ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ Κ Α Ι Ν Ο Τ Ο Μ Ι Α Σ

Σχετικά έγγραφα
Στρατηγικές συμπράξεις στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας

Δημιουργία Συνεργατικών Δικτύων Ανοιχτής Καινοτομίας Coopetitive Open Innovation Networks - COINs

ΧΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: Η χρονική διάρκεια κάθε έργου ορίζεται από 12 έως 24 μήνες.

Προπαρασκευαστική δράση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

Άξονας προτεραιότητας:03, 03Σ. Επενδυτική προτεραιότητα:1β (/) Δημόσια Δαπάνη: 30 εκ

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΔΡΑΣΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ

«Εργαλεία χρηματοδότησης της καινοτομίας στον Αγροδιατροφικό κλάδο»

Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

Πρωτοβουλία για την Καινοτομία

Χρηματοδότηση για Καινοτομία και Επιχειρηματικότητα. SME Instrument: Εργαλείο χρηματοδότησης για μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Δρ.

Βιοµηχανική ιδιοκτησία & παραγωγή καινοτοµίας Ο ρόλος του µηχανικού

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Δράση Κρατικών Ενισχύσεων ΕΤΑΚ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ. Ορισμός Στρατηγικού Έργου

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Χρηματοδότηση σε αρχικό στάδιο ανάπτυξης: μια γενική προσέγγιση

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗΣ

Αποτίμηση προόδου και επόμενα βήματα ανάπτυξης. Δρ. Jorge-A. Sanchez-P., Δρ. Νίκος Βογιατζής

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ

Ομιλία του Υπουργού Ανάπτυξης, Κωστή Χατζηδάκη, στην εκδήλωση «Καινοτομία, Έρευνα και Ανάπτυξη στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Περιφερειακής Πολιτικής»

Στρατηγικοί στόχοι για το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τυποποίησης* μέχρι το 2020

Η Στρατηγική της Έξυπνης Εξειδίκευσης στην Περιφέρεια ΑΜΘ Β. ΠΙΤΣΙΝΙΓΚΟΣ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΕΥΔ ΕΠ ΠΑΜΘ ΞΑΝΘΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ

Δράσεις υποστήριξης καινοτομίας και συνεργασιών επιχειρήσεων

Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας Regional Operational Programme of Western Macedonia

Σύντομη Ιστορία του Έργου

εσμεύσεις Ευρωπαϊκών πόλεων με Πράσινο Ψηφιακό Χάρτη

Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ

Το Corallia ως καταλύτης Καινοτομία Επιχειρηματικότητα Εξωστρέφεια

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

MEDLAB: Mediterranean Living Lab for Territorial Innovation

ΟΔΗΓΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ BUSINESS PLAN

Η συνολική δημόσια δαπάνη της δράσης ανέρχεται σε 30 εκ. και ο συνολικός προϋπολογισμός της εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 45 εκ..

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

Κωνσταντίνος Κοκκινοπλίτης

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. που συνοδεύει το έγγραφο

Ποια είναι η διάρθρωση του προγράμματος Erasmus+;

Πρωτοβουλία για την Εξωστρέφεια

Α) Παρουσίαση του έργου ECOFUNDING (Στόχος, Κύριες δράσεις, Εταίροι) B) Υπηρεσίες υποστήριξης «πράσινης» επιχειρηματικότητας.

Προγράμματα Υποστήριξης της Καινοτομίας: ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΚΕΣ ΣΥΣΤΑΔΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (Innovation Clusters)

2018 / 19 ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

Πυλώνας ΙII - Μετασχηματισμός Συστήματος ΕΤΑΚ. Πρόγραμμα «Εμπορική Αξιοποίηση Αποτελεσμάτων Έρευνας»

Οι Δήμοι στο κατώφλι της νέας προγραμματικής περιόδου. Ράλλης Γκέκας, Διευθύνων Σύμβουλος ΕΕΤΑΑ Φεβρουάριος 2014

Προσφερόμενα Διπλώματα (Προσφερόμενοι Τίτλοι)

Υψηλής προστιθέμενης αξίας υπηρεσίες υποστήριξης καινοτομίας προς ΜμΕ. Δρ. Μαρία Μακριδάκη

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ

Ερευνώ Δημιουργώ Καινοτομώ

Άρθρο 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΝΟΜΟΣ 4310/2014. Ορισμοί

ΤΟΜΕΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ / ICT

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΕΙΦΟΡΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

ΗΜΕΡΙΔΑ Σ.Ε.Γ ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΙ ΓΕΩΕΠΙΣΤΗΜΕΣ

«Νέα Καινοτομική Επιχειρηματικότητα» 1

Ευκαιρίες δικτύωσης & συνεργασίας: Δίκτυο ΠΡΑΞΗ & Enterprise Europe Network

«ΕΡΕΥΝΩ - ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ - ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

5776/17 ΚΒ/μκρ/ΔΠ 1 DG G 3 C

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ (ΕΠΑνΕΚ)» ΤΟΥ ΕΣΠΑ

ΠΡΟΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΕΝΙΑΙΑΣ ΔΡΑΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΕΝΙΣΧΥΣΕΩΝ «ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

«ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ»

ΤΟΣ Εφοδιαστική Αλυσίδα (Logistics)

ΔΙΜΕΡΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΥΜΕΡΗΣ Ε&Τ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΕΛΛΑΔΑΣ - ΙΣΡΑΗΛ 2019

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΤΗΣ ΕΞΥΠΝΗΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ (SMART SPECIALIZATION)

ΠΟΛΥΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΖΩΤΙΚΗΣ ΣΗΜΑΣΙΑΣ Θ Ε Μ Α Τ Ο Λ Ο Γ Ι Ο ΑΡΧΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΥΠΡΟΥ

Αρχή 1. Πιθανές ενέργειες:

Δρ Στυλιανή Πετρούδη Επιστημονικός Λειτουργός

2ο ΠΙΛΟΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (PROJECT DEVELOPMENT LAB) ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΚΑΙ ΘΡΑΚΗ

Οι προτεραιότητες του Σχεδίου Τομεακού Προγράμματος ΕΤΑΚ της ΓΓΕΤ από την προοπτική του ακαδημαϊκού ερευνητικού τομέα στην Ανατολική Μακεδονία Θράκη

ημιουργία Σχεδίου Συστάδων Επιχειρήσεων (CLUSTERS) ημόσια ιαβούλευση

ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ - ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ σε προδημοσίευση

«Χαρτογράφηση των επιχειρηματικών αναγκών των ελληνικών start-up επιχειρήσεων»

Η συμβολή στην επιτυχία ενός οργανισμού, παρουσιάζοντας σχετικά δεδομένα με τη χρήση τεχνικών 2Δ ή 3Δ τεχνολογίας. Αρμοδιότητα

Πρόταση κανονισμού (COM(2018)0437 C8-0380/ /0226(NLE)) Κείμενο που προτείνει η Επιτροπή

1 η Συνεδρίαση Επιτροπής Παρακολούθησης

«Δημιουργία Μηχανισμού Υποστήριξης για την Ανάπτυξη και Προώθηση της Κοινωνικής Επιχειρηματικότητας σε Πληθυσμούς Ορεινών Περιοχών»

INTERREG IVC EUROPE. Παρουσίαση του Προγράμματος. Δρ. Ράλλης Γκέκας

Ο στόχος αυτός είναι σε άμεση συνάρτηση με τη στρατηγική της Λισαβόνας, και συγκεκριμένα την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής μέσω:

Δράση 01-1b : Δράσεις για την προαγωγή επιχειρηματικών επενδύσεων στην Έρευνα και Καινοτομία: ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ

9895/19 ΜΜ/μκρ 1 ECOMP.2B

Η Έξυπνη Πόλη Μέσα από τα Μάτια των Ελληνικών Δήμων

Πολιτική για την καινοτομία

ΕΡΕΥΝΩ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ - ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ σε προδημοσίευση

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΠΡΑΞΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ για την παραγωγικότητα και βιωσιμότητα της γεωργίας

Χρηματοδοτικές ευκαιρίες από το Περιφερειακό ΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας

Σαραφίδου Μελίνα Ε.Υ.. Ε.Π. Περιφέρειας Θεσσαλίας

Τεχνολογίες Πληροφορικής & Επικοινωνιών

Μεταφορές και Εφοδιαστική αλυσίδα. στην Στρατηγική της Έξυπνης Εξειδίκευσης

Προοπτικές συνεργασίας και καινοτομίας στο νέο ΠΑΑ

ΠΕΠ Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης

Σύνδεση της Στρατηγικής Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3) με το Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας

Το Εργαλείο χρηματοδότησης των ΜΜΕ - SME Instrument. Δρ. Γιώργος Τζαμτζής

ΑΑΑ. Αρχές για την Αειφόρο Ασφάλιση. του Προγράμματος Περιβάλλοντος του Ο.Η.Ε.

ΣΥΡΡΙΚΝΟΥΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ (ΑΑΑ_ΕΠ005)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ: ΟΡΟΙ ΕΝΤΟΛΗΣ

Τεχνολογία, καινοτομία και επιχειρηματικότητα

ΕΠΑνΕΚ ΤΟΣ Υγεία. Τομεακό Σχέδιο. Αθήνα,

Η Στρατηγική Έξυπνης Εξειδίκευσης (RIS3)

Του κ. Κωνσταντίνου Γαγλία Γενικού Διευθυντή του BIC Αττικής

Σχεδιαστής Ιστοσελίδων

Υποστήριξη της μετάβασης σε μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα σε όλους τους τομείς

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ (ΜΚΕ)

Transcript:

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ Κ Α Ι Ν Ο Τ Ο Μ Ι Α Σ Προωθώντας την Καινοτομία στους τομείς της Βιομηχανικής Πληροφορικής και των Ενσωματωμένων Συστημάτων μέσω της Δημιουργίας Δικτυώσεων Programme co-funded by the EUROPEAN UNION

έχει χαρακτηριστεί σαν «ευρωπαϊκό παράδοξο», επιφέρει μείωση της ανταγωνιστικότητας, της ανάπτυξης, και των θέσεων εργασίας, καθώς και του βιοτικού επιπέδου, και των παρεχομένων υπηρεσιών και προϊόντων προς τους πολίτες. Το Πλαίσιο Στήριξης της Καινοτομίας (Innovation Support Framework), που υφίσταται σε διάφορες χώρες, δεν φαίνεται να είναι όσο επαρκώς αποδοτικό απαιτείται για τον επιτυχή μετασχηματισμό της έρευνας σε καινοτομία. Η πρωτοβουλία της Νοτιοανατολικής Ευρώπης (ΝΑΕ) ορίζει σαν έναν από τους άξονες προτεραιότητάς της, την υποστήριξη της καινοτομίας στη ΝΑΕ. Η ΝΑΕ αντιπροσωπεύει μία περιοχή που για διάφορους ιστορικούς, πολιτισμικούς, Αυτή η συλλογή αποτελεί και την αφετηρία για την εκπόνηση του παρόντος εγγράφου το οποίο φιλοδοξεί να βοηθήσει τους αναγνώστες του να κατανοήσουν εκτενέστερα το τι είναι καινοτομία και ποια διαδικασία πρέπει να ακολουθηθεί από μια ερευνητική ομάδα για την ανάπτυξη καινοτομίας, επί τη βάσει ερευνητικών αποτελεσμάτων, και την προώθησή της στην αγορά. Ο Μεθοδολογικός Οδηγός Καινοτομίας αναλύει λεπτομερώς τη διαδικασία ανάπτυξης καινοτομίας σε διακριτά βήματα και επισημαίνει τις δεξιότητες που απαιτούνται για το κάθε βήμα. Κατά συνέπεια, θα μπορούσε να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο στα χέρια ερευνητών/εν δυνάμει επιχειρηματιών, αφού μεταφέρει γνώση σχετική με την επιτυχή μετατροπή της έρευνας σε καινοτομία. 03 Konstantin Yuganov - Fotolia.com ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Βιομηχανική πληροφορική και τα Ενσωματωμένα Η Συστήματα αποτελούν δυο τομείς στρατηγικής σημασίας για την ευρωπαϊκή οικονομία. Η ευρωπαϊκή μεταποίηση συνεισφέρει περίπου το 22% του ευρωπαϊκού Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος (ΑΕΠ) ενώ παράλληλα το 50% των κορυφαίων ευρωπαϊκών βιομηχανιών διεξάγουν έρευνα στα Ενσωματωμένα Συστήματα. Αυτοί οι δύο τομείς δημιουργούν ένα συγκριτικό πλεονέκτημα για την Ευρώπη και παράλληλα συνεισφέρουν στην ανάπτυξη και την αύξηση του βιοτικού επιπέδου. Η κατάσταση θα ήταν ακόμα καλύτερη εάν τα ερευνητικά αποτελέσματα που χρηματοδοτούνται είτε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (ΕΕ) ή από ιδιωτικές επενδύσεις, έβρισκαν ευκολότερα το δρόμο τους προς την αγορά με τη μορφή καινοτόμων υπηρεσιών ή προϊόντων. Η υστέρηση της Ευρώπης σε σχέση με τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία όσον αφορά στην παραπάνω διαδικασία, που έχει επισημανθεί και και οικονομικούς λόγους εμφανίζεται να είναι πολύ πιο ετερογενής από ότι η υπόλοιπη Ευρώπη και υστερεί όσον αφορά στην οικονομική ανάπτυξη και ευημερία. Ένας από τους λόγους που συμβάλλει στην παραπάνω υστέρηση είναι το γεγονός ότι οι οικονομίες της περιοχής, με την εξαίρεση της Αυστρίας, υπολείπονται του ευρωπαϊκού μέσου όρου όσον αφορά στην καινοτομία. Η ενίσχυση της καινοτομίας είναι συνεπώς αναγκαία για την επίτευξη ανταγωνιστικότητας και ανάπτυξης, ιδιαιτέρως δε σε περιόδους οικονομικής κρίσης. Το έργο I3E χρηματοδοτείται από την πρωτοβουλία ΝΑΕ με σκοπό την προώθηση της καινοτομίας και της επιχειρηματικότητας στην περιοχή. Έχοντας δημιουργήσει μια κοινοπραξία από οκτώ χώρες της ΝΑΕ, το έργο έχει αναπτύξει έναν Μεθοδολογικό Οδηγό Καινοτομίας βασισμένο σε επιτυχημένες πρακτικές κυρίως από τον ευρωπαϊκό χώρο. Η κοινοπραξία έχει καταρτίσει μια βάση δεδομένων από 120 Καλές Πρακτικές, που είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο του έργου, και βασιζόμενη σε μια Μεθοδολογία Αξιολόγησης Βέλτιστων Πρακτικών κατέληξε σε 30 Βέλτιστες Πρακτικές. Denys Rudyi - Fotolia.com

