ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ"

Transcript

1 ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2013

2 ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ: ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΑΡΝΩΝΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΟΤΑ ΛΕΩΝΙΔΙΟ ΑΡΚΑΔΙΑΣ, Τ.Κ ΤΗΛ , FAX Σύνταξη: Γεωργοστάθης Παναγιώτης M.Sc. Φυσικός Ενέργεια & Περιβάλλον

3 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ EXTENDED SUMMARY 1 1. ΣΥΝΟΨΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ.. 6 ΜΕΡΟΣ Α : Ο ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΕΙ ΣΤΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΤΩΝ ΔΗΜΑΡΧΩΝ Ο ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΗΜΟΥ ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Ενεργειακή Κατάσταση στην Πελοπόννησο Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας στην Πελοπόννησο ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΤΩΝ ΔΗΜΑΡΧΩΝ. 20 ΜΕΡΟΣ Β : ΒΑΣΙΚΗ ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΠΟΓΡΑΦΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ, ΦΩΤΙΣΜΟΣ & ΛΟΙΠΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ, ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Παραγωγή Η/Ε Κατανάλωση Η/Ε: Δημοτικά κτίρια Κατανάλωση Η/Ε: Δημοτικός φωτισμός Κατανάλωση Η/Ε: Οικιακός Τομέας Κατανάλωση Η/Ε: Τριτογενής Τομέας Κατανάλωση Η/Ε: Βιομηχανικός Τομέας ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ Δημοτικά κτίρια Οικιακός, Τριτογενής & Βιομηχανικός Τομέας ΞΥΛΟ Οικιακός & Βιομηχανικός Τομέας ΟΔΙΚΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ... 35

4 7.2. ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ CO 2 ΣΤΟ ΕΤΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΟΡΥΚΤΑ ΚΑΥΣΙΜΑ ΞΥΛΟ ΜΕΡΟΣ Γ : ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΡΑ ΕΩΣ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ Δημοτικά Κτίρια # Δημοτικά Κτίρια # Δημοτικά Κτίρια # Δημοτικά Κτίρια # ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗ ΤΟΜΕΑ Βιομηχανία, Οικιακός και Τριτογενής Τομέας # Βιομηχανία, Οικιακός και Τριτογενής Τομέας # Βιομηχανία, Οικιακός και Τριτογενής Τομέας # Βιομηχανία, Οικιακός και Τριτογενής Τομέας # Βιομηχανία, Οικιακός και Τριτογενής Τομέας # ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ Δημοτικός Φωτισμός # Δημοτικός Φωτισμός # Δημοτικός Φωτισμός # ΟΧΗΜΑΤΑ & ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ Δημοτικά Οχήματα # Δημοτικά Οχήματα # Δημοτικά Οχήματα # Δημοτικά Οχήματα # Δημοτικά Οχήματα # ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ Μεταφορές #1. 99

5 Μεταφορές # Μεταφορές # ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΕ ΑΠΕ # ΑΠΕ # ΑΠΕ # ΑΠΕ # ΑΠΕ # ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΔΡΑΣΕΙΣ Προμήθειες # Προμήθειες # Προμήθειες # ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ CO 2 ΕΩΣ ΤΟ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΔΟΜΗ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΤΗΡΙΞΗ ΑΠΟ 125 ΤΟΥΣ ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ 16.1 ΣΥΜΦΩΝΟ ΤΩΝ ΔΗΜΑΡΧΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΣΤΗΡΙΞΗ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΕΜΠΛΕΚΟΜΕΝΟΥΣ ΦΟΡΕΙΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΡΑΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ.. 134

6 EXTENDED SUMMARY The Municipality Of Monemvasia, in response: To the need to tackle climate change The introduction of energy policies for sustainable development both at the national and the local community levels Has signed the Covenant of Mayors on 11 April 2013 and began to implement the resulting commitments. Within the Municipality Of Monemvasia, the carbon emissions are estimated at ,79 tons of CO 2 annually, having 2011 as a reference year. The goal set by the municipality is to reduce these emissions by 66.56% (25.663,8) tons of CO 2 per year by the year Figure: Contribution of each sector in the total CO 2 emissions The goal of reducing CO 2 emissions will be achieved by implementing energy saving measures and installation of renewable energy systems within the limits of the municipality. The Σελίδα 1

7 Sustainable Energy Action Plan provides up indicative measures to reduce energy consumption in the following areas: Public Buildings: Energy certification and upgrading of buildings of the Municipality, Informing and educating users of public buildings (employees and citizens) Municipal Lighting: Use low-energy bulbs to meet the needs in municipal lighting, Installation of Led lighting fixtures, centralized management and control of all road lighting Home & Tertiary Sector: Information / awareness campaigns, Distribution of energy saving lamps, Campaigns to promote national programs "EXOIKONOMO KAT' OIKON" and "BUILDING THE FUTURE" Vehicles & Transport: Promotion of Eco-driving, Sidewalks and Public Bicycles, Improvement of Performance of municipal fleet Other measures: Promotion of renewable energy, Implementation of energy criteria in public procurement For the sectors included in the Sustainable Energy Action Plan of the Municipality Of Monemvasia, the total estimated reduction in CO 2 emissions by 2020, according to the requirements of the Covenant of Mayors, has been calculated: SEAP sector Municipality Buildings & Green procurement CO 2 emissions 2011 (tco 2 ) CO 2 emissions reduction (tco2) Rate of reduction 4.820,69 372,88 7,73% Lighting 1.611,39 941,45 58,42% Vehicles 403,26 37,05 9,19% Buildings Residential, Tertiary & Industry Sector Vehicles , ,10 8,88% Private vehicles ,76 956,72 3,60% RES Production from RES , ,59 Total , ,80 66,56% Table: Calculation of emissions reduction per SEAP sector Σελίδα 2

8 The results of the CO 2 emissions reduction targets per sector can be also seen in the next figure: Figure: CO 2 emissions reduction per sector It is important to note that the largest reductions expected from areas where the municipality cannot exercise direct influence (private transport, residential and tertiary sector). For this reason, achieving the target of 66,56% should be monitored until the next monitoring report to the Covenant of Mayors in two years when the municipality can propose new or corrected and actions. In any case, the Municipality, in conjunction with the stakeholders will keep under review the implementation of new measures and the various sectors and intensify its effort to reduce consumption in the residential and tertiary sectors. It will also gradually implement energy saving measures in the areas of direct responsibility (municipal buildings, fleet vehicles, municipal lighting) so that it acts as a "model" both for the residents and for the tertiary sector. Summarizing, the Municipality fully adopts this Sustainable Energy Action Plan and commits itself to its implementation in order to reach the emissions' reduction goals that were set. Σελίδα 3

9 1. ΣΥΝΟΨΗ Ανταποκρινόμενος στο κάλεσμα των Δημάρχων της Ευρώπης να υπερβούν τον στόχο μείωσης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO 2 ) κατά 20% έως το 2020, ο Δήμος Μονεμβασιάς υπέγραψε το Σύμφωνο των Δημάρχων στις 11 Απριλίου 2013 και ξεκίνησε να υλοποιεί τις δεσμεύσεις που απορρέουν από αυτό. Εντός του Δήμου Μονεμβασιάς, οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα υπολογίζονται σε ,79 τόνους CO 2 ετησίως, με έτος αναφοράς το Ο στόχος που θέτει ο Δήμος είναι η μείωση αυτών των εκπομπών κατά 66,56% (25.663,80 τόνοι CO 2 ετησίως) μέχρι το έτος Γράφημα: Ποσοστό συμμετοχής ανά τομέα στις συνολικές εκπομπές CO 2 Ο στόχος μείωσης των εκπομπών CO 2 αναμένεται να επιτευχθεί από τον συνδυασμό εξοικονόμησης ενέργειας και εγκατάστασης συστημάτων ΑΠΕ εντός των ορίων του Δήμου. Το Σχέδιο Δράσης που καταρτίστηκε προβλέπει ενδεικτικά μέτρα μείωσης της κατανάλωσης Σελίδα 4

10 ενέργειας από τους παρακάτω τομείς: Δημόσια Κτίρια: Ενεργειακή αναβάθμιση και πιστοποίηση των κτιρίων του Δήμου, Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των χρηστών των δημοσίων κτιρίων Δημοτικός Φωτισμός: Χρήση λαμπτήρων χαμηλής κατανάλωσης για κάλυψη των αναγκών σε δημοτικό φωτισμό, Υλοποίηση πιλοτικού προγράμματος τηλεδιαχείρισης του δημοτικού φωτισμού Οικιακός & Τριτογενής Τομέας, Βιομηχανία: Ενημέρωση/ ευαισθητοποίηση του κοινού, Δράσεις διανομής λαμπτήρων εξοικονόμησης ενέργειας, Ενημέρωση για τα προγράμματα «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ» και «ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ» Οχήματα & Μεταφορές: Μελέτη αστικής κινητικότητας, Προώθηση Eco Driving, Βελτίωση απόδοσης δημοτικού στόλου οχημάτων Άλλα μέτρα: Προώθηση των ΑΠΕ, Εφαρμογή ενεργειακών κριτηρίων στις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι οι μεγαλύτερες μειώσεις αναμένονται από τομείς στους οποίους ο Δήμος δεν μπορεί να ασκήσει άμεση επίδραση (ιδιωτικές μεταφορές, οικιακός και τριτογενής τομέας). Για το λόγο αυτό, η επίτευξη του στόχου του 66,56% θα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο στενής παρακολούθησης μέχρι την επόμενη αναφορά προς το Σύμφωνο των Δημάρχων σε δύο χρόνια οπότε και θα μπορούν να προταθούν νέα ή διορθωμένα μέτρα και δράσεις. Σε κάθε περίπτωση, ο Δήμος σε συνδυασμό με τους εμπλεκόμενους φορείς της πόλης θα εξετάζει διαρκώς την εφαρμογή και νέων μέτρων στους διάφορους τομείς και θα εντατικοποιήσει την προσπάθεια του για μείωση των καταναλώσεων στον οικιακό και τριτογενή τομέα. Παράλληλα, θα εφαρμόζει σταδιακά τα μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας στους τομείς άμεσης αρμοδιότητας του (δημοτικά κτίρια, στόλος οχημάτων, δημοτικός φωτισμός) ώστε να αποτελέσει πρότυπο τόσο για τους δημότες του όσο και για τον τριτογενή τομέα. Συνοψίζοντας, ο Δήμος υιοθετεί πλήρως το παρόν Σχέδιο Δράσης και δεσμεύεται για την υλοποίηση του με στόχο να φτάσει το στόχο μείωσης των εκπομπών. Σελίδα 5

11 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Ε.Ε. το 2008 ενέκρινε τη δέσμη μέτρων για την ενέργεια και το κλίμα, θέτοντας ως βασικό στόχο τη μείωση των αερίων του θερμοκηπίου κατά τουλάχιστον 20% έως το 2020 και την αύξηση του μεριδίου των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο 20% της συνολικής ενεργειακής κατανάλωσης της ΕΕ έως το Στο ευρύτερο αυτό πλαίσιο, η ΕΕ ανέπτυξε την πρωτοβουλία του «Συμφώνου των Δημάρχων» προκειμένου να ενθαρρύνει και υποστηρίξει τις προσπάθειες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην υλοποίηση αειφόρων ενεργειακών πολιτικών. Οι Τοπικές Αρχές θεωρείται ότι μπορούν να διαδραματίσουν ένα κρίσιμο ρόλο στην μείωση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής δεδομένου ότι το 80% της ενεργειακής κατανάλωσης και εκπομπών CO 2 στην Ευρώπη σχετίζονται με αστικές δραστηριότητες. Επιπλέον, τον Μάρτιο του 2011, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε ένα Νέο Σχέδιο για την Ενεργειακή Απόδοση καθώς εκτιμάται ότι ο στόχος της Ε.Ε. για εξοικονόμηση ενέργειας κατά 20% έως το 2020 δεν θα επιτευχθεί. Έτσι, εκφράζεται η ανάγκη να γίνουν εντατικότερες οι προσπάθειες για εξοικονόμηση, ενώ επιβεβαιώνεται ο σημαντικός ρόλος του δημόσιου τομέα ως «παράδειγμα εξοικονόμησης» για τους πολίτες και τους επαγγελματίες. Σε αυτό το Σχέδιο αναφέρεται ρητά η σημασία που έχει αποκτήσει για την εφαρμογή των πολιτικών εξοικονόμησης ενέργειας το Σύμφωνο των Δημάρχων και προαναγγέλλεται η επέκταση των πρωτοβουλιών της Ε.Ε., σε επίπεδο Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ώστε να επιτευχθούν πρακτικά αποτελέσματα στην εξοικονόμηση ενέργειας αλλά και πέρα από αυτήν (ειδικά στην δημιουργία τοπικών και εξειδικευμένων θέσεων απασχόλησης). Στο πλαίσιο αυτό, οι Δήμαρχοι της Ευρώπης, κατά την υπογραφή του Συμφώνου εκτιμούν ότι: οι τοπικές και περιφερειακές αρχές μοιράζονται την ευθύνη για την καταπολέμηση της αύξησης της θερμοκρασίας του πλανήτη με τις εθνικές κυβερνήσεις και ότι οφείλουν να αναλάβουν τη δέσμευση αυτή ανεξαρτήτως των δεσμεύσεων άλλων ενδιαφερομένων φορέων. τα αστικά κέντρα και οι πόλεις ευθύνονται άμεσα και έμμεσα (μέσω των προϊόντων και των υπηρεσιών που χρησιμοποιούνται από τους πολίτες) για περισσότερο από το ήμισυ των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου που προκύπτουν από τη χρήση ενέργειας σχετιζόμενης με την ανθρώπινη δραστηριότητα. Σελίδα 6

12 η δέσμευση της Ε.Ε. για τη μείωση των εκπομπών θα μπορέσει να υλοποιηθεί μόνον με τη συνδρομή των τοπικών φορέων, των πολιτών και των ενώσεών τους. ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές οφείλουν να πρωτοστατήσουν στην ανάληψη δράσης και να δώσουν το καλό παράδειγμα, δεδομένου ότι αποτελούν το επίπεδο διακυβέρνησης που βρίσκεται πλησιέστερα στους πολίτες. Έτσι, οι Δήμαρχοι της Ευρώπης συμφώνησαν να υπερβούν τους στόχους που έθεσε η Ε.Ε. για το 2020, μειώνοντας τις εκπομπές CO 2 στις επικράτειες τους κατά τουλάχιστον 20%, μέσω της εφαρμογής ενός «Σχεδίου Δράσης για τη Αειφόρο Ενέργεια» στους τομείς δραστηριοτήτων που σχετίζονται με την εντολή τους. Ο Δήμος Μονεμβασιάς, σε συνέχεια των αποφάσεων και δράσεων που έχει υιοθετήσει για την εξοικονόμηση ενέργειας και αειφόρο ανάπτυξη υπέγραψε το Σύμφωνο των Δημάρχων στις 11 Απριλίου 2013 και ξεκίνησε να υλοποιεί τις δεσμεύσεις που απορρέουν από αυτό. Στο Σύμφωνο, μέχρι στιγμής συμμετέχουν πάνω από 3400 Δήμοι από την Ευρώπη, μεταξύ των οποίων 101 Δήμοι από όλη την Ελλάδα. Οι ουσιαστικές δεσμεύσεις ενός Δήμου που συμμετέχει στο Σύμφωνο είναι η: Προετοιμασία μια Βασικής Απογραφής Εκπομπών CO 2 με καταγραφή των ενεργειακών καταναλώσεων τόσο των δημοτικών όσο και των ιδιωτικών κτιρίων Προετοιμασία του Σχεδίου Δράσης για τη Αειφόρο Ενέργεια, το οποίο πρέπει να υποβληθεί εντός ενός έτους από την επίσημη υπογραφή του Συμφώνου των Δημάρχων. Υλοποίηση των προτεινόμενων μέτρων για την μείωση των εκπομπών CO 2, ειδικά στους τομείς ευθύνης του Δήμου (δημοτικά κτίρια, φωτισμός, οχήματα, δημοτικές προμήθειες, κτλ). Ανάληψη των απαραίτητων δράσεων για την κινητοποίηση της κοινωνίας των πολιτών στο Δήμο. Υποβολή έκθεσης αξιολόγησης τουλάχιστον ανά διετία μετά την υποβολή του Σχεδίου Δράσης για τη Αειφόρο Ενέργεια για αξιολόγηση, παρακολούθηση και εξακρίβωση των αποτελεσμάτων. Η πρωτοβουλία του Συμφώνου των Δημάρχων αποτελεί την ευκαιρία να συνδυαστούν όλες οι προσπάθειες και επιδιώξεις του Δήμου Μονεμβασιάς κάτω από ένα κοινό πρόγραμμα δράσης, Σελίδα 7

13 και μάλιστα σε συνεργασία με αντίστοιχους Οργανισμούς από όλη την Ευρώπη, υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο στόχος που θέτει το παρόν Σχέδιο Δράσης είναι η μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO 2 ) από τις δραστηριότητες εντός των ορίων του Δήμου κατά 66,57% από τα επίπεδα του 2011 έως το Η μείωση των εκπομπών θα επιτευχθεί με δράσεις σε δύο άξονες: Εξοικονόμηση ενέργειας σε όλες τις δημοτικές δραστηριότητες, κτίρια και οχήματα, οικιακό, τριτογενή και βιομηχανικό τομέα, δημόσιες και ιδιωτικές μεταφορές. Παραγωγή ποσοστού της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται εντός του Δήμου από ΑΠΕ. Στο πρώτο μέρος του παρόντος Σχεδίου Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια περιγράφεται η υφιστάμενη κατάσταση στον Δήμο Μονεμβασιάς και στο δεύτερο τα μέτρα και πρωτοβουλίες που θα υλοποιηθούν μέχρι το 2020 ώστε ο Δήμος να επιτύχει τον στόχο μείωσης των εκπομπών CO 2 που έθεσε. Καθώς το Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια έχει την μορφή ενός ολοκληρωμένου έργου, εκτός των στόχων και των τεχνικών μέσων για την επίτευξή τους, περιλαμβάνει και: Τις υπηρεσίες που αναμένεται να αναλάβουν τον σχεδιασμό, υλοποίηση και παρακολούθηση κάθε δράσης Την πιθανή πηγή χρηματοδότησης Το αναμενόμενο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης Τους δείκτες παρακολούθησης της προόδου και επαλήθευσης των επιθυμητών αποτελεσμάτων Τις δράσεις ενημέρωσης, κινητοποίησης και δικτύωσης όλων των εμπλεκομένων μερών του Δήμου προς την υλοποίηση των στόχων του Σχεδίου Δράσης και του Συμφώνου των Δημάρχων Σελίδα 8

14 ΜΕΡΟΣ Α Ο ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΕΙ ΣΤΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΤΩΝ ΔΗΜΑΡΧΩΝ Σελίδα 9

15 3. Ο ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ 3.1 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ - ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΗΜΟΥ Ο Δήμος Μονεμβασιάς, συστάθηκε σύμφωνα με το Νόμο 3852/2010 Νέα Αρχιτεκτονική της Αυτοδιοίκησης και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης - Πρόγραμμα Καλλικράτης (ΦΕΚ Α 87/ ), με τη συνένωση των πρώην Δήμων Ζάρακα, Μολάων, Ασωπού, Μονεμβασιάς και Βοιών του Νομού Λακωνίας το Έδρα του Δήμου ορίστηκε η Δημοτική Κοινότητα Μολάων. Με συνολική επιφάνεια 949,29 χιλ. στρ. (949,29 km 2 ), ο Δήμος Μονεμβασιάς βρίσκεται στο ΝΑ άκρο του νομού Λακωνίας, έχει έδρα τους Μολάους που απέχουν 70 χλμ. από τη Σπάρτη, πρωτεύουσα του Νομού Λακωνίας και 300 χλμ. από την Αθήνα. Συνορεύει βόρεια με το Δήμο Ευρώτα και το Δήμο Νότιας Κυνουρίας, ανατολικά και νότια βρέχεται από το Μυρτώο Πέλαγος, νοτιοδυτικά συνορεύει με το Δήμο Ελαφονήσου και δυτικά βρέχεται από το Λακωνικό Κόλπο. Έχει χαρακτηριστεί στο μεγαλύτερο του ποσοστό ως ορεινός (52,63% περίπου) Δήμος, βάσει των κριτηρίων που τίθενται από την Ελληνική Στατιστική Αρχή και την Οδηγία 75/268, ενώ στην περιοχή αυτή εκτείνεται εκτεταμένο παράλιο μέτωπο. Διοικητικά διακρίνεται σε πέντε (5) Δημοτικές ενότητες: Ζάρακα με τις Τ.Κ. Ρειχέας, Κυπαρρισσίου, Χάρακα, Λαμπόκαμπου και Ιέρακα. Μολάων με τη Δ.Κ. Μολάων και τις Τ.Κ. Ελαίας, Κουπιών, Μεταμόρφωσης, Πακίων και Συκέας. Ασωπού με τις Τ.Κ. Παπαδιανίκων, Ασωπού, Δαιμονιάς και Φοινικίου. Μονεμβασίας με τις Τ.Κ. Μονεμβασίας, Αγγελώνας, Αγίου Δημητρίου, Αγίου Ιωάννου, Αγίου Νικολάου, Βελίων, Ελληνικού, Λιρών, Νομίων και Ταλάντων. Βοιών με τη Δ.Κ. Νεάπολης και τις Τ.Κ. Αγίου Γεωργίου, Αγίου Νικολάου, Αγίων Αποστόλων, Άνω Καστανέας, Βελανιδίων, Ελίκας, Κάμπου, Καστανέας, Λαχίου, Μεσοχωρίου, Παντανάσσης και Φαρακλού. Σελίδα 10

16 Εικόνα: Γεωγραφική θέση του Δήμου Μονεμβασιάς Ο συνολικός πληθυσμός του Δήμου Μονεμβασιάς, ο οποίος στο σύνολό του χαρακτηρίζεται ως αγροτικός, ανέρχεται σε κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2011 οι οποίοι καταγράφονται στις Δημοτικές Ενότητες ως εξής: Δ.Ε. Ζάρακα κάτοικοι, Δ.Ε. Μολάων κάτοικοι, Δ.Ε. Ασωπού κάτοικοι, Δ.Ε. Μονεμβασιάς κάτοικοι και Δ.Ε. Βοιών κάτοικοι. Ο Δήμος πήρε το όνομά του από την ιστορική πόλη της Λακωνίας Μονεμβάσια, ή Μονεμβασία, ή Μονοβάσια, γνωστή στους Φράγκους ως Μαλβασία. Το όνομα του Δήμου Μονεμβασιά είναι σύνθετη λέξη, που προέρχεται από τις δύο ελληνικές λέξεις Μόνη και Έμβασις, καθώς η στενή λωρίδα Γης είναι η «μόνη έμβαση» που συνδέει τη χερσόνησο με τη λακωνική ακτή. Πολλές χιλιετίες μετρά η ιστορία της περιοχής της νοτιοανατολικής Λακωνίας. Οι πληροφορίες που διαθέτουμε για την ιστορία και αρχαιολογία της περιοχής προέρχονται από τον Ηρόδοτο, τον Θουκυδίδη, τον Σκύλακα, τον Παυσανία, τον Στράβωνα, τον Πολύβιο, τον Πτολεμαίο, τον Στέφανο Βυζάντιο, καθώς και το πλήθος από ξένους περιηγητές που επισκέφθηκαν την Ελλάδα κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, αλλά και μετά την Επανάσταση. Σελίδα 11

17 Εικόνα: Απεικονίσεις του Δήμου Μονεμβασιάς σήμερα Σελίδα 12

18 3.2 ΚΛΙΜΑΤΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ Ο ελλαδικός χώρος διαιρείται σε 4 κλιματικές ζώνες, οι οποίες διακρίνονται στο χάρτη της παρακάτω εικόνας. Στη συνέχεια παρουσιάζονται όλοι οι νομοί της Ελλάδος διαχωρισμένοι ανάλογα με την κλιματική ζώνη στην οποία υπάγονται. Εικόνα: Κλιματικές ζώνες ελληνικής επικράτειας Ανάπτυξη Προσχεδίου Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια για το Δήμο Μονεμβασιάς ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΖΩΝΗ ΖΩΝΗ Α ΖΩΝΗ Β ΖΩΝΗ Γ ΖΩΝΗ Δ ΝΟΜΟΙ Ηράκλειο, Χανιά, Ρέθυμνο, Λασίθι, Κυκλάδες, Δωδεκάνησα, Σάμος, Μεσσηνία, Λακωνία, Αργολίδα, Ζάκυνθος, Κεφαλονιά, Ιθάκη Κορινθία, Ηλεία, Αχαΐα, Αιτωλοακαρνανία, Φθιώτιδα, Φωκίδα, Βοιωτία, Αττική, Εύβοια, Μαγνησία, Σποράδες, Λέσβος, Χίος, Κέρκυρα, Λευκάδα, Θεσπρωτία, Πρέβεζα, Άρτα Αρκαδία, Ευρυτανία, Ιωάννινα, Λάρισα, Καρδίτσα, Τρίκαλα, Πιερία, Ημαθία, Πέλλα, Θεσσαλονίκη, Κιλκίς, Χαλκιδική, Σέρρες, Καβάλα, Δράμα, Θάσος, Σαμοθράκη, Ξάνθη, Ροδόπη, Έβρος Γρεβενά, Κοζάνη, Καστοριά, Φλώρινα Πίνακας: Νομοί Ελλάδος ανά κλιματική ζώνη Σελίδα 13

19 Ο Νομός Λακωνίας, επομένως και ο Δήμος Μονεμβασιάς, υπάγεται στη Α κλιματική ζώνη. Το κλίμα στο Δήμο έχει σε γενικές γραμμές τα χαρακτηριστικά του Μεσογειακού κλίματος, δηλαδή ήπιους και βροχερούς χειμώνες, σχετικώς θερμά και ξηρά καλοκαίρια και μεγάλη ηλιοφάνεια όλο σχεδόν το χρόνο. Από κλιματολογικής πλευράς το έτος μπορεί να χωριστεί κυρίως σε δύο εποχές: Την ψυχρή και βροχερή χειμερινή περίοδο που διαρκεί από τα μέσα του Οκτωβρίου και μέχρι το τέλος Μαρτίου και τη θερμή και άνομβρη εποχή που διαρκεί από τον Απρίλιο έως τον Οκτώβριο. Κατά την πρώτη περίοδο, οι ψυχρότεροι μήνες είναι ο Ιανουάριος και ο Φεβρουάριος, όπου η ελάχιστη μηνιαία θερμοκρασία κυμαίνεται στους 9 ο C. Σχήμα: Ελάχιστη, μέγιστη και μέση θερμοκρασία Σχήμα: Ελάχιστη, μέγιστη και μέση μηνιαία θερμοκρασία Σελίδα 14

20 Η θερμότερη περίοδος αφορά το τελευταίο δεκαήμερο του Ιουλίου και στο πρώτο του Αυγούστου όπου η μέγιστη μηνιαία θερμοκρασία φτάνει τους 29 ο C. Η μέση μηνιαία σχετική υγρασία είναι σταθερά πάνω από 50% καθ όλη τη διάρκεια του έτους. Υγρότεροι μήνες είναι ο Νοέμβριος, Δεκέμβριος και Φεβουάριος με τη μέση σχετική υγρασία να κυμαίνεται από 73% έως 73,5%, ενώ οι χαμηλότερες τιμές σημειώνονται κατά τους μήνες Ιούνιο, Ιούλιο και Αύγουστο και κυμαίνονται από 54,7% έως 57,2%. Σχήμα: Μέση μηνιαία υγρασία Σχήμα: Μέσο μηνιαίο ύψος υετού Ο Δήμος Μονεμβασιάς, λόγω της γεωγραφικής θέσης, διαθέτει υψηλό ηλιακό & αιολικό δυναμικό. Η αξιοποίησή του για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, πέρα από το γεγονός ότι επιβάλλεται από την ενεργειακή πολιτική της Ευρώπης αλλά και της χώρας, μπορεί να συντελέσει σημαντικά στο ενεργειακό ισοζύγιο του Δήμου και στην αναβάθμιση απομακρυσμένων περιοχών που στερούνται υποδομών. Σελίδα 15

21 Σχήμα: Μέση διεύθυνση ανέμων, μέση ετήσια και μηνιαία ένταση Σχήμα: Ηλιακό δυναμικό στο Δήμο Μονεμβασιάς Σελίδα 16

