Ένας «Παράξενος» ποιητής ο Ορχάν Βελί Κανίκ: από τη γλώσσα του δρόμου στον κριτικό γραμματισμό των ελληνόφωνων φοιτητών

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ένας «Παράξενος» ποιητής ο Ορχάν Βελί Κανίκ: από τη γλώσσα του δρόμου στον κριτικό γραμματισμό των ελληνόφωνων φοιτητών"

Transcript

1 Ένας «Παράξενος» ποιητής ο Ορχάν Βελί Κανίκ: από τη γλώσσα του δρόμου στον κριτικό γραμματισμό των ελληνόφωνων φοιτητών Μαρκάτη Δήμητρα (Υποψήφια διδάκτορας του Τμήματος Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνιων Χωρών, ΔΠΘ) 1. Ορχάν Βελί Κανίκ: Η σύντομη ζωή του Ο Ορχάν Βελί Κανίκ γεννήθηκε το 1914 στην Κωνσταντινούπολη και πέθανε ξαφνικά χτυπημένος από εγκεφαλική αιμορραγία, σε ένα σοκάκι της Πόλης, 36 μόλις ετών, στις 14 Νοεμβρίου του Τα πρώτα κρίσιμα και καθοριστικά βιώματα του ποιητή απαριθμούνται σε ελάχιστες βιογραφικές του μαρτυρίες, που αφηγούνται τη σύντομη διαδρομή της ζωής του. Μία από αυτές αποτελεί ένα γράμμα που έστειλε ο ποιητής στον φίλο του Muvaffak Sami Onat μέσω του οποίου αυτοπαρουσιάζεται ως εξής: «Ενός έτους με τρομοκρατούσαν τα βατράχια. Δύο ετών περπάτησα. Βγήκα απ το σπίτι και έτσι άρχισε η περιπέτεια της ζωής μου. Στο σχολείο πήγα επτά ετών. Εννέα ένιωσα ξαφνικά το ενδιαφέρον και τη χαρά του διαβάσματος. Δέκα ετών αισθάνθηκα την ανάγκη να γράψω. Δεκατριών διάβασα Οκτάϊ Ριφάτ. Δεκαέξι Μελίχ Τζεβντέτ. Δεκαεπτά ετών έμαθα τα μπαρ. Δεκαοχτώ το ρακί. Στα δεκαεννιά ήμουνα κιόλας σωστός μποέμ. Είκοσι ετών έμαθα να κερδίζω το ψωμί μου, αλλά και να υπομένω την ανέχεια. Ένα τροχαίο ατύχημα μου συνέβη στα εικοσιπέντε. Ερωτεύτηκα συχνά και δυνατά. Δεν παντρεύτηκα. Τώρα είμαι φαντάρος» 1. Στη ζωή και το έργο του Orhan Veli αναφέρθηκε εκτενέστερα ο καταξιωμένος δημοσιογράφος και αδερφός του Adnan Veli στο βιβλίο του: «Orhan Veli için» που εκδόθηκε στην Κωνσταντινούπολη το Στις 14 Απριλίου 1914, στο Beykoz της Πόλης, Δευτέρα πρωί γύρω στις 7, ήρθε στον κόσμο ο Orhan Veli Kanık, γιος της Fatma Nigar και του Mehmet Veli. Τα περισσότερα χρόνια της παιδικής του ηλικίας τα πέρασε στην Κωνσταντινούπολη. Η σχολική του διαδρομή ξεκίνησε από το νηπιαγωγείο του Akaretler (Ακαρετλέρ) στην περιοχή Beşiktaş (Μπεσίκτας). Στη συνέχεια γράφτηκε στο Λύκειο του Γαλατάσαραϊ με αριθμό μητρώου «257». Μέχρι το 1925 ολοκλήρωσε και την τετάρτη τάξη του Γαλατάσαραϊ. Τη χρονιά εκείνη με τους γονείς του πήγε στην Άγκυρα καθώς ο πατέρας του που ήταν μέλος της μουσικής ορχήστρας του σουλτάνου, μετά την ίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας έγινε διευθυντής της Προεδρικής Συμφωνικής Ορχήστρας της Άγκυρας. Το 1932 τελείωσε το Λύκειο της Άγκυρας και το φθινόπωρο της ίδιας χρονιάς γράφτηκε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου της Κωνσταντινούπολης. Μέχρι το 1935 υπήρξε πρόεδρος του σωματείου των φοιτητών του Τμήματος Φιλολογίας ενώ δεν ολοκλήρωσε τις σπουδές του. Η υπαλληλική του καριέρα ξεκίνησε στην Άγκυρα, στη Γενική Διεύθυνση των Τουρκικών Ταχυδρομείων. Δεν ήταν όμως ευτυχισμένος με αποτέλεσμα να αναζητήσει παρηγοριά στο ποτό. Εκεί εργάσθηκε μέχρι το 1942 οπότε και διέκοψε για να εκπληρώσει τη στρατιωτική του θητεία. Ο Orhan Veli το ανέλαβε υπεύθυνος στο γραφείο μεταφράσεων του Υπουργείου Παιδείας της Άγκυρας. Οι μεταφράσεις του από τα γαλλικά εκδόθηκαν στη σειρά: «Τα κλασσικά» του Υπουργείου Παιδείας. Όταν άλλαξε ο υπουργός παιδείας ένιωσε μεγάλη καταπίεση και παραιτήθηκε καταγγέλλοντας το εργασιακό του περιβάλλον ως αυταρχικό. Μετά την παραίτησή του άρχισε να εκδίδει το δεκαπενθήμερο περιοδικό τέχνης «Yaprak» («Φύλλο») το οποίο κατάφερε να επιβιώσει μέχρι το 28ο τεύχος. 1 Οrhan Veli Kanık ( ). Orhan Veli. Varlık dergisi, Gözlem Yayınları, 4. Baskı. 2 Αdnan Veli Kanık (1953). Orhan Veli İçin. Yeditepe Yayınları: İstanbul. 1

2 «Ο Ορχάν πρόλαβε να δοκιμάσει στη σύντομη ζωή του όση ποιητική περιπέτεια βίωσαν μερικές γενιές Γάλλων ποιητών μαζί», παρατηρούσε ο Οκτάϊ Ριφάτ για τον φίλο και λογοτεχνικό συνοδοιπόρο του Ορχάν Βελί Κανίκ. Ήδη στα 36, όταν και πέθανε, ο Βελί ήταν μια θρυλική μορφή της μοντέρνας τουρκικής λογοτεχνίας όχι μόνο για τον πρόωρο θάνατο και τον βαρύ αλκοολισμό του, ούτε για τους θυελλώδεις έρωτες και τη νεορομαντική του περσόνα. Διακόσια ποιήματα είναι η συνεισφορά του στα τουρκικά γράμματα. Με αυτά ωστόσο και με κάποια ολιγάριθμα αλλά σημαντικά θεωρητικά κείμενα-μανιφέστα συγκαταλέγεται στους τέσσερις κορυφαίους ποιητές της Τουρκίας (οι άλλοι τρεις είναι ο κατά δώδεκα χρόνια μεγαλύτερός του Ναζίμ Χικμέτ, και οι προσωπικοί του φίλοι Οκτάϊ Ριφάτ και Μελίχ Τζεβντέτ). Κοινό συνεκτικό στοιχείο και των τεσσάρων υπήρξε η ιδεολογική τους αντίθεση προς το κοινωνικοοικονομικό καθεστώς που τους οδήγησε στην καθολική ρήξη και με το εποικοδόμημά του Ο ποιητής μέσα από το έργο του Τα λίγα χρόνια που απέμεναν στον ποιητή μέχρι τον πρόωρο θάνατό του αποδείχθηκαν αρκετά για να γραφτούν ποιήματα που τόσο ως μορφή όσο και ως περιεχόμενο απορρίφθηκαν από το πνευματικό κατεστημένο και προκάλεσαν εκ μέρους του από απλά ειρωνικά και υποτιμητικά σχόλια μέχρι οργή και εμπαθείς κριτικές. Σήμερα αυτά τα έργα έχουν αποτιμηθεί ως σπουδαία επιτεύγματα της νέας τουρκικής ποίησης, διδάσκονται στα σχολεία και ακόμα τραγουδιούνται. Ενδεικτικό του τρόπου με τον οποίο ο Ορχάν Βελί επηρέασε σχεδόν μόνιμα και καταλυτικά την ποίηση του ρεαλισμού στην Τουρκία είναι ένα απόσπασμα από τους διαλόγους που λάμβαναν χώρα, μετά τον θάνατό του, στο λογοτεχνικό περιοδικό «Varlık», μεταξύ των λογοτεχνών της περιόδου. Εκεί ο γνωστός ποιητής Halit Fahri Ozansoy, μεταξύ άλλων σημείωνε τα εξής 4 : «Το ποίημα σήμερα υπέπεσε σε έναν άσχημο ρεαλισμό. Οι απομιμήσεις που διαδέχθηκαν το έργο του Ορχάν Βελί δεν είναι υποφερτές. Το ποίημα πρέπει να έχει μία ευγένεια. Αυτοί σκότωσαν αυτή την ευγένεια καθώς το ποίημα μετετράπη σε εξύβριση. Μέχρι και ούρα βάλανε στο ποίημα αντί να βάλουν μουσική, αρμονία, πνεύμα». Την ίδια περίοδο ο Talip Apaydın υπογράμμιζε: «Οι δημιουργοί που αγκυροβόλησαν κατέχουν τη σημαντική τους γωνιά στην ιστορία της τέχνης. Από αυτή την άποψη η τριάδα του Ορχάν Βελί (εννοώντας τους τρεις ποιητές-δημιουργούς του κινήματος «Οι Παράξενοι») θα μνημονεύεται για πολλά χρόνια. Η μετέπειτα γενιά, ακόμη και αν αναδείξει πιο δυνατούς δημιουργούς, θα είναι σίγουρα άτυχη γενιά» 5. Η παρέμβαση του Βελί στην πνευματική παραγωγή της Τουρκίας ερμηνεύεται πρωτίστως ως μία επανάσταση αισθητική. Η ποιητική μορφή της εποχής του μεσοπολέμου περιορισμένη στο στενό κύκλο ενδιαφερόντων της Υψηλής Τάξης που διαδέχθηκε την Υψηλή Πύλη, αναπαρήγαγε τις αισθητικές προτιμήσεις αυτής της Τάξης. Απολυτοποιώντας τις ώστε να συγκαλύπτουν το συντηρητικό έως αντιδραστικό ιδεολογικό τους υπόβαθρο, δεν είχε ακόμη σοβαρά αμφισβητηθεί στην Τουρκία προ του Ναζίμ Χικμέτ. Η ωραιολογία, ο άκρατος λυρισμός, το υπερφροντισμένο μέτρο και η κομψή ρίμα, η επιλογή ρομαντικών - εξωπραγματικών θεμάτων και η εξιδανικευτική ανάπτυξή τους, η προσπάθεια δηλαδή ποιητικής μετουσίωσής τους με τα τεχνικά αλλά και τα τεχνητά αυτά μέσα, προϋποθέτει και συνεπάγεται μια δογματική αντίληψη περί του τι είναι ποίηση και ποιητική τέχνη, σε βαθμό 3 Παπαντωνόπουλος, Μ. (επιμ.-μτφρ.) (2011). Ο δρόμος μου είναι πλατεία. Ορχάν Βελί Κανίκ. Αθήνα: Βακχικόν, σ Demiral, Hilmi (2003). Varlık Dergisinin Sayılarının Edebi Yönden İncelenmesi.Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı. Eskişehir, Ağustos 2003, s Apaydın, Talip (1956). Turhallı Leylek. Varlık, S. 437, Eylül, s. 6. 2

