ΤΟΠΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑΣ & ΙΘΑΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΟΠΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑΣ & ΙΘΑΚΗΣ"

Transcript

1 ΤΟΠΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑΣ & ΙΘΑΚΗΣ

2 Οι µαθητές της Ελλάδας στην Κεφαλονιά Επιστηµονικός Υπεύθυνος: Π. ΒΑΣΑΛΑ Αρίθµηση βιβλίου στη σειρά: 2 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΒΑΣΑΛΑ Κεφαλονιά-Υγρότοποι Προγράµµατα και δραστηριότητες Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Copyright ΤΕ Κ-ΚΙ Παρασκευή Βασάλα Πρώτη έκδοση: Σεπτέµβριος 2006 Ιδέα-σχεδιασµός-συγγραφή: Π. Βασάλα Εξώφυλλο-σκίτσα: Μαρία Ντε Pοζάριο Επεξεργασία κειµένου-σελιδοποίηση: ιονυσία Παπαναστασάτου ιορθώσεις: Π. Βασάλα Εκτύπωση: Λασκαράτος Το παρόν έργο πνευµατικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις του Ελληνικού Νόµου (Ν. 2121/1993 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήµερα) και τις διεθνείς συµβάσεις περί πνευ- µατικής ιδιοκτησίας. Απαγορεύεται απολύτως η άνευ γραπτής άδειας του εκδότη κατά οποιοδήποτε µέσο ή τρόπο αντιγραφή, φωτοανατύπωση και εν γένει αναπαραγωγή, εκµίσθωση ή δανεισµός, µετάφραση ή διασκευή, αναµετάδοση στο κοινό σε οποιαδήποτε µορφή (ηλεκτρονική, µηχανική, ή άλλη) και η εν γένει εκµετάλλευση του συνόλου ή µέρους του έργου. ISBN ΤΟΠΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΙΘΑΚΗΣ Λιθοστρώτου 27, Αργοστόλι Τηλ.: Fax: ικτυακός τόπος:

3 1. ΒΑΣΙΚΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ Αειφόρος διαχείριση: Η διαχείριση των οικοσυστηµάτων κατά τρόπο που να προσφέρουν σε συνεχή βάση το µέγιστο δυνατό όφελος στις σηµερινές γενιές, διατηρώντας την ικανότητά τους να ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τις προσδοκίες των µελλοντικών γενεών. Αλόφιλα είδη ή αλόφυτα: φυτά που έχουν την ικανότητα να φύονται σε εδάφη µε πολύ υψηλή περιεκτικότητα αλάτων. Απειλούµενο είδος: είδος που κινδυνεύει να εξαφανιστεί. Η επιβίωσή του δεν είναι σίγουρη αν οι επιβαρυντικοί παράγοντες συνεχίσουν να υπάρχουν. Λέγεται και κινδυνεύον είδος ή είδος που κινδυνεύει (απειλείται) µε εξαφάνιση. Βιολογική συσσώρευση: είναι το φαινόµενο κατά το οποίο ραδιενεργά στοιχεία, βαρέα µέταλλα, συνθετικές οργανικές ενώσεις και άλλες µη βιαδιασπώµενες ενώσεις µπορούν να ενσωµατωθούν, σε διαφορετικούς βαθµούς από οποιονδήποτε οργανισµό. Με αυτόν τον τρόπο εισχωρούν στα τροφικά δίκτυα των οικοσυστηµάτων, όπου κατά µήκος των τροφικών αλυσίδων δηµιουργούνται φαινό- µενα βιολογικής συσσώρευσης των ρύπων. ηλαδή οι οργανισµοί που έχουν απορροφήσει από το περιβάλλον κάποια ρυπαντική ουσία, θα χρησιµεύσουν ως τροφή για άλλους οργανισµούς, οι οποίοι µε τη σειρά ρους θα συσσωρεύσουν τη ρυπαντική ουσία στο σώµα τους. Έτσι, από τα κατώτερα τροφικά επίπεδα η ρυπαντική ουσία µεταφέρεται µέσω της τροφικής αλυσίδας στα ανώτερα τροφικά επίπεδα και η σταδιακή συσσώρευση της ουσίας είναι τόσο µεγαλύτερη όσο το τροφικό επίπεδο είναι υψηλότερο. Βιοποικιλότητα: το σύνολο της ποικιλίας των µορφών ζωής σε έναν συγκεκριµένο χώρο. ιακρίνονται τρία επίπεδα βιοποικιλότητας, τα οποία αποτελούν αναπόσπαστα µέρη ενός ενιαίου συνόλου: α) γενετική ποικιλότητα, η οποία εκφράζει το εύρος των κληρονοµήσιµων χαρακτηριστικών ενός είδους, β) ποικιλότητα ειδών, η οποία εκφράζεται µε τον αριθµό των ειδών φυτών και ζώων που απαντούν σε µια συγκεκριµένη περιοχή γ) ποικιλότητα οικοσυστηµάτων, βιοκοινωνιών ή ενδιαιτηµάτων που εκφράζεται µε τον αριθµό των συνδυασµών ειδών φυτών και ζώων και των σχετικών αβιοτικών παραγόντων που συναντώνται σε µια συγκεκριµένη περιοχή. Ένα άλλο επίπεδο βιοιποικιλότητας θα µπορούσε να προσεγγιστεί µέσα από τη θεώρηση της ποικιλότητας των τοπίων, το οποίο εκφράζεται µε τον αριθµό ή το πλήθος των τύπων τοπίων που εµφανίζονται σε µια περιοχή ή σε µια χώρα. Βιότοπος: α) ο χώρος µέσα στον οποίο ζουν και αναπαράγονται τα µέλη µιας βιοκοινωνίας. Χαρακτηρίζεται από σχετική οµοιοµορφία των συνθηκών του περιβάλλοντος, β) το αβιοτικό µέρος του οικοσυστήµατος (έδαφος, νερό, κλίµα, κ.λπ.). Γεωργικά φάρµακα: οι φυσικές και συνθετικές χηµικές ουσίες που χρησιµοποιούνται για την καταπολέµηση των ασθενειών και ζιζανίων των φυτών και για τη ρύθµιση των φυτικών διεργασιών. Συνώνυµος, αλλά όχι εξίσου δόκιµος όρος είναι ο όρος φυτοφάρµακα. Είδος: ένας οργανισµός ή οργανισµοί που συγκροτούν ένα φυσικό πληθυσµό ή οµάδες πληθυσµών, µέσα στους οποίους τα εξειδικευµένα γνωρίσµατα των γονέων µεταβιβάζονται στις γενεές των απογόνων τους. Κάθε είδος είναι αναπαραγωγικά αποµονωµένο. Τα άτοµα που προέρχονται από διασταύρωση ατόµων που ανήκουν σε διαφορετικά είδη είναι συνήθως στείρα. Ενδηµικό είδος: Το είδος που ζει µόνο µέσα σε έναν οριοθετηµένο γεωγραφικό χώρο στον οποίο και έχει δηµιουργηθεί. Κατά τη χρήση του όρου είναι απαραίτητο να ορίζεται ο χώρος π.χ. ενδη- µικό της Κεφαλονιάς ή ενδηµικό της Ελλάδας. Ενδιαίτηµα: ο τόπος όπου ζει ένα είδος, ένας πληθυσµός ή µια βιοκοινότητα και τα γνωρίσµατά του, π.χ. µια αµµώδης ακτή. Ευτροφισµός: η διεργασία του εµπλουτισµού (φυσικού ή ανθρωπογενούς) των νερών µε θρεπτικά συστατικά (ιδιαίτερα νιτρικά, αµµωνιακά, φωσφορικά) που οδηγεί σε αυξηµένη παραγωγή φυτικής ύλης. Ίζηµα: το προϊόν της καθίζησης στερεών ασύνδετων σωµατιδίων, που µεταφέρονται κυρίως µε το νερό και τον άνεµο, στον πυθµένα θαλασσών και λιµνών και άλλων υποδοχέων. 1

4 Λύµατα: κάθε υγρή εκροή που ρυπαίνει έναν χώρο. Τα λύµατα που προέρχονται από τις βιοµηχανίες ονοµάζονται βιοµηχανικά, εκείνα που η προέλευσή τους είναι οικιακή ή αστική ονοµάζονται οικιακά ή αστικά. Μακκία: τύπος πυκνής αείφυλλης θαµνώδους διάπλασης της περιοχής της Μεσογείου που αποτελείται από κουµαριές, ρείκια, αγριελιές, αριές κ.ά. Η µακκία εξαπλώνεται σε πάρα πολλές παραλιακές περιοχές της Ελλάδας και επεκτείνεται προς το εσωτερικό, φτάνοντας σε υψόµετρο µ. συνήθως. Μόλυνση: η ρύπανση που οφείλεται σε παθογόνους µικροοργανισµούς και αδόκιµα µερικές φορές χρησιµοποιείται ως συνώνυµο της ρύπανσης. Ξενικά είδη: τα είδη που δεν ανήκουν στο οικοσύστηµα και «εισάγονται» από άλλα οικοσυστήµατα. Οικότοπος: τόπος µε ενιαίες συνθήκες, όπου ζουν συγκεκριµένα είδη µαζί, όπως µια λίµνη ή ένα δάσος. Οικοσύστηµα: ένα σύστηµα µελέτης που περιλαµβάνει τους βιοτικούς και τους αβιοτικούς παράγοντες µιας περιοχής, καθώς και τις αλληλεπιδράσεις µεταξύ τους. Οργανικό υλικό (ή οργανική ύλη, οργανική ουσία): υλικά φυτικής, ζωικής ή και χηµικής προέλευσης που περιέχουν οργανικές ενώσεις Πλαγκτόν: υδρόβιοι οργανισµοί (φυτικοί και ζωικοί), κυρίως µικροσκοπικοί που έχουν σχετικά µικρή ικανότητα ενεργητικής µετακίνησης και µετακινούνται συνήθως µε τη δράση των κυµάτων και των ρευµάτων. Προσαρµογή: Η διεργασία ή η τελική κατάσταση των αλληλεπιδράσεων ενός οργανισµού µε το περιβάλλον του, οι οποίες έχουν ως αποτέλεσµα την ευδοκίµηση του οργανισµού στο περιβάλλον αυτό. Προστατευόµενο είδος: είδος για το οποίο έχει θεσπιστεί ειδικό καθεστώς προστασίας, επειδή απειλείται ο πληθυσµός του, σε τοπικό ή παγκόσµιο επίπεδο. Πληθυσµός: ένα σύνολο ατόµων του ίδιου είδους που καταλαµβάνει µια καθορισµένη γεωγραφική περιοχή και που παρουσιάζει αναπαραγωγική συνέχεια. Ρύπανση: Κάθε δυσµενής διαφοροποίηση των φυσικών, χηµικών ή βιολογικών χαρακτηριστικών του αέρα, του νερού ή του εδάφους που µπορεί να οδηγήσει σε διαταραχή της ισορροπίας του φυσικού περιβάλλοντος. Είναι βλαβερή για τον άνθρωπο και τους άλλους οργανισµούς και προκαλεί φθορά στην υλική και πολιτιστική περιουσία των ανθρώπων. Σπάνια είδη: είδη µε περιορισµένη παγκόσµια εξάπλωση. Τοξική ουσία: Ουσία που µπορεί να απορροφηθεί από έναν οργανισµό και προκαλεί βλάβη µη αναστρέψιµη ή ακόµη και το θάνατο. Τροφική αλυσίδα: σχηµατική παράσταση της αλληλεξάρτησης των οργανισµών για τροφή µε µία σειρά που ξεκινά από τα φυτά ή τους αποικοδοµητές και καταλήγει στα µεγάλα σαρκοφάγα. Τροφικό πλέγµα: Η τροφική οργάνωση των πληθυσµών ενός συστήµατος µέσα από την οποία διακινούνται ενέργεια και υλικά. είχνει ποιος τρώει ποιον και τι καθώς και από ποιον τρώγεται. Τα τροφικά πλέγµατα αποτελούνται από πολλές τροφικές αλυσίδες. Τύρφη: ελαφρύ σπογγώδες οργανικό καύσιµο, προϊόν ατελούς αποσύνθεσης φυτικών υπολειµµάτων, µε υψηλή περιεκτικότητα σε υγρασία (ως 95%) και χαµηλή θερµαντική ικανότητα. Τυρφώνας: τύπος υγρότοπου µε σπογγώδες, ελάχιστα αποστραγγιζόµενο τυρφικό έδαφος, που απαντά σε ψυχρές αλλά και σε τροπικές περιοχές και έχει ιδιαίτερη βλάστηση. Υδροφόρος ορίζοντας: πορώδες υπόγειο πέτρωµα το οποίο περιέχει νερό. Απαντά σε διάφορα βάθη και έχει την ικανότητα να απορροφά νερό και να επιτρέπει την κίνησή του µέσα από τη µάζα του. Φρύγανα: σχηµατισµός βλάστησης από ξηρόµορφα και ηµιθαµνώδη φυτά που φυτρώνουν σε ξηρούς, άγονους και βραχώδεις τόπους, π.χ. θυµάρι, ρίγανη κ.ά. 2

5 2. ΦΟΡΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α Υπουργείο Περιβάλλοντος και ηµοσίων Έργων Τµήµα ιαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Τρικάλων 36, Τ.Κ , Αθήνα Τηλ , Fax: ικτυακός τόπος: ΕΥ ΑΠ Α.Ε. ιεύθυνση ιοικητικού Υπηρεσία Γενικής Γραµµατείας Ωρωπού 156, Τ.Κ , Γαλάτσι Τηλ , Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση: ικτυακός τόπος: Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων -Υγρότοπων (ΕΚΒΥ) 14ο χιλιόµετρο Θεσσαλονίκης-Ν. Μηχανιώνας, Τ.Κ , Θέρµη Τηλ , , Fax : ικτυακός τόπος: Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας Λεβίδου 13, Τ.Κ , Κηφισιά Τηλ , , Fax: ικτυακός τόπος: Φίλοι του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας Λεβίδου 13, Τ.Κ , Κηφισιά Τηλ: ικτυακός τόπος: ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ Όθωνος 100, Τ.Κ , Κηφισιά Τηλ Παγκόσµιο Ταµείο για τη Φύση-WWF Ελλάς Φιλελλήνων 26, Τ.Κ , Αθήνα Tηλ , Fax: ικτυακός τόπος: Ελληνική Εταιρεία για την Προστασία του Περιβάλλοντος και της Πολιτιστικής Κληρονοµιάς Τριπόδων 28, Τ.Κ , Αθήνα Τηλ , , Fax: ικτυακός τόπος: Μεσογειακό Γραφείο Πληροφόρησης Τριπόδων 28, Τ.Κ , Αθήνα Τηλ , Fax: ικτυακός τόπος: 3