22 3.3 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ Η ενεργειακή ζήτηση στην περιφέρεια της Πελοποννήσου καλύπτεται κυρίως με συμβατικά καύσιμα (diesel, βενζίνη, μαζούτ, υγραέριο) και ηλεκτρισμό, αλλά και με ηλιακή ενέργεια και βιομάζα. Σύμφωνα με το Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο του Λ.Α.Γ.Η.Ε. για το Απρίλιο του 2012 η συνολική εγκατεστημένη ισχύς στην Πελοπόννησο είναι: ΕΙΔΟΣ ΜΟΝΑΔΩΝ ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗ ΙΣΧΥΣ (MW) Θερμοηλεκτρικές Μονάδες 1.286,6 Υδροηλεκτρικές Μονάδες 70,0 ΑΠΕ Αιολικά Πάρκα 297,0 Φωτοβολταϊκοί Σταθμοί 98,2 Μικρά Υδροηλεκτρικά 4,0 Υποσύνολο Ισχύος ΑΠΕ 399,2 Σύνολο Ισχύος 1.755,8 Πίνακας: Συνολική εγκατεστημένη ισχύς παραγωγής Η/Ε στην Πελοπόννησο Ο κυριότερος σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στην Πελοπόννησο βρίσκεται στη Μεγαλόπολη Αρκαδίας. Αποτελείται από 4 λιγνιτικές μονάδες (2 μονάδες των 300 MW και 2 των 125 MW) και έχει μέση ετήσια ηλεκτροπαραγωγή 5000 GWh που αντιστοιχεί στο 13% της συνολικής παραγωγής της χώρας. Εξίσου σημαντικός είναι και ο υδροηλεκτρικός σταθμός του ποταμού Λάδωνα στην Αρκαδία με μέση ετήσια ηλεκτροπαραγωγή 260 GWh. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο σταθμός αυτός είναι εξαιρετικά ευέλικτος, δηλαδή μπορεί να παρακολουθεί πλήρως τις αυξομειώσεις των αιολικών πάρκων. Το χαρακτηριστικό αυτό αποτελεί ένα σημαντικό πλεονέκτημα σε μία εποχή που η ηλεκτροπαραγωγή από ανεμογεννήτριες αυξάνεται με μεγάλους ρυθμούς όπως θα δούμε και στη συνέχεια. Στις αρχές του 2012 ξεκίνησε κατασκευή αγωγού μεταφοράς φυσικού αερίου υψηλής πίεσης. Ο αγωγός μήκους 159 χιλιομέτρων θα ξεκινά από τους Αγίους Θεοδώρους Κορινθίας, θα διέρχεται από τις ευρύτερες περιοχές των πόλεων της Κορίνθου, του Άργους, του Ναυπλίου, της Τρίπολης και θα καταλήγει στη Μεγαλόπολη. Έτσι θα υπάρχει τροφοδοσία τόσο των Σελίδα 17

23 αστικών, βιοτεχνικών και βιομηχανικών περιοχών των ανωτέρω πόλεων, όσο και του Θερμοηλεκτρικού Σταθμού στη Μεγαλόπολη. Το έργο προβλέπεται να ολοκληρωθεί στις αρχές του Οι δύο κινήσεις αυτές συμβάλλουν στη βελτίωση της ενεργειακής συμπεριφοράς της περιφέρειας της Πελοποννήσου, αφού το φυσικό αέριο έχει φιλικότερο χαρακτήρα προς το περιβάλλον από τα υπόλοιπα παράγωγα υδρογονανθράκων. Σχήμα: Σχέδιο αγωγού φυσικού αερίου στην Πελοπόννησο ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟ Ένας από τους στόχους που έθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με το σχέδιο που εγκρίθηκε στις 17 Δεκεμβρίου 2008 είναι η αύξηση κατά 20% της συμβολής των ΑΠΕ στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέχρι το Ακολουθώντας την ίδια πολιτική η Ελλάδα έθεσε τους αντίστοιχους εθνικούς στόχους. Έτσι σύμφωνα με το Άρθρο 27 Παράγρ. 9 του Ν.3468/2006, Η συμμετοχή της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ΑΠΕ στην ακαθάριστη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας καθορίζεται σε ποσοστό 20,1% μέχρι το 2010 και 29% Σύμφωνα με τα Συνοπτικά Πληροφοριακά Δελτία του Λ.ΑΓ.Η.Ε. / Δ.Ε.Σ.Μ.Η.Ε. η εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ στην Πελοπόννησο για το μήνα Απρίλιο του 2011 είναι: Σελίδα 18

24 ΕΙΔΟΣ ΑΠΕ ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗ ΙΣΧΥΣ (MW) Απρίλιος 2011 Αιολικά Πάρκα 264,0 Φωτοβολταϊκοί Σταθμοί 43,5 Μικρά Υδροηλεκτρικά 4,0 ΣΥΝΟΛΟ 311,5 Πίνακας: Εγκατεστημένη Ισχύς ΑΠΕ στην Πελοπόννησο το έτος 2011 Η Περιφέρεια της Πελοποννήσου έχει πρωταγωνιστικό ρόλο τα τελευταία χρόνια στην εγκατάσταση μονάδων Ανανεώσιμων Πηγών στην Ελλάδα. Στο γεγονός αυτό συντελεί το υψηλό αιολικό δυναμικό στα ορεινά και στη νοτιοανατολική κυρίως πλευρά της περιφέρειας αλλά και το υψηλό ηλιακό δυναμικό σε όλη την έκταση της. Επιπλέον, οι τεράστιες πεδινές και γεωργικές εκτάσεις ευνοούν την κατασκευή φωτοβολταϊκών σταθμών. Σύμφωνα με στοιχεία του Λ.ΑΓ.Η.Ε., πρωτοπόρες περιφέρειες στην εγκατεστημένη ισχύ αιολικών πάρκων είναι η Πελοπόννησος με ποσοστό 21,39% επί της εθνικής αιολικής ισχύος μαζί με τη Στερεά Ελλάδα, ενώ στα φωτοβολταϊκά κατέχει το μεγαλύτερο ποσοστό με 13,80%. Έως σήμερα έχει εκδοθεί από το Λ.Α.Γ.Η.Ε. μεγάλος αριθμός Προσφορών Σύνδεσης για μονάδες ΑΠΕ στην Πελοπόννησο. Αυτό φαίνεται αναλυτικά στον παρακάτω πίνακα: Κατηγορία ΑΠΕ Ισχύς (MW) Αιολικά 1.213,1 Φωτοβολταϊκά 337,9 Μικρά Υδροηλεκτρικά 12,7 Βιομάζα 30,2 Σύνολο 1.593,9 Πίνακας: Συνολική ισχύς προσφορών σύνδεσης στην Πελοπόννησο Σελίδα 19

25 4. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΣΤΟ ΣΥΜΦΩΝΟ ΤΩΝ ΔΗΜΑΡΧΩΝ Ο Δήμος Μονεμβασιάς έχει θέσει ως όραμα της πολιτικής του για την μείωση της κλιματικής αλλαγής «την μείωση των εκπομπών CO 2 εντός των ορίων του Δήμου κατά 66,57% από τα επίπεδα του 2011 έως το 2020». Τα τελευταία χρόνια, ο Δήμος Μονεμβασιάς έχει εντάξει πρωτοβουλίες και έργα πράσινης ανάπτυξης στο πρόγραμμά του σε πολλά επίπεδα. Με την υπογραφή του Συμφώνου των Δημάρχων και την εκπόνηση και υλοποίηση του παρόντος Σχεδίου Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια ο Δήμος επιδιώκει συνολικά να: Συνεισφέρει στην προσπάθεια για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής μέσω της μείωσης των εκπομπών CO 2 εντός των ορίων του. Επιδείξει την προσήλωσή του στην προστασία του περιβάλλοντος και την ορθολογική χρήση των πόρων. Ενθαρρύνει την συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών Βελτιώσει την εικόνα της πόλης Δημιουργήσει συνθήκες πολιτικής συμμετοχής και συσπείρωσης γύρω από ένα κοινό σκοπό στους πολίτες και τους επαγγελματίες της πόλης Αποκομίσει (και εξασφαλίσει για τους πολίτες) οικονομικά και περιβαλλοντικά οφέλη από την Εξοικονόμηση Ενέργειας και την χρήση ΑΠΕ Αποκτήσει πρόσβαση σε εθνικές και ευρωπαϊκές πηγές χρηματοδότησης Βελτιώσει τις συνθήκες διαβίωσης, μετακίνησης και εργασίας εντός του Δήμου Προσαρμοστεί πιο εύκολα και αποτελεσματικά με το συνεχώς ανανεωμένο εθνικό και ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο που δίνει αυξημένη βαρύτητα σε θέματα ενέργειας και περιβάλλοντος Αποκομίσει οφέλη από την συνεργασία με άλλους Δήμους που συμμετέχουν στο Σύμφωνο των Δημάρχων ή τους φορείς που το στηρίζουν Ο στόχος που θέτει το παρόν Σχέδιο Δράσης αναμένεται να επιμεριστεί σε κάθε τομέα του Σχεδίου, ώστε να οριστούν οι επιμέρους στόχοι του Σχεδίου Δράσης: 7,85% μείωση των εκπομπών CO 2 από μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας σε όλες τις δημοτικές δραστηριότητες, κτίρια και οχήματα έως το 2020 Σελίδα 20

26 8,88% μείωση των εκπομπών CO 2 από μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας στον οικιακό, τριτογενή και βιομηχανικό τομέα έως το ,60% μείωση των εκπομπών CO 2 από μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας στις μεταφορές έως το % της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται εντός του Δήμου να προέρχεται από ΑΠΕ (εντός του Δήμου) έως το 2020 Σελίδα 21

27 ΜΕΡΟΣ Β ΒΑΣΙΚΗ ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ Σελίδα 22

28 5. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΠΟΓΡΑΦΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ Στην εκπόνηση του παρόντος Σχεδίου Δράσης, χρησιμοποιήθηκαν οι τυπικοί συντελεστές εκπομπών (IPCC) που αφορούν εκπομπές λόγω της κατανάλωσης ενέργειας εντός των ορίων του Δήμου, είτε άμεσης, με την καύση εντός του Δήμου, ή έμμεσης, με την κατανάλωση ηλεκτρισμού που παράγεται εκτός του Δήμου. Οι τυπικοί συντελεστές ακολουθούν την μεθοδολογία για τον υπολογισμό των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στα πλαίσια της UNFCCC και του Πρωτοκόλλου του Κιότο. Σημειώνεται ότι στο παρόν Σχέδιο Δράσης έχουν υπολογιστεί μόνο οι εκπομπές CO 2 εντός των ορίων του Δήμου. Οι τυπικοί συντελεστές εκπομπών του παρόντος Σχεδίου Δράσης έχουν βασιστεί στις Οδηγίες IPCC Συγκεκριμένα, για την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, ο συντελεστής εκπομπών, ορίζεται ως εξής: EFE = [(TCE - LPE - GEP) * NEEFE + CO2LPE + CO2GEP] / ( TCE ) Όπου: EFE = τοπικός συντελεστής εκπομπών για την ηλεκτρική ενέργεια [t/mwh] TCE = συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας από τον οργανισμό τοπικής αυτοδιοίκησης [MWh] LPE = τοπική ηλεκτροπαραγωγή [MWh] GEP = αγορά πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας από τον οργανισμό τοπικής αυτοδιοίκησης [MWh] NEEFE = εθνικός η ευρωπαϊκός συντελεστής εκπομπών για την ηλεκτρική ενέργεια [t/mwh] CO2LPE = εκπομπές CO2 από την τοπική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας [t] CO2GEP = εκπομπές CO2 από την παραγωγή πιστοποιημένης πράσινης ηλεκτρικής ενέργειας [t] Στην κατ εξαίρεση περίπτωση που ο οργανισμός τοπικής αυτοδιοίκησης εξάγει περισσότερη ηλεκτρική ενέργεια απ ότι εισάγει, ο τύπος υπολογισμού είναι ο εξής: EFE = ( CO2LPE + CO2GEP ) / ( LPE + GEP) Για τον υπολογισμό των εκπομπών από την κατανάλωση πετρελαίου κίνησης θα χρησιμοποιηθεί Σελίδα 23

29 ο διορθωμένος συντελεστής στον οποίο θα συνυπολογιστεί το ποσοστό βιοντίζελ κατά το έτος αναφοράς: F DIESEL-NEW = PCD * F DIESEL + PBD * 0 όπου: F DIESEL-NEW : διορθωμένος συντελεστής, PCD: ποσοστό συμβατικού πετρελαίου κίνησης, F DIESEL : τυπικός συντελεστής εκπομπών πετρελαίου κίνησης και PBD: ποσοστό βιοντίζελ. Σύμφωνα με τα επίσημα εθνικά στοιχεία, για το 2011 οι μεταβλητές παίρνουν τις τιμές: PCD = 97,04%, F diesel = 0,267, PBD = 2,96%. Τελικά, για τον υπολογισμό των εκπομπών CO 2 του Δήμου Μονεμβασιάς θα χρησιμοποιηθούν οι συντελεστές: Τυπικός συντελεστής Καύσιμη ύλη εκπομπών (tco 2 /MWh) Ηλεκτρισμός 1,149 Βενζίνη 0,249 Πετρέλαιο 0,259 Ξύλο 0,302 Πίνακας: Τυπικοί συντελεστές εκπομπών Ως έτος αναφοράς για τον υπολογισμό των εκπομπών και την σύνταξη του Σχεδίου Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια του Δήμου Μονεμβασιάς, ελλείψει πληρότητας στοιχείων για προηγούμενα έτη, επιλέχθηκε το Σελίδα 24

30 6. ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ, ΦΩΤΙΣΜΟΣ & ΛΟΙΠΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ, ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Στο παρόν κεφάλαιο εξετάζεται η κατανάλωση ενέργειας του Δήμου Μονεμβασιάς στους τομείς ενδιαφέροντος. Η παραγωγή ενέργειας περιλαμβάνει τις πιθανές πηγές ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας εντός του Δήμου. Η κατανάλωση ενέργειας περιλαμβάνει την ηλεκτρική ενέργεια, το πετρέλαιο και την βιομάζα στους εξής τομείς: Δημοτικά κτίρια, σχολικά κτίρια, αθλητικές και λοιπές εγκαταστάσεις Κτίρια οικιακού και τριτογενή τομέα Βιομηχανικός τομέας Δημοτικός φωτισμός Ο οικιακός τομέας καθώς και ο τριτογενής τομέας αποτελούν την σημαντικότερη πηγή εκπομπών CO 2 αλλά ταυτόχρονα και τους πλέον υποσχόμενους τομείς για την μείωση των εκπομπών στο Δήμο. Για την εκτίμηση των εκπομπών από τους δύο αυτούς τομείς εντός του Δήμου χρησιμοποιήθηκαν, κατά περίπτωση, στοιχεία από τον πάροχο ενέργειας (ΔΕΗ), στοιχεία του Δήμου και στοιχεία ή στατιστικά από άλλες πηγές (Νομαρχία, Ελληνική Κυβέρνηση, Ε.Ε.). Η συνολική ενέργεια που καταναλώθηκε εντός των ορίων του Δήμου (συμπεριλαμβανομένου και των μη εξεταζόμενων τομέων) για το 2011, είναι MWh Η/Ε, MWh Βενζίνης, MWh Πετρελαίου και MWh Ξύλου. 6.1 ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ Η/Ε Στην περιοχή του Δήμου Μονεμβασιάς λειτουργούν μονάδες ΑΠΕ δύο κατηγοριών (φωτοβολταϊκά πάρκα/ φωτοβολταϊκά στις στέγες και ανεμογεννήτριες, με ονομαστική ισχύ ~26,7 MW. Σύμφωνα με στοιχεία της ΔΕΗ και της ΡΑΕ, για το έτος αναφοράς (2011), η συνολική εγκατεστημένη ισχύς και παραγόμενη ενέργεια, είναι η παρακάτω: Σελίδα 25

31 Κατηγορία ΑΠΕ Συνολική εγκατεστημένη ισχύς (kw) Παραγωγή ενέργειας (ΜWh) Φωτοβολταϊκά πάρκα 6.699, ,32 Φωτοβολταϊκά στις στέγες 311,11 435,55 Α/Γ , ,00 Σύνολο , ,87 Πίνακας: Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από μονάδες ΑΠΕ Ο υπολογισμός της παραγόμενης ενέργειας από τα εγκατεστημένα φ/β, έγινε βάση ενεργειακής μελέτης για το δυναμικό της περιοχής, χρησιμοποιώντας στοιχεία από τον ιστότοπο PVGIS (Photovoltaic Geographical Information System) και για την εγκατεστημένη ισχύ των Α/Γ, βάση του θεωρητικού υπόβαθρου και του χάρτη αιολικού δυναμικού του ΚΑΠΕ. Χρησιμοποιώντας (για τα εγκατεστημένα φωτοβολταϊκά) ως μέσο ύψος εγκατάστασης τα 150m, αζιμούθιο 0 ο (Νότος) και γωνία εγκατάστασης για τα φωτοβολταϊκά πάρκα τις 29 ο (βέλτιστη για την περιοχή) και για τις οικιακές εγκαταστάσεις 25 ο (μέση κλίση στέγης), υπολογίστηκε η απόδοση για την κάθε περίπτωση ίση με 1470 kwh/kwp/year και 1400 kwh/kwp/year αντίστοιχα. Παρακάτω, παρατίθενται οι πίνακες με τα αντίστοιχα δεδομένα: *Οι τιμές απόδοσης αναμένονται 3%-5% υψηλότερες. Χρησιμοποιείται η μικρότερη εκτίμηση για τον περιορισμό του αρνητικού σφάλματος Σελίδα 26

32 Location: 36 42'52" North, 22 56'31" East, Elevation: 150 m a.s.l. Nominal power of the PV system: 1.0 kw (crystalline silicon) Estimated losses due to temperature: 13.8% (building) and 9.5% (free standing) (using local ambient temperature) Estimated loss due to angular reflectance effects: 2.9% (building) and 2.7% (free standing) Other losses (cables, inverter etc.): 10.0% (building) and 10% (free standing) Combined PV system losses: 25.4% (building) and 21.3% (free standing) Φωτοβολταϊκά στις Στέγες Fixed system: inclination=25, orientation=0 Month E d E m H d H m Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec Φωτοβολταϊκά Πάρκα Fixed system: inclination=29, orientation=0 Month E d E m H d H m Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec Yearly average Total for year Yearly average Total for year E d : Average daily electricity production from the given system (kwh) E m : Average monthly electricity production from the given system (kwh) H d : Average daily sum of global irradiation per square meter received by the modules of the given system (kwh/m 2 ) H m : Average sum of global irradiation per square meter received by the modules of the given system (kwh/m 2 ) Η ποσότητα ρύπων που εξοικονομείται από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, θα αφαιρεθεί από την τελική απογραφή ρύπων βάση των οδηγιών του IPCC 2006, ως ενέργεια μηδενικών ρύπων που αντικαθιστά ηλεκτρική ενέργεια παραγόμενη από συμβατικά καύσιμα (λιγνίτη κτλ). Σελίδα 27

33 Χρησιμοποιώντας τον χάρτη αιολικού δυναμικού του ΚΑΠΕ, το θεωρητικό υπόβαθρο και σαν μοντέλο υπολογισμού, Α/Γ ισχύος 850kW και ακτίνας r=52m, έχουμε: Σχήμα: Χάρτης αιολικού δυναμικού του ΚΑΠΕ P wind =1/2*π*r 2 (u 3 *ρ) P max =8/27*π*r 2 (u 3 *ρ) n=p el /P wind =0.28 Με το παραπάνω τυπολόγιο, υπολογίζεται ότι για ένα σημείο εφαρμογής με αιολικό δυναμικό 4-7 m/s (ετήσια μέση τιμή), ακτίνα έλικας r=52m, πυκνότητα ανέμου ρ=1,225kg/m 3, μια ανεμογεννήτρια 850kW, μπορεί να παράγει ~2.082,5 MWh (2450 kwh/kw/year), αν δεχτούμε ότι οι απώλειες κυμαίνονται στο 10% και η κατανομή της ταχύτητας ανέμου είναι βάση της κατανομής Rayleigh: 15%4-5m/s, 45%5-6 m/s, 25%6-7m/s και 10%7-8m/s και 5%8-9m/s. Αναλυτικότερα αποτελέσματα, παρουσιάζονται στον παρακάτω πίνακα: u (m/s) Pmax (W) Pwind (W) Pel (kw) Eyear (MWh) , ,0 93,2 816, , ,5 182, , , ,1 314, , , ,5 499, , , ,6 745, ,9 Πίνακας: Ετήσια παραγωγή Η/Ε βάση του αιολικού δυναμικού και για r=52m Άρα, τα τρία αιολικά πάρκα, συνολικής ισχύος 22,1 MW, 26 Α/Γ, (850kW κάθε A/Γ), μπορούν να παράγουν ετησίως ΜWh ή 54,15 GWh Σελίδα 28

34 6.1.2 ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ Η/Ε: ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ Ο Δήμος Μονεμβασιάς είναι υπεύθυνος για την διαχείριση πολλών ενεργών και μη κτιρίων (διοίκησης, υπηρεσιών, αθλητικών εγκαταστάσεων, τεχνικών υπηρεσιών κτλ), λοιπών εγκαταστάσεων (οικίες, αποθήκες, αθλητικές εγκαταστάσεις, κοιμητήρια κτλ) και 38 ενεργών σχολικών κτιρίων εντός των ορίων του. Στον πίνακα που ακολουθεί αναγράφεται η συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας για το έτος 2011, σύμφωνα με τα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας: Δημοτικά κτίρια Κατανάλωση (kwh) Δημοτικά Κτίρια/ Εγκαταστάσεις Σχολικά Κτίρια Αντλιοστάσια Σύνολο Πίνακας: Κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας σε δημοτικά κτίρια και εγκαταστάσεις ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ Η/Ε: ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ Για τον υπολογισμό της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας στον οδικό και δημοτικό φωτισμό χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από τη ΔΕΗ, τα Εθνικά Ενεργειακά Ισοζύγια και το Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την Ενέργεια για το σύνολο των καταναλώσεων εντός του Δήμου Μονεμβασιάς. Έτσι, προκύπτει ότι η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στον οδικό και δημοτικό φωτισμό το έτος 2011 ήταν kwh. Σελίδα 29

35 6.1.4 ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ Η/Ε: ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Για τον υπολογισμό της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας του οικιακού τομέα χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από τη ΔΕΗ, τα Εθνικά Ενεργειακά Ισοζύγια, μελέτες του ΚΑΠΕ και το Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την Ενέργεια για το σύνολο των καταναλώσεων εντός του Δήμου Μονεμβασιάς. Έτσι, προκύπτει ότι η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στον οικιακό τομέα το έτος 2011 ήταν kwh ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ Η/Ε: ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ Για τον υπολογισμό της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας του τριτογενή τομέα (πλην βιομηχανίας) χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από τη ΔΕΗ, τα Εθνικά Ενεργειακά Ισοζύγια, μελέτες του ΚΑΠΕ και το Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την Ενέργεια για το σύνολο των καταναλώσεων εντός του Δήμου Μονεμβασιάς. Έτσι, προκύπτει ότι η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στον τριτογενή τομέα το έτος 2011 ήταν kwh ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ Η/Ε: ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Για τον υπολογισμό της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας του βιομηχανικού τομέα, χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από τη ΔΕΗ, τα Εθνικά Ενεργειακά Ισοζύγια, μελέτες του ΚΑΠΕ και το Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την Ενέργεια για το σύνολο των καταναλώσεων εντός του Δήμου Μονεμβασιάς. Έτσι, προκύπτει ότι η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στον αγροτικό τομέα το έτος 2011 ήταν kwh. 6.2 ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ Ο Δήμος Μονεμβασιάς είναι υπεύθυνος για την διαχείριση πολλών ενεργών και μη κτιρίων (διοίκησης, υπηρεσιών, αθλητικών εγκαταστάσεων, τεχνικών υπηρεσιών κτλ), λοιπών εγκαταστάσεων (οικίες, αποθήκες, αθλητικές εγκαταστάσεις, κοιμητήρια κτλ) και 38 ενεργών Σελίδα 30

36 σχολικών κτιρίων εντός των ορίων του. Το 2011 όλα τα δημοτικά κτίρια είχαν ως καύσιμο το πετρέλαιο για το σύστημα κεντρικής θέρμανσης και την ηλεκτρική ενέργεια (air condition). Στον πίνακα που ακολουθεί αναγράφονται οι συνολικές καταναλώσεις πετρελαίου για το έτος 2011 στο σύνολο των κτιρίων του Δήμου, καθώς επίσης και οι καταναλώσεις βενζίνης των χορτοκοπτικών και των αντλιοστάσιων του Δήμου. Βάσει των οδηγιών του Συμφώνου των Δημάρχων γίνεται η παραδοχή ότι στο τέλος κάθε περιόδου θέρμανσης (Μάιος) οι ετήσιες παραδόσεις πετρελαίου ισούνται με την ετήσια κατανάλωση πετρελαίου. Για την μετατροπή του όγκου καυσίμου σε ενέργεια θα χρησιμοποιηθούν οι συντελεστές μετατροπής των Οδηγιών του Συμφώνου των Δημάρχων (EMEP/EEA 2009, IPCC 2006): Καύσιμο 10,0 Συντελεστής μετατροπής (kwh/lt) Πετρέλαιο 10.0 Βενζίνη 9.2 Πίνακας: Συντελεστής μετατροπής όγκου πετρελαίου σε ενέργεια Δημοτικά κτίρια Κατανάλωση Πετρελαίου (lt) Κατανάλωση Βενζίνης (lt) Κατανάλωση (ΜWh) Διοίκηση - Υπηρεσίες ,47 Σχολικά κτίρια ,17 Χορτοκοπτικά - Αντλιοστάσια ,40 Σύνολο ,04 Πίνακας: Κατανάλωση πετρελαίου σε δημοτικά κτίρια/ εγκαταστάσεις ΟΙΚΙΑΚΟΣ, ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Για τον υπολογισμό της συνολικής κατανάλωσης πετρελαίου του οικιακού, τριτογενή και βιομηχανικού (πλην αγροτικού) τομέα, χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από προμηθευτές και τοπικούς παρόχους πετρελαίου, αφαιρώντας από το σύνολο τις καταναλώσεις των δημοτικών κτιρίων. Με πληροφορίες από τα Εθνικά Ενεργειακά Ισοζύγια, μελέτες του ΚΑΠΕ και το Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την Ενέργεια, υπολογίστηκε αναλογικά η κατανάλωση καυσίμου σε κάθε τομέα. Από τα παραπάνω προκύπτει ότι για το Δήμο Μονεμβασιάς η κατανάλωση πετρελαίου στον οικιακό τομέα το έτος 2011 ήταν lt, για τον τριτογενή lt, και Σελίδα 31

37 για την βιομηχανία lt που αντιστοιχεί σε ,94 ΜWh, 2.076,08 ΜWh και 3.074,81 MWh αντίστοιχα. Συγκεντρωτικά: Κατανάλωση Κατανάλωση (lt) (ΜWh) Οικιακός Τομέας ,94 Τριτογενής Τομέας ,08 Βιομηχανία ,81 Σύνολο ,83 Πίνακας: Κατανάλωση πετρελαίου σε βιομηχανία, οικιακό και τριτογενή τομέα 6.3 ΞΥΛΟ ΟΙΚΙΑΚΟΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Οι ανάγκες του Δήμου για ξυλεία (ως καύσιμη ύλη) καλύπτονται κυρίως με κλάδεμα των ελαιόδεντρων από τους ιδιώτες. Για τον υπολογισμό της κατανάλωσης ξύλου για θέρμανση στον οικιακό και βιομηχανικό τομέα (αφαιρώντας την κατανάλωση του αγροτικού τομέα), χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από το Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα για την Ενέργεια, το οποίο αναπτύχθηκε και συντηρείται από το Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας. Σύμφωνα με το χάρτη Δυναμικού Βιομάζας του Συστήματος, η ποσότητα ξυλείας από το κλάδεμα των ελαιόδεντρων στα διαμερίσματα του Δήμου παρουσιάζεται στη συνέχεια: Σελίδα 32

38 Σχήμα: Ποσότητας βιομάζας από κλάδεμα ελαιόδεντρων στις περιοχές του Δήμου Σελίδα 33

39 Οι συντελεστές μετατροπής ξυλείας σε ενέργεια αντλήθηκαν από το άρθρο «Η ελιά και η παραγωγή ενέργειας από τα προϊόντα της». Πιο συγκεκριμένα: Προϊόν Θερμογόνος δύναμη (KWh/kg) Ελαιοκλαδέματα 3,7216 Συμπαγές ξύλο ελιάς Πυρηνόξυλο 4,3612 Πίνακας: Θερμογόνος δύναμη προϊόντων και παραπροϊόντων της ελιάς Στο Δήμο Μονεμβασίας, το 27,1% της παραγόμενης βιομάζας από ελαιόδενδρα χρησιμοποιείται για την θέρμανση κατοικιών, το 42,9% εξάγεται από τον Δήμο προς τα αστικά κέντρα και άλλους νομούς και το υπόλοιπο 30% καίγεται στα χωράφια, βάση στοιχείων το ΚΑΠΕ (Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα) για τις απαιτήσεις θερμικής ενέργειας και των στοιχείων προμήθειας πετρελαίου θέρμανσης των πρατηρίων της περιφέρειας του Δήμου. Έτσι, προκύπτει ότι για το Δήμο Μονεμβασιάς, η κατανάλωση ξύλου στον οικιακό τομέα το έτος 2011 ήταν 3.498,2 ton και για τον βιομηχανικό 1.617,2 ton, που αντιστοιχεί σε ,8 MWh και 6.535,7 MWh αντίστοιχα, χρησιμοποιώντας ως θερμογόνο δύναμη την μέση τιμή των προαναφερθέντων, η οποία ισούται με: 4,0414 kwh/kg. Η ποσότητα ελαιοκλαδεμάτων που καίγεται στον αγρό, η οποία ισούται με ton ή ΜWh, δεν συνυπολογίστηκε στην παρούσα φάση, λόγω οδηγιών του Συμφώνου των Δημάρχων. Ισοδύναμα, έχουμε: Κατανάλωση Κατανάλωση (ton) (ΜWh) Οικιακός Τομέας 3.498, ,8 Βιομηχανικός Τομέας 1.617, ,7 Σύνολο , ,5 Πίνακας: Ποσότητα βιομάζας και ενέργεια από κλάδεμα ελαιόδεντρων και παράγωγων στις περιοχές του Δήμου Σελίδα 34

