Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ"

Transcript

1 Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Δεκέμβριος 2010

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο 1. Ενεργειακή και περιβαλλοντική πολιτική της Κύπρου ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΠΡΟΟΔΟΣ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ ΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΣΤΟΧΩΝ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΣΤΟ ΒΑΣΙΛΙΚΟ ΠΡΟΟΔΟΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΑΠΕ ΚΑΙ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΜΠΛΟΚΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ...9 Κεφάλαιο 2. Συνεισφορά των ΑΠΕ στο ενεργειακό ισοζύγιο ΓΕΝΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΕ ΣΥΜΒΑΤΙΚΑ ΚΑΥΣΙΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΜΑΖΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΑΙΟΛΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥΣ ΣΤΑΘΜΟΥΣ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΗΛΙΑΚΑ ΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ/ΨΥΞΗΣ ΗΛΙΑΚΑ ΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΒΙΟΜΑΖΑ ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΑ ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΑΠΕ ΣΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Κεφάλαιο 3. Επισκόπηση της νομοθεσίας για ΑΠΕ και εξοικονόμηση ενέργειας ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2001/77/ΕΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΠΑΡΑΓΕΤΑΙ ΑΠΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΣΤΗΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2003/30/ΕΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2002/91/ΕΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΩΝ ΚΤΙΡΙΩΝ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2004/8/ΕΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2006/32/ΕΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2005/32/ΕΚ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΓΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΠΟΥ ΚΑΤΑΝΑΛΩΝΟΥΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ 2003/54/ΕΚ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

3 Κεφάλαιο 4. Σχέδια χορηγιών ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΧΕΔΙΑ ΠΑΡΟΧΗΣ ΧΟΡΗΓΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΧΕΔΙΟ ΠΑΡΟΧΗΣ ΧΟΡΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΜΕΓΑΛΑ ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΑΙΟΛΙΚΑ, ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΑ, ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΚΑΙ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ. ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΥΤΟ ΕΚΚΡΕΜΕΙ Η ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟ ΤΗΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΣΧΕΔΙΟ ΠΑΡΟΧΗΣ ΧΟΡΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΕ ΓΙΑ ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΣΤΟ ΒΑΘΜΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΑΣΚΟΥΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΧΕΔΙΟ ΠΑΡΟΧΗΣ ΧΟΡΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΕ ΓΙΑ ΦΥΣΙΚΑ ΚΑΙ ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΦΟΡΕΙΣ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΤΟΜΕΑ, ΣΤΟ ΒΑΘΜΟ ΠΟΥ ΑΣΚΟΥΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ...37 Κεφάλαιο 5. Κανόνες σύνδεσης στο δίκτυο ηλεκτρισμού που παράγεται από ΑΠΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ ΣΤΑΘΜΩΝ ΑΠΕ ΣΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΓΓΥΗΣΗ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΑΠΟ ΑΠΕ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΧΡΕΩΣΗΣ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥΣ ΑΠΕ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΟΝΑΔΩΝ/ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΠΟ ΑΠΕ ΜΕ ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΤΗΣ ΑΗΚ Κεφάλαιο 6 Εμπλεκόμενες Υπηρεσίες για την αδειοδότηση ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ (ΡΑΕΚ) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ (ΔΣΜ) ΊΔΡΥΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ ΑΡΧΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΥΠΡΟΥ (ΑΗΚ) ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΑΣ, ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΕΟΔΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΗΣΕΩΣ, ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ Κεφάλαιο 7. Διαρθρωτικά Ταμεία και Ταμείο Συνοχής Κεφάλαιο 8. Έρευνα στον τομέα των ΑΠΕ και εξοικονόμησης ενέργειας στην Κύπρο

4 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΠΙΝΑΚΩΝ Πίνακας 1. Ηλεκτροπαραγωγοί Σταθμοί της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου [Πηγή: Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου 2007] Πίνακας 2. Μέση τιμή ηλεκτρισμού ανά kwh και χρήση στην Κύπρο το 2007 [Πηγή: Αρχή Στατιστική Υπηρεσία] Πίνακας 3. Solar Thermal Capacities in operation per 1000 Capita in 2007 [Source : EurObserv ER 2008 Solar Thermal Barometer] Πίνακας 4. Ποσά επιδότησης/επιχορήγησης για μεγάλης κλίμακας επενδύσεις για ηλεκτροπαραγωγή [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού 2009] Πίνακας 5. Ποσά επιδότησης/επιχορήγησης για Εξοικονόμηση Ενέργειας για πρόσωπα που δεν ασκούν οικονομική δραστηριότητα [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού 2009] Πίνακας 6. Ποσά επιδότησης/επιχορήγησης για χρήση ΑΠΕ για πρόσωπα που δεν ασκούν οικονομική δραστηριότητα [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού 2009] Πίνακας 7. Ποσά επιδότησης/επιχορήγησης για Συμπαραγωγή Ηλεκτρισμού Θέρμανσης/Ψύξης για πρόσωπα που δεν ασκούν οικονομική δραστηριότητα [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού 2009] Πίνακας 8. Ποσά επιδότησης/επιχορήγησης για Εξοικονόμηση Ενέργειας για πρόσωπα και φορείς που ασκούν οικονομική δραστηριότητα [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού 2009] Πίνακας 9. Ποσά επιδότησης/επιχορήγησης για χρήση ΑΠΕ για πρόσωπα και φορείς που ασκούν οικονομική δραστηριότητα [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού 2009]

5 ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΧΑΡΤΩΝ Χάρτης 1. Ετήσιο άθροισμα ηλιακής ακτινοβολίας σε κεκλιμένο φωτοβολταϊκό πλαίσιο Χάρτης 2. Μέση ετήσια ταχύτητα του ανέμου στην Κύπρο [Πηγή: Μετεωρολογική Υπηρεσία Κύπρου] Χάρτης 3. Διαθέσιμη ενέργεια στερεής βιομάζας από αγροτικά υπολείμματα (Δενδρώδεις Καλλιέργειες και αμπέλια) στην Κύπρο [Πηγή: Μελέτη αναφορικά με το Εθνικό Σχέδιο Δράσης Βιομάζας για την Κύπρο ΚΑΠΕ&Aioliki Ltd] Χάρτης 4. Επιλέξιμες εκτάσεις με υδατικά έργα στην Κύπρο [Πηγή: Τμήμα Npro Engineering, Geomatic Talos] Χάρτης 4. Μεγάλα υδατικά έργα και αρδεύσιμες εκτάσεις στην Κύπρο [Πηγή: Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων] ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ ΕΙΚΟΝΩΝ Εικόνα 1. Παραγωγή και κατανάλωση ηλεκτρισμού στην Κύπρο [Πηγή: ΑΗΚ] Εικόνα 2. Συνεισφορά ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο για το Εικόνα 3. Παραγωγή ενέργειας από ηλιακά θερμικά συστήματα στην Κύπρο [Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου] Εικόνα 4. Συνεισφορά των ΑΠΕ στην (α) παραγωγή πρωτογενούς ενέργειας και (β) στην τελική κατανάλωση ενέργειας για το 2007 [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας] Εικόνα 5. Συνεισφορά των ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ενέργειας για το

6 ΑΚΡΟΝΥΜΙΑ ΑΗΚ ΑΠΕ ΔΕΦΑ ΔΣΜ ΕΞΕ ΡΑΕΚ ΣΗΘ ΦΣ Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Δημόσια Επιχείρηση Φυσικού Αερίου Διαχειριστής Συστήματος Μεταφοράς Εξοικονόμηση Ενέργειας Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας Κύπρου Συμπαραγωγή Ηλεκτρισμού Θερμότητας Φωτοβολταϊκό Σύστημα 5

7 Κεφάλαιο 1. Ενεργειακή και περιβαλλοντική πολιτική της Κύπρου 1.1 Ενεργειακή πολιτική της Κύπρου Η Κύπρος είναι ένα νησιώτικο και ενεργειακά απομονωμένο κράτος και αποτελεί κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το Ο πληθυσμός της Κύπρου είναι περίπου κάτοικοι. Η τουριστική βιομηχανία η οποία αποτελεί και κύρια δραστηριότητα προσδίδει επιπρόσθετη ενεργειακή ζήτηση ιδιαίτερα τους θερινούς μήνες όπου ο πληθυσμός λόγω του αριθμού των επισκεπτών τριπλασιάζεται. Η Κύπρος, από ενεργειακής πλευράς παρουσιάζει ορισμένες ιδιαιτερότητες: a. είναι απομονωμένο ενεργειακό σύστημα (στο παρόν στάδιο δεν υπάρχουν διασυνδέσεις ηλεκτρισμού με άλλες χώρες), b. το κόστος ενεργειακού εφοδιασμού είναι υψηλό, c. υπάρχει μεγάλη εξάρτηση από εισαγωγές προϊόντων πετρελαίου, d. μειωμένη ασφάλεια ενεργειακού εφοδιασμού, e. εποχιακές αυξομειώσεις στην ενεργειακή ζήτηση, ιδιαίτερα κατά τους τουριστικούς μήνες, οριακή λειτουργία του συστήματος παραγωγής και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας σε περιόδους αιχμής ζήτησης φορτίου f. μικρή σχετικά αγορά το οποίο συνεπάγεται μεγαλύτερο κόστος μεταφοράς εξοπλισμού, g. υψηλό συνεπαγόμενο κόστος ενέργειας στους καταναλωτές λόγω των εισαγωγών ενεργειακών προϊόντων, h. παρατηρούνται υψηλοί ρυθμοί αύξησης της ζήτησης ενέργειας λόγω της οικονομικής ανάπτυξης, i. απουσίας (τουλάχιστον στο παρόν στάδιο) ενδογενών πηγών ενέργειας. Το ενεργειακό ισοζύγιο της Κύπρου σήμερα εξαρτάται σε τεράστιο βαθμό από τις εισαγωγές πετρελαιοειδών για την παραγωγή ενέργειας. Η συνεισφορά των ΑΠΕ στην Κύπρο, αν και υπάρχει αρκετό αξιοποιήσιμο δυναμικό, παραμένει ακόμα περιορισμένη. Η ενεργειακή και περιβαλλοντική πολιτική της Κύπρου έχει εναρμονιστεί με την Ευρωπαϊκή εκτός ορισμένων εξαιρέσεων που έχουν παραχωρηθεί. Στο παρόν στάδιο η δραστηριοποίηση της τοπικής αυτοδιοίκησης και η εμπλοκή στον ενεργειακό σχεδιασμό είναι περιορισμένη. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να μην υπάρχει αποκεντρωμένη παραγωγή ενέργειας ιδιαίτερα σε απομακρυσμένες περιοχές (ιδιαίτερα από ΑΠΕ) για να μειώσουν τις απώλειες δικτύου πέραν των άλλων ωφελημάτων. Οι κύριες προτεραιότητες της Ενεργειακής Πολιτικής της Κύπρου είναι: Διασφάλιση της ασφαλούς ενεργειακής τροφοδοσίας της ενεργειακής αγοράς με υψηλής ποιότητας προϊόντα σε προσιτές τιμές: o o Εισαγωγή του φυσικού αερίου στο ενεργειακό μίγμα της χώρας (υπολογίζεται το 2014) το οποίο θεωρείται φιλικότερο προς το περιβάλλον σε σχέση με το μαζούτ που χρησιμοποιείται σήμερα για ηλεκτροπαραγωγή. Μείωση της εξάρτησης της χώρας από πετρελαϊκά προϊόντα. 6