6 Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία Εµµανουήλ Μπενάκη 53, Τ.Κ , Αθήνα Τηλ: , Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση: ικτυακός τόπος:??????/ Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης Νίκης 24, Τ.Κ , Αθήνα Τηλ , Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση: ικτυακός τόπος: Εθνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΚΘΕ) Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων, Τοµέας Αλιευτικής Αξιοποίησης Τ.Κ , Ελληνικό, Άγιος Κοσµάς Τηλ , Fax: , ικτυακός τόπος: Εθνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΚΘΕ) Ινστιτούτο Εσωτερικών Υδάτων, Τοµέας Έρευνας Περιβάλλοντος Τ.Κ , Ελληνικό, Άγιος Κοσµάς Τηλ: , Fax: ικτυακός τόπος: Εθνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΚΘΕ) Ινστιτούτο Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων Τοµέας Υδατοκαλλιεργειών Τ.Κ , Ελληνικό, Άγιος Κοσµάς Τηλ , Fax: ικτυακός τόπος: Ιχθυοκαλλιεργητικό Κέντρο Αχελώου Α.Ε. (ΙΧΘΥΚΑ Α.Ε.) Τ.Κ. 3001, Νεοχώρι Μεσολογγίου Τηλ , Fax: ικτυακός τόπος: http//www.ethiage.gr, Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Εβρου Τηλ , Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση: Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Νέστου Κεραµωτή, Τ.Κ , Καβάλα Τηλ Ηλεκτρονική διεύθυνση: Κέντρο Πληροφόρησης Λίµνης Βιστονίδας Πόρτο Λάγος, Τ.Κ , Ξάνθη Τηλ Κέντρο Πληροφόρησης Υγροτόπου Κερκίνης Τηλ , Fax:

7 Κέντρο Πληροφόρησης έλτα Αξιού-Λουδία-Αλιάκµονα-Αλυκές Κίτρους Τηλ , Fax Ηλεκτρονική διεύθυνση: Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνών Κορώνειας-Βόλβης Απολλωνία, Τ.Κ Τηλ , Fax: Κέντρο Πληροφόρησης Πρεσπών Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών Άγιος Γερµανός, Τ.Κ , Πρέσπα Τηλ , Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση: Κέντρο Πληροφόρησης και Έρευνας Αµβρακικού Κόπραινα, Τ.Κ , Άρτα Τηλ Κέντρο Πληροφόρησης Λιµνοθάλασσας Μεσολογγίου Σιδηροδροµικός Σταθµός Αιτωλικού, Τ.Θ. 111 Τηλ./ Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση: Κέντρο Πληροφόρησης Κοτυχίου- άσους Στροφυλιάς Τηλ , Fax: Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κεφαλονιάς και Ιθάκης αυγάτα, Τ.Κ , Κεφαλονιά Τηλ Ηλεκτρονική διεύθυνση ( ): Βοτανικός Κήπος Κεφαλονιάς Ίδρυµα Φωκά Κοσµετάτου Π. Βαλλιάνου 1, Αργοστόλι Τηλ , Fax: Ηλεκτρονική διεύθυνση ( ): ικτυακός τόπος: 5

8 3. ΒΙΒΛΙΑ ΚΑΙ ΒΙΝΤΕΟΤΑΙΝΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥΣ ΑΠΑ Ο ΗΜΟΥ, Ν. (1993). Περιγραφικό Λεξικό των Πουλιών της Ελλάδος. Αθήνα: ΜΓΦΙ BAILEY, J. (1993). Πουλιά (µτφρ. Π. Παπακωνσταντίνου) Αθήνα: Ερευνητές ΒΑΛΑΣΑΚΗΣ, Π. (1989) Ο γύρος του Κουτάβου και άλλα διηγήµατα για παιδιά. Αθήνα: Εστία ΒΑΣΑΛΑ, Π. (Επιµ.) (1987) Κούταβος, Η Λιµνοθάλασσα της Κεφαλονιάς, Πρόγραµµα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Αργοστόλι BONETTI, A. (1999). Μια µέρα στη λιµνοθάλασσα. Αθήνα: Σύνολο COLDREY, J. (1993). Όστρακα (µτφρ. Π. Παπακωνσταντίνου) Αθήνα: Ερευνητές ΓΕΡΑΚΗ, Π.Α. & ΚΟΥΤΡΑΚΗ, Ε.Τ. (1996). Ελληνικοί Υγρότοποι. Αθήνα: ΜΓΦΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (χ.χ.) Το πρώτο µου βιβλίο για τα πουλιά. Αθήνα: ICBP & Ε.Ο.Ε. ΕΜΠΟΝΟΣ, Α.-. (1999). Κούταβος. Το χρονικό ενός βάλτου. Αργοστόλι: ήµος Αργοστολίου ΚΑΛΑΪΤΖΙ ΗΣ,. & ΨΑΛΛΙ ΑΣ, Β. (1999). Το ποτάµι, Εγχειρίδιο Παιδαγωγικών ραστηριοτήτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για τη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση. Αθήνα: Κριτική. ΚΑΤΣΑ ΩΡΑΚΗΣ, Γ. (1996). Πρέσπα. Μια ιστορία για τη φύση και τον άνθρωπο. Άγιος Γερµανός: Εταιρία Προστασίας Πρεσπών ΚΟΛΩΝΑΣ, Λ. (1994). Πόρος Κεφαλονιάς. Πάτρα: Κοινότητα Πόρου-Πολιτιστικό Τµήµα ΜΠΑΛΑΡΝΤ, Κ. (1997). Τα φτερουγίσµατα (Fly Away Home). Βιντεοταινία και DVD ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, Κ. (1996). Τα πουλιά του Αιγαίου. Αθήνα: Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία. ΠΕΡΕΝ, Ζ., ΚΛΙΖΟ, Ζ. & ΝΤΕΜΠΕΡ, Μ. (2001). Ταξιδιάρικα πουλιά (Le people migrateur). Βιντεοταινία και DVD ΤΣΙΟΥΡΗΣ, Σ. Ε. & ΓΕΡΑΚΗΣ, Π.Α. (1991). Υγρότοποι της Ελλάδος. Θεσσαλονίκη: Α.Π.Θ./Τµήµα Γεωπονίας, Εργαστήριο Οικολογίας και Προστασίας του Περιβάλλοντος, WWF, IUCN ΥΠΕΧΩ Ε (1997). Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. άσος Στροφυλιάς. Λιµνοθάλασσα Κοτύχι. 6 Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997). Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. έλτα Ποταµού Νέστου. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997). Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. Εκβολές ποταµών Αξιού,- Λουδία- Αλιάκµονα, Αλυκή Κίτρους. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997). Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. Υγρότοποι ευρύτερης περιοχής Εύηνου-Μεσολογγίου-Αιτωλικού-Αχελώου. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997). Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. έλτα Ποταµού Έβρου. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1998). Αµβρακικός. Οικοτουριστικός οδηγός. Πρέβεζα. CORNELL, J. (1994). Ας µοιραστούµε τη φύση µε τα παιδιά (µτφρ. Στ. ηµητριάδου, Χρ. Αθανασίου, Α. Παπαγιάννη, & Α. Κωτίτσας). Θεσσαλονίκη: Παρατηρητής WILKES, A. (1991). Το πρώτο βιβλίο οικολογίας. Αθήνα: Μαργαρίτα ΕΠΕ. ΠΕΤΡΟΣ, N. (1995) Καθρεφτίσµατα στην Κερκίνη. Αθήνα: Κοάν ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ (2000). CD-ROM: Μουσείο Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας (Κέντρο ΓΑΙΑ) & ΕΚΒΥ ΠΑΡΑΚΤΙΑ ΖΩΝΗ ΤΟΥ ΣΤΡΥΜΟΝΙΚΟΥ ΚΟΛΠΟΥ (Βιντεοταινία) (2000): Νοµαρχιακή Αυτοδιοίκηση Θεσσαλονίκης και Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων-Υγρότοπων (ΕΚΒΥ)

9 4. ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ ΡΑΜΣΑΡ έλτα του Έβρου (Νοµός Έβρου) Ο υγρότοπος βρίσκεται στην ανατολικότερη γωνιά της Ελλάδας, στις εκβολές του ποταµού Εβρου. Περιλαµβάνει ένα ευρύ έλτα µε λιµνοθάλασσες, αλµυρά έλη, µικρές νησίδες, αµµόλοφους καθώς και υπολείµµατα παραποτάµιων δασών. Κατά τη Ρωµαϊκή εποχή στην ευρύτερη περιοχή ήταν χτισµένη η Τραϊανούπολη, που πήρε το όνοµά της από τον ιδρυτή της Τραϊανό. Ο σηµερινός αρχαιολογικός χώρος διαθέτει και τις οµώνυµες ιαµατικές πηγές, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα στον επισκέπτη να συνδυάσει την οµορφιά του τοπίου µε τον ιαµατικό τουρισµό. Η ιδανική θέση του έλτα µεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής, έχει ως αποτελέσµατα την εµφάνιση διαφόρων ειδών πουλιών τα οποία είτε δεν απαντώνται καθόλου, είτε απαντώνται πολύ σπάνια στον υπόλοιπο Ευρωπαϊκό χώρο. Τουλάχιστον 304 είδη πουλιών έχουν καταµετρηθεί µέχρι σήµερα σε σύνολο 421 ειδών που έχουν παρατηρηθεί σε όλη την Ελλάδα. Εκτός από τα πουλιά, το έλτα φηµίζεται για την πλούσια ιχθυοπανίδα που περιλαµβάνει 45 είδη ψαριών γλυκού και αλµυρού νερού καθώς και για το σηµαντικό αριθµό αµφιβίων (7 είδη), ερπετών (21 είδη) και θηλαστικών (περισσότερα από 40 είδη). Η χλωρίδα του υγρότοπου περιλαµβάνει περισσότερα από 350 φυτικά είδη, κυρίως αλόφυτα. Η πολιτική διαχείρισης του υγρότοπου του έλτα εστιάζεται κυρίως στον έλεγχο της αλιείας και της βόσκησης καθώς και στον αυστηρό έλεγχο του κυνηγιού στην περιοχή, ένα µέρος της οποίας έχει κηρυχθεί καταφύγιο άγριας ζωής. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης του έλτα Έβρου. Λίµνη Ισµαρίδα (Μητρικού) και Λιµνοθάλασσες Ροδόπης (Νοµός Ροδόπης) Η περιοχή αποτελείται από µια σειρά παράκτιων λιµνών οι οποίες σε συνδυασµό µε τις εκβολές των ποταµών σχηµατίζουν ένα ενιαίο υγροτοπικό σύστηµα. Η λίµνη Ισµαρίδα (ή αλλιώς Μητρικού) είναι η µοναδική σε ολόκληρη τη Θράκη µε γλυκό νερό. Είναι µια ρηχή λίµνη (µέσο βάθος ένα µέτρο) µε έκταση στρέµµατα ενώ ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της είναι οι πυκνοί καλαµώνες. Στα δυτικά της Ισµαρίδας κατά µήκος της ακτής βρίσκονται οι λιµνοθάλασσες της Ροδόπης, οι οποίες από τα ανατολικά προς τα δυτικά είναι: Έλος, Πτελέα, Αλυκή (Μέση), Αρωγή (Καρατζά) και Ξηρολίµνη (Φανάρι). Όλες έχουν αλµυρό νερό και συνολικά η έκτασή τους είναι 14 τετραγωνικά χιλιόµετρα. Οι λιµνοθάλασσες αποτελούν καταφύγια και βασικούς τόπους διαχείµασης σπανίων πουλιών όπως ο αργυροπελεκάνος. Επίσης αποτελούν και το βασικό σηµείο συγκέντρωσης των φοινικόπτερων στην Ελλάδα, ενώ ο συνολικός αριθµός πουλιών όλων των ειδών που έχει κατα- µετρηθεί φτάνει τα Μόνο στην Ισµαρίδα έχουν καταγραφεί περίπου 200 διαφορετικά είδη πουλιών πολλά από τα οποία δεν απαντώνται ούτε σε γειτονικά οικοσυστήµατα, διότι ότι µόνο η Ισµαρίδα διαθέτει τους απαραίτητους για την αναπαραγωγή πυκνούς καλαµώνες. Οι κίνδυνοι που έχουν επισηµανθεί είναι η ανεξέλεγκτη άντληση νερού για άρδευση και η ρύπανση από γεωργικά απόβλητα που µεταφέρουν οι ποταµοί. Λίµνη Βιστονίδα και Λιµνοθάλασσα Πόρτο Λάγος (Νοµοί Ροδόπης & Ξάνθης) Η λίµνη Βιστονίδα βρίσκεται στα νότια σύνορα των νοµών Ξάνθης και Ροδόπης και είναι προέκταση του όρµου του Πόρτο Λάγος. Έχει έκταση 45 τετραγωνικά χιλιόµετρα. Είναι µια αβαθής λίµνη (µέσο βάθος 2-2,5 µ.), το βόρειο τµήµα της οποίας έχει γλυκό νερό, από τα νερά των ποταµών Κόσυνθου (Ξανθιώτη), Κοµψάτου (Πολύανθου) και Τραύου (Ασπροπόταµου), ενώ το νότιο που δέχεται την επίδραση της θάλασσας έχει νερό υφάλµυρο. Η λίµνη περιβάλλεται από θαµνώνες αλµυρικιών και έλη αλµυρού και γλυκού νερού. Νότια της λίµνης εκτείνεται η λιµνοθάλασσα του Πόρτο Λάγος (η ονο- µασία προέρχεται από την ενετική ονοµασία Porto Lago, που σηµαίνει «το λιµάνι της λίµνης»), που συνδέεται µέσω φυσικού διαύλου µε τη θάλασσα και µέσω τριών στοµίων µε τη λίµνη Βιστονίδα. Η περιοχή αναφέρεται στις µυθολογικές περιπέτειες του Ηρακλή ως ο τόπος της θρακικής φυλής των Βιστόνων απ' όπου πήρε η λίµνη το όνοµά της. Βασιλιάς ήταν ο ιοµήδης, τα ανθρωποφάγα άλογα του οποίου πήρε ο Ηρακλής για να τα πάει στο βασιλιά των Μυκηνών Ευρυσθέα. Στις νεότερες εποχές το Πόρτο Λάγος ήταν λιµάνι µε αξιόλογη κίνηση µέχρι και τον 18ο αιώνα. Ως πόλη ήταν µεγαλύτερη από την Καβάλα και υπήρχαν πρακτορεία όλων των Ελληνικών και Ευρωπαϊκών ναυτιλιακών εταιρειών καθώς και προξενεία της Γαλλίας και Αυστροουγγαρίας. Η βλάστηση του υγροτό- 7

