Ένα δοκίµιο αξιολόγησης της κατανόησης εννοιών αστρονοµίας

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ένα δοκίµιο αξιολόγησης της κατανόησης εννοιών αστρονοµίας"

Transcript

1 Ένα δοκίµιο αξιολόγησης της κατανόησης εννοιών αστρονοµίας Xρ. Nικολάου, K. Π. Kωνσταντίνου (*) Ερευνητική Οµάδα Μάθησης στις Φυσικές Eπιστήµες, Πανεπιστήµιο Κύπρου Θεµατική Eνότητα: Ειδικά ιδακτικά Θέµατα, Επίπεδο Eκπαίδευσης: Tριτοβάθµια Eκπαίδευση Kατηγορία Eργασίας: Εµπειρική Πειραµατική Έρευνα Περίληψη: Το παρόν άρθρο παρουσιάζει τα αποτελέσµατα µιας έρευνας που είχε σκοπό να καταρτίσει ένα έγκυρο όργανο µέτρησης και αξιολόγησης της κατανόησης απλών εννοιών αστρονοµίας. Το δοκίµιο περιλαµβάνει ερωτήσεις κλειστού τύπου που προέκυψαν µετά από ανάλυση του περιεχοµένου του κυπριακού Αναλυτικού Προγράµµατος (Γεωγραφία Στ τάξης ηµοτικού Σχολείου), αλλά και Αναλυτικών Προγραµµάτων άλλων χωρών, τα οποία εµφαίνουν στη διδασκαλία της αστρονοµίας περισσότερο σε σχέση µε το κυπριακό Α.Π., καθώς επίσης και µετά από επισκόπηση της υπάρχουσας βιβλιογραφίας γύρω από απλά θέµατα Παρατηρησιακής Αστρονοµίας. Το δοκίµιο συµπληρώθηκε από προϋπηρεσιακούς εκπαιδευτικούς δηµοτικής εκπαίδευσης του Τµήµατος Επιστηµών της Αγωγής του Πανεπιστηµίου Κύπρου (n=227) που παρακολουθούσαν το µάθηµα ΕΠΑ 176 Φυσικές Επιστήµες στο ηµοτικό Σχολείο κατά το χειµερινό εξάµηνο 1999 (n=22), εαρινό εξάµηνο 2000 (n=79), χειµερινό εξάµηνο 2000 (n=68) και εαρινό εξάµηνο 2001 (n=58). Τα αποτελέσµατα της έρευνας αναλύθηκαν µε το µοντέλο Rasch. Από την ανάλυση προέκυψε µία αξιόπιστη ισοδιαστηµική κλίµακα µέτρησης της κατανόησης εννοιών αστρονοµίας. Η κατανοµή των ερωτήσεων στην κλίµακα οδήγησε στη διαµόρφωση 6 συνεχόµενων επιπέδων σκέψης στην αστρονοµία. Ακόµα, η εγκυρότητα γνωρίσµατος και η αξιοπιστία του δοκιµίου θεωρήθηκαν ως ικανοποιητικές τόσο από τις µεθόδους της κλασικής θεωρίας όσο και από τη χρήση του Item Response Theory. Στο τελευταίο µέρος του άρθρου, παρουσιάζονται εισηγήσεις για βελτίωση του δοκιµίου. (*) πρόσωπο επικοινωνίας Λέξεις Kλειδιά: Eγκυροποίηση δοκιµίου αξιολόγησης, επίπεδα ανάπτυξης εννοιoλογικής κατανόησης στην αστρονοµία. A Test of Understanding Basic Astronomical Concepts Ch. Nicolaou, C. P. Constantinou (*) Learning in Physics Group, University of Cyprus Conference Theme: Special Issues in Science Teaching and Learning. Educational Level: Tertiary Education Type of Submitted Paper: Empirical Investigation Abstract: Teachers conceptual understanding of simple astronomical phenomena and their awareness of the various difficulties that arise during the learning process are important factors that influence the effectiveness of instructional interventions. This article presents the results of a research study that aimed to develop a valid test for evaluating student understanding of simple astronomical concepts. The test was developed through careful study of the Cyprus Curriculum (Geography, Grade 6), that of other countries that place greater emphasis on astronomical concepts than Cyprus, and a review of the existing bibliography on understanding of simple astronomical phenomena. The test was given to 227 pre-service elementary teachers of the Department of Educational Sciences at the University of Cyprus. The 227 students attended a compulsory course on Physical Science in the Elementary Grades during the winter semester 1999 (n=22), the spring semester 2000 (n=79), the winter semester 2000 (n=68) and the spring semester 2001 (n=58). We used the Extended Logistic Model of Rasch to analyze the data. A scale was created for the test and analyzed for reliability, fit to the model, meaning and validity. Specific levels of astronomical thinking were also identified. The last part of the article includes suggestions for improvement of the test. (*) contact person Keywords: validation of evaluation test, levels of conceptual development of understanding astronomy. 463

2 1. Εισαγωγή Η εναλλαγή µέρας και νύχτας, το φαινόµενο των φάσεων του φεγγαριού και το φαινόµενο της εναλλαγής των εποχών (απλά φαινόµενα παρατηρησιακής αστρονοµίας) συνιστούν φαινόµενα που ο κάθε άνθρωπος παρατηρεί και ζει τις συνέπειές τους σε καθηµερινή, µηνιαία ή ετήσια βάση αντίστοιχα 1. Παρόλα αυτά, λίγοι µπορούν να εξηγήσουν ορθά τον τρόπο µε τον οποίο αυτά συµβαίνουν, ενδεχοµένως λόγω της πολυπλοκότητάς τους ως φαινόµενα ή λόγω του γεγονότος ότι η µοντελοποίηση και κατανόησή τους απαιτούν µία σειρά από δραστηριότητες που λαµβάνουν χώρα σε σχετικά εκτεταµένο χρονικό διάστηµα. Απλά φαινόµενα αστρονοµίας όπως αυτά που αναφέρονται παραπάνω διδάσκονται στον ανώτερο κύκλο της κυπριακής δηµοτικής εκπαίδευσης στο πλαίσιο του µαθήµατος της Γεωγραφίας υπό τον τίτλο «Η γη στο ηλιακό µας σύστηµα: Το σχήµα της γης, οι κινήσεις της γης και τα αποτελέσµατά τους. Σελήνη, ο δορυφόρος της γης». Αναµένεται ότι η διδασκαλία των συγκεκριµένων φαινοµένων θα διαρκέσει 2 µαθήµατα των σαράντα λεπτών. Η πυκνότητα των εννοιών του προτεινόµενου από το Αναλυτικό Πρόγραµµα µαθήµατος, το σύντοµο της διάρκειάς του, η εννοιολογική πολυπλοκότητα των φαινοµένων, η ευαισθησία των εκπαιδευτικών για τις ποικίλες δυσκολίες που προκύπτουν στη µαθησιακή διαδικασία καθώς και οι δυσκολίες που οι ίδιοι αντιµετωπίζουν είναι σηµαντικοί παράγοντες που επηρεάζουν την αποτελεσµατικότητα των σχετικών διδακτικών παρεµβάσεων. Το παρόν άρθρο αποτελεί µέρος µιας συνεχιζόµενης έρευνας µε την οποία αποσκοπούµε στη διερεύνηση των εννοιολογικών και συλλογιστικών δυσκολιών που αντιµετωπίζουν οι προπτυχιακοί εκπαιδευτικοί στην προσπάθειά τους να οικοδοµήσουν ένα µοντέλο για τη σχετική κίνηση του ήλιου και της γης που να εξηγεί τη δηµιουργία του φαινοµένου της µέρας και της νύχτας, της δηµιουργίας των εποχών και της δηµιουργίας των φάσεων της σελήνης. Στο πλαίσιο αυτής της έρευνας, προέκυψε η ανάγκη καταγραφής της αρχικής επίδοσης των προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών ως προς αυτά τα θέµατα. Θεωρήσαµε επίσης σηµαντικό να διερευνήσουµε την πιθανότητα ύπαρξης ενός εξελικτικού µοντέλου επιπέδων στην Αστρονοµία. Η ανάγκη καταρτισµού ενός έγκυρου οργάνου µέτρησης των γνώσεων και δυνατοτήτων ενός ατόµου στην επίλυση προβληµατικών καταστάσεων στην αστρονοµία ενισχύεται από το γεγονός ότι η διεθνής βιβλιογραφία γύρω από θέµατα αστρονοµίας σε µεγάλους µαθητές και ιδιαίτερα σε φοιτητές είναι φτωχή. Ποσοτικά η µελέτη για τις αρχικές ιδέες µαθητών Λυκείου και φοιτητών Πανεπιστηµίου είναι περιορισµένη σε σχέση µε αυτή για τις αρχικές ιδέες µαθητών δηµοτικού σχολείου, η οποία είναι ιδιαίτερα έντονη τα τελευταία 20 χρόνια 2 Είναι, ακόµη απαραίτητη η διεξαγωγή ερευνών ελέγχου της εγκυρότητας των οργάνων µέτρησης που χρησιµοποιούνται για να µπορούν να προτείνονται αξιόλογα πλαίσια διδασκαλίας της Αστρονοµίας και να οργανώνονται δραστηριότητες που να εµπίπτουν στα κατάλληλα µαθησιακά περιβάλλοντα. 2. Ανασκόπηση Ερευνών Η πρώτη προσπάθεια έρευνας σε αυτό τον τοµέα έγινε από τον Piaget (1929) 3, ο οποίος στο κεφάλαιο «The Child s Conception of the World» µελέτησε τις εξηγήσεις που έδιναν τα παιδιά για τη συµπεριφορά του ήλιου και του φεγγαριού. Ο Piaget πρότεινε ένα µοντέλο τριών σταδίων της ανάπτυξης της παιδικής σκέψης για την αστρονοµία µέσω εκτενούς και συστηµατικής ανάλυσης των απαντήσεών τους. -Στο πρώτο επίπεδο, τα παιδιά θεωρούν ότι ο ήλιος και το φεγγάρι είναι ανθρώπινα ή θεϊκά κατασκευάσµατα. Οι εξηγήσεις τους είναι είτε τεχνητές είτε παρουσιάζουν στοιχεία απόδοσης ιδιοτήτων ζωής σε αντικείµενα. -Στο δεύτερο επίπεδο ανάπτυξης οι εξηγήσεις των παιδιών για τη δηµιουργία φυσικών φαινοµένων είναι κατά το ήµισυ φυσικές, αλλά απόλυτα περιγραφικές, και κατά το ήµισυ τεχνητές. 1 M. Summers, J. Mant (1995) A survey of British primary school teachers understanding of the Earth s place in the universe. Educational Research, 37 (1), pp A. Lightman, Ph. Sadler (1988) The earth is round? Who are you kidding? Science and Children, Feb 1988, pp St. Vosniadou (1991) Designing curricula for conceptual restructuring: Lessons from the study of knowledge acquisition in astronomy. J. Curriculum Studies, 23 (3), pp St. Vosniadou (1992) Mental models of the earth: a study of conceptual change in childhood. Cognitive Psychology 24, pp J. G. Sharp, R. Bowker and J. Merrick (1997) Primary astronomy: conceptual change and learning in three year olds. Research in Education, 57, pp Baxter, J. (1989) Children s Understanding of Familiar Astronomical Events. Int. J. Sci. Educ. 11, Jones, B., Lynch, P. & Reesink, C. (1987) Children s Conceptions of the Earth, Sun and Moon. Int. J. Sci. Educ. 9, Kikas, E. (1998) The impact of Teaching on Students Definitions and Explanations of Astronomical Phenomena. Learn. Instr. 8, Klein, C. (1982) Children s Concepts of the Earth and the Sun: A Cross-cultural Study. Sci. Educ. 65, Nussbaum, J. (1979) Children s Concepts of the Earth as a Cosmic Body: A Cross-age Study. Sci. Educ. 63, Nussbaum, J. and Novak, J. (1976) An Assessment of Children s Concepts of the Earth Utilising Structural Interviews. Sci. Educ. 60, Sharp, J. (1996) Children s Astronomical Beliefs: A Preliminary Study of year 6 Children in South-west England. Int. J. Sci. Educ. 18, Sneider, C. and Pulos, S. (1983) Children s Cosmographies: Understanding the Earth Shape and Gravity. Sci. Educ. 67, Vosniadou, S. (1992) Knowledge Acquisition and Conceptual Change. Appl. Psych Piaget, J. (1929). Children s Conception of the World. London: Routledge & Kegan Paul. 464