3 που ακόμη και η ποιητική μορφή να θεωρείται μία και ενιαία καθώς τα ιερά κείμενα μιας θρησκείας. Ή μιας εξουσίας. Εν προκειμένω αυτής του Διβανίου 6, τα περιαυτολογικά ενδιαφέροντα του οποίου κλήθηκε κατ αρχήν η ποίηση να εκφράσει. Βεβαίως, τα ενδιαφέροντα της εκ διαμέτρου αντίθετης Τάξης, τον πόνο, τους καημούς, και την απελπισία της, τον πόθο της για επανάσταση, εξέφρασε με τα ποιήματά του ο Ναζίμ Χικμέτ. Ωστόσο ο Χικμέτ, παρ όλο που απορρίπτει την αυλική ποίηση, δεν εξοβελίζει τα παραδοσιακά εκφραστικά μέσα από την ποίησή του. Συγκεκριμένα, πριν παραδώσει ο Ορχάν Βελί τα πρώτα δείγματα γραφής του, στην τουρκική ποίηση κυριαρχούν οι εξής τάσεις: α) οι Beş Hececiler (Μπες Χετζετζιλέρ) (έγραφαν έμμετρη ποίηση ενώ είχαν επιρροές από την Εθνική Λογοτεχνία και υποστήριζαν τη λιτότητα, τη γλώσσα του λαού, τοπικά και εθνικά θέματα), β) οι Halkçılar (Χαλκτσιλάρ) (είχαν ως πρότυπο την λαϊκή ποίηση-χρήση λαϊκών εκφράσεων, μουσικότητα, ομοιοκαταληξία, συλλαβικό μέτρο), γ) οι Öz şiirciler (Οζ Σιιρτζιλέρ) (ήταν επηρεασμένοι από τους Γάλλους συμβολιστές και έγραφαν με μέτρο και ομοιοκαταληξία όπως ο Yahya Kemal) και δ) οι Serbestçiler (Σερμπεστσιλέρ) (έγραφαν σε ελεύθερο στίχο όπως ο Ναζίμ Χικμέτ). Τα πρώτα ποιήματά του δημοσιεύει ο Βελί, συχνά με το ψευδώνυμο Μehmer Ali Sel, το 1936 στο περιοδικό Varlık (το παλαιότερο Περιοδικό της Λογοτεχνίας και της Τέχνης που εκδίδεται από τις 15 Ιουλίου 1933 έως και σήμερα με πρώτο εκδότη τον Yasar Nabi Nayır). Το περιοδικό τα προλόγισε ως εξής: «Το περιοδικό πλουτίζει το περιεχόμενό του με την υπογραφή ενός νέου και δυναμικού ποιητή. Αν και μέχρι τώρα δεν έχουν δημοσιευτεί ποιήματά του είναι ένας ώριμος καλλιτέχνης. Στα επόμενα τεύχη μας τα ποιήματά του και των φίλων του θα φέρουν νέο αέρα στην τουρκική ποίηση» 7. Ωστόσο ο ίδιος ο Βελί σύντομα τα αποκηρύσσει, αφού περιέχουν όλα τα στοιχεία της παράδοσης στην οποία κηρύσσει τον πόλεμο. Πρώτα του ποιήματα είναι τα: «Ebabil», «El Dorado», «Düşüncelerimin», «Başucunda». Μέχρι το 1941 έγραψε γύρω στα 100 ποιήματα τα οποία δημοσίευσε στο Varlık, στο İnsan και άλλα περιοδικά Παλιά ποιήματα Γενικότερα τα ποιήματα του Βελί μπορούν να χωρισθούν σε δύο κατηγορίες, στα παλιά και τα νέα. Τα παλιά ως προς την εξωτερική μορφή μοιάζουν περισσότερο με εκείνα των Hececiler. Είναι συνήθως τετράστιχα, έχουν μέτρο και ομοιοκαταληξία. Ως προς την εσωτερική μορφή πλησιάζουν στην τρίτη κατηγορία αυτή των Öz şiirciler με έντονες επιρροές από τον γαλλικό συμβολισμό, χρήση του μέτρου και της ομοιοκαταληξίας. Τα παλιά του ποιήματα διακατέχονται από συναισθηματισμό και ρομαντισμό. Εκφράζουν νοσταλγία, λύπη, δυστυχία και απαισιοδοξία. 6 Αυτή η τάση των ποιητών να αντλούν τα θέματά τους αρχικά από το στενό κύκλο των ενδιαφερόντων της Υψηλής Πύλης και αργότερα της Υψηλής Τάξης ως διαδόχου της προηγούμενης, αποτυπώνεται στις ποιητικές τους συλλογές που ονομάζονται Ντιβάν. Από τις ίδιες συλλογές προέκυψε και η Λογοτεχνία Ντιβάν η οποία εκτιμήθηκε ιδιαίτερα από την οθωμανική κοινωνία για έξι ολόκληρους αιώνες (13 ος - 19 ος αι.). Πρόκειται για μία λογοτεχνία με εξαιρετική καλαισθησία, περιορισμένη συναισθηματικότητα και πλοκή συλλογισμού με βάση την ισλαμική σκέψη και έντονες επιρροές από την περσική και αραβική λογοτεχνία. Βλ. περισσότερα στο Ιορδάνογλου, Αν. (2008). Περίοδοι της Τουρκικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας. Θεσσαλονίκη: Αντ. ΣΤΑΜΟΥΛΗ, σ και Timurtaş, Faruk (2000). Tarih içinde Türk Edebiyatı. İstanbul: Boğaziçi Yayınları, s Uygüner, Muzaffer (1972). Orhan Veli Kanık. İstanbul: Varlık Yayınevi. 3

4 2.2. Νέα ποιήματα Τα πρώτα νέα ποιήματα του εμφανίζονται το Τα περισσότερα εκδόθηκαν στα περιοδικά «Varlık» ( ), «İnsan» (1938), «Gençlik» (1938) και «Gerçlik» (1942). Με τα ποιήματα αυτά ο Ορχάν Βελί εγκαινιάζει μ;iα νέα περίοδο σημειώνοντας τα εξής: «Δυο χρόνια που γεμίσαμε τα είκοσι χρόνια μας, πνιγμένοι μέσα στα στερεότυπα, στα καλούπια και στις κοινότυπες εκφράσεις είπαμε να αναζητήσουμε νέες δυνατότητες στην ποίηση» 8. Χαρακτηριστικά δείγματα γραφής εκείνης της περιόδου αποτελούν τα ποιήματα «Kuş ve Bulut», «Veda», «Tereyağı», «Gangster», «Karanfil» κ.;a. Στο λυρικό μοντέλο, το οποίο προτείνει ο Χικμέτ, υιοθετώντας και αφομοιώνοντας πολλά από τα παραπάνω στοιχεία στην ποίησή του, ο Ορχάν Βελί απαντά με συγκεκριμένα στιχουργικά παραδείγματα, που δίνουν το στίγμα των δικών του εκφραστικών αναζητήσεων. Έχουν συνήθως τη μορφή επιγράμματος, το γλωσσικό τους υπόστρωμα αποτελείται από απλές καθημερινές φράσεις που δεν περιπλέκουν τον αναγνώστη σε δαιδαλώδη νοηματικά σχήματα, αλλά του δημιουργούν αναγνωρίσιμες εικόνες της εμπειρικής του ζωής, φωτογραφικής ή κινηματογραφικής υφής, όπου στο κλικ της μηχανής, αντιστοιχεί ο χρόνος εκφοράς του ποιήματος, σε μια αναπνοή 9. Πολλές φορές ήρωας του έγινε κάποιος φτωχός από το λαό και πολλές φορές αναφέρθηκε στον απλό εργάτη. Ο φίλος του Melih Cevdet λέει ότι είχε φίλους του φτωχούς ανθρώπους. Γνώρισε τον Montör Sabri, σε μία ταβέρνα. Σε μία βδομάδα έγραψε το ποίημά του. Ένας τέτοιος ήρωας ήταν και ο Süleyman Efendi στο ποίημα με τίτλο «Επιτύμβιο». Το ποίημα προκάλεσε συζητήσεις, αντιδράσεις και ο στίχος «Yazık oldu Süleyman Efendi ye» («Μον κρίμα τον Σουλεϊμάν εφέντη»), καθώς και άλλοι στίχοι ποιημάτων του απέκτησαν παροιμιώδη σημασία. Η βάση της ποίησης του Βελί αποτελείται από καθημερινά στιγμιότυπα, αστεία, εκφράσεις του δρόμου κι έναν βαθύ, σχεδόν αθέατο λυρισμό. Τα ποιήματά του αιφνιδιάζουν με τα θέματά τους, αποφεύγοντας τις ισχυρές και ρητορικά περίπλοκες μεταφορές. Τα πιο επιτυχημένα από αυτά, ξαναδίνουν στην τουρκική γλώσσα τη ζωντάνια και την παραστατικότητα που είχε αμβλύνει η κλασική ρητορική. «Το να πάρεις κάποιες θεωρίες και να προσπαθήσεις να τις παραχώσεις στα παλιά γνωστά ποιητικά σχήματα, δεν οδηγεί πουθενά. Αυτά τα πράγματα αλλάζουν κατευθείαν στην πηγή» σημείωνε το 1941, στον πρόλογο του πρώτου βιβλίου του. Φυσικά, η κριτική τον κατηγόρησε πρώτα για αντιηρωισμό, έπειτα για αντι-ποιητικότητα και τέλος για αντι-κομουνισμό. Παρόλα αυτά, το έργο του κατάφερε να επιβιώσει και να διαβάζεται μέχρι σήμερα με αμείωτο ενδιαφέρον. Η δυναμική του αυτή δεν οφείλεται μόνο στη βαθιά και ευρύτατα ανθρώπινη θεματολογία του, αλλά και στα μοντερνιστικά στοιχεία της διατύπωσης που του δίνουν εξαιρετική διαύγεια Η «Παράξενη» ποιητική συλλογή Το 1941, οι Ορχάν Βελί, Οκτάϊ Ριφάτ και Μελίχ Τζεβντέτ Αντνάϊ δημοσίευσαν τη ποιητική συλλογή με τίτλο Garip (Παράξενο), με ποιήματα και των τριών και πρόλογο του Βελί. Το Παράξενο υπήρξε το μανιφέστο του ομώνυμου κινήματος που ξέσπασε στο περιθώριο της τότε καθεστηκυίας τουρκικής λογοτεχνίας. Καταφέρθηκε ενάντια στην κυρίαρχη «αντίληψη» περί ποιητικότητας, κόβοντας κάθε δεσμό με τις «γιαγιάδες»- όπως χαρακτηριστικά σημείωνε ο Βελί - του τουρκικού κανόνα. Την ίδια στιγμή όμως ο Veli υπερασπίστηκε την ποιητική πληρότητα λέγοντας: «Υπάρχουν άνθρωποι που σε ένα ποίημα των 100 λέξεων αναζητούν 100 ομορφιές. Κι όμως ακόμη και ένα ποίημα 1000 λέξεων έχει 8 Οrhan Veli Kanık (1953 ölümünden sonra). Nesir Yazıları. İstanbul: Varlık Yayınları. 9 Ζαφειρίου, Θ. Π. (Εισαγ.- Μτφρ.) (1988). «Ορχάν Βελή Κανίκ». Η Λέξη, Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, Αρχείο Λογοτεχνικών Περιοδικών, τεύχος 74, Μάϊος - Ιούνιος: 429. Ανάκτηση από 4

