ΜΑΘΗΣΗ ΜΕ ΤΟ ΝΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΡ ΙΑ Ένα Πρόγραµµα Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Ανάπτυξης στα Σχολεία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΜΑΘΗΣΗ ΜΕ ΤΟ ΝΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΡ ΙΑ Ένα Πρόγραµµα Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Ανάπτυξης στα Σχολεία"

Transcript

1 ΜΑΘΗΣΗ ΜΕ ΤΟ ΝΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΡ ΙΑ Ένα Πρόγραµµα Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Ανάπτυξης στα Σχολεία Μαγδαληνή Αγραφιώτη, ψυχολόγος-οικογενειακή θεραπεύτρια, συντονίστρια του Εργαστηρίου Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Ανάπτυξης. Ράνια Γεωργιάδου, Εκπαιδευτικός ΠΕ 70 Ευγενία Κακούτη, Καθηγήτρια Γερµανικών Μιχάλης Λαγουµιτζής, Εκπαιδευτικός ΠΕ 70 Χρυσούλα Μπουγιούκου, Εκπαιδευτικός ΠΕ 70 Απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθµιας κυρίως, αλλά και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης. Αποτελεί ιδιωτική πρωτοβουλία και ανήκει στο ΕΡΓΑΣΤΗΡΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ. Η κεντρική φιλοσοφία του είναι βασισµένη στην πεποίθηση ότι είναι αναγκαία η ανάπτυξη θετικών ανθρωπίνων σχέσεων στο σχολείο όπου όλοι νοιάζονται ο ένας για τον άλλον, περικλείουν, δεν αποκλείουν. Αυτή η ανάπτυξη να είναι ίση σε σπουδαιότητα µε τους ακαδηµαϊκούς στόχους. Το πρόγραµµα αυτό έχει ήδη εφαρµοστεί επανειληµµένα από δασκάλους και µία καθηγήτρια ξένης γλώσσας σε διαφορετικές τάξεις του ηµόσιου ηµοτικού σχολείου, στο ολοήµερο, στη βιβλιοθήκη και σε εξατοµικευµένη διδασκαλία. Οι µαθητές ανταποκρίθηκαν γενικά πολύ θετικά. Τα θετικά αποτελέσµατα, σύµφωνα µε µαρτυρίες γονιών και διευθυντών, είναι µακροπρόθεσµα. Το θεωρητικό υπόβαθρο, η µεθοδική εφαρµογή του προγράµµατος και τα αποτελέσµατα αποτυπώνονται στο βιβλίο «Μάθηση µε το Νου και την Καρδιά, οι Εµπειρίες µας από Πρόγραµµα Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Ανάπτυξης», Αθήνα, 2009 εκδόσεις Γρηγόρη. 1. Eισαγωγή. Απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθµιας κυρίως, αλλά και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης. Συνίσταται στην κατάρτιση σε συνειδητή και θεσµοθετηµένη ανάπτυξη των θετικών ανθρωπίνων σχέσεων στο σχολείο ως ισότιµη σε σπουδαιότητα και συνυφασµένες µε τους ακαδηµαϊκούς στόχους. Σκοπός του προγράµµατος είναι να συµβάλλουµε κατ αρχάς στο να απελευθερώσουν οι δάσκαλοι τις ψυχικές και δηµιουργικές τους δυνάµεις, ώστε να είναι αποτελεσµατικότεροι στη δουλειά τους. εν έχουµε καµία πρόθεση να δώσουµε το πρόγραµµα αυτό ως εργαλείοτυφλοσούρτη. Οι εκπαιδευτικοί µπορούν να χρησιµοποιήσουν τη δική τους δηµιουργικότητα βασισµένοι στις συγκεκριµένες καταστάσεις που αντιµετωπίζουν, αρκεί να έχουν ένα πλαίσιο σκέψης βασισµένο σε επιστηµονικά δεδοµένα. Μας ενδιαφέρει πώς µπορούµε να συµβάλλουµε ώστε το σχολείο να είναι ένας χώρος όπου όλοι οι άνθρωποι που βρίσκονται εκεί νοιάζονται ο ένας για τον άλλον και βελτιώνουν τη συλλογική τους συνείδηση. Μέσα σε ένα τέτοιου είδους πλαίσιο, θεωρούµε ότι το σχολείο ως θεσµός µπορεί να ενισχύσει την υγιή ανάπτυξη της προσωπικότητας των παιδιών. Έχοντας υγιή ανάπτυξη της προσωπικότητας τους, θεωρούµε ότι θα είναι σε θέση να ισορροπούν το πανανθρώπινο δίλληµα πως ISSN

2 βρίσκουν τη χρυσή τοµή ανάµεσα στο να είναι ο εαυτός τους και ταυτόχρονα να είναι αποδεκτά από την οµάδα αναφοράς τους. Αν και ασχοληθήκαµε µε επί µέρους προβλήµατα, όπως την συναισθηµατική πλευρά της αντιµετώπισης των µαθησιακών δυσκολιών ή της επιθετικότητας, ή τα προβλήµατα των µεταναστών ή οµογενών, σκόπιµα δεν δώσαµε έµφαση σε εξειδικευµένα προβλήµατα και πώς µπορούν να αντιµετωπιστούν. Κάτι τέτοιο το θεωρούµε αποσπασµατική αντιµετώπιση. Αντίθετα, θεωρούµε ότι όλες οι εκφράσεις του σχολείου είναι αναπόσπαστα συνδεδεµένες µε τις θετικές ανθρώπινες σχέσεις. Το πόσο συµβατό είναι το πρόγραµµα αυτό µε τη χάραξη της πολιτικής της παιδείας από το Ελληνικό Κράτος είναι φανερό όταν διαβάσουµε τα ΦΕΚ του Υπουργείου Παιδείας. Παραδείγµατος χάριν στο ΦΕΚ, τεύχος 2, αριθµός φύλλου 303, 13/02/ 2003 διαβάζουµε: «Oι γνώσεις, οι δεξιότητες και οι στάσεις οι οποίες σχετίζονται µε την ανάπτυξη της φυσικής και ψυχικής τους υγείας, πρέπει να αποτελούν το βασικό συστατικό στοιχείο της παιδείας κάθε µαθητή, ώστε αργότερα ως ενήλικας, να είναι υπεύθυνος για την ποιότητα τόσο της δικής του ζωής όσο και αυτής του κοινωνικού συνόλου στο οποίο εντάσσεται. Αυτό δηλαδή που κάνουµε δεν είναι τίποτα άλλο παρά η εφαρµογή των σκοπών του Υπουργείου Παιδείας.. Σε ποιες επιστηµονικές βάσεις στηρίζεται το Πρόγραµµα: Α. Στις έννοιες της Συναισθηµατικής Νοηµοσύνης κατά Peter Salovey, John Mayer, (1993) καθώς επίσης κα κατά R. Bar-On & J. Parker (2000). Επί πλέον, στις αρχικές της Συναισθηµατικής Νοηµοσύνης αλλά και επαναδιατυπωµένες έννοιες της Κοινωνικής Νοηµοσύνης κατά Daniel Goleman (1998 και 2006). Β. Στις έρευνες της νευροψυχολογίας της τελευταίες τριακονταετίας οι οποίες δικαιώνουν την άποψη ότι τα συναισθήµατα είναι πιο µεταδοτικά από ότι φανταζόµαστε τα συναισθηµατικά αντανακλαστικά και παρορµήσεις είναι µεν βιολογικά προγραµµατισµένα αλλά µε την αυτοπαρατήρηση και την στήριξη ανθρώπων που εµπιστευόµαστε µπορούµε να εκπαιδευτούµε προς όφελος της προσωπικής µας εξέλιξης. Με συναισθηµατικά αντανακλαστικά εννοούµε τις πυροδοτήσεις τις µη ελεγχόµενες. Παράδειγµα είναι η χαοτική κατάσταση, οι φωνές όταν έχουµε χάσει τον έλεγχο, ακόµα και η λεκτική και µη λεκτική βία. Γ. Στις έννοιες της Θεωρίας Φυσικών Συστηµάτων κατά Murray Bowen (Titelman, 1998, Ζερβάνος, 2009) και άλλων µε συστηµική προσέγγιση. Με βάση αυτές τις έννοιες λαβαίνουµε υπόψη το σχολείο ως ένα συναισθηµατικό σύστηµα και τις έχουµε ως οδηγό για το πότε και πώς οι σχέσεις είναι λειτουργικές και πότε ή πώς όχι. Όταν λέµε συναισθηµατικό σύστηµα εννοούµε τις αλληλεπιδράσεις οι οποίες είναι διαποτισµένες µε συναισθήµατα. Ανά πάσα στιγµή βιώνουµε συναισθήµατα, τα οποία εκφράζουµε ανάλογα µε τις πεποιθήσεις, τα βιώµατα µας και την ποιότητα των σχέσεων που έχουµε ξεχωριστά µε κάθε άλλον ειδικά µε τους σηµαντικούς άλλους. Τα συναισθηµατικά αντανακλαστικά είναι µέρος του συναισθηµατικού συστήµατος. Ένας τρόπος να αντιλαµβανόµαστε τι συµβαίνει σε ένα σχολικό σύστηµα είναι να παρατηρούµε το συναισθηµατικό κλίµα. Το συναισθηµατικό κλίµα είναι το ISSN