3 -Στο τρίτο και τελικό επίπεδο ανάπτυξης, οι εξηγήσεις των παιδιών για την προέλευση των σωµάτων του διαστήµατος δε σχετίζονται µε ανθρώπινες ενέργειες. Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες το θέµα άρχισε να επαναφέρεται στο προσκήνιο της ερευνητικής δραστηριότητας, αλλά µόνο από εκείνους τους ερευνητές που ενδιαφέρονταν για τα εναλλακτικά εννοιολογικά µοντέλα των µαθητών γύρω από αστρονοµικά θέµατα. Οι πτυχές του θέµατος, οι οποίες έχουν κυρίως απασχολήσει τους εκπαιδευτικούς ψυχολόγους και τους ερευνητές της περιοχής των Φυσικών Επιστηµών αφορούν στις αρχικές ιδέες των µαθητών για τη γη, την περιστροφή της, τον κύκλο µέρας-νύχτας, τη δηµιουργία των εποχών ή τον κύκλο των φάσεων της σελήνης Οι Jones, Lynch & Reesink (1987) προσπάθησαν να καταγράψουν τα επίπεδα σκέψης των παιδιών για το σύστηµα Γη-Ήλιος-Σελήνη ως προς το µέγεθος, το σχήµα και την κίνηση των σωµάτων αυτών. Προέκυψαν 5 επίπεδα-µοντέλα που περιγράφονται παρακάτω ξεκινώντας από το πιο αφελές και καταλήγοντας σε αυτό που προσεγγίζει κατά το µεγαλύτερο βαθµό το επιστηµονικό πρότυπο. -Επίπεδο 1: Η γη είναι σταθερή στο κέντρο (γεωκεντρικό µοντέλο). Ο ήλιος έρχεται από το πουθενά το πρωί και φεύγει στο τέλος της µέρας. -Επίπεδο 2: Η γη είναι σταθερή στο κέντρο (γεωκεντρικό µοντέλο), αλλά περιστρέφεται. Ο ήλιος και η σελήνη παραµένουν ακίνητα. -Επίπεδο 3: Η γη είναι σταθερή στο κέντρο. Ο ήλιος και η σελήνη περιστρέφονται γύρω από τη γη. -Επίπεδο 4: Η γη και η σελήνη περιφέρονται γύρω από τον ήλιο σε οµόκεντρες ή τις ίδιες τροχιές (ηλιοκεντρικό µοντέλο). Αυτό το µοντέλο επιτρέπει στα παιδιά να εξηγήσουν ορθά ένα εύρος φαινοµένων, αλλά δεν είναι το επιστηµονικό. -Επίπεδο 5: Η γη και η σελήνη περιφέρονται γύρω από τον ήλιο και τη γη αντίστοιχα (επιστηµονικό µοντέλο). Οι Osborne et al. (1994) 4 σε ένα περιληπτικό µοντέλο των επιπέδων της σκέψης των παιδιών για το φαινόµενο της µέρας-νύχτας προσδιορίζουν τα εξής πέντε επίπεδα: -Επίπεδο 1: Προ-αιτιακή σκέψη. Τα αντικείµενα είναι κατασκευασµένα σκόπιµα και οι πράξεις/κινήσεις τους προκαλούνται από εξωτερικούς παράγοντες (π.χ. ο Θεός φτιάχνει τη µέρα). -Επίπεδο 2: Εξηγήσεις βασισµένες σε φυσικές κινήσεις (π.χ. τα σύννεφα καλύπτουν τον ήλιο). -Επίπεδο 3: Εξηγήσεις βασισµένες σε φυσικές κινήσεις. Το γεωκεντρικό µοντέλο. (Η γη είναι σταθερή και ο ήλιος περιφέρεται γύρω της.) -Επίπεδο 4: Προσαρµογή του επιστηµονικού µοντέλου. (Η γη περιφέρεται γύρω από τον ήλιο µια φορά την µέρα) -Επίπεδο 5: Επιστηµονικό µοντέλο. (Η γη περιστρέφεται γύρω από τον άξονά της µια φορά τη µέρα). Από έρευνες που έγιναν σε µαθητές δηµοτικού σχολείου σχετικές µε το θέµα των φάσεων της σελήνης (Driver et al, 1998 και Βοσνιάδου, 1992) 5 προέκυψαν 4 επίπεδα σκέψης: -Επίπεδο 1: Τα σύννεφα κρύβουν τη σελήνη ή µέρος της και έτσι δεν µπορούµε να τη δούµε. -Επίπεδο 2: Η σκιά του ήλιου ή κάποιων πλανητών κρύβει τη σελήνη ή µέρος της. -Επίπεδο 3: Ο ήλιος κινείται γύρω από τη γη και η σελήνη και η γη βρίσκονται στην ίδια ευθεία (σχήµα 1). Ανάλογα µε τη θέση του ήλιου, η σκιά της γης πέφτει στη σελήνη κρύβοντας έτσι ολόκληρη τη σελήνη ή µέρος της. Ήλιος Β.Π. -Γη Σχήµα 1: αναπαράσταση του 4 ου επιπέδου σκέψης παιδιών δηµοτικού σχολείου σε σχέση µε τις φάσεις της σελήνης. -Επίπεδο 4: Οι φάσεις της σελήνης εξηγούνται σύµφωνα µε το ποσοστό της σελήνης, το οποίο φωτίζεται από τον ήλιο και είναι ορατό από τη γη (επιστηµονικό µοντέλο). Μοντέλα αυτής της µορφής µπορούν να µελετηθούν και να επεκταθούν µε στόχο την ολοκλήρωσή τους τόσο σε επίπεδο µαθητών δηµοτικής και µέσης εκπαίδευσης όσο και σε επίπεδο ανώτερης εκπαίδευσης. 3. Σκοπός της έρευνας 4 Osborne, J., Wadsworth, P., Black, P. and John, Meadows, J. (1994) The Earth in Space. Liverpool: Liverpool University Press. 5 Βοσνιάδου, Σ. (1992) Κείµενα Εξελικτικής Ψυχολογίας. Τόµος Β: Σκέψη. Αθήνα: Gutenberg Ψυχολογία. Driver, R., Squires, A., Rushworth, P. and Wood-Robinson, V. (1998) Οικοδοµώντας τις Έννοιες των Φυσικών Επιστηµών. Αθήνα: αρδάνος 465