04 ΕΙΣΑΓΩΓΗ καινοτομία αποτελεί πρόκληση για τις ερευνητικές Η ομάδες, τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ), τις μεγάλες βιομηχανίες και τις οικονομίες γενικότερα, καθώς θεωρείται καταλύτης για την ανταγωνιστικότητα σε ένα όλο και πιο ανταγωνιστικό κόσμο. Η επίτευξη σημαντικών ερευνητικών αποτελεσμάτων και τεχνολογικής προόδου δεν δημιουργεί ανταγωνιστικό πλεονέκτημα από μόνη της. Χρειάζεται ένα επιπλέον βήμα για να μετατραπεί η έρευνα σε καινοτομία και τα αποτελέσματα της έρευνας σε καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες. Το ευρωπαϊκό παράδοξο, που έχει ήδη επισημανθεί από το 1995, αναφέρεται στη δυστοκία της Ευρώπης όσον αφορά στη μετατροπή των αποτελεσμάτων της τεχνολογικής έρευνας σε καινοτομίες και ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα. Αυτό δείχνει σαφώς ότι η μετατροπή των αποτελεσμάτων της έρευνας σε καινοτόμα προϊόντα, υπηρεσίες, μεθόδους και διαδικασίες στην Ευρώπη δεν είναι εγγυημένη. Αποτελεί συνεπώς στρατηγικό στόχο για την Ευρώπη η μετεξέλιξή της σε μια Ένωση Καινοτομίας στην υπηρεσία της αειφορίας για μια πιο πράσινη και δίκαιη κοινωνία. Αυτό με τη σειρά του θα έχει σημαντικό αντίκτυπο στην ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα, την ανάπτυξη και την απασχόληση, ενώ από την άλλη πλευρά, θα αυξήσει την ποιότητα ζωής των Ευρωπαίων πολιτών μέσω καινοτόμων και πρωτοποριακών προϊόντων και υπηρεσιών, δρώντας έτσι ανταποδοτικά προς την κοινωνία όσον αφορά στη χρηματοδότηση που διατίθεται για την έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη. Το παρόν έγγραφο στοχεύει στην παροχή ενός Μεθοδολογικού Οδηγού για τη μετατροπή της έρευνας σε καινοτομία. Εστιάζει σε δύο κλάδους υψηλής έντασης γνώσης: τα Ενσωματωμένα Συστήματα και τη Βιομηχανική Πληροφορική, αλλά θα μπορούσε επίσης να διαβαστεί και από ένα ευρύτερο κοινό. Με γνώμονα τους παραπάνω τομείς, προσδιορίζει ως αφετηρία του την ύπαρξη ενός πρωτότυπου συστήματος που έχει αναπτυχθεί από μια υποσχόμενη ιδέα και έχει φτάσει σε κατάσταση εργαστηριακού πρωτοτύπου. Έτσι, το κύριο κοινό του εν λόγω οδηγού είναι, ερευνητές από τον ακαδημαϊκό χώρο, ΜΜΕ ή μεγαλύτερες επιχειρήσεις που έχουν μια νέα ιδέα και έχουν προχωρήσει σε μια πρωτότυπη ανάπτυξη της ιδέας αυτής. Ο οδηγός φιλοδοξεί να τους προσφέρει χρήσιμες πληροφορίες για το ποια θα είναι τα επόμενα βήματα για την εξέλιξη αυτής της ανάπτυξης σε ένα καινοτόμο προϊόν ή υπηρεσία και την επιτυχή δρομολόγηση της στην αγορά. 107 Καινοτομία 09 Εφεύρεση έναντι Καινοτομίας 10 Τι είναι Καινοτομία Dušan Zidar - Fotolia.com 214 Θεμελιώδη της Διαδικασίας Ανάπτυξης Καινοτομίας 320 Από το Ερευνητικό Αποτέλεσμα στην Καινοτομία 20 Πώληση του Ερευνητικού Αποτελέσματος 20 Αδειοδότηση 22 Δημιουργία Συμπράξεως 23 Νεοσύστατη Εταιρεία - Start-Up peshkova - Fotolia.com CLIPAREA.com - Fotolia.com Το κεφάλαιο 1 του οδηγού παρουσιάζει τις διαφορές μεταξύ εφεύρεσης και καινοτομίας και εξηγεί χονδρικά τι είναι καινοτομία και ποιες οι ταξινομήσεις της. Το κεφάλαιο 2 καθορίζει τις φάσεις της διαδικασίας ανάπτυξης καινοτομίας και τους διαφορετικούς άξονες που πρέπει να ληφθούν υπόψη. Οι τεχνικές πτυχές, που είναι και το κύριο σημείο εστίασης των ερευνητών, θα πρέπει να συνδυάζονται με τις επιχειρηματικές πτυχές και τη θεώρηση της αγοράς για ένα επιτυχημένο μετασχηματισμό σε καινοτομία. Το κεφάλαιο 3 επικεντρώνεται στην επιχειρηματική πλευρά πίσω από την όλη διαδικασία της καινοτομίας, προσδιορίζοντας τις μείζονες επιλογές του επιχειρηματικού μοντέλου που μια ερευνητική ομάδα πρέπει να κάνει σε σχέση με την εκμετάλλευση του ερευνητικού της πρωτοτύπου. Το κεφάλαιο 4 περιγράφει το ρόλο του Πλαισίου Στήριξης της Καινοτομίας στη συνολική προσπάθεια μετασχηματισμού της έρευνας σε καινοτομία. Το κεφάλαιο 5 ασχολείται με θέματα προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας και την έννοια της ανοικτής καινοτομίας. Στο κεφάλαιο 6 παρουσιάζεται ένα μοντέλο καινοτομίας μαζί με τη διαδικασία ανάπτυξης καινοτομίας. Περιγράφονται τα διάφορα στάδια της διαδικασίας αυτής, οι ικανότητες που απαιτούνται σε κάθε βήμα και τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Αυτό το κεφάλαιο επικεντρώνεται κυρίως στα τεχνικά θέματα και τα θέματα αγοράς που σχετίζονται με τη διαδικασία καινοτομίας. 426 Πλαίσιο Υποστήριξης της Καινοτομίας Oleksandr Dibrova - Fotolia.com 5 46 Προστατεύοντας την Καινοτομία 46 Τύποι Δικαιωμάτων Πνευματικής Ιδιοκτησίας 49 Πνευματικά δικαιώματα και Καινοτομία 50 Ανοίγοντας τον κύκλο της Καινοτομίας maxkabakov - Fotolia.com 656 Μοντελοποίηση της Καινοτομίας 773 58 Έρευνα Αγοράς 60 Αναλυτική Σχεδίαση Τεχνική βιώσιμότητα 63 Λεπτομερής σχεδίαση και Δοκιμή 64 Λεπτομερής Σχεδίαση και Ανάπτυξη της Καινοτομίας 65 Δοκιμή 66 Ανασχεδίαση και Παραγωγή 66 Ανασχεδίαση 67 Παραγωγή 68 Διανομή και Μάρκετινγκ anna - Fotolia.com Χρηματοδοτώντας την Καινοτομία 73 Κύκλος Ζωής Καινοτόμου Επιχείρησης 76 Προλειτουργικό Στάδιο 77 Στάδιο Εκκίνησης 78 Στάδιο Πρώιμης Ανάπτυξης 78 Στάδιο Επέκτασης 79 Επιχορηγήσεις Σκοπιμότητας 80 Μικροπιστώσεις 81 Επιχειρηματικοί Άγγελοι 82 Κεφάλαια Επιχειρηματικού Κινδύνου Το κεφάλαιο 7 επικεντρώνεται στις επιχειρηματικές πτυχές της διαδικασίας ανάπτυξης καινοτομίας και ιδίως στη χρηματοδότησή της. Πολλά σχετικά παραδείγματα, που προέρχονται από βέλτιστες πρακτικές που εντοπίστηκαν κυρίως στον ευρωπαϊκό χώρο, παρατίθενται στον οδηγό αποσκοπώντας να βοηθήσουν στην καλύτερη κατανόηση από τον αναγνώστη. rangizzz - Fotolia.com

