3.3 Persona dolls: O αντισταθµιστικός ρόλος τους κατά των διακρίσεων

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "3.3 Persona dolls: O αντισταθµιστικός ρόλος τους κατά των διακρίσεων"

Transcript

1 PERSONA DOLLS Persona dolls: O αντισταθµιστικός ρόλος τους κατά των διακρίσεων Μαγδαληνή Βίτσου Νηπιαγωγός, ΜΑ ΠΤΠΕ Παν/µίου Θεσσαλίας Αναστασία Αγτζίδου Εκπαιδευτικός, ΜΑ ΠΤΠΕ Παν/µίου Θεσσαλίας Η πολυπολιτισµική κοινωνία είναι µια πραγµατικότητα. Η συνύπαρξη και συµβίωση διαφορετικών πολιτισµών στον ίδιο χώρο δεν είναι κάτι το καινούριο, είναι φαινόµενο παλαιό όσο και η ανθρωπότητα και αποτέλεσµα των πληθυσµιακών µετακινήσεων. Τα κοινωνικά και πολιτικά προβλήµατα που προκύπτουν από αυτές τις µετακινήσεις, γίνονται ολοένα και περισσότερο αντιληπτά και βιώνονται οξύτερα από τους ανθρώπους και τις κοινωνικές οµάδες. Παρουσιάζεται έτσι το φαινόµενο του κοινωνικού αποκλεισµού (Kογκίδου, Mαρβάκης, Tρέσσου, & Tσιάκαλος, 1997), που εµφανίζεται και στις σχολικές τάξεις, οι οποίες αποτελούν µικρές πολυπολιτισµικές κοινότητες. Το σχολείο εµφανίζεται όχι µόνο να µην αναστέλλει τις αρχικές ανισότητες, αλλά να τις κάνει ακόµη µεγαλύτερες, δηµιουργώντας και νέους αποκλεισµούς (Γκότοβος, 2002). Στα µεγάλα αστικά κέντρα και σε µικρές κοινότητες σε όλη την Ευρώπη, οι εκπαιδευτικοί όλων των βαθµίδων, ιδιαίτερα όσοι υπηρετούν στη δηµόσια εκπαίδευση, βιώνουν διά µέσου των µαθητών και µαθητριών τους, τις αντιθέσεις, αντιφάσεις και ανακατατάξεις που συµβαίνουν στον κόσµο. Παιδιά που έχουν γεννηθεί σε άλλες χώρες, µε µητρική γλώσσα διαφορετική από τη γλώσσα της χώρας που τους φιλοξενεί, µε διαφορετικές συνήθειες και βιώµατα, συνυπάρχουν στις σχολικές τάξεις µε παιδιά που έχουν γεννηθεί και µεγαλώσει στη χώρα τους, και συχνά υφίστανται το ρατσισµό. Η ουσιαστική αντιµετώπιση τόσο των πρόδηλων, όσο και των συγκεκαλυµµένων εκδηλώσεων ρατσισµού σε βάρος παιδιών µε διαφορετικό εθνοπολιτισµικό υπόβαθρο, απαιτεί τη συντονισµένη αλλαγή λανθασµένων αντιλήψεων και στερεοτυπικών πεποιθήσεων, στάσεων και συµπεριφορών. Για την επίτευξη των παραπάνω, απαραίτητη είναι η ανάπτυξη κατάλληλων στρατηγικών, εναλλακτικών διδακτικών µέσων και µεθόδων οργάνωσης της σχολικής τάξης, που προωθούν αποτελεσµατικά το σεβασµό στη διαφορετικότητα, τη συλλογικότητα και την ισότητα των ευκαιριών για όλους (Παπαδηµητρiου, 2000). Μια καινοτόµα µέθοδος για την άρση των όποιων διακρίσεων, στερεότυπων ή εκδηλώσεων ρατσισµού έχουν βιώσει ή βιώνουν τα παιδιά, είναι και η χρήση της persona doll ως εκπαιδευτικού εργαλείου. Με αυτή, ο εκπαιδευτικός αποκτά τη δυνατότητα να καλλιεργήσει το σεβασµό στο διαφορετικό, το σεβασµό στον άλλο. Σε γενικές γραµµές, µπορούµε να πούµε ότι η κούκλα, σε οποιαδήποτε µορφή της, λειτουργεί στα χέρια των παιδιών σαν προστατευτικό δίχτυ. Τα παιδιά έχουν τη δυνατότητα να βιώνουν µια άµεση σχέση µε την κούκλα, σαν να ήταν ζωντανή, και ταυτόχρονα να έχουν πάντα το σαν στο πίσω µέρος του µυαλού τους. Οι κούκλες παιχνιδιού ρόλου (persona dolls) που βρίσκονται καθηµερινά στις διάφορες γωνιές της τάξης, µπορεί οποιαδήποτε στιγµή να αλλάξουν όνοµα, ταυτότητα, ηλικία, φύλο και οικογενειακό υπόβαθρο, καθώς το παιδί τις προσαρµόζει ανάλογα µε το παιχνίδι του και τους κοινωνικούς ρόλους που δίνει σε κάθε αντικείµενοπαιχνίδι (Brown, 2001). Η χρήση της persona doll, όµως, επιτρέπει στα παιδιά να πειραµατιστούν µε πραγµατικά γεγονότα της ζωής και -µέσα από τις επινοητικές δεξιότητες του παιχνιδιού και της επικοινωνίας- να επιλύσουν προβληµατικές καταστά-

2 276 PERSONA DOLLS σεις. Οι κούκλες είναι αληθινές για τα παιδιά, γιατί η ζωή και οι εµπειρίες των persona dolls αντανακλούν αυτές των ίδιων των παιδιών. Τις γνωρίζουν προσωπικά, συνδέονται µε αυτές και ανταποκρίνονται θετικά απέναντί τους. Η φυσική και εικονική παρουσία της κούκλας αυξάνει το επίπεδο εµπλοκής των παιδιών στις ιστορίες. Ο εκπαιδευτής-χρήστης επωφελείται από τους διαλόγους που προκύπτουν καθηµερινά, από την αλληλεπίδραση παιδιού-κούκλας, και έτσι προχωρά στην ανατροφοδότηση και δηµιουργία µιας νέας ιστορίας ή τη συνέχεια µιας άλλης, µε θέµατα που άπτονται των ενδιαφερόντων των παιδιών (Jones & Mules, 1997). H προσέγγιση της persona doll στηρίζεται στις θεωρίες του Vygotsky (1934/1978) και του Bruner (1983). Ο πρώτος ισχυρίζεται ότι η µάθηση και ανάπτυξη των παιδιών ενισχύεται όταν αυτά αλληλεπιδρούν ενεργά µε το περιβάλλον τους. Έχουν, δηλαδή, την ικανότητα να οικοδοµούν γνώση για τον κόσµο τους µέσω του διαλόγου και της επικοινωνίας µε τους ενήλικες και τα άλλα παιδιά. Στα πλαίσια αυτά, το παιδί αντιµετωπίζεται ως ένα κοινωνικό ον, του οποίου οι ικανότητες συνδέονται µε τις αντίστοιχες των άλλων. Έτσι, στον όρο ζώνη επικείµενης ανάπτυξης έρχεται να προστεθεί η ζώνη της πραγµατικής ανάπτυξης, για να περιγράψει το τι πραγµατικά καταφέρνει ένα παιδί µε την βοήθεια των άλλων. Όπως τονίζει και ο Vygotsky, "ό,τι µπορεί να καταφέρει ένα παιδί σήµερα µε την βοήθεια και την συνεργασία, είναι ό,τι αύριο θα καταφέρει µόνο του" (σ. 31). Ο ρόλος του ενήλικα είναι να ενθαρρύνει τη µάθηση και την ανάπτυξη πέρα από τα συγκεκριµένα για την ηλικία του παιδιού επίπεδα γνώσης, αλλά και να του δώσει υποστήριξη όταν έρχεται αντιµέτωπο µε προβληµατικές καταστάσεις. Οι εκπαιδευτές-χρήστες της persona doll λειτουργούν ως διαµεσολαβητές, ώστε τα παιδιά να εκφράζουν τα συναισθήµατά τους και να διευρύνουν το γνωστικό τους επίπεδο. Ανάλογα, ο Bruner (1983) υποστηρίζει ότι η γνωστική ανάπτυξη ενισχύεται όταν δίνουµε στα παιδιά ευκαιρίες να αναπτύξουν δηµιουργικούς τρόπους σκέψης σε φαντασιακές καταστάσεις. Εισήγαγε τον όρο σκαλωσιά (scaffolding), για να περιγράψει το ότι η σταδιακή καθοδήγηση που προσφέρουµε στα παιδιά, τα βοηθά να προχωρήσουν µόνα τους ένα βήµα µπροστά. Είναι µια διαδικασία που περιλαµβάνει α- νοιχτού τύπου ερωτήσεις, καθοδήγηση, ενθάρρυνση των παιδιών να χρησιµοποιούν διαφορετικές προσεγγίσεις, αλλά και δοκιµές. Αυτό ακριβώς συµβαίνει και µε τη χρήση της persona doll. Η βοήθεια προσαρµόζεται στην παρούσα κατάσταση του παιδιού, µε σκοπό όµως η υποστήριξή µας σταδιακά να περιορίζεται, µέχρις ότου να ανταπεξέλθει µόνο του στην εκάστοτε περίσταση. Όταν αφηγούµαστε ιστορίες µε την persona doll, ενθαρρύνουµε και σεβόµαστε την πολιτισµική και γλωσσική κληρονοµιά κάθε παιδιού και σεβόµαστε όλες τις γλώσσες. Η persona doll έχει τη δική της ιστορία, ενδυναµώνει τα παιδιά, είναι το τέλειο όχη- µα, που οδηγεί στην ενσυναίσθηση (Brown, 2001). Μέσα από την απόκτηση ταυτότητας, το δεσµό τους µε τις κούκλες, αλλά και την εµπλοκή τους στις ιστορίες, τα παιδιά µπορούν να νιώσουν τα αισθήµατα των άλλων, να σεβαστούν εκείνους που διαφέρουν, να υιοθετήσουν µια τρυφερή στάση, να είναι υποστηρικτικά και ευαίσθητα. Οι κούκλες persona, ή κούκλες µε ταυτότητα, τα οδηγούν στην ενεργό εκµάθηση της ποικιλοµορφίας, µέσω της ιστορίας και της συζήτησης. Εµείς, οι εκπαιδευτικοί, φέρουµε από πλευράς µας την ευθύνη για ενεργητική προσπάθεια, για να διατηρήσουµε το όραµα ζωντανό και να µεγαλώσουν τα παιδιά χωρίς ρατσισµό, στερεότυπα και εµµονές (Smith, 2005, 2006). Χαρακτηριστικά της persona doll Οι συγκεκριµένες κούκλες µοιάζουν πολύ µε παιδιά προσχολικής ηλικίας. Έχουν ύψος γύρω στα 75εκ., µπορούν να είναι αγόρια ή κορίτσια, οποιασδήποτε καταγωγής