40 7. ΟΔΙΚΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ Οι μεταφορές εντός του Δήμου Μονεμβασιάς θα χωριστούν σε δύο κατηγορίες: τα δημοτικά οχήματα και τα ιδιωτικά οχήματα κατοίκων και επισκεπτών του Δήμου. Δημόσιες μεταφορές δεν διατίθενται στην περιφέρεια του Δήμου, πλην των ιδιωτικών ΚΤΕΛ, που θα συμπεριληφθούν στις ιδιωτικές μεταφορές. Για την εκτίμηση των εκπομπών από τις μεταφορές εντός του Δήμου θα χρησιμοποιηθούν, κατά περίπτωση, στοιχεία του Δήμου και στοιχεία ή στατιστικά από πηγές του ΚΑΠΕ ΥΠΕΚΑ και της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής. 7.1 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ Ο Δήμος Μονεμβασιάς διατηρεί στόλο οχημάτων για τις υπηρεσίες του και για τον οποίο γίνεται η παραδοχή (όπως προκύπτει και από το είδος και προφίλ χρήσης των οχημάτων) ότι διανύουν εντός των ορίων του Δήμου το σύνολο των χιλιομέτρων τους. Στον ακόλουθο πίνακα καταγράφονται οι κατηγορίες οχημάτων του Δήμου και οι υπολογιζόμενες καταναλώσεις καυσίμου για το έτος αναφοράς. Για την μετατροπή του όγκου καυσίμου σε ενέργεια θα χρησιμοποιηθούν οι συντελεστές μετατροπής των Οδηγιών του Συμφώνου των Δημάρχων (EMEP/EEA 2009, IPCC 2006): Καύσιμο Συντελεστής μετατροπής (kwh/lt) Βενζίνη 9,2 Πετρέλαιο 10,0 Πίνακας: Συντελεστής μετατροπής όγκου καυσίμων σε ενέργεια Σελίδα 35

41 ΔΗΜΟΣ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΣΤΟΛΟΣ ΟΧΗΜΑΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΣΩΠΟΥ α/α Περιγραφή Εργοστάσιο κατασκευής/μοντέλο Κατηγορία 1 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES 1523 Καθαριότητα 2 ΗΜΙΦΟΡΤΗΓΟ 4Χ4 MAZDA B 2600 Ύδρευση 3 ΗΜΙΦΟΡΤΗΓΟ 4Χ4 FORD Διοικητική 4 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ HYUNDAI ATOS PRIME Διοικητική - ΒΟΗΘΕΙΑ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΖΑΡΑΚΑ α/α Περιγραφή Εργοστάσιο κατασκευής/ Μοντέλο Κατηγορία 1 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES 1018 Καθαριότητα 2 ΗΜΙΦΟΡΤΗΓΟ 4Χ4 MAZDA B 2600 Διοικητική 3 ΗΜΙΦΟΡΤΗΓΟ 4Χ4 MITSUBISHI L 200 Διοικητική 4 ΦΟΡΤΗΓΟ IVECO Spa Οδοποιία-τεχνικά έργα 5 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ-ΦΟΡΤΩΤΗΣ HIDROMEK HMK 102 S Οδοποιία-τεχνικά έργα 6 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ HYUNDAI MATRIX Διοικητική - ΒΟΗΘΕΙΑ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ α/α Περιγραφή ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ Εργοστάσιο κατασκευής/ Μοντέλο Κατηγορία 1 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ DAIMLER CHRYSL 1823 Καθαριότητα 2 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ DAIMLER CHRYSL 932 Καθαριότητα 3 ΦΟΡΤΗΓΟ IVECO MAGIRUS 0781 Οδοποιία-τεχνικά έργα 4 ΦΟΡΤΗΓΟ MAZDA B2500 RAPCAB Ύδρευση 5 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ HYUNDAY MATRIX Διοικητική - ΒΟΗΘΕΙΑ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ 6 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ SSANG YONG Διοικητική-ΔΗΜΟΤ. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ 7 ΔΙΚΥΚΛΟ TAIWAN GOLDEM B Ύδρευση 8 ΜΗΧΑΝΟΚΙΝΗΤΟ ΟΧΗΜΑ 9 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ-ΦΟΡΤΩΤΗΣ RCM - RONDA FIAT- HITACHI FP 200/2-4PS Καθαριότητα Οδοποιία-τεχνικά έργα 10 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ-ΦΟΡΤΩΤΗΣ JCB 3CX4 Οδοποιία-τεχνικά έργα Σελίδα 36

42 α/α Περιγραφή ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΒΟΙΩΝ Εργοστάσιο κατασκευής/ Μοντέλο Κατηγορία 1 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ 4Χ4 SUZUKI JIMMY Ύδρευση 2 ΦΟΡΤΗΓΟ ΑΝΟΙΚΤΟ TOYOTA HILUX Ύδρευση 3 ΦΟΡΤΗΓΟ ΑΝΟΙΚΤΟ 4Χ4 MAZDA B 2600 Ύδρευση 4 ΦΟΡΤΗΓΟ IVECO Spa Ύδρευση 5 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES -815 Καθαριότητα 6 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES Καθαριότητα 7 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ ΜΑΝ -280 Καθαριότητα 8 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES Καθαριότητα 9 ΦΟΡΤΗΓΟ MERCEDES Καθαριότητα 10 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ-ΦΟΡΤΩΤΗΣ JBC 3CX Ύδρευση 11 ΓΕΩΡΓΙΚΟΣ ΕΛΚΥΣΤΗΡΑΣ LAMBORGHINI Καθαριότητα 12 ΟΧΗΜΑ RENAULT Καθαριότητα 13 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ-ΦΟΡΤΩΤΗΣ FIAT-KOBELCO Οδοποιία-τεχνικά έργα 14 ΙΣΩΠΕΔΩΤΗΣ ΓΑΙΩΝ (ΓΚΡΕΪΝΤΕΡ) HBM-NOBAS Οδοποιία-τεχνικά έργα 15 ΛΕΩΦΟΡΕΙΟ FIAT-ΙVECO Διοικητική 16 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ 4Χ4 SUZUKI VITARA Διοικητική 17 ΥΔΡΟΦΟΡΟ ΟΧΗΜΑ DAF Προς απόσυρση 18 ΑΠΟΡΡΙΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES Εκτός λειτουργίας ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΜΟΛΑΩΝ α/α Περιγραφή Εργοστάσιο κατασκευής/ Μοντέλο Κατηγορία 1 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES 1314 Καθαριότητα 2 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES Καθαριότητα 3 ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΟΦΟΡΟ IVECO 190 EL25 Καθαριότητα 4 ΦΟΡΤΗΓΟ FORD WERKE Ύδρευση 5 ΦΟΡΤΗΓΟ FIAT IVECO Οδοποιία-τεχνικά έργα 6 ΗΜΙΦΟΡΤΗΓΟ FORD RANGER 4x4 Ύδρευση 7 ΕΠΙΒΑΤΙΚΟ SUBARU FORESTER Διοικητική 8 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ KOMATSU - WB93R-2 Οδοποιία-τεχνικά έργα 9 ΕΚΣΚΑΦΕΑΣ JCB - 4CX Ύδρευση 10 ΓΚΡΕΪΝΤΕΡ HBM-NOBAS Οδοποιία-τεχνικά έργα 11 ΣΑΡΩΘΡΟ AEBI MFH AG Καθαριότητα 12 ΦΟΡΤΗΓΟ MITSUBISHI CANTER ΚΑΛΑΘΟΦΟΡΟ Καθαριότητα-ηλεκτροφ 13 ΔΙΚΥΚΛΟ YAMAHA Πίνακας: Κατανάλωση ανά δημοτικό όχημα (2011) Σελίδα 37

43 Αριθμός οχημάτων Καύσιμο Συνολική κατανάλωση (lt) Συνολική κατανάλωση (ΜWh) 12 Βενζίνη ,44 41 Πετρέλαιο ,65 Πίνακας: Κατανάλωση ανά τύπο καυσίμου από δημοτικά οχήματα (2011) 7.2 ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ Για τον υπολογισμό των εκπομπών CO 2 από τις μεταφορές (πλην δημοτικών οχημάτων) χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από προμηθευτές και πρατήρια καυσίμων της περιοχής, αφαιρώντας την κατανάλωση των οχημάτων του δημοτικού στόλου και του αγροτικού τομέα, με την παραδοχή ότι το σύνολο το καυσίμων από τα πρατήρια καταναλώθηκε εντός της περιφέρειας του Δήμου, αντισταθμίζοντας με αυτόν τον τρόπο, τις καταναλώσεις από τις εισαγόμενες στον Δήμο μεταφορές (εμπορικά φορτηγά, επισκέπτες κτλ). Από τα στοιχεία προκύπτει ότι, κατά το έτος αναφοράς (2011), στον Δήμο Μονεμβασιάς καταναλώθηκαν: Καύσιμο Συνολική κατανάλωση (lt) Συνολική κατανάλωση (ΜWh) Βενζίνη ,50 Πετρέλαιο ,59 Πίνακας: Κατανάλωση ανά τύπο καυσίμου από δημοτικά οχήματα (2011) Σελίδα 38

44 Πετρέλαιο Ηλεκτρική Ενέργεια 8. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΚΠΟΜΠΩΝ CO 2 ΣΤΟ ΕΤΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ Μετά τον υπολογισμό των ενεργειακών καταναλώσεων ανά τομέα που έχει συμπεριληφθεί στο Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια, οι εκπομπές CO 2 θα αθροιστούν για να υπολογιστεί η συνολική Βασική Απογραφή Εκπομπών του Δήμου Μονεμβασιάς. Για τον υπολογισμό θα χρησιμοποιηθούν οι τυπικοί μέσοι εθνικοί συντελεστές εκπομπών CO 2 όπως αυτοί υπολογίζονται από το IPCC (2006) και την Eurelectric (2005) και περιέχονται στις οδηγίες του Συμφώνου των Δημάρχων. Για τις πηγές τελικής κατανάλωσης ενέργειας που αναγνωρίστηκαν, οι συντελεστές είναι: Μορφή ενέργειας Συντελεστής εκπομπών (tco 2 /MWh) Ηλεκτρική ενέργεια 1,149 Πετρέλαιο 0,259 Βενζίνη 0,249 Ξύλο 0,302 Πίνακας: Τυπικοί συντελεστές εκπομπών CO 2 Η συνολική κατανάλωση ενέργειας ανά τύπο τελικής ενέργειας και οι εκπομπές CO 2 που αντιστοιχούν σε αυτήν, σύμφωνα με τις προηγούμενες παραγράφους είναι: Τομέας κατανάλωσης Ποσότητα ενέργειας (MWh) Εκπομπές CO 2 (tco 2 ) Δημοτικά κτίρια κτλ 4.042, ,92 Δημοτικός φωτισμός 1.402, ,39 Οικιακός τομέας , ,72 Τριτογενής τομέας , ,33 Βιομηχανία 2.849, ,88 Δημοτικά κτίρια 678,64 175,77 Οικιακός τομέας , ,06 Τριτογενής τομέας 2.076,08 537,70 Βιομηχανία 3.074,81 796,38 Δημοτικά οχήματα 1.479,65 383,23 Ιδιωτικά οχήματα , ,22 Σελίδα 39

45 ΑΠΕ Ξύλο Βενζίνη Δημοτικά οχήματα 80,44 20,03 Ιδιωτικά οχήματα , ,54 Οικιακός τομέας , ,62 Βιομηχανία 6.535, ,78 Σύνολο , ,57,44 Πίνακας: Συνολική κατανάλωση τελικής ενέργειας και Βασική Απογραφή Εκπομπών Από την τελική απογραφή των εκπομπών, θα αφαιρεθεί η ποσότητα ρύπων που εξοικονομείται από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από εγκαταστάσεις ΑΠΕ, η οποία αναγράφεται στον παρακάτω πίνακα: Τομέας παραγωγής Ποσότητα ενέργειας (MWh) Εκπομπές CO 2 (tco 2 ) Φωτοβολταϊκά Πάρκα 9.848, ,72 Φωτοβολταϊκά Στις Στέγες 435,55-500,45 Α/Γ , ,61 Σύνολο , ,78 Πίνακας: Παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από μονάδες ΑΠΕ Συνοψίζοντας τους παραπάνω πίνακες, προκύπτει η συνολική κατανάλωση ενέργειας και οι συνολικές εκπομπές CO 2 του Δήμου Μονεμβασιάς για το έτος αναφοράς Συγκεκριμένα: Δήμος Μονεμβασιάς Ποσότητα ενέργειας (ΜWh) Εκπομπές CO 2 (tco 2 ) , ,79 Πίνακας: Συνολική κατανάλωση ενέργειας (πλην Α.Π.Ε.) και Απογραφή Εκπομπών 2011 Με την συνεισφορά των Α.Π.Ε. στο ενεργειακό ισοζύγιο του Δήμου για το έτος 2011, παρατηρείται μείωση των εκπομπών ρύπων της τάξης του 65,75%, ποσοστό αρκετά υψηλό το οποίο έπεται να αυξηθεί το έτος 2012 και το τρέχον Σελίδα 40

46 Η σχετική συνεισφορά κάθε τομέα στις συνολικές εκπομπές της Βασικής Απογραφής Εκπομπών φαίνεται στο επόμενο διάγραμμα: Γράφημα: Εκπομπές CO 2 στον Δήμο Μονεμβασιάς ανά τομέα δραστηριότητας (2011) Σελίδα 41

47 Γράφημα: Εκπομπές CO 2 Δήμου Μονεμβασιάς ανά δημοτικό τομέα δραστηριότητας (2011) Πέρα από τις συνολικές δημοτικές εκπομπές, παρακάτω παρατίθεται αναλυτική παρουσίαση της συνεισφοράς κάθε τομέα και περιοχής, στις ενεργειακές καταναλώσεις. Αξίζει να παρατεθεί όμως, μια σύγκριση του οικιακού τομέα, με την μεγαλύτερη ενεργειακή κατανάλωση, μεταξύ του Δήμου και της Ελληνικής περιφέρειας. Σελίδα 42

48 Γράφημα: Σύγκριση της ενεργειακής κατανάλωσης του οικιακού τομέα, μεταξύ Δήμου Μονεμβασιάς και Ελλάδας Παρατηρείται πως ποσοστιαία, η κατανάλωση του οικιακού τομέα του Δήμου, κινείται σε διαφορετικά επίπεδα από τα εθνικά, με αναλογικά αυξημένη την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας και βιομάζας και μειωμένη την χρήση πετρελαίου. Αυτή η στατιστική διαφορά μπορεί να οφείλεται εν μέρει στην χρήση βιομάζας για έναντι του πετρελαίου θέρμανσης (~3%) και στην χρήση εναλλακτικών τρόπων θέρμανσης με χρήση ηλεκτρικής ενέργειας (~11%). Μια δεύτερη εκτίμηση είναι η ύπαρξη αρκετών παλιών κατοικιών, οι οποίες είναι ενεργοβόρες ως προς την ηλεκτρική και θερμική ενέργεια. Σελίδα 43

49 8.1 ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Όσο αναφορά τον δημοτικό τομέα, η συνεισφορά κάθε τομέα στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, παρουσιάζεται στα παρακάτω γραφήματα: Γράφημα: Κατανάλωση Η/Ε Δήμου Μονεμβασιάς ανά δημοτικό τομέα δραστηριότητας (2011) Είναι φανερό, ότι την μεγαλύτερη κατανάλωση Η/Ε στο δημοτικό τομέα και επομένως και εκπομπή ρύπων, έχουν τα αντλιοστάσια και ο οδικός φωτισμός, τομείς οι οποίοι είναι υψηλής προτεραιότητας για την μείωση των εκπομπών CO 2. Στο σύνολο του Δήμου, η κατανάλωση Η/Ε ανά τομέα, παρουσιάζεται στο παρακάτω πίνακα και γράφημα: Οικιακός Τομέας kwh Τριτογενής Τομέας kwh Βιομηχανία kwh Δημοτικά Κτίρια kwh Δημοτικός Φωτισμός kwh Αντλιοστάσια kwh ΝΠΔΔ kwh Πίνακας: Κατανάλωση Η/Ε Δήμου Μονεμβασιάς ανά τομέα (2011) Σελίδα 44

50 Γράφημα: Κατανάλωση Η/Ε Δήμου Μονεμβασιάς ανά τομέα (2011) Παρατηρείται, η μεγαλύτερη κατανάλωση Η/Ε από τον οικιακό τομέα με ποσοστό 51,5%, ακολουθεί ο τριτογενής με 35,5%, η βιομηχανία με 4,5% και μετά οι δημοτικές καταναλώσεις: κτιρίων (3,42%), αντλιοστάσιων (2,54%) και φωτισμού (2,21%). Παρακάτω παρατίθεται αναλυτικά σε μορφή πίνακα και γραφήματος η συνολική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας των δημοτικών διαμερισμάτων (πρώην κοινοτήτων) του Δήμου Μονεμβασιάς και των τομέων κατανάλωσης, βάση στοιχείων από την ΔΕΗ, για το έτος αναφοράς. Σελίδα 45

51 ΔΔ Ενέργεια (kwh) ΜΟΛΑΟΙ ΑΓΓΕΛΩΝΑΣ ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΓ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΑΓ. ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΓ. ΑΠΟΣΤΟΛΟΙ ΑΝΩ ΚΑΣΤΑΝΕΑ ΑΣΩΠΟΣ ΒΕΛΑΝΙΔΙΕΣ ΒΕΛΙΕΣ ΔΑΙΜΟΝΙΑ ΕΛΑΙΑ ΕΛΙΚΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΕΡΑΚΑΣ ΚΑΜΠΟΣ ΚΑΤΩ ΚΑΣΤΑΝΕΑ ΚΟΥΠΙΑ ΚΥΠΑΡΙΣΣΙ ΛΑΜΠΟΚΑΜΠΟΣ ΛΑΧΙΟΝ ΛΙΡΑ ΜΕΣΟΧΩΡΙ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑ ΝΕΑΠΟΛΗ ΝΟΜΙΑ ΠΑΚΙΑ ΠΑΝΤΑΝΑΣΣΑ ΠΑΠΑΔΙΑΝΙΚΑ ΡΕΙΧΙΑ ΣΥΚΙΑ ΤΑΛΑΝΤΑ ΦΑΡΑΚΛΟ ΦΟΙΝΙΚΙ ΧΑΡΑΚΑΣ ΣΥΝΟΛΟ Πίνακας: Κατανάλωση Η/Ε του Δήμου Μονεμβασιάς aνά τοπική κοινότητα (2011) Σελίδα 46

52 Γράφημα: Κατανάλωση Η/Ε Δήμου Μονεμβασιάς ανά τοπική κοινότητα (2011) Σελίδα 47

53 Συγκρίνοντας τις καταναλώσεις ανά τομέα, παρατίθεται σύγκριση του Δήμου με την κατανάλωση ανά τομέα στην Ελληνική περιφέρεια, στην περιφέρεια Πελοποννήσου και στην περιφέρεια Λακωνίας. Γράφημα: Σύγκριση της κατανάλωσης Η/Ε του Δήμου Μονεμβασιάς ανά τομέα, με την Λακωνία, Πελοπόννησο, Ελλάδα Από τα συγκριτικά αποτελέσματα, παρατηρείται πως η κατανάλωση Η/Ε στον οικιακό τομέα και στον οδικό φωτισμό, αναλογικά, είναι ελαφρώς μεγαλύτερη στην Πελοπόννησο-Λακωνία- Δήμος Μονεμβασιάς συγκριτικά με τον μέσο όρο της Ελλάδος. Στον τριτογενή τομέα και στις δημόσιες και δημοτικές αρχές, η κατανάλωση είναι σχετικιστικά αυξημένη, αγγίζοντας 5-7% και 1,5-2% διαφορά αντίστοιχα. Αντίθετα, μικρότερη είναι η κατανάλωση Η/Ε της βιομηχανίας συγκριτικά με το σύνολο της Ελλάδας και της Λακωνίας μιας και ο τομέας αυτός δεν είναι τόσο ανεπτυγμένος στην περιοχή. Από το 2010, παρουσιάστηκε μεγάλο ενδιαφέρον προς την εγκατάσταση συστημάτων ΑΠΕ στην περιφέρεια του Δήμου. Η συνολική εγκατεστημένη ισχύς το 2011 ήταν ,65 kw ή ~29,1ΜW. Η συνεισφορά της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας στο ενεργειακό ισοζύγιο του Δήμου για τους εξεταζόμενους τομείς του ΣΔΑΕ, είναι η παρακάτω: Σελίδα 48

54 Η/Ε ΤΟΜΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΣΔΑΕ 2011 kwh Καταναλισκόμενη Η/Ε Παραγόμενη Η/Ε ΣΥΝΟΛΟ Πίνακας: Κατανάλωση Η/Ε και παραγωγή Η/Ε από Α.Π.Ε. Δήμου Μονεμβασιάς, για τους εξεταζόμενους τομείς (2011) Γράφημα: Μερίδιο κατανάλωσης Η/Ε από συμβατικά καύσιμα και Α.Π.Ε. του Δήμου Μονεμβασιάς, για τους εξεταζόμενους τομείς (2011) Η/Ε ΤΟΜΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΣΔΑΕ 2011 kwh Καταναλισκόμενη Η/Ε Παραγόμενη Η/Ε ΣΥΝΟΛΟ Πίνακας: Συνολική κατανάλωση Η/Ε και παραγωγή Η/Ε από Α.Π.Ε. Δήμου Μονεμβασιάς (2011) Σελίδα 49

55 Γράφημα: Μερίδιο κατανάλωσης Η/Ε από συμβατικά καύσιμα και Α.Π.Ε. του Δήμου Μονεμβασιάς (2011), για τους εξεταζόμενους τομείς Από το σύνολο της καταναλισκόμενης Η/Ε ενέργειας στο Δήμο, το 79,19%, προέρχεται από Α.Π.Ε. Αυτό είναι πολύ σημαντικό, αφού το ποσοστό αυτό επιφέρει σημαντική μείωση στο σύνολο των ρύπων, που θα είχαν εκπεμφθεί στην περίπτωση χρήσης Η/Ε από συμβατικά καύσιμα. Γράφημα: Συγκριτικό διάγραμμα παραγόμενης και καταναλισκόμενης Η/Ε στους εξεταζόμενους και μη τομείς του Δήμου Μονεμβασιάς (2011) Σελίδα 50

56 8.2 ΟΡΥΚΤΑ ΚΑΥΣΙΜΑ Παρακάτω παρατίθενται κάποια συγκεντρωτικά στατιστικά αποτελέσματα της απογραφής, για την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων εντός των ορίων του Δήμου και συγκεκριμένα βενζίνης και πετρελαίου (κίνησης & θέρμανσης). Τα στατιστικά δεδομένα αφορούν τις καταναλώσεις των δημοτικών κτιρίων, δημοτικών και ιδιωτικών οχημάτων (μεταφορών), συγκριτικά διαγράμματα μεταξύ τομέων εξέτασης καθώς επίσης και μεταξύ του Δήμου και του συνόλου της Ελλάδος. Γράφημα: Κατανάλωση καυσίμων Δήμου Μονεμβασιάς (2011) Σελίδα 51

57 Γράφημα: Κατανάλωση καυσίμων δημοτικού τομέα (2011) Γράφημα: Κατανάλωση ορυκτών καυσίμων ανά τομέα του Δήμου Μονεμβασιάς (2011) Σελίδα 52

58 Βενζίνη 5,58% Πετρέλαιο 94,42% Γράφημα: Κατανάλωση καυσίμων των δημοτικών οχημάτων [lt] (2011) Γράφημα: Κατανάλωση καυσίμων στο τομέα των μεταφορών [lt] (2011) Σελίδα 53

59 Γράφημα: Σύγκριση της κατανάλωσης ορυκτών καυσίμων του Δήμου Μονεμβασιάς με την Ελλάδα Συγκρίνοντας την κατανάλωση καυσίμου του Δήμου Μονεμβασιάς με την συνολική κατανάλωση στην Ελλάδα, παρατηρείται μικρή ποσοστιαία διαφορά, η οποία είναι μη αναμενόμενη, μιας και ο τομείς των μεταφορών και της βιομηχανίας, που αποτελούν μεγάλο μερίδιο στην κατανάλωση πετρελαίου, δεν είναι τόσο έντονοι στην περιφέρεια του Δήμου. Δεδομένου ότι στην κατηγορία του πετρελαίου συμπεριλαμβάνεται και ο αγροτικός τομέας, ο οποίος εμφανίζει έντονη δραστηριότητα, πιθανόν να αντισταθμίζει την όποια ποσοστιαία διαφορά βενζίνης πετρελαίου προκύπτει. 8.3 ΞΥΛΟ Παρακάτω παρατίθενται κάποια συγκεντρωτικά στατιστικά αποτελέσματα της απογραφής, για την καύση προϊόντων ξύλου, εντός των ορίων του Δήμου και συγκεκριμένα ελιάς (συμπαγές ξύλο κορμού και ελαιοκλαδέματα). Τα στατιστικά δεδομένα αφορούν τις καταναλώσεις του οικιακού και βιομηχανικού τομέα, μιας και είναι οι αποκλειστικοί τομείς κατανάλωσης (ο αγροτικός τομέας δεν συμπεριλαμβάνεται στους τομείς εξέτασης του ΣΔΑΕ). Στις μετρήσεις αυτές, δεν Σελίδα 54

60 συμπεριλαμβάνεται το 30% της παραγόμενης βιομάζας από τα ελαιόδεντρα, θεωρώντας ότι καίγεται στα χωράφια και δεν χρησιμοποιείται για την παραγωγή θερμικής ενέργειας. Γράφημα: Κατανάλωση ξύλου (και προϊόντων) Δήμου Μονεμβασιάς ανά εξεταζόμενο τομέα (2011) Σελίδα 55

61 ΜΕΡΟΣ Γ' ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΡΑ ΕΩΣ ΤΟ ΜΕΤΡΑ, ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΙΩΞΕΙΣ Σελίδα 56

62 9. ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ 9.1 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Ο τομέας των δημοτικών κτιρίων είναι από αυτούς στους οποίους ο Δήμος έχει πλήρη ευελιξία να εφαρμόσει προγράμματα εξοικονόμησης ενέργειας και ανάπτυξης συστημάτων ΑΠΕ ώστε να επιτύχει σημαντική αναλογικά μείωση των εκπομπών CO 2. Ο Δήμος Μονεμβασιάς έχει ήδη αρχίσει να ενσωματώνει βιοκλιματικά πρότυπα στα υπό μελέτη, ανακατασκευή και ανέγερση κτίριά του («Τουριστικό περίπτερο», «Μουσείο ναυτικής παράδοσης Βάτικων» κ.α.) και παρακολουθεί τις τάσεις της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας, η οποία θα απαιτήσει, σταδιακά, από το 2018 την ανέγερση ή μετατροπή των δημόσιων κτιρίων σε κτίρια σχεδόν μηδενικής ενέργειας και εκπομπών CO 2. Επιπλέον, αναγνωρίζει την μεγάλη σημασία των δημόσιων κτιρίων ως παράδειγμα προς τους πολίτες για την υιοθέτηση των πολιτικών και πρακτικών της αειφόρου ανάπτυξης. Σελίδα 57

63 9.2 ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #1 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #1 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Επιθεώρηση κτιρίων και εγκαταστάσεων του Δήμου, ενεργειακή πιστοποίησή τους και προμελέτη εξοικονόμησης ενέργειας Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό - Περιβαλλοντικό - Οικονομικό - Αξιολόγηση - Σχόλια Στην περίπτωση που η ενεργειακή επιθεώρηση συνοδεύεται από παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας, το ενεργειακό πιστοποιητικό θα εκδοθεί μετά τις παρεμβάσεις ώστε να πιστοποιηθεί η αναβάθμιση του κτιρίου. Εκτιμάται ένα μέσο κόστος ανά κτίριο για 8 κτίρια. Το πρώτο βήμα για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων του Δήμου αποτελεί η επιθεώρησή τους, βάσει του θεσμικού πλαισίου του ΚΕΝΑΚ, ώστε τα κτίρια να πιστοποιηθούν και να πραγματοποιηθεί προμελέτη των παρεμβάσεων εξοικονόμησης ενέργειας σε αυτά. Σε αυτό το στάδιο θα υπολογιστεί και το ακριβές κόστος για τις παρεμβάσεις κάθε κτιρίου. Με κριτήρια του Δήμου, επιλέχθηκαν τα παρακάτω δημοτικά κτίρια και εγκαταστάσεις: Δημαρχείο Ασωπού Μαθητική εστία Μολάων Γυμνάσιο Μολάων Γυμνάσιο Μονεμβασιάς Γυμνάσιο Νεάπολης Δημαρχείο Μολάων Δημοτικό στάδιο Μολάων Δημοτικό στάδιο Νεάπολης Σελίδα 58