1 1 Καινοτομία

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΕΦΕΥΡΕΣΗ ΕΝΑΝΤΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ Θα πρέπει να υπάρχει σαφής διαχωρισμός ανάμεσα στην εφεύρεση και την καινοτομία. Η εφεύρεση αναφέρεται στην πρώτη εμφάνιση μιας καινούργιας ιδέας για ένα προϊόν, υπηρεσία ή διεργασία. Αντίθετα, η καινοτομία σχετίζεται με την εμπορευματοποίηση αυτής της ιδέας, δηλαδή τη διάθεση της στην αγορά. Μπορεί να ειπωθεί ότι γενικά η καινοτομία περιλαμβάνει το στάδιο της εφεύρεσης συνοδευόμενο από αυτό της εμπορευματοποίησης. Όμως τα όρια είναι δυσδιάκριτα μιας και η εφεύρεση μπορεί να μη περιλαμβάνει μόνο την έρευνα και ανάπτυξη, αλλά και τη βελτιστοποίηση και εκτέλεση νέων μεθόδων και διεργασιών, ενώ το κομμάτι της εμπορευματοποίησης μπορεί να περιλαμβάνει σημαντική ερευνητική εργασία. Στο πλαίσιο αυτού του οδηγού η εφεύρεση και η καινοτομία μπορούν να διαχωρισθούν με βάση τα παρακάτω χαρακτηριστικά: 08 Εφεύρεση Καινοτομία 09 Που λαμβάνει χώρα; Ποιος την κάνει; Παντού: Σε πανεπιστήμια και ερευνητικά ινστιτούτα αλλά και σε επιχειρήσεις και βιομηχανίες συμπεριλαμβανομένων και των ΜΜΕ. Ο εφευρέτης: ένας ερευνητής, μία ερευνητική ομάδα, μία επιχείρηση. Κυρίως σε εταιρείες που υλοποιούν την εμπορευματοποίηση καινοτόμων ιδεών. Ο νεωτεριστής (innovator): ένα άτομο που μπορεί να σχετίζεται με τον εφευρέτη ή όχι, μια εταιρεία που αναλαμβάνει την εκμετάλλευση μιας εφεύρεσης και χαρακτηρίζεται από νεωτεριστική φιλοσοφία και τόλμη ανάληψης υψηλού κινδύνου, δεδομένου ότι η διαδικασία ανάπτυξης καινοτομίας συνοδεύεται πάντα από το στοιχείο του υψηλού κινδύνου. Εφεύρεση έναντι Καινοτομίας Ρόλος - Προφίλ Ανοικτό και περίεργο μυαλό με δυνατότητα συνδυαστικής σκέψης για την παραγωγή νέων ιδεών από συνδυασμό διαφόρων ιδεών και στοιχείων. Συνδυάζει ικανότητες και τεχνογνωσία από διαφορετικούς τομείς όπως τεχνολογίες παραγωγής, χρηματοοικονομικά, γνώση της αγοράς και τεχνικών προώθησης / μάρκετινγκ. Δεν είναι δυνατόν όλες οι εφευρέσεις να μετατραπούν σε καινοτομία στη δεδομένη χρονική στιγμή. Είναι πιθανό να μεσολαβήσει σημαντική χρονική καθυστέρηση μεταξύ της εφεύρεσης και της συνεπακόλουθης καινοτομίας για ποικίλους λόγους, όπως η μη εκπλήρωση αναγκαίων συνθηκών στο στάδιο της εμπορευματοποίησης, όπως η έλλειψη τεχνολογικών στοιχείων για τη μετατροπή της ιδέας σε προϊόν ή η μη ύπαρξη αγοράς για το καινοτόμο προϊόν κατά τη δεδομένη χρονική στιγμή. Dušan Zidar - Fotolia.com Το πεδίο εφαρμογής του παρόντος οδηγού σχετίζεται με την καινοτομία στις περιοχές των Ενσωματωμένων Συστημάτων και της Βιομηχανικής Πληροφορικής. Σε αυτό το πλαίσιο ο οδηγός θα εστιάσει σε νέες ιδέες και εφευρέσεις σχετικές με αυτές τις δύο περιοχές. Τέλος, για τη βελτίωση της δομής και της ευχρηστίας του εγγράφου, η έναρξη της διαδικασίας που οδηγεί στην ανάπτυξη της καινοτομίας, προϋποθέτει την ύπαρξη κάποιου ερευνητικού αποτελέσματος και όχι μόνο μιας αφηρημένης και να μη επικυρωμένης πρωτοποριακής γενικής ιδέας. pressmaster - Fotolia.com