3 κυρίαρχο βίωµα των σχέσεων. Παράδειγµα, πώς νιώθουµε συνήθως µέσα στην τάξη ή γενικότερα στο σχολείο στο οποίο εργαζόµαστε; Βρισκόµαστε σε συνεργατική, ήρεµη ατµόσφαιρα ή σε µία χαοτική ή ανταγωνιστική κατάσταση; Σηµειώνουµε ότι χρησιµοποιούµε εναλλάξ την έννοια «Κοινωνική και Συναισθηµατική Ανάπτυξη»,«Συναισθηµατική Νοηµοσύνη», «Κοινωνική Νοηµοσύνη». 3. Ο ορισµός της Συναισθηµατικής Νοηµοσύνης. Ο αρχικός ορισµός κατά Daniel Goleman είναι: Η «Συναισθηµατική Νοηµοσύνη» αναφέρεται στην ικανότητα για την αναγνώριση των δικών µας συναισθηµάτων και των συναισθηµάτων των άλλων, για την ικανότητα να κινητοποιούµε τους εαυτούς µας, για την κατάλληλη ρύθµιση των συναισθηµάτων µας εσωτερικά και στις σχέσεις µας. Περιγράφει ικανότητες διακριτές αλλά και συµπληρωµατικές της ακαδηµαϊκής νοηµοσύνης, των καθαρά γνωστικών ιδιοτήτων που µετρούνται µε το είκτη Νοηµοσύνης». ( Goleman, 1998 σ. 317). Στόχος της ανάπτυξης της Συναισθηµατικής και Κοινωνικής Ανάπτυξης είναι η διερεύνηση και η κατανόηση των συναισθηµάτων και ή όχι η καταπίεση και αναχαίτιση τους. 3.1 Τα κεντρικά σηµεία της Συναισθηµατικής Νοηµοσύνης. Αυτά είναι: η Προσωπική Επάρκεια και Κοινωνική Επάρκεια τα οποία µε τη σειρά τους αναλύονται η πρώτη σε: α) Αυτογνωσία, Αυτορρύθµιση, διαχείριση Κινήτρων και δεύτερη σε: β) Ενσυναίσθηση, Επικοινωνία, Χειρισµό συγκρούσεων, Ικανότητα για Συνεργασία. Ως προς την Προσωπική Επάρκεια δίνουµε έµφαση στο να δίνουν τα παιδιά όνοµα στα συναισθήµατα τους και στο να διαχειρίζονται κατάλληλα τις παρορµήσεις τους. Με τη διαχείριση των παρορµήσεων και την ανάπτυξη της ικανότητας να αναβάλει το παιδί την άµεση ικανοποίηση επιθυµιών εξασκείται στο να αντέχει να περιµένει για ένα ολοκληρωµένο και µακροπρόθεσµο αποτέλεσµα των προσπαθειών του. Οι έρευνες τονίζουν ότι αυτά τα παιδιά έχουν λιγότερες πιθανότητες για παραβατική συµπεριφορά και περισσότερες για ακαδηµαϊκή και επαγγελµατική επιτυχία. (Τσιάντης, Ι.,2008, σελ. 3 ) Ως προς την Κοινωνική επάρκεια δίνουµε έµφαση στο να δηµιουργούµε συνθήκες ώστε τα παιδιά να δείχνουν αλληλεγγύη και αλληλοσεβασµό ώστε να δηµιουργηθεί µαθησιακό κλίµα αποδοχής από τους συνοµηλίκους και διδάσκοντες. 3.2 Η επαναπροσδιόριση του ορισµού Ο Daniel Goleman επαναπροσδιορίζει τον ορισµό και την ονοµάζει Κοινωνική Νοηµοσύνη. Με αυτόν τον νέο ορισµό δίνει πιο πολύ έµφαση στην αλληλεγγύη και την ενσυναίσθηση. «Έτσι το επίκεντρο στης Κοινωνικής Νοηµοσύνης διευρύνεται από τη θέση ενός ατόµου στην προοπτική των δύο, από τις ικανότητες που υπάρχουν σε ένα άτοµο σε αυτές που προκύπτουν όταν το άτοµο αυτό εµπλέκεται σε µία σχέση. (Γκόλεµαν, 2006 σελ. 24) Ο λόγος που επαναπροσδιορίζει αυτόν τον ορισµό είναι να δώσουµε µεγαλύτερη σηµασία στην επιρροή που ασκούµε ο ένας τον άλλον µέσα από τις αλληλεπιδράσεις ISSN