64 9.2.2 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #2 Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #2 Περιγραφή Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Υλοποίηση παρεμβάσεων εξοικονόμησης ενέργειας στα δημοτικά κτίρια Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι/ Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Ηλεκτρική ενέργεια: kwh/έτος Θερμική ενέργεια: kwh/έτος 53,3 tc0 2 /έτος Ο Δήμος θα εξοικονομήσει το ισοδύναμο κόστος - kwh/έτος ηλεκτρικής ενέργειας και - lt/έτος πετρελαίου Αξιολόγηση - Σχόλια Για τον υπολογισμό της εξοικονόμησης σε κάθε κτίριο έχει υπολογιστεί ο συνολικός συντελεστής εξοικονόμησης σε θερμική (πετρέλαιο) και ηλεκτρική ενέργεια ώστε να υπολογιστεί η μειωμένη κατανάλωση (και κατά συνέπεια οι μειωμένες εκπομπές CO 2 ) μετά τις παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας. Έχει γίνει εκτίμηση του συνολικού κόστους της δράσης για λόγους συνέπειας με το πρότυπο του ΣΔΑΕ. Το ακριβές κόστος θα υπολογιστεί ανά κτίριο κατά την υλοποίηση της δράσης ΔΚΤΙ1. Ο Δήμος Μονεμβασιάς είναι υπεύθυνος για την λειτουργία και συντήρηση ενός αριθμού κτιρίων με ποικίλες χρήσεις, αριθμό εργαζομένων και χρηστών, ενεργειακών αναγκών, κτλ. Επιπλέον, τα κτίρια αυτά είναι κατασκευασμένα σε ένα μεγάλο χρονικό εύρος, με διαφορετικές τεχνικές και υλικά και έχουν διαφορετικά ιστορικά συντήρησης. Προκειμένου, στα πλαίσια του ΣΔΑΕ, να σχηματοποιηθεί ένα πρώτο σχέδιο ενεργειακής αναβάθμισης όλων των κτιρίων του Δήμου, πραγματοποιήθηκε συνοπτικός ενεργειακός έλεγχος και εκτιμήθηκε το κατά πόσο κάθε κτίριο πρέπει να προκριθεί για κάθε μία από τις παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης που ο Δήμος θεωρεί σημαντικές. Σε κάθε περίπτωση, κατά την δράση ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #1 θα εκτιμηθούν και τεκμηριωθούν οι ακριβείς παρεμβάσεις, κόστος και όφελος που χρειάζονται/ αποδίδουν για κάθε κτίριο. Οι Σελίδα 59

65 παρεμβάσεις που θεωρείται ότι θα οδηγήσουν σε σημαντικές εξοικονομήσεις είναι: o Αντικατάσταση καυστήρα πετρελαίου με νέο ή με αντλία θερμότητας αέρα νερού ή με καυστήρα βιομάζας (μείωση 17%, 55% και 100% αντίστοιχα στις εκπομπές CO 2 ) o Αντικαταστάσεις και παρεμβάσεις στα συστήματα θέρμανσης, ψύξης και παραγωγής ζεστού νερού χρήσης προκειμένου να αυξηθεί η απόδοσή τους και να επιτευχθεί εξοικονόμηση ενέργειας (εξοικονόμηση 15% σε θερμική/ ηλεκτρική ενέργεια) o Τοποθέτηση θερμοστατικών βαλβίδων και βαλβίδων αντιστάθμισης στα θερμαντικά σώματα (εξοικονόμηση 8% σε θερμική ενέργεια) o Αντικατάσταση κουφωμάτων (με νέα, διπλού υαλοπίνακα) σε όσα κτίρια έχουν κουφώματα μονού υαλοπίνακα (εξοικονόμηση 10-28% σε θερμική ενέργεια) o Ενεργειακή αναβάθμιση κελύφους κτιρίων (προσθήκη μόνωσης), ειδικά όσων έχουν ανεγερθεί πριν το 1980 και εγκατάσταση παθητικών στοιχείων αερισμού και σκίασης στο κέλυφος (εξοικονόμηση 28-36% σε θερμική ενέργεια) o Ολοκλήρωση αντικατάστασης λαμπτήρων του λειτουργικού φωτισμού όλων των κτιρίων με νέους, εξοικονόμησης ενέργειας και εγκατάσταση αυτοματισμών φωτισμού (π.χ. αισθητήρες κίνησης, χρονοδιακόπτες, αξιοποίηση φυσικού φωτισμού, κτλ - εξοικονόμηση 8-10% σε ηλεκτρική ενέργεια) o Αντικατάσταση λαμπτήρων του ειδικού φωτισμού όλων των κτιρίων/ εγκαταστάσεων του Δήμου με νέους, μεγαλύτερης απόδοσης (π.χ. σε ανοιχτά γήπεδα - εξοικονόμηση έως και 60% σε ηλεκτρική ενέργεια φωτισμού) o Εγκατάσταση ηλιακών συστημάτων για παραγωγή ζεστού νερού χρήσης (εξοικονόμηση 35% σε ηλεκτρική ενέργεια) o Αντικατάσταση των μαγνητικών ballast των συστημάτων φωτισμού με λάμπες φθορίου, με ηλεκτρονικών (εξοικονόμηση 25% σε ηλεκτρική ενέργεια φωτισμού) Στον πίνακα που ακολουθεί φαίνονται τα αποτελέσματα του προκαταρκτικού ελέγχου των κτιρίων του Δήμου Μονεμβασιάς και οι παρεμβάσεις που προτείνονται για κάθε ένα: Σελίδα 60

66 Αθλητικές Εγκαταστάσεις Δημοτικά Κτίρια ΚΤΙΡΙΟ ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΑΣΩΠΟΥ ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑ ΜΟΛΑΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΟΛΑΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΜΟΛΑΩΝ Αντικατάσταση ΣΘ/ΣΚ/ΖΝΧ/Αντλίας Νέος Καυστήρας, Ηλιακά με δοχείο αδράνειας για προθέρμανση BEMS/ Συντελεστής ισχύος Θερμοστάτες χώρων/ αντιστάθμισης Παράθυρα Θερμική Μόνωση Κελύφους Θερμική Μόνωση Οροφής Μόνωση Σωληνώσεων Ανεμιστήρες Οροφής Λειτουργικός φωτισμός Ειδικός φωτισμός Ηλιακά για ΖΝΧ Συντ.Ισχύος cosφ, BEMS Συντ.Ισχύος cosφ Νέος Καυστήρας Συντ.Ισχύος cosφ Νέος Καυστήρας Συντ.Ισχύος cosφ Νέος Καυστήρας Συντ.Ισχύος cosφ Συντ.Ισχύος cosφ, BEMS ΑΠΕ* ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΜΟΛΑΩΝ (LED 240W έναντι ΗQI W ) ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ (LED 240W έναντι ΗQI W ) ΓΗΠΕΔΟ BASKET ΝΕΑΠΟΛΗΣ (LED 240W έναντι ΗQI W ) Πίνακας: Εκτίμηση παρεμβάσεων ενεργειακής αναβάθμισης στα κτίρια του Δήμου Μονεμβασιάς *Οι προτεινόμενες παρεμβάσεις ΑΠΕ που αναγράφονται παραπάνω, συνυπολογίζονται ενεργειακά και οικονομικά στην Δράση ΑΠΕ#2 Σελίδα 61

67 Αθλητικές Εγκαταστάσεις Δημοτικά Κτίρια ΚΤΙΡΙΟ Αριθμός Παροχής Η/Ε kwh ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ lt ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ Η/Ε ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ Θ/E ΜΕΙΩΣΗ ΕΚΠΟΜΠΩΝ ΡΥΠΩΝ ΚΟΣΤΟΣ ΑΠΟΣΒΕΣΗ* % kwh % kwh kg Έτη ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΑΣΩΠΟΥ , ,4 ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑ ΜΟΛΑΩΝ , ,6 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΟΛΑΩΝ , ,2 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ , ,3 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ , ,3 ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΜΟΛΑΩΝ , ,1 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΜΟΛΑΩΝ , ,2 ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ , ΓΗΠΕΔΟ BASKET ΝΕΑΠΟΛΗΣ Φ.Ο.Π , ,6 Πίνακας: Οικονομική & ενεργειακή εκτίμηση παρεμβάσεων ενεργειακής αναβάθμισης στα κτίρια του Δήμου Μονεμβασιάς * Στην τελική τιμή του προϋπολογισμού θα συμπεριληφθεί ποσοστό 6,0-6,5% που αντιστοιχεί σε απρόβλεπτα *Για τον υπολογισμό της απόσβεσης θεωρήθηκε ότι το κόστος αγοράς πετρελαίου θέρμανσης ισούται με 1,3 /lt και τιμή πώλησης kwh από την ΔΕΗ τα 0,09 /kwh. Αφορά ιδία κεφάλαια χωρίς συμμετοχή εθνικής/ευρωπαϊκής χρηματοδότησης. Σελίδα 62

68 9.2.3 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #3 Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #3 Περιγραφή Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Εκστρατεία ενημέρωσης για την εξοικονόμηση ενέργειας στα δημοτικά κτίρια Ίδιοι πόροι Κόστος δράσης Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Θερμική ενέργεια: kwh/έτος Ηλεκτρική ενέργεια: kwh/έτος 157,7 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από τους μειωμένους λογαριασμούς ενέργειας των κτιρίων του Δήμου Μονεμβασιάς Αξιολόγηση - Σχόλια Εξοικονόμηση ενέργειας (kwh) ES = y*n*ar*in*espp y: έτη εφαρμογής της δράσης n: αριθμός άμεσα συμμετεχόντων στην δράση AR: ποσοστό ευαισθητοποίησης άμεσα συμμετεχόντων in: συντελεστής έμμεσα συμμετεχόντων στην δράση (που επηρεάστηκαν μετά την δράση) ESPP: εξοικονόμηση ενέργειας ανά συμμετέχοντα (kwh) Υπολογισμός ES θερμική = 7*100*0,1*2*800 kwh/yr = kwh/yr ES ηλεκτρική = 7*100*0,1*2*800 kwh/yr = kwh/yr Σε συνέχεια των δράσεων για τα δημοτικά κτίρια και προκειμένου να μεγιστοποιήσει τα αποτελέσματα από αυτές, ο Δήμος θα αναλάβει εκστρατεία ενημέρωσης/ ευαισθητοποίησης για τους πολίτες προκειμένου να επιδείξει τις παρεμβάσεις και να αποδείξει την ωφελιμότητά τους. Αναμένεται ότι, με αυτόν τον τρόπο, οι πολίτες θα : εμπεδώσουν την ενεργειακή/ κλιματική πολιτική του Δήμου Σελίδα 63

69 οικειοποιηθούν στις τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας και ΑΠΕ ειδικά όταν αυτές ενσωματωθούν σε δημόσια κτίρια εκπαίδευσης, αθλητισμού και κοινωνικής πρόνοιας βεβαιωθούν για την αξία των παρεμβάσεων εξοικονόμησης ενέργειας επιβεβαιώσουν την απόσβεση που μπορεί να επιτευχθεί στην αρχική επένδυσή μίας παρέμβασης εξοικονόμησης ενέργειας, ενώ ταυτόχρονα βελτιώνονται οι συνθήκες διαβίωσης Σελίδα 64

70 9.2.4 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #4 Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #4 Περιγραφή Βελτίωση ηλεκτρικής απόδοσης αντλητικών συγκροτημάτων & μελέτη διόρθωσης του συντελεστή ισχύος Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Ίδιοι πόροι Όφελος εφαρμογής Ηλεκτρική ενέργεια: kwh/έτος Περιβαλλοντικό Οικονομικό 140,71 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από τους μειωμένους λογαριασμούς ενέργειας των κτιρίων του Δήμου Μονεμβασιάς Αξιολόγηση - Σχόλια Το μέτρο δράσης, προβλέπει την αντικατάσταση 10 αντλιοστασίων ύδρευσης, με νέου τύπου, υψηλότερης απόδοσης μετασχηματισμού η οποία αντιστοιχεί σε μικρότερη ενεργειακή κατανάλωση. Οι αποδόσεις των υπαρχόντων αντλιοστασίων εκτιμώνται στο 80%. Με την εγκατάσταση νέων αντλιοστάσιων, απόδοσης 93%, μπορεί να εξοικονομηθεί 13% ηλεκτρική ενέργεια από κάθε αντλιοστάσιο. Στην δράση αυτή, συμπεριλαμβάνεται και η μελέτη διόρθωσης του συντελεστή ισχύος (cosφ) με χωρητική αντιστάθμιση, δηλαδή με την παράλληλη ζεύξη πυκνωτών, όπου μπορεί να εξοικονομηθεί 10-12% ηλεκτρική ενέργεια. Συνολικά, με τις παραπάνω παρεμβάσεις, υπολογίζεται μια ενδεικτική εξοικονόμηση της τάξης του 11,5% που αντιστοιχεί σε kwh. Το μέσο κόστος ενεργειακής παρέμβασης για κάθε αντλιοστάσιο κυμαίνεται στα 2000 (συμπεριλαμβανομένου της μελέτης και εγκατάστασης), γιατί παρόλο που η διόρθωση του συντελεστή ισχύος είναι φθηνή παρέμβαση, στην περίπτωση που απαιτείται αντικατάσταση αντλιοστασίου (και ιδιαίτερα υποβρυχίου), το κόστος είναι υψηλότερο. Τα 17 αντλιοστάσια με την μεγαλύτερη ενεργειακή κατανάλωση που πρέπει να εξεταστούν ενεργεικά, είναι τα παρακάτω: Σελίδα 65

71 ΑΡ. ΠΑΡΟΧΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ kwh ΑΝΤ/ΣΙΟ ΦΟΙΝΙΚΙΟΥ ΦΟΙΝΙΚΙ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΝΕΑΠΟΛΗ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ ΝΕΑΠΟΛΗ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΟΙΝ. ΑΝΤ/ΣΙΟ ΑΓ. ΙΩΑΝΝΗΣ ΔΗΜ. ΑΝΤ/ΣΙΟ ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΣ Η ΚΙΝΗΣΗ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΜΠΟΥΡΑΣ ΠΑΠΑΔΙΑΝΙΚΑ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΚΑΜΠΟΥ ΚΑΜΠΟΣ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΚΑΜΠΟΥ ΚΑΜΠΟΣ ΚΟΙΝ. ΑΝΤ/ΣΙΟ ΑΓΓΕΛΩΝΑΣ ΑΓΓΕΛΩΝΑ ΚΟΙΝ. ΑΝΤ/ΣΙΟ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΓ. ΣΤΕΦΑΝΟΥ ΝΟΜΙΑ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΦΟΙΝΙΚΙΟΥ ΦΟΙΝΙΚΙ ΚΟΙ. ΑΝΤ/ΣΙΟ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΜΕΣΟΧΩΡΙΟΥ ΜΕΣΟΧΩΡΙ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΜΕΣΟΧΩΡΙΟΥ ΜΕΣΟΧΩΡΙ ΑΝΤ/ΣΙΟ ΑΓ. ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΑΓ. ΑΠΟΣΤΟΛΟΙ ΚΟΙΝ. ΑΝΤ/ΣΙΟ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΔΑΙΜΟΝΙΑ Πίνακας: Αντλιοστάσια προς αντικατάσταση και ετήσια ενεργειακή κατανάλωση Σελίδα 66

72 10. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ 10.1 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Τα κτίρια ευθύνονται για το 40% της κατανάλωσης ενέργειας της Ε.Ε. και αποτελούν τον μεγαλύτερο καταναλωτή ενέργειας στις αστικές περιοχές. Το περιθώριο παρέμβασης μιας δημόσιας αρχής για τα ιδιωτικά κτίρια είναι πολύ μικρό αλλά ένας Δήμος μπορεί να επιδιώξει την: Προβολή των προσπαθειών στα δικά του κτίρια, ως δράση ευαισθητοποίησης Κινητοποίηση και συνεργασία των εμπλεκόμενων φορέων του οικιακού και τριτογενή τομέα για την υλοποίηση μέτρων σε τομείς όπως ο τουρισμός και το εμπόριο Ενεργή προώθηση των εθνικών και ευρωπαϊκών πολιτικών και στόχων εντός των ορίων του Συνεργασία με φορείς και οργανισμούς για την προώθηση της εξοικονόμησης ενέργειας και της αειφόρου ανάπτυξης Μελέτη και αξιοποίηση όλων των δυνατοτήτων που δίνονται στον Δήμο στα πλαίσια του παρόντος εθνικού θεσμικού πλαισίου Η προβολή των μέτρων και δράσεων που ο Δήμος θα υλοποιήσει στα κτίρια του έχει ήδη περιγραφεί στην σχετική παράγραφο. Ένα σημαντικό βήμα για την ανάδειξη του Δήμου σε πόλο συντονισμού και διάχυσης πληροφορίας για θέματα ενέργειας και περιβάλλοντος είναι η κινητοποίηση και συνεργασία των εμπλεκόμενων φορέων του οικιακού και τριτογενή τομέα σε μία άτυπη δομή (φόρουμ) προκειμένου να συζητούνται προτάσεις και κοινές δράσεις με απώτερο σκοπό την αειφόρο ανάπτυξη της πόλης. Λεπτομέρειες για αυτήν την δομή και τους συμμετέχοντες σε αυτήν αναφέρονται επίσης στο κεφάλαιο για την «Οργανωτική δομή και την στήριξη από τους εμπλεκόμενους φορείς» του παρόντος Σχεδίου Δράσης. Μέσω της ανωτέρω δομής και των δράσεων ενημέρωσης/ εκπαίδευσης ο Δήμος θα επιδιώξει και την προώθηση των εθνικών/ ευρωπαϊκών πολιτικών που σχετίζονται με την ενέργεια και το περιβάλλον και οδηγούν σε μείωση των εκπομπών CO 2. Ενδεικτικά αναφέρονται η προώθηση: Των ευρωπαϊκών οδηγιών 2002/91 και 2010/31 και του αντίστοιχου ελληνικού θεσμικού πλαισίου (Ν. 3661/2008) Του θεσμού της ενεργειακής επιθεώρησης και των κερδών από την ενεργειακή Σελίδα 67

73 πιστοποίηση και αναβάθμιση των κτιρίων του οικιακού και τριτογενή τομέα Της Οδηγίας 2006/32 και του αντίστοιχου ελληνικού θεσμικού πλαισίου (Ν. 3885/2010) για τις δυνατότητες από την σύναψη Συμβάσεων Ενεργειακής Αποδοτικότητας με Εταιρείες Ενεργειακών Υπηρεσιών Χρηματοδοτικών ευκαιριών σαν το «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ ΚΑΤ' ΟΙΚΟΝ» και «ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ» του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής για τα κτίρια του οικιακού τομέα Σελίδα 68

74 10.2 ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗ ΤΟΜΕΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #1 Κωδικός δράσης ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #1 Περιγραφή Δημιουργία ηλεκτρονικής πύλης διαύλου επικοινωνίας (φόρουμ) με εμπλεκόμενους φορείς του Δήμου Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό - Περιβαλλοντικό - Οικονομικό - Ίδιοι πόροι Κόστος δράσης Όφελος εφαρμογής Αξιολόγηση - Σχόλια Δεν έχει υπολογιστεί όφελος από την εφαρμογή της δράσης καθώς οι συναντήσεις του φόρουμ δεν οδηγούν άμεσα σε εξοικονόμηση ενέργειας ή μείωση των εκπομπών CO 2. Βάσει και των οδηγιών του Συμφώνου των Δημάρχων, ο Δήμος θα προχωρήσει στην δημιουργία ενός άτυπου φόρουμ των εμπλεκόμενων φορέων που σχετίζονται με το Σύμφωνο των Δημάρχων και το ΣΔΑΕ και στην ανάρτηση ιστοσελίδας, προς συζήτηση, ενημέρωση και πληροφόρηση. Σκοπός του φόρουμ, το οποίο θα συνεδριάζει 1 2 φορές το χρόνο κατόπιν πρόσκλησης του Δήμου και του ιστοχώρου, είναι η ενημέρωση των φορέων για τις πολιτικές και δράσεις που ο Δήμος σκοπεύει να υλοποιήσει, στο πλαίσιο του Συμφώνου των Δημάρχων. Παρότι οι συναντήσεις του φόρουμ δεν έχουν δεσμευτικό χαρακτήρα για τον Δήμο και την ομάδα εργασίας που έχει συστήσει για το Σύμφωνο των Δημάρχων, μπορούν να αποτελέσουν μία ευκαιρία ώστε να: Γίνει διαβούλευση μεταξύ Δήμου και εμπλεκόμενων φορέων για τις λεπτομέρειες στόχων και υλοποίησης των δράσεων που ο Δήμος προγραμματίζει στα πλαίσια του Συμφώνου των Δημάρχων Ενημερωθεί ο Δήμος για τις ανάγκες και τις προτεραιότητες των εμπλεκόμενων φορέων όσον αφορά την εξοικονόμηση ενέργειας, την ανάπτυξη συστημάτων ΑΠΕ και την μείωση των εκπομπών CO 2 Εμπεδωθεί μία κοινή στάση συνεργασίας και προωθηθεί αποτελεσματικότερα η διαδικασία του Συμφώνου των Δημάρχων σε όλους τους πολίτες του Δήμου Σελίδα 69

75 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #2 Κωδικός δράσης ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #2 Περιγραφή Εκστρατεία ενημέρωσης για την αντικατάσταση λαμπτήρων/ Δράσεις διανομής λαμπτήρων εξοικονόμησης ενέργειας Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι/ Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής kwh/yr 275,8 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από τους μειωμένους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας των κατοίκων και επαγγελματιών του Δήμου Αξιολόγηση - Σχόλια Έχει θεωρηθεί ότι θα δαπανηθεί 3 ανά λαμπτήρα για λαμπτήρες συν το κόστος της εκστρατείας ενημέρωσης/ προβολής. Η απευθείας συνεννόηση με τις εταιρείες λαμπτήρων μπορεί ακόμη και να διπλασιάσει τον αριθμό λαμπτήρων που θα μοιραστούν σε αυτή τη δράση ή να μειώσει το κόστος της. Εξοικονόμηση ενέργειας (kwh) ES = y*n*ar *in* ESPP y: έτη εφαρμογής της δράσης n: αριθμός άμεσα συμμετεχόντων στην δράση AR: ποσοστό ευαισθητοποίησης άμεσα συμμετεχόντων in: συντελεστής έμμεσα συμμετεχόντων στην δράση (που επηρεάστηκαν μετά την δράση) ESPP: εξοικονόμηση ενέργειας ανά συμμετέχοντα (kwh) Υπολογισμός ES οικιακός = 1*1500*0,3*2*200 kwh/yr = kwh/yr ES τριτογενής = 1*500*0,3*2*200 kwh/yr = kwh/yr Ο Δήμος θα προσπαθήσει να εκμεταλλευτεί το μεγάλο περιθώριο εξοικονόμησης ενέργειας που υπάρχει στα κτίρια του οικιακού και τριτογενή τομέα στην Ελλάδα ώστε με απλές παρεμβάσεις να επιτύχει ένα σημαντικό αποτέλεσμα προς την κατεύθυνση υλοποίησης του παρόντος Σχεδίου Δράσης. Έτσι, θα πραγματοποιηθούν δράσεις ενημέρωσης αλλά και δράσεις Σελίδα 70

76 διανομής λαμπτήρων ώστε να επιταχυνθεί η αντικατάσταση όλων των ενεργοβόρων λαμπτήρων στον Δήμο Μονεμβασιάς με λαμπτήρες εξοικονόμησης ενέργειας αλλά και η υιοθέτηση των πλέον σύγχρονων τεχνολογιών (π.χ. λαμπτήρες LED, λαμπτήρες τύπου Τ4 & T5 τύπου LED έναντι φθορισμού, κτλ). Σελίδα 71

77 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #3 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #3 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Εκστρατεία ενημέρωσης για τα οφέλη από την εξοικονόμηση ενέργειας μηδενικού, χαμηλού και μέσου κόστους στον οικιακό τομέα Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι/ Εθνικά προγράμματα/ Στα πλαίσια ευρωπαϊκού προγράμματος Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Θερμική ενέργεια: kwh/yr Ηλεκτρική ενέργεια: kwh/yr 4.695,3 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από τους μειωμένους λογαριασμούς ενέργειας των κατοίκων του Δήμου Αξιολόγηση - Σχόλια Εξοικονόμηση ενέργειας (kwh) ES = y*n*ar *in*espp y: έτη εφαρμογής της δράσης n: αριθμός άμεσα συμμετεχόντων στην δράση AR: ποσοστό ευαισθητοποίησης άμεσα συμμετεχόντων in: συντελεστής έμμεσα συμμετεχόντων στην δράση (που επηρεάστηκαν μετά την δράση) ESPP: εξοικονόμηση ενέργειας ανά συμμετέχοντα (kwh) Υπολογισμός ES οικιακός : 7*2.000*0,2*3*800 kwh/yr = kwh/yr Ο Δήμος θα εκδώσει Οδηγούς, φυλλάδια ή όποια έντυπα κριθούν απαραίτητα προκειμένου να ενημερωθούν/ εκπαιδευτούν οι πολίτες σε λύσεις εξοικονόμησης ενέργειας αλλά κυρίως στα οφέλη (οικονομικά και περιβαλλοντικά) που έχει η αλλαγή ενεργειακής συμπεριφοράς και η υλοποίηση μέτρων εξοικονόμησης ενέργειας μηδενικού/ χαμηλού αλλά και μέσου κόστους. Σελίδα 72

78 Σε αυτήν την δράση ο Δήμος θα επιδιώξει και την συνεργασία των σχετικών εμπλεκόμενων φορέων του Δήμου όπως: Μηχανικών και ενεργειακών επιθεωρητών Τεχνικών και οικοδομικών εταιρειών Καταστημάτων και επαγγελματιών ειδών θέρμανσης/ ψύξης/ ηλεκτρικών συσκευών, κτλ Με τις συνεργασίες αυτές ο Δήμος θα επιδιώξει ταυτόχρονα: Την ενημέρωση/ ευαισθητοποίηση των πολιτών Την δημιουργία συνεργασιών των πολιτών και των επαγγελματιών που δραστηριοποιούνται στο Δήμο Την ενίσχυση και τόνωση των επαγγελματιών και καταστημάτων του Δήμο Σελίδα 73

79 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #4 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #4 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Εκστρατεία ενημέρωσης για τα οφέλη από την εξοικονόμηση ενέργειας μηδενικού, χαμηλού και μέσου κόστους στον τριτογενή τομέα και βιομηχανία Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Εξοικονόμηση ενέργειας (kwh) Ίδιοι πόροι/ Εθνικά προγράμματα/ Στα πλαίσια ευρωπαϊκού προγράμματος Όφελος εφαρμογής Θερμική ενέργεια: kwh/yr Ηλεκτρική ενέργεια: kwh/yr 889,0 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από τους μειωμένους λογαριασμούς ενέργειας των επαγγελματιών του Δήμου Αξιολόγηση - Σχόλια ES = y*n*ar *in*espp y: έτη εφαρμογής της δράσης n: αριθμός άμεσα συμμετεχόντων στην δράση AR: ποσοστό ευαισθητοποίησης άμεσα συμμετεχόντων in: συντελεστής έμμεσα συμμετεχόντων στην δράση (που επηρεάστηκαν μετά την δράση) ESPP: εξοικονόμηση ενέργειας ανά συμμετέχοντα (kwh) Υπολογισμός ES τριτογενής : 7*200*0,3*2*800 kwh/yr = kwh/yr ES βιομηχανία : 7*100*0,3*2*800 kwh/yr = kwh/yr Στον τριτογενή και βιομηχανικό τομέα, ο Δήμος θα επιδιώξει την ενημέρωση/ ευαισθητοποίηση των εταιριών/ επιχειρηματιών της περιοχής για τα άμεσα οικονομικά και περιβαλλοντικά οφέλη από: Τις δράσεις και παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας στους τομείς της αλλαγής ενεργειακής συμπεριφοράς των ιδιοκτητών/ εργαζομένων των επιχειρήσεων Σελίδα 74

80 Της υλοποίησης μέτρων εξοικονόμησης ενέργειας μηδενικού και χαμηλού κόστους Την υιοθέτηση καινοτόμων λύσεων και ΑΠΕ για θέρμανση/ ψύξη/ παραγωγή ζεστού νερού χρήσης σε μεγαλύτερες επιχειρήσεις/ κτίρια. Αντίστοιχα με την δράση ΙΚΤΙ2, ο Δήμος θα επιδιώξει την συνεργασία και προβολή του επαγγελματικού κόσμου του Δήμου ώστε να επιτευχθούν τα επιθυμητά αποτελέσματα εξοικονόμησης ενέργειας και ταυτόχρονα η ενίσχυση των επαγγελματιών. Σελίδα 75

81 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #5 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #5 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Εκστρατεία ενημέρωσης και προώθηση των εθνικών προγραμμάτων «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ ΚΑΤ' ΟΙΚΟΝ» και «ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ» Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι/ Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής kwh/έτος Θερμική ενέργεια: kwh/yr Ηλεκτρική ενέργεια: kwh/yr tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από τους μειωμένους λογαριασμούς ενέργειας των κατοίκων του Δήμου Αξιολόγηση - Σχόλια Λαμβάνοντας υπόψη τον συνολικό αριθμό και μέσο εμβαδόν των κατοικιών προ του 1980 (εθνικά και τοπικά στατιστικά στοιχεία μ.τ. εμβαδού 75m 2 ), το ποσοστό των κατοικιών του Δήμου που είναι επιλέξιμες για το πρόγραμμα με βάση τα κοινωνικά κριτήρια επιλεξιμότητας, και τον στόχο του προγράμματος που θέτει το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής για εξοικονόμηση ενέργειας έως 60% σε κατοικίες σε εθνικό επίπεδο, ο Δήμος Μονεμβασιάς, θα επιδιώξει, μέσω δράσεων ενημέρωσης/ ευαισθητοποίησης να ενταχθούν στο πρόγραμμα 220 κατοικίες με στόχο εξοικονόμησης 60% επί της τελικής ενέργειας που καταναλώνουν (εκτιμώμενη μείωση εκπομπών 258 tco 2 με εκτιμώμενη εξοικονόμηση ενέργειας ανά κτίριο 70 kwh/m 2 /έτος). Βάση μελετών του ΚΑΠΕ, για την Ζώνη Α η κατανάλωση θερμικής ενέργειας στον οικιακό τομέα ισούται με 89,1 kwh/m 2 /year και ηλεκτρικής 29,6 kwh/m 2 /year. Ο Δήμος Μονεμβασιάς θα επιδιώξει μέσω δράσεων ενημέρωσης / ευαισθητοποίησης να υλοποιηθούν εντός του Δήμου 800 παρεμβάσεις σε αντίστοιχα κτίρια της βιομηχανίας, του οικιακού και τριτογενή με στόχο μείωσης εκπομπών τους 612 tco 2 (εκτιμώμενη εξοικονόμηση ενέργειας ανά παρέμβαση 20 kwh/m 2 /έτος και μ.τ. εμβαδού 80m 2 ). Το πρόγραμμα «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ ΚΑΤ' ΟΙΚΟΝ» στοχεύει στην ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών, Σελίδα 76