10 11 twobee - Fotolia.com Τι είναι Καινοτομία ra2 studio - Fotolia.com ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ Καινοτομία γενικά περιγράφει μια ιδέα που Η εφαρμόζεται επιτυχώς στην πράξη. Σύμφωνα με τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) και το Εγχειρίδιο του Όσλο για τη μέτρηση της Καινοτομίας, υπάρχουν τέσσερεις διαφορετικοί τύποι καινοτομίας: Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η ταξινόμηση αυτή δεν είναι κατηγορηματική, δεδομένου ότι οι διαφορετικοί τύποι μπορεί να επικαλύπτονται και να αλληλοσυνδέονται κάτι που οδηγεί σε αύξηση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της διαδικασίας ανάπτυξης καινοτομίας. Καινοτομία Προϊόντος: αναφέρεται σε ένα νέο ή βελτιωμένο προϊόν ή υπηρεσία, όσον αφορά στις τεχνικές προδιαγραφές, τα συστατικά, τα υλικά, το λογισμικό, τη φιλικότητα προς το χρήστη, ή άλλα λειτουργικά χαρακτηριστικά. Καινοτομία Διαδικασίας: πρόκειται για μια καινούργια ή βελτιωμένη μέθοδο παραγωγής ή παράδοσης όσον αφορά στις τεχνικές, τον εξοπλισμό και το λογισμικό. Καινοτομία Μάρκετινγκ: αφορά σε μία νέα μέθοδο μάρκετινγκ που εμπεριέχει αλλαγές στη σχεδίαση, τη συσκευασία, την τοποθέτηση, την τιμολόγηση ή την προώθηση του προϊόντος. Οργανωτική Καινοτομία: σχετίζεται με νέες οργανωτικές μεθόδους που αφορούν στις επιχειρησιακές πρακτικές, την οργάνωση του χώρου εργασίας, ή τις εξωτερικές σχέσεις μιας εταιρείας. Ένας πέμπτος τύπος που προτάθηκε από τον Gary Hamel είναι η: Καινοτομία Διοίκησης: σχετίζεται με τις αρχές και τις διεργασίες διαχείρισης / διοίκησης που τελικώς αλλάζουν τον τρόπο και το περιεχόμενο των πρακτικών των διαχειριστών. Με βάση τις μεταβολές που προκαλούνται στην προϋπάρχουσα κατάσταση ο Schumpeter διακρίνει τρεις τύπους καινοτομίας: Στοιχειώδη ή περιθωριακή: αφορά κάποια καινοτομία που εισάγεται σε ένα υπάρχον προϊόν, διεργασία ή μέθοδο επιφέροντας κάποια προστιθέμενη αξία στο πλαίσιο της συνεχούς βελτίωσης του. Ριζοσπαστική: αφορά μια σημαντική καινοτομία και την παραγωγή σημαντικής προστιθέμενης αξίας από την σκοπιά ενός τελείως νέου προϊόντος, διεργασίας ή μεθόδου. Τεχνολογική Επανάσταση: έχει να κάνει με την ομαδοποίηση καινοτομιών που όλες μαζί μπορούν να αλλάξουν την ανθρώπινη ζωή επιφέροντας σημαντικές επιπτώσεις. Σε κάθε περίπτωση, η καινοτομία θα πρέπει να φέρει στην αγορά κάτι το πρωτοποριακό (μια σημαντική εξέλιξη) ακόμα και αν γίνει αργά και σταδιακά. Μικρά και ασήμαντα οφέλη είναι απλά «βελτιώσεις» του προϊόντος /διαδικασίας /υπηρεσίας, και δεν μπορεί να οριστούν ως καινοτομίες. αναγνώστης χειρός της Vlatacom (http://www.vlatacom.com) για έγγραφα βιομετρικής αναγνώρισης, Ο (έξυπνες ταυτότητες, βιομετρικά διαβατήρια και αναγνώσιμες από μηχάνημα βίζες) αποτελεί μια ριζοσπαστική καινοτομία. Ο αναγνώστης βασίζεται σε μια μήτρα από οπτικούς αισθητήρες και φακούς, που ο κάθε ένας σαρώνει ένα μικρό τμήμα του κειμένου. Αυτά τα κομμάτια ανασυντίθενται σε ένα ενιαίο κείμενο. Ζητήματα σχετικά με την κακή ευθυγράμμιση αισθητήρων και φακών στην εικόνα που επανασυνδέεται, όπως επίσης και θέματα απορρόφησης και διάθλασης στο όρια των κομματιών της εικόνας όπου οι φακοί εστιάζουν, έχουν αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά μέσω ενσωματωμένου λογισμικού. Λόγω της έλλειψης υποδομών και δυνατοτήτων εκτεταμένου μάρκετινγκ και πωλήσεων, ο στόχος της εταιρείας είναι είτε να πωλήσει τα αποτελέσματα της έρευνας ή την άδεια για παραγωγή σε μεγάλους οργανισμούς που δραστηριοποιούνται σε αυτόν το χώρο παγκοσμίως. James Thew - Fotolia.com

2 Θεμελιώδη της Διαδικασίας Ανάπτυξης Καινοτομίας

Η μετάβαση από τη σύλληψη στην αναλυτική σχεδίαση, την ανάπτυξη και δοκιμή και από εκεί σε παραγωγή ευρείας κλίμακας χρειάζεται να λάβει υπόψη θέματα τεχνολογίας, αγοράς και επιχειρηματικότητας. olly - Fotolia.com ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ 14 Θεμελιώδη της Διαδικασίας Ανάπτυξης Καινοτομίας μετάβαση από την εφεύρεση στην καινοτομία Η μπορεί να αναλυθεί σε διαφορετικά στάδια που διακρίνονται με βάση την πρόοδο προς την κατεύθυνση διάθεσης καινοτόμων προϊόντων, υπηρεσιών, μεθόδων ή διεργασιών στην αγορά. Το πρώτο στάδιο σχετίζεται με τη σύλληψη της καινοτομίας και οδηγεί από μια ενδιαφέρουσα ιδέα σε ένα σχεδιαστικό πρωτότυπο. Στο δεύτερο στάδιο καλύπτεται η διαδικασία από το σχεδιαστικό πρωτότυπο ως την παραγωγή και περιλαμβάνει τον αναλυτικό σχεδιασμό, την ανάπτυξη και τον τεχνικό έλεγχο της καινοτομίας. Τέλος, το τρίτο στάδιο έχει να κάνει με τη μαζική παραγωγή και την ευρεία διείσδυση στην αγορά. HaywireMedia - Fotolia.com 15 Επιχειρηματικός Άξονας Άξονας Αγοράς Τεχνολογικός Άξονας Τρεις άξονες Καινοτομίας Διαλογή Ιδεών Ορισμός Πολιτικής IPR Σχέδιο εμπορευματοποίησης Σύλληψη Καθιέρωση IPR Επιλογή Επιχειρηματικού Σχήματος Προκαταρκτική Ανάλυση Αγοράς Αναλυτική Σχεδίαση Ανάπτυξη/Δοκιμή Πλήρης Παραγωγή Πλήρης Ανάλυση Αγοράς Απαιτήσεις Αγοράς/Χρηστών Αναλυτική Σχεδίαση/ Τεχνική Βιωσιμότητα Χρηματοδότηση Δημιουργία/Ανανέωση Επιχειρηματικού Σχεδίου Αναλυτική Σχεδίαση Σχέδιο Ανάπτυξης Καινοτομίας Ανάπτυξη Καινοτομίας Δοκιμή Προώθησης Παρακολούθηση Ανάπτυξης Kαινοτομίας Δοκιμή Σχήμα 1: Γενική διαδικασία της καινοτομίας Απόκτηση πιστοποιήσεων Παραγωγή Πλήρους Κλίμακας/ Μάρκετινγκ/ Διανομή Αυτά τα διαφορετικά στάδια, αν και δεν έχουν διακριτά όρια, επιτρέπουν τον καθορισμό των διαφορετικών βημάτων που χρειάζεται να ακολουθηθούν από την ερευνητική ομάδα για να φέρει τις ιδέες της στην αγορά. Υπάρχουν τρεις άξονες πάνω στους οποίους ταξινομούνται αυτά τα βήματα: ο τεχνολογικός, ο επιχειρηματικός και ο άξονας της αγοράς. Ο τεχνολογικός άξονας έχει να κάνει με την τεχνολογική ανάπτυξη της καινοτομίας, που ξεκινώντας από μια ιδέα που μπορεί να βασίζεται σε αποτελέσματα ερευνητικής εργασίας ή σε μία αναγνωρισμένη ανάγκη της αγοράς καταλήγει σε ένα σχεδιαστικό πρωτότυπο στο τέλος του πρώτου σταδίου, σε ένα προϊόν ή υπηρεσία στο τέλος του δεύτερου και στη μαζική παράγωγη στο τέλος του τρίτου. Ο άξονας της αγοράς σχετίζεται με την αλληλεπίδραση με την αγορά κατά την ανάπτυξη της καινοτομίας, ξεκινώντας από την προκαταρκτική ανάλυση κατά το πρώτο στάδιο, περνώντας στην πλήρη ανάλυση της αγοράς, τις πωλήσεις και τη διανομή κατά το δεύτερο στάδιο και σε όλο και συνθετότερο μάρκετινγκ κατά το τελευταίο στάδιο. Τέλος, ο επιχειρηματικός άξονας είναι σχετικός με τα επιχειρηματικά βήματα που απαιτούνται συμπεριλαμβανομένων της προστασίας Πνευματικής Ιδιοκτησίας, της επιλογής επιχειρηματικού σχήματος εμπορευματοποίησης κατά το πρώτο στάδιο, την ίδρυση μιας επιχείρησης και την εύρεση χρηματοδότησης κατά το δεύτερο στάδιο και την ανάπτυξη της επιχείρησης κατά το τρίτο στάδιο. MR.LIGHTMAN - Fotolia.com