8 o o o o Διασφάλιση επαρκούς εφεδρικού δυναμικού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Μεγιστοποίηση της αποτελεσματικής αξιοποίησης των εγχώριων πόρων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Με βάση το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την προώθηση των ΑΠΕ η Κύπρος είχε θέσει στόχους ηλεκτροπαραγωγής από ΑΠΕ 6% και συνολικής συνεισφοράς των ΑΠΕ στο συνολικό ενεργειακό ισοζύγιο 9%. Εξοικονόμηση ενέργειας σε πρωτογενή μορφή, αλλά και στην τελική χρήση. Έρευνα, καταγραφή και αξιολόγηση του εγχώριου ενεργειακού δυναμικού. Έρευνες για κοιτάσματα υδρογονανθράκων στη θαλάσσια περιοχή της Κύπρου. Απελευθέρωση των αγορών ενέργειας και ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας: o o o o o o o o Μερική απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρισμού (35% στον ελεύθερο ανταγωνισμό από 1 Μαΐου 2004). Την 1η Ιανουαρίου 2009 απελευθερώθηκε η αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας για όλους τους μη οικιακούς καταναλωτές (περίπου 65%). Από την , απελευθέρωση ολόκληρης της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Ανάπτυξη ενεργειακών υποδομών όπως το Ενεργειακό Κέντρο Βασιλικού. Αποτελεσματική ανάπτυξη των υποδομών του ηλεκτρικού δικτύου. Δυνατότητα σύνδεσης αποκεντρωμένης ηλεκτροπαραγωγής (παραγωγή από ΑΠΕ). Αποτελεσματική ανάπτυξη μονάδων ΑΠΕ, βάσει χωροταξικού σχεδιασμού. Απλοποίηση των αδειοδοτικών διαδικασιών. Εξοικονόμησης ενέργειας και ορθολογική χρήση της ενέργειας: o o o Υιοθέτηση μηχανισμών παροχής οικονομικών κινήτρων για αποδοτική χρήση της ενέργειας και εξοικονόμηση ενέργειας. Εκστρατείες ενημέρωσης. Υιοθέτηση του Σχεδίου Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση το οποίο προβλέπει 9% εξοικονόμηση μέχρι το Προστασία του περιβάλλοντος και αειφόρος ανάπτυξη: o o o o Προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην παραγωγή ηλεκτρισμού και θερμότητας. Υποκατάσταση καυσίμων μεταφορών με ποσοστό βιοκαυσίμων. Προώθηση της υψηλής απόδοσης συμπαραγωγής ηλεκτρισμού και θερμότητας στις βιομηχανίες. Προώθηση της χρήσης φυσικού αερίου στα μέσα δημόσιας μεταφοράς. 7

9 1.2 Ενεργειακοί στόχοι για την ΕΕ και την Κύπρο Για την περίπτωση της Κύπρου, η Νέα Οδηγία για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, προτείνει ως δεσμευτικό στόχο, το 13% της τελικής ενεργειακής κατανάλωσης να προέρχεται από ΑΠΕ έως το Επίσης, οι εθνικοί ενδεικτικοί ενεργειακοί στόχοι που διαμορφώθηκαν και σε σχέση με την μείωση των εκπομπών του φαινομένου του θερμοκηπίου είναι: 1. Προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της εξοικονόμησης ενέργειας: Αύξηση της συνεισφοράς των ΑΠΕ από το 4,7% (2006) στο 9% της συνολικής κατανάλωσης μέχρι το Με βάση των νέων μεθόδων υπολογισμού της συνεισφοράς των ΑΠΕ στο ενεργειακό ισοζύγιο, το ποσοστό του 2005 έχει επαναυπολογιστεί στο 2,08% αντί 4,5%. Ο ενδεικτικό στόχος του 9% θα αναθεωρηθεί ανάλογα Αύξηση του ηλεκτρισμού από ΑΠΕ στο 6% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρισμού μέχρι το Η κατανομή της παραγωγής ηλεκτρισμού από ΑΠΕ αναμένεται να προέλθει κυρίως από την αιολική ενέργεια (4,59%) και βιομάζα (1,18%). Μείωση κατά 1% ετήσια της συνολικής κατανάλωσης ενέργειας μέσω μέτρων εξοικονόμησης ενέργειας(έτος αναφοράς το 2006). Επίτευξη του στόχου για χρήση 10% βιοκαυσίμων στις μεταφορές μέχρι το Πρόοδος επίτευξης των ενεργειακών στόχων της Κύπρου Κατασκευή ενεργειακού κέντρου στο Βασιλικό Μέχρι σήμερα, έχει οριστικοποιηθεί η απαλλοτρίωση της θέσης που επιλέχθηκε για την εγκατάσταση του ενεργειακού κέντρου, έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες αποκατάστασης του χώρου και έχει εκπονηθεί ο βασικός σχεδιασμός του ενεργειακού κέντρου. Όσο αφορά το φυσικό αέριο, έχει συσταθεί ένας ανεξάρτητος φορέας ιδιωτικού δικαίου, η Δημόσια Επιχείρηση Φυσικού Αερίου (ΔΕΦΑ), και προγραμματίζονται διερευνητικές επαφές, όσον αφορά την εξασφάλιση της προμήθειας υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) Πρόοδος στην προώθηση ΑΠΕ και εξοικονόμησης ενέργειας Με έτος αναφοράς το 2007, έχει επιτευχθεί συνεισφορά ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ενέργειας ίση με 2,38%, ενώ όσο αφορά την παραγωγή ηλεκτρισμού η συνεισφορά περιορίστηκε στο 0,08% και οφείλεται κυρίως στη χρήση φωτοβολταϊκών και την αξιοποίηση της βιομάζας. Για το 2008, το ποσοστό συνεισφοράς των ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ενέργειας εκτιμάται περίπου στο 2,4%, για ηλεκτροπαραγωγή αυξήθηκε σε ποσοστό περίπου 0,2% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρισμού. Επίσης, όσο αφορά τα βιοκαύσιμα το έτος 2007, σύμφωνα με στοιχεία της Υπηρεσίας Ενέργειας, έχουν εισαχθεί 719 tn βιοντίζελ. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχούσε σε ποσοστό 0,1% 8

10 της εισαχθείσας ποσότητας καυσίμων για μεταφορές το Για το έτος 2008 το ποσοστό αυτό εκτιμάται σε 2,0%. Όσο αφορά την προώθηση των ΑΠΕ και της εξοικονόμησης ενέργειας, έχουν εφαρμοστεί κατά καιρούς σχέδια χορηγιών και επιδοτήσεων. Τα νέα σχέδια χορηγιών περιγράφονται στα κεφάλαια που ακολουθούν (Παράγραφος 4.2). Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι μέχρι το τέλος του 2008 έχουν υποβληθεί αιτήσεις και παραχωρήθηκαν εκατομμύρια ευρώ για επενδύσεις που αφορούσαν τεχνολογίες αξιοποίησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και εξοικονόμησης ενέργειας. Ο αριθμός των αιτήσεων για επιχορήγηση ανά κατηγορία όσο αφορά την εξοικονόμηση ενέργειας είναι: Εξοικονόμηση σε επιχειρήσεις 337 Θερμομόνωση Αντλίες θερμότητας με γεωεναλλάκτη 29 Οχήματα (υβριδικά, ηλεκτρικά, διπλής Προώσεως, χαμηλών εκπομπών) Συμπαραγωγή θερμότητας/ψύξης 4 Ο αριθμός των αιτήσεων για επιχορήγηση ανά κατηγορία όσο αφορά τις τεχνολογίες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας είναι: Μεγάλα Αιολικά 27 Μικρά Αιολικά 11 Ηλιακά Συστήματα Αξιοποίηση Βιομάζας 609 Φωτοβολταϊκά συστήματα Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι ο αριθμός των αιτήσεων δεν αποτελεί ένδειξη για την ενεργειακή συνεισφορά της κάθε κατηγόριας, αλλά ένδειξη του ενδιαφέροντος των φυσικών και νομικών προσώπων για επενδύσεις (με εξασφάλιση της επιχορήγησης) είτε σε τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας, είτε σε τεχνολογίες παραγωγής ενέργειας. Η υλοποίηση των επενδύσεων των προαναφερθέντων αιτήσεων (κυρίως για Μεγάλα Συστήματα) εξαρτάται σε αρκετές περιπτώσεις από τις διαδικασίες αδειοδότησης. 1.4 Εμπλοκή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης στην ενεργειακή πολιτική Η εμπλοκή της τοπικής αυτοδιοίκησης στην ενεργειακή πολιτική της Κύπρου είναι περιορισμένη. Στο «Σύμφωνο των Δημάρχων» (Covenant of Mayors) συμμετέχουν μόνο δύο Δήμοι της Κύπρου Δήμος Λατσιών και Δήμος Στροβόλου. Ορισμένοι άλλοι Δήμοι συμμετέχουν σε περιφερειακά προγράμματα συνεργασίας (π.χ. INTERREG) που στοχεύουν στην χρήση τεχνολογιών ΑΠΕ και εξοικονόμησης. Η Ένωση Κοινοτήτων Κύπρου έχει αναλάβει πρωτοβουλία για την ίδρυση και λειτουργία του Ενεργειακού Γραφείου Κύπρου συγχρηματοδοτώντας με 25% του συνολικού επιλέξιμου κόστους και το υπόλοιπο 75% είναι συγχρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα πλαίσια του προγράμματος Intelligent Energy Europe. 9

11 Υπάρχουν ορισμένες πρωτοβουλίες Δήμων για συμμετοχή σε συγχρηματοδοτικά προγράμματα. Για παράδειγμα, ο Δήμος Γεροσκήπου Πάφου μέσω του διασυνοριακού προγράμματος INTERREG IIIA Ελλάδα Κύπρος εγκατέστησε στους χώρους του Ολυμπιακού Κολυμβητηρίου Γεροσκήπου μονάδας αξιοποίησης ομαλής (αβαθούς) γεωθερμίας. Ο Δήμος Λατσιών συμμετείχε στην υλοποίηση του έργου Ανάπτυξη Δικτύου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας μεταξύ των Συνόρων Ελλάδας και Κύπρου (Interreg III A «Ελλάδα Κύπρος») με την ονομασία Green στο οποίο συμμετείχαν επίσης ο Δήμος Νέας Αλικαρνασσού (Ελλάδα) ως συντονιστής φορέας, σε συνεργασία με το Δήμο Λατσιών Λευκωσία και το Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Κρήτης. Τα τελευταία 2 χρόνια άρχισαν να δημιουργούνται και οι αναπτυξιακές εταιρίες (development agencies) στα πλαίσια του Μέτρου 3.3 του Πλαισίου Αγροτικής Ανάπτυξης Μεμονωμένοι Δήμοι και Κοινότητες έχουν προχωρήσει στην εφαρμογή συστημάτων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας ή/και εξοικονόμησης ενέργειας, ειδικότερα στην εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων σε δημοτικά/κοινοτικά κτίρια ή στα κτίρια σχολείων. 10

12 Κεφάλαιο 2. Συνεισφορά των ΑΠΕ στο ενεργειακό ισοζύγιο 2.1 Γενικά Η Κύπρος είναι μια χώρα που χαρακτηρίζεται από αυξημένες ενεργειακές ανάγκες και από μία αυξητική τάση κατανάλωσης ενέργειας τα τελευταία χρόνια. Συγκεκριμένα, η κατανάλωση ηλεκτρισμού από το 1995 μέχρι το 2008 σύμφωνα με στοιχεία της Στατιστική Υπηρεσίας Κύπρου, έχει σχεδόν διπλασιαστεί. Στο γράφημα που ακολουθεί παρουσιάζεται ότι η κατανάλωση ηλεκτρισμού ανά έτος ανά τομέα. Απ το γράφημα διαπιστώνεται ο Εμπορικός και Οικιακός τομέας συμβάλλουν σημαντικά στην τελική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας ELECTRICITY PRODUCTION AND CONSUMPTION - Electricity Authority of Cyprus Gross production Total consumption Domestic MWh Commercial Industrial Agriculture Public Lighting Εικόνα 1. Παραγωγή και κατανάλωση ηλεκτρισμού στην Κύπρο [Πηγή: ΑΗΚ] Μέχρι το τέλος του 2008, η συνεισφορά των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας για ηλεκτροπαραγωγή στην Κύπρο ανήλθε περίπου στο 0,2% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρισμού. Η συνολική εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ είναι 5,69 MW, με τη βιομάζα να καταλαμβάνει μερίδιο 3,31 MW και τα Φωτοβολταϊκά 2,39 MW. 11