4 Σκοπός αυτής της έρευνας είναι η ανάπτυξη ενός οργάνου µέτρησης και αξιολόγησης των ικανοτήτων των προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών δηµοτικής εκπαίδευσης ως προς τις έννοιες που σχετίζονται µε απλά φαινόµενα παρατηρησιακής αστρονοµίας και ο έλεγχος της εγκυρότητας του γνωρίσµατός του. Ένα όργανο αξιολόγησης έχει εγκυρότητα γνωρίσµατος αν αποδεδειγµένα (δηλαδή µε τη βοήθεια τεχνικών που δικαιολογούν την ύπαρξη κάθε διασποράς στις απαντήσεις) µετρά ένα θεωρητικό γνώρισµα (π.χ. νοηµοσύνη, άγχος, κατανόηση αστρονοµικών φαινοµένων) το οποίο υποτίθεται ότι µετρά (Allen & Yen, 1979) 6. Στην πραγµατικότητα δεν ενδιαφέρει τόσο η διαπίστωση της εγκυρότητας γνωρίσµατος, αλλά η τεκµηρίωση της θεωρίας στην οποία στηρίχτηκε η µέτρηση (Cronbach, 1990) 7. Η άποψη αυτή τεκµηριώνεται, αν ληφθούν υπόψη οι διαδικασίες που µπορούν να χρησιµοποιηθούν για έλεγχο της εγκυρότητας γνωρίσµατος και µε τις οποίες παρατηρείται σύγκλιση ανάµεσα στα ενδιαφέροντα της εκπαιδευτικής αξιολόγησης και της βασικής έρευνας. Ως εκ τούτου, επιδίωξη της έρευνάς µας ήταν τόσο η ανάπτυξη ενός έγκυρου µέσου αξιολόγησης των ικανοτήτων των προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών στην Αστρονοµία όσο και η ανάπτυξη επιπέδων διδασκαλίας του θέµατος στην τριτοβάθµια εκπαίδευση. Η ανάπτυξη του οργάνου µέτρησης Στη διαδικασία που ακολουθήθηκε αρχικά καθορίσαµε τους στόχους της διδασκαλίας της αστρονοµίας σε εκπαιδευτικούς δηµοτικής. Ακολούθως δηµιουργήσαµε δηλώσεις τύπου σωστό/λάθος για κάθε ένα από αυτούς τους στόχους. Ο καθορισµός των στόχων διδασκαλίας απλών φαινοµένων αστρονοµίας στηρίχτηκε στο διδακτικό υλικό Φυσική µε ιερώτηση 8, καθώς επίσης και στον τρόπο παρουσίασης και ανάπτυξης του διδακτικού υλικού «The Earth in Space» 9 και «Understanding the Earth s Place in the Universe 10». Οι βασικές επιδιώξεις του προγράµµατος «The Earth in Space» είναι οι µαθητές να είναι ικανοί να περιγράψουν τη φαινοµενική πορεία του ήλιου στον ουρανό, να γνωρίζουν ότι ο ήλιος, το φεγγάρι και η γη είναι σφαιρικά σώµατα, να γνωρίζουν ότι η εµφάνιση του φεγγαριού και το υψόµετρο του ήλιου αλλάζουν σύµφωνα µε ένα συστηµατικό και προβλέψιµο τρόπο, να µπορούν να εξηγούν την εναλλαγή της µέρας-νύχτας, το µήκος της µέρας και του έτους σύµφωνα µε την κίνηση της γης γύρω από τον ήλιο και να είναι ικανοί να περιγράψουν την κίνηση των πλανητών στο πλανητικό µας σύστηµα. Σκοπός της ενότητας «Παρατηρησιακή Αστρονοµία» του διδακτικού υλικού «Φυσική µε ιερώτηση», σύµφωνα µε τη McDermott (1996), είναι οι µαθητές να προβούν σε παρατηρήσεις της κίνησης του ήλιου, της σελήνης και των αστεριών, να αναγνωρίζουν µοτίβα στις µεταβολές και να χρησιµοποιήσουν τις παρατηρήσεις τους για να οικοδοµήσουν µοντέλα που θα τους επιτρέπουν να προβλέπουν την εκάστοτε εµφάνιση των σωµάτων στον ουρανό. Αναµένεται, για παράδειγµα, οι φοιτητές να µπορούν να κατασκευάζουν απλά διαγράµµατα σκιάς, να οικοδοµούν έγκυρα εναλλακτικά µοντέλα της εναλλαγής της µέρας µε τη νύχτα καθώς επίσης και µοντέλα, τα οποία εξηγούν την ακολουθία των φάσεων του φεγγαριού. Tο διδακτικό υλικό Φυσική µε ιερώτηση στηρίζεται σε µια ακολουθία δραστηριοτήτων που σχεδιάστηκε για να εξασφαλίζει την υπέρβαση των δυσκολιών που εντοπίστηκαν ερευνητικά και για να προωθεί µε αυτό τον τρόπο πραγµατική εννοιολογική κατανόηση σε ένα µεγάλο εύρος του πληθυσµού των προπτυχιακών φοιτητών. Το διδακτικό υλικό «Understanding the Earth s Place in the Universe 11» είναι ένα πακέτο µε δραστηριότητες µέσα από τις οποίες ο µανθάνοντας µπορεί από µόνος του µε πολύ απλά υλικά να οικοδοµήσει έννοιες σχετικές µε τα ανωτέρω φαινόµενα. Αντλώντας από τους στόχους και των τριών προγραµµάτων καθορίστηκαν 7 στόχοι διδασκαλίας της Αστρονοµίας για προϋπηρεσιακούς εκπαιδευτικούς 12. Ακολούθως, κατασκευάστηκε πιλοτικό γραπτό δοκίµιο, στο οποίο περιλήφθηκαν ασκήσεις για µέτρηση των ικανοτήτων των φοιτητών σε σχέση µε τους 7 στόχους που είχαν τεθεί. Το τελικό διαγνωστικό δοκίµιο αποτελείται από 86 ερωτήσεις τύπου σωστό/λάθος, οι οποίες αφορούν στα παρακάτω θέµατα: (α) αστέρια (9 ερωτήσεις: π.χ. 1. Aπό την Kύπρο µερικά αστέρια είναι ορατά στον ουρανό 6 Allen, M. J. & Yen, W. M. (1979). Introduction to Measurement Theory. Monterey: Brooks and Cole. 7 Cronbach, L. J. (3 η Εκδ)(1990). Essentials of Psychological Testing. New York: Harper & Row. 8 L. C. McDermott and the Physics Education Group (1996) Physics by Inquiry. J. Wiley, New York. 9 Osborne, J., Wadsworth, P., Black, P. and John, Meadows, J. (1994) The Earth in Space. Liverpool: Liverpool University Press. 10 Mant, J. (1993) Understanding the Earth s Place in the Universe. Oxford: Oxford University Department of Educational Studies and Westminster College. 11 Mant, J. (1993) Understanding the Earth s Place in the Universe. Oxford: Oxford University Department of Educational Studies and Westminster College. 12 Οι φοιτητές να µπορούν να: (α) περιγράφουν τη φαινοµενική κίνηση του ήλιου, του φεγγαριού, των αστεριών και των πλανητών στον ουρανό κατά τη διάρκεια µιας µέρας, (β) περιγράφουν τις αλλαγές στο φαινοµενικό µονοπάτι του ήλιου σε σχέση µε το καλοκαίρι και το χειµώνα, (γ) περιγράφουν τις αλλαγές στο σχήµα του φεγγαριού κατά τη διάρκεια µιας συνοδικής περιόδου του φεγγαριού και να τις συνδέουν µε τη θέση του στον ουρανό, (δ) εξηγούν τη δηµιουργία των εποχών, των φάσεων του φεγγαριού, της φαινοµενικής κίνησης των πλανητών και των αστεριών, (ε) γνωρίζουν τα σχετικά µεγέθη της γης και του φεγγαριού, (στ) γνωρίζουν τις σχετικές αποστάσεις στο σύµπαν και την έννοια της µονάδας µέτρησης έτος φωτός και (ζ) δίνουν ορισµό για το Γαλαξία και να αντιληφθούν ότι ο δικός µας γαλαξίας είναι µόνο ένα κοµµάτι του σύµπαντος. 466