10 που διαφέρει ανάλογα µε την περιοχή. Στα παράλια του Πόρτο Λάγος υπάρχουν διάφορα αµµόφιλα είδη ενώ στις εκβολές των ποταµών φυτρώνουν λεύκες, ιτιές, φτελιές, φράξοι και πλατάνια. Η πανίδα είναι γενικά πλούσια µε κυρίαρχη την ιχθυοπανίδα και την ορνιθοπανίδα. Έχουν καταγραφεί περίπου 61 διαφορετικά είδη ψαριών. Εµπορικά, τα σηµαντικότερα είδη είναι οι κέφαλοι και τα χέλια, ενώ η περιοχή κατατάσσεται µεταξύ των πρώτων λιµνών και λιµνοθαλασσών της χώρας σε ιχθυοπαραγωγή. Όσον αφορά τα πουλιά έχουν καταγραφεί 264 διαφορετικά είδη. Σηµαντικοί είναι οι πληθυσµοί ερωδιών και αργυροπελεκάνων ενώ ο υγρότοπος αποτελεί σταθερό σηµείο στάσης για ανάπαυση και τροφή µεγάλων µεταναστευτικών σµηνών. έλτα Νέστου (Νοµοί Καβάλας και Ξάνθης) Ο ποταµός Νέστος, πηγάζει από την οροσειρά Ρίλα της Βουλγαρίας και διανύοντας µια απόσταση 130 χ.λµ. καταλήγει στο Θρακικό πέλαγος. Το εκτεταµένο έλτα του εκτείνεται από τη γέφυρα των Τοξοτών µέχρι το σηµείο εκβολής του και καταλαµβάνει έκταση στρεµµάτων. ίπλα από την ακτή βρίσκονται οι λιµνοθάλασσες του Νέστου, οι οποίες µε τη σειρά είναι η Βάσσοβα, το Ερατεινό, το Αγίασµα, η Κεραµωτή, η Κοκάλα, το Χαϊδευτό, το Μοναστηράκι και τα Μάγγανα, µε συνολική έκταση περίπου στρέµµατα. Το βόρειο τµήµα του υγρότοπου διασχίζεται από τη σιδηροδροµική γραµµή Θεσσαλονίκη - Αλεξανδρούπολη και ο ταξιδιώτης µπορεί να θαυµάσει εξαιρετικές εικόνες όλες τις εποχές του έτους. Η σηµαντικότερη ενιαία περιοχή του υγρότοπου είναι το πυκνό δάσος µε υδρόφιλη βλάστηση το οποίο είναι γνωστό ως Κοτζά Ορµάν (Μεγάλο άσος). Μέχρι το 1930 το δάσος αυτό είχε έκταση µεγαλύτερη από στρέµµατα και σχεδόν ήταν αδιάβατο και παρθένο. Από το 1930 µέχρι το 1950 έγιναν εργασίες διευθέτησης του ποταµού κατά τη διάρκεια των οποίων εκχερσώθηκε το µεγαλύτερο τµήµα του δάσους µε συνέπεια να χαθεί ένα από τα εναποµείναντα παραποτάµια δάση της Ευρώπης. Σήµερα το Μεγάλο άσος καλύπτει έκταση στρέµµατα και είναι το µεγαλύτερο παραποτάµιο δάσος της Ελλάδας. Στο έλτα του Νέστου έχουν καταγραφεί 41 είδη ψαριών, 20 είδη ερπετών, 11 είδη αµφιβίων και 14 είδη θηλαστικών ενώ από πλευράς ορνιθοπανίδας έχουν καταγραφεί συνολικά 261 είδη πουλιών. Η διατήρηση του υγρότοπου είναι σηµαντικός στόχος για όλους τους κατοίκους της περιοχής. Στη Χρυσούπολη ιδρύθηκε από την τοπική περιβαλλοντική οργάνωση, το πρώτο µικρό µουσείο υγροτόπου στην Ελλάδα. Η ασική Υπηρεσία κάνοντας αποφασιστικά βήµατα προς αυτή την κατεύθυνση από τα µέσα της δεκαετίας του '90 και µετά, περιέφραξε ολόκληρες περιοχές απαγορεύοντας κάθε χρήση. Αυτό το µέτρο άρχισε σιγά-σιγά άρχισε να επαναφέρει το παραποτάµιο δάσος και κάποια είδη θηλαστικών τα οποία είχαν εξαφανιστεί από την περιοχή. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης έλτα Νέστου-Βιστονίδας-Ισµαρίδας. Λίµνη Κερκίνη (Νοµός Σερρών) Η Λίµνη Κερκίνη βρίσκεται στο βορειοδυτικό τµήµα του νοµού Σερρών, στο λεκανοπέδιο που σχη- µατίζεται µεταξύ των βουνών Μπέλες, Κρούσια και Μαυροβούνι. Είναι τεχνητή λίµνη και σχηµατίστηκε µε την κατασκευή ενός φράγµατος για τη διευθέτηση των νερών του ποταµού Στρυµώνα και την ύδρευση του κάµπου των Σερρών. Ανάλογα µε τη ρύθµιση του φράγµατος, η έκταση της λίµνης περιορίζεται στα στρέµµατα το φθινόπωρο και το χειµώνα από περίπου που είναι την άνοιξη. Γύρω από τη λίµνη βρίσκονται τα χωριά Λιθότοπος, Χρυσοχώραφα, Λιµνοχώρι, Μεγαλοχώρι, Μανδράκι, Νεοχώρι, Λιβάδια και Κερκίνη. Στην Κερκίνη έχουν καταγραφεί 244 είδη πουλιών, εκ των οποίων τα 70 θεωρούνται προστατευόµενα είδη σύµφωνα µε οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η λίµνη αποτελεί σηµαντική πηγή διατροφής για τα σπάνια είδη αρπακτικών τα οποία φωλιάζουν στα κοντινά δάση, ενώ στα τρεχούµενα νερά υπάρχει πληθυσµός άγριας πέστροφας. Ιδανικό καταφύγιο για τα ψάρια της περιοχής αποτελεί ο σπάνιος για την Ευρώπη τάπητας από νούφαρα ο οποίος καλύπτει έκταση περίπου 5 τετραγωνικών χιλιοµέτρων. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης της Λίµνης Κερκίνης. 8

11 Λίµνες Κορώνεια (Λαγκαδά) και Βόλβη (Νοµός Θεσσαλονίκης) Οι λίµνες Βόλβη και Κορώνεια συγκαταλέγονται µεταξύ των πέντε µεγαλυτέρων λιµνών της Ελλάδας (2η η Βόλβη και 4η η Κορώνεια) και βρίσκονται ανατολικά της Θεσσαλονίκης. Η Κορώνεια είναι γνωστή και ως λίµνη του Λαγκαδά ή του Αγίου Βασιλείου. Στην περιοχή των λιµνών βρίσκονται τα χωριά Ρεντίνα, Μικρή και Μεγάλη Βόλβη, Σχολάρι, Νυµφόπετρα, Άγιος Βασίλειος και Λαγκαδάς. Η Κορώνεια, επικοινωνεί µε τη Βόλβη µε κανάλια, ενώ η Βόλβη συνδέεται µε το Στρυµωνικό Κόλπο µέσω του µικρού ποταµού Ρήχειου. Η περιοχή είναι κυρίως αγροτική, ενώ η αλιεία ασκείται σχεδόν ολόκληρο το χρόνο εκτός από µια µικρή περίοδο την άνοιξη. Ενδιαφέρον είναι επίσης το γεγονός ότι η περιοχή της Βόλβης είναι µια από τις λίγες περιοχές που εκτρέφονται ακόµη βουβάλια. ύο αξιόλογα δάση υπάρχουν στην περιοχή: το δάσος της Ρεντίνας, µε υπέροχα πλατάνια δεξιά και αριστερά από τον ποταµό Ρήχειο και το δάσος της Απολλωνίας δίπλα από τη λίµνη Βόλβη. Συνολικά στην ευρύτερη περιοχή έχουν καταγραφεί 336 είδη φυτών, 13 από τα οποία θεωρούνται εξαιρετικά σπάνια. Μεταξύ των δύο λιµνών βρίσκονται δύο εντυπωσιακοί υπεραιωνόβιοι πλάτανοι, γεµάτοι από φωλιές σταχτοτσικνιάδων και άλλων πουλιών, οι οποίοι ανακηρύχθηκαν σε φυσικά µνηµεία. Στις δύο λίµνες ζουν 24 είδη ψαριών, ενώ έχουν καταγραφεί 19 είδη αµφιβίων και ερπετών και 34 είδη θηλαστικών. Από πλευράς ορνιθοπανίδας, έχουν καταγραφεί πάνω από 200 είδη πουλιών. Ιδιαίτερα τα στενά της Ρεντίνας είναι σηµαντικό πέρασµα για αρπακτικά όπως ο φιδαετός, ο χρυσαετός και ο σταυραετός. Η µεγαλύτερη απειλή για το σηµαντικό αυτό υγρότοπο των δύο µεγάλων λιµνών είναι η συνεχής µείωση της στάθµης τους, η οποία οφείλεται είτε στην παρατεταµένη ανοµβρία, είτε στην ανεξέλεγκτη άντληση νερών από τις λίµνες για άρδευση της γύρω περιοχής. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης των Λιµνών Κορώνειας-Βόλβης. έλτα Ποταµών Αξιού-Λουδία-Αλιάκµονα και Αλυκή Κίτρους (Νοµοί Θεσσαλονίκης, Ηµαθίας και Πιερίας) Κατά µήκος του δυτικού τµήµατος του κόλπου της Θεσσαλονίκης και του Θερµαϊκού κόλπου αναπτύσσεται ένα δίκτυο υγρότοπων που περιλαµβάνει τις εκβολές των ποταµών Γαλλικού και Λουδία, τα έλτα των ποταµών Αξιού και Αλιάκµονα, εκτεταµένους ορυζώνες και αλοέλη, υπολείµµατα παραποτάµιου δάσους κατά µήκος των ποταµών, νησίδες και αµµονησίδες, λιµνοθάλασσες και την Αλυκή του Κίτρους (η δεύτερη σε παραγωγή αλυκή της Ελλάδας) που λειτουργεί σε τµήµα της λιµνοθάλασσας του Κίτρους. Ο Λουδίας, ο Αξιός και ο Γαλλικός αναφέρονται σε κείµενα της αρχαιότητας από τον Όµηρο, τον Ευριπίδη και τον Ηρόδοτο. Ο Ηρόδοτος µάλιστα αναφέρει ότι περίπου ένα εκατοµµύριο Πέρσες στρατιώτες του Ξέρξη στρατοπέδευσαν εκεί το 480 π.χ. κάνοντας τον ποταµό Γαλλικό να στερέψει καθώς δεν ήταν σε θέση να τους ξεδιψάσει. Στους "βάλτους" της ίδιας περιοχής, διαδραµατίζονται οι περιπέτειες του Μακεδονικού Αγώνα, στα "Μυστικά του Βάλτου" της Πηνελόπης έλτα. Στα έλτα των ποταµών Αλιάκµονα και Αξιού συναντώνται κέφαλοι και λαβράκια και συνολικά στους ποταµούς Αλιάκµονα και Αξιό ζουν 33 και 36 είδη ψαριών αντίστοιχα. Στις αβαθείς θαλάσσιες εκτάσεις που δηµιουργούνται βρίσκει χώρο αναπαραγωγής ο γόνος πολλών ψαριών του Αιγαίου ενώ στην περιοχή παράγεται περίπου το 90% της συνολικής παραγωγής µυδιών στην Ελλάδα. Η Αλυκή Κίτρους είναι µια έκταση στρεµµάτων από την οποία παράγονται ετησίως τόνοι αλάτι. Στην περιοχή έχουν παρατηρηθεί 215 είδη πουλιών, µε πιο χαρακτηριστικούς τους ερωδιούς, οι οποίοι σχηµατίζουν εκεί µια από τις σηµαντικότερες αποικίες τους στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Επίσης υπάρχουν αργυροπελεκάνοι και λεπτοµύτες, είδη που απειλούνται παγκοσµίως µε εξαφάνιση. Η γειτνίαση του υγρότοπου µε το µεγάλο αστικό κέντρο της Θεσσαλονίκης αλλά και η υπεράντληση νερών για την άρδευση της περιοχής (οι πεδιάδες της Θεσσαλονίκης, της Βέροιας και του Αξιού αρδεύονται µε νερά της περιοχής) είναι οι βασικές απειλές για τον υγρότοπο αυτό. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης του έλτα Αξιού-Λουδία-Αλιάκµονα. Λίµνη Μικρή Πρέσπα (Νοµός Φλώρινας) Ο υγρότοπος των Πρεσπών βρίσκεται στο βορειοδυτικό άκρο της Ελλάδας στα σύνορα µε την Αλβανία ανάµεσα σε ψηλά βουνά και σε υψόµετρο 853 µέτρων. Οι λίµνες είναι δύο, η Μικρή και η Μεγάλη Πρέσπα µε έκταση 48 και 288 τετραγωνικά χιλιόµετρα αντίστοιχα. Όµως από τις δύο λίµνες, στην Ελλάδα ανήκουν τα 44 τετραγωνικά χιλιόµετρα της Μικρής και µόνο τα 37 τετραγω- 9