4 µας και τις συνέπειες αυτών. Σε πολλά σηµεία του ίδιου βιβλίου περιγράφει έρευνες νευροεπιστηµόνων οι οποίοι ανακάλυψαν ότι το νευρικό µας σύστηµα είναι σχεδιασµένο να είµαστε κοινωνικοί. Σχεδιασµένο να αλληλεπιδρούµε, κατά την αλληλεπίδραση να επηρεάζουµε και να επηρεαζόµαστε. Όσο πιο στενά συνδεδεµένοι είµαστε µε τους ανθρώπους αυτούς ή όσο περισσότερο χρόνο περνάµε µαζί τους τόσο µεγαλύτερη είναι η επιρροή. Αυτή τη επιρροή την ονοµάζει «συναισθηµατικό ταγκό», και «χορό των συναισθηµάτων».τα συναισθήµατα τα βιώνουµε στο σώµα µας. Συναισθήµατα, σκέψη, σώµα αλλεπιδρούν και µέσω των ορµονών επηρεάζεται η λειτουργία της καρδιάς, το ανοσοποιητικό και όλο µας το βιολογικό σύστηµα. Οι στρεσογόνες σχέσεις µελετώνται για το πώς επηρεάζουν το ανοσοποιητικό σύστηµα και εποµένως την σωµατική µας υγεία. (Γκόλεµαν, 2006, σελ.15) Ποια µπορεί να είναι η ωφέλεια της ανάπτυξης της ενσυναίσθησης για τα ίδια τα παιδιά που την ασκούν; ο Reuven Bar-On στο βιβλίο που έχει επιµεληθεί: Educating People to Be Emotionally Intelligent (Bar-On, 2007 σελ.30) µας λέει ότι έχουν µακροπρόθεσµα οφέλη: απολαµβάνουν καλές σχέσεις, γίνονται αποτελεσµατικοί γονείς και είναι ικανοί και ικανές να ρυθµίζουν το άγχος τους ώστε µε αποτελεσµατικότητα να παρεµβαίνουν και να βοηθούν τους άλλους. Ο Bar-On, αναφέρεται ουσιαστικά στην ανάγκη των ανθρώπων για συναισθηµατική σύνδεση. Αυτή δεν συνίσταται µόνο σε αγάπη αλλά σε έµπρακτη φροντίδα της ποιότητας της σχέσης. Αυτό φαίνεται στην πράξη από τη δουλειά που έβαλαν οι συνεργάτες στην τάξη τους και πως το νοιάξιµο από µέρους των µαθητών προέκυψε µέσα από την ίδια τη διαδικασία χωρίς να κάνουν καθόλου διδαχή για αυτό. Ο David Gruder, µιλώντας για το τι σηµαίνει συναισθηµατική σύνδεση λέει: ότι είναι βασικά η συναισθηµατική παρουσία του ενηλίκου στα ευχάριστα και στα δύσκολα του παιδιού. Ότι ακούει µε προσοχή τα συναισθήµατα του χωρίς να του υπαγορεύει πώς να αισθάνεται. Του επιβεβαιώνει το δικαίωµα να χαίρεται. Του δείχνει εµπιστοσύνη ότι θα τα καταφέρει όταν δυσκολεύεται. Με αυτόν τον τρόπο, έµµεσα του διδάσκει ότι καλά πράγµατα µπορεί να τα πετύχει ύστερα από επιµονή και ότι η δυσκολία µπορεί να είναι προσωρινή.(gruder, D.,2007, σελ.84) Θα προσθέταµε ότι η βελτίωση των σχέσεων στο σχολικό σύστηµα θεωρείται από πολλούς ως βασικός παράγοντας για την µείωση κοινωνικών προβληµάτων όπως αντικοινωνική συµπεριφορά, αποξένωση, διαταραχές της συµπεριφοράς, σχολική αποτυχία, τάση για κατανάλωση ουσιών. Αντίστροφα, οι θετικές ανθρώπινες σχέσεις συσχετίζονται µε προστατευτικούς παράγοντες όπως ανάπτυξη δεσµών που οδηγούν στην εµπιστοσύνη, την ασφάλεια, την αποδοχή και την ανάπτυξη θετικών κοινωνικών σχέσεων. (Lantieri, 1992, σελ.15) 4. Η Εφαρµογή του Προγράµµατος. Την διακρίνουµε σε έµµεση και άµεση 4.1 Έµµεση είναι εκείνη που διαπερνά όλες τις σχέσεις µεταξύ διδασκόντων και διδασκοµένων και µεταξύ των µαθητών. Παράδειγµα έµµεσης είναι όταν φτάσει ο δάσκαλος στο προαύλιο, συναντήσει τους µαθητές, τους αποκαλεί µε τα ονόµατα τους, τους κοιτάζει και τους χαιρετάει φιλικά. Τότε ήδη στα πρώτα δευτερόλεπτα της σχολικής ηµέρας βάζει σε πράξη την αποτελεσµατική επιρροή του δασκάλου σε αυτό που λέµε «δυναµική στις σχέσεις». Έπειτα, αν χαιρετάει φιλικά και ζεστά ένα µαθητή που χθες του έκανε έντονα παρατήρηση, του δίνει το µήνυµα µε τον χαιρετισµό ότι η παρατήρηση ήταν για κείνη ISSN

5 τη συγκεκριµένη την πράξη σε εκείνον τον χρόνο. Με άλλα λόγια του λέει: «ξεχωρίζω εσένα ως άνθρωπο από τις πράξεις σου». Αυτό λέγεται αποπεριθωριοποίηση. Καθ όλη τη σχολική διάρκεια στόχος είναι είναι η εξασφάλιση θετικού κλίµατος από τη µεριά του διδάσκοντος ή της διδάσκουσας. Εκείνος ή εκείνη στηρίζει ψυχολογικά τους µαθητές και προκαλεί το ενδιαφέρον τους. Εκφράζει υψηλές προσδοκίες για αυτούς, επιλέγει µαθητοκεντρικές προσεγγίσεις σε θέµατα διδασκαλίας και οργάνωσης, τους παρέχει άµεσες ανατροφοδοτήσεις, δηµιουργεί οικογενειακή ατµόσφαιρα, ενθαρρύνει την διαπροσωπική επικοινωνία και συνεργασία, αποτιµά θετικά την επιτυχία, διατυπώνει ξεκάθαρους κανόνες συµπεριφοράς, προσδίδει ακαδηµαϊκό προσανατολισµό στη σχολική εργασία και εκφράζει έµπρακτα την εµπιστοσύνη προς τους µαθητές Η Άµεση Εφαρµογή αναφέρεται σε συγκεκριµένες δραστηριότητες σχεδιασµένων για την επίτευξη του σκοπού και των στόχων. Οι δραστηριότητες του προγράµµατος είναι βιωµατικές και οι περισσότερες οµαδικές. Το πρόγραµµα κάθε φορά διαφοροποιείται ανάλογα µε την τάξη και το δυναµικό της εκάστοτε οµάδας µας. Ένα σηµαντικό µέρος των δραστηριοτήτων στηρίζεται στην άσκηση ηρεµίας και την καθοδηγούµενη εικονοπλασία, όπου ο εκπαιδευτικός ασκεί τα παιδιά σ αυτές τις διαδικασίες σταδιακά. Αυτού του είδους οι δραστηριότητες αποδεικνύονται ιδιαίτερα αποτελεσµατικές, όταν εργαζόµαστε πάνω στα συναισθήµατα, τις ανάγκες των παιδιών ή γενικότερα σε θέµατα αυτογνωσίας. Τα παιδιά έχουν το χρόνο να ηρεµήσουν, να αισθανθούν, να αντιληφθούν, να σκεφτούν, να βγάλουν συµπεράσµατα για διάφορες καταστάσεις που έχουν βιώσει αναπτύσσοντας ταυτόχρονα και τη φαντασία τους. Στη συνέχεια απεικονίζουν ή καταγράφουν την εµπειρία τους, προκειµένου αυτή να θεµελιωθεί κι έπειτα όποιος θέλει τη µοιράζεται µε την οµάδα. Οι συζητήσεις που συνοδεύουν συνήθως τις δραστηριότητες είναι γόνιµες και ωφέλιµες για όλους, αφού ό,τι αποκοµίζουµε, το αξιοποιούµε στην καθηµερινότητά µας, για να αιτιολογήσουµε καταστάσεις που βιώνουµε, να αλλάξουµε συµπεριφορές, να πιστέψουµε πιο πολύ στον εαυτό µας και να συνεχίσουµε µε περισσότερο θάρρος και ενδιαφέρον πάνω σ αυτό µε το οποίο ασχολούµαστε κάθε φορά. Η άµεση ανάπτυξη της κοινωνικής και συναισθηµατικής νοηµοσύνης, λοιπόν όπως ονοµάζεται η εφαρµογή του προγράµµατος στηρίζει και υποβοηθά την έµµεση ανάπτυξή της, η οποία υλοποιείται κάθε στιγµή µέσα από τη διδακτική και παιδαγωγική µας στάση απέναντι στα παιδιά και γενικά µε το έµπρακτο ενδιαφέρον µας προς αυτά. Η προσέγγισή µας, εν τέλει, είναι ολιστική και οι προσπάθειές µας, για την κοινωνική και συναισθηµατική ανάπτυξη των µαθητών µας, διάχυτες σ όλη την εκπαιδευτική µας διαδικασία. Κάτι που θα έπρεπε επίσης να σηµειωθεί σχετικά µε τις δραστηριότητες του προγράµµατος είναι πως οι περισσότερες εξελίσσονται σε κύκλο ακολουθώντας συγκεκριµένους κανόνες, όπως εξάλλου γίνεται σε κάθε παιχνίδι, και µε απόλυτο σεβασµό στα µέλη της οµάδας, γι αυτό και η συµµετοχή στις δραστηριότητες δεν είναι υποχρεωτική. Αν και σπάνια είχαµε περιπτώσεις µαθητών που αρνήθηκαν να λάβουν µέρος. Αλλά κι όταν συνέβη αυτό, είχαν την υποχρέωση να παρακολουθούν, αφενός, επειδή ωφελούνταν ακούγοντας ή παρατηρώντας τους συµµαθητές τους και αφετέρου για να είναι σε θέση να µπουν ISSN

