΑΜΙΔΙΟ ΣΕ ΘΕΡΜΙΚΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ

ΑΚΡΥΛΑΜΙΔΙΟ ΣΕ ΘΕΡΜΙΚΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΑΚΡΥΛΑΜΙΔΙΟ ΣΕ ΘΕΡΜΙΚΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΜΕΝΑ ΤΡΟΦΙΜΑ ΦΑΣΟΥΛΑ ΕΥΔΟΞΙΑ ΘερμικάΕπεξεργασμένατρόφιμα: Τρόφιμα τα οποία για να καταναλωθούν

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδες 6 ΘΕΜΑ Β. ιαθέτουμε υδατικό διάλυμα CH 3 COONa συγκέντρωσης 0,1 Μ ( ιάλυμα 1 ). Β1. Να υπολογίσετε το ph του διαλύματος 1.

Μονάδες 6 ΘΕΜΑ Β. ιαθέτουμε υδατικό διάλυμα CH 3 COONa συγκέντρωσης 0,1 Μ ( ιάλυμα 1 ). Β1. Να υπολογίσετε το ph του διαλύματος 1. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιεργούνται πολλές ποικιλίες σιταριών, οι οποίες χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: α) σε σκληρά σιτάρια τα οποία έχουν υψηλότερο ποσοστό σε πρωτεΐνη

Καλλιεργούνται πολλές ποικιλίες σιταριών, οι οποίες χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: α) σε σκληρά σιτάρια τα οποία έχουν υψηλότερο ποσοστό σε πρωτεΐνη Δημητριακά Δημητριακά ή σιτηρά είναι αποξηραμένοι ώριμοι καρποί φυτών. Τα πιο σημαντικά δημητριακά είναι το σιτάρι ή σίτος, το ρύζι, το καλαμπόκι ή αραβόσιτος, το κριθάρι, η σίκαλη και η βρώμη. Ο κόκκος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ρ. Γεώργιος Μαντάνης Εργαστήριο Επιστήµης Ξύλου Τµήµα Σχεδιασµού & Τεχνολογίας Ξύλου - Επίπλου ΙΑΣΤΟΛΗ - ΣΥΣΤΟΛΗ Όταν θερµαίνεται το ξύλο αυξάνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16

ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2015-16 ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΧΗΜΕΙΑΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 205-6 ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ Οι μαθητές και οι μαθήτριες θα πρέπει να είναι σε θέση: ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Διδ. περ. Σύνολο διδ.περ.. Η συμβολή της Χημείας στην εξέλιξη του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Συνήθως ο διαλύτης βρίσκεται στη μεγαλύτερη αναλογία στο διάλυμα.

Συνήθως ο διαλύτης βρίσκεται στη μεγαλύτερη αναλογία στο διάλυμα. Οξέα Διάλυμα ονομάζεται κάθε ομογενές μείγμα. Το διάλυμα έχει την ίδια σύσταση και τις ίδιες ιδιότητες σε όλη του τη μάζα. Τα συστατικά του διαλύματος δεν μπορούν να διακριθούν ούτε με γυμνό μάτι, ούτε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ. της Νικολέτας Ε. 1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ)

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ. της Νικολέτας Ε. 1. Να οξειδωθούν και να παράγουν ενέργεια. (ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ) ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ της Νικολέτας Ε. 3ο Κεφάλαιο Περιληπτική Απόδοση 3.1. Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί προκειμένου να επιβιώσουν και να επιτελέσουν τις λειτουργίες τους χρειάζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΝΟΥ Τόσο η εμπειρία όσο και τα επιστημονικά δεδομένα συνεχώς επιβεβαιώνουν την άποψη ότι η

ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΝΟΥ Τόσο η εμπειρία όσο και τα επιστημονικά δεδομένα συνεχώς επιβεβαιώνουν την άποψη ότι η ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΝΟΥ Τόσο η εμπειρία όσο και τα επιστημονικά δεδομένα συνεχώς επιβεβαιώνουν την άποψη ότι η διατροφή σχετίζεται άμεσα ή έμμεσα με την εμφάνιση ή/και