13 RES 0,2% Photovoltaic 20% OIL PRODUCTS 99,8% Biomass 77% Wind 3% Εικόνα 2. Συνεισφορά ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο για το Ηλεκτροπαραγωγή Ηλεκτροπαραγωγή με συμβατικά καύσιμα Η παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος στην Κύπρο στηρίζεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στην καύση ορυκτών καυσίμων και κυρίως Μαζούτ. Η Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου (Α.Η.Κ) αποτελεί στο παρόν στάδιο το μεγαλύτερο ηλεκτροπαραγωγό στην Κύπρο διαθέτοντας συνολικά τρεις Ηλεκτροπαραγωγούς Σταθμούς. Οι τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται για ηλεκτροπαραγωγή είναι Ατμοηλεκτρικές Μονάδες και Αεροστρόβιλοι. Στο πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζονται λεπτομέρειες για τους τρεις ηλεκτροπαραγωγούς Σταθμούς καθώς και τη συνεισφορά τους στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας για το έτος Πίνακας 1. Ηλεκτροπαραγωγοί Σταθμοί της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου [Πηγή: Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου 2007] Βασιλικό Μονή Δεκέλεια Ισχύς Ατμοστροβίλων (MW) Ισχύς Αεροστροβίλων (MW) Συνολική Ισχύς (MW) Συνολική παραγόμενη ενέργεια (MWh) Συνολική εξαγόμενη ενέργεια (MWh) Ποσοστό της Συνολικής Παραγόμενης Ενέργειας (%) 50,86 9,31 39,83 Ποσοστό της Συνολικής Εξαγόμενης Ενέργειας (%) 50,67 9,26 40,07 Θερμικός βαθμός απόδοσης ατμοστροβίλων για μονάδες παραγωγής (%) 39,39 24,44 30,98 12

14 Βασιλικό Μονή Δεκέλεια Θερμικός βαθμός απόδοσης αεροστροβίλων για μονάδες παραγωγής (%) 26,48 25,26 Θερμικός βαθμός απόδοσης ατμοστροβίλων για μονάδες εξαγωγής (%) 37,09 22,82 29,44 Θερμικός βαθμός απόδοσης αεροστροβίλων για μονάδες εξαγωγής (%) 23,17 24,81 Η συνολική εγκατεστημένη Ισχύς των Ηλεκτροπαραγωγών σταθμών της Α.Η.Κ. είναι 1118 MW και η συνολική ετήσια παραγόμενη ενέργεια για το έτος 2008 ήταν MWh και η συνολική εξαγόμενη ήταν MWh. Η επόμενη φάση του Ηλεκτροπαραγωγού Σταθμού Βασιλικού περιλαμβάνει μια Μονάδα Συνδυασμένου Κύκλου Αρ. 4 (CCGT) ισχύος 220MW. Η μονάδα θα χρησιμοποιεί προσωρινά το ντίζελ ως καύσιμο, μέχρι την έλευση του φυσικού αερίου, το ντίζελ. Επίσης σε μελλοντικό στάδιο προγραμματίζεται η εγκατάσταση στον Ηλεκτροπαραγωγό Σταθμό Βασιλικού, δύο επιπρόσθετων Μονάδων Συνδυασμένου Κύκλου ισχύος 220MW η καθεμιά. Στην Κύπρο, λόγω του Ενεργειακά Απομονωμένου Συστήματος και της απουσίας Ενεργειακών Διασυνδέσεων (αγωγοί πετρελαίου, αγωγοί φυσικού αερίου, καλώδια μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας) με άλλα κράτη, υπάρχει μεγάλος βαθμός εξάρτησης από εισαγωγές ορυκτών καυσίμων. Το κόστος ανά παραγόμενη κιλοβατώρα που επιβαρύνεται ο καταναλωτής είναι πολύ υψηλό και διαφέρει ανάλογα με τη χρήση. Στον πίνακα που ακολουθεί φαίνονται οι μέσες τιμές ανά τομέα χρήσης. Πίνακας 2. Μέση τιμή ηλεκτρισμού ανά kwh και χρήση στην Κύπρο το 2007 [Πηγή: Αρχή Στατιστική Υπηρεσία] ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ( /KWh) 0,1271 Οικιακή 0,1275 Εμπορική 0,1333 Βιομηχανική 0,1146 Γεωργική 0,1167 Οδικός Φωτισμός 0,1123 Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για το 2008 οι οικιακοί καταναλωτές της Κύπρου και της Ιρλανδίας πλήρωναν ακριβότερα κάθε kwh που καταναλώνουν (>0,15 /kwh)από τα υπόλοιπα κράτη μέλη της ΕΕ 27. Αναφορικά με τους μεγάλους βιομηχανικούς καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας η τιμή της kwh για το 2008 στην Κύπρο ήταν ακριβότερη από κάθε άλλο κράτος μέλος (>0,10 /kwh) Ηλεκτροπαραγωγή από φωτοβολταϊκά συστήματα Η αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας στην Κύπρο είναι πολύ υποσχόμενη λόγω του γεγονότος ότι όλες οι περιοχές της Κύπρου έχουν μεγάλη διάρκεια ηλιοφάνειας σε σύγκριση με πολλές χώρες. 13

15 Στις πεδινές περιοχές ο μέσος αριθμός ωρών ηλιοφάνειας για ολόκληρο το χρόνο είναι 75% των ωρών που ο ήλιος είναι πάνω από τον ορίζοντα. Σ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού η ηλιοφάνεια είναι κατά μέσο όρο 11.5 ώρες την ημέρα, ενώ στους μήνες Δεκέμβρη και Γενάρη που έχουν την πιο μεγάλη νέφωση η διάρκεια της ηλιοφάνειας ελαττώνεται μόνο στις 5.5 ώρες την ημέρα. Ακόμα και στις πιο ψηλές περιοχές του Τροόδους στους χειμερινούς μήνες με πολύ μεγάλη νέφωση, η μέση ηλιοφάνεια είναι περίπου 4 ώρες την ημέρα και στους μήνες Ιούνη και Ιούλη η τιμή αυτή φτάνει στις 11 ώρες. Η μεγαλύτερη δυνατή διάρκεια της ηλιοφάνειας (δηλαδή από την ανατολή μέχρι τη δύση του ήλιου) στην Κύπρο κυμαίνεται από 9.8 ώρες την ημέρα το Δεκέμβρη σε 14.5 ώρες την ημέρα τον Ιούνη [Πηγή: Μετεωρολογική Υπηρεσία Κύπρου]. Η μέση ημερήσια ηλιακή ακτινοβολία σε οριζόντιο επίπεδο στην Κύπρο εκτιμάται σε 5,4 KWh/m 2 (Χάρτης 1). Χάρτης 1. Ετήσιο άθροισμα ηλιακής ακτινοβολίας σε κεκλιμένο φωτοβολταϊκό πλαίσιο [Πηγή: JRC]. Όσον αφορά τα φωτοβολταϊκά, που είναι ένα σύστημα αξιοποίησης της ηλιακής ενέργειας για ηλεκτροπαραγωγή, υπάρχει τα τελευταία χρόνια μία αυξητική τάση χρησιμοποίησης τους από φυσικά και νομικά πρόσωπα, κυρίως από φυσικά πρόσωπα. Αν και παρουσιάζουν υψηλό κόστος και μεγάλο χρόνο απόσβεσης της αρχικής επένδυσης, η εγκατάσταση μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων σε οικίες και βιομηχανίες, είναι οικονομικά συμφέρουσες λαμβάνοντας υπόψη και τα σχέδια χορηγιών και επιδοτήσεων που δίνονται από το κράτος (παράγραφος 4.2). Η εγκατάσταση μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων σε οικίες, μπορεί να θεωρηθεί ως ο πιο εύκολος και γρήγορος τρόπος για την συνεισφορά των πολιτών στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, στη διαμόρφωση περιβαλλοντικής συνείδησης και στην εξασφάλιση οικονομικού οφέλους. Η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, αποτελεί επίσης την άμεση επαφή των πολιτών με τα οφέλη αξιοποίησης των ΑΠΕ και το γεγονός αυτό συνεισφέρει στην ευρύτερη κοινωνική αποδοχή και άλλων τεχνολογιών ΑΠΕ στο νησί. 14

16 Στην Κύπρο, το πρώτο Φωτοβολταϊκό Σύστημα ισχύος 4,84kW συνδέθηκε στις 17/02/2005 ενώ η συνολική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά συνδεδεμένα με το δίκτυο της ΑΗΚ από τον Φεβρουάριο του 2005 έως Φεβρουάριο 2009 ανήλθε στις kwh [Πηγή: Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου]. Η συνολική παραγωγή ενέργειας των φωτοβολταϊκών που είναι συνδεδεμένα με το δίκτυο για το έτος 2008 είναι kwh. Η εγκατεστημένη ισχύς των φωτοβολταϊκών συστημάτων ενωμένα με το σύστημα διανομής της ΑΗΚ ανήλθε στα 1,787 MW στο τέλος του Φεβρουαρίου 2009 [Πηγή: Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου]. Η συνολική εγκατεστημένη αυτόνομων φωτοβολταϊκών συστημάτων (μη ενωμένα με το δίκτυο) σύμφωνα με στοιχεία της Υπηρεσίας Ενέργειας (Μέχρι το τέλος του 2008) ανήλθε στα 0,605 ΜW. Η συνολική εγκατεστημένη ισχύς των φωτοβολταϊκών μέχρι τον Φεβρουάριο του 2009 ανέρχεται σε 2,392 MW. Συμπερασματικά μπορεί να εκτιμηθεί ότι η παραγόμενη ενέργεια από φωτοβολταϊκά (συνδεδεμένα και αυτόνομα) για το 2008 ήταν MWh. Είναι σημαντικό να αναφερθεί ότι 6 αιτήσεις για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων συνολικής ισχύος 12,58 MW βρίσκονται υπό εξέταση για αδειοδότηση από τη ΡΑΕΚ Ηλεκτροπαραγωγή από βιομάζα Η χρήση της βιομάζας για ηλεκτροπαραγωγή στην Κύπρο μέχρι σήμερα προέρχεται μόνο από συστήματα παραγωγής και ενεργειακής αξιοποίησης βιοαερίου το οποίο παράγεται από την αναερόβια χώνευση ζωικών αποβλήτων. Συγκεκριμένα, μέχρι σήμερα είναι συνδεδεμένες με το δίκτυο της ΑΗΚ 8 μονάδες Βιομάζας/Βιοαερίου με συνολική εγκατεστημένη ισχύ 3,31 MW [Πηγή: ΑΗΚ]. Η πρώτη μονάδα Βιομάζας/Βιοαερίου με ισχύ 250 kw, συνδέθηκε με το δίκτυο της ΑΗΚ, το Δεκέμβριο του Η Συνολική παραγόμενη ενέργεια για την περίοδο Δεκέμβριο 2007 με Φεβρουάριο 2009 που δόθηκε στο Δίκτυο, ανέρχεται στις kwh [Πηγή: ΑΗΚ]. Για το έτος 2008 η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από σταθμούς συνδεδεμένους με το δίκτυο ήταν KWh. Πρέπει να σημειωθεί ότι ένας εκ των 8 σταθμών (Armenis Farm) αξιοποιεί περίπου 1400 MWh/year για ιδία χρήση, οπότε η συνολική παραγόμενη ενέργεια από τους σταθμούς εκτιμάται περίπου σε ΜWh (μέχρι το Φεβρουάριο του 2009). Σύμφωνα με στοιχεία από τη ΡΑΕΚ έχουν αδειοδοτηθεί ακόμη 5 Μονάδες παραγωγής ενέργειας από βιομάζα. Η συνολική ισχύς αφού υλοποιηθούν και αυτές οι 5 μονάδες, θα είναι 8,5 MW. Επίσης, άλλες 4 αιτήσεις είναι υπό εξέταση με συνολική ισχύ 6,148 MW Ηλεκτροπαραγωγή από αιολικά συστήματα Αν και η αιολική ενέργεια στην Κύπρο αξιοποιείται για χρόνια με τους παραδοσιακούς ανεμόμυλους για την άντληση νερού και τους νερόμυλους για την άλεση σιτηρών, ωστόσο οι εφαρμογές για ηλεκτροπαραγωγή είναι πολύ περιορισμένες. Μέχρι σήμερα, η αιολική ενέργεια έχει αξιοποιηθεί για ηλεκτροπαραγωγή μόνο με μικρές ανεμογεννήτριες οι οποίες καλύπτουν μέρος των ενεργειακών αναγκών απομονωμένων οικιών (κυρίως εξοχικών). Γενικά μπορεί να θεωρηθεί ότι το αιολικό δυναμικό της Κύπρου δεν είναι ιδιαίτερα υψηλό, όμως υπάρχουν περιοχές που με ικανοποιητικό δυναμικό για ανάπτυξη αιολικών πάρκων (Χάρτης 2). 15