6 στη διαδικασία όποτε το επιθυµήσουν, όπως κι έγινε στις περισσότερες περιπτώσεις αποχής. Επίσης, ο χρόνος του ωρολόγιου προγράµµατος που αξιοποιούµε για την άµεση ανάπτυξη της κοινωνικής και συναισθηµατικής νοηµοσύνης είναι οι ώρες της Ευέλικτης Ζώνης και µάλιστα στα πλαίσια των προγραµµάτων Αγωγής Υγείας, καθώς επίσης και στα πλαίσια του Ολοήµερου Σχολείου ή ως άτυπες δραστηριότητες στη Βιβλιοθήκη. Στην βιβλιοθήκη είχαµε την ευκαιρία να κάνουµε και εξατοµικευµένη διδασκαλία πέρα από τις υποχρεώσεις µας ως δάσκαλοι. Επίσης κάποιες δραστηριότητες, βρήκαµε τον χρόνο να τις εφαρµόσουµε κατά την επίσηµες ώρες διδασκαλίας. Αυτό όχι µόνο δεν αφήρεσε από την διδασκαλία της σχολικής ύλης αλλά την διευκόλυνε γιατί, αντί να σπαταλάµε δυνάµεις σε προσπάθεια για πειθαρχία, κερδίσαµε τη συνεργασία των µαθητών. Κλείνοντας θα αναφέρουµε, όσο πιο επιγραµµατικά γίνεται, τα αποτελέσµατα που έχουµε σε γενικές γραµµές από την εκάστοτε εφαρµογή του προγράµµατος. Έτσι, λοιπόν, έχουµε πρώτα απ όλα : Αλλαγή στον τρόπο σκέψης του δικού µας και των µαθητών µας. Οι µαθητές µας δίνουν όνοµα στα συναισθήµατά τους. Αυξάνουν την αυτογνωσία και την αυτοεκτίµησή τους. Γίνονται περισσότερο υπεύθυνοι και δείχνουν ωριµότητα. Αποδέχονται το διαφορετικό και τολµούν το καινούριο, έχονται και αξιοποιούν θετικά τα λάθη τους. Συναισθάνονται, ενεργούν άµεσα όταν κάποιος τους χρειάζεται, επιβραβεύουν τις καλές πράξεις των συµµαθητών τους και είναι αλληλέγγυοι. Βελτιώνουν τον τρόπο συµπεριφοράς τους, µιλούν καλύτερα, επικοινωνούν κάνοντας χρήση του διαλόγου και περιορίζουν τη χρήση βίας, αποκτώντας οµαδικό πνεύµα. Αυξάνουν την ακαδηµαϊκή επίδοση, ειδικά εκείνοι που αισθάνονταν παραγκωνισµένοι και µειώνουν την αδιαφορία για το µάθηµα. Τέλος, φθάνουµε σε σηµείο να συνεννοούµαστε «µε τα µάτια» εξοικονοµώντας έτσι πολύτιµο διδακτικό χρόνο. Η ικανότητα που αποκτήσαµε σταδιακά ν αντιλαµβανόµαστε άµεσα πώς αισθάνονται σε κάθε περίπτωση οι µαθητές µας, µας βοήθησε να κατανοούµε τις περισσότερες φορές τη συµπεριφορά τους και να αντιµετωπίζουµε τις εκάστοτε καταστάσεις µε περισσότερη ψυχραιµία και αποτελεσµατικότητα. Κατανοώντας τις ανάγκες τόσο των µαθητών όσο και τις δικές µας και την ορθότερη διαχείριση των συναισθηµάτων µας, είχαµε ένα εργαλείο στα χέρια µας, µε το οποίο µπορούσαµε να τους πλησιάσουµε ουσιαστικά, βοηθώντας τους να αισθανθούν ότι µπορούν να τα καταφέρουν σε πολλαπλά επίπεδα ακαδηµαϊκού και κοινωνικού χαρακτήρα. ( Αγραφιώτη, Μ. Γεωργιάδου, Ρ., Κακούτη, Ε., Λαγουµιτζής, Μ. Μπουγιούκου Χ.,2009, σ. 273) Μετά από όλα αυτά εννοείται ότι δεν υπάρχουν µαγικές συνταγές ούτε γίνονται θαύµατα µικρά - µικρά ίσως - χρειάζεται όµως κόπος, υποµονή, επιµονή, συνέπεια, προσοχή ως προς τις προσδοκίες µας και εµπιστοσύνη στους µαθητές µας. Φυσικά δεν αποθαρρυνόµαστε, όταν δεν µπορούµε να έχουµε άµεσα αποτελέσµατα, αφού τα πάντα στη µάθηση οικοδοµούνται σιγά - σιγά και στον κατάλληλο χρόνο. Το σίγουρο είναι ότι η καθηµερινότητά µας µπορεί να γίνεται πιο χαρούµενη στο σχολείο τόσο για τα παιδιά όσο και για εµάς. Η εµπειρία µας άλλωστε έδειξε πως τα ISSN

7 παιδιά έχουν ανάγκη την ουσιαστική επικοινωνία µε τους ενήλικες και όταν ο δάσκαλος νοιάζεται, θα µάθουν να νοιάζονται κι αυτά! ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Ο ιστότοπος στον οποίο µπορείτε να βρείτε περισσότερα για το Εργαστήρι Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Νοηµοσύνης: Salovey, P., Hsee, C., & Mayer, J. D. (1993). Emotional intelligence and the selfregulation of affect. In D.M. Wegner & J.W. Pennebaker (Eds.) Handbook of Mental Control (Pp ). Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall. Bar-On, R.& Parker J.D.A (Eds.) (2000). Handbook of Emotional Intelligence. San Francisco, Jossey-Bass. Bar-On.R., Maree, J.G. & Elias, M.J. (2007). Educating People to be Emotionally Intelligent, London, Praeger publications. Goleman, D.(1998). Working with Emotional Intelligence. New York. Bloomsbury publications. Γκόλεµαν, Ντ. (2006). Κοινωνική Νοηµοσύνη. ( Χ.Ξενάκη µετ). Αθήνα: Εκδόσεις Ελληνικά Γράµµατα Titelman, P. (ed.) (1998). Clinical Applications of Bowen Family Systems Theory.New York. The Haworth Press. Ζερβάνος, Κ.(2009). Οικογενειακά Συστήµατα. Αθήνα. Εκδόσεις Αίολος. Τσιάντης, Ι.(2008) το Φαινόµενο του Εκφοβισµού ή Θυµατοποίησης. Ιστότοπος της Εταιρίας Ψυχοκοινωνικής Υγείας του Παιδιού και του Εφήβου. Ανακτήθηκε στις 12 Μαρτίου 2009 από την ηλεκτρονική διεύθυνση: 26.pdf Gruder, D., (2007). The New IQ, How Integrity Intelligence Serves You,, Your Relationships, and Our World, New York, Elite Books. Lantieri, L & Patti J.(1996). Waging Peace in our Schools. New York, Beacon Press Αγραφιώτη, Μ. Γεωργιάδου, Ρ., Κακούτη, Ε., Λαγουµιτζής, Μ. Μπουγιούκου Χ.,2009, «Μάθηση µε το Νου και την Καρδιά, οι Εµπειρίες µας από Πρόγραµµα Κοινωνικής και Συναισθηµατικής Ανάπτυξης», Αθήνα, 2009, Eκδόσεις Γρηγόρη. ISSN

ΜΑΘΗΣΗ ΜΕ ΤΟ ΝΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ

ΜΑΘΗΣΗ ΜΕ ΤΟ ΝΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ «ΜΑΘΗΣΗ ΜΕ ΤΟ ΝΟΥ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ» Ένα πρόγραμμα εφαρμογής της συστημικής σκέψης στο σχολικό περιβάλλον Οι εμπειρίες μας σε μερικά δημόσια σχολεία στην Αθήνα Συνέδριο της EFTA, Παρίσι, Οκτώβριος 2010 Ομιλήτριες