12 νικά χιλιόµετρα της Μεγάλης Πρέσπας. Οι δύο λίµνες παλαιότερα ήταν ενωµένες αλλά τώρα χωρίζονται από µια αµµώδη νησίδα και επικοινωνούν µόνο µε ένα στενό δίαυλο, ενώ το νερό κυλά από τη Μικρή προς τη Μεγάλη Πρέσπα. Η όλη περιοχή αποτελεί τον Εθνικό ρυµό των Πρεσπών και περιλαµβάνει 12 χωριά µε περίπου 1200 κατοίκους. Από πλευράς χλωρίδας η περιοχή συντηρεί τον εντυπωσιακό αριθµό των 1500 ειδών φυτών. Η ιχθυοπανίδα περιλαµβάνει 17 είδη ψαριών µεταξύ των οποίων το ενδηµικό είδος ψαριού µπράνα και ένα είδος άγριας πέστροφας. Από άποψη πανίδας επίσης περιλαµβάνονται 11 είδη αµφιβίων, 22 είδη ερπετών, 45 είδη θηλαστικών και πάνω από 260 είδη πουλιών. Ο υγρότοπος των Πρεσπών είναι παγκοσµίως γνωστός για τις αποικίες των αργυροπελεκάνων και των ροδοπελεκάνων, τα οποία είναι δύο από τα σπανιότερα πλέον πουλιά στη γη. Ένα από τα σηµαντικότερα στοιχεία των Πρεσπών είναι τα ιστορικά και πολιτιστικά µνηµεία που υπάρχουν διάσπαρτα στην περιοχή. Τα περισσότερα παραδοσιακά οικήµατα αλλά και οι ναοί βρίσκονται στα χωριά Ψαράδες (που βρίσκεται κοντύτερα προς τη Μεγάλη Πρέσπα), Άγιος Γερµανός (που βρίσκεται βορειοανατολικά της Μικρής Πρέσπας) και στο νησί του Αγίου Αχίλλειου στη Μικρή Πρέσπα, στο οποίο βρίσκονται 5 ναοί άλλοι σε καλή κατάσταση και άλλοι ερειπωµένοι. Επίσης διατηρούνται ακόµα µερικά στοιχεία παραδοσιακών δραστηριοτήτων όπως παλιές ψαράδικες βάρκες, τεχνικές παρασκευής κάρβουνου καθώς και αεροξήρανσης ψαριών και λαχανικών. Το 1991 ιδρύθηκε η Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών µε πρωτοβουλία των Φίλων των Πρεσπών και του WWF International. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης Πρεσπών. Αµβρακικός Κόλπος (Νοµοί Άρτας, Πρέβεζας και Αιτωλοακαρνανίας) Στο βόρειο τµήµα του Αµβρακικού κόλπου και ανάµεσα στα έλτα των ποταµών Λούρου και Αράχθου αναπτύσσεται ένα εκτεταµένο σύστηµα υγρότοπων. Περιλαµβάνει αρκετές λιµνοθάλασσες, από τις οποίες µεγαλύτερες είναι η Ροδιά (µε έκταση στρέµµατα, ένας από τους πιο παραγωγικούς χελότοπους της Ελλάδας), το Τσουκαλιό (µε έκταση στρέµµατα νότια της Ροδιάς, στο δυτικό άκρο της οποίας εκβάλλει ο ποταµός Λούρος) και η Λογαρού (µε έκταση στρέµµατα στα ανατολικά του Τσουκαλιού, περιοχή πλούσια σε αλιεύµατα). Επίσης ο υγρότοπος περιλαµβάνει λουρονησίδες µήκους πολλών χιλιοµέτρων, στα όρια των λιµνοθαλασσών µε τη θάλασσα, εκτεταµένα αλοέλη και έλη γλυκού νερού, τον µεγαλύτερο ενιαίο καλαµώνα της Ελλάδας καθώς και νησίδες και υπολείµµατα παραποτάµιων δασών κατά µήκος των ποταµών. Στην περιοχή υπάρχουν ασβεστολιθικοί λόφοι καλυµµένοι από σκληρόφυλλους αειθαλείς θάµνους, που αποτελούν καταφύγιο διαφόρων αρπακτικών πτηνών. Πάνω από 250 είδη πουλιών διαχειµάζουν ή σταθµεύουν, ενώ τουλάχιστον 75 από αυτά είναι σπάνια ή απειλούµενα. Η ιχθυοπαραγωγική ικανότητα του Αµβρακικού αν και µειωµένη σε σχέση µε το παρελθόν, είναι ακόµη υψηλή. Κέφαλοι, λαβράκια, τσιπούρες, µεγάλου µεγέθους γαρίδες (γάµπαρες), γλώσσες, σουπιές και φυσικά χέλια, είναι τα βασικά είδη ιχθυοπαραγωγής του Κόλπου, ενώ σηµαντικές είναι και οι µυδοκαλλιέργειες της περιοχής. Από τον Αµβρακικό περνούν συχνά δελφίνια και µεγάλες θαλάσσιες χελώνες Carreta Carreta. Ο Αµβρακικός είναι ένας υγρότοπος ιδιαίτερης αξίας όχι µόνο για τα Ελληνικά αλλά και για τα διεθνή δεδοµένα. Ο µεγαλύτερος κίνδυνος για την περιοχή προέρχεται από τα ρυπογόνα συστατικά που µεταφέρουν οι ποταµοί που εκβάλουν στην περιοχή καθώς και από τα κατάλοιπα από την επεξεργασία των γεωργικών και κτηνοτροφικών προϊόντων από τις µονάδες της ευρύτερης περιοχής. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης Υγρότοπων Αµβρακικού Κόλπου. Λιµνοθάλασσες Μεσολογγίου - Αιτωλικού (Νοµός Αιτωλοακαρνανίας) Στην περιοχή του Μεσολογγίου, ανάµεσα στις εκβολές των ποταµών Αχελώου και Εύηνου βρίσκεται µια από τις µεγαλύτερες υγροτοπικές εκτάσεις της Ελλάδας. Το βασικό τµήµα περιλαµβάνει τρεις µεγάλες λιµνοθάλασσες: α) το νοτιότερο ρηχό, κεντρικό τµήµα που φθάνει µέχρι τη νησίδα πάνω στην οποία είναι χτισµένη η πόλη Αιτωλικό και είναι γνωστή ως λιµνοθάλασσα του Μεσολογγίου, β) το βόρειο, βαθύτερο τµήµα που βρίσκεται στο επάνω τµήµα της νησίδας του Αιτωλικού και ονοµάζεται λιµνοθάλασσα του Αιτωλικού και, γ) το ανατολικό τµήµα, η λιµνοθάλασσα της Κλείσοβα. Η περιοχή οφείλει τη σηµερινή της διαµόρφωση στην εκβολή των δύο µεγάλων ποταµών του Αχελώου και του Εύηνου. Παλαιότερα υπήρχαν µεγάλες εκτάσεις παραποτάµιων δασών, αποµεινάρι των οποίων είναι το 600 στρεµµάτων άσος του Φράξου στην περιοχή του Λεσινιού. Οι υγρότοποι του Μεσολογγίου αποτελούν µια από τις σηµαντικότερες περιοχές διαχείµασης πουλιών και µια από τις σηµαντικότερες στά- 10

13 σεις ανάπαυσης και τροφής των µεταναστευτικών πουλιών. Κάθε χρόνο καταµετράται πληθυσµός πουλιών. Η περιοχή είναι εξαιρετικά γνωστή για την πλούσια ιχθυοπανίδα της, η οποία συνίσταται κυρίως σε πέντε είδη κεφάλων, λαβράκια, τσιπούρες, χέλια και γοβιούς της λιµνοθάλασσας. Ο τρόπος αλιείας κυρίως γίνεται µε ιχθυοσυλληπτικές εγκαταστάσεις οι οποίες τοποθετούνται στην έξοδο της λιµνοθάλασσας προς τη θάλασσα. Τα αλιεύµατα της περιοχής φθάνουν τους τόνους ετησίως και αποτελούν µια σηµαντική πλουτοπαραγωγική πηγή για τους κατοίκους της περιοχής. Μια επίσης πολύ µεγάλη πηγή εσόδων για την περιοχή αποτελεί και η Αλυκή του Μεσολογγίου, η παραγωγή της οποίας συνιστά περίπου το 65% της Ελληνικής αλατοπαραγωγής και καλύπτει το 50% των αναγκών της χώρας σε αλάτι. Οι τεράστιοι λευκοί λόφοι του αλατιού αποτελούν καταφύγιο για πολλά µεταναστευτικά κυρίως είδη πουλιών, τα οποία τρέφονται µε το µικροσκοπικό καρκινοειδές που ονο- µάζεται αρτέµια και βρίσκεται µέσα στα πληµµυρισµένα αλατοπήγια ("τηγάνια" των αλυκών). Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης Λιµνοθάλασσας Μεσολογγίου. Λιµνοθάλασσα Κοτύχι - άσος Στροφυλιάς (Νοµοί Αχαΐας και Ηλείας) Η λιµνοθάλασσα Κοτύχι βρίσκεται στο νοµό Ηλείας, ενώ το παραθαλάσσιο δάσος της Στροφυλιάς, είναι βορειότερα στο νοµό Αχαΐας. Πρόκειται για ένα δίκτυο λιµνοθαλασσών (Άραξος, Κοτύχι, Πρόκοπος), λιµνών, ελών (Λάµια, έλος γλυκού νερού) και δασών (δάσος της Στροφυλιάς) κατά µήκος των βόρειοδυτικών ακτών της Πελοποννήσου. Σηµαντική είναι η ιχθυοπανίδα της περιοχής. Η Λιµνοθάλασσα του Άραξου είναι γνωστή για τις ποσότητες τσιπούρας που παράγει. Ο Πρόκοπος αποτελεί χώρο αλίευσης άφθονων ποσοτήτων κεφάλων και χελιών. Η Λάµια είναι επίσης σηµαντικός χελότοπος, τα οποία όµως αλιεύονται µόνο στα περάσµατά τους προς τη θάλασσα. Τέλος, η λιµνοθάλασσα Κοτύχι µε τους επτά χείµαρρους που εκβάλουν σε αυτή αποτελεί ένα σηµαντικό φυσικό ιχθυοτροφείο. Η ορνιθοπανίδα της περιοχής είναι εξαιρετικά µεγάλη σε ποικιλία. Στη λιµνοθάλασσα Κοτύχι, διαχειµάζουν διάφορα είδη πάπιας τα οποία ξεπερνούν τα άτοµα σε πληθυσµό, ενώ µπορεί κανείς να βρει ερωδιούς και άλλα παρυδάτια πουλιά. Η λίµνη Πρόκοπου και το έλος της Λάµιας χρησιµεύουν κυρίως ως στάση τροφής και ανάπαυσης για τα µεταναστευτικά πουλιά. Το άσος της Στροφυλιάς, είναι το µεγαλύτερο παράκτιο δάσος της Ελλάδας και ένα από τα µεγαλύτερα της Μεσογείου. Σε αρκετές θέσεις αναµιγνύεται µε τους υγρότοπους δηµιουργώντας εικόνες σπάνιας οµορφιάς. Αποτελείται από τεράστιες κουκουναριές, πεύκα και θαµνοκυπάρισσα και καταλήγει σε µια εκτενή αµµώδη παραλία µε χαρακτηριστικά αµµόφιλα φυτά και µοναδικούς αµµοθινικούς σχηµατισµούς. Το 2002, µε το Νόµο 3044 ιδρύθηκε ο Φορέας ιαχείρισης Κοτυχίου-Στροφυλιάς. Σηµείωση: Το κείµενο «Ελληνικοί Υγρότοποι Ραµσάρ» στηρίχτηκε σε σχετικά στοιχεία και πληροφορίες από τους δικτυακούς τόπους: του ΥΠΕΧΩ Ε (http://www.minenv.gr), της WWF (http://www.wwf.gr) και στη µελέτη «Ελληνικοί Υγρότοποι» του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας - Ελληνικού Κέντρου Βιοτόπων - Υγροτόπων, Εκδόσεων της Εµπορικής Τράπεζας της Ελλάδας. Βασική Νοµοθεσία για τους υγρότοπους και γενικότερα για την προστασία του περιβάλλοντος και τις προστατευόµενες περιοχές Οδηγία 79/409/ΕΟΚ του Συµβουλίου της 2ας Απριλίου 1979 «Για τη διατήρηση των άγριων πτηνών» (Επίσηµη Εφηµερίδα L 103, ) Οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συµβουλίου της 21ης Μαίου 1992, «Για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας» (Επίσηµη Εφηµερίδα L 206, ) Ν. 191/1974. Κύρωση της Σύµβασης Ραµσάρ από την Ελλάδα (ΦΕΚ 350/Α/20 Νοεµβρίου 1974). Ν. 2742/99 «Χωροταξικός Σχεδιασµός και Αειφόρος Ανάπτυξη και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ 207/Α/7 Οκτωβρίου 1999) Ν. 3044/2002 «Μεταφορά συντελεστή δόµησης και ρυθµίσεις άλλων θεµάτων αρµοδιότητας Υπουργείου Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και ηµοσίων Έργων, άρθρο 13: Ίδρυση 25φορέων διαχείρισης» (ΦΕΚ 197/Α/27 Αυγούστου 2002) Ν. 2742/1999: «Χωροταξικός σχεδιασµός και αειφόρος ανάπτυξη και άλλες διατάξεις. Κεφάλαιο Ε : ιοίκηση και διαχείριση προστατευόµενων περιοχών» (ΦΕΚ 207/Α/7 Οκτωβρίου 1999) Ν. 1650/1986 «Για την προστασία του περιβάλλοντος» (ΦΕΚ160/Α/18 Οκτωβρίου 1986) ΦΕΚ 1289/Β/28 εκεµβρίου «Καθορισµός µέτρων και διαδικασιών για τη διατήρηση των φυσικών οικότοπων (ενδιαιτηµάτων) καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας». 11