Είναι προφανές ότι οι δραστηριότητες των τριών αξόνων διαπλέκονται καθ όλη τη διαδικασία ανάπτυξης της καινοτομίας καθώς η τεχνολογία και η αγορά πρέπει να πηγαίνουν χέρι - χέρι σε όλη τη διάρκεια της καταγραφής των προδιαγραφών, του σχεδιασμό και της ανάπτυξης ενός προϊόντος ή υπηρεσίας, ώστε αυτή να στεφθεί με επιτυχία, ενώ οι επιχειρηματικές πτυχές καθορίζουν το πλαίσιο βάσει του οποίου η ανάπτυξη της καινοτομίας λαμβάνει χώρα. Όπως έχει ήδη ειπωθεί ο συγκεκριμένος Οδηγός εστιάζει στους τομείς των Ενσωματωμένων Συστημάτων και της Βιομηχανικής Πληροφορικής και παρέχει τη διαδικασία ανάπτυξης καινοτομίας για τους δύο αυτούς τομείς, προϋποθέτοντας την ύπαρξη ενός ερευνητικού αποτελέσματος σε μορφή σχεδιαστικού πρωτοτύπου και φθάνοντας μέχρι το μετασχηματισμό του σε καινοτομία και την είσοδο στην αγορά. Ωστόσο, η εγκυρότητα του οδηγού είναι ευρύτερη, καθώς οι διαδικασίες, οι μεθοδολογίες, οι ιδέες και οι θεωρήσεις που παρουσιάζονται είναι εφαρμόσιμες ευρύτερα, ακόμη και αν εστιάζουν κατά κύριο λόγο στους δύο προαναφερθέντες μακρο-τομείς. Εν προκειμένω, ο κύριος στόχος του παρόντος εγγράφου τοποθετείται στο στάδιο 2 που αφορά στον αναλυτικό σχεδιασμό και την ανάπτυξη της καινοτομίας από ένα σχεδιαστικό πρωτότυπο. Η διαδικασία ανάπτυξης καινοτομίας που περιγράφεται στο κεφάλαιο 6, έχει να κάνει με πτυχές της αγοράς και της τεχνολογίας, ενώ η επιχειρηματική πλευρά εξετάζεται στο κεφάλαιο 7 που εστιάζει κατά κύριο λόγο στους μηχανισμούς χρηματοδότησης που είναι διαθέσιμοι για την καινοτομία. Όσον αφορά στο στάδιο 1, αναφορά σε σημαντικές επιχειρηματικές πτυχές γίνεται στο κεφάλαιο 5, όπου παρουσιάζεται η προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας και στο κεφάλαιο 3 όπου παρουσιάζονται κάποιες επιλογές για το επιχειρηματικό σχήμα από το οποίο θα πραγματοποιηθεί η ανάπτυξη της καινοτομίας. 16 17 peshkova - Fotolia.com Sergej Khackimullin - Fotolia.com

3 ΑΠΟ ΤΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΣΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

Υπάρχουν διαφορετικές εναλλακτικές διαδρομές για την εμπορευματοποίηση μιας εφεύρεσης και την παραγωγή της καινοτομίας. Από το Ερευνητικό Αποτέλεσμα στην Καινοτομία εφευρέτης/ερευνητής μπορεί να είναι η ίδια ή διαφορετική οντότητα. Ο νεωτεριστής, που ταυτίζεται με τον Ο επιχειρηματία από τον Schumpeter, θα πρέπει να συνδυάζει όλα τα απαραίτητα γνωρίσματα για την μετατροπή της ιδέας ή του ερευνητικού αποτελέσματος σε καινοτομία. Υπάρχουν διαφορετικές εναλλακτικές διαδρομές για την εμπορευματοποίηση μιας εφεύρεσης και την παραγωγή της καινοτομίας που προβλέπουν διαφορετικούς ρόλους για τον εφευρέτη. 20 Έναρξη Προστασία Πνευματικής Ιδιοκτησίας Ερευνητικού Αποτελέσματος Πώληση Ερευνητικού Αποτελέσματος ΟΧΙ ΟΧΙ Αδειοδότηση Δημιουργία ΟΧΙ Συμπράξεως Δημιουργία Νέας Εταιρείας Ή Έρευνα Αγοράς 21 Από το Ερευνητικό Αποτέλεσμα στην Καινοτομία ΝΑΙ ΝΑΙ ΝΑΙ Πέρασμα ΔΠΙ στο Νεωτεριστή Μοίρασμα ΔΠΙ με τους Δικαιοδόχους Διατήρηση ΔΠΙ ως μέλος της Συμπράξεως Σχήμα 2: Επιλογή Νεωτεριστικής Οντότητας / Σχήματος Pixel & Création - Fotolia.com ΠΩΛΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΥ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΟΣ πρώτη εναλλακτική είναι η πώληση του ερευνητικού Η αποτελέσματος σε κάποιον τρίτο. Ο ρόλος του εφευρέτη/ερευνητή περιορίζεται στην προστασία των Δικαιωμάτων Πνευματικής Ιδιοκτησίας (ΔΠΙ), την προώθηση του ερευνητικού αποτελέσματος και την εύρεση ενδιαφερομένων αγοραστών, τη διαπραγμάτευση της συμφωνίας και την αποκόμιση χρηματικού οφέλους από την πώληση. Ο αγοραστής θα αναλάβει το ρόλο του νεωτεριστή, δηλαδή θα επιδιώξει τη μετατροπή του ερευνητικού αποτελέσματος σε καινοτομία και ταυτόχρονα θα αναλάβει όλα τα συνεπαγόμενα ρίσκα, ενώ θα είναι ο αποκλειστικός ευεργετούμενος από μια ενδεχόμενη επιτυχία. ΑΔΕΙΟΔΟΤΗΣΗ άδεια είναι ένα νομικό μέσο που διέπει τη χρήση Η μιας εφεύρεσης/ερευνητικού αποτελέσματος. Ο ρόλος του εφευρέτη/ερευνητή θα είναι η κατοχύρωση των ΔΠΙ της ιδέας ή ερευνητικής του δουλειάς, η προώθησή της και η εύρεση ενδιαφερόμενων δικαιοδόχων, η διαπραγμάτευση της συμφωνίας και νομικά ζητήματα. Κατά τη διάρκεια ισχύος της άδειας, ο ερευνητής λαμβάνει τέλη αδειοδότησης από τους δικαιοδόχους. Ο ερευνητής συνεχίζει να διατηρεί τον κύριο έλεγχο των ΔΠΙ, αλλά όχι τον αποκλειστικό, αφού μέρος τους έχει δοθεί στου δικαιοδόχους. Τέλος, ο ερευνητής και οι δικαιοδόχοι μοιράζονται το ρόλο του νεωτεριστή, με τη συνεισφορά του πρώτου στην εμπορευματοποίηση και τη χρηματοδότηση να είναι περιορισμένη. Nomad_Soul - Fotolia.com Η UltraSOC Technologies Ltd (http://www.ultrasoc.com/) υπέγραψε συμφωνία αδειοδότησης με το Πανεπιστήμιο του Κεντ για την αποκλειστική πρόσβαση στα διπλώματα ευρεσιτεχνίας ή τις αιτήσεις για δίπλωμα ευρεσιτεχνίας που βασίζονται στο έργο του καθηγητή McDonald-Maier και της ομάδας του που εκτελέστηκε στο Πανεπιστήμιο. Στο χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνονται αιτήσεις ευρεσιτεχνίας για διεπαφές υποστήριξης αποσφαλμάτωσης για ολοκληρωμένα κυκλώματα, ανίχνευση συνθηκών αποσφαλμάτωσης, και για μια νέα «φέρουσα αρχιτεκτονική ημιαγώγιμων στοιχείων αποτελούμενων από πολλαπλά τσιπ». H UltraSOC Technologies ήταν υποχρεωμένη να αναπτύξει περαιτέρω την τεχνολογία, να αναπτύξει πρωτότυπο υλικό και να επιδείξει την καταλληλότητα της ιδέας σε δυνητικούς επενδυτές και δικαιοδόχους. fovito - Fotolia.com