3 PERSONA DOLLS 277 ή χρώµατος. Κάθε κούκλα έχει προσωπική ταυτότητα, όπως και τα παιδιά στη τάξη. Έχει οικογένεια, ζει σε συγκεκριµένη πόλη/χωριό και διαµέρισµα, έχει συγκεκριµένους φίλους και αυτά τα στοιχεία δεν αλλάζουν. Οι ταυτότητες δηµιουργούνται στην αρχή της σχολικής χρονιάς -και αφού πρώτα ο εκπαιδευτικός γνωρίσει όλα τα παιδιά της τάξης- ώστε να ανταποκρίνονται στα φυσικά χαρακτηριστικά, στις ταυτότητες, στον τρόπο και στις ιδιαίτερες συνθήκες ζωής των παιδιών αυτής της οµάδας. Η δη- µιουργία του χαρακτήρα, αλλά και της εµφάνισης της κούκλας έχει πολύ µεγάλη ση- µασία. Πρέπει να σκεφτούµε ποια στοιχεία διαφορετικότητας υπάρχουν στην οµάδα µας, έτσι ώστε, µέσω της κούκλας, να µας δοθεί η ευκαιρία να µιλήσουµε για αυτές τις διαφορές. Στην αρχή, οι κούκλες µπορούν να επισκέπτονται τµηµατικά την τάξη (µια κάθε φορά) και σιγά-σιγά να συµπληρώσουµε τη συλλογή. Απαραίτητο είναι να υπάρχουν τόσο αγόρια, όσο και κορίτσια-κούκλες, αφού υπάρχει περίπτωση να έχει διαµορφωθεί µια στερεοτυπική αντίληψη. Μέσα, λοιπόν, από τις προσωπικότητες που δηµιουργούµε, κλονίζουµε τα στερεότυπα φύλου, όπως, για παράδειγµα, το να παίζουν µόνο τα κορίτσια µε το κουκλόσπιτο. Βέβαια, οι κούκλες πρέπει να συγκινούν όχι µόνο τα παιδιά, αλλά και τους ίδιους τους εκπαιδευτές-χρήστες. Πρέπει να θεωρούν τις κούκλες φίλους, ανθρώπους για τους οποίους νοιαζόµαστε πολύ. Για τη δηµιουργία της ταυτότητας κάθε κούκλας, χρειάζεται να λαµβάνονται υπόψη συγκεκριµένες παράµετροι, όπως: (α) τα φυσικά χαρακτηριστικά της οµάδας στην οποία απευθυνόµαστε (ποιες φυλετικές οµάδες εκπροσωπούνται, αν υπάρχει ποικιλο- µορφία ως προς το χρώµα µαλλιών και µατιών, αν υπάρχουν άτοµα µε ειδικές ανάγκες), (β) οι εθνοτικές και πολιτισµικές οµάδες που εκπροσωπούνται στην τάξη, (γ) η κοινωνικοοικονοµική θέση αυτών των οµάδων (ο εκπαιδευτικός πρέπει να προσέξει ιδιαίτερα το ζήτηµα της κοινωνικοοικονοµικής θέσης των οικογενειών, να γνωρίζει την επαγγελµατική κατάσταση των γονέων, καθώς και αν υπάρχουν οικογένειες µε µέλη άνεργα, άστεγα ή που αντιµετωπίζουν οικονοµικές δυσκολίες), (δ) η δοµή των οικογενειών από τις οποίες προέρχονται τα παιδιά (µονογονεϊκές, πολυµελείς, πυρηνικές, κ.λπ.), και (ε) οι προτιµήσεις των παιδιών, δηλαδή, τι επιθυµούν να κάνουν στο σχολείο και το σπίτι, ποιο είναι το αγαπηµένο τους παιχνίδι, φαγητό, ζωάκι κ.λπ., ποιος είναι ο καλύτερός τους φίλος. Οι κούκλες, λοιπόν, θα πρέπει να ανταποκρίνονται στην πραγµατικότητα (Brown, 2001) και, επίσης, να έχουν συγκεκριµένο χώρο στη τάξη, ενδεχοµένως εκεί απ όπου µπορούν να παρακολουθούν τα δρώµενα στην αίθουσα. Επειδή, όµως, η κούκλα επισκέπτεται τα παιδιά, είναι προτιµότερο να βρίσκεται στο ντουλάπι εκείνου που τη χρησιµοποιεί, για να τη βλέπουν µόνο όταν τους επισκέπτεται. O εκπαιδευτής δίνει ένα όνοµα στη κούκλα, το οποίο ταιριάζει µε τις προσωπικότητες και το πολιτισµικό υπόβαθρο των παιδιών της συγκεκριµένης οµάδας. Είναι προτιµότερο να εισαχθεί πρώτα ένα αγόρι-κούκλα, για να προσεγγιστούν αγόρια τα οποία θέλουν να διατηρήσουν µια πιο έµφυλη στάση. Συστήνουµε την κούκλα στα παιδιά και εξηγούµε ότι θα µιλάµε εµείς για λογαριασµό της, γιατί είναι αρκετά ντροπαλή ή πολύ θυµωµένη για να µιλήσει. Με την πρακτική αυτή, τίθενται σηµεία έντονου προβληµατισµού, αργότερα όµως, όταν πια δηµιουργηθεί δεσµός µε την κούκλα, ίσως είναι καλύτερο να µην συνεχίζουµε να τη χαρακτηρίζουµε ως ντροπαλή. Εναλλακτικός τρόπος εισαγωγής είναι να πούµε στα παιδιά ότι η κούκλα είναι παιδί, σαν και εκείνα, κάνοντάς τους παράλληλα ερωτήσεις, όπως: "Είναι η κούκλα ζωντανή;", "Αναπνέει;", "Τρώει;", "Γελάει και κλαίει;". Στη συνέχεια διαπιστώνουµε ότι είναι κούκλα και πως δεν µπορεί στην πραγµατικότητα να µιλήσει, θα προσποιηθούµε όµως ότι µιλάει. Έτσι, µετά την εισαγωγή της, ξεκινά στον κύκλο µια ιστορία, απλή και σύντοµη στην αρχή, µε σκοπό να γνωρίσουν τα παιδιά την κούκλα και να γίνουν φίλοι µαζί της. Σταδιακά, οι ιστορίες αυξάνονται σε διάρκεια, εισάγονται περισσότερες λεπτο-

