Σύγχρονος τρόπος αντιμετώπισης της υπέρτασης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σύγχρονος τρόπος αντιμετώπισης της υπέρτασης"

Transcript

1 Σύγχρονος τρόπος αντιμετώπισης της υπέρτασης Αθανάσιος Μανώλης Υπεύθυνος Αντιυπερτασιακού Ιατρείου Τζάνειου Νοσοκομείου, Επίκ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Βοστόνης, Αναπλ. Καθηγητής Καρδιολογίας Πανεπιστημίου Emory, Ατλάντα IT"*«! τΐς μ ρ ες μα ς^ γνωρίζουμε ότι με την πάροδο της ηλικίας αυξάνει η / αρτηριακή πίεση και η συστολική υπέρταση η «μεγάλη πίεση» αυξάνει συνεχώς με την ηλικία, ενω η διαστολική, η λεγομένη «μικρή πίεση», αυξάνει μέχρι την ηλικία των ετών και στη συνέχεια παρουσιάζει κάμψη. Γι' αυτό πολλές φορές τα ηλικιωμένα άτομα έχουν αυξημένη τη συστολική πίεση και φυσιολογική τη διαστολική. Συγχρόνως αυξάνει και η πίεση σφυγμού, δηλαδή η διαφορά της συστολικής από τη διαστολική πίεση, και μάλιστα όσο ανοίγει αυτή η ψαλίδα τόσο περισσότερα καρδιοαγγειακά επεισόδια σημειώνονται. Ορισμένοι μετράνε την αρτηριακή πίεση. Το ερώτημα είναι: Μετράνε σωστά ή λάθος, παραβλέποντας τις ενδεδειγμένες οδηγίες; Αυτοί που όρισαν τις φυσιολογικές τιμές της αρτηριακής πίεσης συνέστησαν ο εξεταζόμενος να κάθεται αναπαυτικά και το χέρι του να ακουμπάει σε σταθερό σημείο, να μην έχει καπνίσει και καταναλώσει καφέ τα προηγούμενα 30 λεπτά, η δε μέτρηση 137

2 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ II της πίεσης να γίνει αφού ο ασθενής είναι καθιστός για τουλάχιστον 5 λεπτά κι ακόμα να χρησιμοποιείται η σωστή περιχειρίδα -για τους παχύσαρκους υπάρχει φαρδύτερη περιχειρίδα- και να μετριέται η αρτηριακή πίεση τουλάχιστον 2 με 3 φορές καθώς θα χαλαρώνει. Βάσει αυτών των προδιαγραφών, κρίθηκε ενδεδειγμένη η αρτηριακή πίεση κάτω από mm Hg. Τι γίνεται όμως συνήθως στην πράξη; 'Οταν κάποιος δεν αισθάνεται καλά, συνδέει την εκάστοτε κεφαλαλγία, ζάλη ή οτιδήποτε παραπλήσιο με την αρτηριακή πίεση, αναζητά πανικόβλητος ένα πιεσόμετρο και μετρά στα γρήγορα την αρτηριακή πίεση τη βρίσκει αυξημένη, σε λίγο την ξαναμετρά, ενώ μες στον πανικό του ολοένα και την ανεβάζει. Το ίδιο επαναλαμβάνεται λίγο αργότερα κι έτσι σπεύδει στο νοσοκομείο για τις πρώτες βοήθειες, ενώ στην ουσία η πίεση του δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα. Συμπερασματικά, βλέπουμε ότι όσοι διαβεβαιώνουν πως η πίεση πρέπει να είναι mm Hg και λιγότερο όρισαν τις τιμές αυτές σύμφωνα με τις παραπάνω προδιαγραφές μέτρησης. Από την άλλη πλευρά, θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η κεφαλαλγία και η ρινορραγία δεν έχουν καμία σχέση με την αρτηριακή πίεση. Απλώς όταν κάποιος δεν νιώθει καλά -πονοκέφαλος, ζάλη- συνδέει την αδιαθεσία του με την αρτηριακή πίεση και καταφεύγει στο πιεσόμετρο. Κάποιες φορές θα βρει αυξημένη πίεση, κάποιες όχι. Λαμβάνει βέβαια υπόψη τις μετρήσεις όπου η πίεση του παρουσιάζεται αυξημένη. Επιπροσθέτως, η ρινορραγία δεν συνδέεται με την αρτηριακή πίεση διότι οφείλεται στο φλεβικό σκέλος κι όχι στο αρτηριακό και δεν έχει σχέση με την αρτηριακή πίεση. Εξάλλου, και στη δοκιμασία κοπώσεως η πίεση φτάνει 200 και 220 mm Hg χωρίς να παρουσιάσεται ρινορραγία. Γιατί άραγε όλοι αυτοί δεν παθαίνουν ρινορραγία και ξαφνικά παθαίνει κάποιος με mm Hg; Αποδεικνύεται λοιπόν ότι δεν υπάρχει ουδεμία σχέση μεταξύ τους. Τα σημερινά επιθυμητά επίπεδα για την αρτηριακή πίεση είναι κάτω από mm Hg. Φυσιολογικά, για κάποιους είναι κάτω από mm Hg ενώ η υψηλή συστολική θεωρείται φυσιολογική στα ποσά mm Hg, n δε διαστολική μεταξύ mm Hg. Σύμφωνα με τελευταίες μελέτες, λέγεται ότι η συστολική πίεση δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 140 mm Hg και η διαστολική τα 85 mm Hg. 138

3 ΣΎΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΌΠΟΣ ΑΝΤΙΜΕΤΏΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΈΡΤΑΣΗΣ Μέτρηση της Αρτηριακής Πίεσης Ο εξεταζόμενος 0«πρέπει να κάθεται αναπαυτικά και το χέρι του να ακουμπά σε σταθερό σημείο Ο εξεταζόμενος δεν θα πρέπει να έχει καπνίσει και καταναλώσει καφέ τα προηγούμενα 30 min. Η μέτρηση της Λ Π θα πρέπει να γίνει αφού ο ασθενής είναι καθιστός για 5 min. Χρησιμοποίηση σωστής περιχειρίδας Μέτρηση της ΑΠ 2-3 φορές Πίνακας 1 Μια άλλη συχνά εμφανιζόμενη μορφή πίεσης είναι η συστολική υπέρταση, η οποία είναι ακόμα συχνότερη στα ηλικιωμένα άτομα και εμφανίζεται σε ποσοστό 50-60%, ενώ φυσιολογικά η αρτηριακή πίεση παρατηρείται στον πληθυσμό σε ποσοστό 20%. Η σημασία της «μεγάλης» συστολικής υπέρτασης είναι πολύ μεγαλύτερη από τη διαστολική, τη λεγόμενη «μικρή». Γι' αυτό και τα τελευταία χρόνια έχει μετατοπιστεί το ενδιαφέρον μας από την εποχή κατά την οποία στοχεύαμε στη διαστολική, αφότου καταλάβαμε ότι η σημασία της συστολικής πίεσης είναι μεγαλύτερη. Στην εικόνα 1 βλέπετε ότι όσο αυξάνει η διαστολική πίεση από 70 προς 100 mm Hg τόσο αυξάνει και η μπάρα. Η αύξηση της μπάρας σημαίνει περισσότερα εμφράγματα του μυοκαρδίου. Από την άλλη, όσο αυξάνει η συστολική πίεση από 120 σε 160 mm Hg και πάνω σημειώνεται ραγδαία αύξηση των εμφραγμάτων. Ωστόσο για κάθε επίπεδο διαστολικής πίεσης -που απεικονίζει η πρώτη μπάρα με φυσιολογική τη συστολική- πάντα η συστολική είναι πολύ πιο σημαντικός παράγοντας. Δηλαδή, σε κάθε επίπεδο, η μπάρα της συστολικής συνεπάγεται περισσότερα εμφράγματα συγκριτικά με τη διαστολική αρτηριακή πίεση. Ένα ερώτημα είναι αν θα πρέπει να γίνεται μέτρηση της αρτηριακής πίεσης κατ' οίκον. Η απάντηση είναι θετική, εφόσον ακολουθούνται οι οδηγίες σωστής μέτρησης της πίεσης που προαναφέρθηκαν. Είναι πλέον παραδεκτό 139