82 ειδικά σε κτίρια που βρίσκονται σε περιοχές χαμηλών και μέσων εισοδημάτων (κοινωνικό κριτήριο) και έχουν κατασκευαστεί πριν το 1980 (μεγάλο περιθώριο ενεργειακής αναβάθμισης). Το «ΧΤΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ» είναι ένα πρόγραμμα μαζικής επέμβασης στο σύνολο του κτιριακού αποθέματος με την χρήση ώριμων ενεργειακών τεχνολογιών και στόχο την πραγματοποίηση παρεμβάσεων σε κτίρια του οικιακού και τριτογενή τομέα (κατά μέσο όρο 0,78 παρεμβάσεις / κτίριο σε εθνικό επίπεδο) Σελίδα 77

83 11. ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ 11.1 ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #1 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #1 Χρόνος υλοποίησης Αντικατάσταση λαμπτήρων με νέους, ενεργειακά αποδοτικότερους Κόστος δράσης Άμεσο κόστος Αντικατάσταση λαμπτήρων: Πηγή χρηματοδότησης Ίδιοι πόροι/ Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό kwh/έτος 902,3 CO 2 /έτος Κόστος ηλεκτρικής ενέργειας Αξιολόγηση - Σχόλια Ο υπολογισμός εξοικονόμησης έχει γίνει με τις τεχνολογίες που είναι διαθέσιμες επί του παρόντος. Στο μέλλον αναμένεται να προκύψουν τεχνολογίες που θα επιτρέψουν μεγαλύτερες εξοικονομήσεις ενέργειας ή θα είναι οικονομικά πιο προσιτές. Στον προϋπολογισμό της δράσης συμπεριλαμβάνονται και οι υπάρχουσες μελέτες ανάπλασης κεντρικών αξόνων. Ο δημοτικός φωτισμός αποτελεί έναν τομέα όπου μπορεί να επιτευχθεί εξοικονόμηση ενέργειας χωρίς μεγάλο κόστος ή εργασία, με την αντικατάσταση των υφιστάμενων λαμπτήρων με νέους, εξοικονόμησης ενέργειας. Η αντικατάσταση αυτή μπορεί, για λόγους οικονομίας να γίνει και κατά περίπτωση, κάθε φορά δηλαδή που ένας λαμπτήρας καίγεται ή όταν λόγω ενός έργου (π.χ. πεζοδρόμηση) οι υποδομές μίας οδού ή δημόσιου χώρου ανακαινίζονται ή αντικαθίστανται, με αποτέλεσμα, σε βάθος 7 χρόνων (μέχρι το 2020), να έχει επιτευχθεί αντικατάσταση του συνόλου ή του μεγαλύτερου ποσοστού των λαμπτήρων οδικού φωτισμού. Στο δίκτυο φωτισμού οδών και πλατειών, στον Δήμο Μονεμβασιάς, χρησιμοποιούνται οι εξής τύποι λαμπτήρων: Σελίδα 78

84 Τύπος Λαμπτήρα Ατμών Υδραργύρου Ε27 Ατμών Υδραργύρου Ε40 Εικόνα Ποσοστό (%) Ισχύς (Watt) Αριθμός Ετήσια Κατανάλωση (kwh) 3, , SL-Electronic Ε27 90, Ατμών Νατρίου Ε40 150W Ατμών Νατρίου Ε W Λαμπτήρας Metal Halide HQI Ε40 Λαμπτήρας Metal Halide HQI Ε40 3, , , , Πίνακας 16: Τύποι λαμπτήρων δημοτικού φωτισμού Για την συμπλήρωση του παραπάνω πίνακα, θεωρήσαμε τις εξής παραδοχές: Εκτίμηση εγκατεστημένων λαμπτήρων: ~ Ετήσια ενεργειακή κατανάλωση: kwh Ημερίσια λειτουργία: 11 ώρες (μ.ο.) Στην παρούσα Δράση, προτείνεται η χρήση λαμπτήρων και φωτιστικών Led, για τους εξής λόγους: 1. Η μεγάλη διάρκεια ζωής των φωτιστικών LED. Με ελάχιστη διάρκεια ζωής τις ώρες λειτουργίας, και υπολογίζοντας με ~11 ώρες ανά ημέρα, για 365 ημέρες το χρόνο, σημαίνει ότι για ένα διάστημα 13,7 ετών θα λειτουργούν χωρίς κανένα πρόβλημα στην απόδοση τους. 2. Τα μηδενικά κόστη συντήρησης καθώς τα φωτιστικά LED λόγω της μεγάλης διάρκειας ζωής δεν έχουν κόστη αντικατάστασης 3. Το μικρότερο κόστος λειτουργίας λόγω του μειωμένου λογαριασμού ρεύματος 4. Η εγγύηση καλής λειτουργίας με πλήρη αντικατάσταση του φωτιστικού σε περίπτωση βλάβης (ακόμα και ενός led) που είναι από 2 ~ 7 χρόνια (ανάλογα το μοντέλο) και Σελίδα 79

85 ουσιαστικά εξασφαλίζει την απόσβεση της επένδυσης 5. Η μεγάλη ανοχή στις διαταραχές της τάσης του δικτύου της ΔΕΗ, καθώς τα φωτιστικά LED λειτουργούν με τάση από Vac 6. Οι λαμπτήρες LED είναι από 100% ανακυκλώσιμα υλικά φιλικό προς το περιβάλλον. 7. Με τη χρήση των λαμπτήρων LED ο Δήμος προβάλει την περιβαλλοντική του ευαισθησία στους τομείς που απασχολούν το σύγχρονο άνθρωπο, όπως η οικολογία, η προστασία του περιβάλλοντος, κλπ. 8. Οι μελλοντικές αυξήσεις στα τιμολόγια της ΔΕΗ. (για το 2012 ήδη πραγματοποιήθηκε αύξηση 12% σε σχέση με το 2011) Οι ανωτέρω τύποι μπορούν να αντικατασταθούν σταδιακά (βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές επιλογές) βάσει του ακόλουθου πίνακα, όπου ως κριτήριο ισοδυναμίας θεωρείται η φωτεινότητα των λαμπτήρων: Τύπος Λαμπτήρα SL-Electronic Ε27 23 W Ατμών Νατρίου 150W Ατμών Νατρίου 250W Υδραργύρου 150 W Υδραργύρου 250 W Metal Halide HQI 150W Metal Halide HQI 250W Εικόνα Ισχύς (Watt) Φωτεινότητα (Lm) Φωτεινότητα 150 o (Lm) Χρόνος Ζωής (h) Ενδεικτικό Κόστος ( ) LED E LED E LED LED LED Σελίδα 80

86 LED Φωτιστικό Οδικού Δικτύου E27 (IP65) 32 Πίνακας: Αντιστοίχιση λαμπτήρων δημοτικού φωτισμού SL-Electronic Ε27 23 W LED E27 13W Αριθμός Λαμπτήρων: Εξοικονόμηση Η/Ε: 43,5% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 8ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 15,75 έτη * Στην τιμή συμπεριλαμβάνεται και το κόστος προμήθειας οδικού φωτιστικού IP65, λόγω του ότι οι λαμπτήρες LED δεν προστατεύονται από γυάλινο περίβλημα. Υδραργύρου Ε W LED 28W Αριθμός Λαμπτήρων: 315 Εξοικονόμηση Η/Ε: 77,6% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 7ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 6,01 έτη Υδραργύρου Ε W LED 56W Αριθμός Λαμπτήρων: 105 Εξοικονόμηση Η/Ε: 77,6% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 7ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 5,80 έτη Νατρίου Ε W LED 56W Αριθμός Λαμπτήρων: 315 Εξοικονόμηση Η/Ε: 62,7% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 7ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 11,98 έτη Νατρίου Ε W LED 80W Αριθμός Λαμπτήρων: 105 Εξοικονόμηση Η/Ε: 68,0% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 7ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 8,59 έτη Σελίδα 81

87 Metal Halide HQI 150W LED 56W Αριθμός Λαμπτήρων: 105 Εξοικονόμηση Η/Ε: 62.7% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 7ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 11,98 έτη Metal Halide HQI 250W LED 112W Αριθμός Λαμπτήρων: 105 Εξοικονόμηση Η/Ε: 55.2% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 7ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 14,96 έτη Οι παραπάνω τιμές είναι ενδεικτικές, αφορούν αποκλειστικά το κόστος προμήθειας (όχι εγκατάστασης) και θεωρητικά, σε βάθος χρόνου θα είναι οικονομικά πιο προσιτές.! Εναλλακτικά, σε περίπτωση αδυναμίας διάθεσης του κεφαλαίου αποκατάστασης των λαμπτήρων με ενεργειακά αποδοτικότερους, προτείνεται η αντικατάσταση των μαγνητικών ballast του οδικού φωτισμού, με ηλεκτρονικά, για τις περιπτώσεις των λαμπτήρων Υδραργύρου, Νατρίου και Metal Halide HQI. Θεωρητικά, η αντικατάσταση αυτή, μπορεί να επιφέρει μια μείωση της τάξης του 40%-45% στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας Πλεονεκτήματα των ηλεκτρονικών ballast είναι: Εξοικονόμηση ενέργειας Μεγαλύτερη ανοχή σε υπερτάσεις και ρέυματα Μεγαλύτερη διάρκεια ζωής των λαμπτήρων Χαμηλή θερμοκρασία λειτουργίας Μικρό μέγεθος και Εύκολη σύνδεση και τοποθέτηση Παρακάτω παρατίθεται συγκριτικός πίνακας για την αντικατάσταση των ενεργοβόρων προβολέων στις δημοτικές εγκαταστάσεις και ειδικότερα στις αθλητικές εγκαταστάσεις του Σελίδα 82

88 Δήμου, με ενεργειακά αποδοτικότερους. Συμπεριλαμβάνεται στον τομέα του φωτισμού οδικού δικτύου, εγκαταστάσεων και κοινόχρηστων χώρων, αλλά οι προτάσεις έχουν συμπεριληφθεί στην δράση Δημοτικά Κτίρια #2. Τύπος Λαμπτήρα Εικόνα Ισχύς (Watt) Φωτεινότητα (Lm) Χρόνος Ζωής (h) Ενδεικτικό Κόστος ( ) Ιωδίνης 78mm ,20 Ιωδίνης 118mm ,80 Ιωδίνης 118mm ,00 Προβολέας LED 20W Προβολέας LED 30W Προβολέας LED 50W Προβολέας LED 80W Προβολέας LED 120W , , , , ,0 Πίνακας: Αντιστοίχιση προβολέων δημοτικού φωτισμού Ιωδίνης 78mm 150 W LED Προβολέα 20W Εξοικονόμηση Η/Ε: 86% ( kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 8ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 2,32 έτη Ιωδίνης 78mm 500 W LED Προβολέα 50W Εξοικονόμηση Η/Ε: 90% (4.510 kwh) Μείωση εκπομπών: kg CO 2 (ετησίως σε βάθος 8ετίας) Κόστος: Απόσβεση: 4,68 έτη Συνολική εξοικονόμηση ενέργειας: (56,0%) kwh Συνολική μείωση εκπομπών CO2: kg CO2 Συνολική δαπάνη προμήθειας: Απόσβεση δράσης: 11,9 έτη Σελίδα 83

89 Με την παραδοχή ότι ο δημοτικός φωτισμός λειτουργεί, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΔΕΗ, κατά μέσο όρο επί 11 ώρες καθημερινά, ήτοι 4015 ώρες / έτος, με βάση τα ανωτέρω τεχνικά χαρακτηριστικά και την παραδοχή ότι όλοι οι λαμπτήρες ατμών υδραργύρου, νατρίου και μεταλλικών αλογονιδίων θα αντικατασταθούν στο διάστημα , μπορεί να προκύψει εξοικονόμηση ~ kwh (~56,0%) που αντιστοιχεί σε 902,262 tco 2. Η υλοποίηση της δράσης μπορεί να γίνει με την προμήθεια των αντίστοιχων νέων λαμπτήρων, μέσω του ετήσιου προϋπολογισμού του Δήμου, κάθε φορά που χρειάζεται αντικατάσταση από τις τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου. Το επιπλέον κόστος για την αντικατάσταση του οδικού φωτισμού σε σχέση με το κόστος αγοράς των ήδη υπαρχόντων τύπων ( ) υπολογίζεται σε (μόνο η προμήθεια-δεν συμπεριλαμβάνεται εγκατάσταση), ποσό που αποσβένεται σύντομα (11,9 έτη), λόγω της εξοικονόμησης ενέργειας και την μεγάλης διάρκειας ζωής των νέων λαμπτήρων. Οι τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου, οφείλουν να παρακολουθούν τις τεχνικές εξελίξεις για λύσεις και εφαρμογές που μπορεί να σχετίζονται με: Νέους τύπους λαμπτήρων με ακόμη μικρότερη κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας (σε σχέση με τις τιμές του παραπάνω πίνακα) για ίδιες τιμές φωτεινότητας και προδιαγραφές ασφάλειας, χρώματος και οπτικής άνεσης Νέους ανακλαστήρες ή καλύμματα Τεχνολογίες ρύθμισης της έντασης του δημοτικού φωτισμού Σελίδα 84

90 11.2 ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #2 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #2 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Εκπόνηση μελέτης φωτισμού για το σύνολο του Δήμου Μονεμβασιάς Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής kwh/έτος 35,5 tco 2 /έτος Κόστος ηλεκτρικής ενέργειας Αξιολόγηση - Σχόλια Αναμένεται, σε βάθος χρόνου, να προκύψει εξοικονόμηση ενέργειας από την εκπόνηση της μελέτης φωτισμού, καθώς και η βελτίωση μίας σειράς δεικτών της ζωής των κατοίκων της πόλης. Εκτιμάται ότι η συγκεκριμένη δράση μπορεί να επιφέρει επιπλέον μείωση 5% στην κατανάλωση ενέργειας από τον δημοτικό φωτισμό. Καθώς η δράση ΔΦΩΤ1 έχει ήδη υπολογιστεί ότι θα μειώσει κατά ~56% την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, το κέρδος από την δράση ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #2 υπολογίζεται σε 0,05*(1-0,56)% = 2,2% της αρχικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας με αντίστοιχη μείωση των εκπομπών CO 2. Προτείνεται να εκπονηθεί μελέτη φωτισμού για το σύνολο των αναγκών του δημοτικού φωτισμού του Δήμου. Με αυτόν τον τρόπο, εκτός της εξοικονόμησης ενέργειας, θα διασφαλιστούν οι συνθήκες ασφάλειας και οπτικής άνεσης που επιβάλλουν οι σχετικοί Ευρωπαϊκοί και εθνικοί Κανονισμοί και Οδηγίες. Με την εκπόνηση μίας μελέτης φωτισμού αναμένεται να: Κατηγοριοποιηθούν όλες οι οδοί και δημόσιοι χώροι του Δήμου με βάση την χρήση τους και να οριστεί το κατάλληλο επίπεδο φωτισμού για αυτούς Να μειωθεί η κατανάλωση ενέργειας σε περιπτώσεις υπερφωτισμένων χώρων Να αυξηθεί η ασφάλεια σε περιπτώσεις υποφωτισμένων χώρων Να μειωθεί η φωτορύπανση που προκαλείται από τον δημοτικό φωτισμό με χρήση σύγχρονων φωτιστικών σωμάτων Σελίδα 85

91 Στην μελέτη αναμένεται να διατυπωθεί και η υλοποίηση ενός μικρού αριθμού πρότυπων/ πιλοτικών έργων (1-2 έργα) τα οποία θα βοηθήσουν να μελετήσει ο Δήμος νέες τεχνολογίες ελέγχου και διαχείρισης του δημοτικού φωτισμού. Ενδεικτικά αναφέρονται: Εγκατάσταση συστήματος ρύθμισης της έντασης του φωτισμού ή μερικής λειτουργίας ανάλογα την ώρα της ημέρας και την χρήση της οδού Εγκατάσταση συστήματος τηλεχειρισμού και τηλεμετρίας του δημοτικού φωτισμού Χρήση τεχνολογιών GIS για την μελέτη και διαχείριση του δημοτικού φωτισμού Aαντικατάσταση των φωτιστικών µμονάδων δηµοτικού οδοφωτισµού µε ηλιακά φώτα δρόµου (SPL), τα οποία είναι ανεξάρτητα του ικτύου της ΕΗ, αφού φέρουν στην διάταξη τους Φωτοβολταϊκό πλαίσιο ώστε να έχουν απόλυτη ενεργειακή αυτονομία. Σελίδα 86

92 11.2 ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #3 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #3 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Αντικατάσταση φωτιστικών πλατειών με τεχνολογίες φωτισμού με χρήση ΑΠΕ Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής kwh/έτος 3,65 tco 2 /έτος Κόστος ηλεκτρικής ενέργειας Αξιολόγηση - Σχόλια Με την δράση αυτή, προβλέπεται η πιλοτική χρήση φωτιστικών με τεχνολογία ΑΠΕ σε πλατείες των μεγάλων οικισμών του Δήμου Μονεμβασιάς. Αναμένεται, η επέκταση του δράσης σε περισσότερους οικισμούς αλλά και σε πεζόδρομους του Δήμου. Πέρα από το όφελος από την εξοικονόμηση ενέργειας (το οποίο είναι μικρό), σκοπός της δράσης είναι η περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση των πολιτών και προώθηση της πράσινης πολιτικής του Δήμου. Εκτιμάται ότι με την συγκεκριμένη δράση θα αντικατασταθούν ~72 λαμπτήρες φωτισμού πλατειών με φωτιστικά τεχνολογίας ΑΠΕ σε 6 οικισμούς του Δήμου (Μολάοι, Παπαδιάνικα, Νεάπολη, Ασωπός, Μονεμβασιά και Μεταμόρφωση). Δεχόμενοι ότι επί το πλείστον χρησιμοποιούνται στις πλατείες λαμπτήρες οικονομίας των 21 W, η εξοικονόμηση ενέργειας που προκύπτει ισούται με kw που αντιστοιχεί σε 3,65 tco 2 /έτος (11 ώρες μ.ο. λειτουργίας καθημερινά). Το κόστος προμήθειας για κάθε ένα φωτιστικό εκτιμάται στα 650. Εικόνα: Συστήματα φωτισμού τεχνολογίας ΑΠΕ Σελίδα 87

93 12. ΟΧΗΜΑΤΑ & ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ 12.1 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ Ο Δήμος Μονεμβασιάς αναγνωρίζει ότι οι δράσεις για την μείωση της κατανάλωσης καυσίμου από τον στόλο δημοτικό οχημάτων θα οδηγήσουν μεσοπρόθεσμα σε μείωση των λειτουργικών εξόδων του Δήμου, παρότι δεν θα έχουν σημαντική επίδραση στο συνολικό αποτύπωμα CO 2 των μεταφορών εντός του Δήμου. Εντούτοις, η σωστή προβολή των δράσεων και αποτελεσμάτων που σχετίζονται με τα δημοτικά οχήματα μπορεί να αποτελέσει παράδειγμα και οδηγό για τους πολίτες και επαγγελματίες της πόλης και να αποδείξει ότι από τα μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας στις μεταφορές προκύπτει άμεσο οικονομικό και περιβαλλοντικό όφελος. Ως δράσεις για τον τομέα των δημοτικών οχημάτων του Δήμου Μονεμβασιάς, έχουν προταθεί: Μετατροπή βαρέων οχημάτων πετρελαίου για χρήση υψηλών μειγμάτων βιοκαυσίμου. Μετατροπή βενζινοκίνητων οχημάτων σε οχήματα αερίου (υγραερίου). Αντικατάσταση δρομολογίων μη βαρέων οχημάτων με μοτοποδήλατα. Υιοθέτηση και εμπέδωση του Eco-Driving στους οδηγούς και υπαλλήλους του Δήμου Μελέτη και σχεδιασμό δράσεων για την αποτελεσματικότερη διαχείριση του στόλου, μέσω της καταγραφής των κινήσεων των οχημάτων, τον βέλτιστο προγραμματισμού των δρομολογίων, κτλ Σελίδα 88

94 12.2 ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #1 Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #1 Περιγραφή Αντικατάσταση βαρέων οχημάτων πετρελαίου με νέα, μικρότερης κατανάλωσης ή εναλλακτικού καυσίμου. Χρόνος υλοποίησης Κόστος δράσης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Κόστος απόκτησης οχημάτων Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό 0 kwh/έτος 0 tco 2 /έτος Οικονομικό - Αξιολόγηση - Σχόλια Στην παρούσα Δράση, προτείνεται η αντικατάσταση των βαρέως τύπου οχημάτων, κατά περίπτωση μετά το τέλος της διάρκειας ζωής τους. Για αυτό το λόγο, δεν έχει υπολογιστεί η εξοικονόμηση καυσίμου (σε μονάδες ενέργειας) το περιβαλλοντικό όφελος και το οικονομικό κέρδος από την αντικατάσταση. Τα οφέλη της Δράσης, θα υπολογιστούν στην εκάστοτε διετής έκθεση. Συνολικά προτείνεται η αντικατάσταση 6 οχημάτων βαρέως τύπου, με νέα μικρότερης κατανάλωσης ή εναλλακτικού καυσίμου. Τα οχήματα που προτείνονται προς αντικατάσταση μετά το πέρας της διάρκειας ζωής τους, επιλέχθηκαν βάση της χρονολογίας της πρώτης κυκλοφορίας. Λεπτομέρειες των οχημάτων, παρατίθενται στον παρακάτω πίνακα: Περιγραφή Εργοστάσιο κατασκευής/μοντέλο Αριθμός κυκλοφορίας Έτος 1ης άδειας κυκλοφορίας Υπηρεσία που εξυπηρετεί Κατανάλωση Καυσίμου (lt) 2011 ΦΟΡΤΗΓΟ MERCEDES KHI Καθαριότητα ΑΠΟΡΡΙΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES KHY Καθαριότητα ΑΠΟΡΡΙΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES 1314 KHY Καθαριότητα AΠΟΡΡΙΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES KHY Καθαριότητα ΑΠΟΡΡΙΜΑΤΟΦΟΡΟ MERCEDES 1523 KHY Καθαριότητα ΛΕΩΦΟΡΕΙΟ FIAT-ΙVECO ΚΗΥ Διοικητική Πίνακας: Προτεινόμενα δημοτικά οχήματα βαρέως τύπου προς αντικατάσταση Σελίδα 89

95 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #2 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #2 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Μετατροπή βενζινοκίνητων οχημάτων σε οχήματα αερίου (υγραερίου). Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό kwh/έτος 3,02 tco 2 /έτος Οικονομικό Αξιολόγηση - Σχόλια Για τον υπολογισμό της εξοικονόμησης έχει γίνει η παραδοχή ότι τα οχήματα θα μπορούν να χρησιμοποιούν υγραέριο κίνησης αντί βενζίνης. Συνολικά προτείνεται η μετατροπή 6 βενζινοκίνητων οχημάτων, μιας και στην περιφέρεια του δήμου υπάρχει η δυνατότητα ανεφοδιασμού καυσίμου υγραερίου από πρατήρια. Η κατανάλωση καυσίμου οχημάτων με χρήση υγραερίου κίνησης, είναι 20% μεγαλύτερη, έναντι των αντίστοιχων οχημάτων βενζίνης. Ο αντίστοιχος συντελεστής εκπομπών CO 2 για το υγραέριο βάση των οδηγιών IPCC 2006 ισούται με 0,231 tco 2 /MWh, έναντι του συντελεστή εκπομπών CO 2 για την βενζίνη 0,249 tco 2 /MWh. Αντίστοιχα, η τιμή πώλησης υγραερίου και βενζίνης σήμερα, ισούται με 0,88 /lt και 1.72 /lt αντίστοιχα. Για το 2011, τα δημοτικά οχήματα κατανάλωσαν 8.743lt βενζίνης με συνολικές εκπομπές 20,03 tco 2 και ενδεικτικό κόστος προμήθειας Αντιστοιχίζοντας, με την χρήση υγραερίου κίνησης επιτυγχάνεται μείωση εκπομπών CO 2 κατά 15%, που ισούται με 3,02 tco 2 /έτος και κόστος προμήθειας (εξοικονόμηση ). Σελίδα 90

96 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #3 Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #3 Περιγραφή Προσθήκη 2 ηλεκτροκίνητων οχημάτων στον δημοτικό στόλο. Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό kwh/έτος 1,73 tco 2 /έτος Οικονομικό Αξιολόγηση - Σχόλια Τα ηλεκτροκίνητα οχήματα, βάσει των εργοστασιακών χαρακτηριστικών, μπορούν να καλύψουν με 23kWh απόσταση ίση με 160km. Η ενέργεια αυτή αντιστοιχεί σε 26,43 kgco 2. Για τα υφιστάμενα βενζινοκίνητα δημοτικά οχήματα, η μέση κατανάλωση ισούται περίπου με 12.7 lt/100km (βάσει στοιχείων). Η εξοικονόμηση καυσίμου, άρα και λειτουργικού κόστους από την προσθήκη στο δημοτικό στόλο ηλεκτροκίνητων έγινε με την παραδοχή ότι θα χρησιμοποιούνται στο 15% των δρομολογίων των μη βαρέων οχημάτων και η φόρτισή του θα γίνεται αρχικά από το δίκτυο της ΔΕΗ και σε επόμενο στάδιο από μονάδες παραγωγής Η/Ε από Α.Π.Ε. Συνολικά προτείνεται η προσθήκη 2 ηλεκτροκίνητων οχημάτων στο δημοτικό στόλο, ενδεικτικού κόστους έκαστος. Η συνολική διανυθείσα απόσταση των βενζινοκίνητων οχημάτων για το έτος 2011, ήταν km και η κατανάλωση lt. Δεχόμενοι ότι τα ηλεκτροκίνητα οχήματα θα χρησιμοποιούνται στο 20% των δρομολογίων, η εξοικονόμηση καυσίμου που επιτυγχάνεται, ισούται με: Η/Ε = 20% x km = km 1978,7 kwh (Με 23kWh καλύπτουν 160km) Εκπομπές CO 2 : 1978,7 kwh x 1,149kg/kWh=2.273,5 kgco 2 Κόστος: 1978,7 kwh x 0,12 /kwh= 237,4 Βενζίνη = km x 12,7 lt/100km = 1748,2 lt Εκπομπές CO 2 : 1748,2lt x 9,2 kwh/lt x 0,249kg/kWh=4.004,8 kgco 2 Κόστος: 1748,2 lt x 1,72 /kwh= 3006,9 Σελίδα 91

97 Προκύπτει ενεργειακό όφελος kwh/έτος, περιβαλλοντικό 1,73 tco 2 /έτος και οικονομικό που δύναται να αυξηθεί με την χρήση Η/Ε από Α.Π.Ε. για την φόρτιση και με την κάλυψη μεγαλύτερου ποσοστού δρομολογίων βενζινοκίνητων αλλά και πετρελαιοκίνητων οχημάτων. Η αγορά ηλεκτρικών οχημάτων μπορεί να προωθηθεί προς αντικατάσταση υφισταμένων βενζινοκίνητων οχημάτων, μετά το τέλος ζωής τους. Η ενεργειακή και οικονομική αποδοτικότητα των νέων οχημάτων για τον συνολικό χρόνο ζωής τους, είναι τεκμηριωμένη και αποδεδειγμένη από τους ίδιους τους κατασκευαστές των οχημάτων. Τα στοιχεία αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να αιτιολογηθεί η απόφαση αγοράς τέτοιων οχημάτων από το Δήμο η οποία θα πραγματοποιηθεί με διαδικασίες πράσινων προμηθειών. Εικόνα: Μοντέλα ηλεκτρικών αυτοκινήτων που κυκλοφορούν στη σημερινή αγορά Σελίδα 92

98 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #4 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #4 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Υιοθέτηση και εκπαίδευση σε Eco-driving Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Πετρέλαιο: kwh/έτος Βενζίνη: kwh/έτος 32,3 tco 2 /έτος Κόστος καυσίμου: ~3.220 It πετρελαίου και ~270 It βενζίνης ετησίως Αξιολόγηση - Σχόλια Έχει γίνει η παραδοχή ότι από την υιοθέτηση μεθόδων Eco-driving ο Δήμος θα εξοικονομήσει 8% από τα καύσιμα των οχημάτων που θα χρησιμοποιεί μετά την υιοθέτηση των μέτρων ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #2. Οι μέθοδοι, που συλλογικά αναφέρονται ως Eco-driving, αφορούν την συντήρηση, χρήση και οδηγική συμπεριφορά οχημάτων με στόχο την σημαντική εξοικονόμηση καυσίμου χωρίς να υπάρξει επένδυση χρημάτων σε κάποιο ειδικό εξοπλισμό. Η εξοικονόμηση αυτή γίνεται ιδιαίτερα σημαντική όταν εφαρμόζεται σε μεγάλο αριθμό οχημάτων, όπως στον στόλο ενός οργανισμού, μίας επιχείρησης, στο σύνολο των οχημάτων μίας περιοχής, κτλ. Στα πλαίσια του Σχεδίου Δράσης ο Δήμος θα προχωρήσει στην υιοθέτηση ενός αντίστοιχου σχήματος με την εκπόνηση σχετικών κανόνων, την εκπαίδευση όλων των εμπλεκομένων (γραφείο κίνησης, υπηρεσία συντήρησης, οδηγοί) και την δημιουργία υλικού για την προώθηση των στόχων και τεχνικών του eco-driving. Ενδεικτικά, αναφέρονται ποσοστά εξοικονόμησης καυσίμου για διάφορες δράσεις και συμπεριφορές οδήγησης: Ελαφρά οχήματα o Eco-driving (συνολικά): 8% Σωστή χρήση κιβωτίου ταχυτήτων Συνετή οδήγηση (επιτάχυνση, επιβράδυνση) Σελίδα 93