4 278 PERSONA DOLLS µέρειες, αλλά και ερεθίσµατα για συζήτηση. Έτσι, από τις επόµενες συναντήσεις και έπειτα -και ειδικά στις περιπτώσεις που η ιστορία είχε ιδιαίτερη συναισθηµατική επίδραση ή αντανακλούσε κάποια δύσκολη, προσωπική κατάσταση- τα παιδιά αρχίζουν να ταυτίζονται µε την κούκλα, που γίνεται ο αγαπηµένος και έµπιστός τους φίλος. Με ανοιχτού τύπου ερωτήσεις, ο ειδικός εκµαιεύει διάφορες πληροφορίες και ενθαρρύνει τα παιδιά να προβληµατιστούν, αλλά και να εκφράσουν τα συναισθήµατά τους. Ση- µαντική, επίσης, είναι και η χρήση της σιωπής (Lynch & Hanson, 1998), η οποία µπορεί να αποκαλύψει πολλά στοιχεία για το πώς αισθάνονται τα παιδιά. Οι ιστορίες χτίζονται η µια επάνω στην άλλη: σταδιακά και µε ανοιχτού τύπου ε- ρωτήσεις, ο εκπαιδευτής εκµαιεύει πληροφορίες για προβληµατικές καταστάσεις που έχουν βιώσει τα παιδιά, επωφελείται από τους διαλόγους που προκύπτουν καθηµερινά και προχωρά στην ανατροφοδότηση και τη δηµιουργία µιας νέας ιστορίας ή τη συνέχεια κάποιας άλλης. Πρωταρχικός στόχος είναι τα παιδιά να ονοµάσουν τα αισθή- µατα της κούκλας, να τη συναισθανθούν και να τη συµβουλεύσουν, βοηθώντας έτσι το ίδιο τους τον εαυτό. Τα παιδιά χαίρονται να δίνουν τις συµβουλές τους στις κούκλες, µέσα από αναφορές στις δικές τους εµπειρίες και πράξεις. Και η κούκλα, µε το να τα ευχαριστεί για τις συµβουλές τους, ενισχύει και τονώνει την αυτοπεποίθησή τους και ταυτόχρονα τούς δηµιουργεί ασφάλεια µέσα στην συγκεκριµένη οµάδα. Το τέλος της ιστορίας, όπως και η αρχή, πρέπει να είναι σύντοµο και απλό, και να προτείνει την κατάλληλη -αν όχι τέλεια- λύση, λέγοντας στα παιδιά τι αποφάσισε τελικά να κάνει η κούκλα. Ακόµη όµως και στις περιπτώσεις που η persona doll δεν φέρνει στην επιφάνεια δύσκολα ζητήµατα, τα παιδιά χρειάζονται επιβεβαίωση ότι της παρείχαν φροντίδα και ότι όλα είχαν αίσιο τέλος. Οι κούκλες και οι ιστορίες τους µπορούν να συνεισφέρουν σηµαντικά, όταν αποτελούν µέρος ενός αντιρατσιστικού αναλυτικού προγράµµατος. Προσφέρουν στα παιδιά τη γνώση σε θέµατα ισότητας και δικαιοσύνης, αλλά και τα ενθαρρύνουν να υποστηρίζουν εκείνους που έχουν υποστεί διακρίσεις. Η χρήση, λοιπόν, της persona doll αποτελεί ένα καινοτόµο, αποτελεσµατικό, ευχάριστο και µη-απειλητικό τρόπο για να προωθείται η ποικιλοµορφία, να παρέχεται ψυχοκοινωνική υποστήριξη και να προστατεύονται τα ανθρώπινα δικαιώµατα. Μεθοδολογία Περιγραφή πεδίου. Βρισκόµαστε στο χωριό Τηµάρι, στο πιο ορεινό σηµείο του νο- µού Ξάνθης. Είναι ένα αµιγώς µουσουλµανικό χωριό, ιδιαίτερα αποµακρυσµένο, ό- που εντοπίζονται αυστηρές δοµές και στερεοτυπικές αντιλήψεις, σε σχέση ειδικά και µε τα γειτονικά χωριά. Οι κάτοικοί του, ποµακικής καταγωγής, εδώ και αρκετές γενιές µεγάλωναν και ζούσαν πίσω από µπάρες, τυπικές και ουσιαστικές. Για τα παιδιά της µειονότητας, τα ελληνικά ήταν πάντα γλώσσα δύσκολη, ξένη, εχθρική και πάντοτε εµφάνιζαν µαθησιακές δυσκολίες σε πολύ υψηλά ποσοστά. Συνεχίζουν, κατά την εκπαίδευσή τους, να διδάσκονται σε δύο ξένες για αυτά γλώσσες -ελληνικά και τουρκικά- χωρίς όµως να έχουν πρώτα κατακτήσει τη µητρική τους γλώσσα, που θα τους επέτρεπε να έχουν καλύτερη επίδοση στην εκµάθηση άλλων γλωσσών. Βάση της µειονοτικής εκπαίδευσης αποτέλεσε η συνθήκη της Λωζάνης και τα ελληνοτουρκικά Μορφωτικά Πρωτόκολλα του 1951 και του Πρέπει να αναφέρουµε σε αυτό το σηµείο, την έλλειψη πρόνοιας για την προσχολική εκπαίδευση τα χρόνια που υπογράφονταν τα συγκεκριµένα νοµικά κείµενα. Για αυτό το λόγο, η φοίτηση µουσουλµανοπαίδων στην προσχολική εκπαίδευση ήταν τα προηγούµενα χρόνια περιορισµένη. Στις µέρες µας πια, η προσχολική εκπαίδευση αποτελεί για την εκεί µειονότητα θέµα αιχµής, καθώς από τη µια διαπιστώνεται πόσο σηµαντική είναι για την ε- ξέλιξη ενός παιδιού, από την άλλη, όµως, το µονόγλωσσο πρόγραµµα (ελληνόφωνο)

5 PERSONA DOLLS 279 που προσφέρεται, δηµιουργεί αναστολές στους γονείς, ότι δηλαδή τα παιδιά τους θα χάσουν την ταυτότητά τους ( ήµου, 2001 Κόκκας & Μηλιαζήµ, υπό δηµοσίευση). Συµµετέχοντες. Στο Τηµάρι λειτουργεί τα τελευταία τρία χρόνια µονοθέσιο νηπιαγωγείο, στο χώρο όπου προβλέπονταν να µένει ο χριστιανός δάσκαλος του µειονοτικού δηµοτικού σχολείου. Το πρόγραµµα παρακολουθούν 9 νήπια, ενώ είναι εγγεγραµµένα 11. Ο αριθµός των παιδιών κρίνεται ικανοποιητικός, ειδικά αν αναλογιστούµε τις αρχικές αντιδράσεις των κατοίκων της περιοχής. Πλέον, το νηπιαγωγείο αποτελεί µια δοµή εκπαίδευσης η οποία έχει νοµιµοποιηθεί στη συνείδηση των κατοίκων. Το πρόγραµµα καλύπτεται στην ελληνική γλώσσα, από χριστιανή νηπιαγωγό και σύµφωνα µε τις αρχές του ιαθεµατικού Ενιαίου Πλαισίου Προγραµµάτων Σπουδών ( ΕΠΠΣ ΥΠΕΠΘ/ΠΙ, 2002), όπου αυτό είναι δυνατό. Στόχος της έρευνας ήταν να διερευνηθεί η επίδραση της κούκλας persona doll στην καθηµερινή εκπαιδευτική δραστηριότητα, καθώς και τα αποτελέσµατα αυτής της εφαρµογής. Σύµφωνα µε τη διεθνή βιβλιογραφία, η εφαρµογή της persona doll συµβάλλει στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησης και αυτοεικόνας των παιδιών και την απόκτηση ενσυναίσθησης, την αντίληψη, δηλαδή, της έννοιας της ποικιλοµορφίας. Επιπλέον, τα βοηθά να καλλιεργήσουν τον προφορικό τους λόγο, να λειτουργήσουν οµαδικά, σύµφωνα µε τις αρχές της κοινότητάς τους και να νιώσουν περήφανα για το πολιτισµικό τους υπόβαθρο. Συµβάλλει ακόµη στο να καλλιεργηθούν συναισθήµατα, όπως σεβασµός και αλληλεγγύη, και να περιοριστούν οι έµφυλες διαφοροποιήσεις. ιαδικασία. Έγινε κατασκευή της κούκλας, σύµφωνα µε τις προδιαγραφές που α- ναφέρθηκαν, και δηµιουργήθηκε µε λεπτοµέρεια η προσωπικότητά της. Συµπεριλάβαµε αρκετές πληροφορίες, όπως σχετικά υποδεικνύεται, που αφορούσαν: το όνοµα και την ηλικία της, τη γλώσσα, το οικογενειακό και πολιτισµικό της υπόβαθρο, την κοινωνική τάξη που ανήκει και τη δοµή της οικογένειάς της, τον τόπο διαµονής της, τις καθηµερινές της προτιµήσεις και συνήθειες (π.χ. προτιµήσεις σε φαγητά, αλλά και τρόπος παρασκευής τους), τις σηµαντικές για αυτή ηµέρες και γιορτές, αλλά και τις αγαπηµένες της δραστηριότητες, µουσική και τηλεοπτικά προγράµµατα. Έτσι προέκυψε η Αϊσέ. Η Αϊσέ ήταν ένα πεντάχρονο κορίτσι που ζούσε µόνιµα στην Αθήνα τα τελευταία τρία χρόνια, όπου εργαζόταν ο πατέρας της. Αρκετά συχνά όµως επισκεπτόταν το χωριό της και το σπίτι όπου γεννήθηκε και έµενε µαζί µε τους παππούδες της. Έτσι, λοιπόν, µε αφορµή το Μπαϊράµι (µεγάλη θρησκευτική γιορτή των µουσουλµάνων σχετική µε τη θυσία του Αβραάµ) επέστρεψαν οικογενειακώς στο χωριό και η ίδια θέλησε να επισκεφτεί το νηπιαγωγείο. ικαιολογήθηκε µε τον τρόπο αυτό η σύντοµη και όχι σταθερή παρουσία της κούκλας στην τάξη. Η εµφάνισή της ακολουθούσε τον ενδυµατολογικό κώδικα της περιοχής, σύµφωνα µε τον οποίο τα κορίτσια, από τη στιγµή που ξεκινά η εκπαίδευσή τους, πρέπει να φορούν µαντίλι στο κεφάλι. Έτσι, η Αϊσέ φορούσε µαντίλι και µακριά φούστα, στα χρώµατα που συνηθίζονταν στην περιοχή. Η εφαρµογή της persona doll έγινε για διάστηµα τριών ηµερών συνολικά. Την εισαγωγή της στην τάξη πραγµατοποίησε η πρώτη ερευνήτρια, που συζήτησε µε τα παιδιά. Είχε προηγηθεί -σε συνεργασία µε τη νηπιαγωγό της τάξης- ενηµέρωση των παιδιών ότι ένα νέο παιδί θα ήταν µαζί τους για λίγες ηµέρες. Τις δύο πρώτες ηµέρες της εφαρµογής (στα µέσα εκεµβρίου), η ιστορία της κούκλας περιστράφηκε γύρω από τη ζωή της, τις συνήθειές της, τα παιχνίδια που της άρεσαν κ.λπ. Τη δεύτερη µέρα, έγινε η εισαγωγή µιας προβληµατικής κατάστασης, που αφορούσε την ελλιπή γνώση των ελληνικών από πλευράς της Αϊσέ και τον τρόπο αντιµετώπισής της από τα άλλα παιδιά στην Αθήνα, και ξεκίνησε η συζήτηση για τη διαχείρισή της. Την τρίτη ηµέρα εφαρµογής (στα µέσα Ιανουαρίου), η συζήτηση αφορούσε το ίδιο ζήτηµα. Η Αϊσέ περιέγραψε πώς είχε περάσει το διάστηµα που είχε επιστρέψει στην Αθήνα, η