4 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ II Θάνατοι από στεφανιαία νόσο ανάλογα με την Συστολική και Διαστολική πίεση Ηλικία έτη Εικόνα 1 10( S0-S Διαστολική ότι όσοι μετράνε την πίεση στο σπίτι είναι χαλαροί, χωρίς την «πίεση της λευκής μπλούζας» που αυξάνει μπαίνοντας σε ένα νοσοκομείο ή σε ένα ιατρείο. Αφετέρου, αφότου απαλλαγεί ο ασθενής από την «υπέρταση της λευκής μπλούζας», μπορούμε να ξέρουμε καλύτερα πώς ανταποκρίνεται στα φάρμακα που παίρνει. Υπάρχουν άτομα που έρχονται στο ιατρείο με τιμές πιέσεων mm Hg, ενώ στο σπίτι βρίσκουν mm Hg. Αν πρόκειται να μετρήσει κάποιος μόνος του την πίεση του, θα πρέπει να χρησιμοποιήσει ηλεκτρονικό πιεσόμετρο κι όχι υδραργυρικό. Διότι στο υδραργυρικό πρέπει να φουσκώσει την περιχειρίδα και αυτό είναι μια ισομετρική άσκηση, η οποία αυξάνει την πίεση καθώς παύει να είναι χαλαρός. Άρα, θα πρέπει να χρησιμοποιεί κανείς ηλεκτρονικό πιεσόμετρο χωρίς αντλία που λειτουργεί με μπαταρίες: πατώντας το κουμπί αυτό αρχίζει να φουσκώνει μετρώντας την πίεση, όμως ο πάσχων δεν πρέπει να έχει τα μάτια του καρφωμένα εκεί, γιατί αυτό προκαλεί άγχος σχετικά με το πότε θα χτυπήσει και πότε όχι. Ο ασθενής πρέπει να το αφήνει να φουσκώσει, να ξεφουσκώσει και όταν το πιεσόμετρο δώσει τον ήχο ότι ξεφούσκωσε, τότε να το γυρίσει και να κοιτάξει τις τιμές της πίεσης του. Υπάρχει και η λεγόμενη 24ωρη καταγραφή της αρτηριακής πίεσης, που γίνεται με μια περιχειρίδα κι ένα μηχανάκι σαν μικρό μαγνητοφωνάκι, το 140

5 ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ οποίο μπορεί να μετρά την πίεση καθ' όλη τη διάρκεια του 24ώρου, οπότε έχουμε μια συνολική εικόνα της αρτηριακής πίεσης -τόσο κατά την ημέρα όσο και κατά τη νύχτα-, μια εικόνα στις δραστηριότητες της ημέρας αλλά και του συνολικού φορτίου που παίρνει η καρδιά. Το να παρατηρηθεί κάποια στιγμή αύξηση της πίεσης mm Hg δεν σημαίνει τίποτα όταν όλη η πίεση της ημέρας -συμφωνά με τον μέσο όρο- μπορεί να είναι της τάξεως του mm Hg. Επομένως, συνάγουμε και κάποιες πιθανές αιχμές πιέσεως. Μέσω της 24ωρης καταγραφής έχουμε καταλάβει γιατί ο ασθενής έχει mm Hg στο ιατρείο και γύρω στο 13 mm Hg στο σπίτι, δηλαδή ότι όντως ισχύει πως οι τιμές συχνά διαφέρουν πολύ από εκείνες που μετριούνται στο ιατρείο. Ήδη μιλήσαμε για επιθυμητή πίεση, φυσιολογική πίεση και υψηλή φυσιολογική. Κατά τα τελευταία χρόνια, μια πρόσφατη μελέτη του Framingham δείχνει ότι όλα αυτά είναι μεν φυσιολογικά, αλλά στα 12 χρόνια παρακολούθησης όσο αυξάνει η πίεση από επιθυμητή φυσιολογική σε υψηλή φυσιολογική τόσο αυξάνουν και τα καρδιαγγειακά επεισόδια. Κατά συνέπεια, όλα μπορούν να θεωρηθούν φυσιολογικά, όμως τα πιο φυσιολογικά ίσως να είναι προτιμότερα. Η υπέρταση είναι πολύ σημαντικός παράγοντας κινδύνου, ίσως ο επισφαλέστερος, γιατί προκαλεί υπερτροφία της καρδιάς, έμφραγμα του μυοκαρδίου, υπερτασική εγκεφαλοπάθεια, στεφανιαία νόσο, εγκεφαλική αιμορραγία, προεκλαμψία, εκλαμψία στις εγκύους, αγγειακό εγκεφαλικό, νεφρική ανεπάρκεια, τύφλωση, ρήξη ανευρυσμάτων αορτής, περιφερική αγγειοπάθεια, καρδιακή ανεπάρκεια, καταστάσεις υπεύθυνες για υψηλή θνητότητα. Η υπέρταση δεν είναι μια απλή ιστορία. Στην Ελλάδα, συνήθως το 40-50% των υπερτασικών καπνίζει. Ένα ποσοστό 30-40% έχει αυξημένη χοληστερίνη, ενώ το 20% έχει διαβήτη. Άρα όταν μιλάμε για υπέρταση δεν θα πρέπει απλώς να κοιτάμε μια μέτρηση της αρτηριακής πίεσης. Συνήθως ο κόσμος επισκέπτεται έναν γιατρό και ζητά να του μετρήσει την πίεση από φόβο μήπως πάθει κάποιο εγκεφαλικό ωστόσο ενδέχεται να καπνίζει 3 πακέτα τσιγάρα, να έχει 300 χοληστερίνη, να είναι παχύσαρκος κι όμως όλα αυτά δεν τον απασχολούν, ενώ κανονικά επιβάλλεται να συνεκτιμηθούν. 141

6 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ II Ξέρουμε ότι με τη χορήγηση της αντιυπερτασικής θεραπείας έχουμε πετύχει να μειώσουμε σημαντικά από το 1970 μέχρι το 1994 τα εγκεφαλικά επεισόδια και συγχρόνως τα στεφανιαία επεισόδια. Ενώ όμως προσδοκούσαμε να ελαττώσουμε κατά 40% τα εγκεφαλικά επεισόδια μειώνοντας τη διαστολική πίεση κατά 6 χιλιοστά, τα μειώσαμε κατά 38%. Αντίθετα, ενώ ευελπιστούσαμε να ελαττώσουμε κατά 25% τα εμφράγματα, τα μειώσαμε κατά 16%. Τι δεν πήγε καλά; Μας το δείχνει η εικόνα 2, όπου απεικονίζεται ο κίνδυνος που έχει σε μία δεκαετία ένας υπερτασικός να πάθει έμφραγμα του μυοκαρδίου. Αν υπάρχει μόνο πίεση mm Hg, 6 άτομα στα 100 θα παρουσιάσουν εντός δεκαετίας καρδιακό επεισόδιο - αν υπάρχει και χοληστερίνη, το 13% θα παρουσιάσει καρδιακό επεισόδιο, αν δε είναι και καπνιστές το ποσοστό ανέρχεται στο 19%. Στην περίπτωση, τέλος, που έχουμε να κάνουμε με υπερτασικούς, υπερλιπιδαιμικούς καπνιστές με διαβήτη και καρδιά υπερτροφική λόγω πίεσης, τότε σε ποσοστό 50% θα πάθουν καρδιακό επεισόδιο εντός δεκαετίας. Όταν λοιπόν μας επισκέπτονται ασθενείς κι εμείς φροντίζουμε να τους χορηγήσουμε φάρμακα για να τους ρυθμίσουμε την πίεση ενώ αδιαφορούμε για τους υπόλοιπους παράγοντες κινδύνου, μοιραίο είναι να σώσουμε τους 6 αλλά να χάσουμε τους 38. Επομένως, έχει πολύ μεγάλη σημασία όχι μόνο να πασχίζουμε να ρυθμίσουμε την αρτηριακή πίεση, αλλά να μεριμνούμε και για Κίνδυνος Στεφανιαίας Νόσου Ανάλογα με τους Παράγοντες Κινδύνου 13 ^^^, Εικόνα 2 Υπέρταση Υπέρταση + Χοληστερρίνη Υπέρταση + Χοληστερίνη* Κάπνισμα Υπέρταση +Χοληστερίνη +Κάπνισμα +Διαβήτης» Υπερτροφία 142