99 Αποφυγή περιττού βάρους στα οχήματα Αποφυγή περιττών αεροδυναμικών εμποδίων (σχάρες, κα) o Σβήσιμο κινητήρα στις στάσεις (αναμονή, φόρτωση, κτλ): 5% o Χρήση ελαστικών χαμηλής κατανάλωσης: 4% o Τακτικός έλεγχος φίλτρου αέρα: 5% o Τακτική ρύθμιση κινητήρα: 4% o Τακτικός έλεγχος πίεσης ελαστικών: 3% Φορτηγά Λεωφορεία (Mini Bus) o Eco-driving (συνολικά): 8% Σωστή χρήση κιβωτίου ταχυτήτων Συνετή οδήγηση (επιτάχυνση, επιβράδυνση) Αποφυγή περιττού βάρους στα οχήματα Αποφυγή περιττών αεροδυναμικών εμποδίων (σχάρες, κα) o Σβήσιμο κινητήρα στις στάσεις (αναμονή, φόρτωση, κτλ): 5% o Χρήση ελαστικών χαμηλής κατανάλωσης: 3% o Χρήση ορυκτέλαιου χαμηλής τριβής: 2% o Τακτικός έλεγχος φίλτρου αέρα: 5% o Τακτική ρύθμιση κινητήρα: 4% o Τακτικός έλεγχος πίεσης ελαστικών: 3% Σελίδα 94

100 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #5 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ #5 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Μελέτη και σχεδιασμός δράσεων για την αποτελεσματικότερη διαχείριση του δημοτικού στόλου Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό τα ενεργειακά, περιβαλλοντικά και οικονομικά οφέλη της δράσης, θα εκτιμηθούν μετά την εφαρμογή της Αξιολόγηση - Σχόλια Υπάρχουν γενικότερες δράσεις που αφορούν στην διαχείριση ενός στόλου οχημάτων ή στον τρόπο αξιοποίησης και οδήγησής τους, προκειμένου να επιτευχθεί η μείωση του αριθμού των οχημάτων που χρησιμοποιούνται αλλά και η αποδοτικότερη χρήση των οχημάτων του στόλου, ενώ κρίσιμη θεωρείται η εκπαίδευση και συμμετοχή των οδηγών σε οποιοδήποτε σχήμα υιοθετηθεί. Ο Δήμος θα μελετήσει ποια συγκεκριμένα μέτρα ταιριάζουν καλύτερα στις ανάγκες του και θα σχεδιάσει την υιοθέτηση και εφαρμογή τους. Ενδεικτικά, αναφέρονται: Εγκατάσταση συστημάτων GPS στα οχήματα του στόλου προκειμένου να επιτευχθεί ο καλύτερος προγραμματισμός, έλεγχος και αποτίμηση των δρομολογίων και της κατανάλωσης καυσίμου των οχημάτων Θεσμοθέτηση στόχων εξοικονόμησης και επιβράβευσης υπαλλήλων του Δήμου που συνεισφέρουν σε αυτούς Δημιουργία κουλτούρας εξοικονόμησης στους υπαλλήλους του Δήμου ώστε να αποφεύγεται η χρήση υπηρεσιακών οχημάτων για μικρές διαδρομές εντός της πόλης Απογραφή των δημοτικών αναγκών και τακτικών δρομολογίων των οχημάτων και επαναπρογραμματισμός των δρομολογίων με κριτήριο την μείωση των διανυθέντων χιλιομέτρων και την εξοικονόμηση καυσίμου. Αποτέλεσμα τέτοιου προγραμματισμού (σύμφωνα με αντίστοιχες ευρωπαϊκές πρακτικές) μπορεί να είναι η αλλαγή της ώρας Σελίδα 95

101 συλλογής των απορριμμάτων με πιθανή επιμήκυνση των δρομολογίων, η συλλογή των απορριμμάτων κάθε δύο τρεις ημέρες αντί καθημερινώς, η συλλογή ογκωδών αντικειμένων μόνο κατόπιν τηλεφωνικών ραντεβού, κ.α., με αναμενόμενη μείωση στις εκπομπές C0 2 από τα δημοτικά οχήματα της τάξης του ~8-10%. Σελίδα 96

102 12.3. ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ Ο Δήμος δεν έχει μεγάλες δυνατότητες για παρεμβάσεις στις δημόσιες (πλην δημοτικών) και ιδιωτικές μεταφορές όσον αφορά τα οχήματα, την επιλογή χρήσης και την συμπεριφορά οδήγησης εντός των ορίων του Δήμου. Εντούτοις, έχει διαγνώσει τρεις άξονες στους οποίους μπορεί να ασκήσει επιρροή προκειμένου να μειωθούν ο εκπομπές C0 2 και να εξοικονομηθούν πολύτιμοι πόροι από την μειωμένη χρήση των ιδιωτικών, κυρίως, οχημάτων: Ενημέρωση/ ευαισθητοποίηση των δημοτών/ οδηγών του Δήμου για τα πλεονεκτήματα των νέων τύπων οχημάτων με μειωμένη κατανάλωση καυσίμου, της οικολογικής οδήγησης (eco-driving) και της μειωμένης χρήσης των οχημάτων για μικρές αποστάσεις εντός της πόλης Διερεύνηση και υλοποίηση δράσεων για την αύξηση χρήσης εναλλακτικών μέσων μεταφοράς Προώθηση και στήριξη των εθνικών και περιφερειακών πολιτικών για την εξοικονόμηση ενέργειας και την μείωση των εκπομπών CΟ 2 από τις δημόσιες και ιδιωτικές μεταφορές Τέλος, ο Δήμος μπορεί να επιτεύξει σημαντική μείωση των εκπομπών CΟ 2 από τον τομέα των οχημάτων, αν υλοποιηθεί το έργο πεζοδρόμησης στην Μονεμβασιά και η χρήση δημοτικών ποδηλάτων. Σελίδα 97

103 12.4. ΔΡΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #1 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #1 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Εκστρατεία ενημέρωσης / ευαισθητοποίησης των πολιτών του Δήμου Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα/ Ευρωπαϊκά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Εξοικονόμηση ενέργειας (kwh) Βενζίνη: kwh/έτος Πετρέλαιο: kwh/έτος 522,7 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από την μειωμένη χρήση ΙΧ από τους πολίτες για τους ίδιους και την πόλη Αξιολόγηση - Σχόλια ES = y*n*ar *in*espp y: έτη εφαρμογής της δράσης n: αριθμός άμεσα συμμετεχόντων στην δράση AR: ποσοστό ευαισθητοποίησης άμεσα συμμετεχόντων in: συντελεστής έμμεσα συμμετεχόντων στην δράση (που επηρεάστηκαν μετά την δράση) ESPP: εξοικονόμηση ενέργειας ανά συμμετέχοντα (kwh) Υπολογισμός ES βενζίνη = 7*1000*0,2*2*500 kwh/yr = kwh/yr ES πετρέλαιο = 7*200*0,2*2*1.200 kwh/yr = kwh/yr Σε συνέχεια των δράσεων για τα δημοτικά οχήματα, ο Δήμος θα αναλάβει την δημιουργία μίας εκστρατείας ενημέρωσης/ ευαισθητοποίησης για τους πολίτες για τις σύγχρονες δυνατότητες των οχημάτων με εναλλακτικά καύσιμα, οχημάτων με διπλό καύσιμο ή υβριδικών οχημάτων και την εξοικονόμηση καυσίμου και μείωση εκπομπών CΟ 2 που αυτά προσφέρουν. Επίσης, θα Σελίδα 98

104 δοθεί ιδιαίτερη έμφαση στις αρχές της οικολογικής οδήγησης (eco-driving) και της μειωμένης χρήσης των ιδιωτικών οχημάτων για μικρές αποστάσεις εντός της πόλης. Θα τονιστούν οι προσπάθειες του Δήμου στα πλαίσια του Συμφώνου των Δημάρχων και άλλων αντίστοιχων πολιτικών και πρωτοβουλιών και οι μέχρι εκείνη την στιγμή δράσεις του Δήμου (και αποτελέσματα) για την μείωση της κατανάλωσης καυσίμου και των εκπομπών CΟ 2 από τα δημοτικά οχήματα. Το σύνολο αυτών των μέτρων αναμένεται να οδηγήσει σε επιπλέον εξοικονόμηση επί των καυσίμων για τις μεταφορές. Τέλος, θα επιδιωχθεί η ενεργή προώθηση και επιδίωξη, από την μεριά του Δήμου, της υλοποίησης εθνικών πολιτικών που περιγράφονται σε κείμενα πολιτικής της ελληνικής κυβέρνησης (ειδικά στο 1ο και 2ο Σχέδιο Δράσης Ενεργειακής Απόδοσης, κατά την Οδηγία 2006/32/ΕΚ) που, για τη Μονεμβασιά, κυρίως σχετίζονται με: Την ανάπτυξη ολοκληρωμένων σχεδίων κινητικότητας και την βελτίωση των συγκοινωνιών Την παροχή κινήτρων για την αντικατάσταση παλαιών ιδιωτικών οχημάτων Την ενεργειακή σήμανση των νέων οχημάτων και την σύνδεση φορολογίας και εκπομπών CΟ 2 Σελίδα 99

105 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #2 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #2 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Μελέτη αστικής κινητικότητας και χρήση δημοτικών ποδηλάτων Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό Βενζίνη: kwh/έτος Περιβαλλοντικό Οικονομικό 6,82 tco 2 /έτος Εξοικονόμηση χρημάτων από την μειωμένη χρήση ΙΧΕ από τους πολίτες για τους ίδιους και την πόλη Αξιολόγηση - Σχόλια Το συνολικό κόστος των έργων/ παρεμβάσεων που θα προταθούν από την μελέτη αστικής κινητικότητας θα υπολογιστεί στην μελέτη την ίδια Με την χρήση δημοτικών ποδηλάτων, θα επιδιωχθεί αποφυγή μετακινήσεων με ΙΧ εντός οικισμών του Δήμου και μπορεί να επιφέρει μείωση στις εκπομπές CΟ 2 από ΙΧ με καύσιμο βενζίνη. Αναλυτικά, τα σενάρια υπολογισμού, αναγράφονται παρακάτω. Ο δεύτερος άξονας δράσεων του Δήμου αφορά την μελέτη και υλοποίηση έργων/ παρεμβάσεων για την αύξηση χρήσης εναλλακτικών μέσων μεταφοράς με παράλληλη μείωση της χρήσης ιδιωτικών μέσων μεταφοράς. Σαν πρώτο βήμα, ο Δήμος θα συντάξει μία μελέτη αστικής κινητικότητας η οποία θα επιδιώκει τους παραπάνω στόχους και θα προτείνει έργα και παρεμβάσεις, οι οποίες θα συνδυάζονται με έργα τα οποία ο Δήμος έχει ήδη υλοποιήσει ή σχεδιάσει. Στα μέτρα που θα προταθούν, ενδεικτικά, αναμένεται να περιλαμβάνουν: Δημιουργία δικτύου κίνησης ποδηλάτων Εγκατάσταση και χρήση υποδομών ποδηλάτων για τους κατοίκους και επισκέπτες της πόλης Έλεγχο της στάθμευσης στο κέντρο και δημιουργία σταθμών στάθμευσης στα όρια της περιοχής για την αποφυγή της χρήσης αυτοκινήτου. Σελίδα 100

106 Ο αριθμός, η φύση και ο τρόπος χρηματοδότησης και υλοποίησης αυτών των δράσεων θα μελετηθεί από τον Δήμο και η υλοποίηση μαζί με τα αποτελέσματά της θα προβληθεί στους πολίτες της πόλης. Ο Δήμος προτίθεται να εκπονήσει Τεχνική Μελέτη όπου θα καθοριστεί με ακρίβεια το κόστος των έργων και παρεμβάσεων που θα υλοποιηθούν. Όσο αναφορά την εγκατάσταση και χρήση δημοτικών ποδηλάτων, προτείνεται η χρήση 40 ποδηλάτων, στον Ασωπό (10 ποδήλατα), στη Μονεμβασιά (15 ποδήλατα) και στην Νεάπολη (15 ποδήλατα). Τα σημεία εγκατάστασης, παρουσιάζονται στην παρακάτω εικόνα: Εικόνα: Σημεία εγκατάστασης συστήματος μίσθωσης ποδηλάτων Σελίδα 101

107 Εικόνα: Απεικόνιση τυπικής εγκατάστασης συστήματος μίσθωσης ποδηλάτων Με την χρήση των δημοτικών ποδηλάτων, προβλέπονται 3 σενάρια χρήσης και εξοικονόμησης ρύπων στις ιδιωτικές μεταφορές, ενδεικτικού κόστους Σενάριο Αριθμός Ποδηλάτων Ημερήσια Χρήση (%) Μ.Ο. Διανυόμενης Απόστασης (km) Μέση Τιμή Αστικής Κατανάλωσης (lt/100km) Εξοικονόμηση Καυσίμου (lt) Εξοικονόμηση Ενέργειας (kwh) Μείωση Εκπομπών CO 2 (kg) % 5 8, , , , % 8 8, , , , % 10 8, , , ,4 Πίνακας: Σενάρια χρήσης, εξοικονόμησης ενέργειας και εκπομπών ρύπων Δεχόμενοι σαν πιθανό σενάριο εφαρμογής το #2, με μέση ημερήσια χρήση του 30% του συνόλου των εγκατεστημένων ποδηλάτων, τα οφέλη εφαρμογής, πέρα από την περιβαλλοντική ευαισθησία των πολιτών, την ανάπτυξη τουριστικών υποδομών και την πηγή εσόδων για το Δήμο, είναι η μείωση των εκπομπών CO 2 κατά kg. Σελίδα 102

108 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #3 Κωδικός δράσης ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #3 Περιγραφή Προώθηση βιοκαυσίμων σε εθνικό επίπεδο Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος - Πηγή χρηματοδότησης - Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό - Κόστος δράσης Όφελος εφαρμογής 0 kwh/έτος 410,3 tcο 2 /έτος Αξιολόγηση - Σχόλια Υπολογίζεται το κέρδος από τον παρόντα στόχο, ο οποίος αναμένεται να αναθεωρηθεί (προς τα πάνω) με την ενσωμάτωση των Οδηγιών 2009/28/ΕΚ και 2009/30/ΕΚ Η υλοποίηση κεντρικών πολιτικών επηρεάζει εμμέσως και τις εκπομπές CΟ 2 εντός του Δήμου σε ποσοστό ανάλογο των εθνικών ή περιφερειακών στόχων που έχουν τεθεί. Ένας από τους εθνικούς στόχους είναι και η προώθηση των βιοκαυσίμων την επόμενη δεκαετία. Έτσι, ως ενδιάμεσος στόχος για το πετρέλαιο κίνησης, είχε τεθεί η διάθεση, έως το τέλος του 2010 από τα πρατήρια όλης τη χώρας, πετρελαίου με περιεχόμενο 6,5% βιοντίζελ. Αυτό σημαίνει ότι, στο άμεσο μέλλον, και μέχρι την ενσωμάτωση στο εθνικό δίκαιο των Οδηγιών 2009/28/ΕΚ και 2009/30/ΕΚ, ο συντελεστής εκπομπών για το συγκεκριμένο καύσιμο, θα πρέπει να μεταβληθεί ως εξής: Σύμφωνα με την μεθοδολογία που αναπτύσσεται στις Οδηγίες του Συμφώνου των Δημάρχων για τον υπολογισμό των εκπομπών από την κατανάλωση πετρελαίου κίνησης θα χρησιμοποιηθεί ο διορθωμένος συντελεστής στον οποίο θα συνυπολογιστεί το ποσοστό βιοντίζελ κατά το έτος αναφοράς: F diesel-new = PCD * F diesel + PBD * 0 Όπου F diesel-new : διορθωμένος συντελεστής, PCD: ποσοστό συμβατικού πετρελαίου κίνησης, F diesel : τυπικός συντελεστής εκπομπών πετρελαίου κίνησης και PBD: ποσοστό βιοντίζελ. Σελίδα 103

109 Οι μεταβλητές παίρνουν τις τιμές: PCD = 93,5%, F diesel = 0,267, PBD = 6,5%. Τελικά, για τον υπολογισμό των εκπομπών C0 2 από το πετρέλαιο κίνησης ο συντελεστής εκπομπών θα τροποποιηθεί σε F = 0,250 tco 2 /MWh από 0,259 tco 2 /MWh, το οποίο για τις καταναλώσεις των μεταφορών με καύσιμο πετρέλαιο που εκτιμήθηκαν για το 2011 μεταφράζεται σε μείωση εκπομπών 410,3 tco 2. Σελίδα 104

110 ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #4 Κωδικός δράσης ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ #4 Περιγραφή Πεζοδρόμηση του τμήματος Γέφυρα Πύλη Κάστρου Μονεμβασιάς Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό - Όφελος εφαρμογής kwh/έτος 16,9 tcο 2 /90 ημέρες Αξιολόγηση - Σχόλια Με την δημιουργία του πεζοδρόμου Γέφυρα Πύλη Κάστρου Μονεμβασιάς, θα επιδιωχθεί για την διαδρομή αυτή αποφυγή μετακινήσεων με ΙΧ επισκεπτών και μη, μήκους 1.100m η οποία μπορεί να επιφέρει μείωση στις εκπομπές CΟ 2 από ΙΧ με καύσιμο βενζίνη. Αναλυτικά, τα σενάρια υπολογισμού, αναγράφονται παρακάτω. Το κάστρο Μονεμβασιάς, ως ένας γνωστός τουριστικός προορισμός, έλκει έναν μεγάλο αριθμό επισκεπτών ο οποίος είναι σημαντικά αυξημένος κατά τους θερινούς μήνες, με αποτέλεσμα, την αυξημένη κινητικότητα οχημάτων ΙΧ, κατά της διαδρομής Γέφυρα Πύλη Κάστρου Μονεμβασιάς. Με την πεζοδρόμηση της διαδρομής, μήκους 1.100m και την ταυτόχρονη χρήση τακτικής συγκοινωνίας με λεωφορείο για τους θερινούς μήνες, μπορεί να προκύψει σημαντικό περιβαλλοντικό όφελος λόγω περιορισμού α) των άσκοπων μετακινήσεων, από οχήματα τα οποία αδυνατούν να βρουν parking και β) της κυκλοφοριακής συμφόρησης. Δεχόμενοι ότι ο μέσος ημερήσιος αριθμός επισκεπτών κατά τους θερινούς μήνες κυμαίνεται στους (~700 αυτοκίνητα), η μέση κατανάλωση ενός μέσου Ι.Χ. οχήματος υπό αυτές τις συνθήκες είναι 9,2lt/100km (βενζίνη) και ενός λεωφορείου 40lt/100km (πετρέλαιο) και ότι το λεωφορείο υλοποιεί καθημερινά 60 δρομολόγια, υπολογίζεται ότι ημερησίως: 700 αυτοκίνητα x 2,2km x 9.2lt/100km = lt βενζίνη = 1.303,46 kwh = 324,56 kgco 2 60 δρομολόγια x 2,2km x 40lt/100km = 52.8 lt πετρέλαιο = 528,00 kwh = kgco 2 Για 3 μήνες εφαρμογής της πεζοδρόμησης, οι εκπομπές ισούνται: o Ε αυτοκίνητα = 90 x 324,6kg CO 2 = kgco 2 o Ε λεωφορείο = 90 x kgco 2 = kgco 2 Σελίδα 105

111 Με την παραπάνω θεώρηση/ προσέγγιση, υπολογίζεται ότι εξοικονομούνται kgco 2 ή 16,9 tco 2. Ο υπολογισμός είναι ενδεικτικός, για υποτιθέμενο αριθμό επιβατικών οχημάτων και αναμένεται η εξοικονόμηση να είναι μεγαλύτερη, για μεγαλύτερο αριθμό επισκεπτών και για λειτουργία του πεζοδρόμου σε ετήσια βάση και όχι εποχιακή. Στην παρακάτω εικόνα παρουσιάζεται η προτεινόμενη πεζοδρόμηση, μήκους 1.100m. Εικόνα: Προτεινόμενος δρόμος προς πεζοδρόμηση Σελίδα 106

112 13. ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ 13.1 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Η Ε.Ε., εκτός της εξοικονόμησης ενέργειας, έχει θέσει στόχο και για την παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας ώστε αυτή να καλύπτει το 20% της καταναλισκόμενης ενέργειας έως το Στην Ελλάδα, το πλαίσιο για την παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας από ΑΠΕ ορίζεται από τους Νόμους 3468/2006 για την «Παραγωγή Ηλεκτρικής Ενέργειας από ΑΠΕ και ΣΗΘΥΑ», 3734/2009 για την «Προώθηση της συμπαραγωγής δύο ή περισσότερων χρήσιμων μορφών ενέργειας», 3851/2010 για την «Επιτάχυνση της ανάπτυξης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής» και 3889/2010 «Χρηματοδότηση Περιβαλλοντικών Παρεμβάσεων, Πράσινο Ταμείο, Κύρωση Δασικών Χαρτών». Ο Δήμος Μονεμβασιάς, διαθέτει αγροτικές, ορεινές, κτλ εκτάσεις στην οποίες μπορούν να εγκατασταθούν αιολικά πάρκα, μεγάλα φωτοβολταϊκά συστήματα ή άλλες μεγάλες μονάδες ΑΠΕ, πάντα σε συνδυασμό με την αισθητική και με σεβασμό στο περιβάλλον, μιας και στην χωρική έκταση του Δήμου, ανήκουν προστατευόμενα πάρκα, βιότοποι και παραδοσιακοί/ ιστορικοί οικισμοί. Έτσι ο Δήμος, λαμβάνοντας υπόψη τον χαρακτήρα της περιοχής, σκοπεύει να αναδείξει και προωθήσει την εγκατάσταση και χρήση ΑΠΕ μέσω δραστηριοτήτων ενημέρωσης / ευαισθητοποίησης τόσο στον οικιακό όσο και στον τριτογενή τομέα ώστε να: Δώσει το παράδειγμα και να στηρίξει τις προσπάθειες ανάπτυξης μονάδων παραγωγής ΑΠΕ Βοηθήσει στην παροχή πληροφοριών στους εμπλεκόμενους φορείς Προωθήσει ενεργά δράσεις που σχετίζονται με την παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ Σελίδα 107

113 13.2 ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΕ ΑΠΕ #1 Κωδικός δράσης ΑΠΕ #1 Περιγραφή Μελέτη εγκατάστασης συστημάτων ΑΠΕ σε δημοτικά κτίρια Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό - Περιβαλλοντικό - Οικονομικό - Αξιολόγηση - Σχόλια Προαπαιτούμενο στάδιο για τον καθορισμό των παραμέτρων υλοποίησης της δράσης ΑΠΕ2 Ο Δήμος θα μελετήσει την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων σε δημοτικά κτίρια (κτίρια υπηρεσιών, σχολεία, αθλητικά κτίρια) ώστε να: συνεισφέρει στους στόχους παραγωγής ενέργειας από ΑΠΕ ευαισθητοποιήσει τους πολίτες για τις εφαρμογές ΑΠΕ και τα κέρδη τους (οικονομικά και ενεργειακά) δημιουργήσει μία επένδυση η οποία μετά τον χρόνο απόσβεσής της θα αποφέρει έσοδα στον Δήμο που μπορούν να διατεθούν σε κοινωνικά προγράμματα και δράσεις Επιπλέον, θα εξεταστεί και η δυνατότητα υιοθέτησης τεχνολογιών όπως η γεωθερμία και η καύση βιομάζας για νέα ή ριζικά ανακαινιζόμενα κτίρια. Σελίδα 108

114 ΑΠΕ #2 Κωδικός δράσης ΑΠΕ #2 Περιγραφή Εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε δημοτικά κτίρια Χρόνος υλοποίησης Κόστος δράσης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό kwh/έτος Περιβαλλοντικό 167,8 tco 2 /έτος Οικονομικό /έτος Αξιολόγηση - Σχόλια Εγκατάσταση 100 kw φ/β συστημάτων σε ταράτσες/ κεραμοσκεπές 10 δημοτικών κτιρίων. Για τον υπολογισμό θεωρείται ως μέγιστη τιμή που μπορεί να εισπραχθεί η 0,125 /kwh (συμβόλαια 2013) Με αφορμή την σύνταξη του Σχεδίου Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια, ο Δήμος προεκτίμησε ότι θα μπορούσε να εγκαταστήσει φωτοβολταϊκά συστήματα στα δημοτικά κτίρια με συνολική ενδεικτική εγκατεστημένη ισχύ, 100 kw, ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας που υπολογίζεται σε kwh και συνολική ετήσια μείωση εκπομπών 167,75 tco 2. Η προεπιλογή των κτιρίων που έχουν την δυνατότητα να φιλοξενήσουν φωτοβολταϊκά συστήματα γίνεται βάσει τεχνικά κριτήρια όπως: κατάλληλος προσανατολισμός, πιθανή σκίαση από γειτονικά κτίρια, ωφέλιμο εμβαδόν ταράτσας/ κεραμοσκεπής. Σε κάθε περίπτωση θα εκπονηθεί μελέτη (ΑΠΕ#1) όπου θα γίνει η οριστική επιλογή των κατάλληλων κτιρίων, η ακριβής διαστασιολόγηση των συστημάτων προς εγκατάσταση και ο υπολογισμός του κόστους/ κερδών από αυτά. Ενδεικτικά, έχουμε: Σελίδα 109

115 Κτίριο Εγκατάστασης Ισχύς Εγκατάστασης Ετήσια Απόδοση Ετήσια Παραγωγή Η/Ε ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΑΣΩΠΟΥ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑ ΜΟΛΑΩΝ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΟΛΑΩΝ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΠΑΔΙΑΝΙΚΩΝ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΛΥΚΕΙΟ ΜΟΛΑΩΝ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΛΥΚΕΙΟ ΝΕΑΠΟΛΗΣ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΛΑΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΟΝΕΜΒΑΣΙΑΣ 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh 10 kw 1460 kwh/kwp/year kwh Πίνακας: Ενδεικτικές εγκαταστάσεις Φ/Β συστημάτων σε δημοτικά κτίρια του Δήμου Μονεμβασιάς Ετήσια συνολική παραγωγή Η/Ε: kwh Ετήσια μείωση εκπομπών ρύπων: kg CO2 Κόστος εγκατάστασης: ΦΠΑ Ετήσια έσοδα: (για τιμές πώλησης kwh του 2013) Απόσβεση: ~10,5-11 χρόνια Η εγκατάσταση των 10 φ/β συστημάτων στα δημοτικά κτίρια και η πιλοτική τους λειτουργία, ενδέχεται να είναι η αρχή για την εγκατάσταση περισσότερων δημοτικών εφαρμογών, οι οποίες θα αποφέρουν στο Δήμο οικονομικά οφέλη αλλά και πράσινη ηλεκτρική ενέργεια με μηδενικούς ρύπους. Αναμένεται στο άμεσο μέλλον, η εφαρμογή ενός νέου συστήματος διασύνδεσης των φωτοβολταϊκών στο δίκτυο, με την φιλοσοφία της ιδιοκατανάλωσης (net metering), όπου το κτίριο θα καταναλώνει την απαιτούμενη ενέργεια απ τις εγκατεστημένες ΑΠΕ και η περίσσεια θα διοχετεύεται στο δίκτυο με την επιδοτούμενη τιμή. Η μέθοδος αυτή, αν και σήμερα δεν αποφέρει σημαντικά κέρδη, στο άμεσο μέλλον, όπου αναμένεται αύξηση της τιμής της kwh, θα αποτελέσει τον μοναδικό τρόπο διασύνδεσης οικιακών συστημάτων ΑΠΕ, βάση εφαρμογής στο εξωτερικό. Σελίδα 110