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα καυσίμου σελ.1

Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Παράρτημα καυσίμου σελ.1 Περιγραφές της σύστασης καύσιμης βιομάζας Η βιομάζα που χρησιμοποιείται σε ενεργειακές εφαρμογές μπορεί να προέρχεται εν γένει από δέντρα ή θάμνους (ξυλώδης ή λιγνο-κυτταρινούχος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΠΙΣΗΜΗ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ. Νόμος. Νο 158/2014 Μερικές τροποποιήσεις στο Ν. 61/2012 «περί Ειδικών Φόρων της Αλβανικής Δημοκρατίας» Άρθρο 8

ΑΝΕΠΙΣΗΜΗ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ. Νόμος. Νο 158/2014 Μερικές τροποποιήσεις στο Ν. 61/2012 «περί Ειδικών Φόρων της Αλβανικής Δημοκρατίας» Άρθρο 8 ΑΝΕΠΙΣΗΜΗ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ Νόμος Νο 158/2014 Μερικές τροποποιήσεις στο Ν. 61/2012 «περί Ειδικών Φόρων της Αλβανικής Δημοκρατίας» Άρθρο 8 Ο νόμος αυτός δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας και τέθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 1.2 Καταστάσεις των υλικών 1. Συμπληρώστε το παρακάτω σχεδιάγραμμα 2 2. Πώς ονομάζονται οι παρακάτω μετατροπές της φυσικής κατάστασης; 3 1.3

Διαβάστε περισσότερα

Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 να επιλέξτε τη σωστή απάντηση:

Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 να επιλέξτε τη σωστή απάντηση: Διαγώνισμα Χημείας B Λυκείου 2 ο και 3 ο Κεφάλαιο 19/04/2015 1 ο Θέμα.... Στις ερωτήσεις 1.1 έως 1.10 να επιλέξτε τη σωστή απάντηση: 1.1. Με προσθήκη νερού στο CH 2 =CHCH 3 σχηματίζεται κύριο προϊόν: α)

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 15: Διαλύματα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών. Χημεία. Ενότητα 15: Διαλύματα Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Χημεία Ενότητα 15: Διαλύματα Αν. Καθηγητής Γεώργιος Μαρνέλλος e-mail: gmarnellos@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική αναπνοή.

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική αναπνοή. 5ο ΓΕΛ ΧΑΛΑΝΔΡΙΟΥ Μ. ΚΡΥΣΤΑΛΛΙΑ 2/4/2014 Β 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί..σελίδα 2 3.2 Ένζυμα βιολογικοί καταλύτες...σελίδα 4 3.3 Φωτοσύνθεση..σελίδα 5 3.4 Κυτταρική

Διαβάστε περισσότερα

2.7 Χημική αντίδραση

2.7 Χημική αντίδραση 1 2.7 Χημική αντίδραση Ερωτήσεις θεωρίας με απάντηση 7-1. Τι ονομάζουμε φαινόμενο στη Φυσική και στη Χημεία; Φαινόμενο είναι η μεταβολή 7-2. Τι ονομάζουμε φυσικά φαινόμενα ή φυσικές μεταβολές; Είναι οι

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Χηµείας Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Ζήτηµα 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση:

Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000. Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: Ζήτηµα 1ο Θέµατα Χηµείας - Βιοχηµείας Τεχνoλογικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 000 Να γράψετε στο τετράδιό σας το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση: 1.1. Ένα υδατικό διάλυµα χαρακτηρίζεται ουδέτερο στους

Διαβάστε περισσότερα

YΠOYΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007.

YΠOYΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007. Μάθημα: ΧΗΜΕΙΑ YΠOYΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Τρίτη, 12 Ιουνίου 2007 7:30-10:30

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 31-7-14 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 Στο σχήμα 1 του άρθρου που δημοσιεύσαμε την προηγούμενη φορά φαίνεται η καθοριστικός ρόλος των μικροοργανισμών για την ύπαρξη της ζωής, αφού χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ]

β. [Η 3 Ο + ] > 10-7 Μ γ. [ΟΗ _ ] < [Η 3 Ο + ] ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ): ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΡΟΦΙΜΑ. ΠΛΕΣΣΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ, PhD

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΡΟΦΙΜΑ. ΠΛΕΣΣΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ, PhD ΑΣΚΗΣΗ 2 ΑΝΑΛΥΣΗ ΛΙΠΩΝ & ΕΛΑΙΩΝ ΣΕ ΤΡΟΦΙΜΑ ΠΛΕΣΣΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ, PhD Εργαστήριο Μικροβιολογίας Τροφίµων, Βιοτεχνολογίας και Υγιεινής, Τµήµα Αγροτικής Ανάπτυξης, ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Λίπη & έλαια (Λιπίδια)

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή σαπουνιού από ελαιόλαδο και υδροξείδιο του νατρίου.

Παρασκευή σαπουνιού από ελαιόλαδο και υδροξείδιο του νατρίου. Σύντομη περιγραφή του πειράματος Παρασκευή σαπουνιού από ελαιόλαδο και υδροξείδιο του νατρίου. Διδακτικοί στόχοι του πειράματος Στο τέλος αυτού του πειράματος θα πρέπει ο μαθητής: Να περιγράφει τον τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο τρίτο. 3.1: Ενέργεια και οργανισμοί

Κεφάλαιο τρίτο. 3.1: Ενέργεια και οργανισμοί Κεφάλαιο τρίτο 3.1: Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί εξασφαλίζουν την ενέργεια που χρειάζονται με την διάσπαση των θρεπτικών ουσιών της τροφής τους. Οι οργανισμοί που έχουν την ικανότητα να φωτοσυνθέτουν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΦΑ Φ ΝΕΙ Ε ΕΣ Ε ΧΗΜΕ Μ Ι Ε ΑΣ ΓΥΜΝ Μ ΑΣΙΟΥ

ΙΑΦΑ Φ ΝΕΙ Ε ΕΣ Ε ΧΗΜΕ Μ Ι Ε ΑΣ ΓΥΜΝ Μ ΑΣΙΟΥ Οξέα Βάσεις Άλατα τάξη Γ γυµνασίου Τα οξέα έχουν ξινή γεύση Οξέα και ανθρακικό ασβέστιο Τα οξέα µεταβάλλουν το χρώµα των δεικτών Οξέα και µέταλλα Τα οξέα αντιδρούν µε πολλά µέταλλα και πολλές φορές παράγεται

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που

3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που 3.1 Ενέργεια και οργανισμοί Όλοι οι οργανισμοί με εξαίρεση τους φωτοσυνθετικούς εξασφαλίζουν την απαραίτητη ενέργεια διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Αντίθετα οι φωτοσυνθετικοί,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ. Μαντώ Κυριακού 2015

ΓΕΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ. Μαντώ Κυριακού 2015 ΓΕΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Μαντώ Κυριακού 2015 Ενεργειακό Στα βιολογικά συστήματα η διατήρηση της ενέργειας συμπεριλαμβάνει οξειδοαναγωγικές αντιδράσεις παραγωγή ATP Οξείδωση: απομάκρυνση e από ένα υπόστρωμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΜΗΜΑ:Β 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Είναι γνωστό πως οποιοσδήποτε οργανισμός, για να λειτουργήσει χρειάζεται ενέργεια. Η ενέργεια αυτή βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ηµιτελείς προτάσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο

Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Σηµειώσεις για τον καθηγητή Γάλα ιατηρήστε το στο ψυγείο Βασικές γνώσεις Ο όρος γάλα, ως βασικό τρόφιµο, χωρίς κανένα προστεθειµένο επίθετο, ισχύει συνήθως για το αγελαδινό γάλα που είναι φρέσκο, πλήρες,

Διαβάστε περισσότερα

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική ΟΙΝΟΣ ΑΛΚΟΟΛΗ Με απόσταξη 200 ml οίνου συλλέγονται 133-150 ml αποστάγματος. Για την εξουδετέρωση της οξύτητας του οίνου, για να μη ληφθούν στο απόσταγμα πτητικά οξέα (οξικό, ανθρακικό και θειώδες), στα

Διαβάστε περισσότερα