17 Τα τελευταία χρόνια έχει εκδηλωθεί μεγάλο ενδιαφέρον από επενδυτές για την κατασκευή μεγάλων αιολικών πάρκων, αν και η υλοποίηση έργων φαίνεται να καθυστερεί λόγω των χρονοβόρων διαδικασιών αδειοδότησης και σε ορισμένες περιπτώσεις λόγω των αντιδράσεων των κατοίκων. Μέχρι σήμερα, η ΡΑΕΚ έχει εκδώσει σε πρώτη φάση άδειες κατασκευής αιολικών πάρκων συνολικής ισχύος 464,72 MW ενώ βρίσκονται υπό εξέταση και άλλες αιτήσεις συνολικής ισχύος 160,15 MW [Πηγή: ΡΑΕΚ]. Από αυτές, έχουν εξασφαλίσει Πολεοδομική άδεια και άδεια οικοδομής για κατασκευή αιολικού πάρκου 2 αδειούχοι (12 MW στο Μαρί και 34,5 MW στα Κλαδιά). Επιπλέον 5 ακόμη αδειούχοι έχουν εξασφαλίσει Πολεοδομική Άδεια και εκκρεμεί η Άδεια οικοδομής (συνολικής ισχύος 164,4 MW ). Εκτιμάται ότι μέχρι το τέλος του 2011 θα υλοποιηθούν 3 αιολικά πάρκα συνολικής ισχύος 86,9 MW. Χάρτης 2. Μέση ετήσια ταχύτητα του ανέμου στην Κύπρο [Πηγή: Μετεωρολογική Υπηρεσία Κύπρου] Ηλεκτροπαραγωγή από υδροηλεκτρικούς σταθμούς Μέχρι σήμερα είναι μηδαμινή η συνεισφορά της υδροηλεκτρικής ενέργειας στην Κύπρο. Υπάρχουν όμως 2 αιτήσεις που εξετάζονται από την ΡΑΕΚ για 2 μικρούς σταθμούς συνολικής ισχύος 0,33 MW. Στην Κύπρο, αν και υπάρχει μεγάλος αριθμός φραγμάτων (18 φράγματα συνολικής χωρητικότητας 291 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων νερού) που χρησιμοποιούνται ως ταμιευτήρες νερού, ωστόσο λόγω των συχνών και μακρών περιόδων ανομβρίας στο νησί, υπάρχει περιορισμένη δυνατότητα για αξιοποίηση της υδροηλεκτρικής ενέργειας. Τρανταχτή απόδειξη για το υδατικό πρόβλημα που υπάρχει στην Κύπρο είναι ότι τα τελευταία χρόνια η Κυπριακή Δημοκρατία έχει προχωρήσει στο σχεδιασμό/κατασκευή/αδειοδότηση σταθμών αφαλάτωσης θαλάσσιου νερού. Σήμερα περίπου 30 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού το χρόνο παράγονται από αφαλάτωση. Στην καλοκαιρινή περίοδο του 2008, όταν το πρόβλημα ήταν εντονότερο, η Κυπριακή Δημοκρατία προχώρησε στην εισαγωγή πόσιμου νερού από το εξωτερικό. 16

18 2.2.6 Ηλεκτροπαραγωγή από ηλιακά θερμικά συστήματα Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει οποιοσδήποτε ηλιοθερμικός σταθμός στην Κύπρο. Παρόλα αυτά εξετάζονται από την ΡΑΕΚ δύο αιτήσεις για 2 σταθμούς συνολικής ισχύος 105 MW. Στην Κύπρο υπάρχει έντονο υδατικό πρόβλημα και στα πλαίσια της Υδατικής πολιτικής της Κύπρου σχεδιάζεται ανάπτυξη σταθμών αφαλάτωσης θαλασσινού νερού. Οι σταθμοί αφαλάτωσης που λειτουργούν σήμερα στην Κύπρο στηρίζονται στην ενεργοβόρα μεθοδολογία της αντίστροφης ώσμωσης. Επομένως υπάρχει αρκετό πεδίο εφαρμογής σταθμών ηλιακής θερμικής αφαλάτωσης. 2.3 Παραγωγή θερμότητας/ψύξης Ηλιακά θερμικά συστήματα Η Κύπρος, όπως φαίνεται και στο χάρτη (Χάρτης 1), διαθέτει αξιόλογο ηλιακό δυναμικό με υψηλή ακτινοβολία και ηλιοφάνεια καθ όλη τη διάρκεια του έτους. Η αξιοποίηση της ηλιακής ενέργειας στην Κύπρο επιτυγχάνεται κυρίως με την εγκατάσταση ηλιακών θερμοσιφώνων στις οροφές των κτιρίων. Η παραγωγή ζεστού νερού με ηλιακούς θερμοσίφωνες έτυχε ευρείας εφαρμογής στην Κύπρο από παλαιότερα χρόνια (από το 1956). Με τον τρόπο αυτό, 92% των νοικοκυριών και 53% των ξενοδοχειακών μονάδων στην Κύπρο εξασφαλίζουν το μεγαλύτερο μέρος των αναγκών τους σε ζεστό νερό από την αξιοποίηση της ηλιακής ακτινοβολίας. Συνήθως τα συστήματα που είναι εγκατεστημένα ανά νοικοκυριό, έχουν 3,8 m 2 επιφάνεια ηλιακών συλλεκτών και δεξαμενή ζεστού νερού 160 lt. Η συνολική εγκατεστημένη επιφάνεια για το 2007 εκτιμάται σε m 2. Ο αριθμός των αιτήσεων για επιχορήγηση εγκαταστάσεων ηλιακών συστημάτων το 2008 ανέρχεται περίπου σε 3000 [Πηγή: Υπηρεσία Ενέργειας]. Επομένως εκτιμάται ότι η συνολική εγκατεστημένη επιφάνεια ηλιακών συλλεκτών κατά το έτος 2008 έχει αυξηθεί (σε σχέση με το 2007) τουλάχιστον κατά m 2. Σύμφωνα με σχετική μελέτη της EurObserv ER για τις τεχνολογίες ενεργητικών ηλιακών συστημάτων στα κράτη μέλη, καθιστά την Κύπρο πρωτοπόρο στον τομέα των θερμικών εφαρμογών ηλιακής ενέργειας. Σύμφωνα με την μελέτη εκτιμάται ότι στην Κύπρο, η εγκατεστημένη επιφάνεια ηλιακών συλλεκτών που αναλογεί ανά κάτοικο ανέρχεται στα 0,8 m 2. 17

19 Πίνακας 3. Solar Thermal Capacities in operation per 1000 Capita in 2007 [Source : EurObserv ER 2008 Solar Thermal Barometer] Countries m2 Per 1000 inhab. KWth Per 1000 inhab Cyprus 802,9 562 Austria ,8 Greece 319,6 223,7 Germany 115,2 80,7 Denmark 73,4 51,3 Malta 72 50,4 Slovenia 62,1 43,4 Netherlands 41,1 28,8 Luxemburg 39,7 27,8 Sweden 37,9 26,5 Czech Rep. 31,5 22,1 France 22,6 15,9 Spain 22,1 15,5 Italy 18,8 13,2 Portugal 16,1 11,2 Belgium 15,7 11 Slovakia 15,1 10,6 Ireland 8,2 5,8 Bulgaria 7,3 5,1 Poland 6,2 4,3 UK 5 3,5 Hungary 4,6 3,2 Finland 4,2 2,9 Romania 3,2 2,3 Latvia 2,3 1,6 Estonia 1,1 0,8 Lithuania 1 0,7 E.U 27 48,3 33,8 Lithuania Estonia Latvia Romania Finland Hungary UK Poland Bulgaria Ireland Slovakia Belgium Portugal Italy Spain France Czech Rep. Sweden Luxemburg Netherlands Slovenia Malta Denmark Germany Greece Austria Cyprus m 2 per 1000 capita Η παραγωγή ενέργειας από ηλιακά θερμικά συστήματα στην Κύπρο για το έτος 2007 εκτιμάται σε TJ ( MWh) [Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου]. Για το έτος 2008 (σύμφωνα με τις αιτήσεις για επιχορήγηση εγκαταστάσεων ηλιακών συστημάτων) εκτιμάται ότι η συνολική παραγόμενη ενέργεια αυξήθηκε περίπου κατά 25 TJ. Η ενέργεια που παράγεται από τα ηλιακά θερμικά, είναι η κύρια μορφή ανανεώσιμης ενέργειας που συνεισφέρει στη τελικά κατανάλωση ενέργειας στην Κύπρο. 18

20 Energy production from solar thermal systems in Cyprus Energy (TJ) Εικόνα 3. Παραγωγή ενέργειας από ηλιακά θερμικά συστήματα στην Κύπρο [Πηγή: Στατιστική Υπηρεσία Κύπρου] Βιομάζα Η βιομάζα, εκτός από την αξιοποίηση της για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας (παράγραφος 2.2.3), βρίσκει ευρεία εφαρμογή στη θέρμανση/ χώρου ή νερού. Οι κύριες πρακτικές καύσης στερεής φυτικής βιομάζας οι οποίες χρησιμοποιούνται ήδη στην Κύπρο είναι: Η καύση καυσόξυλων κλαδοδεμάτων σε οικιακά τζάκια και παραδοσιακές σόμπες. Η καύση ελαιοπυρήνα που χρησιμοποιείται από βιοτεχνίες για παραγωγή θερμότητας. Επίσης η καύση ελαιοπυρήνα βρίσκει εφαρμογή στη θέρμανση θερμοκηπίων. Τον τελευταίο χρόνο έχει μειωθεί η εγκατάσταση τέτοιων συστημάτων, λόγω αυξημένων ορίων εκπομπών που τέθηκαν από τις αρμόδιες υπηρεσίες του κράτους. Καύση υπολειμμάτων παραγωγής προϊόντων ξύλου για ανάκτηση θερμότητας. Καύση ποικιλίας ειδών βιομάζας στη Τσιμεντοβιομηχανία. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα μελέτης του ΚΑΠΕ και της εταιρίας ΑΙΟΛΙΚΗ Λτδ το 2008 [Πηγή: Μελέτη αναφορικά με το Εθνικό Σχέδιο Δράσης Βιομάζας για την Κύπρο] το διαθέσιμο δυναμικό φυτικής βιομάζας είναι περίπου τόνοι στερεών υπολειμμάτων ετησίως. Η ποσότητα αυτή αντιστοιχεί περίπου σε ενέργεια toe/year. To 75% περίπου της ποσότητας που έχει υπολογιστεί, αντιστοιχεί σε υπολείμματα αμπελοκαλλιεργειών. Η υπόλοιπη ποσότητα αντιστοιχεί σε κλαδοδέματα από δενδρώδεις καλλιέργειες συμπεριλαμβανομένων και των ελαιοκαλλιεργειών. Η συνολική διαθεσιμότητα των παραπάνω ποσοτήτων μεταξύ άλλων επηρεάζεται από τη χρήση της βιομάζας ως εδαφοβελτιωτικό και τη δυσκολία συλλογής της. 19