116 ΑΠΕ #3 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΑΠΕ #3 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Χρήση ανενεργού δημοτικού κτιρίου ως μονάδα παραγωγής βιομάζας (πέλλετ) Κόστος δράσης Πηγή χρηματοδότησης Εθνικά προγράμματα/ Δημοτικά & Ιδιωτικά κεφάλαια Όφελος εφαρμογής Ενεργειακό 8.601,6 ΜWh Περιβαλλοντικό Οικονομικό 2.227,8 tco 2 /έτος Οικονομικό όφελος από την πώληση πέλλετ ή την μετατροπή της βιομάζας σε πέλλετ από τους δημότες. Αξιολόγηση - Σχόλια Η δράση αυτή προβλέπει την αξιοποίηση ανενεργού δημοτικού κτιρίου ως μονάδα παραγωγής βιομάζας (πέλλετ), με την χρήση εθνικών προγραμμάτων ή δημοτικών και ιδιωτικών κεφαλαίων (ΣΔΙΤ). Η δημιουργία μονάδας παραγωγής βιομάζας (πέλλετ) απαιτεί ένα κεφάλαιο το οποίο πρέπει να στηριχτεί από εθνικά προγράμματα ή μέσω επενδύσεων ΣΔΙΤ. Μεγάλο μέρος της παραγόμενης βιομάζας (κυρίως από ελαιοκλαδέματα), καίγεται στα χωράφια ενώ το υπόλοιπο ποσοστό προωθείται ως καύσιμη ύλη εντός και εκτός των ορίων του Δήμου. Αναλυτικά, στο Δήμο Μονεμβασίας, το 27,1% της παραγόμενης βιομάζας από ελαιόδενδρα χρησιμοποιείται για την θέρμανση κατοικιών, το 42,9% εξάγεται από τον Δήμο προς τα αστικά κέντρα και άλλους νομούς και το υπόλοιπο 30% καίγεται στα χωράφια, βάση στοιχείων το ΚΑΠΕ (Εθνικό Πληροφοριακό Σύστημα) για τις απαιτήσεις θερμικής ενέργειας και των στοιχείων προμήθειας πετρελαίου θέρμανσης των πρατηρίων της περιφέρειας του Δήμου. Δεχόμενοι ότι η συνολική ποσότητα ξυλείας από το κλάδεμα των ελαιόδεντρων στα διαμερίσματα του Δήμου αντιστοιχεί σε ton, υπολογίζουμε ότι η ποσότητα που δεν χρησιμοποιείται και καίγεται στα χωράφια ισούται με ton. Θεωρώντας ότι η αρχική υγρασία είναι 50% και η τελική 12%, η παραγόμενη ποσότητα βιομάζας ορίζεται σε ton πέλλετ. Η τιμές αυτές είναι ενδεικτικές, διότι προκύπτουν με χρήση πρώτης ύλης μόνο ελαιοκλαδέματα. Αν συμπεριληφθούν και άλλοι τομείς κλαδεμάτων, η ποσότητα παραγόμενης βιομάζας ενδέχεται να αυξηθεί. Σελίδα 111

117 Έτσι, με συγκέντρωση των κλαδεμάτων στο χώρο, είτε με οχήματα της υπηρεσίας είτε του ενδιαφερόμενου πολίτη, θα υπάρχει η δυνατότητα μετατροπής τους σε καύσιμή ύλη υψηλής θερμογόνου δύναμης, αποφέροντας στην επιχείρηση ένα οικονομικό κέρδος από την μεταπώληση ή έναντι μικρού χρηματικού ποσού, φθηνή καύσιμη ύλη για τον ενδιαφερόμενο πολίτη. Μια μονάδα παραγωγής βιομάζας πέλλετ, δυναμικότητας kg/ώρα και διάμετρο έτοιμου πέλλετ 6 χιλ., ενδέχεται να στοιχίσει , αποτελούμενη από τα εξής μέρη: Α/Α ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΚΟΣΤΟΣ ( ) 1. Κοντέινερ/ αποθήκη 2,4 m 3 με εξαγωγέα και αλυσιδωτό τροφοδότη ,00 2. Μονάδα μεταφοράς υλικού (ατέρμων κοχλίας) 5.000,00 3. Κύρια μονάδα ξηραντηρίου ,00 4. Κοχλίας μεταφοράς Α' ύλης 5.000,00 5. Μύλος κονιορτοποίησης Α' ύλης ,00 6. Πρέσσα πελλετοποίησης ,00 7. Κυκλικό δονητικό κόσκινο 3.900,00 8. Ταινία μεταφοράς έτοιμου προϊόντος 3.500,00 9. Χοάνη πέλλετ 3.600, Απλή μονάδα πακεταρίσματος 8.500, Απλή μονάδα φίλτρου 6.300, Αυτοματοποίηση μονάδος πέλλετς ,00 ΣΥΝΟΛΟ ,00 Πίνακας: Ενδεικτικό κόστος και εξοπλισμός για μονάδα παραγωγής βιομάζας (πέλλετ) στο Δήμο Μονεμβασιάς Εικόνα: Μια τυπικής μονάδα παραγωγής πέλλετ, με τα επιμέρους τμήματά της. Σελίδα 112

118 Η διαστασιολόγηση της μονάδος είναι ενδεικτική και κατόπιν μελέτης, μπορεί να υπολογιστεί αναλυτικά η διάθεση πρώτης ύλης, η επιθυμητή παραγωγή (kg/hour) και φυσικά το κόστος υλοποίησης. Στο προαναφερθέν κόστος δεν συμπεριλαμβάνεται το κόστος διαμόρφωσης περιβάλλοντος χώρου και κτιρίου. Βάση των υπολογισμών, από την συνολική διαθέσιμη ποσότητα ελαιοκλαδεμάτων, αν αξιοποιείται το 50% (1,792 ton) και με θερμογόνο δύναμη πετρελαίου και πέλλετ, 10kWh/lt και 4,8 kwh/kg αντίστοιχα, διαπιστώνουμε πως με την χρήση του πέλλετ ως καύσιμο θέρμανσης μηδενικών ρύπων, αποφεύγεται η χρήση lt πετρελαίου, που αντιστοιχεί σε 8.601,6 ΜWh θερμικής ενέργειας και 2.227,8 tco 2. Σελίδα 113

119 ΑΠΕ #4 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΑΠΕ #4 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Ιδιωτικές μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας μέσω ΑΠΕ, Προώθηση «Φ/Β στις Στέγες» Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / Εθνικά προγράμματα Όφελος εφαρμογής ΜWh ,4 tco 2 /έτος Προκύπτει όφελος για τους πολίτες που θα εγκαταστήσουν φ/β συστήματα Αξιολόγηση - Σχόλια Εγκατάσταση φ/β συστημάτων σε ταράτσες/ κεραμοσκεπές ιδιωτικών κτιρίων και σε εκτάσεις γης εντός του Δήμου Μονεμβασιάς Εντός των ορίων του Δήμου, προβλέπεται η εγκατάσταση ιδιωτικών φωτοβολταϊκών συστημάτων διασυνδεδεμένα με το δίκτυο της ΔΕΗ. To ποσό αυτό κατανέμεται σε φωτοβολταϊκά πάρκα καθώς και σε φωτοβολταϊκά συστήματα σε στέγες ονομαστικής ισχύς έως 10 kw. Μέχρι το 2011 έχουν εγκατασταθεί φωτοβολταϊκά πάρκα συνολικής εγκατεστημένης ισχύος 6699,54 kw ενώ ήδη έχουν δρομολογηθεί αιτήσεις για εγκατάσταση φ/β πάρκων ισχύος άνω των kw (7 MW) για τα έτη Το 2009, εγκαινιάστηκε το πρόγραμμα «Φωτοβολταϊκά στις Στέγες» για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων με συνολική ισχύ μικρότερη των 10 kw σε οροφές κτιρίων του οικιακού και τριτογενή τομέα. Ως κίνητρο, το πρόγραμμα παρέχει συμβόλαια 25 ετών με επιδοτούμενες τιμές αγοράς της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας (σταθερή τιμή 0,55 /kwh για ενεργοποιήσεις έως το 2011, μειούμενη κατά 5% ετησίως από το 2012 και μετά) σε ιδιοκτήτες ακινήτων που συμμετέχουν σε αυτό. Σήμερα, με την αναπροσαρμογή των τιμών, η τιμή πώλησης της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας ισούται με 0,23875 /kwh για ενεργοποιήσεις από το 2013, μειούμενη κατά 5% ανά εξάμηνο από τον Αύγουστο του 2013 και μετά. Μέχρι το 2011, είχαν εγκατασταθεί από ιδιοκτήτες κτιρίων εντός του Δήμου, σύμφωνα με στοιχεία του ΔΕΔΔΗΕ, 35 φωτοβολταϊκά συστήματα σε στέγες κτιρίων, συνολικής ισχύος Σελίδα 114

120 311,11 kw. Ο Δήμος θα οργανώσει δράση προώθησης του προγράμματος στους ιδιοκτήτες κτιρίων ώστε να εγκατασταθούν τουλάχιστον 120 φωτοβολταϊκά συστήματα σε οροφές κτιρίων με συνολική ενδεικτική εγκατεστημένη ισχύ kw. Θεωρώντας ότι, για την ευρύτερη περιοχή του Δήμου Μονεμβασιάς, η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά φθάνει τις kwh/kwp/έτος (μέση τιμή), υπολογίζεται ότι τα συστήματα προς εγκατάσταση (σε σπίτια & αγροτεμάχια) θα παράγουν kwh ή 11,81 GWh ετησίως (συνολική εγκατεστημένη ισχύς kw) η οποία ισοδυναμεί με συνολική ετήσια μείωση εκπομπών κατά ,4 tco 2. Η συνολική εγκατεστημένη ισχύς, ενδέχεται να είναι μεγαλύτερη, βάση της αποδοχής και ευαισθητοποίησης του κοινού, όπου τα αποτελέσματα ενεργειακής παραγωγής και μείωσης εκπομπών, θα αναπροσαρμοστούν στην διετή έκθεση του ΣΔΑΕ. Σελίδα 115

121 ΑΠΕ #5 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΑΠΕ #5 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Διοργάνωση γεγονότων για την ενημέρωση των πολιτών και των εμπλεκόμενων φορέων της πόλης για θέματα κλιματικής αλλαγής και ΑΠΕ Κόστος δράσης Ίδιοι πόροι / στα πλαίσια ευρωπαϊκού προγράμματος Όφελος εφαρμογής ΜWh/yr 362,6 tcο 2 /έτος Προκύπτει ισοδύναμο ενεργειακό όφελος για τους ενδιαφερόμενους φορείς/ πολίτες Αξιολόγηση - Σχόλια Αύξηση της αποδοχής των ΑΠΕ (εκτός των φωτοβολταϊκών) από το κοινό/ Προώθηση οικιακών συστημάτων ΑΠΕ Εξοικονόμηση ενέργειας (kwh) y: έτη εφαρμογής της δράσης ES = y*n*ar *in*espp n: αριθμός άμεσα συμμετεχόντων στην δράση AR: ποσοστό ευαισθητοποίησης άμεσα συμμετεχόντων in: συντελεστής έμμεσα συμμετεχόντων στην δράση (που επηρεάστηκαν μετά την δράση) ESPP: εξοικονόμηση ενέργειας ανά συμμετέχοντα (kwh) Υπολογισμός ES = 7*500*0,2*2*1000 kwh/yr = kwh/yr ή ΜWh/yr Εκτός των φωτοβολταϊκών, ο οικιακός και τριτογενής τομέας της πόλης θα μπορέσει να γνωρίσει τις δυνατότητες και τα πλεονεκτήματα από την χρήση τεχνολογιών ΑΠΕ όπως η γεωθερμία, η βιομάζα και τα μικρά αιολικά. Ο Δήμος θα συνεργαστεί με επιστήμονες, δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς και εταιρείες του χώρου για να παρουσιάσει, εξηγήσει και προωθήσει τις τεχνολογίες ΑΠΕ και τις διαδικασίες εγκατάστασης και χρήσης τους εντός του Δήμου. Σελίδα 116

122 14. ΔΗΜΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ 14.1 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Ο Δήμος Μονεμβασιάς έχει αναγνωρίσει την πολλαπλή ωφέλεια από την υιοθέτηση διαδικασιών «πράσινων προμηθειών» καθώς: Επιτυγχάνεται εξοικονόμηση ενέργειας με αντίστοιχο οικονομικό και περιβαλλοντικό όφελος Συνήθως τα προϊόντα εξοικονόμησης ενέργειας έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και καλύτερη ποιότητα κατασκευής μειώνοντας το χρόνο που χρειάζεται για την αγορά και αντικατάστασή τους Μειώνονται οι εκπομπές CO 2 από την χρήση των προϊόντων Ο Δήμος δίνει το καλό παράδειγμα στους κατοίκους και τους επαγγελματίες της πόλης για την σημασία και τα οφέλη της εξοικονόμησης ενέργειας και την χρήση προϊόντων τα οποία κατασκευάζονται/ διανέμονται/ χρησιμοποιούνται λαμβάνοντας υπ' όψιν την προστασία και την αειφορία του περιβάλλοντος Η Ε.Ε. έχει υπολογίσει ότι, κατά μέσο όρο, η πλήρης υιοθέτηση πράσινων προμηθειών από έναν Δήμο οδηγεί σε μείωση κατά 25% των εκπομπών CO 2 και σε μείωση κατά 1,2% του συνολικού οικονομικού κόστους (αν υπολογιστεί στον συνολικό κύκλο ζωής των προϊόντων). Ο Δήμος στοχεύει στην σταδιακή ένταξη όρων που θα ενσωματώνουν τις έννοιες της εξοικονόμησης ενέργειας και της προστασίας του περιβάλλοντος στις συμβάσεις προμήθειας εξοπλισμού και υπηρεσιών, έτσι ώστε να: Συμμορφωθεί με τις απαιτήσεις του θεσμικού πλαισίου που απαιτούν την υιοθέτηση πράσινων προμηθειών από τους φορείς του δημόσιου τομέα Δώσει το παράδειγμα και να στηρίξει τις προσπάθειες ανάπτυξης της αγοράς προϊόντων φιλικών προς το περιβάλλον Βοηθήσει στην παροχή πληροφοριών στους εμπλεκόμενους φορείς Σελίδα 117

123 14.2. ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #1 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #1 Χρόνος υλοποίησης 2013 Άμεσο κόστος - Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό - Περιβαλλοντικό - Οικονομικό - Επιμόρφωση τμήματος προμηθειών για πράσινες προμήθειες Ίδιοι πόροι Κόστος δράσης Όφελος εφαρμογής Αξιολόγηση - Σχόλια Προαπαιτούμενο για την εκτέλεση της δράσης ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #2 Το προσωπικό του Δήμου που ασχολείται με την σύνταξη προδιαγραφών για προμήθειες προϊόντων ή αναθέσεις υπηρεσιών, διενέργεια διαγωνισμών και διαδικασιών προμηθειών ή γενικότερα εμπλέκεται σε κάποιο στάδιο των προμηθειών του Δήμου θα επιμορφωθούν για τον τρόπο με τον οποίο εντάσσονται σε μία τεχνική περιγραφή/ προκήρυξη πράσινες προδιαγραφές, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Σελίδα 118

124 ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #2 Περιγραφή Κωδικός δράσης ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #2 Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό Περιβαλλοντικό Οικονομικό Χρήση περιβαλλοντικών προδιαγραφών για προϊόντα που καταναλώνουν ενέργεια Κόστος δράσης Το κόστος των προμηθειών Ίδιοι πόροι Όφελος εφαρμογής kwh 21,17 tco 2 /έτος Προκύπτει όφελος από τους μειωμένους λογαριασμούς ενέργειας Αξιολόγηση - Σχόλια Αφορά όφελος που θα προκύψει από την αγορά και χρήση (ενεργειακά) βέλτιστων ηλεκτρικών συσκευών κάθε τύπου στα κτίρια και τις υπηρεσίες του Δήμου. Σε αυτή την δράση δεν προσμετράται το όφελος από την βελτίωση του δημοτικού φωτισμού ή την εγκατάσταση ενεργειακά βέλτιστου εξοπλισμού στις περιπτώσεις ενεργειακής αναβάθμισης δημοτικών κτιρίων όπως αυτές περιγράφονται στις δράσεις ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ #2 και ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ #1. Εκτιμάται ότι η συγκεκριμένη δράση θα επιφέρει μία μείωση 2% στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στα δημοτικά κτίρια, των σχολείων συμπεριλαμβανομένων, συνεπώς η μείωση στις εκπομπές CO 2 θα προσμετρηθεί στον τομέα των δημοτικών κτιρίων. Σελίδα 119

125 ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #3 Κωδικός δράσης ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ #3 Περιγραφή Χρόνος υλοποίησης Άμεσο κόστος - Πηγή χρηματοδότησης Ενεργειακό - Περιβαλλοντικό - Οικονομικό - Διερεύνηση νέων μηχανισμών/ Δικτύωση με άλλους οργανισμούς Κόστος δράσης Εθνικά/ Ευρωπαϊκά προγράμματα Όφελος εφαρμογής Αξιολόγηση - Σχόλια Διερεύνηση νέων μηχανισμών («από κοινού προμήθειες» & «πράσινη ηλεκτρική ενέργεια») & Δικτύωση με άλλες πόλεις/ οργανισμούς: Συνεχής επιμόρφωση των στελεχών του Δήμου για τις εξελίξεις στον τομέα των πράσινων προμηθειών Μείωση κόστους και διαχείρισης προμήθειας Απόκτηση/ Βελτίωση τεχνογνωσίας Έμμεση μείωση αποτυπώματος CO 2 Σελίδα 120

126 Ιδιωτικά Οχήματα Δημοτικά Οχήματα Δημοτικός Φωτισμός Οικιακός, Τριτογενής & Βιομηχανία Δημοτικά Κτίρια 15. ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΕΚΠΟΜΠΩΝ CO2 ΕΩΣ ΤΟ 2020 Στον επόμενο πίνακα ανακεφαλαιώνονται οι δράσεις και τα αποτελέσματα (ενεργειακό και περιβαλλοντικό όφελος) που περιγράφονται στο παρόν Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια του Δήμου Μονεμβασιάς: Όφελος Δράσεις & Μέτρα Ενεργειακό Θ/Ε (kwh/yr) Ενεργειακό Η/Ε (kwh/yr) Καύσιμα (kwh/yr) Περιβαλλοντικό (tco 2 /yr) Κόστος % ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ # ,00% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ # , ,14% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ # , ,41% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ # , ,36% ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ & ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #1 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ & ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #2 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ & ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ #3 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ & ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ # , ,00% , ,72% , ,18% , ,31% ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ, ΟΙΚΙΑΚΟΣ & ΤΡΙΤΟΓΕΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ # , ,03% ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ # , ,34% ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ # , ,09% ΔΗΜΟΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ # , ,01% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ # ,00 0 0,00% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ # , ,01% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ # , ,01% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ # , ,08% ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΟΧΗΜΑΤΑ # , ,00% ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ # , ,36% ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ # , ,02% ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ # ,30-1,06% ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ # , ,04% Σελίδα 121

127 Δημοτικές Προμήθειες ΑΠΕ ΑΠΕ # , ,00% ΑΠΕ # , ,44% ΑΠΕ # , ,78% ΑΠΕ # , ,19% ΑΠΕ # , ,94% ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ # ,00-0,00% ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ # ,17-0,05% ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ # ,00-0,00% ΣΥΝΟΛΟ , % Πίνακας: Περίληψη του οφέλους από τις δράσεις που περιγράφονται στο Σχέδιο Δράσης Για τους τομείς που συμπεριλήφθησαν στο Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια του Δήμου Μονεμβασιάς, θα υπολογιστεί η συνολική αναμενόμενη μείωση στις εκπομπές CO 2 έως το 2020, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Συμφώνου των Δημάρχων: Δήμος Τομέας ΣΔΑΕ Δημοτικά Κτίρια & Προμήθειες Εκπομπές CO 2 (tco 2 ) Μείωση εκπομπών CO 2 (tco 2 ) Ποσοστό Μείωσης (σχετική συνεισφορά) 4.820,69 372,88 7,73% Δημοτικός Φωτισμός 1.611,39 941,45 58,42% Δημοτικά Οχήματα 403,26 37,05 9,19% Κτίρια Βιομηχανία, Οικιακός & Τριτογενής Τομέας Μεταφορές , ,10 8,88% Ιδιωτικές Μεταφορές ,76 956,72 3,60% ΑΠΕ Παραγωγή από ΑΠΕ , ,59 Σύνολα , ,79 66,56% Πίνακας: Συνολική μείωση εκπομπών στο Δήμο Μονεμβασιάς από το Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια Η σχετική συνεισφορά κάθε τομέα στην συνολική μείωση εκπομπών φαίνεται στο επόμενο διάγραμμα: Σελίδα 122

128 Γράφημα: Στόχος ΣΔΑΕ για μείωση εκπομπών CO 2 στον Δήμο Μονεμβασιάς ανά τομέα δραστηριότητας Ειδικά για τις δημοτικές καταναλώσεις, η συνεισφορά κάθε τομέα στην μείωση των συνολικών δημοτικών εκπομπών CO 2 αναλύεται ως εξής: Σελίδα 123

ΔΗΜΟΣ ΝΟΤΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΔΗΜΟΣ ΝΟΤΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΗΜΟΣ ΝΟΤΙΑΣ ΚΥΝΟΥΡΙΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2013 ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ: ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΠΑΡΝΩΝΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΟΤΑ ΛΕΩΝΙΔΙΟ ΑΡΚΑΔΙΑΣ, Τ.Κ. 22300 ΤΗΛ. 27570-22807, FAX. 2757023230

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ι Σ Η Γ Η Τ Ι ΚΟ Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α

Ε Ι Σ Η Γ Η Τ Ι ΚΟ Σ Η Μ Ε Ι Ω Μ Α ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΒΟΙΩΤΙΑΣ Αλίαρτος, 09 Σεπτεμβρίου 2015 ΔΗΜΟΣ ΑΛΙΑΡΤΟΥ ΘΕΣΠΙΕΩΝ Αρ. Πρωτ.: 8.444 Γραφείο Δημάρχου Προς Δημοτικό Συμβούλιο Δήμου Αλιάρτου Θεσπιέων Ε Ι Σ Η Γ Η Τ Ι ΚΟ Σ Η Μ Ε Ι Ω

Διαβάστε περισσότερα

Κόστος Κατανάλωσης. Version 09/13

Κόστος Κατανάλωσης. Version 09/13 Κόστος Κατανάλωσης Version 09/13 ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ KW Κόστος Κατανάλωσης ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΚΙΝΗΤΟΥ Εκτίμηση Κατανάλωσης KW, ανά 10 τετ. μέτρα χώρου με χρήση Ενδοδαπέδιας Θέρμανσης Στην περίπτωση που πραγματοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Μαιζώνος 108, Πάτρα Τηλ: 2610-966200 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

Μαιζώνος 108, Πάτρα Τηλ: 2610-966200 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Μαιζώνος 108, Πάτρα Τηλ: 2610-966200 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Δ ήμο ς Πατρ έων ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΣΥΝΟΨΗ...7 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...10 ΜΕΡΟΣ Α : ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ...13 3. Ο ΔΗΜΟΣ ΠΑΤΡΕΩΝ...14

Διαβάστε περισσότερα

Σας κοινοποιούμε πίνακες στους οποίους φαίνονται τα κενά που απέμειναν στη Π.Ε. σε όλες τις ειδικότητες, μετά τις αποσπάσεις που έγιναν στις 26.08.14.

Σας κοινοποιούμε πίνακες στους οποίους φαίνονται τα κενά που απέμειναν στη Π.Ε. σε όλες τις ειδικότητες, μετά τις αποσπάσεις που έγιναν στις 26.08.14. Μπράτης Δημήτρης Αιρετός του ΚΥΣΠΕ d.mpratis@gmail.com http://www.mpratis.gr Τηλ. 6974750402 2103312790-2103442884 Fax: 2103246893 Παληγιάννης Βασίλειος Αιρετός Κ.Υ.Σ.Π.Ε. paligiannis@hotmail.gr Τηλ. 6974750409

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Σχεδίου Δράσης για τη Βιώσιμη Ενέργεια της Κοινότητας Κυπερούντας

Παρουσίαση Σχεδίου Δράσης για τη Βιώσιμη Ενέργεια της Κοινότητας Κυπερούντας Παρουσίαση Σχεδίου Δράσης για τη Βιώσιμη Ενέργεια της Κοινότητας Κυπερούντας Ανθή Χαραλάμπους Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 7 Νοεμβρίου 2014 Δομή υποστήριξης του «Συμφώνου των Δημάρχων»

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοβουλία Συμφώνου των Δημάρχων. Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμου Έδεσσας

Πρωτοβουλία Συμφώνου των Δημάρχων. Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμου Έδεσσας Πρωτοβουλία Συμφώνου των Δημάρχων Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμου Έδεσσας Ευρωπαϊκή Ενεργειακή Πολιτική Οι στόχοι της ευρωπαϊκής ενεργειακής πολιτικής: Αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής Ασφάλεια

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμος Φαρσάλων

Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμος Φαρσάλων Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμος Φαρσάλων Αθήνα, 12 / 06 / 2014 ΘΕΛΟΥΡΑ ΗΛΕΚΤΡΑ & ΤΑΣΟΣ ΛΙΑΠΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ, M.sc. & ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ Δήμος Φαρσάλων Χαρακτηριστικά του Δήμου : Βρίσκεται στο κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Κατανάλωση ενέργειας: «σπάταλοι» και «νοικοκύρηδες» νομοί της Ελλάδας

Κατανάλωση ενέργειας: «σπάταλοι» και «νοικοκύρηδες» νομοί της Ελλάδας Κατανάλωση ενέργειας: «σπάταλοι» και «νοικοκύρηδες» νομοί της Ελλάδας Εκτίμηση του αποτυπώματος διοξειδίου του άνθρακα (CO2) των ελληνικών νομών από ενεργειακές χρήσεις του οικιακού τομέα το 2010 Αύγουστος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΗΜΟΣ ΛΕΡΟΥ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Τα στοιχεία αυτού του παραδοτέου ανήκουν αποκλειστικά και μόνο στο Δήμο Λέρου με την υποχρέωση βάσει του Ν.2121/93 να διαφυλάσσει τα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ. Κάλχου 48 50 13122 Ίλιον ΤΗΛ: 213 2030000 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ. Κάλχου 48 50 13122 Ίλιον ΤΗΛ: 213 2030000 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ Κάλχου 48 50 13122 Ίλιον ΤΗΛ: 213 2030000 ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Δεκέμβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΣΥΝΟΨΗ...8 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...10 ΜΕΡΟΣ Α : ΤΟ ΙΛΙΟΝ ΘΕΤΕΙ ΣΤΟΧΟΥΣ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

H αγορά εργασίας στο νομό Μεσσηνίας Δεκέμβριος 2010

H αγορά εργασίας στο νομό Μεσσηνίας Δεκέμβριος 2010 Η αγορά εργασίας στο νομό Μεσσηνίας Δελτίο Δεκεμβρίου 2010 Το Νοέμβριο 2010 το Επιμελητήριο Μεσσηνίας ξεκίνησε την έκδοση Δελτίου Τύπου για την παρακολούθηση των εξελίξεων στην τοπική αγορά εργασίας. Στο

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Λαμπάκης Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης

Ευάγγελος Λαμπάκης Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης Σχεδίο Δράσης Αειφορικής Ενέργειας (ΣΔΑΕ) Η εμπειρία του Δήμου Αλεξανδρούπολης Ευάγγελος Λαμπάκης Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για

Διαβάστε περισσότερα

Ταχ. Διεύθυνση : Ευαγγελιστρίας 2 Ταχ. Κώδικας : 101 83 Πληροφορίες : Θ. Φλώρος Τηλέφωνα : 210 3741131 Φαξ : 210 3741140 E-mail: te.ekloges@ypes.

Ταχ. Διεύθυνση : Ευαγγελιστρίας 2 Ταχ. Κώδικας : 101 83 Πληροφορίες : Θ. Φλώρος Τηλέφωνα : 210 3741131 Φαξ : 210 3741140 E-mail: te.ekloges@ypes. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 2010 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ, ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ Αριθ. Πρωτ.: ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΚΛΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΚΛΟΓΩΝ Ταχ. Διεύθυνση : Ευαγγελιστρίας

Διαβάστε περισσότερα

ηµόσια διαβούλευση για το Σύµφωνο των ηµάρχων

ηµόσια διαβούλευση για το Σύµφωνο των ηµάρχων ηµόσια διαβούλευση για το Σύµφωνο των ηµάρχων Το «Σύµφωνο των ηµάρχων» αποτελεί µία φιλόδοξη πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δίνοντας το προβάδισµα σε πρωτοπόρους δήµους της Ευρώπης να αµβλύνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΚΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΣΧΕΔΙΩΝ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΣΔΑΕ)

ΔΕΙΚΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΣΧΕΔΙΩΝ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΣΔΑΕ) ΔΕΙΚΤΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΣΧΕΔΙΩΝ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ (ΣΔΑΕ) Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου & Βαγγέλης Μαρινάκης Εργαστήριο Συστημάτων Αποφάσεων και Διοίκησης, ΕΜΠ Παρασκευή, 27/11/2015

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ (Η/Μ ΜΕΛΕΤΗ)

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ (Η/Μ ΜΕΛΕΤΗ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΣ ΦΙΛΑΔΕΛΦΕΙΑΣ-ΧΑΛΚΗΔΟΝΟΣ Δ/ΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Αχαρνών 464 & Αγ.Αναργύρων Νέα Χαλκηδόνα, ΤΚ 14343 Τηλ. : 210-25 89 917 εσ. 201 Fax : 210 25 89 915 e-mail : texniki@neahalkidona.gr

Διαβάστε περισσότερα

Λάρισα - Αίτηση για το Ευρωπαϊκό Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας 2016

Λάρισα - Αίτηση για το Ευρωπαϊκό Βραβείο Πράσινης Πρωτεύουσας 2016 11. Ενεργειακή απόδοση 11Α. Παρουσίαση κατάστασης Ο Δήμος Λαρισαίων έχει θέσει ως στόχο της πολιτικής του με το παρόν Σχέδιο Δράσης την μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO2) από τις δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο. Ενέργεια ΔΗΜΟΣ ΦΑΙΣΤΟΥ. 25ης Μαρτίου 1 ΤΗΛΕΦΩΝΟ: +30 2892 340200 ΦΑΞ: +30 28920 24105

Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο. Ενέργεια ΔΗΜΟΣ ΦΑΙΣΤΟΥ. 25ης Μαρτίου 1 ΤΗΛΕΦΩΝΟ: +30 2892 340200 ΦΑΞ: +30 28920 24105 Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια ΔΗΜΟΣ ΦΑΙΣΤΟΥ 2012 25ης Μαρτίου 1 ΤΗΛΕΦΩΝΟ: +30 2892 340200 ΦΑΞ: +30 28920 24105 Περιεχόμενα 1. Σύνοψη... 4 2. Εισαγωγή... 6 ΜΕΡΟΣ Α : ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ... 10 3.