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Επιθυµητής Συµπεριφοράς Στη Σχολική Τάξη

Ανάπτυξη Επιθυµητής Συµπεριφοράς Στη Σχολική Τάξη Ανάπτυξη Επιθυµητής Συµπεριφοράς Στη Σχολική Τάξη Ελισάβετ Γεωργίου D.Ed.-M.A. Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. «Ουδείς εκών κακός» Σωκράτης Εάν ανατρέξουµε στην ιστορία της σχολικής µάθησης, θα δούµε ότι από αρχαιοτάτων

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ, ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Οι τρεις διαστάσεις της μάθησης Αλέξης Κόκκος Ο Knud Illeris, ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός της μάθησης σήμερα, στο κείμενό του «Μια

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 9: Η συνεργατική διδασκαλία & μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014

Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014 ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014 1 Συνάντηση με εκπαιδευτικούς εσπερινών Γυμνασίων - Λυκείων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Ενισχύστε την Αυτοπεποίθηση των Παιδιών Βελτιώνοντας & Μαθαίνοντας τον Γονεϊκό Τύπο!!! ΑΓΓΕΛΙΚΗ ΑΝΤΩΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ, Μ.Α. ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ Κλεισθένους 12 (Στοά Κοββατζή) 1 ος όροφος Τηλ.: 2742029421 Κιν.: 6979985566

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 ΟΔΗΓΟΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2010 10-2011 ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα σύγχρονο εκπαιδευτήριο προσανατολισμένο στην

Διαβάστε περισσότερα

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΜΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ

Η ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΜΑΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ Η φιλοσοφία μας για την εκπαίδευση και το σχολείο του παρόντος, έχει ως βασικό της άξονα ένα σχολείο: που εφαρμόζει στην «πράξη» τη μαθητοκεντρική διδασκαλία και την ολιστική προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό. Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό. Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ανάπτυξη ψυχολογικών δεξιοτήτων μέσα από τον αθλητισμό Ψούνη Λίνα ΚΦΑ, Ψυχολόγος. MSc, υποψήφια διδάκτωρ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Ποιες είναι οι ψυχολογικές Ο όρος «Εξάσκηση Ψυχολογικών Δεξιοτήτων» χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση

ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΑΧΥΡΥΘΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ & ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ E-learning Εκπαίδευση ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ 2009-2010 ΤΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΙΔΡΥΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Το Ανοικτό Ίδρυμα Εκπαίδευσης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΤοΚέντροΥποστήριξηςΓονέων παρουσιάζει. το θεραπευτικό παιχνίδι µε το αυτιστικό παιδί

ΤοΚέντροΥποστήριξηςΓονέων παρουσιάζει. το θεραπευτικό παιχνίδι µε το αυτιστικό παιδί ΤοΚέντροΥποστήριξηςΓονέων παρουσιάζει το θεραπευτικό παιχνίδι µε το αυτιστικό παιδί www.kyg.gr 2310 450 941 6940402054 Επίσης: YouTube - therapeutikopaixnidi Πηγές www.autismcentre.org SonRise www.horison.nl

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος ΤΙ ΡΟΛΟ ΠΑΙΖΕΙ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Η ανατροφή των παιδιών, οι αξίες, τα κίνητρα που δίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΖΩΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς

Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Ερωτηματολόγιο προς εκπαιδευτικούς Σκοπός της έρευνας αυτής είναι η διερεύνηση των απόψεων των εκπαιδευτικών αναφορικά με την ιδιαίτερη πολιτική του σχολείου τους. Η έρευνα αυτή εξετάζει, κυρίως, την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση

Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Πρόγραμμα Eξ Aποστάσεως Eκπαίδευσης (E learning) Eκπαίδευση Εκπαιδευτών Ενηλίκων & Δία Βίου Μάθηση Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ»

Κέντρο Πρόληψης των Εξαρτήσεων και Προαγωγής της Ψυχοκοινωνικής Υγείας Περιφερειακής Ενότητας Κιλκίς «ΝΗΡΕΑΣ» Εργαστήριο δικτύωσης σε εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με θέμα: «Η συναισθηματική νοημοσύνη και η επίδρασή της στην εκπαιδευτική διαδικασία» 6 7 Μαΐου 2014 Κέντρο Πρόληψης των

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Τα προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών ως προγράµ- σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. µε φορέα υλοποίησης το

Τα προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών ως προγράµ- σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. µε φορέα υλοποίησης το Η δηµιουργία του παρόντος υλικού έγινε στο πλαίσιο της ενέργειας 2.4.3 κατηγορία πράξεων γ του ΕΠΕΑΕΚ 2 µε τίτλο: «Προγράµµατα Ενίσχυσης Πρωτοβουλιών σε θέµατα Αγωγής Υγείας» του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία

Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΟΑΕΔ Παιδαγωγική Ψυχολογία Βιομηχανική Ψυχολογία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ: Μαρμαρινός Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ

Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ Η υφιστάμενη κατάσταση καταπίεση από τον κοινωνικό τους περίγυρο απαιτήσεις του σχολικού περιβάλλοντος Όλο και περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ξένων Γλωσσών

Κέντρο Ξένων Γλωσσών Κέντρο Ξένων Γλωσσών Αυτή η περίοδος για τους κηδεμόνες των μαθητών/τριών είναι περίοδος σχολαστικής αναζήτησης και έρευνας. Είναι περίοδος άγχους ποιο Κέντρο Ξένων Γλωσσών θα διαλέξουν προκειμένου τα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΑΣΕΠ ΝΗΠΙΑΓΩΓΩΝ Στις ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών για την ειδικότητα των νηπιαγωγών των εκπαιδευτικών πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη έμφαση, ακριβώς λόγω του μεγάλου ανταγωνισμού και των υψηλών βαθμολογιών

Διαβάστε περισσότερα

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά

Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΣΧΟΛΕΙΟ. Χανιά Νιώθω, νιώθεις, νιώθει.νιώθουμε ΟΜΑΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Σμαράγδα Τσιραντωνάκη, ΠΕ70 ΣΧΟΛΕΙΟ Ιδιωτικά Εκπαιδευτήρια Θεοδωρόπουλου Χανιά Μάϊος 2015 Σελίδα 1 από 10 1. Συνοπτική περιγραφή της καλής πρακτικής Η παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΥΣΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013-2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ

ΜΟΥΣΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013-2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΜΟΥΣΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ: 2013-2014 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΑΔΙΟΔΡΟΜΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ: Εκεί που είσαι ήμουνα κι εδώ που είμαι. ίσως έλθεις! ΥΠΕΥΘΥΝΟΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 1. Μπακούρου Κυριακή (συντονίστρια)

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ

ΔΕΠΠΣ. ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ ΔΕΠΠΣ ΔΕΠΠΣ και ΝΕΑ ΒΙΒΛΙΑ Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών ΔΕΠΠΣ Φ.Ε.Κ., 303/13-03-03, τεύχος Β Φ.Ε.Κ., 304/13-03-03, τεύχος Β Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην σύνταξη των ΔΕΠΠΣ Γενικότερες ανάγκες

Διαβάστε περισσότερα

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης

εκπαιδευτικο αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού τυπικών και άτυπων ομάδων από μια δυναμική αλληλεξάρτησης Στη πράξη, για να είναι μια σχολική μονάδα αποτελεσματική, είναι απαραίτητη η αρμονική και μεθοδική λειτουργία του κάθε υποσυστήματος: μαθητές, εκπαιδευτικοί, διδακτικοί χώροι, διαθέσιμα μέσα, με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Αποσπάσµατα από την οµιλία στο ηµοτικό Σχολείο Γουβών, 15 Νοεµβρίου 2014, µε τίτλο: ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Οι όροι «εκφοβισµός» (bullying) και «θυµατοποίηση» (victimization)