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΚΥΠΡΙΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΚΥΠΡΙΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ CYPRUS ENERGY AGENCY ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΚΥΠΡΙΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Ανθή Χαραλάµπους ιευθύντρια Παρουσίαση στην Προσυνεδριακή Εκδήλωση Τεχνολογίες και Εφαρµογές ΑΠΕ στην Κρήτη Χανιά, 22 Μαΐου 2009 Ι ΡΥΣΗ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας

Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας 4η Ενότητα: «Βιοκαύσιμα 2ης Γενιάς» Ο ρόλος της βιομάζας για την ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Δ.Σ. Ελληνικής Εταιρείας Βιοµάζας ΕΛ.Ε.Α.ΒΙΟΜ ΒΙΟΜΑΖΑ Η αδικημένη μορφή ΑΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Χορηγιών για ενθάρρυνση της χρήσης των ΑΠΕ και της Εξοικονόμησης Ενέργειας για τοπικές αρχές και νοικοκυριά

Σχέδια Χορηγιών για ενθάρρυνση της χρήσης των ΑΠΕ και της Εξοικονόμησης Ενέργειας για τοπικές αρχές και νοικοκυριά Σχέδια Χορηγιών για ενθάρρυνση της χρήσης των ΑΠΕ και της Εξοικονόμησης Ενέργειας για τοπικές αρχές και νοικοκυριά Ανδρέας Λιζίδης Υπηρεσία Ενέργειας Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού

Διαβάστε περισσότερα

Βαθμός ενημέρωσης και χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και εξοικονόμησης ενέργειας στις Κοινότητες της Κύπρου

Βαθμός ενημέρωσης και χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και εξοικονόμησης ενέργειας στις Κοινότητες της Κύπρου Ένωση Κοινοτήτων Κύπρου Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών Βαθμός ενημέρωσης και χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και εξοικονόμησης ενέργειας στις Κοινότητες της Κύπρου Συνεισφορά της Ένωσης Κοινοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, εκπονήθηκε στο πλαίσιο εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Ενεργειακής Πολιτικής σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Στουγιάννης Λειτουργός Ενέργειας esp.cie@cytanet.com.cy. Υπηρεσία Ενέργειας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

Ευάγγελος Στουγιάννης Λειτουργός Ενέργειας esp.cie@cytanet.com.cy. Υπηρεσία Ενέργειας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ Ευάγγελος Στουγιάννης Λειτουργός Ενέργειας esp.cie@cytanet.com.cy Υπηρεσία Ενέργειας ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ, ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΓΕΝΙΚΑ Ενεργειακή ένταση της οικονομίας Τελική Κατανάλωση Ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

10:00 10:10 10:10 12:10 12:10-12:15 12:15-14:00

10:00 10:10 10:10 12:10 12:10-12:15 12:15-14:00 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΑΝΕΡΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΣΕ ΘΕΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΑΝΑ -ΚΕΠΑ ΜΕ ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ Ι ΡΥΜΑΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΥΠΡΟΥ) Α ΘΕΜΑΤΑ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & EΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ. Οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας στην Γερμανία

ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & EΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ. Οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας στην Γερμανία ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & EΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Βερολίνο, Μάρτιος 2010 Οι πηγές ανανεώσιμης ενέργειας στην Γερμανία Στόχοι της κυβερνητικής πολιτικής Μείωση των εκπομπών ρύπων έως το 2020

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/)

Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Ιστορία και Κωδικοποίηση Νομοθεσίας ΑΠΕ: (πηγή: http://www.lagie.gr/) Το ελληνικό κράτος το 1994 με τον Ν.2244 (ΦΕΚ.Α 168) κάνει το πρώτο βήμα για τη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τρίτους εκτός της

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικοί Στόχοι και Πολιτική για την Προώθηση των ΑΠΕ

Εθνικοί Στόχοι και Πολιτική για την Προώθηση των ΑΠΕ Εθνικοί Στόχοι και Πολιτική για την Προώθηση των ΑΠΕ Κωνσταντίνος Ξήχειλος Αν. Διευθυντής Υπηρεσίας Ενέργειας Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού Παρασκευή, 5 Ιουνίου 2015 Γραφεία

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας στην Κύπρο

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας στην Κύπρο Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας στην Κύπρο Ανθή Χαραλάμπους Διευθύντρια Ενεργειακού Γραφείου Κυπρίων Πολιτών Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών Δομή παρουσίασης Νέα ενεργειακά δεδομένα σε παγκόσμιο επίπεδο

Διαβάστε περισσότερα

ιευρυμένη εφαρμογή των Συστημάτων Net-Metering σε οικίες και κτίρια Τοπικών Αρχών & καταναλωτές

ιευρυμένη εφαρμογή των Συστημάτων Net-Metering σε οικίες και κτίρια Τοπικών Αρχών & καταναλωτές ιευρυμένη εφαρμογή των Συστημάτων Net-Metering σε οικίες και κτίρια Τοπικών Αρχών & Αυτοπαραγωγής σε εμπορικούς και βιομηχανικούς καταναλωτές ιασφάλιση ουσιαστικού και υγιούς ανταγωνισμού Προστασία Συμφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εφαρμογές σε κατοικίες και επενδύσεις σε μεγάλα εμπορικά συστήματα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εφαρμογές σε κατοικίες και επενδύσεις σε μεγάλα εμπορικά συστήματα Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Εφαρμογές σε κατοικίες και επενδύσεις σε μεγάλα εμπορικά συστήματα Supported by the European Commission through the Intelligent Energy- Program

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα Greenbuilding, 2 Ιουλίου 2009 - Αθήνα

Ημερίδα Greenbuilding, 2 Ιουλίου 2009 - Αθήνα Εναρμόνιση της Οδηγία 2006/32/ΕΚ για την ενεργειακή απόδοση κατά την τελική χρήση και τις ενεργειακές υπηρεσίες 1 ο Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Ενεργειακή Απόδοση ΙΑΤΡΙΔΗΣ ΜΗΝΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η Κατάσταση των ΑΠΕ στην Κρήτη: Δυνατότητες Περιφερειακής Καινοτομίας

Η Κατάσταση των ΑΠΕ στην Κρήτη: Δυνατότητες Περιφερειακής Καινοτομίας 1 Ο Διεθνές Συνέδριο «BIOSOL 2011» Εσπερίδα: «ΑΠΕ: Συνεργασία Έρευνας και Βιομηχανίας» Χανιά 16/9/2011 Η Κατάσταση των ΑΠΕ στην Κρήτη: Δυνατότητες Περιφερειακής Καινοτομίας Δρ. Ν. Ζωγραφάκης Περιφέρεια

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας

Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας Οι Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις (GPP/ΠΔΣ) αποτελούν προαιρετικό μέσο. Το παρόν έγγραφο παρέχει τα κριτήρια της ΕΕ για τις ΠΔΣ, τα οποία έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμοί και βασικές έννοιες της αβαθούς γεωθερμίας Συστήματα αβαθούς γεωθερμίας

Ορισμοί και βασικές έννοιες της αβαθούς γεωθερμίας Συστήματα αβαθούς γεωθερμίας Ορισμοί και βασικές έννοιες της αβαθούς γεωθερμίας Συστήματα Ενότητες: 1.1 Η παροχή θερμικής ενέργειας στα κτίρια 1.2 Τα συστήματα της σε ευρωπαϊκό & τοπικό επίπεδο 1.3 Το δυναμικό των συστημάτων της 1.1

Διαβάστε περισσότερα

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας GRV Energy Solutions S.A Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας Ανανεώσιμες Πηγές Σκοπός της GRV Ενεργειακές Εφαρμογές Α.Ε. είναι η κατασκευή ενεργειακών συστημάτων που σέβονται το περιβάλλον με εκμετάλλευση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΗΣ: ΔΗΜΑΣ ΝΙΚΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΦΟΙΤΗΤΗΣ: ΔΗΜΑΣ ΝΙΚΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΦΟΙΤΗΤΗΣ: ΔΗΜΑΣ ΝΙΚΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα της εργασίας είναι Η αξιοποίηση βιομάζας για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE)

Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE) Σχέδιο Δράσης Βιώσιμης Ενεργειακής Ανάπτυξης της Κρήτης (ISEAP OF CRETE) ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2011 ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ (ΣΒΕΑΚ-ISEAP CRETE) Η Περιφέρεια Κρήτης και το Ενεργειακό

Διαβάστε περισσότερα

Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς

Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς 2014-20202020 Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς Γιάννης Βουγιουκλάκης PhD, Διπλ. Μηχ. Μηχανικός Υπεύθυνος Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς Θεματικός στόχος

Διαβάστε περισσότερα

πως εξελίχθηκε. ( 60-70) σύγχρονα υλικά & σχεδιασμός ανεξάρτητος από το περιβάλλον του κτιρίου

πως εξελίχθηκε. ( 60-70) σύγχρονα υλικά & σχεδιασμός ανεξάρτητος από το περιβάλλον του κτιρίου Η εξέλιξη της ενεργειακής κατανάλωσης στα κτίρια πως ξεκίνησε... Η ανθρώπινη κατοικία ήταν πάντα απόλυτα προσαρμοσμένη στις τοπικές κλιματικές συνθήκες (προστασία & θερμική άνεση - παραδοσιακή αρχιτεκτονική)

Διαβάστε περισσότερα

Βιομάζα - Δυνατότητες

Βιομάζα - Δυνατότητες Νίκος Πλουμής Μηχανολόγος Μηχανικός, MSc Προϊστάμενος Τμήματος Θερμοηλεκτρικών Έργων Βιομάζα - Δυνατότητες Οι δυνατότητες ανάπτυξης της βιομάζας στην Ελληνική αγορά σήμερα είναι πολύ σημαντικές: Το δυναμικό

Διαβάστε περισσότερα

Προκλήσεις στην Αγορά Ηλεκτρισµού της Κύπρου Ενεργειακό Συµπόσιο ΙΕΝΕ 26 Ιανουαρίου 2012 Εισαγωγή Προτού προχωρήσω να αναλύσω το ρόλο της Αρχής Ηλεκτρισµού στο νέο περιβάλλον της απελευθερωµένης Αγοράς

Διαβάστε περισσότερα

(W/m 2 K) 0.75 0.85 2.0

(W/m 2 K) 0.75 0.85 2.0 Ενεργειακή Αϖόδοση Κτιρίων και Νοµικό Πλαίσιο Οδηγίες 2002/91/ΕΚ και 2010/31/ΕΚ και ϖρακτική εφαρµογή στην Κύϖρο Σεµινάριο ΕΤΕΚ µε θέµα «Ενεργειακή Αναβάθµιση Κτιρίων στην Κύπρο» 2 Μαρτίου 2013 Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Χορηγιών: Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Σχέδια Χορηγιών: Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας From: To: Cc: Subject: Date: Rossides, Artemis on behalf of cy-fm grants CY-DL Nicosia; CY-DL Paralimni; CY-DL Polis; CY-DL Pafos; CY-DL Larnaca; CY-DL LIMASSOL Anayiotos, Christophoros; Rossides, Artemis

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Δ Η Μ Ο Σ Ι Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Διαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

WP 3: «Διοικητικά εργαλεία και ενισχύσεις σε τοπικό επίπεδο»

WP 3: «Διοικητικά εργαλεία και ενισχύσεις σε τοπικό επίπεδο» WP 3: «Διοικητικά εργαλεία και ενισχύσεις σε τοπικό επίπεδο» 1. Εθνικό πλαίσιο επενδύσεων σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Σκοπός του νέου νόμου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (νόμος 3468/2006 ΑΠΕ)

Διαβάστε περισσότερα

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας

Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα. Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας Η αγροτική Βιομάζα και οι δυνατότητες αξιοποίησής της στην Ελλάδα Αντώνης Γερασίμου Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Ανάπτυξης Βιομάζας 1 Η ΕΛΕΑΒΙΟΜ και ο ρόλος της Η Ελληνική Εταιρία (Σύνδεσμος) Ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΓΟΡΑ ΤΩΝ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Νέες τεχνολογίες, νέες προκλήσεις. Ηλιοθερµικά συστήµατα για θέρµανση νερού: µια δυναµική αγορά

Η ΑΓΟΡΑ ΤΩΝ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Νέες τεχνολογίες, νέες προκλήσεις. Ηλιοθερµικά συστήµατα για θέρµανση νερού: µια δυναµική αγορά Η ΑΓΟΡΑ ΤΩΝ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Νέες τεχνολογίες, νέες προκλήσεις Εδώ και µια εικοσαετία, οι Έλληνες καταναλωτές έχουν εξοικειωθεί µε τους ηλιακούς θερµοσίφωνες για την παραγωγή ζεστού νερού. Απόρροια

Διαβάστε περισσότερα

Τηλ. 22 66 63 63 E-mail: info@cera.org.cy Webside: www.cera.org.cy

Τηλ. 22 66 63 63 E-mail: info@cera.org.cy Webside: www.cera.org.cy Τηλ. 22 66 63 63 E-mail: info@cera.org.cy Webside: www.cera.org.cy 1 Ο Ρόλος της Ρυθµιστικής Αρχής Ενέργειας Κύπρου (ΡΑΕΚ) 2 3 Νοµική Σύσταση ΡΑΕΚ Η Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας Κύπρου (ΡΑΕΚ), συστάθηκε µε

Διαβάστε περισσότερα

Ενέργειας Κύπρου στην ενίσχυση του ανταγωνισμού και την συγκράτηση του κόστους ενέργειας

Ενέργειας Κύπρου στην ενίσχυση του ανταγωνισμού και την συγκράτηση του κόστους ενέργειας O ρόλος της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας Κύπρου στην ενίσχυση του ανταγωνισμού και την συγκράτηση του κόστους ενέργειας Κύπρος Κυπριανίδης Μέλος ΡΑΕΚ Λεμεσός, 9 Μαρτίου 2006 1 Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04)

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη (ΠΕ02) Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) Β T C E J O R P Υ Ν Η Μ Α Ρ Τ ΤΕ Α Ν Α Ν Ε Ω ΣΙ Μ ΕΣ Π Η ΓΕ Σ ΕΝ Ε Ρ ΓΕ Ι Α Σ. Δ Ι Ε Ξ Δ Σ Α Π ΤΗ Ν Κ Ρ Ι ΣΗ 2 Να

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονομώ - Αναβαθμίζω. στις Επιχειρήσεις Α Προκήρυξη, Δεκέμβριος 2014

Εξοικονομώ - Αναβαθμίζω. στις Επιχειρήσεις Α Προκήρυξη, Δεκέμβριος 2014 Εξοικονομώ - Αναβαθμίζω στις Επιχειρήσεις Α Προκήρυξη, Δεκέμβριος 2014 Ταυτότητα Σχεδίου Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: «Ανταγωνιστικότητα Α ό και Αειφόρος Ανάπτυξη» ΠΠ 2014-20202020 Άξονας Προτεραιότητας: ΑΠ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Εφαρμογές Α.Π.Ε. σε Κτίρια και Οικιστικά Σύνολα Μαρία Κίκηρα, ΚΑΠΕ - Τμήμα Κτιρίων Αρχιτέκτων MSc Αναφορές: RES Dissemination, DG

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ν Ο Ι Κ Ο Κ Υ Ρ Ι Α Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών στερεών

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική και ενεργειακή νομοθεσία

Τεχνική και ενεργειακή νομοθεσία Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τεχνική και ενεργειακή νομοθεσία Ενότητα : Η οδηγία για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας ΕΕ 2020 Σκόδρας Γεώργιος, Αν. Καθηγητής gskodras@uowm.gr Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή αποδοτικότητα στο δομημένο περιβάλλον

Ενεργειακή αποδοτικότητα στο δομημένο περιβάλλον Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Ενεργειακή αποδοτικότητα στο δομημένο περιβάλλον Εξοικονόμηση Ενέργειας Στα Κτίρια Πάρος 15 Οκτωβρίου 2012 Ελπίδα Πολυχρόνη Μηχανολόγος Μηχανικός M.Sc.

Διαβάστε περισσότερα

Οι Εκδηλώσεις Ενδιαφέροντος να υποβληθούν εις διπλούν σε κλειστό φάκελο ο οποίος είτε να παραδοθεί στα γραφεία της ΡΑΕΚ:

Οι Εκδηλώσεις Ενδιαφέροντος να υποβληθούν εις διπλούν σε κλειστό φάκελο ο οποίος είτε να παραδοθεί στα γραφεία της ΡΑΕΚ: ΕΚ ΗΛΩΣΗ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΝΕΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΡ. 22/2004. ΜΕΡΟΣ 1 Ο ΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟΥΣ 1.1. ΥΠΟΒΟΛΗ ΕΚ ΗΛΩΣΗΣ ΕΝ ΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ Η Ρυθµιστική Αρχή

Διαβάστε περισσότερα

Γραφεία της ΑΗΚ, Λευκωσία Πέμπτη 11 Σεπτεμβρίου 2014, 11:00 π.μ.

Γραφεία της ΑΗΚ, Λευκωσία Πέμπτη 11 Σεπτεμβρίου 2014, 11:00 π.μ. Δήλωση του Γενικού Διευθυντή της Ομοσπονδίας Εργοδοτών & Βιομηχάνων,κ. Μιχάλη Πήλικου στη Δημοσιογραφική Διάσκεψη για την 10 η Έκθεση Εξοικονόμησης Ενέργειας «SAVENERGY 2014» και την 7 η Έκθεση Τεχνολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Ορισμός «Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) είναι οι μη ορυκτές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, δηλαδή η αιολική, η ηλιακή και η γεωθερμική ενέργεια, η ενέργεια κυμάτων, η παλιρροϊκή ενέργεια, η υδραυλική

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Επανάσταση 2010: με μια ματιά

Ενεργειακή Επανάσταση 2010: με μια ματιά Ενεργειακή Επανάσταση 2010: με μια ματιά Στοιχεία και αριθμοί Στην παρούσα 3 η έκδοση της Ενεργειακής Επανάστασης παρουσιάζεται ένα πιο φιλόδοξο και προοδευτικό σενάριο σε σχέση με τις προηγούμενες δύο

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά οφέλη από την εφαρμογή τεχνολογιών εξοικονόμησης ενέργειας. Εμμανουήλ Καστανάκης Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος ΕΛΙΘΕΡΜ ΑΕΒΕ

Οικονομικά οφέλη από την εφαρμογή τεχνολογιών εξοικονόμησης ενέργειας. Εμμανουήλ Καστανάκης Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος ΕΛΙΘΕΡΜ ΑΕΒΕ Οικονομικά οφέλη από την εφαρμογή τεχνολογιών εξοικονόμησης ενέργειας Εμμανουήλ Καστανάκης Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος ΕΛΙΘΕΡΜ ΑΕΒΕ Τι περιλαμβάνει η έννοια της εξοικονόμησης ενέργειας Ξεκινώντας

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακά και περιβαλλοντικά οφέλη από την χρήση ΑΠΕ στην Κοινότητα Πολύστυπος

Ενεργειακά και περιβαλλοντικά οφέλη από την χρήση ΑΠΕ στην Κοινότητα Πολύστυπος Ενεργειακά και περιβαλλοντικά οφέλη από την χρήση ΑΠΕ στην Κοινότητα Πολύστυπος Παρουσίαση: Σάββας Βλάχος Ενεργειακός Λειτουργός 12 Φεβρουαρίου 2009 1 Ίδρυση και λειτουργία του Γραφείου συγχρηματοδοτείται

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση Σχεδίου Δράσης για τη Βιώσιμη Ενέργεια της Κοινότητας Κυπερούντας

Παρουσίαση Σχεδίου Δράσης για τη Βιώσιμη Ενέργεια της Κοινότητας Κυπερούντας Παρουσίαση Σχεδίου Δράσης για τη Βιώσιμη Ενέργεια της Κοινότητας Κυπερούντας Ανθή Χαραλάμπους Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 7 Νοεμβρίου 2014 Δομή υποστήριξης του «Συμφώνου των Δημάρχων»

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ

Περιεχόµενα. Σηµερινή Κατάσταση Ο Εθνικός στόχος για 2010 / 2020 Νοµοθετικό Πλαίσιο Αδειοδοτική διαδικασία Εµπόδια στην Ανάπτυξη των ΑΠΕ Ρυθµιστική Αρχή Ενέργειας BiogasIN ΚΑΠΕ Αθήνα, 07 Οκτωβρίου 2011 Ανάπτυξη της Βιοµάζας στην Ελλάδα. Υφιστάµενη Κατάσταση Προοπτικές Ιωάννης Χαραλαµπίδης Ειδικός Επιστήµονας της ΡΑΕ Αθήνα 07.10.2011 1 Περιεχόµενα

Διαβάστε περισσότερα

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών

[ 1 ] την εφαρμογή συγκεκριμένων περιβαλλοντικών [ 1 ] [ 1 ] Υδροηλεκτρικός Σταθμός Κρεμαστών - Ποταμός Αχελώος - Ταμιευτήρας >> H Περιβαλλοντική Στρατηγική της ΔΕΗ είναι ευθυγραμμισμένη με τους στόχους της ενεργειακής πολιτικής της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

Αϊ Στράτης To ΠΡΑΣΙΝΟ ΝΗΣΙ. 2η Ημερίδα Γεωθερμίας. Εμμανουήλ Σταματάκης. Δρ. Χημικός Μηχανικός

Αϊ Στράτης To ΠΡΑΣΙΝΟ ΝΗΣΙ. 2η Ημερίδα Γεωθερμίας. Εμμανουήλ Σταματάκης. Δρ. Χημικός Μηχανικός 2η Ημερίδα Γεωθερμίας Αϊ Στράτης To ΠΡΑΣΙΝΟ ΝΗΣΙ Εμμανουήλ Σταματάκης Δρ. Χημικός Μηχανικός Τομέας Τεχνολογιών ΑΠΕ & Υδρογόνου email: mstamatakis@cres.gr Το έργο Το έργο «Πράσινο Νησί Αϊ Στράτης» αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία;

Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία; Διεπιστημονική προσέγγιση στα ΕΡΓΑ ΥΠΟΔΟΜΩΝ :Τεχνολογία, Περιβάλλον, Πολιτισμός Έργα Υποδομών: μπορούμε να συμβάλουμε στην επιτυχή σύζευξή τους με το «αστικό» περιβάλλον και την αειφορία; Κλειώ Αξαρλή,