6 280 PERSONA DOLLS συζήτηση όµως επικεντρώθηκε σε ένα αρνητικό συµβάν: την είχαν περιγελάσει για την εµφάνισή της και αυτό της είχε δηµιουργήσει µεγάλη αναστάτωση. Αποτελέσµατα Θα πρέπει αρχικά να αναφερθεί ότι, για να προσεγγιστούν µε αποτελεσµατικό τρόπο περιοχές/τµήµατα όπως αυτή του δείγµατος, θα πρέπει να υπάρξει ταυτόχρονη εφαρµογή αρκετών επιστηµονικών εργαλείων, τα οποία δε θα περιορίζονται µόνο στο χώρο εκπαίδευσης. Η κούκλα persona doll αποτελεί ένα από τα πολλά εργαλεία, που µπορούν να χρησιµοποιηθούν κατά των διακρίσεων. Σε σχέση µε το συγκεκριµένα πλαίσιο εφαρµογής, όλοι οι µαθητές έδειξαν µεγάλο ενθουσιασµό και ήθελαν να αγγίξουν την Αϊσέ, αφού δεν είχαν ξαναδεί κούκλα που να τους µοιάζει και αυτό τους έκανε ιδιαίτερη εντύπωση. Από την πρώτη στιγµή, η Αϊσέ αποτέλεσε αντικείµενο παρατήρησης και έδωσε στα νήπια το κίνητρο για ποικίλες συζητήσεις και δραστηριότητες. Τα παιδιά άκουσαν µε προσοχή την ιστορία της και στη συνέχεια µίλησαν εκ περιτροπής, χωρίς να διακόπτονται, αν έκαναν χρήση λέξεων στη µητρική τους γλώσσα. Ήταν πρόθυµα να µιλήσουν για την οικογένειά τους, τους φίλους τους και το τι συνέβη στο σπίτι. Κατά την περιγραφή από την κούκλα του µέρους όπου ζούσε, της Αθήνας, ένα παιδί άρχισε αυθόρµητα να τραγουδά χριστουγεννιάτικα κάλαντα, τα οποία είχε ακούσει πριν δύο χρόνια στον παιδικό σταθµό της Αθήνας, όπου διέµενε τότε. Σε µια άλλη περίπτωση, όταν η Αισέ έκανε αναφορά στα αδέλφια της, σχεδόν όλα τα παιδιά είχαν κάτι να πουν για τις δικές τους σχέσεις µε τα αδέλφια τους. Τη φιλούσαν, της χαµογελούσαν, την αγκάλιαζαν και της µιλούσαν. Υπήρχε χαρά και ενθουσιασµός και, όπως τόνισε η νηπιαγωγός, "πρώτη φορά τα βλέπω τόσο αυθόρµητα και ενθουσιασµένα µε ένα παιχνίδι". Η ενσυναίσθηση και η αγάπη τους για το νέο φίλο τους ήταν εµφανείς. Ένιωσαν την Αϊσε ως µέλος της οµάδας τους και για αυτό το λόγο τα δύο κορίτσια της τάξης ανέλαβαν την επιµέλεια της εµφάνισής της, διορθώνοντας το δέσιµο του µαντιλιού σύµφωνα µε τον τρόπο που γίνεται στο Τηµάρι. Επιδίωκαν να είναι µαζί τους συνεχώς και ήθελαν να της δείξουν πώς πρέπει να εργάζεται στο χώρο του νηπιαγωγείου. Επίσης, επέµεναν να µάθουν περισσότερες λεπτοµέρειες για τη ζωή της, και στις ερωτήσεις που έκανε η ερευνήτρια, εκ µέρους της κούκλας, απαντούσαν µε µεγάλη προθυµία. Η γλώσσα που απαντούσαν ήταν τα ελληνικά, αλλά η κούκλα τα ενθάρρυνε να µιλήσουν, αλλά και να τραγουδήσουν, και στα ποµάκικα. Πολύτιµη σε αυτό το σηµείο ήταν η βοήθεια του διευθυντή του δηµοτικού σχολείου, που λειτουργούσε ως µεταφραστής. Τη δεύτερη ηµέρα, τα παιδιά µεταξύ άλλων, µε ενθουσιασµό, έσυραν στην κυριολεξία τις µητέρες τους µέσα στο σχολείο (γεγονός σπάνιο) και τους παρουσίασαν την κούκλα. Την τρίτη µέρα, όταν έγινε η περιγραφή του συµβάντος κατά το οποίο η Αϊσέ είχε πέσει θύµα κοροϊδίας για την εµφάνισή της, δηµιουργήθηκε µεγάλη αναστάτωση. Τα παιδιά, ιδιαίτερα τα δύο κορίτσια της τάξης, άκουγαν µε ιδιαίτερη προσοχή και το πρόσωπο τους αντανακλούσε την αγωνία τους για την έκβαση της υπόθεσης. Σε ερωτήσεις όπως "Πώς νοµίζετε ότι ένιωσε η Αϊσέ;" και "Τι θα κάνατε αν ήσασταν στη θέση της;", απάντησαν αυθόρµητα στα ποµάκικα. Η νηπιαγωγός τα προέτρεψε να απαντήσουν στα ελληνικά, τα παιδιά όµως δυσκολεύονταν να βρουν λέξεις που να ανταποκρίνονται σε αυτό που πραγµατικά ήθελαν να πουν. Έδειξαν να συναισθάνονται την Αϊσέ και άρχισαν να αφηγούνται παρόµοια συµβάντα, αλλά και να δείχνουν θυµωµένα για την αδικία που είχε συµβεί. Σε αυτό το σηµείο, η νηπιαγωγός επενέβη ξανά, άρχισε να τους µιλά για την ποικιλοµορφία του ντυσίµατος και να τους δείχνει εικόνες ανθρώπων από όλο τον κόσµο, µε διαφορετικά στυλ ένδυσης, τονίζοντας πως όλοι είµαστε ίδιοι και πως πρέπει να σεβόµαστε τους άλλους. Η συνεδρία έκλεισε µε τα παιδιά να είναι ιδιαίτερα στοργικά απέναντι στην κούκλα. Ήθε-