5 µόνο το καλοκαίρι και µερικά µόνο το χειµώνα, 2. Aστέρια που πλησιάζουν την ατµόσφαιρα της γης είναι γνωστά ως άστρα που πέφτουν, (β) ήλιος (35 ερωτήσεις: π.χ. 1. Στην Kύπρο, ο ήλιος φαίνεται να κινείται στον ουρανό από την ανατολή, προς το νότο και µετά προς τη δύση, 2. Eίναι πάντα πιο ζέστη στον ισηµερινό παρά στους πόλους, γιατί ο ισηµερινός είναι πιο κοντά στον ήλιο, (γ) σελήνη (17 ερωτήσεις: π.χ. 1. 'Oσο πιο πολύ µεγαλώνει το φεγγάρι τόσο πιο πολύ φαίνεται στον ουρανό να αποµακρύνεται από τον ήλιο, 2. Tο φεγγάρι, όταν είναι ορατό, είναι πάντα στην ίδια θέση στον ουρανό, (δ) αστρονοµικές διαστάσεις (6 ερωτήσεις: π.χ. 1. Aν η γη ήταν µια λάµπα διαµέτρου 30 cm, το φεγγάρι θα ήταν µία µπάλα διαµέτρου 7,5 cm και περίπου 8 µέτρα µακριά της, 2. Ένα έτος φωτός είναι µονάδα µέτρησης του χρόνου και (ε) Ηλιακό Σύστηµα (19 ερωτήσεις: π.χ. 1. H Aφροδίτη είναι συχνά ορατή δυτικά µετά τη δύση του ήλιου, 2. Eκλείψεις συµβαίνουν µόνο όταν ο ήλιος, η γη και το φεγγάρι είναι σε ευθεία γραµµή. Αναµένεται από τους ερωτηθέντες να κρίνουν την ορθότητα της κάθε δήλωσης επιλέγοντας µία από τις δύο δοσµένες λέξεις «σωστό» ή «λάθος». Παρόλο που όλες οι ερωτήσεις είναι του ίδιου τύπου, διαφέρουν ως προς (α) το θέµα, (β) το επίπεδο δυσκολίας, (γ) τη µορφή της ερώτησης και (δ) τον τρόπο µε τον οποίο µπορεί να φτάσει κάποιος στην ορθή απάντηση. Μεθοδολογία έρευνας Το πιλοτικό δοκίµιο δόθηκε σε 80 φοιτητές, 2 µέλη του ακαδηµαϊκού προσωπικού και 2 µεταπτυχιακούς φοιτητές του Τµήµατος Επιστηµών της Αγωγής του Πανεπιστηµίου Κύπρου και αποτελείτο από 100 ερωτήσεις. Λαµβάνοντας υπόψη την αξιολόγηση των απαντήσεων των φοιτητών στο πιλοτικό δοκίµιο καθώς επίσης και τις εισηγήσεις και τις παρατηρήσεις των µελών του ακαδηµαϊκού προσωπικού και των µεταπτυχιακών φοιτητών, έγιναν αλλαγές σε όσα έργα κρίθηκαν ως µη κατανοητά ή ακατάλληλα και εντοπίστηκαν ασκήσεις που θεωρήθηκαν ως οι καταλληλότερες. Έτσι, διασφαλίστηκε σε µεγάλο βαθµό η αντιπροσωπευτικότητα και η εγκυρότητα του δοκιµίου. Το βελτιωµένο δοκίµιο αποτελείται από 86 ερωτήσεις. Το δείγµα της έρευνας αποτέλεσαν 227 προπτυχιακοί φοιτητές του Τµήµατος Επιστηµών της Αγωγής του Πανεπιστηµίου Κύπρου που παρακολούθησαν το µάθηµα ΕΠΑ 176 Φυσικές Επιστήµες στο ηµοτικό Σχολείο. 22 φοιτητές παρακολούθησαν το προαναφερθέν µάθηµα κατά το χειµερινό εξάµηνο 1999, 79 κατά το εαρινό εξάµηνο 2000, 68 κατά χειµερινό εξάµηνο 2000 και 58 κατά το εαρινό εξάµηνο 2001, αντίστοιχα. Αξίζει να σηµειωθεί ότι το Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής είναι ιδιαίτερα προνοµιούχο ως προς τους φοιτητές του. Αυτή τη στιγµή εισάγει 1 φοιτήτρια για κάθε 17 που παρακάθονται στις εισαγωγικές εξετάσεις. Με άλλα λόγια, η δηµοτική εκπαίδευση είναι ο πλέον ανταγωνιστικός κλάδος του Πανεπιστηµίου Κύπρου και προσελκύει µέρος της αφρόκρεµας των λυκείων του νησιού. Οι φοιτητές που συµπλήρωσαν το δοκίµιο προέρχονταν από διάφορες δέσµες µαθηµάτων στο λύκειο: 49 από τον Συνδυασµό 1 (κλασικές σπουδές), 55 από το συνδυασµό 2 (θετικές επιστήµες), 81 από το συνδυασµό 3 (οικονοµικές σπουδές), 1 από το συνδυασµό 4 (εµπορικές σπουδές), 0 από το συνδυασµό 5 (ξένες γλώσσες), 20 από τον ενιαίο τύπο λυκείου, αλλά όχι από κατεύθυνση που περιείχε ειδίκευση στις Φυσικές Επιστήµες, και 1 από αγγλόφωνο ιδιωτικό σχολείο Μέσης Εκπαίδευσης 13. Παρόλο που το δείγµα ήταν ευκαιριακό και η επιλογή του στηρίχτηκε στην προθυµία των καθηγητών που δίδασκαν το µάθηµα να χορηγήσουν το συγκεκριµένο δοκίµιο, και παρά το γεγονός ότι ο αριθµός των γυναικών είναι κατά πολύ µεγαλύτερος από τον αντίστοιχο των αντρών (187 γυναίκες έναντι 40 αντρών), θα πρέπει να τονιστεί ότι οι στόχοι της παρούσας έρευνας για καθορισµό επιπέδων και κατασκευή οργάνου µέτρησης ικανοτήτων στην Αστρονοµία δεν επηρεάζονται αρνητικά από τη χρήση της συγκεκριµένης µεθόδου δειγµατοληψίας. Η ανάλυση των δεδοµένων έγινε µε τη βοήθεια του στατιστικού µοντέλου Rasch 14 και συγκεκριµένα µέσω του λογισµικού προγράµµατος Quest 15. Το στατιστικό µοντέλο Rasch είναι φτιαγµένο για να κατασκευάζει κλίµακες. Στην ίδια κλίµακα τοποθετούνται η επίδοση των φοιτητών και ο βαθµός δυσκολίας των έργων. Οι µονάδες της κλίµακας είναι συµβατικές, ονοµάζονται logits, και εκτείνονται από -4 µέχρι +4 µονάδες. 13 Ο Συνδυασµός 1 εµφαίνει σε µαθήµατα κλασικών σπουδών και ελληνικής γλώσσας, ο Συνδυασµός 2 εµφαίνει σε µαθήµατα που σχετίζονται µε τις Φυσικές Επιστήµες και τα µαθηµατικά, ο Συνδυασµός 3 περιλαµβάνει µαθήµατα Οικονοµικών Σπουδών και Μαθηµατικών, ο Συνδυασµός 4 είναι παρόµοιος µε τον Συνδυασµός 3 αλλά σε πιο πρακτική και απλή µορφή και ο Συνδυασµός 5 αφορά σε µαθήµατα ξένων γλωσσών. Οι φοιτητές που προέρχονταν από άλλου τύπου σχολεία, όπως είναι το ενιαίο Λύκειο ή το αγγλόφωνο ιδιωτικό σχολείο Μέσης Εκπαίδευσης δεν είχαν παρακολουθήσει Φυσικές Επιστήµες ως κύριο µάθηµα. 14 Rasch, G. (1980). Probabilistic Models for some Intelligence and Attainment Tests. Chicago: University of Chicago Press 15 Adams, R. J. & Khoo, S.T. (1996). Quest: The Interactive Test Analysis System. Camberwell, Victoria: Acer. 467

6 Αποτελέσµατα ιάγραµµα1: κλίµακα µέτρησης των ικανοτήτων στην Αστρονοµία 3.0 Thresholds Ψηλή επίδοση στην Αστρονοµία XX XXX XXXX XXXXXXXXXX XXXXXXXXXXX 16 XXXXXXXXX XXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXX XXXX XXXXXXX 37 XXXXXXXX XXXXXXXXXXX XXXXX XXXXXXXXX X XXX XX XX Κάθε Χ αντιπροσωπεύει ένα φοιτητή Χαµηλή επίδοση στην Αστρονοµία X X Εύκολες ασκήσεις ύσκολες ασκήσεις 468

7 Το διάγραµµα παρουσιάζει τις 86 δηλώσεις κατανεµηµένες ανάλογα µε το βαθµό δυσκολίας τους. Παρουσιάζει επίσης την επίδοση των φοιτητών σε σχέση µε αυτά τα έργα. Οι δηλώσεις αναγράφονται µε αριθµούς από το 1 µέχρι το 86 ενώ κάθε Χ αντιστοιχεί σε ένα φοιτητή. Έργα που βρίσκονται στο πάνω µέρος του διαγράµµατος παρουσιάζουν µεγάλο βαθµό δυσκολίας και έργα που παρουσιάζονται στο κάτω µέρος του διαγράµµατος παρουσιάζουν χαµηλό βαθµό δυσκολίας. Φοιτητές που τοποθετούνται στο πάνω µέρος του διαγράµµατος έχουν ψηλή επίδοση στην αστρονοµία και φοιτητές που είναι τοποθετηµένοι στο κάτω µέρος του διαγράµµατος έχουν χαµηλή επίδοση στην αστρονοµία. Είναι σηµαντικό να αναφερθεί ότι κανένας φοιτητής δεν είχε πλήρη αποτυχία ή πλήρη επιτυχία στο δοκίµιο. Εκ πρώτης όψεως φαίνεται ότι τα δεδοµένα του τελικού διαγνωστικού δοκιµίου ακολουθούν περίπου κανονική κατανοµή και τα έργα συγκεντρώνονται στο µέσο παρά στα άκρα της κλίµακας. Η ύπαρξη ιδιαίτερα εύκολων ασκήσεων (1, 64, 68) και πολύ δύσκολων ασκήσεων (17, 43, 56, 58, 72, 73) αντισταθµίζεται µε το γεγονός ότι οι ασκήσεις καλύπτουν όλο το εύρος της κλίµακας. Ως αποτέλεσµα, δεν υπάρχει υποκείµενο µε επίδοση πέραν του 2.3 ή κάτω από -2.9 logits. ιενεργήθηκαν επίσης αναλύσεις των δεδοµένων για κάθε µια από τις 2 οµάδες του δείγµατος (άντρες, γυναίκες). Οι στατιστικές τιµές της ανάλυσης του δοκιµίου µε τη βοήθεια του µοντέλου Rasch για ολόκληρο το δείγµα και για κάθε µία από τις 2 οµάδες του δείγµατος παρουσιάζονται στον Πίνακα 1. Πίνακας 1: Οι στατιστικές τιµές του δοκιµίου από ανάλυση των απαντήσεων όλου του δείγµατος και από αναλύσεις των 2 οµάδων του δείγµατος. Στατιστικοί δείκτες Όλοι (n=227) Γυναίκες (n=171) Άντρες (n=33) Mean (items) Standard deviation (items) Αξιοπιστία* (items) Mean Infit mean square (items) 0.99 Mean Outfit mean square (items) Infit t (items) Outfit t (items) *Η αξιοπιστία αντιπροσωπεύει το ποσοστό της παρατηρούµενης διασποράς που θεωρείται πραγµατική (δικαιολογηµένη) Όπως φαίνεται στον πίνακα 1, οι τιµές της αξιοπιστίας τόσο σε σχέση µε τις κλίµακες των ερωτήσεων όσο και σε σχέση µε τις κλίµακες ικανοτήτων των ατόµων είναι ιδιαίτερα ψηλές αφού ξεπερνούν το Οι τιµές των mean infit mean square και mean outfit mean square προσεγγίζουν το 1 και οι τιµές των infit t και outfit t προσεγγίζουν το 0. εδοµένου ότι οι µέσοι όροι των τετραγώνων εµπίπτουν στο 30% των προσδοκώµενων τιµών, υπολογιζόµενες µε βάση το µοντέλο, µπορεί να υποστηριχθεί ότι τα δεδοµένα υποστηρίζουν το εξεταζόµενο µοντέλο. Επιπρόσθετα, οι τιµές αυτές φανερώνουν ότι τα δεδοµένα που προκύπτουν από τις απαντήσεις του δείγµατος και των τριών οµάδων ταιριάζουν µε τις προϋποθέσεις του µοντέλου Rasch, συνεπώς είναι δυνατή η χρήση του µοντέλου για σκοπούς δηµιουργίας έγκυρης και αξιόπιστης κλίµακας µέτρησης των ικανοτήτων των φοιτητών στην Αστρονοµία. Άρα δικαιολογείται να προβλέψουµε ότι οι απαντήσεις του δείγµατος των φοιτητών ανταποκρίνονται σε αυτές των υπόλοιπων φοιτητών σε κάθε ερώτηση. Περαιτέρω, η ανάλυση που έγινε για τις δύο υποοµάδες (άντρες, γυναίκες) υπέδειξε ότι ο βαθµός δυσκολίας για όλα σχεδόν τα έργα είναι ανεξάρτητος του φύλου. Οι τιµές των τυπικών αποκλίσεων των ικανοτήτων των φοιτητών κυµαίνονται από 0.57 µέχρι 1.21, γεγονός που υποδεικνύει ότι το δείγµα µας σε µεγάλο βαθµό είναι οµοιογενές. Από τα παραπάνω σχόλια προκύπτει ότι το όργανο δεν παρουσιάζει σηµαντικές αδυναµίες και ως εκ τούτου, ο στόχος της δηµιουργίας κλίµακας µέτρησης της κατανόησης εννοιών αστρονοµίας επιτεύχθηκε σε ικανοποιητικό βαθµό. Με βάση την κατανοµή των ερωτήσεων στην κλίµακα δηµιουργήθηκαν 6 υποκατηγορίες έργων όπως φαίνονται στον παρακάτω πίνακα: 469