5 γραφτεί για μία και μόνο ομορφιά» 10. Γενικότερα το Παράξενο αντιτάχθηκε στον νεοκλασικισμό και τα φορμαλιστικά ποιήματα που υμνούσαν τον έρωτα και το ένδοξο oθωμανικό παρελθόν, ενώ συγχρόνως εξιδανίκευαν την τουρκική καθημερινότητα αδιαφορώντας για τα κοινωνικά δρώμενα και αιτήματα της εποχής. Ανέδειξε και αξιοποίησε τις δυνατότητες που διέθετε η λαϊκή γλώσσα στην ποιητική σύνθεση. Επιπλέον αρνήθηκε την ύπαρξη μιας ξεχωριστής ποιητικής γλώσσας. Στο χάσμα του Παράξενου μια τέτοια γλώσσα, με τις ρίμες της, τον τεχνητό λυρισμό και τα λογής ήθη και έθιμά της, μαρτυρούσε την ανεπάρκειά της προς την καθαρότητα της καλλιτεχνικής έκφρασης. Ουσιαστικά οι Παράξενοι αντιτάχθηκαν σε κάθε είδους ποιητικό κανόνα ενώ ανήγαγαν σε κανόνα το αντικανονικό. Παράλληλα με την υιοθέτηση της ελεύθερης γραφής διεύρυναν σημαντικά τα ποιητικά θέματα. Επιπλέον αξιοποίησαν στην ποίηση την προφορική γλώσσα και προσπάθησαν να αποδείξουν ότι συνηθισμένες λέξεις της καθομιλουμένης μπορούν να χρησιμοποιηθούν στο ποίημα. Παράλληλα απέρριψαν την ποίηση ως αισθητική των προνομιούχων κοινωνικών τάξεων, ως αισθητική της θρησκείας και των αστών ενώ κατανόησαν και την πιο αφηρημένη ιδέα στην ανάγκη της ανθρώπινης συνείδησης να αντιλαμβάνεται το Έξω ως αντικείμενα. Το σημαντικότερο για το κίνημα των Παράξενων οι οποίοι υποστήριξαν ότι η ποίηση δεν πρέπει να απευθύνεται στο αυτί αλλά στο ανθρώπινο μυαλό, είναι η μεταφορά του ποιήματος στο δρόμο 11. Παρουσιάζοντας έργα γεμάτα από ασύμβατα χαρακτηριστικά, που δεν έμοιαζαν με ποιήματα και συγκεντρώνοντας την αντίδραση σχεδόν του συνόλου της Τουρκικής γραμματείας, το κίνημα των Παράξενων κατάφερε να διαβαστεί και να γίνει κατανοητό μόλις στις μέρες μας. Στο σημείο αυτό πρέπει να σημειωθεί ότι, αν και η πλειονότητα των Ελλήνων μελετητών ερμηνεύει τη λέξη «Garip» από τον τίτλο της ομώνυμης ποιητικής συλλογής, ως «Περίεργο» ή «Παράδοξο», η παρούσα εισήγηση επιδιώκοντας να αποτυπώσει με τον ακριβέστερο τρόπο, κατά τη μεταφορά από την τουρκική στην ελληνική τις ιδεολογικές και υφολογικές συνιστώσες που προκύπτουν από τη μελέτη του εν λόγω έργου, συμπεριλαμβανομένου του κειμένου-μανιφέστου με το οποίο προλογίστηκε, επέλεξε ως καταλληλότερη την ερμηνεία «Παράξενο». Την επιλογή αυτή ενίσχυσε και η μαρτυρία του Cahit Yamaç στον φίλο του Mehmet Kemal σύμφωνα με την οποία ο ίδιος είχε προτείνει τον τίτλο «Garip» («Το Παράξενο») στον Ορχάν Βελί αναφέροντας τα εξής: «Μια μέρα που καθόμουν στο Nisuvaz ήρθε ο Orhan Veli και μου ανακοίνωσε ότι πρόκειται να εκδώσει το πρώτο του βιβλίο, αλλά δεν είχε βρει μέχρι τότε τον τίτλο. Σκεφτόταν να το ονομάσει «Tahattur» («Θύμηση») από τον τίτλο ενός ποιήματος που βρισκόταν στη συλλογή. Του είπα πως φαινόταν κοινότυπο, συνηθισμένο. Καλύτερα να έβρισκε έναν τίτλο που να προσέλκυε περισσότερο. Με ρώτησε ποιος θα μπορούσε να είναι αυτός ο καινούριος τίτλος και του είπα ότι η δική σου ποίηση προκαλεί και φαίνεται ξένη και παράξενη γι αυτό πρέπει να βρείτε έναν τίτλο ανάλογο. Μου ζήτησε να του προτείνω κανέναν. Συζητήσαμε πάνω στις λέξεις άγριος, παράξενος, περίεργος και σταθήκαμε στη λέξη παράξενος. Έτσι βρέθηκε ο τίτλος του βιβλίου του Orhan. Η λέξη αυτή έχει διττή σημασία. Δεν σημαίνει μόνο παράξενος, μεταφέρει μέσα του και τη λέξη ξένος, αυτόν που ζει στην ξενιτιά» Η γλώσσα του δρόμου 10 Cabbaroğlu, Nihan (2009). Ölümün iki ayrı yüzü. TED Ankara Koleji Vakfı. Türk Dili ve Edebiyatı Uzun Tezi. Aνάκτηση από s ό. π. Cabbaroğlu, Nihan (2009), s Mehmet, Kemal (1978). Ne Varsa Edebiyatta Var, Öyle Bilirim. Cumhuriyet, 2 Nisan. 5

6 Αν και από τα μέσα του 19 ου αιώνα η τουρκική ποιητική κοινότητα στράφηκε προς τη Δύση ώστε να αναμορφώσει την τέχνη της, εν τούτοις μόλις τις δεκαετίες του 1920 και 30 η τάση αυτή υπερέβη το επίπεδο της θεματικής, ώστε στα επόμενα χρόνια επιτεύχθηκε η αναγκαία ρήξη. Ο Ναζίμ Χικμέτ και οι ποιητές του Παράξενου αποτέλεσαν τις ηγετικές φυσιογνωμίες αυτής της κίνησης. Και οι τέσσερις στηρίχτηκαν στην ισχυρή, αν και παραγνωρισμένη, λαϊκή ποιητική παράδοση. Όσον αφορά τον Βελί, ο δεσμός του με αυτή δεν περιορίζεται στη χρήση της καθημερινής γλώσσας, αλλά επεκτείνεται στην αξιοποίηση της επανάληψης λέξεων ή και ολόκληρων στίχων, η οποία προσδίδει τον ιδιότυπο λυρισμό στην ποίησή του, χωρίς να καταφεύγει στη ρίμα ή στην επωδό. Τα ποιήματα του Βελί υπακούν μόνο στο μέτρο της επανάληψης και πάνω σε αυτό ισορροπεί η διάθεσή του - πότε ως χιούμορ και παίγνιο, πότε ως μελαγχολία. Τα ποιήματά του κληρονομούν από τη λαϊκή ποίηση το ριζοσπαστισμό μιας γλώσσας η οποία κατάγεται από τη μεσαία τάξη κι επιστρέφει σε αυτήν μιας γλώσσας του δρόμου, μα όχι της υποκουλτούρας μιας γλώσσας σε κατάσταση διαρκούς επίθεσης ενάντια στη γλώσσα, που όμως -ή μάλλον γι αυτό ακριβώς- επιβλήθηκε με τη φυσικότητα του τραγουδιού, του αποφθέγματος ή της παροιμιώδους φράσης στα τουρκικά σπίτια μιας γλώσσας σε εξέγερση που τραγουδάει την ακραιφνή χαρά του ζην σε όλες του τις εκφάνσεις, κατορθώνοντας να μεταβάλει ακόμα και τη λειτουργία της τουρκικής ποίησης μες στον κοινωνικό ιστό. Έτσι, η γλώσσα του Βελί αναδεικνύεται σε κατεξοχήν πολιτική πράξη, νοούμενη έξω από τους όρους που έθεσε ο κατά μία γενιά μεγαλύτερος του και κομμουνιστής Ναζίμ Χικμέτ. Η ρήξη του Ορχάν Βελί με την παράδοση είναι οριακή. Ο ίδιος καταγγέλλοντας ως ψεύτικο και υποκριτικό τον πολιτισμό, εναντίον του οποίου επαναστατεί, διαγράφει συλλήβδην και τους τρόπους αισθητικής έκφρασής του. Η τέχνη δεν αρκεί να κατέβει από τον ουρανό στη γη, αλλά ν αλλάξει βηματισμό. Πρέπει προπάντων να απαλλαγεί από τον ζυγό της αιθηματολογικής γλώσσας και από τη «σαβούρα» των καθ εαυτά ανερμάτιστων, συμβολικών και μεταφορικών νοημάτων 13. Αν τα ποιήματα του Χικμέτ διώκονται λόγω περιεχομένου, εκείνα του Ορχάν Βελί σκανδαλίζουν κιόλας με τη μορφή τους. Έτσι στα έργα του συναντάμε στίχους όπως η τελευταία στροφή από το ποίημα Kurt («Σκουλήκι») «Αν κι έχω γίνει κώλος και βρακί με το πουλί υπάρχει ένα σκουλήκι που τρώει το μυαλό μου. Θέλω να καταλάβω τι κάνει. Το πανί, όταν τ αδειάζει ο αέρας» 14 ή στο «Ποίημα με ψύλλους» όπου ο Βελί γράφει στο τέλος «Για να μην πολυλογούμε, είναι κάπως μπερδεμένο: ο πλούσιος το φτωχό πάντα τον έχει στριμωγμένο. Γράψαμε ένα γράμμα στο Θεό, μα χάθηκε μες στο σκουπιδαριό» 15. Η γλώσσα της αληθινής τέχνης χρειάσθηκε αιώνες επεξεργασίας, χρειάσθηκε όμως, επίσης, συχνά να απαλλαγεί από το επίκτητο βάρος εννοιών που δεν αντανακλούσαν την υλική πραγματικότητα και να αποφορτισθεί από την παραπλανητική αισθητική τους δύναμη, για να ωριμάσει και να αναδείξει τον πλούτο και την αρμονία των πρωτογενών σημαινομένων των λέξεων. Από την άποψη αυτή χρειάσθηκε κανόνες-εργαλεία. Μέτρο και ρίμα ανήκουν απλώς στην προϊστορική εποχή, που λάξευαν αρκετά και μας παρέδωσαν ένα εύπλαστο υλικό αισθητικά αυτοδύναμο, ικανό να γονιμοποιηθεί από την πνοή του ποιητή στη φυσική του μήτρα. Το νέο ρεύμα μπορεί να κατακρίθηκε από τους λεγόμενους ειδήμονες αλλά βρήκε σημαντική ανταπόκριση στο ευρύτερο αναγνωστικό κοινό. Οι ερμητικά μέχρι τότε κλειστές θύρες της τέχνης ανοίγουν στον κοινό, «λαϊκό» αναγνώστη, που όχι μόνο ως θεατής αλλά 13 ό.π. Ζαφειρίου, Θ. Π. (Εισαγ.- Μτφρ.), (1988). «Ορχάν Βελή Κανίκ». Η Λέξη, Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, Αρχείο Λογοτεχνικών Περιοδικών, τεύχος 74, Μάϊος - Ιούνιος: 429. Ανάκτηση από 14 Καραμήτρου, Ρ., Τζενγκίζ, Χ. (μτφρ.) (2000). «Orhan Veli Kanık: 4 ποιήματα». Στο Ακαδημία Ποιείν, Μεταφραστικό Εργαστήρι. Ανάκτηση από 15 Μπλάνας, Γ. (μτφρ.-εισαγ.) (2003, Σεπτέμβριος). «Εγώ ο Ορχάν Βελή. Ποιήματα.». Περιοδικό Μανδραγόρας, τ. 30, σ