Διαβάστε περισσότερα

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας

Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Αναπτύσσοντας Υγιείς σχέσεις με τα παιδιά στο οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον μέσα από την βελτίωση της επικοινωνίας Δρ. Χρήστος Παναγιωτόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Παιδικής και Εφηβικής Ψυχικής

Διαβάστε περισσότερα

Συναισθηματική Νοημοσύνη: Ορισμός, δομή, μοντέλα, μέσα αξιολόγησης

Συναισθηματική Νοημοσύνη: Ορισμός, δομή, μοντέλα, μέσα αξιολόγησης Συναισθηματική Νοημοσύνη: Ορισμός, δομή, μοντέλα, μέσα αξιολόγησης Νοημοσύνη; Ικανότητα διεκπεραίωσης γνωστικών λειτουργιών (μνήμη, προσοχή, αντίληψη, μάθηση, αφαιρετική σκέψη, ομιλία, κλπ.) Αξιολογείται

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu

Δημήτρης Ρώσσης, Φάνη Στυλιανίδου Ελληνογερμανική Αγωγή. http://www.creative-little-scientists.eu Τι έχουμε μάθει για την προώθηση της Δημιουργικότητας μέσα από τις Φυσικές Επιστήμες και τα Μαθηματικά στην Ελληνική Προσχολική και Πρώτη Σχολική Ηλικία; Ευρήματα για την εκπαίδευση στην Ελλάδα από το

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα

ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ. Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΣΤΟΧΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Σακελλαρίου Κίμων Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γιατί η Ρομποτική στην Εκπαίδευση; A) Τα παιδιά όταν σχεδιάζουν, κατασκευάζουν και προγραμματίζουν ρομπότ έχουν την ευκαιρία να μάθουν παίζοντας και να αναπτύξουν δεξιότητες Η

Διαβάστε περισσότερα

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕΡΟΣ Α Οι προτεραιότητες στα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Λειτουργική Ανάλυση (copyright: Μαίρη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη Στρατηγικού Σχεδίου για τη βελτίωση της Οδικής Ασφάλειας στην Ελλάδα Παιδεία Οδικής Ασφάλειας

Ανάπτυξη Στρατηγικού Σχεδίου για τη βελτίωση της Οδικής Ασφάλειας στην Ελλάδα Παιδεία Οδικής Ασφάλειας Εσπερίδα «Προτάσεις για τη βελτίωση της οδικής ασφάλειας στην Ελλάδα» Ρόδος, 22 Μαρτίου 2012 Ανάπτυξη Στρατηγικού Σχεδίου για τη βελτίωση της Οδικής Ασφάλειας στην Ελλάδα Παιδεία Οδικής Ασφάλειας Γ. Κανελλαΐδης,

Διαβάστε περισσότερα

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας

νος Κλουβάτος Κων/νος Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Κων/νος νος Κλουβάτος Σύμβουλος 3 η ς Περιφέρειας Δημ. Εκπ/σης Ν. Κυκλάδων Εναλλακτικές μορφές αξιολόγησης των μαθητών με ανομοιογενή χαρακτηριστικά Αξιολόγηση της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Μορφές αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr

Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού. Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr Διαπολιτισμική μεσολάβηση και ο ρόλος του εκπαιδευτικού Ευγενία Αρβανίτη, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@upatras.gr 1 4/30/2014 Σχολικές κοινότητες μάθησης εστιάζουν στην προσωπικότητα του μαθητή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ -----

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ ΚΑΙ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ & ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Π.Ε. ΤΜΗΜΑ Α ΣΠΟΥΔΩΝ & ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. Ρώσσιος Χρήστος

Η ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. Ρώσσιος Χρήστος Η ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΩΝ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ Ρώσσιος Χρήστος Συναίσθηµα: Είναι µια σύνθετη συγκινησιακή κατάσταση (περιλαµβάνει και σωµατικές αντιδράσεις και γνώσεις) που αποδίδει και

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ. Κυρίτση Ι.

«Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ. Κυρίτση Ι. «Η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΕΓΚΑΙΡΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΚΕΘΕΑ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΙΚΤΥΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΩΝ» ίκτυο Υπηρεσιών Πρόληψης & Έγκαιρης Παρέµβασης ΚΕΘΕΑ Αισώπου Β., Αλαµπάνου Ε., Κυρίτση Ι., Τσιώτρα

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής

Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Καινοτόμες παρεμβάσεις για την αποτελεσματική συνεργασία των αναπληρωτών εκπαιδευτικών ΠΕ 70 με το υπόλοιπο εκπαιδευτικό προσωπικό και τα Στελέχη της Εκπαίδευσης Ανδρέας Δ. Καρατζάς, Θεόδωρος Μπαρής Ολοήμερο

Διαβάστε περισσότερα

4. Σηµειώ -στε. 8 Μάθηση ως διαδικασία και όχι µόνον ως περιεχόµενο ή αποτέλεσµα 9 Διαθεµατική ολική προσέγγιση της διδασκαλίας και µάθησης

4. Σηµειώ -στε. 8 Μάθηση ως διαδικασία και όχι µόνον ως περιεχόµενο ή αποτέλεσµα 9 Διαθεµατική ολική προσέγγιση της διδασκαλίας και µάθησης ΑΣΚΗΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Με βάση τα παρακάτω παιδαγωγικά κριτήρια αξιολογήστε το µαθησιακό περιβάλλον µίας διδακτικής παρέµβασης σηµειώνοντας την ύπαρξή τους είτε µε εισαγωγή σχολίου πάνω στα

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή)

08/07/2015. Ονοματεπώνυμο: ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΚΟΥΤΡΑΣ. Ιδιότητα: ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Β ΙΕΠ. (Υπογραφή) Πράξη: «Ανάπτυξη μεθοδολογίας και ψηφιακών διδακτικών σεναρίων για τα γνωστικά αντικείμενα της Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Γενικής και Επαγγελματικής Εκπαίδευσης» Άξονες Προτεραιότητας 1-2-3 Οριζόντια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.)

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Ημερομηνία:.. Σχολείο:. Τάξη:. ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ (για τους μαθητές Γυμνασίων, ΓΕ.Λ., ΕΠΑ.Λ, ΕΠΑ.Σ, Καλλιτεχνικών, Μουσικών, Πρότυπων Πειραματικών Σχολείων.) Πρόλογος Αγαπητέ/ή μαθητή/τρια, Το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Ηγεσία. Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη. Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Ηγεσία Ενότητα 5: Τα συστατικά στοιχεία του ηγέτη Δρ. Καταραχιά Ανδρονίκη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Αγωγή Ε-ΣΤ ηµοτικού: Τα νέα βιβλία εκπαιδευτικού και µαθητή

Φυσική Αγωγή Ε-ΣΤ ηµοτικού: Τα νέα βιβλία εκπαιδευτικού και µαθητή Φυσική Αγωγή Ε-ΣΤ ηµοτικού: Τα νέα βιβλία εκπαιδευτικού και µαθητή ρ. Νικόλαος ιγγελίδης Λέκτορας στη ιδακτική της Φυσικής Αγωγής Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας, ΤΕΦΑΑ Τα νέα στοιχεία του διδακτικού πακέτου Προσεγγίσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ορόλοςκαιησηµασίατων οµάδων αυτογνωσίας στην εκπαίδευση και εξειδίκευση των ψυχολόγων

Ορόλοςκαιησηµασίατων οµάδων αυτογνωσίας στην εκπαίδευση και εξειδίκευση των ψυχολόγων Ορόλοςκαιησηµασίατων οµάδων αυτογνωσίας στην εκπαίδευση και εξειδίκευση των ψυχολόγων 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Φοιτητών Ψυχολογίας 11 13 Απριλίου 2008, Αθήνα Γ. Ευσταθίου & Α. Καλαντζή -Αζίζι «ουλειά µε

Διαβάστε περισσότερα

Βιωματικές δράσεις: Επιμορφωτικό Εργαστήρι Εκπαιδευτικών

Βιωματικές δράσεις: Επιμορφωτικό Εργαστήρι Εκπαιδευτικών Περιφερειακή Ενότητα Νομού Τρικάλων Δ/ΝΣΗ ΥΓΕΙΑΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΜΕΡΙΜΝΑΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Θεσμοί της Αυτοδιοίκησης και της κεντρικής Κυβέρνησης φιλικοί στο παιδί Βιωματικές δράσεις: Επιμορφωτικό Εργαστήρι

Διαβάστε περισσότερα

()#µ*&+,-./ (0)1#2"345$ ()#µ'&+,4#05$ 67$4&,$

()#µ*&+,-./ (0)1#2345$ ()#µ'&+,4#05$ 67$4&,$ !"µ#$%&#' ()#µ*&+,-./ (0)1#2"345$ ()#µ'&+,4#05$ 67$4&,$ 8"4&%2#' (&91-#5$!.µ"#5-"#/ (0)1#2":4: (;7$.