8 Κατηγορίες ερωτήσεων µε βάση την κλίµακα Rasch Κατηγορία 1 Κατηγορία 2 Κατηγορία 3 Κατηγορία 4 Κατηγορία 5 Κατηγορία 6 Logits [-3,-2) [-2,-1) [-1,0) [0,1) [1,2) [2,3] Ενδεικτικές ερωτήσεις 1. Η γη είναι πλανήτης. 2. Ο ήλιος ανατέλλει περίπου ανατολικά και δύει περίπου δυτικά. 1. Όλοι οι πλανήτες είναι µικρότεροι από τη γη. 2. Όλοι οι πλανήτες γυρίζουν γύρω από τον ήλιο. 3. Όταν το βόριο ηµισφαίριο έχει νύχτα το νότιο έχει µέρα. 1. Το φως από το φεγγάρι και το φως από τον ήλιο φτάνουν στη γη ταυτόχρονα. 2. Ο ήλιος είναι ένα αστέρι 3. Βλέπω το φεγγάρι γιατί ανακλά φως από τον ήλιο. 1. οι θέσεις της ανατολής και της δύσης δεν αλλάζουν. 2. Το µεσηµέρι στην Κύπρο ο ήλιος είναι ακριβώς από πάνω. 3. Το καλοκαίρι ο ήλιος ανατέλλει από θέση πιο κοντά στο νότο. 1. ο ήλιος δεν ανατέλλει ποτέ ακριβώς ανατολικά. 2. το φεγγάρι ανατέλλει όταν ο ήλιος δύει µόνο όταν είναι πανσέληνος. 3. Το καλοκαίρι ο ήλιος είναι πιο κοντά στον ήλιο. 1. Tο φεγγάρι αλλάζει φάσεις, γιατί κινείται στη σκιά της γης. 2. O ήλιος παρουσιάζετ αι στον ουρανό περισσότερο κατά το καλοκαίρι παρά κατά το χειµώνα. Ο πιο πάνω πίνακας αποτέλεσε τη βάση για την ποιοτική ανάλυση των δεδοµένων. Επιχειρήθηκε δηλαδή η ερµηνεία της κλίµακας ως προς την ικανότητα που µετρείται. Η µελέτη των ερωτήσεων που ανήκουν σε κάθε κατηγορία καθώς επίσης και εκείνων των κοινών στοιχείων, τα οποία παρουσιάζει κάποιος όταν η επίδοσή του κυµαίνεται σε κάποιο συγκεκριµένο επίπεδο της κλίµακας, οδήγησε στη δηµιουργία µίας καινούριας ποιοτικής κλίµακας, η οποία οργανώνεται σε 6 επίπεδα. Ποιοτική κλίµακα κατανόησης της αστρονοµίας 1 Οι µαθητές µπορούν να: Ανακαλούν απλές καθηµερινές παρατηρήσεις και κάποιες πληροφορίες για τη δοµή του ηλιακού συστήµατος. 2 τυπώνουν κάποια γενικευµένα µοτίβα για καθηµερινές παρατηρήσεις ακαλούν πληροφορίες για το διάστηµα ρισσότερες πληροφορίες για το ηλιακό σύστηµα και νουν απλές αιτιακές συσχετίσεις µεταξύ φαινοµένων και δοµικών χαρακτηριστικών 3 Περιγράφουν λεπτοµερώς καθηµερινές παρατηρήσεις σε σχέση µε τη φαινοµενική κίνηση του ήλιου και τις φάσεις της σελήνης. ιατυπώνουν µε σαφήνεια διάφορα γενικευµένα µοτίβα από τις παρατηρήσεις τους. Χρησιµοποιούν την αναδυόµενη κατανόησή τους για να διατυπώνουν κάποιες προβλέψεις σε σχέση µε τη φαινοµενική κίνηση του ήλιου και την κίνηση των αστεριών καθώς και των φάσεων της σελήνης Κάνουν περισσότερες αιτιακές συσχετίσεις σε σχέση µε τα φαινόµενα και τα δοµικά χαρακτηριστικά 4 ιατυπώνουν µε σαφήνεια εκείνες τις καθηµερινές παρατηρήσεις που είναι περισσότερο χρήσιµες στην οικοδόµηση ερµηνευτικών µοντέλων. Περιγράφουν ποιες πρόσθετες παρατηρήσεις θα ήταν χρήσιµες για την περαιτέρω ρύθµιση ενός µοντέλου. Περιγράφουν συγκεκριµένα µοντέλα για το φαινόµενο της µέρας-νύχτας και ενδεχοµένως τις φάσεις της σελήνης Αρχίζουν να χρησιµοποιούν ένα µοντέλο για διατύπωση προβλέψεων µε κάπως µεγαλύτερες πιθανότητες επαλήθευσης 5 Περιγράφουν µε ποικίλα µέσα τα µοντέλα που έχουν οικοδοµήσει για τη φαινοµενική κίνηση του ήλιου, τις φάσεις της σελήνης και την εµφάνιση των αστεριών στον ουρανό. Χρησιµοποιούν το µοντέλο τους για να κάνουν λεπτοµερείς προβλέψεις, οι οποίες πιθανώς επαληθεύονται. Περιγράφουν ποιες συγκεκριµένες παρατηρήσεις τους ήταν χρήσιµες και µε ποιο τρόπο στην οικοδόµηση των µοντέλων τους. 6 Χρησιµοποιούν τα µοντέλα που έχουν οικοδοµήσει για τη φαινοµενική κίνηση του ήλιου, τις φάσεις της σελήνης και την εµφάνιση των αστεριών στον ουρανό ώστε να κάνουν λεπτοµερείς προβλέψεις µε απόλυτη συνέπεια πολλές φορές για δύσκολες και ενδεχοµένως όχι τόσο κεντρικής σηµασίας πτυχές των φαινοµένων. Συµπεράσµατα Από την ανάλυση των αποτελεσµάτων ολόκληρου του δείγµατος και των δύο οµάδων µε τη µέθοδο Rasch προέκυψαν συγκεκριµένες στατιστικές τιµές, οι οποίες υποδεικνύουν την ύπαρξη µίας αξιόπιστης και έγκυρης ισοδιαστηµικής κλίµακας, στην οποία είναι δυνατό να αντιπαραβάλουµε τις ικανότητες των φοιτητών µε το βαθµό δυσκολίας των έργων. Το µοντέλο Rasch αποκαλύπτει επίσης δυνατότητες βελτίωσης του οργάνου αξιολόγησης µε την αφαίρεση κάποιων πολύ εύκολων και κάποιων πολύ δύσκολων ασκήσεων (τιµές >2.3 ή <- 2.3 logits) Θα ήταν επίσης χρήσιµη η εφαρµογή του δοκιµίου (και της κλίµακας) σε κάποιο στάδιο µετά από συγκεκριµένη διδακτική παρέµβαση µε στόχο να διακριβωθεί κατά πόσο η ενδεχόµενη βελτίωση στην επίδοση των φοιτητών εντοπίζεται από το όργανο αξιολόγησης. Εκπαιδευτικά η δηµιουργία κλιµάκων τέτοιας µορφής είναι µεγάλης σηµασίας λόγω του ότι µπορεί κανείς να δώσει το δοκίµιο, να µετρήσει την επίδοση ποσοτικά στην κλίµακα Rasch και να ερµηνεύσει ποιοτικά τι µπορεί 470

9 και τι δεν µπορεί να κάνει ο φοιτητής σε σχέση µε την αστρονοµία, δηλαδή, σε ποιο επίπεδο ανήκει. Πέραν από τον καθορισµό επιπέδων σκέψης στην Αστρονοµία και την ανάπτυξη έγκυρου οργάνου µέτρησής τους, τα αποτελέσµατα της έρευνας υποδεικνύουν ότι ενώ τα επίπεδα ακολουθούν τις αρχές ενός εξελικτικού µοντέλου, εντούτοις δεν χαρακτηρίζονται από έντονη διακριτική ικανότητα. Τα αποτελέσµατα της έρευνας δεν υποστηρίζουν τα Πιαζετιανά πρότυπα καθορισµού επιπέδων. Αντίθετα εντοπίζονται διαφοροποιήσεις στη δυσκολία έργων που ανήκουν στο ίδιο επίπεδο. Έτσι η µετάβαση από ένα επίπεδο σε άλλο ακολουθεί ένα συνεχές µοντέλο µε αποτέλεσµα να δηµιουργείται µια ισοδιαστηµική αλλά συνεχής κλίµακα µέτρησης της κατανόησης των φοιτητών στην Αστρονοµία. Η ποιοτική κλίµακα συνιστά µια προσπάθεια αξιολόγησης της κατανόησης φοιτητών στην Αστρονοµία. Η κλίµακα οργανώνεται σε διακριτά επίπεδα τα οποία είναι ευκόλως κατανοητά τόσο ως προς τις ικανότητες που µπορεί να επιδείξει ένα άτοµο το οποίο έχει κατανεµηθεί στο αντίστοιχο επίπεδο, όσο και ως προς τις εννοιολογικές ελλείψεις που επιδεικνύει. Ταυτόχρονα η κλίµακα στηρίζεται λειτουργικά µε το Γενικό οκίµιο Παρατηρησιακής Αστρονοµίας, το οποίο µπορεί να χρησιµοποιηθεί για τη µέτρηση της, καθώς και µε την αντίστοιχη κλίµακα Rasch η οποία αποτελεί και τη λειτουργική ερµηνεία της κλίµακας κατανόησης. Ταυτόχρονα, οφείλουµε να παρατηρήσουµε ότι η κλίµακα είναι απλά ένα όργανο αρχικής ή τελικής αξιολόγησης. εν µπορεί να χρησιµοποιηθεί ως ένα όργανο εντοπισµού των εναλλακτικών µοντέλων που ενδεχοµένως παρουσιάζουν οι φοιτητές σε σχέση µε την ερµηνεία αστρονοµικών φαινοµένων, ούτε και µπορεί να χρησιµοποιηθεί για τυχόν εξελικτική οργάνωση τέτοιων µοντέλων. Τέλος, διαφαίνεται η ανάγκη για διεξαγωγή παρόµοιων ερευνών που να αφορούν άλλα θέµατα των Φυσικών Επιστηµών, ώστε να καταρτιστούν κατάλληλα γνωστικά επίπεδα στις Φυσικές Επιστήµες που θα παρέχουν το πλαίσιο ανάπτυξης παρεµβατικών προγραµµάτων διδασκαλίας για σκοπούς βελτίωσης της εκπαιδευτικής πρακτικής. Ευχαριστίες Η εργασία είναι αποτέλεσµα του ερευνητικού προγράµµατος Φυσική µε ιερώτηση, το οποίο χρηµατοδοτείται από το National Science Foundation, USA. Θα θέλαµε να εκφράσουµε τις ευχαριστίες µας στη Lillian McDermott και στον Peter Shaffer για τη συνεχιζόµενη στήριξη. 471

Eννοιολογικές και συλλογιστικές δυσκολίες προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών σε σχέση µε το φαινόµενο της µέρας-νύχτας

Eννοιολογικές και συλλογιστικές δυσκολίες προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών σε σχέση µε το φαινόµενο της µέρας-νύχτας Eννοιολογικές και συλλογιστικές δυσκολίες προϋπηρεσιακών εκπαιδευτικών σε σχέση µε το φαινόµενο της µέρας-νύχτας Xρ. Nικολάου, K. Π. Kωνσταντίνου (*) christiana78@hotmail.com, c.p.constantinou@ucy.ac.cy,

Διαβάστε περισσότερα

Οι εναλλακτικές ιδέες των παιδιών για το ηλιακό σύστημα

Οι εναλλακτικές ιδέες των παιδιών για το ηλιακό σύστημα ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ B Διδακτική και Διδασκαλία της Γεωγραφίας Οι εναλλακτικές ιδέες των παιδιών για το ηλιακό σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

15 ος Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισµός Αστρονοµίας και Διαστηµικής 2010 Θέµατα για το Γυµνάσιο

15 ος Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισµός Αστρονοµίας και Διαστηµικής 2010 Θέµατα για το Γυµνάσιο 15 ος Πανελλήνιος Μαθητικός Διαγωνισµός Αστρονοµίας και Διαστηµικής 2010 Θέµατα για το Γυµνάσιο 1.- Από τα πρώτα σχολικά µας χρόνια µαθαίνουµε για το πλανητικό µας σύστηµα. Α) Ποιος είναι ο πρώτος και

Διαβάστε περισσότερα

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών

Γενική οργάνωση σεναρίου. 1. Προαπαιτούμενες γνώσεις και πρότερες γνώσεις των μαθητών Παράρτημα 1: Τεχνική έκθεση τεκμηρίωσης σεναρίου Το εκπαιδευτικό σενάριο που θα σχεδιαστεί πρέπει να συνοδεύεται από μια τεχνική έκθεση τεκμηρίωσής του. Η τεχνική αυτή έκθεση (με τη μορφή του παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο Διακοπές στο φεγγάρι: μία εκπαιδευτική μερική γνωστική προσέγγιση της Σελήνης Σταύρος Αυγολούπης Από τη στιγμή που το ταξίδι στη Σελήνη (Εικόνα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΙΚΟΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΠΛΑΝΗΤΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ

ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΙΚΟΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΠΛΑΝΗΤΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΙΚΟΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΠΛΑΝΗΤΙΚΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ Χ. Μπάκας, Υποψήφιος Διδάκτωρ, me00242@cc.uoi.gr Α. Κατσίκης, Επίκουρος Καθηγητής, akatsiki@cc.uoi.gr

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010)

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 29 ης Ιουλίου, 2008, τέθηκε σε εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Παρατήρησης

Πρόγραμμα Παρατήρησης Πρόγραμμα Παρατήρησης Η αναζήτηση του ζοφερού ουρανού Άγγελος Κιοσκλής Οκτώβριος 2005 ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ * η παρατήρηση πραγματοποιείται κατά προτίμηση όταν η Σελήνη δεν εμφανίζεται στον ουρανό, διότι

Διαβάστε περισσότερα

Δυσκολίες που συναντούν οι μαθητές της Στ Δημοτικού στην κατανόηση της λειτουργίας του Συγκεντρωτικού Φακού

Δυσκολίες που συναντούν οι μαθητές της Στ Δημοτικού στην κατανόηση της λειτουργίας του Συγκεντρωτικού Φακού ΜΟΥΡΑΤΙΔΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Δυσκολίες που συναντούν οι μαθητές της Στ Δημοτικού στην κατανόηση της λειτουργίας του Συγκεντρωτικού Φακού Μεταπτυχιακή Εργασία Ειδίκευσης που υποβλήθηκε στο πλαίσιο του Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικά. Η µεθοδολογία της έρευνας

Εισαγωγικά. Η µεθοδολογία της έρευνας Αλιµήσης., Ένα περιγραφικό µοντέλο για τη σχέση των γνωστικών δυσκολιών των µαθητών στη µε χαρακτηριστικά των µαθητών και της σχολικής τάξης, Πρακτικά 1ου πανελλήνιου συνεδρίου διδακτικής των φυσικών επιστηµών

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική διαδικασία και συγγραφή διατριβής: Μεθοδολογικές παρατηρήσεις ρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας Τα βασικά στάδια για την εκπόνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Παρουσίαση Αποτελεσμάτων Έρευνας ΚΟΕΔ Μαρία Γεωργίου, Μαρία Ηλιοφώτου-Μένον, Όλγα Παπαγιάννη, Πέτρος Πασιαρδής, Γιάννης Σαββίδης, Ανδρέας

Διαβάστε περισσότερα

Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας. Δρ. Ιωάννης Γκιόσος

Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας. Δρ. Ιωάννης Γκιόσος Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας Δρ. Ιωάννης Γκιόσος Γιατί κάνουμε ανασκόπηση στη βιβλιογραφία; 1. Γιαναπροσδιορίσουμεκενάστηνέρευνατου γνωστικού μας αντικειμένου 2. Για να εντοπίσουμε νέες τάσεις στην έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Εννοιολογική αλλαγή στην Αστρονομία μέσω εικονικών περιβαλλόντων

Εννοιολογική αλλαγή στην Αστρονομία μέσω εικονικών περιβαλλόντων Εννοιολογική αλλαγή στην Αστρονομία μέσω εικονικών περιβαλλόντων Χρήστος Μπάκας, Ιωάννα Μπέλλου και Τάσος Α. Μικρόπουλος cbakas@sch.gr, me00243@cc.uoi.gr, amikrop@cc.uoi.gr Εργαστήριο Εφαρμογών Εικονικής

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Η Πράξη "Εκπαίδευση Αλλοδαπών & Παλιννοστούντων Μαθητών" υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος "Εκπαίδευση και Διά Βίου

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Αλγοριθµική και νοηµατική µάθηση της χηµείας: η περίπτωση των πανελλαδικών εξετάσεων γενικής παιδείας 1999

Αλγοριθµική και νοηµατική µάθηση της χηµείας: η περίπτωση των πανελλαδικών εξετάσεων γενικής παιδείας 1999 Αλγοριθµική και νοηµατική µάθηση της χηµείας: η περίπτωση των πανελλαδικών εξετάσεων γενικής παιδείας 1999 Γεώργιος Τσαπαρλής, ηµήτριος Σταµοβλάσης, Χαράλαµπος Καµηλάτος, Εριφύλη Ζαρωτιάδου, ηµήτριος Παπαοικονόµου

Διαβάστε περισσότερα

Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης

Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης και συγγραφή ερευνητικής έκθεσης / διατριβής. Δρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π.,., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία

Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Μεταπτυχιακό στην Εκπαιδευτική/Σχολική Ψυχολογία Στόχοι του Προγράμματος Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι η ανάπτυξη επιστημονικής γνώσης στη θεωρία και στην εφαρμογή των ψυχολογικών και κοινωνικών

Διαβάστε περισσότερα

Άρης Ασλανίδης 1, Αδάμ Δαμιανάκης 2, Κατερίνα Τσαδήμα 2 info@educationplace.gr, ad@conceptum.gr, katerina@conceptum.gr 1

Άρης Ασλανίδης 1, Αδάμ Δαμιανάκης 2, Κατερίνα Τσαδήμα 2 info@educationplace.gr, ad@conceptum.gr, katerina@conceptum.gr 1 Το εκπαιδευτικό λογισμικό «Μαθαίνουμε Γεωλογία- Γεωγραφία Α Γυμνασίου στον Διαδραστικό Πίνακα» και η αξιοποίησή του στη διδασκαλία του μαθήματος «Ο πλανήτης Γη» Άρης Ασλανίδης 1, Αδάμ Δαμιανάκης 2, Κατερίνα

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013

Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας. Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Παρακολούθηση Διδασκαλίας στη βάση του Δυναμικού Μοντέλου Εκπαιδευτικής Αποτελεσματικότητας Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 28 Νοεμβρίου 2013 Σκοπός τη σημερινής παρουσίασης: αναγνώριση της παρατήρησης ως πολύτιμη

Διαβάστε περισσότερα

Η Εικονική Πραγµατικότητα ως Εργαλείο ηµιουργίας Νοητικών Αναπαραστάσεων: ένα Παράδειγµα από τον Τοµέα των Φυσικών Επιστηµών

Η Εικονική Πραγµατικότητα ως Εργαλείο ηµιουργίας Νοητικών Αναπαραστάσεων: ένα Παράδειγµα από τον Τοµέα των Φυσικών Επιστηµών Η Εικονική Πραγµατικότητα ως Εργαλείο ηµιουργίας Νοητικών Αναπαραστάσεων: ένα Παράδειγµα από τον Τοµέα των Φυσικών Επιστηµών Χρήστος Μπάκας Υπ. ιδάκτορας, καθηγητής ΠΕ19, Π.Τ..Ε., Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα: Η Δυναμική Προσέγγιση

Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα: Η Δυναμική Προσέγγιση Εκπαιδευτική Ημερίδα «Αποτελεσματική Διδασκαλία: Προβληματισμοί Προτάσεις Πρακτικές Εφαρμογές» Ανάπτυξη Προγραμμάτων Επιμόρφωσης των Εκπαιδευτικών που Στηρίζονται στην Έρευνα για την Εκπαιδευτική Αποτελεσματικότητα:

Διαβάστε περισσότερα

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Γιαννάκης Βασιλειάδης, Γιώργος Σαββίδης, Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κύπρου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Αναγνωστικός Αλφαβητισµός σε Μαθητές Ε Τάξης ηµοτικού ΑΝΑΓΝΩΣΤΙΚΟΣ ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟΣ: ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΣΕ ΜΑΘΗΤΕΣ Ε ΤΑΞΗΣ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΣΕ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΙ ΜΗ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΠΟΥ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΝΕΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Υπεύθυνη Συντονισµού Διδακτικού Μαθησιακού Αντικειµένου της Γεωγραφίας: Αικατερίνη Κλωνάρη, Επίκουρη Καθηγήτρια, Τµήµα Γεωγραφίας, Πανεπιστήµιο Αιγαίου ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού N.Γιαννούτσου Εργαστήριο Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας- ΦΠΨ-Φιλοσοφική σχολή http://etl.ppp.uoa.gr Τεχνολογίες για την ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Εισαγωγικό Μήνυμα Καλωσορίσατε στο εξ αποστάσεως Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα στη Δημόσια Διοίκηση. Στόχος του προγράμματος αυτού είναι παρέχει υψηλού επιπέδου εκπαίδευση σε

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΥΠΡΟΥ ΠΡΟΫΠΗΡΕΣΙΑΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΟΝΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

athanasiadis@rhodes.aegean.gr , -.

athanasiadis@rhodes.aegean.gr , -. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Προσκήνιο 88 - * athanasiadis@rhodes.aegean.gr -., -.. Abstract The aim of this survey is to show how students of the three last school classes of the Primary School evaluated

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων.

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων. ειγµατοληψία Καθώς δεν είναι εφικτό να παίρνουµε δεδοµένα από ολόκληρο τον πληθυσµό που µας ενδιαφέρει, διαλέγουµε µια µικρότερη οµάδα που θεωρούµε ότι είναι αντιπροσωπευτική ολόκληρου του πληθυσµού. Τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Διδακτική Φυσικών Επιστημών ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ - ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ

Εφαρμοσμένη Διδακτική Φυσικών Επιστημών ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ - ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΣΕΝΑΡΙΟΥ - ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΠΟΙΚΟΔΟΜΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ 1.1. Τίτλος: Ανάβοντας ένα λαμπάκι 1.2. Θεματική περιοχή: Ηλεκτρισμός 1.3. Σκοπός & Στόχοι του

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος B - Διδακτικών Σημειώσεων

Τεύχος B - Διδακτικών Σημειώσεων Τεύχος B - Διδακτικών Σημειώσεων ΟΙ ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ Δημήτρης Δεληκαράογλου Αναπλ. Καθ., Σχολή Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Επισκ.

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Εισαγωγή Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 24/9/2012 Μάθηση Γενικότερος όρος από την «εκπαίδευση» Την εκπαίδευση την αντιλαμβανόμαστε σαν διαδικασία μέσα στην τάξη «Μάθηση» παντού και συνεχώς

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο]

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο] ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο] Διδάσκων: Ευστράτιος Παπάνης - Αντικείμενο του μαθήματος Ο κύριος σκοπός του μαθήματος είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων. Επιμέλεια: Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας ΠΤ Ε, ΠΘ

Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων. Επιμέλεια: Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας ΠΤ Ε, ΠΘ Εκπαιδευτική Έρευνα: Μέθοδοι Συλλογής και Ανάλυσης εδομένων Επιμέλεια: Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας ΠΤ Ε, ΠΘ Περιεχόμενο μαθήματος (γενικά) Μέρος Ι: Εισαγωγή στην Εκπαιδευτική Έρευνα Μέρος ΙΙ: Ποσοτικές Προσεγγίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΕΠΙ ΡΟΥΝ ΣΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟΥ ΕΜΠΟΡΙΟΥ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με την ολοένα και ταχύτερη ανάπτυξη των τεχνολογιών και των επικοινωνιών και ιδίως τη ραγδαία, τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Μαθηματικά (Άλγεβρα - Γεωμετρία) Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ιδασκαλία της Ροµποτικής Επιστήµης στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Εµπειρίες από άλλα εκπαιδευτικά συστήµατα και προσαρµογή στην Ελληνική πραγµατικότητα

ιδασκαλία της Ροµποτικής Επιστήµης στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Εµπειρίες από άλλα εκπαιδευτικά συστήµατα και προσαρµογή στην Ελληνική πραγµατικότητα ιδασκαλία της Ροµποτικής Επιστήµης στη ευτεροβάθµια Εκπαίδευση Εµπειρίες από άλλα εκπαιδευτικά συστήµατα και προσαρµογή στην Ελληνική πραγµατικότητα Αντώνιος Τζες Αναπληρωτής Καθηγητής Τµήµατος Ηλεκτρολόγων

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός

Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός Αντικείµενο της συγκεκριµένης δραστηριότητας είναι η µεθοδική παρατήρηση των καιρικών συνθηκών για ένα σχετικά µεγάλο χρονικό διάστηµα, η καταγραφή και οργάνωση των παρατηρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ & ΔΙΑΣΤΗΜΙΚΗΣ. Β' Τάξη Γενικού Λυκείου

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ & ΔΙΑΣΤΗΜΙΚΗΣ. Β' Τάξη Γενικού Λυκείου ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΣΤΡΟΝΟΜΙΑΣ & ΔΙΑΣΤΗΜΙΚΗΣ Β' Τάξη Γενικού Λυκείου Ομάδα συγγραφής: Κων/νος Γαβρίλης, καθηγητής Μαθηματικών Β/θμιας Εκπαίδευσης. Μαργαρίτα Μεταξά, Δρ. Αστροφυσικής, καθηγήτρια Φυσικής του Τοσιτσείου-Αρσακείου

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν

Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν Επιστημολογικές πεποιθήσεις για τα μαθηματικά και επίδοση σε αριθμητικά έργα με το μηδέν Σοφοκλέους Παρασκευή Πανεπιστήμιο Κύπρου & Φιλίππου Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου Περίληψη Σημαντικό μέρος της έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο Ο Γνώμονας, ένα απλό αστρονομικό όργανο και οι χρήσεις του στην εκπαίδευση Σοφία Γκοτζαμάνη και Σταύρος Αυγολύπης Ο Γνώμονας Ο Γνώμονας είναι το πιο απλό αστρονομικό όργανο και το πρώτο που χρησιμοποιήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑΣ

ΙΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑΣ ιαισθητικές Αντιλήψεις στην Έννοια της Πιθανότητας ΙΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΑΣ Κώστας Κωνσταντίνου, Γεωργία Τάνου, Ιλιάδα Ηλία, Αθανάσιος Γαγάτσης Τµήµα Επιστηµών

Διαβάστε περισσότερα

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α , α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194 ΠΕΡΙΛΗΨΗ α α α α µα α 04. α α α α α α α α α α «α µα µα» µ µ α µα α α α α µ α α µ «α α µα» α µα α α µ α µ α α α α α

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Λαδιάς Αναστάσιος, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής Β Αθήνας Μπέλλου Ιωάννα, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης

Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Η οικολογία μάθησης για τους υπολογιστές ΙII: Η δική σας οικολογία μάθησης Παλαιγεωργίου Γιώργος Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Ιανουάριος 2011 Ψυχομετρία Η κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μεθοδολογία έρευνας Η ερευνητική διαδικασία έχει ως αφορμή ένα προβληματισμό και προσπαθεί να απαντήσει σε ένα ερευνητικό ερώτημα.