14 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ANDERSON, S. & MOSS, B. (1993). How wetland habitats are perceived by children: consequences for children's education and wetland conservation. International Journal of Science Education, vol.15, no. 5, pp ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2005). Κεφαλονιά-Σπήλαια. Προγράµµατα και δραστηριότητες περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Αργοστόλι: ΤΕ Κ-ΚΙ ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2005). Μαθαίνοντας για τους σεισµούς. ιαθεµατική προσέγγιση Αθήνα: Τυπωθήτω ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΡ ΑΝΟΣ. ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2005). Πατριδογνωσία και Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, Στο: CD-ROM 2ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Έµπνευση, Στοχασµός και Φαντασία στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση». (Πειραιάς, 1-3 Απριλίου 2005). Ελληνική Εταιρεία και Πανεπιστήµιο Πειραιά (αρ. δηµ. 108). ΒΑΣΑΛΑ, Π. & ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. (2004). Ο κόσµος της Θάλασσας, ιαθεµατική προσέγγιση, εναλλακτικές διδακτικές τεχνικές και σχέδια εργασίας. Αθήνα: Μεταίχµιο. ΒΑΣΑΛΑ, Π. & ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. (2002). Ο καταιγισµός ιδεών ως διδακτική τεχνική για την προσέγγιση των περιβαλλοντικών προβληµάτων. Πρακτικά 1ου Περιβαλλοντικού Συνεδρίου Μακεδονίας. (Θεσσαλονίκη, 1-4 Μαρτίου 2002) (σσ ). ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2002). Εκπαίδευση-Σχολείο-Μουσείο στο Ίδρυµα Φωκά-Κοσµετάτου Στο: Πρακτικά: Μουσείο-Σχολείο 6ο Περιφερειακό Σεµινάριο (Καβάλα Σεπτεµβρίου 2002) (σσ ). ΒΑΣΑΛΑ, Π. (Συγγραφή κειµένων) (1999). Η Παράκτια Ζώνη. Εκπαιδευτικό CD-Rom. ΙΜΛ, ΕΚΒΥ & ΑΠΘ-Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης. ΒΑΣΑΛΑ, Π. (Επιµ.) (1999). Τουρισµός και αειφορία. Εκπαιδευτικό υλικό περιβαλλοντικής εκπαίδευσης για Σχολεία ευτεροβάθµιας Εκπαίδευσης. Αργοστόλι ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2000). Τουρισµός και αειφόρος ανάπτυξη: εκπαιδευτικό υλικό περιβαλλοντικής εκπαίδευσης για το γυµνάσιο και το λύκειο. (Το τελικό προϊόν ενός εκπαιδευτικού προαιρετικού προγράµµατος). Στο: Γ. Μπαγάκης (Επιµ.) Προαιρετικά Εκπαιδευτικά Προγράµµατα στη Σχολική Εκπαίδευση. Αθήνα: Μεταίχµιο (σσ ). ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2003). Κεφαλονιά: Ένα µουσείο της Φύσης. Στο: Ιόνια Νησιά. Αθήνα: Καθηµερινή- Επτά Ηµέρες. (σσ ). ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2000). Οδηγός για τον εκπαιδευτικό: οµή και στόχοι του υλικού, διδακτικές προσεγγίσεις, τρόποι χρήσης του υλικού, αξιολόγηση, οδηγίες υλοποίησης των φύλλων εργασίας Στο: Π. Βασάλα & Ν. Αντωνιάδου (Επιµ.) Η Παράκτια Ζώνη. Σχεδιασµός και Ανάπτυξη Εκπαιδευτικού υλικού για το Γυµνάσιο: Οδηγός για τον εκπαιδευτικό. Αθήνα: ΥΠΕΠΘ, ΑΠΘ, ΙΜΛ & ΕΚΒΥ. ΒΑΣΑΛΑ, Π. (1994). Μέθοδοι διδασκαλίας θεµάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στo πεδίο. Εκπαιδευτική Κοινότητα 27, ΒΑΣΑΛΑ, Π. (1994). Η Αξιολόγηση των προγραµµάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης (Μια πρόταση) (1994), ιαβάζω 333, ΒΑΣΑΛΑ, Π. (1993). Η Μέθοδος Project στη διδασκαλία θεµάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Στο: Πρακτικά ιεθνούς Συνεδρίου για το περιβάλλον ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ: Περιβάλλον - Αγροτική Ανάπτυξη - Ποιότητα Ζωής. (Αθήνα, Μαρτίου 1993, Γεωτεχνικό Επιµελητήριο της Ελλάδας). (σσ 94-95). BAILEY, J. (1993). Πουλιά (µτφρ. Π. Παπακωνσταντίνου) Αθήνα: Ερευνητές BISSON, C. (1996). The Outdoor Education Umbrella: a metaphoric model to conceptualise outdoor experiential learning methods. Ιn Association of Experiential Education Conference Proceedings. Washington: Spokane. BOERS, H. & BOSCH, M. (1994). The earth as a holiday resort. Utrecht: SME/Institute for Environmental Communication and Netherlands Institute of Tourism and Transport Studies. BRITISH MUSEUM (NATIONAL HISTORY). (1986). Nature at work. UK: The National History Museum 12

15 ΓΑΒΡΙΕΛΑΤΟΣ, Γ. (2000) Μνήµες. Το προσεισµικό Μοναστηράκι και οι σεισµοί του '53 στην Κεφαλονιά. Πόρος Κεφαλληνίας ΓΕΡΑΚΗΣ, Π. Α. (2002) Η πολιτιστική αξία των υγρότοπων. Αµφίβιον, τ. 42 COLDREY, J. (1993). Όστρακα (µτφρ. Π. Παπακωνσταντίνου) Αθήνα: Ερευνητές CORNELL, J. (1994). Ας µοιραστούµε τη φύση µε τα παιδιά. (µτφρ. Στ. ηµητριάδου, Χρ. Αθανασίου, Α. Παπαγιάννη, & Α. Κωτίτσας). Θεσσαλονίκη: Παρατηρητής DAY, M., DAY, S. & MEYER, I. (1987). Looking at landforms. UK: Nelson ΕΜΠΟΝΟΣ, Α.-. (1999) Κούταβος. Το χρονικό ενός βάλτου. Αργοστόλι: ήµος Αργοστολίου EDWARDS, P., WATTS M. & WEST A. (1990). Making the difference: environmental problem-solving approach to environmental concerns. UK: WWF ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (χ.χ.) Το πρώτο µου βιβλίο για τα πουλιά. Αθήνα: ICBP & Ε.Ο.Ε. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ (χ.χ.) Ενηµερωτικά κέντρα για τους Ελληνικούς Υγρότοπους " ιεθνούς Σηµασίας" (Υγρότοποι Ramsar). ιαθέσιµο στον δικτυακό τόπο: (28/12/2005) ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΟΤΟΠΩΝ-ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ (ΕΚΒΥ). (χ.χ.). Ελληνικοί υγρότοποι. ιαθέσιµο στον δικτυακό τόπο: (29/11/2005) ELLIOT, J. (1993): An Introduction to Sustainable Development. Routledge, London ΕΠΙΣΗΜΗ ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ αριθ. C 138/37-44: "Στόχος η αειφορία: Πρόγραµµα της Ευρωπαικής Κοινότητας σχετικά µε την πολιτική και τη ράση για την αειφόρο ανάπτυξη" EUROPA (n.d.) Φυσικά Ενδιαιτήµατα (Natura 2000). ιαθέσιµο στον δικτυακό τόπο: (28/12/2005) FALK, J. & BALLING, J. (1980). The school field trip: Where you go makes a difference. Science and Children, 6-8. FIEN, J. (1993): Environmental Education: A Pathway to Sustainability? Geelong: Deakin University Press FREY, K. (1986): H "Μέθοδος Project" (µτφρ. Κλ. Μάλλιου). Θεσσαλονίκη: Κυριακίδη. GAYFORD, C & MCLEISH, M. (1992). Environmental Education for Science. UK: Council For Environmental Education HAMMERMAN, D., HAMMERMAN, E., & HAMMERMAN, W. (2000). Teaching in the outdoors (4th ed.). Danville, IL: Interstate Publishers. ΚΑΤΣΑ ΩΡΑΚΗΣ, Μ. ΜΑΛΑΚΟΥ, Μ. & CRIVELLI, A.J. (1996). Η µπράνα των Πρεσπών. Αγιος Γερµανός Πρέσπα: Εταιρεία Προστασίας Πρεσπών ΚΑΛΑΪΤΖΙ ΗΣ,. & ΨΑΛΛΙ ΑΣ, Β. (1999): Το ποτάµι. Εγχειρίδιο Παιδαγωγικών ραστηριοτήτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για τη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση. Αθήνα: Κριτική. KEARSEY, J. (Ed) Environmental pathways through science series. UK: Longman KERN, E. & CARPENTER, J. (1984). Enhancement of student values, interests, and attitudes in earth science through a field-oriented approach. Journal of Geological Education, 32, KERN, E. & CARPENTER, J. (1986) Effects of Field Activities on Student Learning. Journal of Geological Education, ΚΟΛΩΝΑΣ, Λ. (1994) Πόρος Κεφαλονιάς. Πάτρα: Κοινότητα Πόρου-Πολιτιστικό Τµήµα ΚΟΣΣΥΒΑΚΗ, Φ. (2003): Εναλλακτική ιδακτική. Αθήνα: Gutenberg ΛΑΖΑΡΕΤΟΥ Θ. (1995). Η νοµική προστασία των υγροβιοτόπων στην Ελλάδα. Αθήνα: Σάκκουλα. ΛΙΒΑ ΑΣ-ΤΟΥΜΑΣΑΤΟΣ, Ν. (1998) Κεφαλληνία. Η Αποκάλυψη της Οµηρικής Ιθάκης. Αθήνα: Ιδίου LINDEN, C. (Ed) (1996). Help to Save the World. UK: WWF 13

16 MASON, P. (1990). Tourism. UK: WWF ΜΑΤΣΑΓΓΟΥΡΑΣ, Η. (2002): Στρατηγικές ιδασκαλίας. Αθήνα: Gutenberg ΜΑΤΣΑΓΓΟΥΡΑΣ, Η. (2003): Η διαθεµατικότητα στη σχολική γνώση. Αθήνα: Gutenberg ΜΑΤΣΑΓΓΟΥΡΑΣ, Η. & Σ. ΧΕΛΜΗΣ. (2003): Παραγωγή εκπαιδευτικού υλικού στην εκπαίδευση: Θεωρητικές παραδοχές και τεχνικές προδιαγραφές. Πανελλήνιο Συµπόσιο της Ελληνικής Εταιρείας για την Προστασία του Περιβάλλοντος και της Πολιτιστικής Κληρονοµιάς για το Σχεδιασµό και Παραγωγή Παιδαγωγικού Υλικού για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. (Πειραιάς, Φεβρουαρίου 2003). Αθήνα: Λιβάνη (σσ ) McRAE, K. (1990). Introduction to the Purposes and Practices of Outdoor Education. in K. McRae (Ed), Outdoor and environmental education. South Melbourne, Australia: Macmillan Co. ΜΟ ΙΝΟΣ, Μ. (1990). Τοπογραφίες. Οικολογική θεώρηση του ελληνικού περιφερειακού χώρου. Αθήνα: Στοχαστής. MOLES, J. A. (1988): The Classroom and the Field: A Necessary Unity, Journal of Experiential Education, vol 11, 2, ΝΤΑΦΗΣ, ΣΠ.(1999). Τουριστική Ανάπτυξη και Περιβάλλον, Αµφίβιον, 24, σ O' CONNELL, C. (Ed) (1992). Science Module. Dublin: Irish Peatland Conservation Council ORION, N. & HOFSTEIN, A. (1994). Factors that influence learning during a scientific field in a natural environment. Journal of Research in Science Teaching, 31(10) ΠΑΠΑΓΡΗΓΟΡΙΟΥ Β. (2000). Οι υγρότοποι διεθνούς ενδιαφέροντος. Αθήνα: Σάκκουλα. ΠΑΠΑ ΗΜΗΤΡΙΟΥ Β. (2002). Η χρήση του περιβάλλοντος στην εκπαιδευτική διαδικασία και οι «πρακτικές θεωρίες» των εκπαιδευτικών Στο: Γ. Μπαγάκης (Επ.). Ο εκπαιδευτικός ως ερευνητής Αθήνα: Μεταίχµιο. (σσ ). ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, Κ. (1996). Τα πουλιά του Αιγαίου. Αθήνα: Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία. ΠΑΡΤΣ, Ι.(1892). Κεφαλληνία και Ιθάκη, Γεωγραφική Μονογραφία. Αθήνα: PEARCE, F. & CRIVELLI, A. J. (1996). Wetlands and Water Resources. Conservation of Mediterranean Wetlands. France: Tour du Valat. PUTMAN-CRAMER H. & ΜΕΤΑΞΑΣ, Γ. (2000). Οµηρική Ιθάκη. Αθήνα: Κάκτος REDCLIFT, M. (Ed). (2000). Sustainability. London: Routlege SAUVE, L. (1994). Pour une education relative a' l' environnement. Montreal: Guerin, Paris: ESKA SIMONNET, D. (1985). Τι είναι Οικολογία; (µτφρ. Φ. Πιοµπίνος). Αθήνα: Νέα Σύνορα. ΕΤΑΙΡΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ (Ε.Μ.Ε.ΙΣ.) & ΤΕΕ (2003). Βράχος, τόνων ταξιδεύει 20 χλµ. Μαρίνος Χαρµπούρης Ένας µεγάλος Έλληνας Μηχανικός Ρωσία Αθήνα ΤΖΑΚΜΑΝ, Λ. (χ.χ.) Η ζωή στις Λίµνες και τα Ποτάµια Θεσσαλονίκη: Αγροτικές Συνεταιριστικές Εκδόσεις ΤΡΟΥΜΠΗΣ, Γ. (Επιµ.) (1989) Έβρος. Φάκελος Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Αθήνα: Ελληνική Εταιρεία Περιβαλλοντικής Ενηµέρωσης και Εκπαίδευσης ΤΡΟΥΜΠΗΣ, Γ. (Επ.) (1990) Ν. Ροδόπης. Φάκελος Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης. Αθήνα: Ελληνική Εταιρεία Περιβαλλοντικής Ενηµέρωσης και Εκπαίδευσης ΤΣΙΤΣΕΛΗΣ, Η. (1904). Κεφαλληνιακά Σύµµικτα, τόµ. Α, ΑΘΗΝΑ: Τύποις Παρασκευά Λεωνή. ΤΣΑΡΤΑΣ, Π. (1996). Τουρίστες, Ταξίδια, Τόποι: Κοινωνιολογικές Προσεγγίσεις στον Τουρισµό. Αθήνα: Εξάντας ΤΣΙΟΥΡΗΣ, Σ. Ε. & ΓΕΡΑΚΗΣ, Π.Α. (1991). Υγρότοποι της Ελλάδος. Θεσσαλονίκη: Α.Π.Θ./Τµήµα Γεωπονίας, Εργαστήριο Οικολογίας και Προστασίας του Περιβάλλοντος, WWF, IUCN ΥΠΕΠΘ 2001: Οδηγός για την Εφαρµογή της Ευέλικτης Ζώνης Καινοτόµων ράσεων, (Βιβλίο για τον Καθηγητή). Αθήνα: ΥΠΕΠΘ ΥΠΕΧΩ Ε (1997) Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. άσος Στροφυλιάς. Λιµνοθάλασσα Κοτύχι. Αθήνα. 14