7 και ως συμπαίκτης αισθάνεται να συμμετέχει στο παιχνίδι της δημιουργίας. «Η πλειοψηφία παλεύοντας για το δίκιο της πρέπει να μπει στο παιχνίδι» ζητά ο Ορχάν Βελί. Στη φάση της πνευματικής του ενηλικίωσης και ωρίμανσης του αισθητηρίου του, ο Ορχάν Βελί φαίνεται πλέον να αντιλαμβάνεται ότι η Τέχνη, για να μπορεί να ανταποκριθεί στην ουσία της ζωής, να τραφεί από αυτήν αλλά και να τη θρέψει και να την αναπλάσει στις σωστές της αναλογίες, πρέπει να την εννοήσει και να την συλλάβει αδιάσπαστη και αδιαίρετη, ως έχει, στην πολυσύνθετη οντότητα και λειτουργία της. Τόσο, δηλαδή, στην κοινωνική της συγκρότηση και στο μαζικό της ρόλο όσο και στις διεργασίες που συντελούνται στο υπέδαφος, όπου χάνονται οι ρίζες της ατομικής της προέλευσης. Την ίδια περίοδο (1945), εκδίδεται η διαφοροποιημένη δεύτερη έκδοση των «Παράξενων» στον πρόλογο της οποίας ο ποιητής, απερίφραστα πλέον, ομολογεί ότι οι ιδέες του δεν είναι πια άτεγκτες στο ζήτημα της αισθητικής, υποχωρεί και επιστρέφει στη μαγεία της γλώσσας, στα μουσικά της σήματα, στην παρήχηση, στη ρίμα, στο μέτρο, ο παράξενος τόνος ανεπαίσθητα γίνεται οικείος. Στη συλλογή αυτή ανήκει το ποίημα «Ακούω την Πόλη», ένα στιχουργικό κολάζ απλών καθημερινών εκφράσεων και περιγραφών της Πόλης, ατάκτως ερριμμένων, τις οποίες ανακαλύπτει και ταξινομεί, πειθαρχεί αισθητικά και συνδέει νοηματικά ο ποιητής με τη δίκην ρεφραίν φράση του «Ακούω την Πόλη, τα μάτια μου είναι κλειστά», σε αντιστοιχία με τον ονειρικό συνειρμό που δημιουργούν τα εκλυόμενα ηχοχρώματα. Ο Βελί δείχνει πλέον να οικειώνεται τις πρακτικές ανάγκες αλλά και τις υπαρξιακές ανησυχίες των ταπεινών ανθρώπων, από τη ζωή των οποίων άλλωστε ο ίδιος εμπνεύστηκε και άντλησε τόσο τα θέματά του όσο και τις αισθητικές του επιλογές. Έτσι τα τελευταία ποιήματά του (στα οποία ανήκει και το «Ποίημα με την ουρά») εμπλουτισμένα με τις εμπειρίες του αυτές, διαποτίζονται έντονα από το χαρακτηριστικό θυμόσοφο χιούμορ του, στην επιγραμματική πυκνότητα και αιχμηρότητα του οποίου ο Ορχάν Βελή τροχίζει τους στίχους του. Δοκιμάζοντας την πλαστουργική δύναμη του ταλέντου του. Εξασκώντας το διεισδυτικό κριτικό κοινωνικό πνεύμα του αλλά και προκαλώντας την προσωπική του μοίρα γράφει: «Μεταξύ μας δεν έχουμε τίποτα κοινό. Εσύ είσαι γάτα του χασάπη, εγώ μία του δρόμου. Εσένανε σου φέρνουν σε ασημένια πιάτα φαγητό. Από το στόμα του λύκου πρέπει να το αρπάξω εγώ. Εσύ ονειρεύεσαι έρωτα, εγώ κανένα κόκκαλο. Όμως έχεις κι εσύ τις δυσκολίες σου αδερφή. Βλέπεις δεν είναι εύκολο κάθε μέρα που περνάς. Ίδια την ουρά σου να κουνάς». 4. Η πρόταση Η συγκεκριμένη διδακτική πρόταση εντάσσεται στο πλαίσιο του μαθήματος της «Τουρκικής Λογοτεχνίας της Περιόδου της Δημοκρατίας» το οποίο προβλέπεται για το Η Εξάμηνο στο Α.Π. του Τμήματος Βαλκανικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Μέσα στο τρίωρο που διατίθεται εβδομαδιαίως για τη διδασκαλία του μαθήματος, οι φοιτητές καλούνται να μελετήσουν την τουρκική λογοτεχνική παραγωγή όπως διαμορφώνεται από το 1923 έως και σήμερα. Συγκεκριμένα δίνεται έμφαση στην παρουσίαση των δύο μερών της εν λόγω λογοτεχνικής περιόδου τα οποία διαμορφώνονται ως εξής: 16 α) από την ίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας έως τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο (1939) και β) από τον Β Παγκόσμιο πόλεμο έως και σήμερα. Σε αυτό το πλαίσιο, μελετώνται τα έργα των δημιουργών τα οποία διαδέχθηκαν τις μεταρρυθμίσεις του Τανζιμάτ και την Εθνική Λογοτεχνία καθώς και οι επιδράσεις της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας στο ρομαντισμό, το συμβολισμό, τον ρεαλισμό και το μεταμοντερνισμό της σύγχρονης τουρκικής λογοτεχνίας. 16 Ιορδάνογλου, Α. (2008). Περίοδοι της Τουρκικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας. Θεσσαλονίκη: ΑΝΤ. ΣΤΑΜΟΥΛΗ, σ

8 Αναφορικά με τη σύγχρονη τουρκική ποιητική παραγωγή βάσει της οποίας διαμορφώνεται το περιεχόμενο της παρούσας εισήγησης, επιδιώκεται η καταγραφή και η μελέτη των έργων των κυριότερων σύγχρονων ποιητών από τη δεκαετία του 30 μέχρι τη δεκαετία του 70, ενώ παράλληλα, ανάμεσα στην παράδοση και τις υφολογικές και μορφολογικές αλλαγές που συντελούνται στην τουρκική ποίηση τις τελευταίες δεκαετίες εξετάζονται τα έργα των νεότερων δημιουργών. Τέλος με την παρουσίαση του αντίστοιχου θεωρητικού πλαισίου αναδεικνύονται και τα δομικά στοιχεία του σύγχρονου ποιητικού λόγου Η εφαρμογή της πρότασης Η παρούσα εισήγηση επέλεξε να διαμορφώσει μία πρόταση διδασκαλίας με σημείο αναφοράς το έργο του Ορχάν Βελί Κανίκ με τίτλο «Επιτύμβιο» ( Kitabe-i Seng-i Mezar ı ) σε μετάφραση της Ζαφειρίου 17. Συγκεκριμένα, για τις ανάγκες της πρότασης, επιλέχθηκε το εν λόγω ποίημα ως ένα από τα δημοφιλέστερα και πιο αντιπροσωπευτικά του «παράξενου» λόγου του ποιητή έργα. Από πολλούς μελετητές μάλιστα χαρακτηρίστηκε ως το ποίημα που δημιούργησε σχολή ή ως το ποίημα που εξασφάλισε τη γέννηση του κινήματος των «Παράξενων». Αξίζει, επίσης, να σημειωθεί ως το έργο που προκάλεσε ίσως τις μεγαλύτερες αντιδράσεις στους λογοτεχνικούς κύκλους της εποχής διχάζοντας ποιητές και κριτικούς ανάμεσα σε εκείνους που το απέρριπταν λέγοντας χαρακτηριστικά «τι ποίημα είναι αυτό;» αλλά και σε αρκετούς υποστηρικτές του. Και όχι άδικα. Ο τίτλος του ποιήματος «Kitabe-i Seng-i Mezar ı» αποδίδεται στην Οθωμανική γλώσσα, στη γλώσσα, δηλαδή, που αποτέλεσε το σύμβολο της ποίησης Divan (Ποίηση της Υψηλής Τάξης η οποία διαδέχθηκε την Υψηλή Πύλη) η οποία διακρινόταν για το υπερφροντισμένο μέτρο, την ομοιοκαταληξία, τα βαθύτερα νοήματα, τη χρήση ιδιαίτερων και δυσνόητων ποιητικών εκφράσεων και πρωτότυπων παραστάσεων με αποτέλεσμα να μη γίνεται κατανοητή από τον απλό αναγνώστη. Η επιλογή από τον θιασώτη του αντι-κανονικού στην ποίηση Ορχάν Βελί, της ηχηρής αντίθεσης του τίτλου με το υπόλοιπο σώμα του ποιήματος από το οποίο όχι μόνο απουσιάζουν τα ανωτέρω στοιχεία αλλά αντικαθίστανται από απλές λαϊκές εκφράσεις και λέξεις, ή η σύγκρουση καλύτερα της γλώσσας της Υψηλής κοινωνίας με αυτή του δρόμου, σε συνδυασμό με τον θάνατο του ήρωα του ποιήματος Süleyman Efendi (το όνομα του οποίου δανείζεται από γνωστό έργο-ελεγεία της ποίησης Divan στο οποίο εκθειάζεται ο Σουλτάνος Σουλεϊμάν) 18, σηματοδοτούν για τον ποιητή τον θάνατο του παλιού και τη μετάβαση σε μία νέα εποχή της τουρκικής ποίησης. Στην επιλογή του υπό μελέτη έργου, συνέβαλλαν, επίσης, η σχετικά μικρή έκταση του ποιήματος, η απλή δομή και η σύνταξή του, αλλά και η αισθητική του. Το υλικό υποστήριξης της διδασκαλίας περιλάμβανε οπτικό υλικό (παρουσίαση μέσω προτζέκτορα οπτικοακουστικού υλικού (βίντεο και εικόνες) που αφορούσαν τη ζωή και το έργο του ποιητή) και ποιήματά του που έχουν μελοποιηθεί), οπτικό υλικό (το πρωτότυπο της υπό 17 Ζαφειρίου, Θ. Π. (Εισαγ.- Μτφρ.), (1988). «Ορχάν Βελή Κανίκ». Η Λέξη, Εθνικό Κέντρο Βιβλίου, Αρχείο ΛογοτεχνικώΠεριοδικών, τεύχος 74, Μάϊος - Ιούνιος: 429. Ανάκτηση από 18 Ποιήματα της λογοτεχνίας Divan τα οποία ονομάζονταν mersiye (μερσιγιέ) και αποτελούσαν ελεγείες οι οποίες γράφονταν μετά το θάνατο γνωστών προσώπων με στόχο να εξυμνήσουν την προσφορά τους στην κοινωνία και τα καλά τους χαρακτηριστικά. Μια από τις πιο γνωστές στην τουρκική ποίηση είναι αυτή του ποιητή Baki με τίτλο Kanunî Sultan Süleyman Mersiyesi κατά την οποία εκθιάζεται η ζωή και το έργο του Σουλτάνου Σουλεϊμάν. Βλ. περισσότερα στο Sarıca, Özdemir, Ünlü Mahir, Özcan, Ömer (1986), Türk Dili ve Edebiyatı, I-II-III, İnkılâp Yay., İstanbul. 8

9 μελέτης ποιητικής συλλογής και δείγμα από το λογοτεχνικό περιοδικό «Varlık») καθώς και έντυπο υλικό (φωτοτυπίες με εκπαιδευτικό υλικό που ετοίμασε η διδάσκουσα). Η μέθοδος που επιλέχθηκε για το παρόν ποίημα ήταν η ερμηνευτική, δηλαδή, η ανάλυση και επανασύνθεση του έργου σε ένα νέο, πιο κατανοητό αισθητικό «όλον» με παράλληλη αξιοποίηση της θεωρίας της αισθητικής ανταπόκρισης. Η θεωρία αυτή συνδέει τον ορίζοντα εμπειριών και τον ορίζοντα προσδοκιών του αναγνώστη με την επικοινωνιακή δομή του κειμένου και υποδεικνύει διδακτικές πρακτικές που αφενός ευνοούν την αναγνωστική ελευθερία, αφετέρου ελέγχουν μέσω του κειμένου την αναγνωστική αυθαιρεσία 19. Με αυτόν τον τρόπο ο διδάσκοντας έχει τη δυνατότητα να εμπλέξει το φοιτητή στη διαδικασία της λογοτεχνικής ανάγνωσης και από απαθή καταναλωτή του κειμένου να τον μετατρέψει σε παράγοντα ενεργητικό και κρίσιμο 20. Επιπλέον ο φοιτητής δεν αποδέχεται αδρανώς και ως «έγκυρη» την εκάστοτε ερμηνεία του καθηγητή, δε θεωρεί το συγγραφέα ως τον αυθεντικό ερμηνευτή του λογοτεχνήματος, ούτε υιοθετεί άκριτα τις όποιες αξίες του κειμένου, αλλά τις επανεξετάζει και τις επαναπροσδιορίζει με τα δικά του προσωπικά κριτήρια και με βάση τα βιώματα και τις εμπειρίες του 21. Η διδασκαλία οργανώθηκε στα ακόλουθα στάδια: -Αφόρμηση: Αφιερώθηκε ένα διδακτικό τρίωρο για μία περιεκτική γραμματολογική ενημέρωση προκειμένου να τοποθετηθεί το κείμενο στην εποχή του, για τη μελέτη της εργοβιογραφίας του ποιητή, των κριτικών του έργου του και του προλόγου που αποτέλεσε το κείμενο-μανιφέστο στη συλλογή των «Παράξενων» ώστε να διαμορφώσουν οι φοιτητές ελεύθερα τη δική τους γνώμη και να κατευθυνθεί η ανάγνωση προς μια ενδοκειμενική ανάλυση του κειμένου (να φωτιστούν οι αντικειμενικές και υποκειμενικές συνθήκες του λογοτεχνικού έργου) 22. Στο ίδιο πλαίσιο, ειδικότερα ως αφόρμηση αξιοποιήθηκε και ο τίτλος του ποιήματος («Επιτύμβιο») με στόχο να διαμορφωθεί ο κατάλληλος ορίζοντας προσδοκιών. Οι φοιτητές κατέγραψαν τις συνειρμικές τους επιλογές ως εξής: «ο τίτλος παραπέμπει στο θάνατο», «στο θάνατο πιθανόν κάποιου σημαντικού προσώπου», «στην κηδεία ενός ανθρώπου», «ίσως αξιοποιείται μεταφορικά και παραπέμπει στο τέλος μιας εποχής ή μιας κατάστασης», «μπορεί να σηματοδοτεί, σύμφωνα με όσα διαβάσαμε για τον ποιητή και την εποχή του, το τέλος μιας λογοτεχνικής περιόδου». -Ανάγνωση - Πραγματολογική κατανόηση κειμένου: Στη συνέχεια και αφού προηγουμένως διανεμήθηκε στους φοιτητές το κείμενο το οποίο περιλάμβανε μόνο τις δύο πρώτες στροφές, στο επίπεδο της εστίασης στο αναπαραστατικό μέρος του ποιήματος και της παραδειγματικής ανάγνωσης, οι αναγνώστες - φοιτητές κλήθηκαν να αναζητήσουν και να υπογραμμίσουν τα καταδηλωτικά στοιχεία του τα οποία εν προκειμένω συνδέονταν συγκεκριμένα με τα ρηματικά πρόσωπα, τις εικόνες και λέξεις καθημερινές, τολμηρές, αντιποιητικές. Ως παράδειγμα σημειώνονται συγκεκριμένα λέξεις που εντοπίστηκαν και αφορούσαν την τρίτη κατηγορία την οποία ενδιαφέρει κυρίως η παρούσα εισήγηση: «κάλος», «στενεύαν», «δεν πήγαινε γραμμή», «τον ψάλανε», «τον θάψανε», «ο μακαρίτης», «συγχωρεμένος» κα. Επιπλέον, χρειάστηκε να εντοπίσουν και να καταγράψουν τα σημεία που θεωρούσαν ότι αξιοποιούνταν στο ποίημα ως λέξεις-σύμβολα, τις αντιθέσεις αλλά και εκείνα που κατά 19 Iser W. (1976). Der Akt des Lesens: Theorie asthetischer Wirkung, Munchen: W. Fink, p Reinsmith, W. (2002). The Literature and Life: Helping Students See, Eureca Studies in Teaching Short Fiction, 3, p Gadamer, G. (1965). Warheit und Methods, Grundzige finer philosophischen Hermeneutik, ed. J.C.B. Mohr (Paul Siebeck), Tubingen, a, p Bryan, J. (2000). Methods of text and discourse analysis, London : Sage, p

10 τη γνώμη τους δημιουργούσαν το ειρωνικό ύφος της ποιητικής αφήγησης. Παραδειγματικά αναφέρονται τα εξής σημεία εστίασης: «η λέξη κάλος η οποία παραπέμπει στη σωματική φθορά του κουρασμένου ανθρώπου», «σε συνδυασμό με τα παπούτσια που στενεύαν και σηματοδοτούν την οικονομική δυσπραγία, τη φτώχεια που συνήθως βιώνει ο απλός, καθημερινός και κουρασμένος άνθρωπος, εργάτης», «το ρήμα γονατίσει το οποίο συμβολίζει την υποταγή», «η συμβολική χρήση ιστορικού προσώπου όπως το Σουλεϊμάν εφέντη και η έκφραση μον κρίμα που το συνοδεύει, αν λάβουμε υπόψη την πληροφορία τη σχετική με τον Σουλτάνο Σουλεϊμάν ο οποίος με τη σειρά του συμβολίζει τη μεγαλοπρέπεια, το κύρος, τη δύναμη, την υπεροχή υποδηλώνει αφενός μια ηχηρή αντίθεση αφετέρου έντονη ειρωνική διάθεση του ποιητή προς την ποίηση Divan», «η αντίθεση πιστοί άπιστος» κ.α.. Ακολούθησαν και άλλες τοποθετήσεις. Με αυτόν το τρόπο, οι φοιτητές κλήθηκαν να αναζητήσουν τα στοιχεία δομής και δόμησης του κειμένου για να διερευνήσουν στη συνέχεια τον τρόπο με τον οποίο αναπαριστά τον κόσμο τους (του-τους) και εισάγει (αν εισάγει) τομές στην υπάρχουσα πραγματικότητα 23. ΕΠΙΤΥΜΒΙΟ Ι Στον κόσμο αυτό υπέφερε μα τόσο τίποτ άλλο Όσο από ένα κάλο Τόσο που ούτε η φοβερή Ασκήμια του έμοιαζε να τον απασχολεί Κι ωστόσο αν καμιά φορά, τελείως συμπτωματικά, Δεν τον στενεύαν τα παπούτσια του, δεν πήγαινε γραμμή Να γονατίσει στο τζαμί. Ούτε άπιστο όμως να τον πεις ούτε λεβέντη Μον κρίμα τον Σουλεϋμάν εφέντη. ΕΠΙΤΥΜΒΙΟ ΙΙ Δεν είχε προβληματισθεί ούτε αναρωτηθεί ποτέ To be or not to be, Μον ένα βράδυ, όπως πάντα, αποκοιμήθηκε Και το πρωί είδαν πως δεν ζει. Τον πήραν και τον πλύνανε Τον ψάλανε τον θάψανε Και οι πιστοί που μάθανε Συγχωρεμένος είπανε. Α, ναι. Κι η τελευταία βούλησή του και επιθυμία: Δεν είχε ο μακαρίτης μία. Όταν, με ελεύθερο διάλογο και ανταλλαγή απόψεων, εξαντλήθηκαν οι προβολές των φοιτητών, ανέτρεξαν στο ποίημα και ακολουθήθηκε η αντίστροφη πορεία, από το «κείμενο του κάθε μαθητή» στο κείμενο «καθ εαυτό», δηλαδή στην κειμενική πραγματικότητα. Έπειτα σύγκριναν τις δικές τους εκδοχές με την εικόνα του φτωχού κοινού λαϊκού ανθρώπου που περιγράφεται στο ποίημα και επιχειρήθηκε η πρώτη υπαινικτική σύνδεση του βιολογικού θανάτου με τον θάνατο της ποίησης Divan (Υψηλής Τάξης). -Ανάλυση-ερμηνεία του κειμένου: Η προηγούμενη εφαρμογή είχε προσδιορίσει, ήδη, το πλαίσιο εντός του οποίου θα μπορούσε πλέον να αναλυθεί το κείμενο και να διερευνηθούν οι σιωπηρές, συμπαραδηλωτικές έννοιες κατόπιν επεξεργασίας των παραπάνω αναπαραστάσεων, με τη χρήση από τον αναγνώστη - φοιτητή εξωτερικών κωδίκων που εντοπίζονται στην κοινωνία και τον πολιτισμό της (ιδέες, συνήθειες, νοοτροπία, κουλτούρα). 23 Δημάση, Μ., Μενελίδου, Ιλ. (2011). «Διδάσκοντας Μαγιακόβσκι: τα ποιήματά του στα ελληνικά εγχειρίδια λογοτεχνίας». Στην Ημερίδα Λογοτεχνία και Πολυπολιτισμικό σχολείο. Τμήμα ΓΦΠΠΞΧ, Δ.Π.Θ. Κομοτηνή, 4 Ιουνίου, σ