Διαβάστε περισσότερα

4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09

4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09 4 ο Συνέδριο ΕNERTECH 09 Ξεν. Holliday Inn, Αττική, 23-24 Οκτωβρίου 2009 ΠΡΑΣΙΝΑ ΚΤΙΡΙΑ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΑΠΟΦΑΣΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Δρ. Γ. Αγερίδης, Α. Ανδρουτσόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Σύμφωνο των Δημάρχων (Covenant of Mayors)

Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια. Σύμφωνο των Δημάρχων (Covenant of Mayors) Ευρωπαϊκοί στόχοι για το κλίμα και την ενέργεια Ρόλος των τοπικών αρχών στον καταρτισμό και υλοποίηση τοπικών στρατηγικών για τη βιώσιμη ενέργεια Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών ΟΙ ΤΟΠΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Λευκωσίας. Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 07/03/2014 Κοινότητα Λυθροδόντα

Το Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Λευκωσίας. Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 07/03/2014 Κοινότητα Λυθροδόντα Το Σύμφωνο των Δημάρχων Δήμος Λευκωσίας Σάββας Βλάχος Ενεργειακό Γραφείο Κυπρίων Πολιτών 07/03/2014 Κοινότητα Λυθροδόντα Πρόοδος Εργασιών ΣΔΒΕ Λευκωσίας 1. Υπογραφή του Συμφώνου 8/10/2013 2. Συντονιστής

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμηση ενέργειας και κτίρια: Επισκόπηση εξελίξεων για τον τεχνικό κόσμο

Εξοικονόμηση ενέργειας και κτίρια: Επισκόπηση εξελίξεων για τον τεχνικό κόσμο ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ - ΤΜΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Εξοικονόμηση ενέργειας και κτίρια: Επισκόπηση εξελίξεων για τον τεχνικό κόσμο Εισηγητής: Αμανατίδης Άνθιμος Διπλ. Μηχανολόγος Μηχανικός Α.Π.Θ.

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακοί Υπεύθυνοι Δημοσίων Σχολικών Κτιρίων Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ

Ενεργειακοί Υπεύθυνοι Δημοσίων Σχολικών Κτιρίων Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ Ενεργειακοί Υπεύθυνοι Δημοσίων Σχολικών Κτιρίων Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ Ταχ.Δ/νση: Μπότσαρη 2 Τ.Κ. 42100 Τρίκαλα Τηλέφωνο: 24310-46427 Fax: 24310-35950 ΖΥΓΟΛΑΝΗ ΟΛΓΑ ΠΑΠΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗ Κινητό: 6972990707 Κινητό:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΟΔΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚΔΟΣΗ 2.0 30.10.2009 Α. Πεδίο Εφαρμογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρμόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακός Σχεδιασµός. για την Ενέργεια στην Κρήτη

Περιφερειακός Σχεδιασµός. για την Ενέργεια στην Κρήτη Τεχνολογίες και Εφαρµογές Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας στην Κρήτη Τεχνικό Επιµελητήριο Ελλάδας Περιφερειακό Τµήµα υτ. Κρήτης 22-23 Μαΐου 2009, Χανιά Περιφερειακός Σχεδιασµός για την Ενέργεια στην Κρήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 7 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ... 11 ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 19 ΜΕΡΟΣ 1 - Η ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΩΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ... 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 - Η ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΥΠΗ- ΡΕΣΙΩΝ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕξέλιξητωνΜικρώνΣυστημάτωνΑΠΕκαιΣΗΘ στην Ελλάδα ενόψει της Νέας Ενεργειακής Πολιτικής. Κώστας Τίγκας Δ/ντης Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού

ΕξέλιξητωνΜικρώνΣυστημάτωνΑΠΕκαιΣΗΘ στην Ελλάδα ενόψει της Νέας Ενεργειακής Πολιτικής. Κώστας Τίγκας Δ/ντης Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού ΕξέλιξητωνΜικρώνΣυστημάτωνΑΠΕκαιΣΗΘ στην Ελλάδα ενόψει της Νέας Ενεργειακής Πολιτικής Κώστας Τίγκας Δ/ντης Ενεργειακής Πολιτικής και Σχεδιασμού Η Ενεργειακή Πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης 10 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2011» ΗΜΕΡΙΔΑ ΙΕΝΕ 22-23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2011.

«ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2011» ΗΜΕΡΙΔΑ ΙΕΝΕ 22-23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2011. «ΕΝΕΡΓΕΙΑ & ΑΝΑΠΤΥΞΗ 2011» ΗΜΕΡΙΔΑ ΙΕΝΕ 22-23 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2011. 6 η Συνεδρία Α.Π.Ε. και Ενεργειακή αποδοτικότητα ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟςΗ ΚΤΙΡΙΩΝ Μαργαρίτα

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων

Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Πρακτικός Οδηγός Εφαρμογής Μέτρων Φ ο ρ έ α ς υ λ ο π ο ί η σ η ς Ι Δ Ι Ω Τ Ι Κ Ο Σ Τ Ο Μ Ε Α Σ Άξονες παρέμβασης Α. Κτιριακές υποδομές Β. Μεταφορές Γ. Ύ δρευση και διαχείριση λυμάτων Δ. Δ ιαχείριση αστικών

Διαβάστε περισσότερα

Ενσωμάτωση Ηλιακών Θερμικών σε κτίρια: Η σημαντική συμβολή των ηλιακών θερμικών συστημάτων στην ενεργειακή απόδοση των κτιρίων

Ενσωμάτωση Ηλιακών Θερμικών σε κτίρια: Η σημαντική συμβολή των ηλιακών θερμικών συστημάτων στην ενεργειακή απόδοση των κτιρίων Ενσωμάτωση Ηλιακών Θερμικών σε κτίρια: Η σημαντική συμβολή των ηλιακών θερμικών συστημάτων στην ενεργειακή απόδοση των κτιρίων Ηρακλής Δήμτσας Γενικός Γραμματέας ΕΒΗΕ ΧΟΡΗΓΟΙ Ένας κλάδος πρωτοπόρος και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΑΙ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΑΙ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΚΑΙ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ Με τον όρο «ενεργειακή αναβάθμιση» εννοούμε μια σειρά απλών επεμβάσεων τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό του κτηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Συγκριτικό Αναπτυξιακό Πλεονέκτηµα

Συγκριτικό Αναπτυξιακό Πλεονέκτηµα ιεθνής Συνάντηση για την Πράσινη Ανάπτυξη στην Πράξη Οργανισµός Ανάπτυξης Σητείας Σητεία 21-22/9/2010 Η Ανάπτυξη των ΑΠΕ στην Κρήτη: Συγκριτικό Αναπτυξιακό Πλεονέκτηµα ρ. Ν. Ζωγραφάκης Περιφέρεια Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

Νέο πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για την κλιματική αλλαγή και ενέργεια (2020 2030)

Νέο πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για την κλιματική αλλαγή και ενέργεια (2020 2030) Νέο πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για την κλιματική αλλαγή και ενέργεια (2020 2030) «Οι Τοπικές Αρχές Στοχεύουν σε ένα Αειφόρο Ενεργειακό Μέλλον» 13/6/2014 1. Πρόταση Ευρωπαϊκής Επιτροπής για πλαίσιο κλίμα

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός ξενοδοχείων στην Κρήτη με μηδενικές εκπομπές CO 2 λόγω της χρήσης ενέργειας σε αυτά

Σχεδιασμός ξενοδοχείων στην Κρήτη με μηδενικές εκπομπές CO 2 λόγω της χρήσης ενέργειας σε αυτά Σχεδιασμός ξενοδοχείων στην Κρήτη με μηδενικές εκπομπές CO 2 λόγω της χρήσης ενέργειας σε αυτά Γιάννης Βουρδουμπάς ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Φυσικών πόρων και περιβάλλοντος ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα κτίρια των ξενοδοχείων στην

Διαβάστε περισσότερα

Ανθή Χαραλάμπους 22 Σεπτεμβρίου 2011

Ανθή Χαραλάμπους 22 Σεπτεμβρίου 2011 Το ενεργειακό μέλλον της Κύπρου μετά την 11 η Ιουλίου Ανθή Χαραλάμπους 22 Σεπτεμβρίου 2011 Περιεχόμενα 1. Δημιουργία Οράματος 2. Κατανάλωση ηλεκτρισμού στην Κύπρο και προβλέψεις 3. Κλιματική αλλαγή στην

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΓΑΛΗ ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ Α.Π.Ε: Ο ΔΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΚΟΠΕΓΧΑΓΗ

ΜΕΓΑΛΗ ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ Α.Π.Ε: Ο ΔΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΚΟΠΕΓΧΑΓΗ ΜΕΓΑΛΗ ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ Α.Π.Ε: Ο ΔΡΟΜΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΚΟΠΕΓΧΑΓΗ 1. 20% Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας στο ενεργειακό ισοζύγιο του 2020 2. 20% εξοικονόμηση ενέργειας 3. 20% μείωση των ΑΦΘ σε σχέση με το 1990

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμησης Ενέργειας

Εξοικονόμησης Ενέργειας Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Πράσινη Επιχειρηματικότητα στον τομέα της Ενέργειας Γ. Βουγιουκλάκης Υπ. Τμήματος Ανάπτυξης Αγοράς ΚΑΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝ.

Διαβάστε περισσότερα

Τι έιναι η Βιοµάζα. Κατηγορίες σταθµών εκµετάλλευσης της Βιοµάζας.

Τι έιναι η Βιοµάζα. Κατηγορίες σταθµών εκµετάλλευσης της Βιοµάζας. Consultants Construction Renewable energy Tourism investments Finance Τι έιναι η Βιοµάζα Η δηµιουργία εγκατάσταση & λειτουργία σταθµών Βιοµάζας εµπίπτει στις επιχειρήσεις του τοµέα των Ανανεώσιµων Πηγών

Διαβάστε περισσότερα

2. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ Η

2. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ Η 2. ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ Η παγκόσμια παραγωγή (= κατανάλωση + απώλειες) εκτιμάται σήμερα σε περίπου 10 Gtoe/a (10.000 Mtoe/a, 120.000.000 GWh/a ή 420 EJ/a), αν και οι εκτιμήσεις αποκλίνουν: 10.312

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΥΠΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΑΣ

Η ΕΞΥΠΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΑΣ Η ΕΞΥΠΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Για περισσότερες πληροφορίες απευθυνθείτε στα site: ΑΝΕΜΟΓΕΝΝΗΤΡΙΕΣ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ ΗΛΙΑΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΕΩΘΕΡΜΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Παρούσα κατάσταση και Προοπτικές

Παρούσα κατάσταση και Προοπτικές Ημερίδα: Εφαρμογές Ηλιακών Συστημάτων: Κολυμβητικές Δεξαμενές και Ηλιακός Κλιματισμός Ηράκλειο 4 Νοεμβρίου 2008 Εφαρμογές των Θερμικών Ηλιακών Συστημάτων (ΘΗΣ) στην Περιφέρεια Κρήτης: Παρούσα κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου Περιφέρειας Ν. - Κατευθύνσεις για τη Διαμόρφωση Στρατηγικών Προτεραιοτήτων και έργων για την βιώσιμη Ενεργειακή Ανάπτυξη της Περιφέρειας Νοτίου ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Το ενεργειακό πρόβλημα προέρχεται από την συνεχώς αυξανόμενη

Το ενεργειακό πρόβλημα προέρχεται από την συνεχώς αυξανόμενη ΤΕΧNΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑ «ΕΝΕΡΓΕΙΑ: ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΙΚΟΝΑ-ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ- ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΑΘΗΝΑ, 8-10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2010 ΕΙΣΗΓΗΣΗ ΜΟΝΙΜΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΕΕ Για την 9η Συνεδρία:

Διαβάστε περισσότερα

Νομοθετικές Ρυθμίσεις που αφορούν την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων

Νομοθετικές Ρυθμίσεις που αφορούν την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων Νομοθετικές Ρυθμίσεις που αφορούν την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων «SERPENTE Ειδικό εργαστήριο για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων» Κέντρο Περιβαλλοντικής Ενημέρωσης Κοφίνου 3 Δεκεμβρίου 2014 Νίκος

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη κάλυψης ηλεκτρικών αναγκών νησιού με χρήση ΑΠΕ

Μελέτη κάλυψης ηλεκτρικών αναγκών νησιού με χρήση ΑΠΕ Τ.Ε.Ι. ΠΕΙΡΑΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Μελέτη κάλυψης ηλεκτρικών αναγκών νησιού με χρήση ΑΠΕ Σπουδαστές: ΤΣΟΛΑΚΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΡΥΣΟΒΙΤΣΙΩΤΗ ΣΟΦΙΑ Επιβλέπων καθηγητής: ΒΕΡΝΑΔΟΣ ΠΕΤΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗ ΚΤΗΡΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ (Τ.Ο.Τ.Ε.Ε.)

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗ ΚΤΗΡΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ (Τ.Ο.Τ.Ε.Ε.) ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ: ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2010 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗ ΚΤΗΡΙΩΝ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ (Τ.Ο.Τ.Ε.Ε.) ΑΘΗΝΑ ΓΑΓΛΙΑ Μηχανολόγος Μηχανικός Ε.Μ.Π., M.Sc. Οµάδα Εξοικονόµησης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗMOΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ (ΔΕΦΑ) 2 Ο ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 14-15 ΜΑΡΤΊΟΥ 2013

ΔΗMOΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ (ΔΕΦΑ) 2 Ο ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 14-15 ΜΑΡΤΊΟΥ 2013 ΔΗMOΣΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ (ΔΕΦΑ) 2 Ο ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 14-15 ΜΑΡΤΊΟΥ 2013 ΔΕΦΑ Η Δημόσια Επιχείρηση Φυσικού Αερίου άρχισε τις εργασίες της τον Νοέμβριο του 2009. Το 100% των μετοχών της

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρήσεις Ενεργειακών Υπηρεσιών (ΕΕΥ) Παροχή Ολοκληρωμένων Ενεργειακών Υπηρεσιών

Επιχειρήσεις Ενεργειακών Υπηρεσιών (ΕΕΥ) Παροχή Ολοκληρωμένων Ενεργειακών Υπηρεσιών EcoBuilding Conference, EXPO ATHENS Ανθούσα 10 Δεκεμβρίου 2010 Επιχειρήσεις Ενεργειακών Υπηρεσιών () Παροχή Ολοκληρωμένων Ενεργειακών Υπηρεσιών Μαρκογιαννάκης Γιώργος Μηχανολόγος Μηχανικός MSc. Τμήμα Ανάλυσης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ

Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ Ο ΗΓΟΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΡΓΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟ ΟΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΚ ΟΣΗ 1.0 20.12.2007 Α. Πεδίο Εφαρµογής Ο Οδηγός Αξιολόγησης εφαρµόζεται κατά την αξιολόγηση αιτήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ENERGYRES 2009 FORUM ΑΠΕ/ΕΞΕ Παρασκευή 20 Φεβρουαρίου 2009 ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΓΕΡΑΣΙΜΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΕΣΣΗΘ ΠΡΟΕΔΡΟΣ & Δ.Σ. ΙΤΑ α.ε. Τί είναι η Συμπαραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη τεχνολογιών για την Εξοικονόμηση Ενέργειας στα κτίρια

Ανάπτυξη τεχνολογιών για την Εξοικονόμηση Ενέργειας στα κτίρια ΠΡΩΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΕΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΕΙΔΙΚΟΥΣ ΣΤΟΧΟΥΣ και ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΠΡΟΚΥΠΤΟΥΝ ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΤΗΣ ΓΓΕΤ με ενσωματωμένα

Διαβάστε περισσότερα

kwh/m 2 640.. 900 900.. 1050 1200.. 1350 1350.. 1500 1500.. 1700 1700.. 1900 1900.. 2300 > 2300

kwh/m 2 640.. 900 900.. 1050 1200.. 1350 1350.. 1500 1500.. 1700 1700.. 1900 1900.. 2300 > 2300 Εφαρµογή Θερµικών Ηλιακών Συστηµάτων Στον Οικιακό Τοµέα ηµήτριος Χασάπης Μηχανικός Τεχνολογίας Α.Π.Ε. ΚΑΠΕ Τοµέας Θερµικών Ηλιακών Συστηµάτων Ηλιακά Θερµικά Συστήµατα Συστήµατα που απορροφούν ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

2 ο ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

2 ο ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 2 ο ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ 19 /07/2011 Λευκωσία Ιούλιος 2011 ΣΥΝΤΜΗΣΕΙΣ/ΟΡΙΣΜΟΙ Υ.Ε.Β.Τ.= Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού Ι.Ε.Κ. = Ίδρυμα Ενέργειας Κύπρου ΣΔΕΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΗΕυρωπαϊκήΟδηγία28/2009 για την προώθηση των ΑΠΕ καθορίζει ως στόχο τη συμμετοχή της ενέργειας που παράγεται από ΑΠΕ στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας σε ποσοστό 20%

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κύπρο. Ανθή Χαραλάμπους

Διαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κύπρο. Ανθή Χαραλάμπους Διαδικασία αδειοδότησης φωτοβολταϊκών συστημάτων στην Κύπρο Ανθή Χαραλάμπους 1. Εισαγωγή Για την επίτευξη των εθνικών στόχων για μερίδιο ΑΠΕ στην τελική κατανάλωση ενέργειας 13% μέχρι το 2020, αναμένεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΟΜΠΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΕΚΠΟΜΠΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ CO 2 ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΑΠΟ ΗΛΕΚΤΡΟΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ Γιάννης Βουρδουµπάς Μελετητής-Σύµβουλος Μηχανικός Ελ. Βενιζέλου 107 Β 73132 Χανιά, Κρήτης e-mail: gboyrd@tee.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το πρόβληµα των εκποµπών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΚΠΑΑ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Έτη 2008 2009

ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΚΠΑΑ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Έτη 2008 2009 1 1 ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ (ΕΚΠΑΑ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Έτη 2008 2009 Βάνια Αρμένη Νομικός, ασκουμένη στο ΕΚΠΑΑ Επιμέλεια: Δρ. Αγγελική Καλλία Πίνακας

Διαβάστε περισσότερα

ΡυθμιστικήΑρχήΕνέργειας

ΡυθμιστικήΑρχήΕνέργειας ΡυθμιστικήΑρχήΕνέργειας Πρέβεζα, 05 Οκτωβρίου 2012 Ανάπτυξη της Βιομάζας - Βιοαερίου στην Ελλάδα. Υφιστάμενη Κατάσταση Προοπτικές Ιωάννης Χαραλαμπίδης ΕιδικόςΕπιστήμοναςτηςΡΑΕ 1 Περιεχόμενα Σημερινή Κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαταστάσεις Κλιματισμού. Α. Ευθυμιάδης,

Εγκαταστάσεις Κλιματισμού. Α. Ευθυμιάδης, ΙΕΝΕ : Ετήσιο 13ο Εθνικό Συνέδριο - «Ενέργεια & Ανάπτυξη 08» (12-13/11-Ίδρυμα Ευγενίδου) Ενεργειακές Επιθεωρήσεις σε Λεβητοστάσια και Εγκαταστάσεις Κλιματισμού Α. Ευθυμιάδης, ρ. Μηχανικός, ιπλ. Μηχ/γος-Ηλ/γος

Διαβάστε περισσότερα

Χρίστος Μαξούλης Dipl. Eng, MBA

Χρίστος Μαξούλης Dipl. Eng, MBA ManagEnergy Capacity Building Workshop Title: Enabling Energy Services in Cyprus legislation, models, finance Nicosia, Cyprus, 14-15 November 2012 Χρίστος Μαξούλης Τι θα περιλαμβάνει η παρουσίαση Μου είχαν

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Λαμπάκης Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης

Ευάγγελος Λαμπάκης Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης Σχεδίο Δράσης Αειφορικής Ενέργειας (ΣΔΑΕ) Η εμπειρία του Δήμου Αλεξανδρούπολης Ευάγγελος Λαμπάκης Δήμαρχος Αλεξανδρούπολης Ημερίδα «Η ενεργειακή αποδοτικότητα στην Τοπική Αυτοδιοίκηση: Μια ευκαιρία για

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020

Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Ο ρόλος των δήμων στην προώθηση των συστημάτων ΑΠΕ στο πλαίσιο της Νέας Προγραμματικής Περιόδου 2014-2020 Τι μπορεί να αναλάβει η Τοπική Αυτοδιοίκηση Οι ΟΤΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο, κατέχουν πρωταγωνιστικό

Διαβάστε περισσότερα

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα και προοπτικές ανάπτυξης.

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα και προοπτικές ανάπτυξης. Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας στην Ελλάδα και προοπτικές ανάπτυξης. Κώστας ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Δρ. Μηχανόλογος Μηχανικός, Τεχνικός Υπεύθυνος Περιφερειακού Ενεργειακού Κέντρου Κ. Μακεδονίας. Επιμέλεια σύνταξης:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Οι πρωτοβουλίες της Τράπεζας Πειραιώς

ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Οι πρωτοβουλίες της Τράπεζας Πειραιώς ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ Οι πρωτοβουλίες της Τράπεζας Πειραιώς Βρ. Ζάβρας Μονάδα Περιβάλλοντος Τράπεζας Πειραιώς greenbanking@piraeusbank.gr EnergyRes - Αθήνα, 11 Απριλίου 2008 Τεχνολογικές και

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΗΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΕ

ΚΙΝΗΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΕ Αθήνα, 20-2-2006 ΚΙΝΗΤΡΑ ΓΙΑ ΤΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΤΟ ΝΕΟ ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΕ Οι προτάσεις του Συνδέσμου Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) Ο ΣΕΦ έχει επανειλημμένως αποστείλει τεκμηριωμένες προτάσεις προς το

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ

ΤΑ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΤΑ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Σκλήκας Χωρεμιώτης Κών/νος Αλέξανδρος Α.Μ.: 439 Α.Μ.: 459 ΤΑ ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΑΓΟΡΑ «Στρέψου στον ήλιο και θα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

ΣΧΕ ΙΟ ΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΣΧΕ ΙΟ ΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΟ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ & ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΟΙΚΙΑΚΟΥ ΚΑΙ ΤΡΙΤΟΓΕΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

SOLPOOL. Χρήση Ηλιακής Ενέργειας σε Εξωτερικές Πισίνες

SOLPOOL. Χρήση Ηλιακής Ενέργειας σε Εξωτερικές Πισίνες SOLPOOL Χρήση Ηλιακής Ενέργειας σε Εξωτερικές Πισίνες Solar Energy Use in Outdoor Swimming Pools Φύλλο Τεχνοοικονομικών Πληροφοριών Συγγραφείς Δ. Χασάπης, ΚΑΠΕ Β. Δρόσου, ΚΑΠΕ 08 2007 Το έργο SOLPOOL χρηματοδοτείται

Διαβάστε περισσότερα

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Project Τμήμα Α 3

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Project Τμήμα Α 3 Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας Project Τμήμα Α 3 Ενότητες εργασίας Η εργασία αναφέρετε στις ΑΠΕ και μη ανανεώσιμες πήγες ενέργειας. Στην 1ενότητα θα μιλήσουμε αναλυτικά τόσο για τις ΑΠΕ όσο και για τις μη

Διαβάστε περισσότερα