Διαβάστε περισσότερα

Το Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Λευκωσίας. Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 07/03/2014 Κοινότητα Λυθροδόντα

Το Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Λευκωσίας. Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 07/03/2014 Κοινότητα Λυθροδόντα Το Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Λευκωσίας Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 07/03/2014 Κοινότητα Λυθροδόντα Πρόοδος Εργασιών ΣΔΒΕ Λευκωσίας 1. Υπογραφή του Συμφώνου 8/10/2013 2. Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμου Σιντικής. Δήμος Σιντικής. Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας

Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμου Σιντικής. Δήμος Σιντικής. Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Δήμος Σιντικής Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Ιούνιος 2014 1 Ανταποκρινόμενος στο κάλεσμα των Δημάρχων της Ευρώπης να υπερβούν τον στόχο μείωσης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO 2 ) κατά 20% έως

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπες Περιφέρειες για μια Βιώσιμη Ευρώπη. Άργος, 10 Μαρτίου 2012. Δρ Γ. Γιαννακίδης Εργ. Ανάλυσης Ενεργειακών Συστημάτων.

Πρότυπες Περιφέρειες για μια Βιώσιμη Ευρώπη. Άργος, 10 Μαρτίου 2012. Δρ Γ. Γιαννακίδης Εργ. Ανάλυσης Ενεργειακών Συστημάτων. Πρότυπες Περιφέρειες για μια Βιώσιμη Ευρώπη Άργος, 10 Μαρτίου 2012 Δρ Γ. Γιαννακίδης Εργ. Ανάλυσης Ενεργειακών Συστημάτων. Τι είναι το ΣΔΑΕ; Ένα Σχέδιο Δράσης μέχρι το2020 με συγκεκριμένους στόχους μείωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ. Κάλχου 48 50 13122 Ίλιον ΤΗΛ: 213 2030000 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ. Κάλχου 48 50 13122 Ίλιον ΤΗΛ: 213 2030000 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ Κάλχου 48 50 13122 Ίλιον ΤΗΛ: 213 2030000 ΔΗΜΟΣ ΙΛΙΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Δεκέμβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΣΥΝΟΨΗ...8 2. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...10 ΜΕΡΟΣ Α : ΤΟ ΙΛΙΟΝ ΘΕΤΕΙ ΣΤΟΧΟΥΣ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 25/1/2016

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 25/1/2016 Αθήνα, 26-01-2016 Αρ. Πρωτ.: 8320 Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 25/1/2016 ΑΤΤΙΚΗΣ 1,306 1,549 1,502 0,945 0,686 0,644 ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ 1,361 1,621 1,546 0,993 0,734 0,723 ΑΡΓΟΛΙΔΟΣ 1,339

Διαβάστε περισσότερα

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 31/8/2015

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 31/8/2015 Αθήνα, 01-09-2015 Αρ. Πρωτ.: 88326 Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 31/8/2015 ΑΤΤΙΚΗΣ 1,413 1,667 1,614 1,101 0,647 ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ 1,468 1,717 1,650 1,143 0,000 0,715 ΑΡΓΟΛΙΔΟΣ 1,455 1,679

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΟΜΠΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΕΚΠΟΜΠΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Γιάννης Βουρδουµπάς Μελετητής-Σύµβουλος Μηχανικός Ελ. Βενιζέλου 107 Β 73132 Χανιά, Κρήτης e-mail: gboyrd@tee.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το πρόβληµα των εκποµπών

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Καθορισμός ανώτατου ορίου εκλογικών δαπανών ανά υποψήφιο περιφερειακό σύμβουλο και ανά συνδυασμό για τις περιφερειακές εκλογές».

ΘΕΜΑ: «Καθορισμός ανώτατου ορίου εκλογικών δαπανών ανά υποψήφιο περιφερειακό σύμβουλο και ανά συνδυασμό για τις περιφερειακές εκλογές». ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 4 Απριλίου 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ Αριθ. Πρωτ.: 13703 ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΚΛΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΚΛΟΓΩΝ Ταχ. Διεύθυνση : Ευαγγελιστρίας 2 Ταχ. Κώδικας : 101

Διαβάστε περισσότερα

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 17/12/2015

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 17/12/2015 Αθήνα, 18-12-2015 Αρ. Πρωτ.: 131956 Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 17/12/2015 ΑΤΤΙΚΗΣ 1,357 1,603 1,553 1,036 0,763 0,674 ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ 1,413 1,654 1,603 1,080 0,806 0,741 ΑΡΓΟΛΙΔΟΣ 1,385

Διαβάστε περισσότερα

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 17/9/2015

Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 17/9/2015 Αθήνα, 18-09-2015 Αρ. Πρωτ.: 95724 Μέσες Τιμές Λιανικής ανά Νομό για την 17/9/2015 ΑΤΤΙΚΗΣ 1,412 1,653 1,603 1,108 0,666 ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ 1,464 1,704 1,633 1,147 0,000 0,732 ΑΡΓΟΛΙΔΟΣ 1,437 1,667

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΑΔΕΣ 33 101 213 643 280 1.270 ΔΩΜΑΤΙΑ 6.553 9.627 11.087 17.972 4.804 50.043 ΚΛΙΝΕΣ 12.565 18.096 20.716 33.537 9.193 94.107

ΜΟΝΑΔΕΣ 33 101 213 643 280 1.270 ΔΩΜΑΤΙΑ 6.553 9.627 11.087 17.972 4.804 50.043 ΚΛΙΝΕΣ 12.565 18.096 20.716 33.537 9.193 94.107 ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΟΣ 2005 ΑΘΗΝΑ ΜΟΝΑΔΕΣ 14 33 43 102 64 256 ΔΩΜΑΤΙΑ 3.948 3.989 3.232 3.914 1.396 16.479 ΚΛΙΝΕΣ 7.408 7.304 5.894 7.182 2.648 30.436 ΠΕΙΡΑΙΑΣ ΜΟΝΑΔΕΣ 8 22 9 39 ΔΩΜΑΤΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας (ΣΔΑΕ) για το. Δήμο Τανάγρας

Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας (ΣΔΑΕ) για το. Δήμο Τανάγρας Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας (ΣΔΑΕ) για το Δήμο Τανάγρας Project Manager ΣΔΑΕ ΣΔΑΕ Λέτη Μαρίνα Ειδική Συνεργάτης Δημάρχου Πτυχιούχος : 1) Τμήματος Τοπικής Αυτοδιοίκησης 2) Τμήματος Οικονομικής Περιφερειακής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΕΤΑΘΕΣΗΣ ΚΛΑΔΟΣ ΕΛΛΕΙΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ. Α Αθήνας (Π.Ε.) ΑΓΓΛΙΚΗΣ - 68 Α Αθήνας (Π.Ε.) ΦΥΣΙΚΗΣ

ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΕΤΑΘΕΣΗΣ ΚΛΑΔΟΣ ΕΛΛΕΙΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ. Α Αθήνας (Π.Ε.) ΑΓΓΛΙΚΗΣ - 68 Α Αθήνας (Π.Ε.) ΦΥΣΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΕΤΑΘΕΣΗΣ ΚΛΑΔΟΣ ΕΛΛΕΙΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Α Αθήνας (Π.Ε.) ΑΓΓΛΙΚΗΣ - 68 Α Αθήνας (Π.Ε.) - 65 Α Αθήνας (Π.Ε.) ΜΟΥΣΙΚΗΣ - 4 Β Αθήνας (Π.Ε.) ΑΓΓΛΙΚΗΣ 55 Β Αθήνας (Π.Ε.) 74 Β Αθήνας (Π.Ε.) ΜΟΥΣΙΚΗΣ 4 Γ Αθήνας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΑΓΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. Πληροφορίες : Ντιλένα Βασιλείου (dvasileiou@lagie.gr) ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο Οκτώβριος 2015 2013 2015 ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

2/12/2015 ΑΘΗΝΑ, 27/11/2015

2/12/2015 ΑΘΗΝΑ, 27/11/2015 ΑΘΗΝΑ, 27/11/2015 1 Συμμετοχή του Δήμου στο Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Κεντρικού Τομέα Περιφέρειας Αττικής 13.000 στρ. Έκταση Δήμου (6.000 στρ. εντός σχεδίου ) Υπόλοιπη έκταση είναι χαρακτηρισμένη περιοχή

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE)

Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE) Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE) ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2011 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ (ΣΒΕΑΚ-ISEAP CRETE) Η Περιφέρεια Κρήτης και το Ενεργειακό

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΕ/ΓΣΕΕ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

ΙΝΕ/ΓΣΕΕ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ ΙΝΕ/ΓΣΕΕ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ Αλεξανδρούπολη 20/03/2013 ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ ΒΑΣΙΚΩΝ ΜΕΓΕΘΩΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ & ΑΝΕΡΓΙΑΣ 2010-2012 Σύνολο ΧΩΡΑ Α. Μ. Θ. Κ. ΜΑΚ ΘΕΣ/ΚΗ Υπ. Κ. Μ Δ. ΜΑΚ Πληθυσμός Εργάσιμης

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη»

Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για οικονομική ανάπτυξη» Δημαρχείο Θεσσαλονίκης 13 Μαρτίου 2014 Θέμα: «Η ανάγκη για οριζόντια τεχνική υποστήριξη των Ελληνικών

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΘΜΙΔΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΚΕΝΑ

ΒΑΘΜΙΔΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΚΕΝΑ ΒΑΘΜΙΔΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ ΚΕΝΑ Α Αθήνας (Π.Ε.) ΑΓΩΓΗΣ 2 Α Αθήνας (Π.Ε.) ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ -17 Α Αθήνας (Π.Ε.) ΔΑΣΚΑΛΟΙ -32 Β Αθήνας (Π.Ε.) ΑΓΩΓΗΣ 5 Β Αθήνας (Π.Ε.) ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ -22 Β Αθήνας (Π.Ε.) ΔΑΣΚΑΛΟΙ -16

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ Αθήνα, 2-7-2013 Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ Αρ.Πρωτ. 1638 ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΙΜΩΝ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ Παρασκευή, 28 Ιουνίου

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Στουγιάννης Λειτουργός Ενέργειας esp.cie@cytanet.com.cy. Υπηρεσία Ενέργειας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

Ευάγγελος Στουγιάννης Λειτουργός Ενέργειας esp.cie@cytanet.com.cy. Υπηρεσία Ενέργειας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ Ευάγγελος Στουγιάννης Λειτουργός Ενέργειας esp.cie@cytanet.com.cy Υπηρεσία Ενέργειας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΑ Ενεργειακή ένταση της οικονομίας Τελική Κατανάλωση Ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητοί Συνάδελφοι Θέμα : Πίνακες πίνακες πίνακες Που διορίστηκαν πέρυσι ΑΚΩ και ΑΜΩ Εκπαιδευτικοί Ειδικοτήτων στην Α/θμια

Αγαπητοί Συνάδελφοι Θέμα : Πίνακες πίνακες πίνακες Που διορίστηκαν πέρυσι ΑΚΩ και ΑΜΩ Εκπαιδευτικοί Ειδικοτήτων στην Α/θμια Ζαχαρίας Καψαλάκης Μεσαρά 17 Ιουλίου 2012 Αιρετός ΠΥΣΠΕ Ηρακλείου Email: zkapsala@otenet.gr 2ο Ενημερωτικό Ιουλίου 2012 (Ενημερωτικό 12ο έτους 2012) Αγαπητοί Συνάδελφοι Θέμα : Πίνακες πίνακες πίνακες Που

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΔΙΣΤΟΜΟΥ ΑΡΑΧΩΒΑΣ ΑΝΤΙΚΥΡΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2011-2020

ΔΗΜΟΣ ΔΙΣΤΟΜΟΥ ΑΡΑΧΩΒΑΣ ΑΝΤΙΚΥΡΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2011-2020 ΔΗΜΟΣ ΔΙΣΤΟΜΟΥ ΑΡΑΧΩΒΑΣ ΑΝΤΙΚΥΡΑΣ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2011-2020 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 2. Ο ΔΗΜΟΣ..3 3. ΚΛΙΜΑΤΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ..4 4. ΣΚΟΠΟΣ..4 ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΕΩΝ 5. ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ..5

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» - ΕΠΑΝ ΙΙ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» - ΕΠΑΝ ΙΙ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ & ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» - ΕΠΑΝ ΙΙ Πρόγραµµα - Πράσινες Υποδοµές 2010 ΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ/ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙ ΕΡΩΤΗΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ξενία 11500 11420 14880 12800

Ξενία 11500 11420 14880 12800 Γ. ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΜΠΗ CO 2 Γ.1 Περιγραφή κτιριακών εγκαταστάσεων Η συνολική έκταση του Πανεπιστηµίου είναι 23,22 στρ. όπου βρίσκονται οι κτιριακές του εγκαταστάσεις όπως είναι το κτίριο της Κεντρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ»

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ ΚΤΙΡΙΑΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ» ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΣΠΑΤΩΝ ΑΡΤΕΜΙΔΑΣ 27 ΜΑΡΤΙΟΥ 2015 Θέμα: «Η ανάγκη για έναν ολοκληρωμένο Ενεργειακό Σχεδιασμό στο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ. Πηγή δεδομένων:

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ. Πηγή δεδομένων: Πηγή δεδομένων: ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΕΠΘ 2004, 2005 και 2006 Έργο : ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Πηγή : Διεύθυνση Οργάνωσης και Διεξαγωγής Εξετάσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Σύμφωνο των Δημάρχων (Covenant of Mayors)

Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Σύμφωνο των Δημάρχων (Covenant of Mayors) Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια Ρόλος των τοπικών αρχών στον καταρτισμό και υλοποίηση τοπικών στρατηγικών για τη βιώσιμη ενέργεια Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών ΟΙ ΤΟΠΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΟΔΙΚΑ ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ: Οκτώβριος 2010. Μείωση των Οδικών Τροχαίων Ατυχημάτων κατά 5,1% ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΟΔΙΚΑ ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ: Οκτώβριος 2010. Μείωση των Οδικών Τροχαίων Ατυχημάτων κατά 5,1% ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 31 Δεκεμβρίου 1 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Μείωση των Οδικών Τροχαίων Ατυχημάτων κατά 5,1% ΟΔΙΚΑ ΤΡΟΧΑΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ: Οκτώβριος 1 Κατά το μήνα Οκτώβριο του έτους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΑΓΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. Πληροφορίες : Ντιλένα Βασιλείου (dvasileiou@lagie.gr) ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο Δεκέμβριος 20 2012 20 ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΗ ΙΣΧΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ!

ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ! ΓΙΑ ΝΑ ΣΥΝΕΧΙΣΕΙ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΝΑ ΜΑΣ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΕΙ... ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΟΥΜΕ ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΝΕΡΟ ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ ΑΛΛΟ ΧΡΟΝΟ! ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ: Η ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΑΞΙΑ ΠΟΥ ΜΟΙΡΑΖΕΤΑΙ - Μια εταιρία δεν μπορεί να θεωρείται «πράσινη» αν δεν

Διαβάστε περισσότερα

Δήμος Ανωγείων. Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας. Ημερομηνία 2014

Δήμος Ανωγείων. Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας. Ημερομηνία 2014 Δήμος Ανωγείων Σχέδιο Δράσης Αειφόρου Ενέργειας Ημερομηνία 2014 25/02/2014 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Περίληψη... 6 1 Εισαγωγή... 11 1.1 Κλιματική αλλαγή και ενέργεια Ευρωπαϊκή πολιτική και το Σύμφωνο των Δημάρχων..

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Τι μπορεί να αναλάβει η Τοπική Αυτοδιοίκηση Οι ΟΤΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο, κατέχουν πρωταγωνιστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & EΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ. Οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας στην Γερμανία

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & EΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ. Οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας στην Γερμανία ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & EΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Βερολίνο, Μάρτιος 2010 Οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας στην Γερμανία Στόχοι της κυβερνητικής πολιτικής Μείωση των εκπομπών ρύπων έως το 2020

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΕΤΑΘΕΣΗΣ ΚΛΑΔΟΣ ΕΛΛΕΙΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΠΕΡΙΟΧΗ ΜΕΤΑΘΕΣΗΣ ΚΛΑΔΟΣ ΕΛΛΕΙΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ Μπράτης Δημήτρης Αιρετός του ΚΥΣΠΕ d.mpratis@gmail.com http://www.mpratis.gr Τηλ. 6974754 1179-144884 Fax: 14689 Παληγιάννης Βασίλειος Αιρετός Κ.Υ.Σ.Π.Ε. paligiannis@hotmail.gr Τηλ. 69747549 Fax: 14487

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστικά στοιχεία αγοράς φωτοβολταϊκών για το 2014

Στατιστικά στοιχεία αγοράς φωτοβολταϊκών για το 2014 Στατιστικά στοιχεία αγοράς φωτοβολταϊκών για το 2014 2 2 2015 Το 2014 ήταν μια πολύ κακή χρονιά για την αγορά φωτοβολταϊκών στην Ελλάδα. Εγκαταστάθηκαν ελάχιστα συστήματα (το μέγεθος της αγοράς ήταν μόλις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΑΓΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. Πληροφορίες : Ντιλένα Βασιλείου (dvasileiou@lagie.gr) ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο Μάϊος 2015 Μαϊ-13 Ιουν-13 Ιουλ-13 Αυγ-13

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ. Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΣ ΑΓΟΡΑΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Α.Ε. Πληροφορίες : Ντιλένα Βασιλείου (dvasileiou@lagie.gr) ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ & ΣΗΘΥΑ Συνοπτικό Πληροφοριακό Δελτίο Ιανουάριος 2015 Ιαν-13 Φεβ-13 Μαρ-13

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΙΚΑ - ΣΕΠΕ - ΟΑΕΔ ΡΟΕΣ ΜΙΣΘΩΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΙΚΑ - ΣΕΠΕ - ΟΑΕΔ ΡΟΕΣ ΜΙΣΘΩΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΙΚΑ - ΣΕΠΕ - ΟΑΕΔ ΡΟΕΣ ΜΙΣΘΩΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΙΟΥΝΙΟΣ 2013 Μονάδα Ανάλυσης & Τεκμηρίωσης, Υπουργείου Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης & Πρόνοιας Ομάδα Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια. του Δήμου Ορχομενού

Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια. του Δήμου Ορχομενού Σχέδιο Δράσης για την Αειφόρο Ενέργεια του Δήμου Ορχομενού ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΝΟΨΗ... 6 ΜΕΡΟΣ 1 Ο : ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ... 8 1.1. Στόχοι για το 2020... 8 1.1.1. Σύμφωνο των Δημάρχων...

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, εκπονήθηκε στο πλαίσιο εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Ενεργειακής Πολιτικής σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

«Επιστημονικός Σύμβουλος Παρακολούθησης και Υποστήριξης του ΣΧΥ Ηρακλείου» υποέργο 8 της πράξης με τίτλο «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ»

«Επιστημονικός Σύμβουλος Παρακολούθησης και Υποστήριξης του ΣΧΥ Ηρακλείου» υποέργο 8 της πράξης με τίτλο «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ ΔΗΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Ταχ. Διεύθυνση : Ανδρόγεω 1 & Πλ.Καλλεργών Πληροφορίες : Κ.Μπαριτάκης Τηλ.

Διαβάστε περισσότερα

Συμμετοχή των ΟΤΑ σε ενεργειακές επενδύσεις κοινωνικού χαρακτήρα

Συμμετοχή των ΟΤΑ σε ενεργειακές επενδύσεις κοινωνικού χαρακτήρα Συμμετοχή των ΟΤΑ σε ενεργειακές επενδύσεις κοινωνικού χαρακτήρα Γρηγόριος Θ. Τσιούμαρης Δήμαρχος Πτολεμαΐδας Κοζάνη, 04/09/2009 Το Γενικό Όραμα του Δήμου Πτολεμαΐδας Ο Δήμος Πτολεμαΐδας, δυναμικό ενεργειακό

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/)

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Το ελληνικό κράτος το 1994 με τον Ν.2244 (ΦΕΚ.Α 168) κάνει το πρώτο βήμα για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τρίτους εκτός της

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΚΟ-Π-4: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΚΟ-Π-4: ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει τον πληθυσμό και τη μεταβολή του ανά Περιφέρεια, Νομό και Δήμο της Ζώνης IV. Η σκοπιμότητα του δείκτη αφορά στην γνώση των μακροσκοπικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET04: ΕΠΙΠΕΔΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΕΥΗΜΕΡΙΑΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET04: ΕΠΙΠΕΔΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΕΥΗΜΕΡΙΑΣ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης προσδιορίζει το κατά κεφαλή Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (κκαεπ) ανά Περιφέρεια και Νομό. H σκοπιμότητα του δείκτη έγκειται στο γεγονός ότι το κατά

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ

Α Π Ο Φ Α Σ Η Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 31 Αυγούστου 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Αριθμ. Πρωτ.:30420 ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

14PROC002340258 2014-10-14

14PROC002340258 2014-10-14 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθμός Ασφαλείας: Βαθμός Προτεραιότητας: ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΥΛΙΚΟΥ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Μπούρκας Ηλεκτρολόγος Μηχανολόγος Μηχανικός Περιβαλλοντολόγος

Κωνσταντίνος Μπούρκας Ηλεκτρολόγος Μηχανολόγος Μηχανικός Περιβαλλοντολόγος Ολοκληρωμένος Ενεργειακός Σχεδιασμός ΟΤΑ και δυνατότητες χρηματοδότησης σχετικών δράσεων Κωνσταντίνος Μπούρκας Ηλεκτρολόγος Μηχανολόγος Μηχανικός Περιβαλλοντολόγος ΜέλοςΜΕΤΑΠΑ ΜΕΤΑΠΑ τουτεε Γενικός Διευθυντής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: 4ΑΣΥΝ-3ΡΞ. Αθήνα, 22 Ιουλίου 2011. Αριθμ. Πρωτ.: 34486

ΑΔΑ: 4ΑΣΥΝ-3ΡΞ. Αθήνα, 22 Ιουλίου 2011. Αριθμ. Πρωτ.: 34486 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤ/ΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΤΑ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Δ/ΣΗΣ ΟΤΑ Ταχ. Δ/νση: Σταδίου 27 Ταχ. Κωδ.: 10183 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες: Μ. Δαφνά, Λ. Δουληγέρη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 31 Μαΐου 2013. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 31 Μαΐου 2013. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα Αθήνα, 04-06-2013 Αρ. πρωτ.: Υ3-1399 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΙΜΩΝ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ Παρασκευή, 31

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ

Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ Περιβαλλοντική Διάσταση των Τεχνολογιών ΑΠΕ Ομιλητές: Ι. Νικολετάτος Σ. Τεντζεράκης, Ε. Τζέν ΚΑΠΕ ΑΠΕ και Περιβάλλον Είναι κοινά αποδεκτό ότι οι ΑΠΕ προκαλούν συγκριτικά τη μικρότερη δυνατή περιβαλλοντική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET20: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ SET20: ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΔΕΛΤΙΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΔΕΙΚΤΗ ΟΡΙΣΜΟΣ - ΣΚΟΠΙΜΟΤΗΤΑ Ο δείκτης εκτιμά την εξέλιξη του αριθμού και του κύκλου εργασιών των επιχειρήσεων στους Νομούς και στις Περιφέρειες στη Ζώνης Επιρροής της Εγνατίας Οδού

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΡΤΕΜΙΣ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΩΜΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

«ΑΡΤΕΜΙΣ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΩΜΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΣΩΜΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «ΑΡΤΕΜΙΣ» ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΣΦΑΛΙΣΤΗΣ ΚΑΙ ΑΔΗΛΩΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΟΔΟΣ: 15

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ. του Δήμου Ευρώτα

ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ. του Δήμου Ευρώτα ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ του Δήμου Ευρώτα Ιανουάριος 2014 1 ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Ο Δήμος Ευρώτα αναδεικνύοντας την ισχυρή πολιτική βούληση και δέσμευσή του προς την κατεύθυνση του βιώσιμου ενεργειακού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 20 Ιουλίου 2012. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 20 Ιουλίου 2012. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα Αθήνα, 24-7-2012 Αρ. πρωτ.: Υ3-1963 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΥΠΟΔΟΜΩΝ, ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΔΙΚΤΥΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 12 Οκτωβρίου 2012. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 12 Οκτωβρίου 2012. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα Αθήνα, 16-10-2012 Αρ. πρωτ.: Υ3-2639 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΙΜΩΝ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 5 Σεπτεμβρίου 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Αριθμ. Πρωτ.: 33038 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ T.A ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΤΟΠΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

γής στα 13% 82% ΘΕΡΜΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΦΒ ΣΤΑΘΜΩΝ

γής στα 13% 82% ΘΕΡΜΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΦΒ ΣΤΑΘΜΩΝ Πληροφοριακό Δελτίο Παραγωγ γής στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά για τον Ιούλιο 2015 Συνολική Παραγωγή GWh 13% 5% ΘΕΡΜΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΙΟΛΙΚΩΝ ΠΑΡΚΩΝ 82% ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΦΒ ΣΤΑΘΜΩΝ Α. Παραγωγή ΑΠΕ Γεωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμοί και βασικές έννοιες της αβαθούς γεωθερμίας Συστήματα αβαθούς γεωθερμίας

Ορισμοί και βασικές έννοιες της αβαθούς γεωθερμίας Συστήματα αβαθούς γεωθερμίας Ορισμοί και βασικές έννοιες της αβαθούς γεωθερμίας Συστήματα Ενότητες: 1.1 Η παροχή θερμικής ενέργειας στα κτίρια 1.2 Τα συστήματα της σε ευρωπαϊκό & τοπικό επίπεδο 1.3 Το δυναμικό των συστημάτων της 1.1

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 28 Δεκεμβρίου 2012

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 28 Δεκεμβρίου 2012 Αθήνα, 2-1-2013 Αρ. πρωτ.: Υ3-2 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΑΓΟΡΑΣ Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΙΜΩΝ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΕΠΕ ΟΑΕΔ ΙΚΑ ΕΤΑΜ ΡΟΕΣ ΜΙΣΘΩΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2013

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΕΠΕ ΟΑΕΔ ΙΚΑ ΕΤΑΜ ΡΟΕΣ ΜΙΣΘΩΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΕΠΕ ΟΑΕΔ ΙΚΑ ΕΤΑΜ ΡΟΕΣ ΜΙΣΘΩΤΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΣΤΟΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2013 2013: Ο ΠΡΩΤΟΣ ΧΡΟΝΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ - ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΠΣ «ΕΡΓΑΝΗ» Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ Αθήνα, 27-08-2013 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ Αρ.Πρωτ.: 2019 Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΙΜΩΝ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ Παρασκευή, 23 Αυγούστου

Διαβάστε περισσότερα

Α Α:7Φ ΠΝ-69Η. Αθήνα, 01 Αυγούστου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Α Α:7Φ ΠΝ-69Η. Αθήνα, 01 Αυγούστου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Τ.Α. ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ Τ.Α. Ταχ. /νση: Σταδίου 27 Ταχ. Κωδ.: 10183 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των διαγωνισμών εκχώρησης δικαιωμάτων

Εισαγωγή. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα των διαγωνισμών εκχώρησης δικαιωμάτων Υπολογισμός Απωλειών (*) Χρεοπίστωση Αποκλίσεων Μεταβατικός Μηχανισμός Διασφάλισης Ισχύος Χρέωση Χρήσης Συστήματος (*) Μονάδα Άρθρου 10 Ν. 3468/06 Σύμφωνα με το Ν. 3468/06 Συμβεβλημένη Μονάδα Παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλα τα οικονομικά οφέλη από τα φωτοβολταϊκά στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με νέα μελέτη του ΑΠΘ

Μεγάλα τα οικονομικά οφέλη από τα φωτοβολταϊκά στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με νέα μελέτη του ΑΠΘ 23/7/212 Μεγάλα τα οικονομικά οφέλη από τα φωτοβολταϊκά στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, σύμφωνα με νέα μελέτη του ΑΠΘ Οφέλη πολλών εκατοντάδων εκατομμυρίων ετησίως για τη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ (Αρ.Πρωτ.:620/30/02-09-2013) Ι ΡΥΜΑ ΝΕΟΛΑΙΑΣ ΚΑΙ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ ΑΧΑΡΝΩΝ 417 ΚΑΙ ΚΟΚΚΙΝΑΚΗ Τ.Κ. 11143 ΑΘΗΝΑ (είσοδος από Κοκκινάκη) ΤΗΛ.: 213.1311612

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ν Ο Ι Κ Ο Κ Υ Ρ Ι Α Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών στερεών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 14 Ιουνίου 2013. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ. Παρασκευή 14 Ιουνίου 2013. Μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων για όλη την Ελλάδα Αθήνα, 18-06-2013 Αρ. πρωτ.: Υ3-1533 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ Δ/ΝΣΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΙΜΟΛΗΨΙΩΝ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΙΜΩΝ ΥΓΡΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΕΛΤΙΟ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΤΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ Παρασκευή, 14

Διαβάστε περισσότερα