7 ΣΎΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΌΠΟΣ ΑΝΤΙΜΕΤΏΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΈΡΤΑΣΗΣ τους υπόλοιπους παράγοντες. Συγχρόνως, τα φάρμακα που θα χορηγηθούν δεν πρέπει να επηρεάζουν δυσμενώς τους άλλους παράγοντες κίνδυνου. Γι' αυτό στις μέρες μας η στρατηγική στην αντιμετώπιση της υπέρτασης έχει αλλάξει και κατατάσσουμε στην ομάδα χαμηλού κίνδυνου έναν ασθενή που έχει συστολική πίεση και διαστολική mm Hg χωρίς να επιβαρύνεται από άλλους παράγοντες κίνδυνου. Ο ίδιος ασθενής μπορεί ακόμα και επί ένα χρόνο να παρακολουθείται διαιτητικά χωρίς να πάρει φάρμακα. Από την άλλη πλευρά, ένας ασθενής με την ίδια πίεση που όμως παρουσιάζει τρεις ή περισσότερους παράγοντες κίνδυνου, 6λά6η οργάνου είτε διαβήτη χαρακτηρίζεται υψηλού κίνδυνου και πέρα από τη δίαιτα πρέπει να ξεκινήσει αμέσως φαρμακευτική αγωγή. Κατά συνέπεια, οι παράγοντες κίνδυνου είναι καθοριστικής σημασίας. Όταν δε μιλάμε για θεραπεία, σημαίνει ότι ο ασθενής πρέπει να καταπολεμήσει τους παράγοντες κίνδυνου. Συγκεκριμένα συνιστάται: Ι Μείωση του σωματικού βάρους. Στις μέρες μας υπάρχουν πολλές μελέτες που δείχνουν ότι με τη μείωση του σωματικού βάρους μειώνεται και η αρτηριακή πίεση. Ι Μείωση της κατανάλωσης αλκοόλ, σε φυσιολογικά επίπεδα. Δηλαδή ο υπερτασικός δεν απαγορεύεται να πιει, απαγορεύεται όμως ο αλκοολισμός. # Άσκηση, διακοπή καπνίσματος, έλεγχος λιπιδίων και μείωση της κατανάλωσης του αλατιού, ιδίως σε ηλικιωμένα άτομα. Το αλάτι παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη όσο και στον έλεγχο της αρτηριακής πίεσης. Στη συνέχεια υπάρχουν πάρα πολλά φάρμακα προς χορήγηση. Τα φάρμακα είναι όλα εξίσου αποτελεσματικά στη μείωση της αρτηριακής πίεσης. Δεν διαφέρουν μεταξύ τους, αλλά διαφέρουν ως προς τις παρενέργειες στο κάθε άτομο και ως προς την αποτελεσματικότητα σε άλλα επιμέρους πράγματα. Σε μια μεγάλη πολυκεντρική μελέτη που κάναμε σε όλο τον κόσμο με τρεις διαφορετικές δόσεις φαρμάκων και με ένα διουρητικό, σε ηλικιωμένα άτομα με μεμονωμένη συστολική υπέρταση, όλα αποδείχθηκαν εξίσου αποτελεσματικά. Αλλά και αυτοί που έπαιρναν εικονικό φάρμακο μείωσαν την αρτηριακή τους πίεση κατά 11,5 mm Hg έναντι mm Hg αυτών που έπαιρναν κανονικό φάρμα- 143

8 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ II κο. Ας σημειωθεί και κάτι ακόμα. Πολλοί παίρνουν κάποιο φάρμακο αλλά σε διάστημα ενός μήνα παραπονούνται στον γιατρό τους ότι το συγκεκριμένο φάρμακο δεν τους ταιριάζει, ότι κάνει ανοχή και δεν λειτουργεί ρυθμιστικά. Το πιθανότερο είναι ότι στο μήνα πάνω ξεθάρρεψαν αφού είδαν την πίεση να ρυθμίζεται, ξανάρχισαν να καταναλώνουν περισσότερο αλάτι και ξέφυγαν στη διατροφή. Άρα δεν φταίει το φάρμακο, αλλά κατά 90% οι ασθενείς. Από πλευράς ανεπιθύμητων ενεργειών, φαίνεται ότι τα νεότερα φάρμακα -όπως οι αναστολείς του μετατρεπτικου ένζυμου και οι ανταγωνιστές των υποδοχέων της αγγειοτενσίνης- είναι πιο καλά ανεκτά φάρμακα, σε αντίθεση με τα παραδοσιακά παλιά διουρητικά β-αποκλειστές που προκαλούν περισσότερες ανεπιθύμητες ενέργειες. 'Οταν, όμως, χορηγούνται σε χαμηλές δόσεις οι ανεπιθύμητες ενέργειες κρατιούνται σε μικρό ποσοστό. Ο στόχος μείωσης της αρτηριακής πίεσης δεν είναι κοινός για όλους. Σήμερα ορίζεται σε επίπεδα κάτω από mm Hg, αλλά για τους διαβητικούς κάτω από mm Hg όπως και για τους πάσχοντες από καρδιακή και νεφρική ανεπάρκεια. Αν έχουμε όμως να κάνουμε με διαβητικούς με πρωτεϊνουρία πάνω από 1 γραμμάριο το 24ωρο, τότε θα τα επίπεδα πρέπει να είναι μικρότερα από mm Hg. Ανάλογα λοιπόν με την πάθηση αλλάζουν και οι τιμές. Για τους διαβητικούς γνωρίζουμε πλέον ότι τα φάρμακα που δουλεύουν στο σύστημα ρενίνης -όπως οι αναστολείς του μετατρεπτικου ενζύμου και οι ανταγωνιστές των υποδοχέων- είναι πολύ καλύτεροι από τους ανταγωνιστές ασβεστίου ή τις άλλες ομάδες. Σε μια μελέτη, η ομάδα που πήρε αναστολείς του μετατρεπτικου ενζύμου της αγγειοτασίνης παρουσίασε πολύ λιγότερα εμφράγματα, και συγκεκριμένα δυόμισι φορές λιγότερα από εκείνους στους οποίους χορηγήθηκε ανταγωνιστής ασβεστίου. Αλλά ο συνδυασμός των δύο είχε ως αποτέλεσμα πολύ λιγότερα εμφράγματα. Επομένως το μήνυμα είναι ότι στον διαβητικό έχει πρώτα σημασία πόσο θα χαμηλώσουμε την αρτηριακή πίεση και μετά με ποιο φάρμακο θα πετύχουμε τη μείωση της. Αρα πρέπει πάντα να λαμβάνουμε υπόψη μας το πόσο θα μειωθεί η αρτηριακή πίεση. Υπάρχουν νεότερες μελέτες -τόσο με αναστολείς του μετατρεπτικου όσο και με ανταγωνιστές των υποδοχέων της αγγειοτενσίνης- που δείχνουν ότι αυτά τα φάρμακα πέτυ- 144

9 ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ χαν να μειώσουν τη νέα εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη, ακόμα και συγκριτικά με παραδοσιακά φάρμακα που θεωρούνται άκρως αποτελεσματικά. Μια επιπλοκή της υπέρτασης είναι η υπερτροφία της καρδιάς: το αίμα βρίσκει αντίσταση να προωθηθεί από την καρδιά προς την περιφέρεια κι η πίεση που ασκεί την αναγκάζει να υπερτραφεί. Εν ολίγοις, είναι σαν κάποιος να ασκείται με 6άρη. Και σήμερα ξέρουμε ότι όσο αυξάνει η υπερτροφία τόσο αυξάνουν τα καρδιοαγγειακά επεισόδια, σε νέα αλλά και σε ηλικιωμένα άτομα. Γνωρίζουμε ακόμα ότι ένας υπερτασικός με υπερτροφία έχει τετραπλάσιο κίνδυνο να πάθει καρδιακό επεισόδιο απ' ό,τι ένας υπερτασικός χωρίς υπερτροφία. Υπάρχουν φάρμακα αποτελεσματικά, που μειώνουν την υπερτροφία και συγχρόνως τα καρδιαγγειακά επεισόδια. Σε μια πρόσφατη μελέτη, ο ανταγωνιστής των υποδοχέων της αγγειοτενσίνης συγκρινόμενος με τον 6- αναστολέα ατενολόλη μείωσε εξίσου καλά την αρτηριακή πίεση, τη συστολική και τη διαστολική, όμως ο ανταγωνιστής των υποδοχέων της αγγειοτενσίνης, συγκριτικά με τον 6-αποκλειστή, μείωσε σημαντικά κατά 13% την καρδιακή θνητότητα, το αγγειακό εγκεφαλικό και το έμφραγμα του μυοκαρδίου. Ξέρουμε ότι το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο αυξάνει κατά 7 φορές στον υπερτασικό ασθενή. Σήμερα, έχουμε μελέτες πρωτογενούς πρόληψης με ραμιπρίλη, όπου σε άτομα μη υπερτασικά, νορμοτασικά αλλά με πολλούς παράγοντες κινδύνου χορηγήθηκε το φάρμακο και σημειώθηκε 26% μείωση στον καρδιαγγειακό θάνατο, 20% στο έμφραγμα, 32% στο εγκεφαλικό επεισόδιο και 16% στη συνολική θνητότητα σε διάστημα τεσσάρων ετών παρακολούθησης. Από την άλλη πλευρά, έχουμε και στη δευτερογενή πρόληψη απαντήσεις. Ξέρουμε ότι ένα θύμα εγκεφαλικού επεισοδίου έχει πιθανότητα 40% σε πέντε χρόνια να παρουσιάσει νέο αγγειακό εγκεφαλικό. Μια μελέτη με αναστολέα του μετατρεπτικού ενζύμου, την περιντοπρίλη, έδειξε ότι η χορήγηση του φαρμάκου σε διάστημα τεσσάρων ετών μείωσε κατά 28% τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια. Σύμφωνα με τη μελέτη Life που προαναφέρθηκε, η χορήγηση του ανταγωνιστή των υποδοχέων αγγειοτενσίνης λοσαρτάνη μείωσε κατά 25% τα εγκεφαλικά επεισόδια, συγκριτικά με άλλα φάρμακα. Σε όσους ασθενείς παρουσίαζαν μεμονωμένη συστολική υπέρταση, η λήψη λοσαρτάνης μείωσε τα εγκεφαλικά 145

10 ΚΟΙΝΩΝΊΑ & ΥΓΕΊΑ II επεισόδια κατά 40%. Άρα υπάρχουν κάποια φάρμακα που ρυθμίζουν εξίσου αποτελεσματικά την αρτηριακή πίεση, αλλά συγχρόνως φαίνεται να παρουσιάζουν υπεροχή σε ορισμένους παράγοντες κινδύνου. Είναι γνωστό ότι η πίεση δεν ρυθμίζεται με ένα φάρμακο. 'Οταν χορηγείται ένα φάρμακο, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι λιγότερο από το 50% των ασθενών ρυθμίζει την πίεση του με μονοθεραπεία. Ο γιατρός πρέπει να ξεκινήσει με τη μικρότερη δυνατή δόση για να δει πώς ανταποκρίνεται ο πάσχων στη θεραπεία και σταδιακά να αυξάνει τη δοσολογία ή τον συνδυασμό φαρμάκων για να πετύχει τον στόχο του. Είναι λάθος να απαιτείται από τον γιατρό η άμεση ρύθμιση της πίεσης, διότι τότε θα απαιτούνταν υπερβολικές δόσεις φαρμάκων προκειμένου να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα, εφικτό ενδεχομένως και με μικρότερες δόσεις. Άρα θα πρέπει σε συνεργασία και συνεννόηση με τον θεράποντα γιατρό να προσεγγίζεται προοδευτικά ο επιδιωκόμενος στόχος. Από μεγάλες μελέτες που έχουν γίνει φαίνεται ότι μόνο το 32% των ασθενών ρυθμίστηκε με μονοθεραπεία, ενώ το μεγαλύτερο ποσοστό χρειάστηκε να ακολουθήσει συνδυασμένη θεραπεία. Δυστυχώς, απογοητευτικά είναι τα ποσοστά των ασθενών που επιτυγχάνουν τη ρύθμιση της πίεσης τους κάτω από mm Hg: μόλις 27% στις ΗΠΑ, 22% στον Καναδά, 6% στην Ελλάδα και την Αγγλία και, τέλος, 24% στη Γαλλία. Ως εκ τούτου, μια επίσκεψη στον γιατρό και η συνακόλουθη χορήγηση κάποιου φαρμάκου δεν ρυθμίζει απαραιτήτως την πίεση, θα πρέπει ο ασθενής να βρίσκεται σε συνεχή παρακολούθηση και σε συνεργασία με τον γιατρό ώστε να επιτευχθεί ο στόχος. Διαφορετικά, θα πρέπει να δεχτούμε όλες τις επιπλοκές της υπέρτασης. 146

ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ

ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ ΔΩΔΕΚΑ ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΔΡ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ι. ΚΟΥΡΤΟΓΛΟΥ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΔΙΔΑΚΤΩΡ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΑΠΘ ΙΑΤΡΕΙΟ: ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ 46 ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΓΙΟΣ ΛΟΥΚΑΣ ΘΕΣ/ΝΙΚΗ 2310254030 ΠΑΝΟΡΑΜΑ 2310380000 Aρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

Πώς ρυθμίζεται η πίεση στον οργανισμό μας, με ποιο μηχανισμό;

Πώς ρυθμίζεται η πίεση στον οργανισμό μας, με ποιο μηχανισμό; Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για γενική πληροφόρηση και ενημέρωση του κοινού και σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη συμβουλή ιατρού ή άλλου αρμοδίου επαγγελματία υγείας Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη

Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Ενημέρωση & Πρόληψη Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό Σύνδρομο Παχυσαρκία Υπερλιπιδιαμία Υπέρταση Σακχαρώδης Διαβήτης Παράγοντες Καρδιαγγειακού Κινδύνου Μεταβολικό

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά

Καρδιακή Ανεπάρκεια. Πώς δουλεύει φυσιολογικά η καρδιά Καρδιακή Ανεπάρκεια Απόστολος Καραβίδας Πρόεδρος Ομάδας Εργασίας Καρδιακής Ανεπάρκειας Διευθυντής Καρδιολογικού Τμήματος, Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο Αθήνας Η καρδιακή ανεπάρκεια είναι μια σοβαρή καρδιολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος»

ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ. Νικολούδη Μαρία. Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Νικολούδη Μαρία Ειδικ. Παθολόγος, Γ.Ν.Θ.Π. «Η Παμμακάριστος» Ο όρος δυσλιπιδαιμία εκφράζει τις ποσοτικές και ποιοτικές διαταραχές των λιπιδίων του αίματος. Τα λιπίδια όπως η χοληστερόλη και

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

PRESSURE POINTS SERIES: Εισαγωγή στην υπέρταση

PRESSURE POINTS SERIES: Εισαγωγή στην υπέρταση PRESSURE POINTS SERIES: NO.1 Εισαγωγή στην υπέρταση BLOOD PRESSURE ASSOCIATION Η υπέρταση αποτελεί τη σημαντικότερη γνωστή αιτία αναπηρίας και πρώιμου θανάτου στη Μεγάλη Βρετανία από εγκεφαλικό επεισόδιο,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΤΑΣΗ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΥΡΙΑ ΣΗΜΕΙΑ Η υπέρταση είναι ένας από τους σημαντικότερους και τους συχνότερους παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο τόσο για εγκεφαλικό επεισόδιο όσο και για

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ. Λουκία Καλογεράκη ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκοµείου Χανίων

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ. Λουκία Καλογεράκη ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκοµείου Χανίων ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ Λουκία Καλογεράκη ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γενικού Νοσοκοµείου Χανίων Τι είναι αρτηριακή πίεση Κάθε φορά που η καρδιά µας χτυπάει, αντλεί αίµα και το στέλνει στο υπόλοιπο σώµα

Διαβάστε περισσότερα

Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά, α-αποκλειστές, νιτρώδη: πού, πότε, πώς

Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά, α-αποκλειστές, νιτρώδη: πού, πότε, πώς Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά, α-αποκλειστές, νιτρώδη: πού, πότε, πώς Ηρακλής Αβραμόπουλος Παθολόγος Ιατρείο Υπέρτασης Νοσοκομείο Υγεία Αμέσως δρώντα αγγειοδιασταλτικά ΒΒ Χάλαση των αγγείων Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης A. Ευθυμιάδης

Γιάννης A. Ευθυμιάδης Γιάννης A. Ευθυμιάδης Καρδιολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Υπεύθυνος Ιατρείου Αθηροσκλήρωσης Β Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ Ιπποκράτειου Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης Μετεκπαιδευτής στο Νοσοκομείο Hammersmith

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ.