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ»

Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ» Σεμινάριο στην Πύλο με θέμα: «ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ» Την Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου πραγματοποιήθηκε στην Πύλο σεμινάριο με θέμα «Αειφόρο Σχολείο-Βιωματικές Δράσεις» το οποίο οργάνωσε η Σχολική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΘΗΤΕΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΝΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Κων/νος Καλέμης, Άννα Κωσταρέλου, Μαρία Αγγελική Καλέμη Εισαγωγή H σύγχρονη τάση που επικρατεί

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53

Παρουσίαση των σκοπών και των στόχων...35. Ημερήσια πλάνα...53 Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγή... 5 Κεφάλαιο 1 Πώς μαθαίνουν τα παιδιά προσχολικής ηλικίας...11 Η Φυσική Αγωγή στην προσχολική ηλικία...14 Σχέση της Φυσικής Αγωγής με τους τομείς ανάπτυξης του παιδιού...16

Διαβάστε περισσότερα

Το παιχνίδι της χαράς

Το παιχνίδι της χαράς Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Κατερίνα Πουλέα Παιδαγωγός Το παιχνίδι της χαράς Το παιχνίδι της χαράς Αετιδέων 15 & Βουτσινά Χολαργός 6944 773597 Ανοιχτό πρόγραμμα εκπαίδευσης Το Παιδαγωγικό Κέντρο Προσχολικής

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα Διαλόγου. Συντονίστριες: Μαρία Καγιαβή και Χρύσα Μάνθου

Θέμα Διαλόγου. Συντονίστριες: Μαρία Καγιαβή και Χρύσα Μάνθου Θέμα Διαλόγου «ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΩΝ» Συντονίστριες: Μαρία Καγιαβή και Χρύσα Μάνθου Θέματα για συζήτηση: [Μπορείτε να συμμετάσχετε, στέλνοντας απόψεις, προτάσεις, καλές πρακτικές που έχετε

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010

Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010 Ενιαίο Ολοήμερο Δημοτικό χολείο Φοιροκοιτίας χολική Φρονιά 2009-2010 2006-2010 ΜAΘΗΣΙΚΟ ΠΛΗΘΤΜΟ Κατά τη φετινή χρονιά στο σχολείο φοιτούν 62 παιδιά, 29 αγόρια και 33 κορίτσια. 35 30 25 20 15 10 5 0 ΠΛΗΘΤΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν

Οργανωσιακή μάθηση. Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν Οργανωσιακή μάθηση Εισηγητής : Δρ. Γιάννης Χατζηκιάν 1 Μάθηση είναι: Η δραστηριοποίηση και κατεύθυνση δυνάμεων για την όσο το δυνα-τόν καλύτερη προσαρμογή στο φυσικό και ιστορικό περιβάλλον. Η απόκτηση

Διαβάστε περισσότερα

Διαφοροποιημένη διδασκαλία: Τι, Πώς, Γιατί

Διαφοροποιημένη διδασκαλία: Τι, Πώς, Γιατί Διαφοροποιημένη διδασκαλία: Τι, Πώς, Γιατί Επιμέλεια: Μαρία Λαζαρίδου Σχολική Σύμβουλος 14 ης Περιφέρειας Π.Ε. Θεσσαλονίκης 3 Μαρτίου 2015-13 ο Δημ. Σχολείο Σταυρούπολης Ενεργός συμμετοχή Καλλιέργεια των

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό

Θέµατα της παρουσίασης. Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής. Τι είναι το αναλυτικό ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Βάσεις σχεδιασµού αναλυτικών προγραµµάτων φυσικής αγωγής ιγγελίδης Νικόλαος Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Θέµατα της παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός

Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις. Λοΐζος Σοφός Διαδικασία μετασχηματισμού του Προγράμματος Σπουδών σε μιντιακές δράσεις Λοΐζος Σοφός Οι 5 φάσεις του διδακτικού μετασχηματισμού 1. Εμπειρική σύλληψη ενός σεναρίου μιντιακής δράσης και χαρτογράφηση της

Διαβάστε περισσότερα

Δ ρ. Εµµανουηλίδου Καλλιόπη

Δ ρ. Εµµανουηλίδου Καλλιόπη Πρακτικό-βιωµατικό σεµινάριο για εκπαιδευτικούς: ΒΙΩΜΑΤΙΚΗ ΜΑΘΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ 5 Ιουνίου 2010 - ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ Επιστηµονικά υπεύθυνη: Δ ρ. Εµµανουηλίδου Καλλιόπη MEd, MEd, MSc, Cert.Couns., PhD Επιστηµονική

Διαβάστε περισσότερα

Business Life Management System

Business Life Management System Business Life Management System Ολοκληρωμένο σύστημα επαγγελματικής αυτοβελτίωσης. Νέα προοπτική εργασίας και ζωής. Eνδο-επιχειρησιακά Εκπαιδευτικά Προγράμματα Το Βusiness Life Management System δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ

ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ ΟΛΟΗΜΕΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΚΟΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΥΛΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ 2 ΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΦΕΡΕΙΑΣ ΣΑΜΟΥ Το σχολείο, ως ένας κατεξοχήν κοινωνικός θεσμός, δεν μπορεί να παραμείνει αναλλοίωτο μπροστά στις ραγδαίες

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΘΗΣΗ Γιάννης Ιωάννου Β.Δ. MSc, MA 1 Θεωρητικό Υπόβαθρο Φιλοσοφία & Γνωστική Ψυχολογία Το Μεταμοντέρνο κίνημα Αποδοχή της διαφορετικότητας Αντίσταση στις συγκεντρωτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Κείμενο [Η αξιολόγηση του μαθητή]

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Κείμενο [Η αξιολόγηση του μαθητή] ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο [Η αξιολόγηση του μαθητή] Η αξιολόγηση των μαθητών στο σχολείο είναι μια διαδικασία στενά συνυφασμένη με τη διδακτική πράξη και κατ επέκταση με τη συνολική κοινωνική λειτουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014

ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014 ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΑΘΗΣΗΣ ΣΕ ΤΑΞΕΙΣ ΜΙΚΤΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ 2013-2014 Εκπαιδευτική διημερίδα Η διαφοροποιημένη διδασκαλία: από τη θεωρία στη πράξη Η Κουτσελίνη (2006) εντοπίζει τα

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας

Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας Σεμινάριο Διευθυντών Σχολικών Μονάδων 49 ης Περιφέρειας για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής Βίας Σχολικός Σύμβουλος: Ανδρέας Ν. Ζεργιώτης Αχαρνές, Ιανουάριος 2013 Έρευνα Ε.Κ.Κ.Ε. : Νεανική Βία μέσα από

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ»

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ «ΒΙΤΑΜΙΝΕΣ ΓΙΑ ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ» Σκοπός της εκπόνησης του Προγράμματος Αγωγής Υγείας ήταν Να γνωρίσουν τα παιδιά το σώμα τους και βασικές του λειτουργίες. Nα γνωρίσουν

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας

Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Εκπαιδευτικό σεμινάριο για το διδακτικό προσωπικό του ΑΤΕΙ Λάρισας Κυριακή Μπαλτά Βιβλιοθηκονόμος-Τεχνολόγος εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Μακεδονίας - Βιβλιοθήκη Λάρισα Φεβρουάριος 2006 Εξ αποστάσεως εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα

Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Οι δεξιότητες πέρα από τη χαρισματικότητα Βίκη Παυλίδη Εκπαιδευτική Ψυχολόγος, ΜΑ,MSc Τμήμα Συμβουλευτικής & Ψυχολογίας Εκπαιδευτήρια Γείτονα Χαρακτηριστικά της χαρισματικότητας Γνωστικές Δεξιότητες Τρόποι

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α.

Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Ελένη Μοσχοβάκη Σχολική Σύμβουλος 47ης Περιφέρειας Π.Α. Τι θα Δούμε. Γιατί αλλάζει το Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών. Παιδαγωγικό πλαίσιο του νέου Α.Π.Σ. Αρχές του νέου Α.Π.Σ. Μαθησιακές περιοχές του νέου

Διαβάστε περισσότερα

www.themegallery.com LOGO

www.themegallery.com LOGO www.themegallery.com LOGO 1 Δομή της παρουσίασης 1 Σκοπός και στόχοι των νέων ΠΣ 2 Επιλογή των περιεχομένων & Κατανομή της ύλης 3 Ο ρόλος μαθητή - εκπαιδευτικού 4 Η ΚΠΑ στο Δημοτικό & το Γυμνάσιο 5 Η Οικιακή

Διαβάστε περισσότερα

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο

Θετική Ψυχολογία. Καρακασίδου Ειρήνη, MSc. Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Θετική Ψυχολογία Καρακασίδου Ειρήνη, MSc Ψυχολόγος-Αθλητική Ψυχολόγος Υποψήφια Διδάκτωρ Κλινικής και Συμβουλευτικής Ψυχολογίας, Πάντειο Παν/μιο Εισαγωγή Θετική-Αρνητική Ψυχολογία Στόχοι της Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Χελιώτη, Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης Ελληνογερμανικής Αγωγής

Ελένη Χελιώτη, Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης Ελληνογερμανικής Αγωγής Ελένη Χελιώτη, Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης Ελληνογερμανικής Αγωγής Ημερίδα «Ευρωπαϊκές Πρωτοβουλίες, Εθνικές Πολιτικές και καλές πρακτικές για την ανάπτυξη ικανοτήτων των μαθητών», 31/10/2014 Γιατί;;;

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ: ΛΕΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΜΗ ΛΕΚΤΙΚΗ. ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: 3. Δημιουργία και Βελτίωση Κοινωνικού Εαυτού

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ: ΛΕΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΜΗ ΛΕΚΤΙΚΗ. ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: 3. Δημιουργία και Βελτίωση Κοινωνικού Εαυτού ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ: ΛΕΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΜΗ ΛΕΚΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: 3. Δημιουργία και Βελτίωση Κοινωνικού Εαυτού ΥΠΟΕΝΟΤΗΤΑ: 3.2. Ανάπτυξη Κοινωνικών Δεξιοτήτων και Σχέσεων ΤΑΞΗ: Α Γυμνασίου ΧΡΟΝΟΣ: 1 διδακτική περίοδος

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗ ΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΝ ΙΑΛΟΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΙ ΕΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Ι. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Η

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ Φύλο (sex) Σεξουαλικότητα (sexuality) Σεξουαλική υγεία (sexual health) Κοινωνική ταυτότητα (γένος) (gender) Κοινωνική ταυτότητα φύλου (gender identity) Σεξουαλικός προσανατολισµός

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου»

ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» ΤΡΟΠΟΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΚΟΜΙΚΣ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ «οι μύθοι του Αισώπου» 6/Θ ΔΗΜ. ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΙΤΡΟΥΣ ΠΙΕΡΙΑΣ Μαρία Υφαντή (ΠΕ 11) Δαμιανός Τσιλφόγλου (ΠΕ 20) Θέμα: Μύθοι Αισώπου και διδαχές του Τάξη

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ σε εφαρμογή

Η ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ σε εφαρμογή 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΕΣΣ Φωτίζοντας τη διδασκαλία: Σύγχρονες Διδακτικές Προσεγγίσεις Η ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ σε εφαρμογή ΚΟΡΙΝΘΟΣ 2013 Μπιλιούρη Αργυρή Δ/ντρια 5 ου Δημ.Σχ.Ναυπλίου ΜSc Διδακτική Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδιο Ετήσιας Έκθεσης Αυτοαξιoλόγησης Υλοποίηση, Παρακολούθηση και

Διαβάστε περισσότερα

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Νικολέττα Ιωάννου Λειτουργός Γραφείου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Υποθέσεων Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4, Λ ε μ ε σ ό ς Βασικά ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΗΓΕΣΙΑ & ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ: Πολυτέλεια ή Αναγκαιότητα;

ΗΓΕΣΙΑ & ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ: Πολυτέλεια ή Αναγκαιότητα; ΗΓΕΣΙΑ & ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΝΟΗΜΟΣΥΝΗ: Πολυτέλεια ή Αναγκαιότητα; ρ. Όλγα Επιτροπάκη Eπίκουρος Καθηγήτρια Οργανωσιακής Συµπεριφοράς & ιοίκησης Ανθρωπίνων Πόρων, ALBA Επισκόπηση της παρούσας οµιλίας Έχει το

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων]

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη. [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Εκπαίδευση μέσα από την Τέχνη [Αξιολόγηση των 5 πιλοτικών τμημάτων] 1. Είστε ικανοποιημένος/η από το Πρόγραμμα; Μ. Ο. απαντήσεων: 4,7 Ικανοποιήθηκαν σε απόλυτο

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Seminar s outline ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ: Διαχρονική και σταθερή αξία στην εκπαιδευτική πραγματικότητα φέρει ο εκπαιδευτικός. Αδιαμφισβήτητα διαδραματίζει σπουδαίο ρόλο στην εξέλιξη

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες

Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Διάλεξη 1η Εισαγωγή Στην Ειδική Φυσική Αγωγή: Ορισμοί, Έννοιες Κοκαρίδας Δημήτριος Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα Ορισμός Υγείας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΔΙΧΩΣ ΒΙΑ (ΕΔΒ) κατά Marshall B. Rosenberg Η επικοινωνία δίχως βία είναι μια μέθοδος η οποία: Διευκολύνει την ροή της επικοινωνίας. Εστιάζει στην έκφραση, μέσω της ομιλίας, των συναισθημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΟ ΑΕΙΦΟΡΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΜΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Δρ Αραβέλλα Ζαχαρίου, Συντονίστρια ΠΕ/ΕΑΑ, ΠΙ aravella@cytanet.com.cy zachariou.a@cyearn.pi.ac.cy Ημερίδα: Πολιτικές

Διαβάστε περισσότερα

Μουσική Παιδαγωγική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία. Εισαγωγικές έννοιες μουσικής παιδαγωγικής. Τι είναι Μουσική Παιδαγωγική

Μουσική Παιδαγωγική. Μουσικοκινητική Αγωγή. Α εξάμηνο Θεωρία. Εισαγωγικές έννοιες μουσικής παιδαγωγικής. Τι είναι Μουσική Παιδαγωγική Μουσικοκινητική Αγωγή Α εξάμηνο Θεωρία Μίχα Παρασκευή, PhD Μουσικολόγος, Μουσικοπαιδαγωγός 1 Μουσικοκινητική Αγωγή (Θ) - ΜΙΧΑ Παρασκευή 1 Μουσική Παιδαγωγική Εισαγωγικές έννοιες μουσικής παιδαγωγικής Μουσικοκινητική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΘΕΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ m141 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΑΘΗΝΑ 1999 Οµάδα σύνταξης Συντονιστής: Κιούσης

Διαβάστε περισσότερα