22 Η μέθοδος χύτευσης αντίθλιψης αερίου που αναπτύχθηκε από τους Ακαδ. A. Balevski και Αντεπιστ. Μέλος Iv. Dimov του Ινστιτούτου Επιστήμης Μετάλλων της Ακαδημίας Επιστημών της Βουλγαρίας (IMS-BAS,http://www.ims.bas.bg/) αποτελεί μια πατενταρισμένη καινοτομία που σχετίζεται με την ανάπτυξη της επιστήμης της μηχανικής. Έχει υποστηριχθεί από το Εθνικό Ταμείο Επιστημών της Βουλγαρίας, διεθνή χρηματοδότηση (πρόγραμμα Copernicus) και εμπορικές συμβάσεις. Ο σχηματισμός κοινοπραξίας μεταξύ του IMS-BAS, της «Εξοπλισμός και Τεχνολογίες Ακαδ. A. Balevski» με το Κέντρο Υδρο-αεροδυναμικής και τον όμιλο Τεχνολογιών Μετάλλου αποσκοπεί στην εμπορευματοποίηση και εφαρμογή της μεθόδου προκειμένου να διευκολυνθεί η μεταφορά των καινοτομιών στη βιομηχανία. 23 ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΥΜΠΡΑΞΕΩΣ σύναψη συμπράξεων αποτελεί ένα πρόσθετο Η μονοπάτι προς την εμπορευματοποίηση μιας εφεύρεσης/ερευνητικού αποτελέσματος. Ο ρόλος του ερευνητή/εφευρέτη είναι η προστασία των ΔΠΙ, το μάρκετινγκ της εργασίας του και η εύρεση ενδιαφερομένων μερών που θα επιθυμούσαν να συμπράξουν μαζί του για την παραγωγή της καινοτομίας. Ο ερευνητής διατηρεί τον έλεγχο των ΔΠΙ και ταυτόχρονα διατηρεί ενεργό ρόλο στη διαδικασία της ανάπτυξης. Το ρόλο του νεωτεριστή παίζει η σύμπραξη που θα βασιστεί σε ένα νέο ή υπάρχον εταιρικό σχήμα. Η αφοσίωση του ερευνητή και το διατιθέμενο από αυτόν κεφάλαιο είναι πολύ μεγαλύτερα και στις δύο περιπτώσεις σε σχέση με τις προηγούμενες εναλλακτικές. Το σύστημα ελέγχου πίεσης κενού για μηχανές ανόπτησης πλάσματος, το οποίο αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του έργου CONNECT χρηματοδοτούμενου από το 6ο Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Πλαίσιο, έχει βρει το δρόμο του για την αγορά μέσω της ένταξής του στα συστήματα της εταιρείας Plasmait GmbH (http://www. plasmait.com/) για ανόπτηση πλάσματος, με την Plasmait GmbH να είναι μέλος της κοινοπραξίας CONNECT. Το σύστημα αποτελεί επί μέρους αποτέλεσμα του CONNECT, το γενικότερο αποτέλεσμα του οποίου ήταν μια πλατφόρμα προβλεπτικού ελέγχου. Αν και τα συνολικά ΔΠΙ παραμένουν στη δικαιοδοσία όλης της κοινοπραξίας, τα ΔΠΙ του συστήματος ελέγχου πίεσης κενού ανήκουν αποκλειστικά στην Plasmait GmbH, η οποία τα έχει μερικώς χρηματοδοτήσει, με την υπόλοιπη χρηματοδότηση να έχει προέλθει από το έργο CONNECT. Μια απλοποιημένη έκδοση του αναπτυχθέντος συστήματος ελέγχου κενού έχει ήδη πουληθεί παγκοσμίως, όντας ενσωματωμένη στις μηχανές της Plasmait GmbH. Sychugina_Elena - Fotolia.com CLIPAREA.com - Fotolia.com ΝΕΟΣΥΣΤΑΤΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ - START-UP Σε αυτή την περίπτωση ο ερευνητής/εφευρέτης αναλαμβάνει μόνος του το ρόλο του νεωτεριστή, κάτι που συνήθως απαιτεί την ίδρυση μιας νέας (startup) εταιρείας. Η νέα εταιρεία αποκτά τον έλεγχο των ΔΠΙ και αναλαμβάνει να διεκπεραιώσει όλες τις ενέργειες που χρειάζονται για τη διάθεση ενός τελικού προϊόντος στην αγορά. Το απαιτούμενο κεφάλαιο και ο χρονικός ορίζοντας είναι αρκετά μεγαλύτερα σε σχέση με τις προηγούμενες περιπτώσεις, καθώς και ο αναληφθείς κίνδυνος και οι πιθανότητες αποτυχίας αφού η νεοσυσταθείσα εταιρεία θα πρέπει να διεκπεραιώσει επιτυχώς ολόκληρη τη διαδικασία ανάπτυξης της καινοτομίας. Μεγαλύτερος είναι επίσης και ο χρόνος απόσβεσης επένδυσης για τον εφευρέτη/ερευνητή. Τέλος, η εξασφάλιση επαρκών πόρων για τη δημιουργία της εταιρείας και το μετασχηματισμό του ερευνητικού αποτελέσματος σε καινοτομία αποτελεί κρίσιμο σημείο αυτής της εναλλακτικής. HAROBS Tsansilvania Software είναι μια Φιλλανδο- Ρουμανική Επιχείρηση με περισσότερα από 11 χρόνια εμπειρίας σε ανάληψη εκτέλεσης έργων λογισμικού (offshore/ nearshore) και στην ανάπτυξη εξειδικευμένου λογισμικού. Με μια επιχειρηματική κουλτούρα που εστιάζει στην επιτυχία των πελατών, την καινοτομία και την υπευθυνότητα, η AROBS Transilvania Software έχει εξελιχθεί από μια νεοσύστατη (start-up) επιχείρηση με λίγους υπαλλήλους σε μια παγκόσμια επιχείρηση με περισσότερους από 190 εξειδικευμένους υπαλλήλους σε δύο γραφεία στη Ρουμανία (Κλουζ και Βουκουρέστι), και τζίρο 6.5 εκατομμυρίων ευρώ. Λόγω της σημαντικής της ανάπτυξης τα τελευταία χρόνια, η AROBS κατατάσσεται όγδοη στη λίστα Deloitte Central Europe Technology 50, στην κορυφή των 50 ταχύτερα αναπτυσσόμενων τεχνολογικών εταιρειών στην περιοχή. Το TrackGPS Business αποτελεί ένα προϊόν, το οποίο αποτελεί ένα καινοτόμο σύστημα παρακολούθησης και εντοπισμού οχημάτων μέσω GPS, που βελτιστοποιεί τη διαχείριση του στόλου οχημάτων, παρέχει λειτουργίες πραγματικού χρόνου και διαχειρίζεται δυναμικά το στόλο εξ αποστάσεως. Το σύστημα έχει αναπτυχθεί για όλα τα ήδη οργανισμών, από μικρές επιχειρήσεις που επιθυμούν μια απλή, άμεσης ανάπτυξης και οικονομικά αποδοτική λύση για τον εντοπισμό του στόλου οχημάτων τους, μέχρι μεγάλους οργανισμούς που λειτουργούν σε πολλαπλές τοποθεσίες και που αναζητούν τηλεματικές λύσεις και δεδομένα που θα βελτιώσουν τη διαδικασία λήψης στρατηγικών επιχειρηματικών αποφάσεων και θα βελτιστοποιήσουν την επιχειρησιακή τους λειτουργία. Yuri Arcurs - Fotolia.com

4 Πλαίσιο Υποστήριξης της Καινοτομίας

Kirill Kedrinski - Fotolia.com Σύμφωνα με τον παραπάνω ορισμό τέσσερεις τύποι ενεργειών μπορούν να προσδιορισθούν: 1 Παροχή οικονομικών πόρων απ ευθείας στην επιχείρηση για τη στήριξη της διαδικασίας ανάπτυξης καινοτομίας (κρατικές επιχορηγήσεις, κονδύλια Ε&Α, καινοτομικά έργα, κρατικές προμήθειες). 2. Παροχή οικονομικών πόρων σε οργανισμούς που λειτουργούν ως παροχείς υπηρεσιών σχετιζόμενων με την καινοτομία ή ως ενδιάμεσοι φορείς υποστήριξης καινοτομίας σε επιχειρήσεις και/ή συνδέουν ερευνητικούς και επιχειρηματικούς φορείς (μεταφορά τεχνογνωσίας, επώαση επιχειρήσεων, κατάρτιση σε θέματα διαχείρισης καινοτομίας, ανάπτυξη υποδομών για εταιρείες τεχνολογιών αιχμής, πολιτικές για την στήριξη επιχειρηματικότητας και start-ups). 3. Έναυση και συντονισμός της διαδικασίας ανταλλαγής γνώσης μεταξύ παραγόντων που εμπλέκονται στο σύστημα καινοτομίας από κρατικές αρχές με τη δημιουργία συμπράξεων ιδιωτικού-δημόσιου τομέα (μεταφορά και αξιοποίηση ερευνητικών αποτελεσμάτων, κινητικότητα προσωπικού μεταξύ της ακαδημαϊκής κοινότητας και των επιχειρήσεων, διάχυση πληροφορίας και βέλτιστων πρακτικών, έργα επίδειξης, δίκτυα και συνεργατικοί σχηματισμοί). 4. Δημιουργία νέων θεσμών που απαρτίζουν ένα είδος νομικού πλαισίου που εμμέσως επηρεάζει τη διαδικασία ανάπτυξης καινοτομίας στις επιχειρήσεις (νομικό πλαίσιο, φορολογικά και οικονομικά κίνητρα, υποστήριξη για την προστασία των ΔΠΙ, τυποποίηση και πιστοποίηση, απλούστευση διοικητικών διαδικασιών). 26 Ως μέτρο πολιτικής υποστήριξης της καινοτομίας μπορεί να ορισθεί κάθε δράση που αναλαμβάνεται ή (συγ-) χρηματοδοτείται από τον δημόσιο τομέα με σκοπό να επηρεαστούν οι διαδικασίες ανάπτυξης καινοτομίας και οι σχετικές ικανότητες στις επιχειρήσεις. arahan - Fotolia.com HΕλληνική Πρωτοβουλία Τεχνολογικών Συνεργατικών Σχηματισμών Corallia (http://www.coralia.org/) αποτελεί μια προσπάθεια συγχρηματοδοτούμενη από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης της ΕΕ και Εθνικούς Πόρους στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανταγωνιστικότητα και Επιχειρηματικότητα 2007-2013» και των Περιφερειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων 2001-2013. Έχει στόχο την προώθηση της ανταγωνιστικότητας, της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας μέσα από υποστηρικτικές ενέργειες ανάπτυξης συνεργατικών σχηματισμών (cluster development). Εστιάζει σε τομείς γνώσης, με ισχυρή προοπτική εξαγωγής, χρησιμοποιώντας επιτυχείς προσπάθειες σαν αναφορές έμπνευσης, έχοντας τις ΜΜΕ στην πρώτη γραμμή ενδιαφέροντος και χρησιμοποιώντας μια καινοτόμο από κάτω προς τα άνω προσέγγιση ανάπτυξης πολιτικών. Το πρώτο cluster που αναπτύχθηκε από το Corralia είναι το mi-cluster στην περιοχή της μικρο/νανο-ηλεκτρονικής και των ενσωματωμένων συστημάτων. Το Corralia αποτελεί τον ενδιάμεσο φορέα για τη διαχείριση και το σχηματισμό του cluster αυτού. Η χρηματοδότηση του mi-cluster προήλθε από το Ελληνικό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Ανταγωνιστικότητα κάτω από τον άξονα 1: Καινοτομία υποστηριζόμενη από την Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη. Η επιλογή της μικροηλεκτρονικής και των ενσωματωμένων συστημάτων ως ενός στρατηγικού τομέα για την Ελλάδα, ελήφθη τον Ιούνιο 2006, ενώ η προετοιμασία και η προκήρυξη της πρόσκλησης για την δημιουργία του mi-cluster έγιναν τον Οκτώβριο 2008 και οι συμβάσεις υπεγράφησαν το Μάϊο του 2009. Η δημόσια συγχρηματοδότηση του cluster ανέρχεται στα 33 εκατομμύρια. 27 Πλαίσιο Υποστήριξης της Καινοτομίας ΠΛΑΙΣΙΟ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑΣ υποστήριξη της καινοτομίας, η μέτρηση και Η βελτίωση της αποδοτικότητας των εθνικών συστημάτων καινοτομίας αποτελούν σημαντικά θέματα και προτεραιότητες για την Ευρώπη, ειδικότερα σε ότι αφορά σε μηχανισμούς υποστήριξης της καινοτομίας και μέτρα για το μετασχηματισμό της έρευνας σε νέα προϊόντα και υπηρεσίες. Υπάρχουν πολλοί ορισμοί που περιγράφουν τα μέτρα υποστήριξης καινοτομίας, και εδώ θα αναφερθεί ο ευρύτερα εφαρμοσμένος ορισμός εργασίας των Reid και Peter: Ως μέτρο πολιτικής υποστήριξης της καινοτομίας μπορεί να ορισθεί κάθε δράση που αναλαμβάνεται ή (συγ-) χρηματοδοτείται από τον δημόσιο τομέα με σκοπό να επηρεαστούν οι διαδικασίες ανάπτυξης καινοτομίας και οι σχετικές ικανότητες στις επιχειρήσεις. olly - Fotolia.com IckeT - Fotolia.com