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. 14 ο Βορειοελλαδικό Καρδιολογικό Συνέδριο ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. Κ. ΤΣΙΟΥΦΗΣ, Α. ΜΑΝΩΛΗΣ, Ι. ΖΑΡΙΦΗΣ, Ε. ΚΑΛΛΙΣΤΡΑΤΟΣ, Β. ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΥ, Α. ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες

Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες Χοληστερόλη και διατροφή: ο ρόλος τους στις καρδιοπάθειες Χρήστος Πίτσα6ος Αναπλ. Καθηγητής Καρδιολογίας, Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο ν αναρωτηθούμε ποια είναι η νόσος που

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση: μύθοι και αλήθειες

Υπέρταση: μύθοι και αλήθειες Υπέρταση: μύθοι και αλήθειες Γεώργιος Στέργιου Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας, Κέντρο Υπέρτασης, Γ' Παθολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Νοσοκομείο Σωτηρία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις αναπτυγμένες χώρες τα λεγόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Κάπνισμα και Κυκλοφορικό Σύστημα

Κάπνισμα και Κυκλοφορικό Σύστημα Κάπνισμα και Κυκλοφορικό Σύστημα Κάπνισμα και Κυκλοφορικό Σύστημα Αν και οι περισσότεροι άνθρωποι συσχετίζουν τους θανάτους από το κάπνισμα με καρκίνο και παθήσεις των πνευμόνων, στην πράξη, περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. Ε.Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. Ε.Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ Ε.Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Η αποκατάσταση περιλαμβάνει: 1. Ιατρική αξιολόγηση 2. 6σκηση 3. Τροποποίηση παραγόντων κινδύνου 4. Εκπαίδευση 5.Μεταβολές συμπεριφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου

Kαρδιαγγειακά Nοσήματα και Ðαράγοντες Kινδύνου Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & ιατροφής ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τ.Θ. 2208, Ηράκλειο 71 003, Κρήτη - Τηλ. 2810-394758, email: kliniki.diatrofis@med.uoc.gr Kαρδιαγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΕΦΡΩΝ, ΚΑΡ ΙΑΣ, ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΒΗΤΗ

ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΕΦΡΩΝ, ΚΑΡ ΙΑΣ, ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΒΗΤΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΝΕΦΡΩΝ, ΚΑΡ ΙΑΣ, ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΒΗΤΗ Kidney Health Australia σελίδα 1/5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η νεφροπάθεια χαρακτηρίζεται και ως "σιωπηρή ασθένεια" γιατί συχνά δεν υπάρχουν συμπτώματα.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ Α. Γκότσης, Ι. Κερασίδου, Α. Γκαγκάλης, Α. Ρησγγίτς, Α. Κουτσογιάννη, Λ.

Διαβάστε περισσότερα

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία

Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Τι πρέπει να γνωρίζετε για την προεκλαµψία Η προεκλαµψία είναι πολύ πιο συνήθης από ό,τι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι. Στην πραγµατικότητα είναι η συνηθέστερη σοβαρή επιπλοκή της κύησης. Η προεκλαµψία

Διαβάστε περισσότερα

20 ο ΕΑΡΙΝΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ. β-αποκλειστές: Χαράλαμπος Βλαχόπουλος Λέκτορας, Α Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιπποκράτειο ΓΝΑ

20 ο ΕΑΡΙΝΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ. β-αποκλειστές: Χαράλαμπος Βλαχόπουλος Λέκτορας, Α Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιπποκράτειο ΓΝΑ 20 ο ΕΑΡΙΝΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ β-αποκλειστές: ποιο φάρμακο σε ποιον άρρωστο; Χαράλαμπος Βλαχόπουλος Λέκτορας, Α Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Ιπποκράτειο ΓΝΑ Υπέρταση Γενικά οι β 1 -εκλεκτικοί

Διαβάστε περισσότερα

που περιέχουν φυτικές ίνες και κάλιο, όπως τα φρούτα και τα λαχανικά. Οι μπανάνες στην πρώτη γραμμή Σαν βασικούς σύμμαχους στη μάχη κατά της

που περιέχουν φυτικές ίνες και κάλιο, όπως τα φρούτα και τα λαχανικά. Οι μπανάνες στην πρώτη γραμμή Σαν βασικούς σύμμαχους στη μάχη κατά της Νέα Υόρκη: Αμερικανική μελέτη δείχνει ότι η ενίσχυση των επιπέδων του καλίου στη διατροφή μπορεί να μειώσει τον ατομικό κίνδυνο εκδήλωσης υπέρτασης και να μειώσει την αρτηριακή πίεση σε άτομα που ήδη πάσχουν

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Περιφερική Αγγειοπάθεια Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

Ο αποκλεισμός του άξονα ρενίνης ως βάση της συνδυαστικής θεραπείας

Ο αποκλεισμός του άξονα ρενίνης ως βάση της συνδυαστικής θεραπείας Ο αποκλεισμός του άξονα ρενίνης ως βάση της συνδυαστικής θεραπείας Ευστράτιος Βαρσαμής Διευθυντής Β' Παθολογικής Κλινικής, Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο «Αγία Όλγα» Αγγειοτασινογόνο Χυμάση Αγγειοτασίνη

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΠΡΟΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΥΣ - Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας να κλείνετε ραντεβού εκ των προτέρων. - Να προσέρχεστε στην προκαθορισμένη ώρα του

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΠΡΟΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΥΣ - Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας να κλείνετε ραντεβού εκ των προτέρων. - Να προσέρχεστε στην προκαθορισμένη ώρα του ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΠΡΟΣ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟΥΣ - Για την καλύτερη εξυπηρέτησή σας να κλείνετε ραντεβού εκ των προτέρων. - Να προσέρχεστε στην προκαθορισμένη ώρα του ραντεβού σας. - Να μην έχετε γευματίσει τουλάχιστον μία

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο: Εξελίξεις στην Καρδιαγγειακή Ιατρική 2015

Συνέδριο: Εξελίξεις στην Καρδιαγγειακή Ιατρική 2015 Πρότυπο Κέντρο Καρδιάς και Αγγείων Athens Heart Center Διευθυντής: Καθηγητής Χριστόδουλος. Στεφανάδης Συνέδριο: Εξελίξεις στην Καρδιαγγειακή Ιατρική 2015 Καρδιολογική Κλινική Ι. Γιαλάφος Δ/ντης Κ. Αθανασόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Στεφανιαία νόσος: Σύγχρονη διάγνωση - θεραπευτική αντιμετώπιση

Στεφανιαία νόσος: Σύγχρονη διάγνωση - θεραπευτική αντιμετώπιση Στεφανιαία νόσος: Σύγχρονη διάγνωση - θεραπευτική αντιμετώπιση Αθανάσιος Μανώλης Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής Ασκληπιείου Βούλας, Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας Emory University, Ατλάντα, ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΕΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΕΣ Περιεχόμενα Πρόλογος συγγραφέων... 7 Εισαγωγή... 9 Πώς να διαβάσετε αυτό το βιβλίο... 11 Απλές συμβουλές για την ώρα των εξετάσεων... 13 Βασικές γνώσεις για τα νοσοκομεία και τους νοσηλευτές... 17 Κατάλογος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ,ΟΔΗΓΗΣΗ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΣΤΡΑΤΗ Ε. ΚΕΤΣΙΟΥ Κ. ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΕΣ Τ.Ε. ΜΕΠ / ΒΠΠ Γ.Ν.Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Κάπνισµα και καρδιά! Μειώνει τη χοληστερόλη HDL και αυξάνει την

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

e-cardio.gr e-cardio.gr Στεφανιαία Νόσος Γνώση Διάγνωση Θεραπεία Ελληνικό Ινστιτόύτό Καρδιαγγειακών Νόσηματών Ενημερωτικό Φυλλάδιο

e-cardio.gr e-cardio.gr Στεφανιαία Νόσος Γνώση Διάγνωση Θεραπεία Ελληνικό Ινστιτόύτό Καρδιαγγειακών Νόσηματών Ενημερωτικό Φυλλάδιο e-cardio.gr e-cardio.gr Ελληνικό Ινστιτόύτό Καρδιαγγειακών Νόσηματών Ενημερωτικό Φυλλάδιο Στεφανιαία Νόσος Γνώση Διάγνωση Θεραπεία Η καρδιά μας Η καρδιά μας H καρδιά είναι ένα μυώδες όργανο το οποίο είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ

ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ Το έμφραγμα του μυοκαρδίου ή αλλιώς καρδιακή προσβολή συμβαίνει όταν μία ή περισσότερες αρτηρίες φράζουν και έτσι τμήμα του μυοκαρδίου πεθαίνει. Γενικά οι αρτηρίες φράζουν από πλάκες

Διαβάστε περισσότερα

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιμετώπιση της Υπέρτασης της Διεθνούς Εταιρείας Υπέρτασης και της Αμερικανικής Εταιρείας Υπέρτασης ISH/ASH

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιμετώπιση της Υπέρτασης της Διεθνούς Εταιρείας Υπέρτασης και της Αμερικανικής Εταιρείας Υπέρτασης ISH/ASH 196 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιμετώπιση της Υπέρτασης της Διεθνούς Εταιρείας Υπέρτασης και της Αμερικανικής Εταιρείας Υπέρτασης ISH/ASH Σ. Αντωνόπουλος, Π. Μιστυλής

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας»

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Παρουσίαση Κλινικής Περίπτωσης : Χατζοπούλου Μ., Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

ÛÙ ÛÂÈ ÁÈ ÙË È ÁÓˆÛË Î È ÙË ÂÚ appleâ ÙË ÚÙËÚÈ Î Àapple ÚÙ ÛË applefi ÙÔÓ ÏÈÓÈÎfi È ÙÚfi

ÛÙ ÛÂÈ ÁÈ ÙË È ÁÓˆÛË Î È ÙË ÂÚ appleâ ÙË ÚÙËÚÈ Î Àapple ÚÙ ÛË applefi ÙÔÓ ÏÈÓÈÎfi È ÙÚfi Υ Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Υ Γ Ε Ι Α Σ & Π Ρ Ο Ν Ο Ι Α Σ ÛÙ ÛÂÈ ÁÈ ÙË È ÁÓˆÛË Î È ÙË ÂÚ appleâ ÙË ÚÙËÚÈ Î Àapple ÚÙ ÛË applefi ÙÔÓ ÏÈÓÈÎfi È ÙÚfi ΑΘΗΝΑ, ΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2001 ÛÙ ÛÂÈ ÁÈ ÙË È ÁÓˆÛË Î È ÙË ÂÚ appleâ ÙË ÚÙËÚÈ

Διαβάστε περισσότερα

Στεφανιαία Νόσος. e-cardio.gr. Τί προσέχουμε

Στεφανιαία Νόσος. e-cardio.gr. Τί προσέχουμε e-cardio.gr Στεφανιαία Νόσος Τί προσέχουμε Αρτηριακή Υπέρταση Σακχαρώδης Διαβήτης Κάπνισμα Σωματική Άσκηση Παχυσαρκία Διατροφή Υπερλιπιδαιμία Αλκοόλ Άγχος Ελληνικό Ινστιτούτο Καρδιαγγειακών Νοσημάτων Κάπνισμα

Διαβάστε περισσότερα

Καλωσορίσατε στο πρώτο Ολοκληρωμένο Διαβητολογικό Κέντρο!

Καλωσορίσατε στο πρώτο Ολοκληρωμένο Διαβητολογικό Κέντρο! Καλωσορίσατε στο πρώτο Ολοκληρωμένο Διαβητολογικό Κέντρο! Η αλματώδης αύξηση της συχνότητας του Σακχαρώδη Διαβήτη δημιούργησε την ανάγκη ίδρυσης οργανωμένων Κέντρων, τα οποία διαθέτουν όλα τα σύγχρονα

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ.

ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. ΣΤΥΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ. Η στυτική δυσλειτουργία είναι ένα από τα συχνότερα νοσήματα των ανδρών στην σημερινή εποχή.σε νεαρότερες ηλικίες το 30% οφείλεται σε οργανικές αιτίες και το 70 % σε ψυχολογικά αίτια

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ ΟΡΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΡΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Προς τα εµπρός ανεπάρκεια: αδυναµία προώθησης του αίµατος στη συστηµατική κυκλοφορία Προς τα πίσω ανεπάρκεια: αύξηση του όγκου

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου

Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ημέρες Υπέρτασης 2015 Επιστημονική Διημερίδα: Καρδιαγγειακές Παθήσεις Διαγνωστική και Θεραπευτική προσέγγιση: Ο ρόλος της αρτηριακής υπέρτασης και των συνυπαρχόντων παραγόντων κινδύνου Ξενοδοχείο Divani

Διαβάστε περισσότερα

Χρήσιμες πληροφορίες για τη δοκιμασία κόπωσης

Χρήσιμες πληροφορίες για τη δοκιμασία κόπωσης Χρήσιμες πληροφορίες για τη δοκιμασία κόπωσης Ποια στοιχεία σχετικά με την κατάσταση της υγείας του ασθενή μας δίνει η δοκιμασία κόπωσης; Η δοκιμασία κόπωσης σε τάπητα χρησιμοποιείται κυρίως ως αναίμακτη

Διαβάστε περισσότερα

YΠΕΡΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ. Κάρμεν Τασιοπούλου. Τασιοπούλου Επιμελήτρια Β ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΓΝ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ

YΠΕΡΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ. Κάρμεν Τασιοπούλου. Τασιοπούλου Επιμελήτρια Β ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΓΝ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ YΠΕΡΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Κάρμεν Τασιοπούλου Τασιοπούλου Επιμελήτρια Β ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΓΝ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ Παχυσαρκία: Τάσεις Η παχυσαρκία συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Καρδιαγγειακά νοσήματα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα «Συμμαχία για την Υγεία-ΔΙΑΤΡΟΦΗ» ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Πρόγραμμα «Συμμαχία για την Υγεία-ΔΙΑΤΡΟΦΗ» ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η ραγδαία αύξηση των εκφυλιστικών παθήσεων (παχυσαρκία, σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2, δυσλιπιδαιμία, αρτηριακή υπέρταση, καρδιαγγειακά νοσήματα) στη χώρα μας, που οδηγούν σε αύξηση της νοσηρότητας

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις

Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση, υγεία και χρόνιες παθήσεις Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Ph.D., Λέκτορας, ΤΕΦΑΑ Σερρών ΑΠΘ Καρατράντου Κωνσταντίνα, MSc, Διδάσκουσα στο ΤΕΦΑΑ - ΠΘ Ιπποκράτης

Διαβάστε περισσότερα

Σχετ.: α) Το από 6/3/2013 Υπηρεσιακό Σημείωμα της Δ/νσης Δημόσιας Υγιεινής. β) Το από 20/3/2013 Υπηρεσιακό Σημείωμα της Δ/νσης Διεθνών Σχέσεων.

Σχετ.: α) Το από 6/3/2013 Υπηρεσιακό Σημείωμα της Δ/νσης Δημόσιας Υγιεινής. β) Το από 20/3/2013 Υπηρεσιακό Σημείωμα της Δ/νσης Διεθνών Σχέσεων. ΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ: Α Ταχ. Δ/νση: Βερανζέρου 50 Ταχ. Κώδικας: 104 38 Τηλέφωνο:210-5235645 210-5235274

Διαβάστε περισσότερα

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Η καρδιακή ανεπάρκεια αποτελεί ένα σύνδροµο µε ζοφερή πρόγνωση :! ΝΥΗΑ Ι-ΙΙ: 2-5% θνητότητα ανά έτος! ΝΥΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικός Παθολόγος. Εξωραϊστικός Επιμορφωτικός Φιλανθρωπικός & Αθλητικός Σύλλογος Άνω Βριλησσίων «Η Μεταμόρφωση του Σωτήρος»

Ειδικός Παθολόγος. Εξωραϊστικός Επιμορφωτικός Φιλανθρωπικός & Αθλητικός Σύλλογος Άνω Βριλησσίων «Η Μεταμόρφωση του Σωτήρος» Δημήτριος Γ. Τζαμουράνης Ειδικός Παθολόγος Επιστ. Συνεργάτης Κέντρου Υπέρτασης Νοσ. Σωτηρία Η αρτηριακή πίεση μετράται συνήθως στη βραχιόνιο αρτηρία. (Λοιπές θέσεις: κερκιδική, κάτω άκρα, κεντρική ΑΠ).

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ

ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ ΟΜΙΛΙΕΣ ΠΡΟΕΔΡΙΕΣ ΣΕ ΣΥΜΠΟΣΙΑ, ΣΥΝΕΔΡΙΑ, ΣΤΡΟΓΓΥΛΑ ΤΡΑΠΕΖΙΑ Ομιλίες Δρ. Α. Μελιδώνη: «ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συνέδριο Καρδιολογικού Τμήματος Τζανείου. Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, 11 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία»

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» Μερόπη Κοντογιάννη Επίκουρη Καθηγήτρια Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ρ ήμ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Μεσογειακή δίαιτα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΛΛΑΡΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑΣ Είναι ουσιώδες να γνωρίζει κανείς με ποιούς τρόπους η ΑΠ διατηρείται φυσιολογική ώστε να κατανοήσει

Διαβάστε περισσότερα

Ελαιόλαδο: Το πολύτιμο όπλο έναντι πολλών ασθενειών. Το ελαιόλαδο, "υγρό χρυσάφι" κατά τον Όμηρο αποτελεί θαυματουργή πηγή

Ελαιόλαδο: Το πολύτιμο όπλο έναντι πολλών ασθενειών. Το ελαιόλαδο, υγρό χρυσάφι κατά τον Όμηρο αποτελεί θαυματουργή πηγή ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΡΗΓΟΡΑΚΗΣ, ΜSc Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος Ελαιόλαδο: Το πολύτιμο όπλο έναντι πολλών ασθενειών Το ελαιόλαδο, "υγρό χρυσάφι" κατά τον Όμηρο αποτελεί θαυματουργή πηγή θρεπτικών συστατικών

Διαβάστε περισσότερα

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1

Κυκλοφορικό σύστημα. Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Κυκλοφορικό σύστημα Από μαθητές και μαθήτριες του Στ 1 Η καρδία Χτύπα 2 δισεκατομμύρια φορές σε όλη μας τη ζωή. Βρίσκεται στο θώρακα, κέντρο προς αριστερά. Έχει το μέγεθος μιας γροθιάς. Αλεξάνδρα, Αναστασία,

Διαβάστε περισσότερα

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ

Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Στέργιος Ι. Τραπότσης Χειρουργός Ορθοπαιδικός Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διδάσκων ΤΕΦAΑ-ΠΘ Άσκηση, διατροφή & υγεία Μακροχρόνια επιστημονική έρευνα έχει αποδείξει ότι πολλά από

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ - ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ - ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Page 1 of 14 ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ - ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ Πρόλογος Τα νοσήματα της καρδιάς και των αγγείων αποτελούν στην εποχή μας την πρώτη αιτία θανάτου, τουλάχιστον στις ανεπτυγμένες χώρες. Υπολογίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής

ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ. Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ. Τμήμα Νοσηλευτικής ΚΟΥΜΠΟΥΡΑ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ Συνεργάτης ΤΕΙ ΛΑΡΙΣΑΣ Τμήμα Νοσηλευτικής ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Το παιδί από τη γέννησή του μέχρι την ηλικία των 19 έως 20 ετών παρουσιάζει μία αύξηση του βάρους αλλά και του ύψους. Αν

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D.

Καρδιά. Καρδιά. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Άσκηση και αρτηριακή πίεση. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία. Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τ.Ε.Φ.Α.Α. Μεταπτυχιακό πρόγραμμα Άσκηση και Υγεία Μεταβολικές ασθένειες και άσκηση Άσκηση και αρτηριακή πίεση Πασχάλης Βασίλης, Ph.D. Καρδιά Καρδιά Η καρδιά είναι ένα μυϊκό όργανο

Διαβάστε περισσότερα

Επίβλεψη. Κολπική µαρµαρυγή 3/12/2014. 1. κ. Σταύρος Κωνσταντινίδης Καθηγητητής Καρδιολογίας.Π.Θ. 1-2% του γενικού πληθυσµού

Επίβλεψη. Κολπική µαρµαρυγή 3/12/2014. 1. κ. Σταύρος Κωνσταντινίδης Καθηγητητής Καρδιολογίας.Π.Θ. 1-2% του γενικού πληθυσµού Επίβλεψη 1. κ. Σταύρος Κωνσταντινίδης Καθηγητητής Καρδιολογίας.Π.Θ Πρόληψη αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων στην κολπική µαρµαρυγή. Η θέση των νέων αντιπηκτικών. 2. Γεώργιος Χαλικιάς Λέκτορας Καρδιολογίας.Π.Θ

Διαβάστε περισσότερα

11. Συστάσεις για τη διαχείριση του άσθματος

11. Συστάσεις για τη διαχείριση του άσθματος 11. Συστάσεις για τη διαχείριση του άσθματος Διάγνωση και διαγνωστικά εργαλεία Σύσταση 1: Για την κλινική διάγνωση του άσθματος συστήνεται προσεκτική κλινική εκτίμηση διαλειπόντων ή σταθερών συμπτωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος

Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας. Β Μέρος Ενσωματωμένες υπηρεσίες Συμπεριφορικής Υγείας στις δομές υγείας Β Μέρος Κατάθλιψη Αξιολόγηση Χρήση ψυχομετρικών εργαλείων Ερωτήσειςγια: Συναίσθημα Ύπνο Ενδιαφέροντα Ενοχή Ενέργεια Συγκέντρωση Όρεξη Ψυχοκοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη.

1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. Μάρθα Κελέση 1. Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική αντιμετώπιση. 2. Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. 3. Ηγετικές ικανότητες προϊσταμένων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΘΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ: Έτος 2009

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. ΕΘΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ: Έτος 2009 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 15 Ιουλίου 2011 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΘΝΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΥΓΕΙΑΣ: Έτος 2009 Η Εθνική Έρευνα Υγείας πραγµατοποιήθηκε το τελευταίο τρίµηνο του έτους 2009 σε ολόκληρη

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή 15 Νοεμβρίου 2013

Παρασκευή 15 Νοεμβρίου 2013 Παρασκευή 15 Νοεμβρίου 2013 17.30-18.00 Προσέλευση Εγγραφές 18.00-19.30 Από τους προδιαθεσικούς παράγοντες κινδύνου στο έμφραγμα του μυοκαρδίου Πρόεδροι: Χ. Λιόλιος, Σ. Φούσας 1. Λιπίδια - Κάπνισμα - Σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy

Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου. www.cardiorehab.com.cy Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου www.cardiorehab.com.cy Καλωσορίσατε στο Κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης & Εργομετρικού Ελέγχου Στόχος του κέντρου Το κέντρο Καρδιακής Αποκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές δραστηριότητες

Κλινικές δραστηριότητες Ο ηλικιωμένος ασθενής στη δευτεροβάθμια περίθαλψη Φλώρα Ζερβού-Βάλβη MPhil Med, Δρ Οδοντ Συντονίστρια Διευθύντρια Οδοντιατρικού Τμήματος Ειδικής Μονάδας ΑΜΕΑ Γενικού Νοσοκομείου «Ασκληπιείο Βούλας» Ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος

Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Σακχαρώδης διαβήτης και οικογένεια Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Διάγνωση διαβήτη Σε μεσήλικα Σε ηλικιωμένο Σε παιδί ή έφηβο Διαβήτης σε ενήλικες και υπερήλικες Ενήλικας ή Ηλικιωμένος

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Παραμένοντας Υγιής. Προληπτικές Υπηρεσίες Medicare

Παραμένοντας Υγιής. Προληπτικές Υπηρεσίες Medicare Παραμένοντας Υγιής Προληπτικές Υπηρεσίες Medicare Ένας εύκολος και σημαντικός τρόπος για να παραμένουμε υγιείς είναι να κάνουμε πρόληψη και να λαμβάνουμε υπηρεσίες για έγκαιρη ανίχνευση της ασθένειας.