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015)

Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) Αξιολόγηση του Μουσικού Σχολείου (Οκτώβριος 2015) 1. Ταυτότητα της έρευνας Το Μουσικό Σχολείο (Μ.Σ.) λειτουργεί στην Κύπρο από το 2006. Η ίδρυσή του έγινε στα πλαίσια της Εκπαιδευτικής Μεταρρύθμισης, με

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Πορταριάς «Ν. Τσοποτός» Ανάπτυξη σχεδίου εργασίας στο ολοήμερο δημοτικό σχολείο. Εισηγητής: Μακρής Νικόλαος

Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Πορταριάς «Ν. Τσοποτός» Ανάπτυξη σχεδίου εργασίας στο ολοήμερο δημοτικό σχολείο. Εισηγητής: Μακρής Νικόλαος Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Πορταριάς «Ν. Τσοποτός» Ανάπτυξη σχεδίου εργασίας στο ολοήμερο δημοτικό σχολείο Εισηγητής: Μακρής Νικόλαος Γενικός τίτλος «Ένας μαγικός αλλά άγνωστος κόσμος» Ένας μαγικός αλλά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ. Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.»

ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ. Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής Μάθησης σε ένα Πλαίσιο Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών με Δυνατότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΧΗ» ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: Διερεύνηση των απόψεων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ Δυσκολίες και προβλήματα που έχουν εντοπιστεί στα αρχικά στάδια (της προετοιμασίας και του σχεδιασμού) της ΔΕ στη ΘΕ ΕΚΠ 65 και προτάσεις για την αντιμετώπισή τους. Τα προβλήματα αφορούν κυρίως την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΡΟΩΘΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Η ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΓΙΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Λεωνίδας Κυριακίδης Αναστασία

Διαβάστε περισσότερα

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού

Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Τo πρόγραμμα «Διάγραμμα Ροής» και η διδακτική του αξιοποίηση στην Διδασκαλία του προγραμματισμού Α. Βρακόπουλος 1, Θ.Καρτσιώτης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Vraa8@sch.gr 2 Σχολικός

Διαβάστε περισσότερα

PATHWAY. D2.1 The basic features of the inquiry learning and teaching. A short review for the Greek teachers. Author: Christos Ragiadakos

PATHWAY. D2.1 The basic features of the inquiry learning and teaching. A short review for the Greek teachers. Author: Christos Ragiadakos PATHWAY D2.1 The basic features of the inquiry learning and teaching A short review for the Greek teachers Author: Christos Ragiadakos [It will be distributed to the Greek teachers during the Training

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ»

«Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» Όμιλος Εκπαιδευτικών Χρηστών Πληροφορικής Τεχνολογίας Κύπρου «Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010 08:30-13:30 Α107 Χορηγοί: «Η

Διαβάστε περισσότερα

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 495 H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ Τσιπουριάρη Βάσω Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Έκλειψη Ηλίου 20ης Μαρτίου 2015

Έκλειψη Ηλίου 20ης Μαρτίου 2015 Έκλειψη Ηλίου 20ης Μαρτίου 2015 Πληροφοριακό υλικό Κέντρο Επισκεπτών Ινστιτούτο Αστρονομίας Αστροφυσικής Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης (ΙΑΑΔΕΤ) Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών Την Παρασκευή 20 Μαρτίου

Διαβάστε περισσότερα

Περίγραμμα Εισηγήσεων

Περίγραμμα Εισηγήσεων Περίγραμμα Εισηγήσεων Τίτλος Μαθήματος: Αναπτυξιακή ψυχολογία Κωδικός Μαθήματος: 724 Διάλεξη 1 Εισαγωγή στην αναπτυξιακή ψυχολογία πρέπει να γνωρίζουν: τους στόχους και το αντικείμενο της Εξελικτικής Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Π Α Τ Ρ Ω Ν ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗ 24.11.2005 Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ MILANKOVITCH

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗ 24.11.2005 Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ MILANKOVITCH TZΕΜΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Α.Μ. 3507 ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗ 24.11.2005 Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ MILANKOVITCH Όλοι γνωρίζουμε ότι η εναλλαγή των 4 εποχών οφείλεται στην κλίση που παρουσιάζει ο άξονας περιστροφής

Διαβάστε περισσότερα

Η χρήση των προσοµοιώσεων στην καλλιέργεια δεξιοτήτων συλλογισµού: ένα παράδειγµα από το σχεδιασµό πειραµάτων

Η χρήση των προσοµοιώσεων στην καλλιέργεια δεξιοτήτων συλλογισµού: ένα παράδειγµα από το σχεδιασµό πειραµάτων Η χρήση των προσοµοιώσεων στην καλλιέργεια δεξιοτήτων συλλογισµού: ένα παράδειγµα από το σχεδιασµό πειραµάτων Μάριος Παπαευριπίδου, Κωνσταντίνος Π. Κωνσταντίνου (*) sepgmp3@ucy.ac.cy, c.p.constantinou@ucy.ac.cy

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(5543) Κορρέ Πελαγία(5480) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(5543) Κορρέ Πελαγία(5480) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ:Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική Πούλιου Χριστίνα(55) Κορρέ Πελαγία(580) Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εαρινό εξάμηνο 0 Ρέθυμνο, 5/6/0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ:. Εισαγωγή.

Διαβάστε περισσότερα

ΆΣΚΗΣΗ 1 Η διάμεσος τιμή της ηλικίας των Ελλήνων το 1990 ήταν 30 έτη. Το 2001, η διάμεσος τιμή ήταν 33,1 (Πηγή:Ε.Σ.Υ.Ε.).

ΆΣΚΗΣΗ 1 Η διάμεσος τιμή της ηλικίας των Ελλήνων το 1990 ήταν 30 έτη. Το 2001, η διάμεσος τιμή ήταν 33,1 (Πηγή:Ε.Σ.Υ.Ε.). ΛΥΜΕΝΕΣ ΣΚΗΣΕΙΣ ΆΣΚΗΣΗ 1 Η διάμεσος τιμή της ηλικίας των Ελλήνων το 1990 ήταν 30 έτη. Το 2001, η διάμεσος τιμή ήταν 33,1 (Πηγή:Ε.Σ.Υ.Ε.). a. Τι μπορεί να συνέβη όταν η διάμεσος αυξήθηκε; Το γεγονός ότι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ήλιος, το Ηλιακό Σύστηµα και η δηµιουργία του Ηλιακού Συστήµατος! Παρουσίαση Βαονάκη Μαρία Βασιλόγιαννου Βασιλική

Ο Ήλιος, το Ηλιακό Σύστηµα και η δηµιουργία του Ηλιακού Συστήµατος! Παρουσίαση Βαονάκη Μαρία Βασιλόγιαννου Βασιλική Ο Ήλιος, το Ηλιακό Σύστηµα και η δηµιουργία του Ηλιακού Συστήµατος! Παρουσίαση Βαονάκη Μαρία Βασιλόγιαννου Βασιλική Εισαγωγή Η πιο κάτω παρουσίαση είναι η αρχή του δρόµου στη µακριά λεωφόρο της γνώσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΥ3 ΕΞΑΜΗΝΟΣΠΟΥΔΩΝ Α ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΙ ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΕΞΑΤΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΥΓΡΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΟΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΕΞΑΤΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΥΓΡΟΠΟΙΗΣΗΣ Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Τμήμα Επιστημών Αγωγής Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Τομέας Θετικών Επιστημών ΟΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΙ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-2016

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΙ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-2016 ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΙ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ 2015-2016 Οι μεταπτυχιακοί φοιτητές του Πανεπιστημίου Κύπρου (μάστερ και διδακτορικού επιπέδου) θα εγγραφούν ηλεκτρονικά στα

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ ΦΥΣΙΚΗ. Γνωστικό αντικείμενο. Ταυτότητα. Α Λυκείου. Επίπεδο. Στόχος. Σχεδιασμός. Διδασκαλία. Πηγές και πόροι

ΨΗΦΙΑΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ ΦΥΣΙΚΗ. Γνωστικό αντικείμενο. Ταυτότητα. Α Λυκείου. Επίπεδο. Στόχος. Σχεδιασμός. Διδασκαλία. Πηγές και πόροι ΨΗΦΙΑΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ Γνωστικό αντικείμενο Επίπεδο ΦΥΣΙΚΗ Α Λυκείου Ταυτότητα Στόχος Περιγραφή Προτεινόμενο ή υλοποιημένο Λογισμικό Λέξεις κλειδιά Δημιουργοί α) Γνώσεις για τον κόσμο: Οι δυνάμεις εμφανίζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΔΙΑΔΟΣΗ ΦΩΤΟΣ ΣΚΙΑ ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ

ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΔΙΑΔΟΣΗ ΦΩΤΟΣ ΣΚΙΑ ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 225 ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΔΙΑΔΟΣΗ ΦΩΤΟΣ ΣΚΙΑ ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ Σοφία Σωτηρίου Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Διεύθυνση: Θεμιστοκλέους 88, Αθήνα 10681 E-Mail: ssot@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

"Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ".

Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ. "Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΣΑΝ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΕ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ Π.Τ.Δ.Ε ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ". Σίμος Αναγνωστάκης, Ε.Ε.Δι.Π., sanagn@edc.uoc.gr Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζοντας τη διδασκαλία των Μαθηματικών: Βασικές αρχές

Σχεδιάζοντας τη διδασκαλία των Μαθηματικών: Βασικές αρχές Σχεδιάζοντας τη διδασκαλία των Μαθηματικών: Βασικές αρχές Φοιτητής: Σκαρπέντζος Γεώργιος Καθηγήτρια: Κολέζα Ευγενία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Βασικές θεωρίες σχεδιασμού της διδασκαλίας Δραστηριότητες και κατανόηση εννοιών

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής

Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Εξ αποστάσεως υποστήριξη του έργου των Εκπαιδευτικών μέσω των δικτύων και εργαλείων της Πληροφορικής Ε. Κολέζα, Γ. Βρέταρος, θ. Δρίγκας, Κ. Σκορδούλης Εισαγωγή Ο εκπαιδευτικός κατά τη διάρκεια της σχολικής

Διαβάστε περισσότερα