11 Με αυτόν τον τρόπο αναδεικνύεται και η σημασία του ανθρώπινου παράγοντα, ο οποίος είναι ιδιαίτερα εμφανής στο επίπεδο της συμπαραδήλωσης, τόσο από την πλευρά του δημιουργού όσο και του αναγνώστη-ερμηνευτή, οι οποίοι βρίσκονται σε σχέση αλληλόδρασης 24. Στη συνέχεια, ακολουθώντας τις βασικές αρχές των αναγνωστικών θεωριών και με κύριο στόχο την αναγνωστική κινητοποίηση της τάξης-κοινότητας αναγνωστών και την ενίσχυση των προσωπικών προσλήψεων των φοιτητών προτάθηκε η συμπλήρωση κενών στη τρίτη και τελευταία στροφή του ποιήματος. Τα κενά προέκυψαν από την αφαίρεση λέξεων που αφορούσαν: α) ουσιαστικά και ρήματα που συνδέονταν με το ανοίκειο του ποιήματος στο επίπεδο χρήσης της γλώσσας αλλά και νοηματικά κενά που συνδέονται με τις εμπειρίες του αναγνώστη φοιτητή αναφορικά με το έργο του ποιητή και τα χαρακτηριστικά της ποίησης των «Παράξενων». ΕΠΙΤΥΜΒΙΟ ΙΙΙ Το όπλο του το καταθέσανε. Τα ρούχα του άλλοι τα φορέσανε. Απ το δισάκι του πήραν και τα ψίχουλα Και το παγούρι του έπλυναν καλά. Πέρα- Σαν όλα σαν τον αέρα. Και τ όνομα κι η ανάμνησή του. Κι αν μένει κάτι είναι η γραφή του. Στου καφενέ που σύχναζε τον τοίχο, αυτό το δίστιχο: «Το θέλημά σου γεννηθήτω, αχ! Ας μη χωρίζαμε όμως πεθαίνοντας Αλλάχ!». Σε αυτή την εφαρμογή, ο αναγνώστης-φοιτητής αξιοποιώντας την επαφή του με το ποίημα και τη διερεύνησή του σε επίπεδο παραδειγματικής και συνταγματικής οργάνωσης, έχει πλέον τη δυνατότητα να ανασυνθέσει το νόημα μέσα από τις προβολές της δικής του συνείδησης. - Σύγκριση, συν - κίνηση και ελεύθερη έκφραση 25 : 1 η εφαρμογή Σε αυτό το στάδιο προτάθηκε στους φοιτητές να αναζητήσουν ένα έργο του ποιητή έχοντας ως σημείο αναφοράς τις δύο ή και περισσότερες διαφορετικές μεταφραστικές προσεγγίσεις και να επιλέξουν την καταλληλότερη πλαισιώνοντάς τη με την απαραίτητη αιτιολόγηση. Συγκεκριμένα οι φοιτητές επέλεξαν «Το ποίημα με την ουρά» σε μετάφραση της Ζαφειρίου. Η ίδια η στοχοθεσία της παρούσας δραστηριότητας επικαιροποιεί την εφαρμογή της δεδομένου ότι με αυτόν τον τρόπο αφενός οι φοιτητές χρειάστηκε να επανενεργοποιήσουν τις πλέον προϋπάρχουσες γνώσεις τους αναφορικά με το έργο του Βελί και τα ποιητικά γνωρίσματα του κινήματος των «Παράξενων» αφετέρου να τις επεξεργαστούν αξιοποιώντας τα προσωπικά τους βιώματα. Επιπλέον πρέπει να σημειωθεί ότι, σε αυτό το επίπεδο, σημαντική υπήρξε και η προϋπάρχουσα γνώση της γλώσσας του πρωτότυπου κειμένου (τουρκική) καθώς έτσι επιχειρείται η ταυτόχρονη σύγκριση και η συστηματικότερη παρατήρηση των αναπαραστατικών στοιχείων κατά τη μετάβαση προς την ανίχνευση των υπόρρητων εννοιών και εν τέλει στην πιθανότητα της καταλληλότερης επιλογής. 24 Fiske, J. (1992). «Εισαγωγή στην Επικοινωνία». Επικοινωνία και Κουλτούρα, Αθήνα, σ Δημάση, Μ., (2010). «Η αξιοποίηση του διηγήματος «Ο Μοσκώβ Σελήμ» του Γ. Βιζυηνού στη διδακτική πράξη της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης». Στον τιμητικό τόμο για τον Καθηγητή Ιωάννη Βαρθολομαίο. Πανεπιστήμιο Πειραιώς, σ

12 2 η εφαρμογή Σε αυτό το στάδιο ζητήθηκε από τους φοιτητές να χωριστούν σε δύο ομάδες. Η πρώτη ανέλαβε να σταχυολογήσει αποσπάσματα από τους «διαλόγους» που λάμβαναν χώρα στο περιοδικό Varlık («Βαρλίκ») μεταξύ των λογοτεχνών της εποχής και αφορούσαν στο έργο του Βελί. Η δεύτερη κλήθηκε να αναζητήσει και να μας παρουσιάσει ένα αντίστοιχο ελληνικό λογοτεχνικό περιοδικό. Στόχος αυτής της δραστηριότητας ήταν η κατανόηση των λογοτεχνικών ζυμώσεων της υπό μελέτης και της σύγχρονης εποχής, η σύγκριση και ο εντοπισμός ομοιοτήτων και ετεροτήτων ανάμεσά τους. Όσον αφορά τη δεύτερη ομάδα, το αποτέλεσμα ήταν να επιλέξει ένα σύγχρονο λογοτεχνικό περιοδικό με τίτλο «λιτέρα» 26 το οποίο εκδίδεται και κυκλοφορεί στη Θεσσαλονίκη και φιλοξενεί νέους, πρωτοεμφανιζόμενους καλλιτέχνες. Οι φοιτητές αιτιολόγησαν τη συγκεκριμένη επιλογή η οποία, κατά την άποψή τους, εκπορεύθηκε από το γεγονός ότι το ύφος του εν λόγω περιοδικού τους μετέφερε στην εποχή του Βελί καθώς καταφέρνει μέσα από το περιεχόμενό του, αφενός να θίξει με απλό και συνάμα πρωτοποριακό λογοτεχνικό λόγο τα πολιτικοκοινωνικά συμφραζόμενα της εποχής του, αφετέρου να παρουσιάσει ένα νέο ποιητικό ύφος όπως συνέβη με το κίνημα των «Παράξενων». Εξάλλου, στα μάτια τους, ο Ορχάν Βελί υπήρξε ένας επαναστάτης της ποίησης αλλά και της κοινωνίας γενικότερα. Επιχείρησαν δε να ενισχύσουν το παραπάνω συμπέρασμα παρουσιάζοντας στην τάξη έργα που θεώρησαν ότι μπορούν να πλησιάσουν το ύφος του υπό μελέτη ποιητή λαμβάνοντας ως βασικό κριτήριο τον εντοπισμό σε αυτά εκφράσεων και λέξεων του δρόμου. Επιπλέον, μέσα από αυτή τη δραστηριότητα, οι αναγνώστες-φοιτητές κατάφεραν να αναπτύξουν δεξιότητες όπως α) να παράγουν γραπτό λόγο ενταγμένο σε συγκεκριμένο επικοινωνιακό πλαίσιο, β) να περιγράψουν και να ερμηνεύσουν τους παράγοντες που προσδιορίζουν το λογοτεχνικό έργο: την εποχή, το κοινό και τις συνθήκες παραγωγής του γ) να συγκρίνουν κείμενα με κοινή θεματική, δ) να χρησιμοποιήσουν την ομαδική συνεργασία κατά την προσέγγιση του ποιήματος. Τέλος, τους δόθηκε η ευκαιρία να επαναδιαπραγματευτούν έννοιες όπως η ισότητα και το δικαίωμα στη διαμαρτυρία, καθώς όπως οι ίδιοι διαπίστωσαν η λογοτεχνία διαθέτει ιδιαίτερους τρόπους μέσω των οποίων επεξεργάζεται, προσομοιώνει, αποδομεί και αναδομεί την πραγματικότητα, δημιουργώντας ένα δικό της «κόσμο» σε διαλεκτική σχέση με τον πραγματικό. Συμπεράσματα Συμπερασματικά, θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι, σε πρώτο επίπεδο, η παρούσα εισήγηση επιχείρησε να συμβάλει στη διδακτική αξιοποίηση των προτεινόμενων από την επιστημονική κοινότητα ερμηνευτικών προσεγγίσεων κατά τη διδασκαλία του ποιητικού λόγου. Συγκεκριμένα, για τις ανάγκες της πρότασης, ως μέθοδος, επιλέχθηκε η εστίαση στο αναπαραστατικό τμήμα του υπό μελέτη έργου και η αξιοποίηση τεχνικών ανάγνωσης με σημείο αναφοράς στοιχεία που συνδέονταν με τον ανοίκειο λόγο της γλώσσας του ποιητή. Ειδικότερα, μέσω της διαρκούς μετατόπισης από το ειδικό στο γενικό και αντίστροφα προωθείται η ανάδειξη της συνάφειας των επιμέρους στοιχείων μεταξύ τους και με το όλον. Σε αυτό το πλαίσιο, επίσης, δίνεται η ευκαιρία στους αναγνώστες- φοιτητές να συμμετέχουν ενεργά, στη διαδικασία της ανάλυσης και της επανασύνθεσης του κειμένου σε ένα αισθητικό όλον κατακτώντας, παράλληλα, πληροφορίες αναφορικά με τις εν γένει λειτουργίες του κειμένου. Υπό αυτή την έννοια, μπορούν να κατανοήσουν πως το ίδιο το κείμενο, α. ως δομή ενέχει τους όρους και τα «κλειδιά» της ανάγνωσής του διευθετημένα σε 26 Καβαρτίνας, Α. (επιμ.). (2012). λιτέρα, τ. 1. Διατίθεται στο βιβλιοπωλείο «Κεντρί», Θεσσαλονίκη. 12

13 δομικές μονάδες, σε σημαντικά πεδία και σχήματα, β. ως γλωσσική μορφή παρέχει τα σημαίνοντα στοιχεία που υποδεικνύουν την αντικειμενική συστοιχία με τα σημαινόμενα, γ. ως προϊόν γένεσης εμπεριέχει τα διακειμενικά διακριτικά του και δ. ως σημαίνον σύνολο, μιλώντας όχι μόνο με αυτά που λέει αλλά και με αυτά που κρύπτει, λειτουργεί ως πρόκληση για διαδοχικές αναγνώσεις σε διαλεκτική σχέση με την εκάστοτε εμπειρία του αναγνώστη και της εποχής του 27. Επιπλέον, μέσα από τον συνδυασμό τεχνικών συνταγματικής και παραδειγματικής ανάλυσης, ο οποίος ερμηνεύεται ως τη διπλή «ανάγνωση» που κάθε λογοτεχνικό κείμενο απαιτεί, οι φοιτητές δύνανται να εντοπίσουν την απάντηση στο ερώτημα που συνδέεται με το σημείο έναρξης της ανάλυσης και την επιλογή της κατάλληλης τεχνικής, δεδομένου ότι όπως αποκαλύπτεται, αυτά καθορίζονται από το ίδιο το κείμενο. Έτσι, γίνεται κατανοητό πως το υπό εξέταση κείμενο το οποίο ανήκει στη νεοτερική ποίηση (με «αποδυναμωμένες» αφηγηματικές δομές και κώδικες) 28 προσφέρεται περισσότερο για μια παραδειγματική ανάγνωση. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί, πως η υιοθέτηση πρακτικών, στο πλαίσιο της ανάλυσης ερμηνείας του κειμένου αλλά και της δημιουργικής έκφρασης, παρέχει στους αναγνώστεςφοιτητές την ευκαιρία να επέμβουν δραστικά στα λογοτεχνικά κείμενα αλλάζοντας τη δομή, τη μορφή και το περιεχόμενο σύμφωνα με δικές τους ιδέες και προτάσεις, ανακαλύπτοντας διακειμενικούς συσχετισμούς, παρεμβαίνοντας στην εξέλιξη κα. Γενικότερα, ακολουθώντας οι φοιτητές εναλλακτικές αναγνωστικές πορείες οι οποίες προϋποθέτουν τη δική τους ενεργή παρέμβαση, μέσα από τη συγχώνευση των γόνιμων στοιχείων του κειμένου με τα δικά τους, και έχοντας ως σημείο αναφοράς την παρατήρηση της γλώσσας του Ορχάν Βελί που σε μια πρώτη, επιφανειακή εκτίμηση, εκ των πραγμάτων δεν άφηνε πολλά περιθώρια για την αδιαπραγμάτευτη πρόσληψη του έργου του, καταφέρνουν, πρωτίστως, να ανταποκριθούν στο αίτημα της σύγχρονης εποχής για μια κριτική ανάγνωση και έπειτα στο αίτημα του ίδιου του ποιητή οι «παράξενες» επιλογές του οποίου προκαλούν τον αναγνώστη να ανακαλύψει σε αυτές κάτι από τον εαυτό του. 27 Μπαλάσκας, Κ. (1990). Ταξίδι με το κείμενο. Αθήνα: Επικαιρότητα, σ Καψωμένος, Ερ. (2005). Ποιητική. Θεωρία και μέθοδοι ανάλυσης των ποιητικών κειμένων. Αθήνα: Πατάκης. 13

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ

ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ ΠΩΣ ΕΡΩΤΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΒΕΡΟΝΑ; Μικρός οδηγός για δραστηριότητες μελέτης κινηματογραφικών μεταφορών από θεατρικά έργα του Σαίξπηρ αρχική εκδοχή: Θεοδωρίδης Μ. (2006), «Πώς ερωτεύονται στη Βερόνα; σκέψεις για

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού.

Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. Εκπαιδευτικό σενάριο διδασκαλίας και μάθησης με την αξιοποίηση εκπαιδευτικού λογισμικού. 1.ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Συγγραφέας: Μποζονέλου Κωνσταντίνα 1.1.Τίτλος διδακτικού σεναρίου Οι τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1

Ρομαντισμός. Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Ρομαντισμός Εργασία για το μάθημα της λογοτεχνίας Αραμπατζή Μαρία, Βάσιου Μαρίνα, Παραγιού Σοφία Σχολικό έτος 2013-2014 Τμήμα Α1 Τζον Κόνσταμπλ Το κάρο του σανού Ρομαντισμός Τέλη 18 ου αι. μέσα 19 ου αι.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων.

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. ΕΠΙΒΛΕΨΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΔΙΑΤΡΙΒΩΝ 2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. Η γλωσσική εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Η δημιουργική γραφή στο δημοτικό σχολείο είναι μια προσπάθεια να ξυπνήσουμε στο παιδί τα συναισθήματα και τις σκέψεις του,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις

Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις 1 Παιδεία στα νέα μέσα: ευκαιρίες και προκλήσεις Βάια Δουδάκη Εχουν διατυπωθεί πολλοί ορισμοί οι οποίοι επιχειρούν να περιγράψουν ή να προσδιορίσουν τι συνιστά την παιδεία στα μέσα. Ενας γενικός ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές κάρτες

Επαγγελματικές κάρτες Επαγγελματικές κάρτες Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Θεματική: Τα επαγγέλματα των γονιών της τάξης μας ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση...

Γιώργης Παυλόπουλος. Τι είναι ποίηση... Γιώργης Παυλόπουλος Τι είναι ποίηση... "Αν ένα πουλί μπορούσε να πει με ακρίβεια τι τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, και τι είναι αυτό που το κάνει να τραγουδάει, δεν θα τραγούδαγε". Κυρίες και Κύριοι Φίλες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα. Γ Λυκείου. Τίτλος: «Κοινωνικές Αξίες»

Νεοελληνική Γλώσσα. Γ Λυκείου. Τίτλος: «Κοινωνικές Αξίες» Π.3.2.1 Εκπαιδευτικά σενάρια και μαθησιακές δραστηριότητες, σύμφωνα με συγκεκριμένες προδιαγραφές, που αντιστοιχούν σε 30 διδακτικές ώρες ανά τάξη Νεοελληνική Γλώσσα Γ Λυκείου Τίτλος: «Κοινωνικές Αξίες»

Διαβάστε περισσότερα

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη

Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας. (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Από το 0 μέχρι τη συγγραφή ενός σεναρίου μυθοπλασίας (βιωματικό εργαστήρι) Βασισμένο σε μια ιδέα του Γιώργου Αποστολίδη Περιγραφή εργαστηρίου Οι ιστορίες είναι γεγονότα ζωής ή του μυαλού ή μήπως απλώς

Διαβάστε περισσότερα

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247

Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Τράπεζα θεμάτων Νέας Ελληνικής Γλώσσας Β Λυκείου GI_V_NEG_0_18247 Κείμενο [Η επίδραση της τηλεόρασης στην ανάγνωση] Ένα σημαντικό ερώτημα που αφορά τις σχέσεις τηλεόρασης και προτιμήσεων του κοινού συνδέεται

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης Σωφρόνης Χατζησαββίδης Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης 1 ΣΚΟΠΟΣ Oι σύγχρονες κριτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!»

Σοφία Παράσχου. «Το χάνουμε!» 1 Σειρά Σπουργιτάκια Εκδόσεις Πατάκη «Το χάνουμε!» Σοφία Παράσχου Εικονογράφηση: Βαγγέλης Ελευθερίου Σελ. 52 Δραστηριότητες για Α & Β τάξη Συγγραφέας: Η Σοφία Παράσχου γεννήθηκε στην Κάρπαθο και ζει στην

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας

Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου):

Διαβάστε περισσότερα

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών

Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Νέες τάσεις στη διδακτική των Μαθηματικών Μέχρι πριν λίγα χρόνια ηαντίληψη που επικρατούσε ήταν ότι ημαθηματική γνώση είναι ένα αγαθό που έχει παραχθεί και καλούνται οι μαθητές να το καταναλώσουν αποστηθίζοντάς

Διαβάστε περισσότερα

Πώς γράφεται μια προπτυχιακή εργασία στην Ιστορία της Τέχνης. Σχεδιάγραμμα. Γενικές οδηγίες

Πώς γράφεται μια προπτυχιακή εργασία στην Ιστορία της Τέχνης. Σχεδιάγραμμα. Γενικές οδηγίες Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας-Αρχαιολογίας Τομέας Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης Δώρα Μαρκάτου, επίκ. Καθηγήτρια Πώς γράφεται μια προπτυχιακή εργασία στην Ιστορία της Τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός

Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός Αντικείµενο της συγκεκριµένης δραστηριότητας είναι η µεθοδική παρατήρηση των καιρικών συνθηκών για ένα σχετικά µεγάλο χρονικό διάστηµα, η καταγραφή και οργάνωση των παρατηρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, 5 CFU 1. prof. Paola Maria Minucci (6 ιδακτικές ώρες): 1 CFU Α ΜΕΡΟΣ, 0,5 CFU (In data da stabilire) ιδακτική της νεοελληνικής ποίησης 1: Ανάλυση του κειµένου Β ΜΕΡΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου

Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου Εισαγωγή στην έννοια του Αλγορίθμου ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Νίκος Μιχαηλίδης, Πληροφορικός ΠΕ19 ΣΧΟΛΕΙΟ 2 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης Θεσσαλονίκη, 24 Φεβρουαρίου 2015 1. Συνοπτική περιγραφή της

Διαβάστε περισσότερα

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες.

Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1. Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Scenario How-To ~ Επιμέλεια: Filming.gr Σελ. 1 Σενάριο Το σενάριο, είναι μια ιστορία, ειπωμένη σε κινηματογραφικές εικόνες. Σε αντίθεση με τα αφηγηματικά ή λογοτεχνικά είδη, το σενάριο περιγράφει αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου

Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Σχέδιο Δράσης Φτώχεια και Εργασία: Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση διερεύνησης και άμβλυνσης του φαινομένου Ένα πρόβλημα που μας αφορά όλους Το φαινόμενο της φτώχειας παραμένει κυρίαρχο στις σύγχρονες κοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά.

Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Ας ταξιδέψουμε στο βουνό των 12 θεών του Ολύμπου κι ας τους γνωρίσουμε από κοντά. Τάξη/εις στις οποίες απευθύνεται: Το

Διαβάστε περισσότερα

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν.

Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως και να ήταν. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι μόνος είναι απλά ένα όνειρο. Ένα όνειρο που ονειρεύεσαι με άλλους μαζί είναι πραγματικότητα. John Lennon Κάπως έτσι ονειρεύτηκα την Γραμμική Αρμονική Ταλάντωση!!! Μπορεί όμως

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Α (αρχάριο) Τρίτη διδακτική πρόταση Μικρές Αγγελίες Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ Κείμενο 1 Τοποθέτηση πομπού σε έναν από τους τελευταίους Ασπροπάρηδες στα Βαλκάνια Οι άνθρωποι παγιδεύουν εδώ και χιλιάδες χρόνια τα πουλιά για τροφή, για το πολύχρωμο φτέρωμά

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη»

Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Λένα Μαντά : «Προσπαθώ να μην πονέσω κάποιον, παρά να του οφείλω μια συγνώμη» Συνέντευξη στην Ελευθερία Καμπούρογλου Το «Μια συγνώμη για το τέλος» είναι η νέα συγγραφική δουλειά της Λένας Μαντά, που μόλις

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Λιμνών Αποξηράνσεις - έρευνα με την Ελένη Κοβάνη (παρουσίαση του βιβλίου) από την Καλλισθένη Αβδελίδη

Λιμνών Αποξηράνσεις - έρευνα με την Ελένη Κοβάνη (παρουσίαση του βιβλίου) από την Καλλισθένη Αβδελίδη Λιμνών Αποξηράνσεις - έρευνα με την Ελένη Κοβάνη (παρουσίαση του βιβλίου) από την Καλλισθένη Αβδελίδη 1 Για το βιβλίο Λιμνών Αποξηράνσεις Το βιβλίο βασίστηκε στα αποτελέσματα του ερευνητικού έργου «Αποξηράνσεις

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗ

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : ΛΕΜΟΝΙΔΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ : ΚΑΠΠΑΤΟΥ ΝΑΤΑΣΣΑ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Β ΦΑΣΗ ΘΕΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

«Ταξιδεύοντας στον κόσµο των παραµυθιών». 27 Φεβρουαρίου έως 2 Μαρτίου. Δημοτικό Σχολείο www.protypa.gr

«Ταξιδεύοντας στον κόσµο των παραµυθιών». 27 Φεβρουαρίου έως 2 Μαρτίου. Δημοτικό Σχολείο www.protypa.gr «Ταξιδεύοντας στον κόσµο των παραµυθιών». 2 Φεβρουαρίου έως 2 Μαρτίου 2013 Δημοτικό Σχολείο www.protypa.gr Ο Διγενής ψυχομαχεί κι η γης τονε τρομάζει. Βροντά κι αστράφτει ο ουρανός και σειέται ο πάνω κόσμος,

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)...

Για τα παιδιά (αλλά και για τους γονείς)... Eισαγωγικό σημείωμα: «Οι κατ οίκον εργασίες στη διδασκαλία των μαθηματικών» Οι εργασίες «για το σπίτι» ή όπως λέγονται στις παιδαγωγικές επιστήμες οι κατ οίκον εργασίες αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

Σόφη Θεοδωρίδου: "Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί"

Σόφη Θεοδωρίδου: Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί Σόφη Θεοδωρίδου: "Αν δε συμπάσχεις με τους ήρωές σου, δεν είναι αληθινοί" Το clickatlife επιλέγει ρήσεις από έντεκα συγγραφείς της παγκόσμιας κλασσικής λογοτεχνίας για να ανοίξει διάλογο με σύγχρονους

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.com Ο Ρόλος του Εκπαιδευτικού Στηρίζει τους μαθητές στην αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Σχολική χρονιά 2007-2008

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Σχολική χρονιά 2007-2008 ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Σχολική χρονιά 2007-2008 Όνομα σχολείου: Δημοτικό Σχολείο Αλάμπρας Συντονιστική ομάδα: 1. Μερόπη Κυριάκου(Διευθύντρια) 2. Γιώτα Δημητρίου (Συντονίστρια) 3. Στάλω

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ÖñïíôéóôÞñéï Ì.Å ÅÐÉËÏÃÇ ÊÁËÁÌÁÔÁ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΟΤΗΤΑ Α

ÖñïíôéóôÞñéï Ì.Å ÅÐÉËÏÃÇ ÊÁËÁÌÁÔÁ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΝΟΤΗΤΑ Α 1 ΕΝΟΤΗΤΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΕΕ Β' ΚΥΚΛΟΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 1. Ο ποιητής ευχαριστεί το Θεό, γιατί του πρόσφερε το δώρο της ποίησης, αναγνωρίζοντας µάλιστα την ιδιαίτερη αξία που αυτή έχει στη ζωή του ( δεν

Διαβάστε περισσότερα

Επιλέγω. Saint-Paul ΜΑΘΗΤΙΚΟΙ ΟΜΙΛΟΙ ΔΡΑΣΗΣ & ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ. σχολικό έτος 2014-15

Επιλέγω. Saint-Paul ΜΑΘΗΤΙΚΟΙ ΟΜΙΛΟΙ ΔΡΑΣΗΣ & ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ. σχολικό έτος 2014-15 Επιλέγω Saint-Paul ΜΑΘΗΤΙΚΟΙ ΟΜΙΛΟΙ ΔΡΑΣΗΣ & ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ Τμήματα Εμπέδωσης σχολικό έτος 2014-15 Η πολύχρονη εκπαιδευτική εμπειρία των εκπαιδευτηρίων Saint-Paul έχει επενδύσει στη διάπλαση μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 1. Σοφία Σταμπολίτη. Καρκινικές Φράσεις. ...ένα παιχνίδι λέξεων...

707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 1. Σοφία Σταμπολίτη. Καρκινικές Φράσεις. ...ένα παιχνίδι λέξεων... 707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 1 Σοφία Σταμπολίτη 707 Καρκινικές Φράσεις...ένα παιχνίδι λέξεων... 707_THEFINALBOOK_Layout 1 5/12/2012 8:44 πμ Page 2 707 Καρκινικές Φράσεις 2012 Σοφία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ ΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Η ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΛΥΚΟΠΟΥΛΩΝ Στον Προσκοπισµό οι νέοι έχουν την ευκαιρία να αποκτήσουν µια σειρά από εµπειρίες που συµβάλλουν στην φυσιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ

ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΩ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 1 ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ 1. Τι αλλαγές επιχειρούν τα νέα ΠΣ; 2 2. Γιατί το πέρασμα στην πράξη (θα)

Διαβάστε περισσότερα

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως)

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) Master s Degree www.unic.ac.cy Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) «Σε αυτό το ταξίδι για την ανακάλυψη της γνώσης μας εντυπωσίασε ιδιαίτερα η οργάνωση και το φιλικό κλίμα του Πανεπιστημίου.»

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007

ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΛΥΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 24/05/2007 ΘΕΜΑ Α Ο Γιάννης Ρίτσος θεωρείται κατεξοχήν λυρικός ποιητής. Στοιχεία της σύνθεσής του «Η Σονάτα του Σεληνόφωτος» που το επιβεβαιώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ)

Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) Υποστήριξη της λειτουργίας των Συμβουλίων Ένταξης Μεταναστών (ΣΕΜ) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ & ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΤΑΞΗΣ ΥΠΗΚΟΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Οµάδα Εργασίας: Βενετία Αποστολίδου Νικολίνα Κουντουρά Κατερίνα Προκοπίου Ελένη Χοντολίδου ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΣ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ & ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ" ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κοζάνη, 2015 Πίνακας περιεχομένων 1) ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ....

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία

Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία Τεχνικές, εκφραστικοί τρόποι και εκφραστικά μέσα στη λογοτεχνία Ύφος (συναντιέται επίσης η έννοια «τόνος του κειμένου»): Διδακτικό, παραινετικό, προτρεπτικό, εξομολογητικό, απλό, λιτό, επιγραμματικό, ρητορικό,

Διαβάστε περισσότερα

Κατανόηση γραπτού λόγου

Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση γραπτού λόγου Επίπεδο Β Δεύτερη διδακτική πρόταση Ημερολόγια Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Ενσωμάτωση δεξιοτήτων: Υλικό: 1 διδακτική ώρα παιδιά ή ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013

σόκ. Σιώπησε και έφυγε μετανιωμένος χωρίς να πει τίποτα, ούτε μια λέξη.» Σίμος Κάρμιος Λύκειο Λειβαδιών Σεπτέμβριος 2013 Εμπειρίες που αποκόμισα από το Διήμερο Σεμινάριο που αφορά στην ένταξη Παιδιών με Απώλεια Ακοής στη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική και Επαγγελματική Εκπαίδευση Είχα την τύχη να συμμετάσχω στο διήμερο σεμινάριο

Διαβάστε περισσότερα

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ

Οι αριθμοί σελίδων με έντονη γραφή δείχνουν τα κύρια κεφάλαια που σχετίζονται με το θέμα. ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΜΑΘΗΜΑ Τί σε απασχολεί; Διάβασε τον κατάλογο που δίνουμε παρακάτω και, όταν συναντήσεις κάποιο θέμα που απασχολεί κι εσένα, πήγαινε στις σελίδες που αναφέρονται εκεί. Διάβασε τα κεφάλαια, που θα βρεις σ εκείνες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου):

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΠΑΛ (Ομάδα Α )

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΠΑΛ (Ομάδα Α ) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΕΠΑΛ (Ομάδα Α ) (Οι απαντήσεις είναι ενδεικτικές και προσαρμοσμένες στις δυνατότητες γραφής των μαθητών της Γ Λυκείου.) (Πλαγιότιτλοι - κύρια σημεία του κειμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΕΡΑΙΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ- ΠΡΑΞΕΙΣ ΑΥΤΩΝ 1.2 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΩΝ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ

ΑΚΕΡΑΙΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ- ΠΡΑΞΕΙΣ ΑΥΤΩΝ 1.2 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΩΝ ΑΡΝΗΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΑΚΕΡΑΙΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ- ΠΡΑΞΕΙΣ ΑΥΤΩΝ 1.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ασχολήθηκα 30 χρόνια με τη διδασκαλία των Μαθηματικών του Γυμνασίου, τόσο στην Μέση Εκπαίδευση όσο και σε Φροντιστήρια. Η μέθοδος που χρησιμοποιούσα για τη

Διαβάστε περισσότερα

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101)

[Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: [Ήλιε µου και τρισήλιε µου] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 101) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Γιατί η µάνα απευθύνεται στον ήλιο για να της πει πού βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΦΑΣΗ Β (2013-2014)

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΦΑΣΗ Β (2013-2014) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου): Σκανταλιές (5 η Ενότητα, Β.Μ., τεύχος

Διαβάστε περισσότερα

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού

η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού 1 η φιλοσοφία Gestalt, η προσέγγιση PSP, το Playback Θέατρο: τοπία αυτοσχεδιασμού Το βιβλίο αυτό, του ψυχοθεραπευτή Gestalt Πέτρου Θεοδώρου, κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΦΟΡΟΣ και σε Ελληνική και

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Εισαγωγή Γενική περιγραφή Σχεδιασμός της μαθησιακής εισήγησης Εφαρμογή της μαθησιακής εισήγησης Αναστοχασμός

Περιεχόμενα. Εισαγωγή Γενική περιγραφή Σχεδιασμός της μαθησιακής εισήγησης Εφαρμογή της μαθησιακής εισήγησης Αναστοχασμός Ο Ελ Γκρέκο μάς ταξιδεύει από την Ελλάδα στην Κύπρο: «Έχεις τα πινέλα, έχεις τα χρώματα, ζωγράφισε τον παράδεισο και μπες μέσα». El Greco travels us from Greece to Cyprus: You have the brushes, you have

Διαβάστε περισσότερα

Βαθμός Ασφαλείας: Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθ. Προτεραιότητας: Αθήνα, 04-03-2014 Αρ. Πρωτ. 30631/Γ2

Βαθμός Ασφαλείας: Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθ. Προτεραιότητας: Αθήνα, 04-03-2014 Αρ. Πρωτ. 30631/Γ2 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ----- ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α ----- Ταχ. Δ/νση: Ανδρέα Παπανδρέου 37 Τ.Κ. Πόλη:

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ» ΤΑΞΗ: ΣΤ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ :Συλλογή και επεξεργασία δεδομένων (Στατιστική)

«ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ» ΤΑΞΗ: ΣΤ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ :Συλλογή και επεξεργασία δεδομένων (Στατιστική) ΝΤΑΗ ΕΙΡΗΝΗ ΤΜΗΜΑ: Π.Τ.Δ.Ε, ΠΑΤΡΑΣ 2012-13 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Ε.ΚΟΛΕΖΑ «ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ» ΤΑΞΗ: ΣΤ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ :Συλλογή και επεξεργασία δεδομένων (Στατιστική) [1] Στόχοι της ενότητας(οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα.

Πρωινό γεύμα και υγιεινή σώματος στην τουαλέτα. Προσέλευση νηπίων και αυθόρμητες δραστηριότητες στις οργανωμένες γωνιές της τάξης. Το ελεύθερο παιχνίδι είτε ατομικό,είτε ομαδικό σε ελκυστικά οργανωμένες γωνιές επιτρέπει στα παιδιά να χρησιμοποιούν δημιουργικά

Διαβάστε περισσότερα

Σ ένα συνοριακό σταθμό

Σ ένα συνοριακό σταθμό Σ ένα συνοριακό σταθμό - Αντώνη Σαμαράκη Σχεδιασμός πρότασης: Μαρία Παπαλεοντίου, Φιλόλογος Δημιουργία κλίματος δεκτικότητας Προβάλλονται εικόνες σχετικές με σταθμούς και τρένα με μουσική υπόκρουση και

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr

Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση. Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα. Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας. bantonog@yahoo.gr Όμιλος Παραμύθι και Αφήγηση Βασιλική Αντωνογιάννη Δασκάλα Πρότυπο Πειραματικό Δημοτικό Σχολείο Φλώρινας bantonog@yahoo.gr Εισαγωγή Τίτλος: «Παραμύθι και Αφήγηση» Υλοποίηση: στο πλαίσιο του νέου θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

37 ο ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ 18 Απριλίου 2002

37 ο ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ 18 Απριλίου 2002 37 ο ΕΝΙΑΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΑΘΗΝΑΣ 18 Απριλίου 2002 ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ, ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ, «ΠΛΑΤΩΝΑ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ» ΤΑΞΗ: Γ, ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ: Αρετή Πότσιου, ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΗΣ: Νίκος Κοκκινάκης

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α )

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) 29 Μαΐου 2014 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Απαντήσεις Θεμάτων Πανελληνίων Εξετάσεων Εσπερινών Επαγγελματικών Λυκείων (ΟΜΑΔΑ Α ) Α1. Ο συγγραφέας του κειμένου αναφέρεται στη σημασία του δημιουργικού σχολείου στη

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

O ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΝΑ ΚΟΥΤΙ

O ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΝΑ ΚΟΥΤΙ O ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΕ ΕΝΑ ΚΟΥΤΙ Σ αυτό το πακέτο etwinning οι µαθητές φτιάχνουν σε οµάδες µια ψηφιακή παρουσίαση - «ο Πολιτισµός σε ένα κουτί» - για τη χώρα του συνεργάτη τους. Οι µαθητές κάθε σχολείου θα συλλέξουν

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός»

Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Αφροδίτη Βακάλη: «Σε όλες τις εποχές ο δρόμος της συγγραφής ήταν και είναι μοναχικός» Η Αφροδίτη Βακάλη γεννήθηκε στην Αθήνα το 1965 και είναι εκπαιδευτικός. Σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

«Η επίδραση της μουσικής στην ψυχολογία και στην επαγγελματική αποκατάσταση των νέων»

«Η επίδραση της μουσικής στην ψυχολογία και στην επαγγελματική αποκατάσταση των νέων» Σχολείο: 52 ο ΓΕΛ Αθηνών Σχολικό έτος: 2013-2014 Τετράμηνο: Β Μάθημα: Ερευνητική Εργασία Τμήμα: Α 4 «Η επίδραση της μουσικής στην ψυχολογία και στην επαγγελματική αποκατάσταση των νέων» Ομάδα Εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

5 η Ενότητα: Συζητώντας την εργασία και το επάγγελμα

5 η Ενότητα: Συζητώντας την εργασία και το επάγγελμα 5 η Ενότητα: Συζητώντας την εργασία και το επάγγελμα Γλώσσα Β Γυμνασίου Απαντήσεις στις ερωτήσεις του Τετραδίου Εργασιών σχ. βιβλίο (σ.σ. 40-47) Γυμνάσιο: 9.000 μαθήματα με βίντεο-διδασκαλία για όλο το

Διαβάστε περισσότερα