7 PERSONA DOLLS 281 λαν να µείνει κι άλλο µαζί τους και πρόθυµα έφτιαξαν ζωγραφιές για τους συµµαθητές της στην Αθήνα. Συζήτηση Θα θέλαµε να τονίσουµε πως η σωστή χρήση της persona doll προϋποθέτει την ε- πιµόρφωση από ειδικούς, σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο. Επειδή, όµως, τέτοιου είδους εκπαίδευση παρέχεται, προς το παρόν, µόνο στο εξωτερικό, βασικές πηγές πληροφόρησης στην συγκεκριµένη περίπτωση ήταν η σχετική βιβλιογραφία και το ιαδίκτυο. Όπως προαναφέρθηκε, πρόκειται για µια καθαρά πειραµατική προσπάθεια εισαγωγής µιας κούκλας persona σε ένα διαφορετικό εκπαιδευτικό περιβάλλον, όπου το σύνολο των µαθητών ήταν σλαβόφωνοι µουσουλµάνοι, επηρεασµένοι έντονα από τα θρησκευτικά στοιχεία της ισλαµικής κουλτούρας. Παρ όλες τις αντιξοότητες, ήταν γενικότερα µια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα και προκλητική εµπειρία. Θεωρούµε πως, µολονότι δεν υπήρχε από πλευράς µας το κατάλληλο επίπεδο εξειδίκευσης στη χρήση της persona, καταφέραµε σε κάποιο βαθµό να πλησιάσουµε αυτά τα παιδιά, µε τις δικές τους ιδιαιτερότητες και πολιτισµικό υπόβαθρο. Η προσέγγιση βοήθησε στην ανάπτυξη συνειδητοποίησης της αδικίας και ως ένα βαθµό τα παιδιά ανέπτυξαν δεξιότητες επίλυσης συγκρούσεων -όπως στις περιπτώσεις ενόχλησης από τους άλλους- αλλά και συναισθηµατικό λεξιλόγιο. Επιπλέον, ό- πως αναφέρεται και στη βιβλιογραφία, οι κούκλες χρησιµοποιούνται σε µερικές περιπτώσεις ως εργαλείο για την εκµάθηση γλωσσών. Υποθέτουµε ότι η συστηµατική χρήση της κούκλας θα βελτίωνε το γλωσσικό τους επίπεδο στα ελληνικά. Το σηµαντικότερο, όµως, είναι ο σεβασµός στη µητρική γλώσσα του παιδιού, γι αυτό και δεν ήταν αυτοσκοπός η ενίσχυση της ελληνικής γλώσσας. Ως ενήλικες, έχουµε την ευθύνη να βοηθήσουµε τα παιδιά να αντιµετωπίσουν την αδικία και την ανισότητα στη ζωή τους. Χρειάζεται να ενισχύσουµε το εγώ τους, για να καταλάβουν ότι οι πράξεις, τόσο οι δικές τους, όσο και των άλλων, έχουν µεγάλο αντίκτυπο στη ζωή τους. Πρέπει να κατανοήσουν τις έννοιες της δικαιοσύνης και της αδικίας, να κατακτήσουν δεξιότητες αντιµετώπισης συγκρούσεων και επίλυσης προβληµάτων και να ενθαρρύνονται να αισθάνονται υπερήφανα για τις οικογένειες και για τις συνήθειές τους, χωρίς να διακατέχονται από αισθήµατα ανωτερότητας ή κατωτερότητας. Τα παιδιά πρέπει να αισθάνονται ότι τα αγαπούν και, επιπλέον, να λαµβάνουν την απαραίτητη υποστήριξη για να αντιµετωπίζουν τις δύσκολες καταστάσεις της ζωής, τον κοινωνικό αποκλεισµό, την ένδεια, την κακοποίηση, τον εκφοβισµό, τις ανισότητες. Η διαφορά πολιτισµών, γλωσσών και τρόπων ζωής δε θα πρέπει να εκλαµβάνεται ως απειλή για την πολιτισµική ταυτότητα του ατόµου. Συνεπώς, ούτε οι ρατσιστικές συµπεριφορές θα πρέπει να ενθαρρύνονται, µέσα από τη φανατισµένη και στείρα προπαγάνδα ακραίων πολιτικών τοποθετήσεων, ούτε να επιχειρείται η αλλαγή του διαφορετικού συνανθρώπου. Αντίθετα, είναι απαραίτητη η κατανόηση των λόγων αυτής της διαφοράς και ο πλήρης σεβασµός της. Είναι αναγκαία η αναθεώρηση της νοοτροπίας γύρω από τον τρόπο επικοινωνίας ανάµεσα στους ανθρώπους όλου του κόσµου. Η οικουµενικότητα των σχέσεων είναι µια πραγµατικότητα αναµφισβήτητη και, απέναντι σε αυτή, η παρουσία του ατόµου, του πολίτη και της µεµονωµένης ο- µάδας είναι αναγκαία, προκειµένου όλοι να συµµετέχουν στις διαδικασίες διαµόρφωσης και ελέγχου αυτής της πραγµατικότητας. Η σηµασία της επιτυχίας του έργου της αντιρατσιστικής αγωγής είναι κεφαλαιώδης, αφού µόνο αυτή µπορεί να εµφυσήσει µια νέα νοοτροπία, που θα καταστήσει ως συνείδηση στα νεαρά άτοµα την αποδοχή και το σεβασµό του διαφορετικού. Με αυτόν τον τρόπο, θα αποφευχθεί ο κίνδυνος

8 282 PERSONA DOLLS να περιπέσει ο αυριανός πολίτης σε µια διαρκή σιωπή, σε µια ανεπίτρεπτη πολιτική απάθεια, εγκαταλείποντας την τύχη και το µέλλον του σε χέρια τρίτων. Η προσέγγιση της persona doll καλείται να επιφέρει µια αναγκαία ζεύξη: του συµβιβασµού και της ανοχής που χαρακτηρίζουν τη σηµερινή πραγµατικότητα, της οικουµενικότητας, δηλαδή, των σχέσεων από τη µια και της αρνητικής στάσης σηµαντικότατου ποσοστού ανθρώπων από την άλλη. Κλείνουµε την τοποθέτησή µας µε µια φράση από το βιβλίο της Babette Brown (2001): "Οι άνθρωποι θα ξεχάσουν αυτό που είπες ή έκανες, ποτέ όµως δε θα ξεχάσουν πώς τους έκανες να νιώσουν". (Αγνώστου) Βιβλιογραφία Brown, B. (2001). Combating discrimination: Persona dolls in action. London: Trentham Books. Bruner, J. (1983). Child s talk: Learning to use language. Oxford, England: Oxford University Press. ήµου, Π. (2001). ηµάριο, το χωριό µας: Hθη και έθιµα. Ξάνθη: Σπανίδης. Γκότοβος, Α. (2002). Εκπαίδευση και ετερότητα. Αθήνα: Μεταίχµιο. Jones, K., & Mules, R. (1997). Persona dolls: Anti-bias in action. Sydney, Australia: Lady Gowrie Child Centre. Kογκίδου,., Mαρβάκης, Α., Tρέσσου, E., & Tσιάκαλος, Γ. (1997). Φτώχεια-Kοινωνικός αποκλεισµός: Bιβλιογραφικός oδηγός Θεσσαλονίκη: Παρατηρητής. Κόκκας, Ν., & Μηλιαζήµ Τ. (υπό δηµοσίευση). Η συνύπαρξη γλωσσικών οµάδων στη υτική Θράκη και ο ρόλος της εκπαίδευσης στη διαπολιτισµική επικοινωνία. Εισήγηση στο ιεθνές Συνέδριο του Εθνικoύ και Καποδιστριακού Πανεπιστηµίου Αθηνών, Αθήνα, 9-11 εκεµβρίου, Lynch, E. W., & Hanson, M. J. (Eds.). (1998). Developing cross cultural competence: A guide for working with young children and their families (2nd ed.). Baltimore, MD: Paul Brooks. Smith, C. (2005). Report on persona doll valley pilot training project. Cape Town, South Africa: Persona Doll Training/Western Cape Education Department. Smith, C. (2006). Persona dolls: Making a difference [Manual and DVD]. Kalk Bay, South Africa: Persona Doll Training. Vygotsky, L. (1934/1978). Mind and society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press. (Original work published 1934) Παπαδηµητρiου, Ζ.. (2000). Ο ευρωπαϊκός ρατσισµός. Εισαγωγή στο φυλετικό µίσος: Ιστορική, κοινωνιολογική και πολιτική µελέτη. Αθήνα: Ελληνικά Γράµµατα. ΥΠΕΠΘ/ΠΙ. (2002). ιαθεµατικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραµµάτων Σπουδών για το Νηπιαγωγείο και Προγράµµατα Σχεδιασµού και Ανάπτυξης ραστηριοτήτων. Αθήνα: Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευµάτων/Παιδαγωγικό Ινστιτούτο.

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση»

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική

Διαβάστε περισσότερα

Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και

Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και Πορίσματα Βιωματικών Εργαστηρίων του Συνεδρίου με θέμα: «Η Αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού μέσω της εκπαίδευσης στο πλαίσιο του δημοκρατικού και ανθρώπινου σχολείου», Λεμεσός, 18 Μαρτίου 2010 Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος υπό έμφαση για τη σχολική χρονιά 2015-2016

Στόχος υπό έμφαση για τη σχολική χρονιά 2015-2016 Στόχος υπό έμφαση για τη σχολική χρονιά 2015-2016 «Ευαισθητοποίηση των μαθητών κατά του ρατσισμού και της μισαλλοδοξίας και προώθηση της ισότητας και του σεβασμού, στο πλαίσιο της εκστρατείας κατά της

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας»

Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» «Πρακτική Εφαρμογή Προγράμματος Αγωγής Στοματικής Υγείας» Ματίνα Στάππα, Οδοντίατρος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών Πάρεδρος Αγωγής Υγείας Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Η εφαρμογή των προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος ΤΙ ΡΟΛΟ ΠΑΙΖΕΙ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Η ανατροφή των παιδιών, οι αξίες, τα κίνητρα που δίνει

Διαβάστε περισσότερα

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ

Κλίμακα. Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου. Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Ρομά και εκπαίδευση ΚΕΝΤΡΟ ΗΜΕΡΑΣ ΓΙΑ ΕΛΛΗΝΕΣ ΡΟΜΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΗΣ 2015 Κλίμακα Φορέας Ανάπτυξης Ανθρώπινου & Κοινωνικού Κεφαλαίου Η ΚΛΙΜΑΚΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Επιθυµητής Συµπεριφοράς Στη Σχολική Τάξη

Ανάπτυξη Επιθυµητής Συµπεριφοράς Στη Σχολική Τάξη Ανάπτυξη Επιθυµητής Συµπεριφοράς Στη Σχολική Τάξη Ελισάβετ Γεωργίου D.Ed.-M.A. Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. «Ουδείς εκών κακός» Σωκράτης Εάν ανατρέξουµε στην ιστορία της σχολικής µάθησης, θα δούµε ότι από αρχαιοτάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

Το YOUTHPASS στην ΕΕΥ. INFO KIT Μέρος 2. Πρόγραμμα «Νέα Γενιά σε Δράση»

Το YOUTHPASS στην ΕΕΥ. INFO KIT Μέρος 2. Πρόγραμμα «Νέα Γενιά σε Δράση» Το YOUTHPASS στην ΕΕΥ Πρόγραμμα «Νέα Γενιά σε Δράση» INFO KIT Μέρος 2 Μάης 2011 1. Η ΕΕΥ ως εμπειρία μάθησης Η συμμετοχή ως εθελοντής ΕΕΥ είναι μια πολύτιμη προσωπική, κοινωνική και πολιτισμική εμπειρία,

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 3 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού

Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Σχόλια σε Κεφάλαιο από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού Μ. Χρήστου Στο Δημοτικό Σχολείο, τα σχολικά εγχειρίδια που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια είναι εμπλουτισμένα με

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

Η Διακήρυξη της IFLA για την Πολυπολιτισμική Βιβλιοθήκη

Η Διακήρυξη της IFLA για την Πολυπολιτισμική Βιβλιοθήκη Η Διακήρυξη της IFLA για την Πολυπολιτισμική Βιβλιοθήκη Η πολυπολιτισµική βιβλιοθήκη - µια πύλη σε µία πολιτιστικά ποικιλόµορφη κοινωνία ανοιχτή στο διάλογο Translation in Greek: Antonia Arahova Librarian

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70 Προβλήµατα διγλωσσίας ίγλωσση εκπαίδευση (γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και µαθησιακές δυσκολίες προβλήµατα συµπεριφοράς) Σαλτερής Νίκος ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Μετανάστευση, ευρωπαϊκές κοινωνικές αξίες και γλώσσα: συγκριτική αποτύπωση συμπερασμάτων του προγράμματος GRUNDTVIG MIVAL 2011-2013.

Μετανάστευση, ευρωπαϊκές κοινωνικές αξίες και γλώσσα: συγκριτική αποτύπωση συμπερασμάτων του προγράμματος GRUNDTVIG MIVAL 2011-2013. Μετανάστευση, ευρωπαϊκές κοινωνικές αξίες και γλώσσα: συγκριτική αποτύπωση συμπερασμάτων του προγράμματος GRUNDTVIG MIVAL 2011-2013. Βασιλική Τσεκούρα, Διευθύντρια Κατάρτισης του ΔΑΦΝΗ ΚΕΚ, Υπεύθυνη Ευρωπαϊκής

Διαβάστε περισσότερα

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007

1 / 15 «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο για τους µαθητές της 3 ης Γυµνασίου. Μάρτιος 2007 1 / 15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Έρευνα υποστηριζόµενη από τη Γενική ιεύθυνση Εκπαίδευσης και Πολιτισµού της Ε.Ε., στο πλαίσιο του προγράµµατος Σωκράτης «ΟΙ ΓΛΩΣΣΕΣ ΚΑΙ ΕΓΩ» Ερωτηµατολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ

ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ 2/Θ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΑΓΙΑΣΟΥ ΠΡΌΓΡΑΜΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σχολικό έτος 2004 2005 ΘΕΜΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΧΟΡΟΙ ΚΑΙ ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΝΗΠΙΑΓΩΓΟΙ: ΖΟΥΜΠΟΥΛΗ ΜΑΤΕΛΗ ΜΥΡΣΙΝΗ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΖΑΝΗ ΕΙΡΗΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ευρωπαϊκό Πορτφόλιο Γλωσσών. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Συμβούλιο της Ευρώπης Για έφηβους 12 15 χρόνων. Οδηγός προς τους εκπαιδευτικούς

Ευρωπαϊκό Πορτφόλιο Γλωσσών. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Συμβούλιο της Ευρώπης Για έφηβους 12 15 χρόνων. Οδηγός προς τους εκπαιδευτικούς Ευρωπαϊκό Πορτφόλιο Γλωσσών Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Συμβούλιο της Ευρώπης Για έφηβους 12 15 χρόνων Οδηγός προς τους εκπαιδευτικούς 1. Σε γενικές γραμμές α) Τι είναι το Ευρωπαϊκό Πορτφόλιο Γλωσσών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2008-2009 ΟΝΟΜΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ : ΙΑ ηµοτικό Σχολείο Πάφου Συντονιστική Οµάδα 1. Τώνια Ιωαννίδου (Συντονίστρια) 2. Μιχαλίνα Κωνσταντινίδου 3. Κάκια Ανδρονίκου

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία»

«Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» «Ο ρόλος της εκπαίδευσης ενηλίκων στη σύγχρονη κοινωνία» Σίμου Δανάη Μεταπτυχιακή φοιτήτρια: Συνεχιζόμενη Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση danai.simou@st.ouc.ac.cy Περίληψη: Στη σημερινή κοινωνία παρατηρούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

Σύνολο δεικτών. Δημιουργήθηκε από την ΑΝΤΙΓΟΝΗ. Στο πλαίσιο του έργου DARE-Net Desegregation and Action for Roma in Education Network

Σύνολο δεικτών. Δημιουργήθηκε από την ΑΝΤΙΓΟΝΗ. Στο πλαίσιο του έργου DARE-Net Desegregation and Action for Roma in Education Network ΑΝΤΙΓΟΝΗ - Κέντρο Πληροφόρησης και Τεκμηρίωσης για το Ρατσισμό, την Οικολογία, την Ειρήνη και τη Μη Βία ΜΗ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ - ΜΗ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ Πτολεμαίων 29Α, 6 ος όροφος, 54630 Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Βίκη Παυλίδη Εκπαιδευτική Ψυχολόγος, ΜΑ,MSc Τμήμα Συμβουλευτικής & Ψυχολογίας Εκπαιδευτήρια Γείτονα Χαρακτηριστικά της χαρισματικότητας Γνωστικές Δεξιότητες Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα.

Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Ένα πρόγραμμα ομαλής μετάβασης που πραγματοποιήθηκε στην Αυλίδα. Το πρόγραμμα βασίστηκε στο αναπτυξιακό οικολογικό μοντέλο (εισήγηση, Έφη Γουργιώτου, λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης,

Διαβάστε περισσότερα

Ακολουθεί η περιγραφή του δείγµατος και κατόπιν αναλύονται τα αποτελέσµατα για κάθε κατηγορία ανηλίκων και ενηλίκων χωριστά.

Ακολουθεί η περιγραφή του δείγµατος και κατόπιν αναλύονται τα αποτελέσµατα για κάθε κατηγορία ανηλίκων και ενηλίκων χωριστά. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Γενικό Λύκειο Βαλτινού Τρικάλων ως εµπλεκόµενο σχολείο στο ευρωπαϊκό πρόγραµµα Comenius Regio, που υλοποιείται µεταξύ φορέων και οργανισµών των Τρικάλων (Ελλάδα) και του

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

Ταξιδεύοντας ανά τον Κόσμο και αναζητώντας πτυχές της Παγκόσμιας Εκπαίδευσης

Ταξιδεύοντας ανά τον Κόσμο και αναζητώντας πτυχές της Παγκόσμιας Εκπαίδευσης Ταξιδεύοντας ανά τον Κόσμο και αναζητώντας πτυχές της Παγκόσμιας Εκπαίδευσης Βιωματικές εμπειρίες ενός περιηγητή ΝΙΚΟΛΑΣ ΠΑΠΑΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ nmontechristo@yahoo.com Σεμινάριο «Παγκόσμια Εκπαίδευση» Λεμεσός,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Τα προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών ως προγράµ- σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. µε φορέα υλοποίησης το

Τα προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών ως προγράµ- σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. µε φορέα υλοποίησης το Η δηµιουργία του παρόντος υλικού έγινε στο πλαίσιο της ενέργειας 2.4.3 κατηγορία πράξεων γ του ΕΠΕΑΕΚ 2 µε τίτλο: «Προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Project: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

Project: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Project: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ Αυτό το ερωτηµατολόγιο έχει σαν στόχο να εξασφαλίσει σηµαντικές πληροφορίες πάνω στις ειδικές ανάγκες υποστήριξης που έχει η νεολαία η

Διαβάστε περισσότερα

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ

Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Δομώ - Οικοδομώ - Αναδομώ Χριστίνα Τσακαρδάνου Εκπαιδευτικός Πανθομολογείται πως η ανάπτυξη του παιδιού ορίζεται τόσο από τα γενετικά χαρακτηριστικά του, όσο και από το πλήθος των ερεθισμάτων που δέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Ο μαγικός πίνακας ως εκπαιδευτικό εργαλείο στο νηπιαγωγείο

Ο μαγικός πίνακας ως εκπαιδευτικό εργαλείο στο νηπιαγωγείο Ο μαγικός πίνακας ως εκπαιδευτικό εργαλείο στο νηπιαγωγείο Μαρία Στρατογιαννάκου Βάσια Γαρταγάνη Ιδιωτικό Νηπιαγωγείο Ε.Κοκκώνη Ητεχνολογίακηανάπτυξητου παιδιού Τα παιδιά χρειάζονται τη διαμεσολάβηση νοητικών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ Η υφιστάμενη κατάσταση καταπίεση από τον κοινωνικό τους περίγυρο απαιτήσεις του σχολικού περιβάλλοντος Όλο και περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ.

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 22-3-2011 ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΝΟΣΟΥ ΣΤΟ 46 ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. 1. Εισαγωγή 2. Η Πρώτη Συνάντηση της Ομάδας Μαθητών. 3. Η Δεύτερη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ Εκπαιδευτικών - Γονιών παιδιών με Μαθησιακές Δυσκολίες. Δρ. ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΖΙΒΙΝΙΚΟΥ

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ Εκπαιδευτικών - Γονιών παιδιών με Μαθησιακές Δυσκολίες. Δρ. ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΖΙΒΙΝΙΚΟΥ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ Εκπαιδευτικών - Γονιών παιδιών με Μαθησιακές Δυσκολίες Δρ. ΣΩΤΗΡΙΑ ΤΖΙΒΙΝΙΚΟΥ 1 Θετική συμβολή της Πρώιμης Παρέμβασης: ως προς τους γονείς1 Άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες σχετικά: Με τη διάγνωση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Επικοινωνία ΣυνΚίνησις 2155304973, 6973933877 info@sinkinisis.com www.sinkinisis.com ΣΥΝ ΚΙΝΗΣΙΣ- ΒΙΩΜΑΤΙΚΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ»

Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ» Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ» Την Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου πραγματοποιήθηκε στην Πύλο σεμινάριο με θέμα «Αειφόρο Σχολείο-Βιωματικές Δράσεις» το οποίο οργάνωσε η Σχολική

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού

Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού Σύνδρομο Asperger Το σύνδρομο του μικρού σοφού Πώς γίνεται ένα παιδί να έχει ιδιαίτερη κλίση στα μαθηματικά, στη μουσική, στις ξένες γλώσσες, στη μετεωρολογία, να έχει ξεχωριστές ικανότητες και ενδιαφέροντα,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 556 3 Ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΑΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕ Η ΧΩΡΙΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Ματούλας Γεώργιος άσκαλος Σ Ευξινούπολης

Διαβάστε περισσότερα

Aνάπτυξη δημιουργικότητας και καλλιέργεια δημιουργικής σκέψης. Χριστιάνα Χρίστου Β Δημοτικό Κοκκινοτριμιθιάς

Aνάπτυξη δημιουργικότητας και καλλιέργεια δημιουργικής σκέψης. Χριστιάνα Χρίστου Β Δημοτικό Κοκκινοτριμιθιάς Aνάπτυξη δημιουργικότητας και καλλιέργεια δημιουργικής σκέψης Χριστιάνα Χρίστου Β Δημοτικό Κοκκινοτριμιθιάς Τα δεδομένα Παρατηρήθηκε Απαξιωτική στάση/συμπεριφορά για το σχολείο, τα μαθήματα και το περιεχόμενο

Διαβάστε περισσότερα

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4, Λ ε μ ε σ ό ς Βασικά ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) ***

( μαθήτρια Γ γυμνασίου) *** «...Η γλωσσομάθεια στις μέρες μας είναι απαραίτητη. Τα άτομα με επαρκή γνώση μιας ξένης γλώσσας έχουν τη δυνατότητα να είναι αποτελεσματικότεροι στις σπουδές τους, αφού μπορούν ψάχνοντας σε ξένες βιβλιογραφίες

Διαβάστε περισσότερα

()#µ*&+,-./ (0)1#2"345$ ()#µ'&+,4#05$ 67$4&,$

()#µ*&+,-./ (0)1#2345$ ()#µ'&+,4#05$ 67$4&,$ !"µ#$%&#' ()#µ*&+,-./ (0)1#2"345$ ()#µ'&+,4#05$ 67$4&,$ 8"4&%2#' (&91-#5$!.µ"#5-"#/ (0)1#2":4: (;7$.

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαµπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy info@cardet.org Ανασκόπηση Σύγχρονες τάσεις Στοιχεία από ΕΕ Προκλήσεις Χρήση

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΓΡΑΠΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΩΣ ΜΕΣΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΗΣ ΜΗ ΒΙΑΣ ΤΩΝ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΓΗΓΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Νικόλαος Χ. Μπέκας Greek classroom of Masterστην "Κοινωνική Παιδαγωγική και μάχη ενάντια στη νεανική

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Schools for Change Αξιολογήσεις μαθητών και εκπαιδευτικών από τα εκπαιδευτικά εργαστήρια του προγράμματος

Schools for Change Αξιολογήσεις μαθητών και εκπαιδευτικών από τα εκπαιδευτικά εργαστήρια του προγράμματος Schools for Change Αξιολογήσεις μαθητών και εκπαιδευτικών από τα εκπαιδευτικά εργαστήρια του προγράμματος Λίγα λόγια για τις εκπαιδευτικές δράσεις της ΑΝΤΙΓΟΝΗΣ Στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων της, εδώ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β Ελένη ΚΑΜΠΕΡΗ - ΤΖΟΥΡΙΑΔΟΥ Σχολική Σύμβουλος Προσχολικής Αγωγής Σταυρούλα ΠΑΝΤΑΖΗ Νηπιαγωγός ΙΩΑΝΝΙΝΑ 2004 1 λίγα λόγια για τις δραστηριότητες Στο τεύχος αυτό περιλαμβάνονται:

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος

Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Σχολικό πλαίσιο Οικογένεια με αυτιστικό παιδί Δώρα Παπαγεωργίου Κλινική Ψυχολόγος Η απώλεια του «ονειρεμένου παιδιού» Οι γονείς βιώνουν μιαν απώλεια. Βιώνουν την απώλεια του παιδιού που έκτισαν μέσα στο

Διαβάστε περισσότερα

Click to add text. Ζωή Διονυσίου Επίκ. Καθηγήτρια Τμήμα Μουσικών Σπουδών Ιόνιο Πανεπιστήμιο dionyssiou@gmail.com

Click to add text. Ζωή Διονυσίου Επίκ. Καθηγήτρια Τμήμα Μουσικών Σπουδών Ιόνιο Πανεπιστήμιο dionyssiou@gmail.com 27ο Συνέδριο Κοινωνικής Παιδιατρικής 9-10 Οκτωβρίου 2015, Σπάρτη - Μονεμβασιά Μουσική επικοινωνία στην οικογένεια: στόχοι και πρακτικές του προγράμματος μουσικής αγωγής για βρέφη και νήπια του Ιονίου Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr

Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Ελληνικό Παιδικό Μουσείο Κυδαθηναίων 14, 105 58 Αθήνα Τηλ.: 2103312995, Fax: 2103241919 E-Mail: info@hcm.gr, www.hcm.gr Το έργο υλοποιείται με δωρεά από το ΕΠΜ_2014 Εκπαιδευτικό Έργο «Το Κινητό Μουσείο»

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΓΟΝΙΟΥ-ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΜΕ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΓΟΝΙΟΥ-ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΜΕ Εισήγηση στο 12 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ψυχολογικής Έρευνας (Μάιος, 2009) Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΓΟΝΙΟΥ-ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΜΜΕ Μπετίνα Ντάβου, Πανεπιστήμιο Αθηνών Κατερίνα Σπετσιώτου, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

ΤοΚέντροΥποστήριξηςΓονέων παρουσιάζει. το θεραπευτικό παιχνίδι µε το αυτιστικό παιδί

ΤοΚέντροΥποστήριξηςΓονέων παρουσιάζει. το θεραπευτικό παιχνίδι µε το αυτιστικό παιδί ΤοΚέντροΥποστήριξηςΓονέων παρουσιάζει το θεραπευτικό παιχνίδι µε το αυτιστικό παιδί www.kyg.gr 2310 450 941 6940402054 Επίσης: YouTube - therapeutikopaixnidi Πηγές www.autismcentre.org SonRise www.horison.nl

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπος Συμβουλευτικός Οδηγός

Πρότυπος Συμβουλευτικός Οδηγός Σχέδιο δράσης για την πρόληψη ή/και την καταπολέμηση του ρατσισμού και των διακρίσεων κάθε είδους, την ανάδειξη της σημασίας της διαφορετικότητας και την καταπολέμηση της βίας στα σχολεία 7085/14-05-2010

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Οι ικανοί αναγνώστες χρησιμοποιούν πολλές στρατηγικές (συνδυάζουν την παλαιότερη γνώση τους, σημειώνουν λεπτομέρειες, παρακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Ενδυνάμωση σχέσεων και εποικοδομητική συνεργασία σχολείου-οικογένειας μέσα από το παιχνίδι. Δημόσιο Νηπιαγωγείο Λιοπετρίου

Ενδυνάμωση σχέσεων και εποικοδομητική συνεργασία σχολείου-οικογένειας μέσα από το παιχνίδι. Δημόσιο Νηπιαγωγείο Λιοπετρίου Ενδυνάμωση σχέσεων και εποικοδομητική συνεργασία σχολείου-οικογένειας μέσα από το παιχνίδι Δημόσιο Νηπιαγωγείο Λιοπετρίου Προφίλ του σχολείου Πολυδύναμο κέντρο Λιοπετρίου: 4 Δημόσια τμήματα (99 παιδιά)

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Κοινωνική Συνοχή Ομιλία ΠΖ

Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Κοινωνική Συνοχή Ομιλία ΠΖ Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Κοινωνική Συνοχή Ομιλία ΠΖ «Πας μη Έλλην βάρβαρος» Αυτή η αντίθεση παρόλο που προβάλει ως προαιώνια, εμφανίζεται κατά τον 5 ο αιώνα και παγιώνεται μόνο μετά τη νίκη των Ελλήνων

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης

Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς. 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης. Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης Λαογραφικό και Εθνολογικό Μουσείο Μακεδονίας- Θράκης 63o Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Με τα μάτια του παππού και της γιαγιάς 1 Σχολείο: 63 ο Δημοτικό σχολείο Θεσσαλονίκης Συμμετέχοντες Τάξη / Τμήμα: ΣΤ

Διαβάστε περισσότερα

EU Kids Online II: Ευρήματα. Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

EU Kids Online II: Ευρήματα. Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών EU Kids Online II: Ευρήματα Δρ. Λίζα Τσαλίκη Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Το πρόγραμμα EU Kids Online II Το θεματικό δίκτυο EU Kids Online II: Enhancing Knowledge Regarding European Children

Διαβάστε περισσότερα

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ποδράσηη Εδώ κι εκεί Εγώ κι εσύ Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 ποδράσηη 5 Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης 2ο Γυμνάσιο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Ελληνικού Εδώ κι εκεί Εγώ

Διαβάστε περισσότερα

Εισήγηση της Επιτρόπου Προστασίας των ικαιωµάτων του Παιδιού Λήδας Κουρσουµπά στη διάλεξη µε θέµα «Ανθρώπινα ικαιώµατα,

Εισήγηση της Επιτρόπου Προστασίας των ικαιωµάτων του Παιδιού Λήδας Κουρσουµπά στη διάλεξη µε θέµα «Ανθρώπινα ικαιώµατα, 1 Εισήγηση της Επιτρόπου Προστασίας των ικαιωµάτων του Παιδιού Λήδας Κουρσουµπά στη διάλεξη µε θέµα «Ανθρώπινα ικαιώµατα, Κοινωνική ικαιοσύνη: Ο ρόλος της Εκπαίδευσης», ευτέρα 22 Μαρτίου 2011, ώρα 19:00

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ -----

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ & ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Π.Ε. ΤΜΗΜΑ Α ΣΠΟΥΔΩΝ & ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

δομή και λειτουργία βιβλία αναλυτικό πρόγραμμα ΥΠΟΔΟΜΗ ΣΧΟΛΕΙΟΥ κτήρια βιβλιοθήκες τεχνολογικός εξοπλισμός STATUS ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

δομή και λειτουργία βιβλία αναλυτικό πρόγραμμα ΥΠΟΔΟΜΗ ΣΧΟΛΕΙΟΥ κτήρια βιβλιοθήκες τεχνολογικός εξοπλισμός STATUS ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΣΤΗ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ ΣΕ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΟΜΑΔΑ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΜΙΑΣ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ Γεωργία Παπουτσή, Εκπαιδευτικός Υπ.Διδάκτωρ Φιλοσοφικής Σχολής Π.Αθηνών ΕΙΣΗΓΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr 1 4/30/2014 Σχολικές κοινότητες μάθησης εστιάζουν στην προσωπικότητα του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια στην Ενότητα «Το Εκπαιδευτικό Σύστημα» από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού.

Σχόλια στην Ενότητα «Το Εκπαιδευτικό Σύστημα» από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού. Σχόλια στην Ενότητα «Το Εκπαιδευτικό Σύστημα» από το βιβλίο «Κοινωνική και Πολιτική Αγωγή» της ΣΤ' Δημοτικού. Από την ανάλυση του περιεχομένου αυτής της Ενότητας (η οποία παρουσιάζεται αυτούσια μετά τα

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ»

«ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» «ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΝΤΑΞΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» Σίμος Δανιηλίδης Δήμαρχος Συκεών, Μέλος Δ.Σ. ΚΕΔΚΕ Με ιδιαίτερη χαρά συμμετέχω στη 4 η Γενική Συνέλευση αποδήμων Αιρετών της Αυτοδιοίκησης. Γνωρίζετε

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης

Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Η χρήση ενεργητικών τεχνικών στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών ΣΕΠ για την ενίσχυση της ενσυναίσθησης Κατσιούλα Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος ΣΕΠ, ΚΕΣΥΠ Κιλκίς Σιάνου Χατζηκαμάρη Παναγιώτα, Εκπαιδευτικός,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1

ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1 ΕΝΤΥΠΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1 Όνομα Εκπαιδευτικού: Νικολάου Χριστιάνα Σχολείο: Περιφερειακό Δημοτικό Σχολείο Τίμης Τάξη: Α Ζήτημα της Αειφόρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδευτικής Πολιτικής του σχολείου: Οι καταναλωτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση της ημερίδας με θέμα «Technology

Διαβάστε περισσότερα

file://d:\odysseas_thledisk_all_new\master 2004-2006\2004\7. Solomos Ethnikos Ymn... Page 1 of 5 Θ Ε Ω Ρ Η Τ Ι Κ Ο ΥΠΟΒΑΘΡΟ

file://d:\odysseas_thledisk_all_new\master 2004-2006\2004\7. Solomos Ethnikos Ymn... Page 1 of 5 Θ Ε Ω Ρ Η Τ Ι Κ Ο ΥΠΟΒΑΘΡΟ Page 1 of 5 Θ Ε Ω Ρ Η Τ Ι Κ Ο ΥΠΟΒΑΘΡΟ Ο σχεδιασµός του συγκεκριµένου ϖρογράµµατος, ϖροκειµένου να έχει θετικά και µακροϖρόθεσµα αϖοτελέσµατα, στηρίζεται στη γνώση για τον τρόϖο µάθησης των ϖαιδιών και

Διαβάστε περισσότερα