Διαβάστε περισσότερα

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος Ερωτήσεις Αξιολόγησης Εργαστηριακού Μαθήματος Θέμα: «Κεντρική Φλεβική Πίεση» 1. Τι είναι η Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ); Είναι η υδροστατική πίεση των μεγάλων φλεβών που είναι πλησιέστερα στην καρδιά,

Διαβάστε περισσότερα

Υπερτασικές Κρίσεις. Αίτια - Μηχανισμοί

Υπερτασικές Κρίσεις. Αίτια - Μηχανισμοί Υπερτασικές Κρίσεις «Επείγουσες υπερτασικές καταστάσεις» χαρακτηρίζονται περιπτώσεις που επιβάλλεται άμεση μείωση της αρτηριακής πίεσης (Α.Π.) συνήθως με παρεντερική χορήγηση φαρμάκων λόγω οξείας ή εξελισσόμενης

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία υγιών εθελοντών Κ. Καράτζη, PhD (Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο) Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η

Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η τιμή της γλυκόζης νηστείας είναι 126mg/dl (7.0 mmol/l),

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ 8 ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ (ΣΤΕΝΩΣΕΙΣ) ΤΗΣ ΚΑΡ ΙΑΣ Ή ΤΩΝ ΑΓΓΕΙΩΝ Μία παρακώλυση της ροής του αίµατος οφείλεται συχνά σε στένωση και µπορεί να σταµατήσει τη ροή του αίµατος µερικώς ή τελείως. Κάθε µία από

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Msc ΚΡΗΝΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Πτυχιούχος Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Αθηνών Τηλ. 210 8995614, κιν.

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Msc ΚΡΗΝΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Πτυχιούχος Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Αθηνών Τηλ. 210 8995614, κιν. Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Msc ΚΡΗΝΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Πτυχιούχος Χαροκοπείου Πανεπιστηµίου Αθηνών Τηλ. 210 8995614, κιν. 6992519192 Ονοµατεπώνυµο:... Ηµερ. συµπλήρωσης ερωτηµατολογίου:... Διεύθυνση:..

Διαβάστε περισσότερα

Diabetes_ protect our future.mp4

Diabetes_ protect our future.mp4 Diabetes_ protect our future.mp4 14/11 Γενέθλια του νομπελίστα γιατρού Φρέντερικ Μπάντινγκ 1991 από τη Διεθνή Ομοσπονδία για το Διαβήτη 2007:επίσημη Ημέρα από τα Ηνωμένα Έθνη Θέμα 2009 2013: Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

2015-2016 ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Εκπαιδευτικό πρόγραμμα. 1 η ΥΠΕ Αττικής, Γενικό Νοσοκομειο Αθηνών Ιπποκράτειο

2015-2016 ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Εκπαιδευτικό πρόγραμμα. 1 η ΥΠΕ Αττικής, Γενικό Νοσοκομειο Αθηνών Ιπποκράτειο ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 1 η ΥΠΕ Αττικής, Γενικό Νοσοκομειο Αθηνών Ιπποκράτειο Εκπαιδευτικό πρόγραμμα 2015-2016 Συντονιστής Διευθυντής: Ι.Ε. Καλλικάζαρος EBΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2015-2016

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης

Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης Σύνδρομο άπνοιας και διαβήτης Νίκη Κατσίκη, Μαρία Ρογκώτη, Ιωσήφ Πετρίδης Διαβητολογικό Ιατρείο, Α Παθολογική Κλινική Νοσοκομείο Άγιος Δημήτριος Θεσσαλονίκη Σύνδρομο άπνοιας ύπνου (ΣΑΥ) Είναι μια διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους

Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Σύγχρονη αντιµετώπιση της νόσου των καρωτίδων στους ηλικιωµένους Αδαµαντία Α. Πολυδώρου Εδικ. Καρδιολόγος 251 Γ.Ν.Αεροπορίας Τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια σύµφωνα µε την µελέτη Rochester αυξάνουν µε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 E-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ Νούς υγιής εν σώµατι υγιή ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΙΑΤΡΟΦΗΣ ιατροφή και Υγεία Η υγεία αλλά και η νόσος είναι καταστάσεις που δεν οφείλονται ποτέ σε ένα µόνο παράγοντα. Οι κύριες οµάδες παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης

Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικής Εταιρείας Αθηροσκλήρωσης ΟΡΓΑΝΩΣΗ Ελληνική Εταιρεία Αθηροσκλήρωσης Μαιάνδρου 23, 115 28 Αθήνα Τηλ: 210 7210055, Fax: 210 7210092, E-mail: info@atherosclerosis.gr www.atherosclerosis.gr Οργανωτική Επιτροπή Άθυρος Βασίλειος Κώτσης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΚΤΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ

ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΚΤΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΚΤΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΠΕΤΡΟΣ Γ. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ 7 ον ΙΚΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ 12/02/11 ΩΚΚ Μετρήσεις της αρτηριακής πίεσης Μέτρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Μάρθα Κελέση Μπαμπάτσικου Φωτούλα Καμπά Ευρυδίκη Φασόη Γεωργία

Μάρθα Κελέση Μπαμπάτσικου Φωτούλα Καμπά Ευρυδίκη Φασόη Γεωργία Μάρθα Κελέση 1.Παιδικά ατυχήματα στο χώρο του σχολείου. Πρόληψη και νοσηλευτική αντιμετώπιση. 2.Παιδική παχυσαρκία. Ο ρόλος του κοινοτικού νοσηλευτή στην πρόληψη. 3.Ηγετικές ικανότητες προϊσταμένων νοσηλευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Γεωργίου Μανουσάκη

ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Γεωργίου Μανουσάκη ΙΧΝΟΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ Γεωργίου Μανουσάκη Η κατανόηση του τρόπου δράσης ορισµένων ιχνοστοιχείων µπορεί να οδηγήσει στη θεραπεία πολλών και σοβαρών ασθενειών όπως είναι η σχιζοφρένεια, η στειρότητα, οι

Διαβάστε περισσότερα

14 Νοεμβρίου-Παγκόσμια ημέρα για τον Σακχαρώδη Διαβήτη

14 Νοεμβρίου-Παγκόσμια ημέρα για τον Σακχαρώδη Διαβήτη 14 Νοεμβρίου-Παγκόσμια ημέρα για τον Σακχαρώδη Διαβήτη Η παγκόσμια ημέρα για τον σακχαρώδη διαβήτη γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 14 Νοεμβρίου, με αφορμή τα γενέθλια του Frederick Banting, o οποίος σε συνεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Μεταβολισµός

Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 2003. Μεταβολισµός Μετεκπαιδευτικά Μαθήµατα Ενδοκρινολογίας 00 Μεταβολισµός 1 Ενδοκρινολογική Κλινική ΓΝΘ Ιπποκρατείου /ντής αµ. επ. καθηγητής Α. Αβραµίδης 1 υσλιπιδαιµίες Αθηρωµάτωση: Μια σταδιακή διεργασία Φυσιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ Zodin 1000 mg καψάκιο, μαλακό 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Ένα καψάκιο, μαλακό περιέχει : Αιθυλεστέρες των ω 3 λιπαρών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ Burwell et al, Am J Med 1956 SLEEP BREATHING DISORDERS ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΥΠΕΡΤΑΣΗ-ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Αποτελέσματα ερευνών έχουν δείξει πως η μείωση της πρόσληψης

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΑΤΕΙΑ

ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΘΟΥΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΚΡΑΤΕΙΑ Κείμενο: Κέντρο ακράτειας Västra Götaland Φωτογραφίες: Kajsa Lundberg Σχεδιασμός: Svensk Information Σας είναι δύσκολο να ελέγξετε την ουροδόχο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩ ΤΩΝ 65 ΕΤΩΝ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΜΟΝΑΧΙΚΟΙ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΙ Καρδιοπάθειες και τσιγάρο οι πρώτες αιτίες θανάτου

ΑΝΩ ΤΩΝ 65 ΕΤΩΝ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΜΟΝΑΧΙΚΟΙ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΙ Καρδιοπάθειες και τσιγάρο οι πρώτες αιτίες θανάτου 3η ΗΛΙΚΙΑ 8 σελιδεσ ελευθεροσ ΤΥΠΟΣ ΣΑΒΒΑΤΟ 6 IOYNΙΟΥ 2015 17 ΑΝΩ ΤΩΝ 65 ΕΤΩΝ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΜΟΝΑΧΙΚΟΙ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΙ Καρδιοπάθειες και τσιγάρο οι πρώτες αιτίες θανάτου Κόβει 13 χρόνια ζωής στους άνδρες και 14,5

Διαβάστε περισσότερα