17 ΥΠΕΧΩ Ε (1997) Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. Εθνικό Πάρκο Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης. έλτα Ποταµού Νέστου. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997) Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. Εκβολές ποταµών Αξιού,- Λουδία- Αλιάκµονα, Αλυκή Κίτρους. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997) Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. Υγρότοποι ευρύτερης περιοχής Εύηνου-Μεσολογγίου-Αιτωλικού-Αχελώου. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1997). Γνωρίζοντας του Υγρότοπους. έλτα Ποταµού Έβρου. Αθήνα. ΥΠΕΧΩ Ε (1998) Αµβρακικός. Οικοτουριστικός οδηγός. Πρέβεζα. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ (χ.χ.) Ελληνικοί υγρότοποι. ιαθέσιµο στον δικτυακό τόπο: (28/12/2005) VASSALA, P. (1997). Efforts of co-operation between the school and the local government aiming at sustainability in tourism: The example of Secondary Education Schools in the Prefecture of Cephalonia (1997): In M. Scoullοs (Ed.) Environment and Society: Education and Public Awareness for Sustainability. Proceedings of the Thessaloniki International Conference 8-12 December 1997, UNESCO and the Government of Greece. (pp ). WILKES, A. (1991). Το πρώτο βιβλίο οικολογίας. Ένας οδηγός για την προστασία του περιβάλλοντος. Αθήνα: Μαργαρίτα ΕΠΕ. WWF- Ελλάς & WWW-UK. (2000). Εξερευνώντας το Περιβάλλον της Ευρώπης. WWF-Ελλάς (χ.χ.). Υγρότοποι. ιαθέσιµο στον δικτυακό τόπο: (27/12/2005) ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. & ΒΑΣΑΛΑ, Π. (2003). Το πακέτο εκπαιδευτικού υλικού Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης «Ο κόσµος της θάλασσας» Στο: Πρακτικά Πανελληνίου Συµποσίου Σχεδιασµός και Παραγωγή Παιδαγωγικού Υλικού για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, Ελληνική Εταιρεία και Πανεπιστήµιο Πειραιά (Πειραιάς, Φεβρουαρίου 2003) Αθήνα: Λιβάνη (σσ ). ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. & ΒΑΣΑΛΑ, Π. (1999). Το Ενεργειακό Ζήτηµα, Φύλλα Εργασίας. Φάκελοι πληροφόρησης και ενηµέρωσης. Στο: Ε. Φλογαίτη & Π. Βασάλα (Επιµ.) Το Ενεργειακό Ζήτηµα. Εκπαιδευτικό υλικό για το Γυµνάσιο και το Λύκειο. Αθήνα: Ελληνικά Γράµµατα. ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. (1993) Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Ελληνικές Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις: Αθήνα ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. (Επιµ.) (1995). Περιβαλλοντική Εκπαίδευση στο ηµοτικό Σχολείο. Αθήνα: WWF- Ελλάς ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. (2003): Το παιδαγωγικό υλικό στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Πανελλήνιο Συµπόσιο της Ελληνικής Εταιρείας για την Προστασία του Περιβάλλοντος και της Πολιτιστικής Κληρονο- µιάς για το Σχεδιασµό και Παραγωγή Παιδαγωγικού Υλικού για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. (21-23) Φεβρουαρίου 2003). Αθήνα: Λιβάνη (σσ ) ΦΛΟΓΑΪΤΗ, Ε. (2006) Εκπαίδευση για το Περιβάλλον και την Αειφορία. Αθήνα: Ελληνικά Γράµµατα ΧΑΤΖΗΧΑΡΑΛΑΜΠΟΥΣ, E. & ΓΕΡΑΚΗΣ, Π. Α. (συντονιστές έκδοσης). (2004). Εκπαιδευτικό πακέτο για τη διαχείριση προστατευόµενων περιοχών. Οπτικός δίσκος: Υποστηρικτικό Υλικό. Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων, Αθήνα και Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων-Υγρότοπων (ΕΚΒΥ). Θέρµη. ΧΡΥΣΑΦΙ ΗΣ, Κ. (1994): Βιωµατική- Επικοινωνιακή ιδασκαλία. Η εισαγωγή της µεθόδου Project στο σχολείο. Αθήνα: Gutenberg 15

18

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική

Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Εθνικό Πάρκο Υγροτόπων ΚοτυχίουΚοτυχίου Στροφυλιάς Φορέας ιαχείρισης Υγροτόπων Κοτυχίου Στροφυλιάς Καραµπέρου Γεωργία, ασολόγος-συντονίστρια έργου Αρετή Ζαχαροπούλου, Περιβαλλοντολόγος Βασιλική Ορφανού,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος

ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ. Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΠΡΟΓΑΜΜΑΤΟΣ «ΚΑΘΑΡΑ ΠΟΤΑΜΙΑ ΖΩΝΤΑΝΕΣ ΠΟΛΕΙΣ» ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΔΕΛΤΑ Εθελοντικός Οργανισμός για τη Προστασία Αστικού Περιβάλλοντος ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Η περιοχή εφαρμογής του πιλοτικού προγράμματος αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ

Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Ο ΗΓΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ Περιεχόµενα Γενικά στοιχεία...- 3 Τι είναι υγρότοπος και ποιοι τύποι υπάρχουν...- 3 Ποια η κατάσταση των υγροτόπων στην Ελλάδα...- 5 Τι µας προσφέρουν οι υγρότοποι...-

Διαβάστε περισσότερα

Νερό και φύση ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ. Η χηµική σύσταση του νερού. Οι ιδιότητες του νερού. Στόχοι. Πληροφορίες

Νερό και φύση ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ. Η χηµική σύσταση του νερού. Οι ιδιότητες του νερού. Στόχοι. Πληροφορίες 03 ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΝΟΤΙΑΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΝΕΡΟΥ Στόχοι Πληροφορίες Η χηµική σύσταση του νερού Να κατανοήσουν και να συνειδητοποιήσουν οι µαθητές: Tη σύσταση

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ

ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΤΕΣ ΛΙΜΝΕΣ ΤΗΣ ΔΕΗ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Από τα μέσα της δεκαετίας του 50 μέχρι σήμερα, έχουν κατασκευαστεί από τη ΔΕΗ Α.Ε. και βρίσκονται σε λειτουργία, 15 μεγάλα και 9 μικρά Υδροηλεκτρικά

Διαβάστε περισσότερα

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη

Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Οι προστατευόμενες περιοχές στον χάρτη Εθνικός Δρυμός Αίνου Κεφαλληνίας Εθνικός Δρυμός Βίκου-Αώου Εθνικός Δρυμός Οίτης Εθνικός Δρυμός Παρνασσού Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας Εθνικός Δρυμός Σουνίου Εθνικός Δρυμός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών

ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ. Παρατήρηση πουλιών. Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου Παιδικά εργαστήρια Διαγωνισμοί. Παρατήρηση πουλιών ΤΟΠΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΦΟΡΕΑΣ 11:00-14:00 ΑΤΤΙΚΗ Πάρκο Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης «Α. ΤΡΙΤΣΗΣ», Ίλιον Περιήγηση στις λίμνες του Πάρκου τηλ. 210 2316977, 210 8228704 e-mail: park@ornithologiki.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ

ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΑΡΛΑΣ Θ. Παπαδημητρίου, Π. Σιδηρόπουλος, Δ. Μιχαλάκης, Μ. Χαμόγλου, Ι. Κάγκαλου Φορέας Διαχείρισης Περιοχής Οικοανάπτυξης Κάρλας

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Σωτήρης Ορφανίδης Δρ. Βιολόγος-Αναπληρωτής Ερευνητής Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) Ινστιτούτο Αλιευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης

Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης Δρ. Μάνος Κουτράκης Πρόεδρος Δ.Σ. Φορέα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Αν. Μακεδονίας & Θράκης Τακτικός Ερευνητής -ΕΘΙΑΓΕ Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

SD-ECO ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΕΚΠΟΝΗΘΕΙ ΑΥΤΟΝΟΜΑ Ή ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΑΛΛΑ ΓΡΑΦΕΙΑ ΚΑΙ ΦΟΡΕΙΣ

SD-ECO ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΕΚΠΟΝΗΘΕΙ ΑΥΤΟΝΟΜΑ Ή ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΑΛΛΑ ΓΡΑΦΕΙΑ ΚΑΙ ΦΟΡΕΙΣ 2003-2012 ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΕΚΠΟΝΗΘΕΙ ΑΥΤΟΝΟΜΑ Ή ΣΕ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΑΛΛΑ ΓΡΑΦΕΙΑ ΚΑΙ ΦΟΡΕΙΣ Οριστική Μελέτη Αποχετευτικού ικτύου & Προκαταρκτική Μελέτη Εγκατάστασης Επεξεργασίας Λυμάτων.. Ροδολίβους.

Διαβάστε περισσότερα

Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης

Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης Κατευθυντήριοι άξονες του έργου «Ανάπτυξη του τουρισμού και διαχείριση επισκεπτών στην προστατευόμενη περιοχή του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης» Για την ομάδα έργου: Παλάσκας Δημήτρης

Διαβάστε περισσότερα

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ

Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου. «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Θ Δημοτικό Σχολείο Πάφου «Κουπάτειο» Τάξη : Δ Σχολική χρονιά 2013-2014 αγρινό: Είναι το μεγαλύτερο χερσαίο θηλαστικό και ενδημικό είδος στην Κύπρο. Χαρακτηρίζεται ως ο σημαντικότερος εκπρόσωπος της πανίδας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΣ ΠΟΤΑΜΟΣ γενικά στοιχεία Το χωριό µας, η Ειδοµένη, είναι στενά συνδεδεµένο µε τον Αξιό ποταµό, ο οποίος εισέρχεται στην Ελλάδα σε απόσταση 1.500 µέτρων από τον οικισµό και δηµιουργεί µια εύφορη κοιλάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΊΣΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΊΣΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΊΣΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ I. ιεθνείς Συµβάσεις και Κοινοτικές Κανονιστικές Πράξεις Σύµβαση Ραµσάρ: Στρατηγικό Σχέδιο 1997-2002. Σύµβαση για τη βιολογική ποικιλότητα. Σύµβαση

Διαβάστε περισσότερα

«Das neue Gesicht des Tourismus - Griechenland ist anders» «Το νέο πρόσωπο του Τουρισµού - H άλλη Ελλάδα»

«Das neue Gesicht des Tourismus - Griechenland ist anders» «Το νέο πρόσωπο του Τουρισµού - H άλλη Ελλάδα» «Das neue Gesicht des Tourismus - Griechenland ist anders» «Το νέο πρόσωπο του Τουρισµού - H άλλη Ελλάδα» 29 30 Mai 2012 29. 30. ΜΑΪΟΥ 2012 Gabriela Scheiner Mitglied des Tourismusausschusses der Gemeinde

Διαβάστε περισσότερα

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς

Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς Τεύχος 1 Σεπτέμβριος 2014 Βελτίωση της κατάστασης διατήρησης των οικοτόπων προτεραιότητας *1520 και *5220 στο Εθνικό Δασικό Πάρκο Ριζοελιάς LIFE12NAT/CY/000758 Περιεχόµενα Περισσότερες πληροφορίες www.life-rizoelia.eu

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010

Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Η ανάγκη διατήρησης-παρακολούθησης-ανάδειξης των υγροτόπων της Αττικής Στοιχεία από το ερευνητικό έργο «Υγρότοποι Αττικής» ΕΛΚΕΘΕ / ΕΟΕ 2010 Υπεύθυνος έργου από πλευράς ΕΛΚΕΘΕ: Δρ. Σταμάτης Ζόγκαρης zogaris@ath.hcmr.gr

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς

Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς Προστατευόμενες Περιοχές: Διαχείριση- Φορείς Παπαδημητρίου Δότη Δρ. Βιολόγος Το χρονικό των Προστατευόμενων Περιοχών Ινδία, 2000 χρόνια πριν: Περιοχές ελεύθερες με στόχο την προστασία των φυσικών πόρων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER

Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER Η ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΠΑΡΑΛΙΜΝΙΟΥ ΑΝΘΡΑΚΑΣ Ή ΘΗΣΑΥΡΟΣ; ΙΑΚΩΒΟΣ ΤΖΙΩΡΤΖΙΗΣ, ΒΙΟΛΟΓΟΣ ENALIA PHYSIS ENVIRONMENTAL RECEARCH CENTER ΣΥΝΟΨΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή στο δίκτυο NATURA 2000 2. Βασικά υδρολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ

ρ. ρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ Το Εθνικό Πάρκο Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στην Αττική και στην πεδιάδα του Μαραθώνα, στην ομώνυμη περιοχή. Το δάσος του Σχοινιά Μαραθώνα βρίσκεται στο Β.Α. τμήμα της Αττικής, σε απόσταση 45χλμ. από την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/

ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000 ΚΑΙ LIFE+ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ http://www.minenv.gr/ 369 370 371 ΠΑΡΚΟ ΠΡΕΣΠΩΝ.

Διαβάστε περισσότερα

LIFE ENVIRONMENT STRYMON

LIFE ENVIRONMENT STRYMON LIFE ENVIRONMENT STRYMON Ecosystem Based Water Resources Management to Minimize Environmental Impacts from Agriculture Using State of the Art Modeling Tools in Strymonas Basin Διαχείριση των υδατικών πόρων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ ΕΘΝΙΚΟΣ ΡΥΜΟΣ ΑΙΝΟΥ

ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ ΕΘΝΙΚΟΣ ΡΥΜΟΣ ΑΙΝΟΥ εκπαίδευση για το περιβάλλον και την αειφορία ÌappleÏËÚˆÌ ÙÈÎfi ÏÈÎfi ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ ΕΘΝΙΚΟΣ ΡΥΜΟΣ ΑΙΝΟΥ προγράµµατα και δραστηριότητες περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΒΑΣΑΛΑ ΤΟΠΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΗΜΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης

Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης Δρ. Μάνος Κουτράκης & Δρ. Αργύρης Καλλιανιώτης Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας (ΙΝΑΛΕ) Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο 3 Καταγραφή υπαρχουσών υποδοµών ερµηνείας περιβάλλοντος και ένταξή τους σε συνολικό σχεδιασµό

Παραδοτέο 3 Καταγραφή υπαρχουσών υποδοµών ερµηνείας περιβάλλοντος και ένταξή τους σε συνολικό σχεδιασµό Έργο: «Ανάπτυξη του τουρισµού και διαχείριση επισκεπτών στην προστατευόµενη περιοχή του Εθνικού Πάρκου Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης» Ανάδοχος έργου Σύµπραξη: «. Τσιάρας -. Παλάσκας» Παραδοτέο 3 Καταγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών

ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ. ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΑΜΙΕΥΣΗΣ ΑΡ ΕΥΤΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΤΙΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ρ. Ε. Σταυρινός Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίµων µ ιοικ. Τοµέας Κοιν. Πόρων & Υποδοµών ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ

ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΖΩΪΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ ΣΠΟΥ ΑΣΤΡΙΑ ΑΓΓΕΛΙ ΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ-ΜΑΡΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΥΡΙΤΣΗ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Να διατηρηθεί µέχρι Βαθµός ασφαλείας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Μαρούσι, 8-9 -2011 Αριθ. Πρωτ. :101837 /Γ2 Βαθµός Προτερ.: ΕΝΙΑΙΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ

Δ Ε Λ Τ Ι Ο Τ Υ Π Ο Υ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ Κερκίνη 620 55 Κάτω Πορόια Τηλέφωνο. 23270 28004 Τηλεομ/πο: 23270 28005 Ηλ.Ταχ/μείο: info@kerkini.gr www.kerkini.gr Κερκίνη, 28 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Αναδεικνύω τον τόπο μου μέσα από την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Σοφία Τσιροπούλου Υπεύθυνη Σχολικών Δραστηριοτήτων Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Έβρου softsi@sch.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη

Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη στον κόσμο Δούναβης Ο υδάτινος δρόμος που ενώνει B Δ A N Χάρτης 1: Δούναβης και Κεντρική Ευρώπη O Δούναβης (μήκος 2.780 χιλιόμετρα περίπου) είναι ο δεύτερος μακρύτερος ποταμός στην ευρωπαϊκή ήπειρο (ο

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο)

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο) Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο Αιγαίο) Δρ. Σοφία Γαληνού-Μητσούδη Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Τεχνολογίας Αλιείας

Διαβάστε περισσότερα

-------------------------------------------------

------------------------------------------------- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ /ΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΑΣΩΝ & ΑΓΡΟΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ /ΝΣΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΩΝ&.Π. ΤΜΗΜΑΤΑ : - ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΓΡΙΑΣ ΖΩΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ

ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ ΛΙΜΝΗ ΚΕΡΚΙΝΗ ΟΜΙΛΗΤΗΣ: κος ΠΑΥΛΟΣ ΚΟΡΩΝΙΔΗΣ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΛΙΜΝΗΣ ΚΕΡΚΙΝΗΣ Δημιουργήθηκε το 1932, όταν έγινε φράγμα στην περιοχή Λιθότοπου, με ώστε να συγκρατεί τα νερά του Στρυμόνα Το 1982 κατασκευάστηκε

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία επικοινωνίας: Βιβλιογραφική αναφορά:

Στοιχεία επικοινωνίας: Βιβλιογραφική αναφορά: Για την ολοκλήρωση της αξιολόγησης συνεργάστηκαν: (με αλφαβητική σειρά) Στέλλα Βαρελτζίδου (Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία), Ναταλία Καλεύρα (WWF Ελλάς), Μαριάννα Καρίβαλη (WWF Ελλας), Νίκη Καρδακάρη (Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Διαχείριση Εκβολών & Παράκτιας Ζώνης π. Νέστου

Περιβαλλοντική Διαχείριση Εκβολών & Παράκτιας Ζώνης π. Νέστου Περιβαλλοντική Διαχείριση Εκβολών & Παράκτιας Ζώνης π. Νέστου Γ. Συλαίος 1, Ν. Καμίδης 1,2, & Β. Τσιχριντζής 1 1 Εργαστήριο Οικολογικής Μηχανικής & Τεχνολογίας, Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος, Δημοκρίτειο

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνος Διατήρησης: Βαθμός Ασφαλείας:

Χρόνος Διατήρησης: Βαθμός Ασφαλείας: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΥΠΟΔΟΜΩΝ Δ/ΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΧΩΡΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΥΔΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Σοφοκλής Λογιάδης Τι ειναι ρυπανση του νερου -ορισμος Το νερό είναι η πηγή ζωής στον πλανήτη μας. Περίπου το 70% της επιφάνειας του σκεπάζεται με νερό. Από το συνολικό διαθέσιμο νερό

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Λ.Τ. ΚΟΥΦΟΝΗΣΙΟΥ Τίτλος προγρ/τος : «Μελετώ και διερευνώ το χώρο του λιμανιού του Κουφονησίου» Σχ. χρονιά : 2005-06 Υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί : Ντέμσια Γεωργία (συντονίστρια) Χριστοδούλου Τριανταφυλλιά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ

ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΜΕ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΥΦΑΛΜΥΡΩΣΗΣ ΕΝΤΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ Χ. ΓΑΛΑΖΟΥΛΑΣ: ΓΕΩΛΟΓΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΟΡΗΓΙΚΟ ΠΑΚΕΤΟ. CEST2011 12 th International Conference on Environmental Science and Technology. 8-10 September 2011, Rhodes island, Greece

ΧΟΡΗΓΙΚΟ ΠΑΚΕΤΟ. CEST2011 12 th International Conference on Environmental Science and Technology. 8-10 September 2011, Rhodes island, Greece CEST2011 12 th International Conference on Environmental Science and Technology 8-10 September 2011, Rhodes island, Greece Οργάνωση: ιεθνές ίκτυο Περιβαλλοντικής Επιστήµης και Τεχνολογίας (Global NEST)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΛΥΒΟΣ (Αλώνια) - ΒΑΦΕΙΟΣ ΣΤΥΨΗ ΠΕΤΡΙ ΠΕΤΡΑ ΜΟΛΥΒΟΣ. 1. ΜΟΛΥΒΟΣ ("Αλώνια") Αρχή διαδρομής

ΜΟΛΥΒΟΣ (Αλώνια) - ΒΑΦΕΙΟΣ ΣΤΥΨΗ ΠΕΤΡΙ ΠΕΤΡΑ ΜΟΛΥΒΟΣ. 1. ΜΟΛΥΒΟΣ (Αλώνια) Αρχή διαδρομής ΜΟΛΥΒΟΣ (Αλώνια) - ΒΑΦΕΙΟΣ ΣΤΥΨΗ ΠΕΤΡΙ ΠΕΤΡΑ ΜΟΛΥΒΟΣ 1. ΜΟΛΥΒΟΣ ("Αλώνια") Αρχή διαδρομής Το σημείο έναρξης ή λήξης της διαδρομής. Η διαδρομή είναι κυκλική με μήκος 24.340 μέτρα, επομένως το σύνολο της

Διαβάστε περισσότερα

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους

Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Τα πουλιά της Άνδρου και οι δράσεις για τη μελέτη και προστασία τους Ρούλα Τρίγκου ασολόγος MSc Συντονίστρια Ενημέρωσης ράσεων ιατήρησης ΘΕΡΙΝΟ ΣΧΟΛΕΙΟ 28 ΙΟΥΝΙΟΥ- 1 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013, ΑΝ ΡΟΣ ιαχρονική παρουσία

Διαβάστε περισσότερα

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την άγρια ζωή Η παγκόσµια κλιµατική αλλαγή θεωρείται ως η σηµαντικότερη τρέχουσα απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη. Παραδείγµατα από την Κυπριακή Φύση Μερικές από

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ. Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ

ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ. Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ, ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ Ο ΣΑΡΩΝΙΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ Επιφάνεια: 2600 km 2 Μέγιστο βάθος: 450 m

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΘΕΡΜΟΚΗΠΙΟΥ Τι είναι το φαινόµενο του θερµοκηπίου Φαινόµενο του θερµοκηπίου ονοµάζεται η φυσική διαδικασία κατά την οποία η ατµόσφαιρα ενός πλανήτη συµβάλει στην θέρµανσή του. Ανακαλύφθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ - ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Διατριβή Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Μάμαη Δίκτυο 3α, ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Αθήνα // τηλ.-φαξ: SOS // Μάμαη 210 8228795 3α, Αθήνα // e-mail: // τηλ.-φαξ: schools@medsos.gr 210 8228795

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΈΡΓΟΥ: ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΡΕΙΝΟΥ ΌΓΚΟΥ ΟΛΥΜΠΟΥ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΈΡΓΟΥ: ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΡΕΙΝΟΥ ΌΓΚΟΥ ΟΛΥΜΠΟΥ Β Κ.Π.Σ. ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ» ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2 «ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» ΜΕΤΡΟ 1.2: «ΟΡΕΙΝΟΣ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΈΡΓΟΥ: ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΟΡΕΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά

3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά 3ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΘΕΜΑ: Ο ελαιώνας ως οικοσύστημα: φυτά, πτηνά, θηλαστικά Στάδια Προγράμματος Καθορισμός Θέματος Ομάδων εργασίας Συλλογή υλικού σχετικού με το

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ

ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΟΙΚΟΤΟΞΙΚΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ Ε. Μπακέας, 2013 Πηγή: Α. Βαλαβανίδης «Οικοτοξικολογία και Περιβαλλοντική Τοξικολογία», Τµήµα Χηµείας, ΕΚΠΑ, Αθήνα 2007, Κεφ.11. Οι κυριότεροι τοµείς οικοτοξικολογικών

Διαβάστε περισσότερα

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς

Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Η κατάσταση των υγροτόπων Καλούστ Παραγκαμιάν WWF Ελλάς Ερευνητικό πρόγραμμα: Προστασία των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας Οι νησιωτικοί υγρότοποι της Ελλάδας -προϋπάρχουσα γνώση- Η πρώτη συστηματική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κράτος μέλος: Ελλάδα. που συνοδεύει το έγγραφο

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ. Κράτος μέλος: Ελλάδα. που συνοδεύει το έγγραφο ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, XXX [ ](2012) XXX σχέδιο ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Κράτος μέλος: Ελλάδα που συνοδεύει το έγγραφο ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Διοικητικό Συμβούλιο. Οργανωτική Επιτροπή

Διοικητικό Συμβούλιο. Οργανωτική Επιτροπή Διοικητικό Συμβούλιο Επίτιμος Πρόεδρος: Χ. Τούντας Πρόεδρος: Ε.Α. Σκληρός Γεν. Γραμματέας: Σ. Στεργιόπουλος Ταμίας: Α. Σωτηρόπουλος Μέλη: Π. Μερκούρης Ε. Χανιωτάκης Γ. Αθανασόπουλος Βάρδα Α. Βασιμπόσης

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ Ξένια I. Λοϊζίδου, ΑΚΤΗ Κέντρο Μελετών και έρευνας Γαλάζια Ανάπτυξη (1): Γαλάζια Ανάπτυξη δεν είναι ΜΟΝΟ η ναυτιλία! Ενδεικτικοί άλλοι τομείς: Ενέργεια Θαλάσσια

Διαβάστε περισσότερα

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν

Τ Α ΣΤ Σ Ι Τ Κ Ι Ο Π ΕΡ Ε Ι Ρ Β Ι ΑΛΛ Λ Ο Λ Ν ΤΟ ΑΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ο χώρος µπορεί να διακριθεί σε 2 κατηγορίες το δοµηµένοαστικόχώρο και το µη αστικό, µη δοµηµένο ύπαιθρο αγροτικό ή δασικό χώρο. Αστικός χώρος = ήλιος, αέρας, το νερό, η πανίδα, η χλωρίδα,

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση καλαμιώνων και υγρών λιβαδιών

Διαχείριση καλαμιώνων και υγρών λιβαδιών «Διαχειριστικές Προτάσεις για την Παμβώτιδα» Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Τμήμα Βιολογικών Εφαρμογών και Τεχνολογιών, Τεχνικό Επιμελητήριο Τμήμα Ηπείρου, Γενικά Αρχεία του Κράτους Ιστορικό Αρχείο Ηπείρου, Φορέας

Διαβάστε περισσότερα

Η παρακολούθηση της άγριας ζωής στον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς Λευκά Όρη

Η παρακολούθηση της άγριας ζωής στον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς Λευκά Όρη Η παρακολούθηση της άγριας ζωής στον Εθνικό Δρυμό Σαμαριάς Λευκά Όρη Ε. Περουλάκη, Μηχανικός Περιβάλλοντος MSc Α. Μπαρνιάς, Δασολόγος MSc Δρ. Π. Λυμπεράκης, Πρόεδρος ΔΣ ΦΔΕΔΣ Λευκά Όρη Τα Λευκά Όρη καταλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι

Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΠΕΡΙ ΛΙΜΝΟΘΑΛΑΣΣΩΝ Δρ. Γεώργιος Χώτος Καθηγητής «Η Ιχθυοπανίδα των λιμνοθαλασσών» Στις λιμνοθάλασσες

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής

Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής 2013-2014 Ποτάμια και Λίμνες της Ευρώπης για την αειφορία και τη βιωσιμότητα του περιβάλλοντος Τάξη: Γ Τμήμα: Οικονομίας Καθηγήτριες: Ζαγγελίδου Ελπίδα Α.Καραπουλατίδου

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Πάρκο Σχινιά - Μαραθώνα: Από το παρελθόν στο μέλλον

Εθνικό Πάρκο Σχινιά - Μαραθώνα: Από το παρελθόν στο μέλλον Εθνικό Πάρκο Σχινιά - Μαραθώνα: Από το παρελθόν στο μέλλον Δρ. Δρ. MSc Νίκη Ευελπίδου, ΕΚΠΑ Για την πιο αποτελεσματική χωροταξική απεικόνιση αλλά κυρίως για τη βέλτιστη διοίκηση και διαχείριση του Πάρκου,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΟΙΚΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Παραδείγματα εκτός Ελλάδος Προέρχονται από χώρες της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής, της Αφρικής και της Ν.Α. Ασίας, τις ΗΠΑ, Καναδά και Αυστραλία όπου οι απέραντες εκτάσεις και

Διαβάστε περισσότερα

Ορθολογική διαχείριση των υδάτων- Το παράδειγμα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

Ορθολογική διαχείριση των υδάτων- Το παράδειγμα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Ορθολογική διαχείριση των υδάτων- Το παράδειγμα της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Δρ. Νικόλαος Τσοτσόλης Γεωπόνος-μέλος του ΓΕΩΤΕΕ, με ειδίκευση στη διαχείριση των εδαφοϋδατικών πόρων (MSc, PhD) Γενικός

Διαβάστε περισσότερα

Α Α:7Φ ΠΝ-69Η. Αθήνα, 01 Αυγούστου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Α Α:7Φ ΠΝ-69Η. Αθήνα, 01 Αυγούστου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Τ.Α. ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ Τ.Α. Ταχ. /νση: Σταδίου 27 Ταχ. Κωδ.: 10183 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΕΣ ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ΣΧΟΛΩΝ/ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΑΑΕΙ ΕΛΛΑΔΑΣ ΑΠΟ ΚΥΠΡΙΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ - 2015. Πλήθος Υποψηφίων Σχολή / Τμήμα

ΠΡΩΤΕΣ ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ΣΧΟΛΩΝ/ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΑΑΕΙ ΕΛΛΑΔΑΣ ΑΠΟ ΚΥΠΡΙΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ - 2015. Πλήθος Υποψηφίων Σχολή / Τμήμα ΠΡΩΤΕΣ ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ ΣΧΟΛΩΝ/ΤΜΗΜΑΤΩΝ ΑΑΕΙ ΕΛΛΑΔΑΣ ΑΠΟ ΚΥΠΡΙΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ - 05 ΑΛΛΟΓΕΝΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ Η ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ Ε.Ε. ΜΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ 7 ΦΥΣΙΚΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ 59 97 ΙΑΤΡΙΚΗΣ 33 3

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 2 - Ελληνικό Εθνικό Νομικό Πλαίσιο

Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 2 - Ελληνικό Εθνικό Νομικό Πλαίσιο Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 2 - Ελληνικό Εθνικό Νομικό Πλαίσιο Σελίδα 1 από 10 Τίτλος έργου 1 Διακρατική Συμφωνία μεταξύ της Δημοκρατίας της Αλβανίας, της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Ιταλικής Δημοκρατίας

Διαβάστε περισσότερα

Φ.. ΧΕΛΜΟΥ-ΒΟΥΡΑΪΚΟΥ Dr. ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΙΑΤΡΟΥ Καθηγητής ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΥΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ Πρόεδρος Σ Φ Χελµού-Βουραϊκού Σύντοµο ιστορικό 1992 Πρόταση Ορειβατικού Συλλόγου Καλαβρύτων

Διαβάστε περισσότερα

ACTION 3: RIVER BASIN FUNCTIONS AND VALUES ANALYSIS AND WATER QUALITY CRITERIA DETERMINATION

ACTION 3: RIVER BASIN FUNCTIONS AND VALUES ANALYSIS AND WATER QUALITY CRITERIA DETERMINATION ACTION 3: RIVER BASIN FUNCTIONS AND VALUES ANALYSIS AND WATER QUALITY CRITERIA DETERMINATION Giannouris Ε. & Manolaki P. giannouris.epaminondas@gmail.com manolaki@upatras.gr ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΔΗΓΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ»

«ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ» ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή «ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ» Άντρεα Χ. Σταυρινίδη Λεµεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΙΑ ΙΚΤΥΟ ΠΡΟΣ: Π. Τηλ. : 210 2124457 Fax : 210 2124334 Email : ax2u074@minagric.gr

ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΙΑ ΙΚΤΥΟ ΠΡΟΣ: Π. Τηλ. : 210 2124457 Fax : 210 2124334 Email : ax2u074@minagric.gr ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗΣ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΓΕΝ. /ΝΣΗ ΙΟΙΚ. ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ & ΗΛΕΚ/ΝΙΚΗΣ ΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ /ΝΣΗ ΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΕΠΟΠΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΦΟΡΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚ. ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ïé Üíèñùðïé êáé ïé ëßìíåò Ý ïõí. ó Ýóç áëëçëåîüñôçóçò. Ç. âéùóéìüôçôü ôïõò åíéó ýåôáé. åãêáèéäñýïíôáò êáé äéáôçñþíôáò. ó Ýóåéò ðïõ åíþíïõí ôéò

Ïé Üíèñùðïé êáé ïé ëßìíåò Ý ïõí. ó Ýóç áëëçëåîüñôçóçò. Ç. âéùóéìüôçôü ôïõò åíéó ýåôáé. åãêáèéäñýïíôáò êáé äéáôçñþíôáò. ó Ýóåéò ðïõ åíþíïõí ôéò 2 Ïé Üíèñùðïé êáé ïé ëßìíåò Ý ïõí ó Ýóç áëëçëåîüñôçóçò. Ç âéùóéìüôçôü ôïõò åíéó ýåôáé åãêáèéäñýïíôáò êáé äéáôçñþíôáò ó Ýóåéò ðïõ åíþíïõí ôéò áíèñþðéíåò áíüãêåò ìå ôá ëéìíáßá ïéêïóõóôþìáôá ìå Ýíáí áñìïíéêü

Διαβάστε περισσότερα

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς.

3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. 3. ΚΟΛΠΟΣ ΚΑΙ ΑΛΥΚΕΣ ΕΛΟΥΝΤΑΣ - ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΣ ΣΠΙΝΑΛΟΓΚΑΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ: Η Ελούντα βρίσκεται 10 χλµ βόρεια του Αγίου Νικολάου στη θέση της αρχαίας Ολούς. Πρόκειται για οικισµό στο µυχό ενός κλειστού κόλπου που

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας

Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας Φύλλο Εργασίας 1 (Εισαγωγικό) Τίτλος: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος Ο ρόλος της ενέργειας Γνωστικό Αντικείμενο:

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: Β434Ν-ΑΓΝ. Αθήνα, 8 Σεπτεµβρίου 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

ΑΔΑ: Β434Ν-ΑΓΝ. Αθήνα, 8 Σεπτεµβρίου 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΓΕΝ. /ΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΟΤΑ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ /ΣΗΣ ΟΤΑ Ταχ. /νση: Σταδίου 27 Ταχ. Κωδ.: 10183 ΑΘΗΝΑ Πληροφορίες: Αν. Καραµατσούκης Τηλέφωνο:

Διαβάστε περισσότερα

Παπαστεργίου Σ. Κωνσταντινιά Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ. M.Sc. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Παπαστεργίου Σ. Κωνσταντινιά Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ. M.Sc. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Παπαστεργίου Σ. Κωνσταντινιά Δασολόγος Περιβαλλοντολόγος Α.Π.Θ. M.Sc. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Οι αμμοθίνες ή θίνες, είναι μικροί λόφοι από άμμο που συνήθως βρίσκονται στις παράκτιες περιοχές. Αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του.

Παρά το γεγονός ότι παρατηρείται αφθονία του νερού στη φύση, υπάρχουν πολλά προβλήματα σε σχέση με τη διαχείρισή του. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ανανεώσιμος πόρος και αποτελεί ζωτικό στοιχείο για την επιβίωση του ανθρώπου, της πανίδας, της χλωρίδας και τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος. Η ύπαρξη και η επάρκειά του είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 16 ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΔΙΑΔΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΜΑΘΗΜΑ 16 ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΔΙΑΔΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΜΑΘΗΜΑ 16 ΤΑ ΒΟΥΝΑ ΚΑΙ ΟΙ ΠΕΔΙΑΔΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Η Ευρώπη είναι ήπειρος κυρίως πεδινή, χωρίς έντονο ανάγλυφο. Τα 2/3 της ηπείρου είναι πεδινές εκτάσεις. Έχει το χαμηλότερο μέσο υψόμετρο από την επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Ο ΠΡΟΕ ΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Η κρίση του περιβάλλοντος των τελευταίων δεκαετιών ήταν το έναυσµα µιας νέας δυναµικής, η οποία οδήγησε και στην αναγκαιότητα της δηµιουργίας ειδικών σπουδών για την

Διαβάστε περισσότερα

LIFE STRYMON «Διαχείριση των υδατικών πόρων στη λεκάνη του Στρυμόνα για τη μείωση των επιπτώσεων από τη γεωργία με τη χρήση σύγχρονων μεθόδων»

LIFE STRYMON «Διαχείριση των υδατικών πόρων στη λεκάνη του Στρυμόνα για τη μείωση των επιπτώσεων από τη γεωργία με τη χρήση σύγχρονων μεθόδων» LIFE STRYMON «Διαχείριση των υδατικών πόρων στη λεκάνη του Στρυμόνα για τη μείωση των επιπτώσεων από τη γεωργία με τη χρήση σύγχρονων μεθόδων» Map1.1 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΒΙΟΤΟΠΩΝ- ΥΓΡΟΤΟΠΩΝ LIFE STRYMON «Διαχείριση

Διαβάστε περισσότερα

Ημερολόγιο 2011 «ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΚΑΘΕ ΧΕΙΜΩΝΑ ΚΡΥΒΕΤΑΙ ΠΑΝΤΑ ΕΝΑ ΑΟΡΑΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ» Φροντίδα και αγάπη για το φυσικό μας περιβάλλον

Ημερολόγιο 2011 «ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΚΑΘΕ ΧΕΙΜΩΝΑ ΚΡΥΒΕΤΑΙ ΠΑΝΤΑ ΕΝΑ ΑΟΡΑΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ» Φροντίδα και αγάπη για το φυσικό μας περιβάλλον Ημερολόγιο 2011 «ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΚΑΘΕ ΧΕΙΜΩΝΑ ΚΡΥΒΕΤΑΙ ΠΑΝΤΑ ΕΝΑ ΑΟΡΑΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ» Φροντίδα και αγάπη για το φυσικό μας περιβάλλον Σχεδόν το 1/6 της έκτασης του Νομού Μεσσηνίας και περισσότερο από το 1/4 της

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Υπεύθυνη Έρευνας: Μαρίνα Αϊβαζίδη (σχολικό έτος 2003-2004) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Υπεύθυνη Έρευνας: Μαρίνα Αϊβαζίδη (σχολικό έτος 2003-2004) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 73 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Υπεύθυνη Έρευνας: Μαρίνα Αϊβαζίδη (σχολικό έτος 2003-2004) ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΓΝΩΣΕΩΝ ΚΑΙ ΣΤΑΣΕΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ Π.Ε. ΥΤ. ΑΤΤΙΚΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ. Ευρωπαϊκή Ένωση ΕΤΠΑ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ. Ευρωπαϊκή Ένωση ΕΤΠΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟΔΕΚΤΩΝ 1. ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ 2. ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΕΒΡΟΥ 3. ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΡΟΔΟΠΗΣ 4. ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΞΑΝΘΗΣ 5. ΑΝΤΙΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗΣ ΚΑΒΑΛΑΣ 6.

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14

Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14 Οδηγίες για τη διδασκαλία µαθηµάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2013-14 Μετά από σχετική εισήγηση του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (πράξεις 24/2013 και 32/2013 του.σ.) σας αποστέλλουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΚΤΙΟ ΠΑΡΚΟ ΣΧΙΝΙΑ ΜΑΡΑΘΩΝΑ

ΠΑΡΑΚΤΙΟ ΠΑΡΚΟ ΣΧΙΝΙΑ ΜΑΡΑΘΩΝΑ Τρίτο Πανελλήνιο Συνέδριο ιαχείριση και Βελτίωση Παράκτιων Ζωνών ΠΑΡΑΚΤΙΟ ΠΑΡΚΟ ΣΧΙΝΙΑ ΜΑΡΑΘΩΝΑ Κίµων Χατζηµπίρος Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Πρόεδρος Φορέα ιαχείρισης Εθνικού Πάρκου Σχινιά Μαραθώνα Σχινιάς

Διαβάστε περισσότερα

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού

Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού 1. Το νερό στη φύση και τη ζωή των ανθρώπων Το μεγαλύτερο μέρος της γης αποτελείται από νερό. Το 97,2% του νερού αυτού βρίσκεται στους ωκεανούς, είναι δηλαδή αλμυρό. Μόλις το 2% βρίσκεται στους πόλους

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς

Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς Λόγοι υψηλής ελκυστικότητας της Μυκόνου και δυνατότητα εφαρμογής του μοντέλου τουριστικής ανάπτυξης της σε άλλους προορισμούς Σαακιάν Χρήστος Απρίλιος 2013 Εισαγωγή Η παρούσα εργασία ασχολείται με τη Μύκονο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ 2014 - ΒΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΩΝ (Οικονιμικό Κριτήριο)

ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ 2014 - ΒΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΩΝ (Οικονιμικό Κριτήριο) ΙΔΡΥΜΑ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΘΕΣΕΩΝ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ 2014 - ΒΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΩΝ (Οικονιμικό Κριτήριο) ΚΩΔΙΚΟΣ ΣΧΟΛΗΣ ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΣΕΩΝ ΒΑΣΗ (ΚΑΤΑ ΚΕΦΑΛΗΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑ- ) ΕΠΙΤΥΧΟΝΤΕΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ Τ.Ε.Ι.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΙΔΑΚΗΣ

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΙΔΑΚΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΙΔΑΚΗΣ Ειδικό Τεχνικό Προσωπικό Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος, Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης Ελλάδα Διεύθυνση 1ο χλμ. Δράμας -

Διαβάστε περισσότερα

προστατευόμενες περιοχές

προστατευόμενες περιοχές ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ προστατευόμενες περιοχές Φύλλα Εργασίας ΔΗΜΟΤΙΚΟ Έργο: Δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού για τις προστατευόμενες περιοχές Το Εκπαιδευτικό Υλικό «Προστατευόμενες περιοχές» εκπονήθηκε από

Διαβάστε περισσότερα

Φάκελος Τροποποίησης ΑΕΠΟ Ελλάδας Κεφάλαιο 1 - Εισαγωγή

Φάκελος Τροποποίησης ΑΕΠΟ Ελλάδας Κεφάλαιο 1 - Εισαγωγή Κεφάλαιο 1 - Εισαγωγή Σελίδα 2 από 6 Περιεχόμενα 1 Εισαγωγή 3 1.1 Τίτλος του Έργου 3 1.2 Είδος και Μέγεθος του Έργου 3 1.3 Θέση του Έργου 4 1.4 Κατάταξη του Έργου 6 1.5 Κύριος του Έργου 6 1.6 Ομάδα Μελέτης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΛΥΒΟΣ ΕΦΤΑΛΟΥ - ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΙΑΣ ΣΥΚΑΜΙΑ - ΛΕΠΕΤΥΜΝΟΣ ΑΡΓΕΝΟΣ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΚΑΤΣΙΛΕΜΟΝΑ ΒΑΦΕΙΟΣ - ΜΟΛΥΒΟΣ

ΜΟΛΥΒΟΣ ΕΦΤΑΛΟΥ - ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΙΑΣ ΣΥΚΑΜΙΑ - ΛΕΠΕΤΥΜΝΟΣ ΑΡΓΕΝΟΣ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΚΑΤΣΙΛΕΜΟΝΑ ΒΑΦΕΙΟΣ - ΜΟΛΥΒΟΣ ΜΟΛΥΒΟΣ ΕΦΤΑΛΟΥ - ΣΚΑΛΑ ΣΥΚΑΜΙΑΣ ΣΥΚΑΜΙΑ - ΛΕΠΕΤΥΜΝΟΣ ΑΡΓΕΝΟΣ - ΚΟΙΛΑΔΑ ΚΑΤΣΙΛΕΜΟΝΑ ΒΑΦΕΙΟΣ - ΜΟΛΥΒΟΣ 1. ΜΟΛΥΒΟΣ ("Αλώνια") Αρχή διαδρομής Το σημείο έναρξης ή λήξης της διαδρομής. Η διαδρομή είναι κυκλική

Διαβάστε περισσότερα

Περιοδική Έκδοση ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014

Περιοδική Έκδοση ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014 Περιοδική Έκδοση ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014 ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ 1. Ο Φορέας Διαχείρισης Δέλτα Νέστου - Βιστωνίδας - Ισμαρίδας στην Έκθεση British Birdfair 2014 2. Ο Φορέας Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΚΤΙΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Χ. Κοκκώσης 1, Κ. Δημητρίου 2, Μ.

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΚΤΙΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Χ. Κοκκώσης 1, Κ. Δημητρίου 2, Μ. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο "Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών - Δυνατότητες και Εφαρμογές, Προοπτικές και Προκλήσεις" ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα