ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΙΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΙΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ"

Transcript

1 ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΒΡΕΦΟΝΗΠΙΟΚΟΜΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΦΟΙΤΗΤΡΙΕΣ: ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΘΕΟΠΟΥΛΑ Α.Μ ΚΟΝΤΖΕ ΕΥΤΥΧΙΑ, Α.Μ ΣΙΑΡΚΟΥ ΜΑΡΙΑ Α.Μ ΣΚΑΜΑΝΤΖΟΥΡΑ ΑΓΓΕΛΙΚΗ Α.Μ ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ : ΓΙΩΤΑΚΗ ΙΡΙΣ ΙΩΑΝΝΙΝΑ 2013

2 Στις οικογένειές μας

3 ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ Θα θέλαμε να εκφράσουμε τις ειλικρινείς μας ευχαριστίες σε όλους αυτούς τους ανθρώπους που συνέβαλαν στο να φέρουμε εις πέρας την παρούσα Πτυχιακή Εργασία. Ιδιαίτερα θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε την Επιβλέπουσα της εργασίας αυτής, την κ. Γιωτάκη Ιρις για την πολύτιμη βοήθειά της και τη διαρκή υποστήριξή της, τόσο κατά τη διεξαγωγή του πρακτικού μέρους, όσο και κατά τη συγγραφή της παρούσας εργασίας, καθώς και τα μέλη της εξεταστικής επιτροπής. Για τις χρήσιμες συμβουλές τους και την καθοδήγησή τους καθ όλα τα στάδια διεκπεραίωσης του πρακτικού μέρους της εργασίας θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε την Διευθύντρια του Παιδικού σταθμού Δενδροποτάμου Θεσσαλονίκης κ. Νόνη Αραμπατζή και την παιδαγωγό κ. Ελευθερία Κολέση Ακόμη, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε θερμά την νηπιαγωγό κ. Μαρία Φουρκιώτη για την άμεση και ανιδιοτελή βοήθειά της κατά την συνεργασία μας μέσα στην τάξη. Καθώς επίσης τις κυρίες Σοφία Λαπαρίδου και Λένα Ηλία εργαζόμενες στο παιδικό σταθμό για την αμέριστη συμπαράστασή τους κατά τη διάρκεια του πρακτικού μέρους της εργασίας αυτής. Τέλος, θα θέλαμε να εκφράσουμε τις ευχαριστίες μας στις οικογένειές μας για την αμέριστη συμπαράσταση, βοήθεια και προ πάντων κατανόηση και ανοχή καθ όλο το χρονικό διάστημα των σπουδών μας.

4 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην εργασία αυτή με θέμα την εφαρμογή της μεθόδου του πουαντιγισμού σε παιδιά προσχολικής ηλικίας υπήρξε θεωρητικό και πρακτικό μέρος έρευνας. Στο θεωρητικό μέρος αναφερθήκαμε στην έννοια του σημείου, pouantillism (πουαντιγισμού), πραγματοποιήσαμε ιστορική αναδρομή με κάποιους σημαντικούς εκπροσώπους του νεοϊμπρεσιονισμού, την πορεία, την σημασία, τα στάδια, τις τεχνικές και επινοήσεις, τα βασικά χαρακτηριστικά της παιδικής ζωγραφικής και η συζήτηση επάνω σε αυτά. Στόχος της παρούσας εργασίας είναι να έρθουν τα παιδιά σε επαφή με την τέχνη και μετέπειτα με τον πουαντιγισμό (pouantillism), καθώς αυτό θα βοηθήσει στην ολοκλήρωση της πνευματικής τους ανάπτυξης. Οι μαθητές δραστηριοποιήθηκαν και αφυπνίστηκε η δημιουργική τους σκέψη, η ελεύθερη κρίση τους, η εφευρετικότητα, η επινοητικότητα τους, η αυτοπεποίθηση, το συναίσθημα, η αυτονομία και η περιέργειά τους για μάθηση. Τα κίνητρα ήταν ψυχοκοινωνικά και δεν υπήρχαν αμοιβές και ποινές με ακατάσχετο διδακτισμό. Τα παιδιά έμαθαν μόνα τους να εργάζονται και να συνεργάζονται και αναδείχτηκαν έτσι οι ικανότητες του κάθε παιδιού. Όλα αυτά έγιναν με παιγνιώδη τρόπο, ξεκινώντας από τις πιο απλές έννοιες εστιάζοντας στην συνέχεια στον πουαντιγισμό (pouantillism), μια τεχνική που έχει ως κύριο χαρακτηριστικό το σημείο. Το πρακτικό μέρος της παρούσας εργασίας διεξήχθη στον παιδικό σταθμό του Δενδροποτάμου Θεσσαλονίκης. Ξεκίνησε από τις 13 Μαΐου ως τις 14 Ιουνίου Η ομάδα του πρακτικού μέρους αποτελούνταν από 15 παιδιά 4 ετών. Το θέμα που επιλέξαμε να ασχοληθούν τα παιδιά ήταν «το καλοκαίρι». Τα παιδιά εργάστηκαν με περισσή χαρά και ενδιαφέρον επάνω στο θέμα με την τεχνική του πουαντιγισμού. Τα αποτελέσματα ήταν καλύτερα από τα αναμενόμενα στο τέλος της εργασίας. Τα παιδιά εξέλιξαν διάφορες δεξιότητες με την τεχνική αυτή, αλλά πάνω από όλα, έμαθαν μέσα από το παιχνίδι της τεχνικής του πουαντιγισμού, να εκφράζονται με μεγαλύτερη άνεση και ελευθερία εξωτερικεύοντας την κάθε τους σκέψη και συναίσθημα.

5 SUMMARY In this paper on the application of the method of pouantillism preschoolers has theoretical and practical part of research. In the theoretical part we discussed the concept of point, pouantillism conducted throwback to some important representatives of neoimpresionism, the course, the importance stages, techniques and ideas, the basic characteristics of children's painting and the discussion on them. The aim of this paper is to bring them into contact with art and later with pouantillism, as this will help in the completion of their intellectual development. Students are active and awakened the creative thinking, discretion, their inventiveness, their resourcefulness, self-confidence, emotion, autonomy and curiosity for learning. The incentives were psychosocial and there were no fees and penalties with irresistibility didacticism. The children learned themselves to work and co-operate and so emerged the abilities of each child. All this was done in a playful manner, starting from the simplest concepts focusing on continuity in pouantillism, a technique that has been marked point. The practical part of this work was conducted in the nursery of Dendropotamos Thessaloniki. Started from 13 May to 14 June The group practical part consisted of 15 children 4 years old. The theme we have chosen to engage children was "the summer." The children worked with great joy and interest on the issue with his technique pouantillism. The results were better than expected at the end of work. The children have developed various skills with this technique, but above all, they learned through the game of his technique pouantillism, to speak with greater comfort and freedom externalizing their every thought and feeling.

6 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΙΟΥ 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ (POUANTILLISM) ΚΑΙ ΟΙ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΣ Η ΝΤΙΒΙΣΙΟΝΙΣΜΟΣ (DIVISION) ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΙ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ 7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : Η ΠΑΙΔΙΚΗ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΚΑΙ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΤΑ ΣΤΑΔΙΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΠΙΝΟΗΣΕΙΣ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ ΒΑΣΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ 44 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 : Η ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗ ΤΟΥ ΝΗΠΙΟΥ ΣΤΗ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ ΚΑΘΟΔΗΓΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑ Η ΣΥΝΕΙΔΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΥ ΡΟΛΟΥ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ 57

7 ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΓΛΩΣΣΑΡΙ 100

8 ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1

9 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΙΟΥ Το σημείο είναι το απλούστερο και ασφαλώς το μικρότερο στοιχείο της εικόνας του σχεδίου και του εικαστικού έργου. Το σημείο είναι η ελάχιστη γραφή που μπορεί να κάνει ο άνθρωπος πάνω σε μια επιφάνεια. Είναι όπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο Kandinsky w. (2003) (εικ. 1), «η πιο λακωνική πρόσκαιρη φόρμα, η τελευταία και μοναδική ένωση της σιωπής και του λόγου». Το σημείο είναι στην Ζωγραφική ό,τι είναι ο απλός ήχος στη Μουσική. Όπως όμως ο ήχος δεν μπορεί να έχει κανένα περιορισμό στον χρόνο, έτσι και το σημείο δεν μπορεί να έχει κανένα περιορισμό στον χώρο. Έτσι ένα σημείο μπορεί να είναι ελάχιστο πάνω σε μια επιφάνεια, άλλο μπορεί να είναι μεγαλύτερο και άλλο μπορεί να καταλάβει ολόκληρη την επιφάνεια. Δεν θα μπορέσει όμως ποτέ στον εικαστικό χώρο-να εκφράσει ένα διαφορετικό μήνυμα από αυτό του απλού ήχου, είτε αυτός είναι ελάχιστος ψίθυρος, είτε είναι δυνατός κρότος. Η εσωτερική του αντήχηση είναι η απλούστερη που μπορεί να υπάρξει. Η δύναμή του όμως μπορεί να είναι σημαντική, γιατί επισημαίνει τα όρια ανάμεσα στο υπαρκτό και το ανύπαρκτο, το υλικό και το άυλο. Στην Φύση και το Σχέδιο το σημείο μορφοποιείται τις περισσότερες φορές σαν κύκλος, μπορεί όμως να πάρει έναν ατελείωτο αριθμό όψεων, να γίνει δηλαδή μυτερό, τετράγωνο, να αποκτήσει μικρά δοντάκια κ.τ.λ. Μπορεί να είναι μια κηλίδα που σχηματίζει ένα υγρό πέφτοντας στο πάτωμα, ένα σημάδι που χαράσσεται πάνω σε ένα χαρτί, ένα βοτσαλάκι στην άμμο, ένα αστέρι που βλέπει κανείς στο στερέωμα. Κάθε σημείο που υπάρχει τυχαία στη φύση αλλά και κάθε σημείο που σκόπιμα τοποθετείται από τον άνθρωπο σε μια επιφάνεια, μπορεί να τραβήξει την προσοχή μας. Στην τελευταία περίπτωση αποκτά μια ιδιαίτερη σημασία, γιατί γίνεται ένα κατασκευασμένο στοιχείο σε έναν επιλεγμένο χώρο (ΚΟΖΑΚΟΥ-ΤΣΙΑΡΑ, O. 1988). 2

10 Εικόνα 1 Το βιβλίο του Kandinsky W. (2003) με τίτλο Concerning the spiritual in art. Η ΘΕΣΗ ΚΑΙ Η ΕΚΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΗΜΕΙΟΥ Η θέση και η έκταση του σημείου σε μια επιφάνεια και ο τρόπος που είναι τοποθετημένο το σημείο ή τα σημεία σε μια επιφάνεια, προσδιορίζει και το εσωτερικό περιεχόμενο του σημείου σαν «εικαστικού ήχου» και κατ επέκταση μορφικού συμβόλου. Το αν ένα σημείο είναι μόνο ή βρίσκεται ανάμεσα σε άλλα είναι παράγοντας σημαντικός για τον προσδιορισμό του σημείου σαν εικαστικού συμβόλου. Ένα μοναδικό σημείο σε μια επιφάνεια είναι μοναχικό, έχει μόνο ένα διάλογο με τον εαυτό του και την ίδια την επιφάνεια, επομένως λειτουργεί σαν σύμβολο ελάχιστης αντήχησης. Στο κέντρο μιας επιφάνειας το σημείο μοιάζει στατικό, ενδοστρεφές. Οι αόρατες αλλά υπαρκτές δυνάμεις του επιπέδου που το πιέζουν απ όλες τις μεριές είναι ίδιες, γι αυτό και φαίνεται εγκλωβισμένο, αμετακίνητο. Η επιφάνεια ενεργεί πάνω σε κάθε εικαστικό στοιχείο δυναμικά, όπως ακριβώς ο περιβάλλων χώρος ενεργεί πάνω σε κάθε στοιχείο της Φύσης. Το σημείο στο κέντρο της επιφάνεια ισορροπεί ανάμεσα στις ίσες δυνάμεις που παράγει η επιφάνεια. Όταν ένα σημείο βρίσκεται έξω από το κέντρο της επιφάνειας, οι δυνάμεις που επιδρούν πάνω του από τις διάφορες πλευρές της επιφάνειας 3

11 αλλάζουν και έτσι το σημείο μοιάζει να έχει κάποια κίνηση.η επιφάνεια λειτουργεί σαν περιβάλλων χώρος και το σημείο υποτάσσεται σε νόμους της ίδιας της φύσης. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον αποκτά μια σύνθεση με σημείο, όταν τα σημεία έχουν διαφορετικό μέγεθος μεταξύ τους. Το ενδιαφέρον γίνεται ακόμη μεγαλύτερο όταν τα σημεία αποκτήσουν διαφορετική όψη. Τότε φαίνεται σαν να έχουμε ήχους με διαφορετική διάρκεια, ήχους μικρότερους και μεγαλύτερους. Όταν ξεφεύγουμε από το στρογγυλό σημείο, εμφανίζεται η δυνατότητα της κίνησης και της διεύθυνσης. Σε μια σύνθεση με σημεία, η ποικιλία στα μεγέθη, στο σχήμα των σημείων, στις αποστάσεις μεταξύ τους, στον τόνο και στο χρώμα, αυξάνει το ενδιαφέρον και την ένταση. Η ποικιλία στη σύνθεση συνεπάγεται και αντιθέσεις (μεγάλο- μικρό) που της δίδουν ένταση και δυναμισμό. Αντίθετα, η επανάληψη και ο ρυθμός, που και αυτά μιμούνται νόμους της Φύσης, ανθρώπινες αντιδράσεις και ψυχικές ανάγκες (ρυθμός στην κίνηση των κυμάτων, της αναπνοής κ.ά.) ελαττώνουν το ενδιαφέρον και την ένταση, δίνουν όμως στη σύνθεση ήρεμη και γαλήνια όψη. Στη σύνθεση, ένταση και χαλάρωση, συντείνουν στη δημιουργία ενός ενδιαφέροντος συνόλου. Ποικιλία στα μεγέθη και στην όψη των σημείων με ασύμμετρη τοποθέτησή τους στην επιφάνεια ή με ρυθμικές επαναλήψεις, αυξάνουν και ελαττώνουν την ένταση ενός σχεδίου, παράγοντας εσωτερικές δυνάμεις, αντίστοιχες μιας μουσικής σύνθεσης. Το διάστημα μεταξύ ενός σημείου και ενός άλλου σε μια σύνθεση, παίζει σημαντικό ρόλο για την ίδια τη σύνθεση.όταν το μάτι βλέπει μια σύνθεση με σημεία, δεν τα βλέπει μόνο σαν σημεία, αλλά σαν αυτόνομες υπάρξεις, σαν όντα με ζωή που υποτάσσονται στους ίδιους νόμους που ορίζουν τη ζωή και τη φύση. Τα βλέπει να έλκονται και να απωθούνται, να συνομιλούν και να συγκρούονται, να τολμούν και να συγκρατούνται. Τα σημεία εκτός από καθαρά οπτικά στοιχεία γίνονται σύμβολα που η μορφή τους μπορεί να λειτουργήσει λιτή και ξεκάθαρη, μεταφέροντας μηνύματα και αντηχήσεις. Το σημείο όμως σαν μορφή μπορεί να το συναντήσει κανείς σε οποιοδήποτε εικαστικό έργο, είτε αυτό είναι αναπαραστατικό, είτε είναι συμβολικό, είτε αφαιρετικό. Κάτω από κάθε εικόνα, παραστατική ή μη, βρίσκεται η καθαρή της μορφή και αυτή υπακούει στους ίδιους νόμους που υποτάσσεται το οπτικό σημείοσύμβολο. Ο κόσμος όλος μπορεί να θεωρηθεί σαν μια τεράστια κοσμική σύνθεση που αποτελείται από άπειρες άλλες συνθέσεις, οι οποίες αν αναλυθούν μας οδηγούν σε άλλες μικρότερες, για να φτάσουμε στο τέλος σε απλά σημεία. Τόσο το σύμπαν 4

12 όσο και ο μικρόκοσμος αποτελούνται από σημεία, όπως χαρακτηριστικά τονίζει ο Kandinsky W. (2003). Το σημείο είναι το πρωταρχικό σημείο της Ζωγραφικής, που σπάζει τη σιωπή του άδειου επιπέδου και παράγει το πρώτο εικαστικό μήνυμα-ήχο από το σημείο θα οδηγηθούμε στη γραμμή, που είναι το σημείο σε κίνηση (ΚΟΖΑΚΟΥ- ΤΣΙΑΡΑ, O. 1988). 5

13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ (POUANTILLISM) ΚΑΙ ΟΙ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΟΥ 1.1. ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΣ Η ΝΤΙΒΙΣΙΟΝΙΣΜΟΣ (DIVISION) Ο πουαντιγισμός ή ντιβισιονισμός 1 (division) είναι ένα καλλιτεχνικό ρεύμα που ξεκίνησε γύρω στα 1885, στη Γαλλία, από το ζωγράφο George Seurat ο οποίος θέλησε να μελετήσει το χρώμα και να εφαρμόσει επιστημονικά τον νεοεμπρεσιονισμό. Δημιούργησε ένα είδος ζωγραφικής με το οποίο μικρές κουκίδες καθαρού χρώματος αναμειγνύονται για να δώσουν ένα συγκεκριμένο χρώμα, π.χ. κουκίδες κίτρινου και μπλε δίνουν πράσινο χρώμα (Κρυωνάς, Σ. 2010). Ο πουαντιγισμός είναι η ζωγραφική τεχνική των νεοϊμπρεσιονιστών ζωγράφων που χαρακτηρίζεται από την ανάλυση του χρώματος σε ακρότατα σημεία με την παράθεση χρώματος σε λεπτούς κόκκους και ταυτίζεται με τον ντιβιζιονισμό. Στόχος των οπαδών της τεχνοτροπίας αυτής είναι η δημιουργία λαμπρότερων χρωμάτων και ο απόλυτος έλεγχος της φωτεινότητας του έργου. Στην ζωγραφική τεχνική που χρησιμοποιεί στίγματα ο όρος pouantillism (πουαντιγισμος) προέρχεται από την γαλλική λέξη pointe = αιχμή, στίγμα (εικ. 2) (Κυριάκος Α. 2011). Εικόνα 2 Τρόπος τεχνικής Πουαντιγισμού. ο Georges Seurat (βλ. κεφ. σελ.) όπως αναφέρεται στον ιμπρεσιονισμό εισήγαγε τον πουαντιγισμό, μια μέθοδο που αποτελείται από πουά μικρές γρήγορες πινελιές καθαρού χρώματος σαν κουκίδες η μια κοντά στην άλλη, (π.χ. μπλε και κίτρινο) έτσι ώστε το τελικό χρώμα συλλαμβάνεται από τον εγκέφαλο, σαν να υπάρχει στον καμβά (πράσινο). Ο ίδιος εφάρμοσε επιστημονικές αρχές σχετικά με την φύση του φωτός στην ζωγραφική του. Δουλεύοντας στο εργαστήριο, μπορούσε 6

14 να επιστρέψει σε μία ορθολογική δομή του ζωγραφικού έργου και να εφαρμόσει απερίσπαστος τους νόμους των χρωμάτων. Αποκλείοντας επίσης, κάθε τεχνική χρωματική ανάμειξη στην παλέτα ή την ίδια την ζωγραφική επιφάνεια, δούλευε τα έργα του με μικρές ίδιες, ανεξάρτητες πινελιές, αγνών μόνο χρωμάτων που ετοίμαζε από πριν. Τοποθετημένες αυτές η μια δίπλα στην άλλη και ιδωμένες από μια απόσταση, θα ασφάλιζαν τις επιδιωκόμενες οπτικές αναμίξεις. Η τεχνική διαιρεί το φως στα πρισματικά του χρώματα και τα συνθέτει στις οπτικές αναμίξεις τους με την τεχνική της κουκίδας (Κυριάκος, Α. 2011). Η βασικότερη αρχή πάνω στην οποία βασίστηκε το νεοϊμπρεσιονιστικό κίνημα του πουαντιγισμού (ή ντιβιζιονισμού) είναι η λεγόμενη οπτική ανάμιξη των χρωμάτων. Δηλαδή, αντί τα χρώματα να αναμιγνύονται στην παλέτα, τοποθετούνται αγνά απευθείας πάνω στον καμβά κουκίδα-κουκίδα. Η ανάμιξη γίνεται -θεωρητικάστο μάτι του θεατή, εφόσον βέβαια τα βλέπει από κάποια απόσταση. Οι κουκίδες των διαφορετικών χρωμάτων εξ αποστάσεως παύουν να είναι χωριστές και συγχωνεύονται σε μια νέα χρωματική απόχρωση. Έτσι, κουκίδες πρισματικού κίτρινου και μπλε εξ αποστάσεως λογικά θα σχηματίζουν πράσινο. Ο σκοπός αυτής της τεχνικής ήταν -μεταξύ άλλων- να επιτευχθεί η μέγιστη δυνατή φωτεινότητα και αγνότητα των χρωμάτων, τα οποία -ορισμένες φορές- χάνουν σε λάμψη και ομορφιά όταν αναμιγνύονται στην παλέτα (Malyon, J. 2007) ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΙ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΙ ΤΟΥ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΜΟΥ Οι πρόδρομοι της on Art 2 ως εικαστικού αισθητικού ιδιώματος στο πεδίο της αναπαραστασιακής τέχνης ανιχνεύονται στους ιμπρεσιονιστές και νεοϊμπρεσιονιστές ζωγράφους, οι οποίοι απορρίπτοντας την ανάμειξη των χρωμάτων στην παλέτα υιοθέτησαν ως τρόπο έκφρασης την οπτική μείξη τόνων και χρωμάτων. Επιτρέποντας στο ίδιο το μάτι να αναμειγνύει τις παχιές κηλίδες χρώματος από απόσταση. Στους πίνακες των ζωγράφων αυτών που αποκαλούμε Πουαντιγιστές οι απροσδιόριστες φόρμες αποσαφηνίζονται χρωματικά και μορφικά όταν ο θεατής τις παρατηρεί από κάποια απόσταση (Στάνγκος, Ν. 2010). Στον Πίνακα 1 που ακολουθεί παρατίθενται τα έργα ζωγράφων πουαντιγιστών. 7

15 Πίνακας 1 Παρατίθενται έργα ζωγράφων Πουαντιγιστών με ένα γνωστό έργο τους σύμφωνα με την χρονολογία. ΛΙΣΤΑ ΑΠΟ ΖΩΓΡΑΦΟΥΣ ΠΟΥΑΝΤΙΓΙΣΤΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΕΡΓΑ ΤΟΥΣ Camille Pissarro Caribbean/French Painter (King, R. 2007). La Récolte des Foins, Eragny (1887) (Η συγκομιδή). Henri-Edmond Cross French Painter (Taddei et al., 2011). Antibes, (1908) (Αντίμπ) 8

16 Georges Seurat French Painter (Seyrès, H. 1991). A Sunday Afternoon on the Island of La Grande Jatte ( ). (Ένα κυριακάτικο απόγευμα στο νησί La Grande Jatte). Paul Signac French Painter (Britannica 1988). Women at the Well, (1892) (Οι γυναίκες στο πηγάδι). 9

17 Henri Matisse French Painter (Venezia, M. 1993). Luxe, Calme et Volupté, (1904). (Πολυτέλεια ηρεμία και φιλιδονία). Lucie Cousturier French Painter/Writer (Roger L. 2009). Flowers and Fruits in a blue vase (1910). (Λουλούδια και φρούτα σε ένα μπλε βάζο) 10

18 Georges Seurat Ο Seurat γεννήθηκε στο Παρίσι. Σπούδασε πρώτα γλυπτική στην Ecole Municipale de & Dessin, κοντά στο σπίτι της οικογένειάς του στην λεωφόρο Magenta. Το 1878 ακολούθησε μια συμβατική ακαδημαϊκή κατάρτιση, αντλώντας από εκμαγεία των παλαιών γλυπτών και αντιγράφοντας σχέδια από τους παλιούς δασκάλους. Επέστρεψε στο Παρίσι, όπου μοιράστηκε ένα στούντιο με τον φίλο του. Εκτέθηκε για πρώτη φορά το έργο του (εικ. 3), παρουσιάστηκε στο Salon, το Επίσης μελέτησε διάφορα έργα προσεκτικά, κρατώντας σημειώσεις σχετικά με τη χρήση του χρώματος (Seyrès, H. 1991). Κατά την περίοδο ο Seurat παρουσίασε διάφορες εκθέσεις ζωγραφικής πολλά από τα έργα των οποίων απορρίφτηκαν. Εξ αιτίας αυτού περνάει στην αντεπίθεση και εντάσσεται στη νεοϊδρυθείσα Ομάδα Ανεξάρτητων Καλλιτεχνών που δεν έχουν κριτές ούτε βραβεία. Εικόνα 3 Λεπτομέρεια από το τσίρκο (1889), πουαντιγισμός. 11

19 Κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα, επιστήμονες- συγγραφείς έγραψαν πράγματα που αφορούσαν το χρώμα, τα οπτικά εφέ και την αντίληψη. Μεγάλη συμβολή παρήγαγε ένας τροχός χρωμάτων των πρωτογενών και ενδιάμεσων αποχρώσεων. Στην έναρξη του πουαντιγισμού ήταν τεράστια η συνεισφορά του Chevreul. Ο Chevreul (Γάλλος χημικός) ανακάλυψε ότι δύο χρώματα αντιπαρατίθενται, όταν είναι ελαφρά επικαλυπτόμενα ή πολύ κοντά μεταξύ τους, θα έχουν ως αποτέλεσμα ένα άλλο χρώμα όταν κάποιος τα βλέπει από απόσταση. Η ανακάλυψη αυτού του φαινομένου έγινε η βάση για τον Πουαντιγισμό, την τεχνική των νέο - ιμπρεσιονιστών ζωγράφων. Επίσης συνειδητοποίησε ότι το «φωτοστέφανο» που βλέπει κανείς μετά κοιτάζοντας ένα χρώμα είναι το αντίδικο χρώμα (συμπληρωματικό χρώμα). Για παράδειγμα: Μετά την εξέταση σε ένα κόκκινο αντικείμενο, μπορεί κανείς να δει ένα κυανό «το φωτοστέφανο» του αρχικού αντικειμένου. Αυτό το συμπληρωματικό χρώμα (για παράδειγμα, κυανό για το κόκκινο) είναι λόγω της επιμονής του αμφιβληστροειδούς του ματιού (Cachin, F. 1991). Οι νέο - ιμπρεσιονιστές ζωγράφοι ενδιαφέρονταν για την αλληλεπίδραση των χρωμάτων έκαναν εκτεταμένη χρήση συμπληρωματικών χρωμάτων στους πίνακές τους. Στα έργα του, ο Chevreul ενημέρωσε τους καλλιτέχνες να σκέφτονται και να ζωγραφίζει όχι μόνο το χρώμα του κεντρικού αντικειμένου, αλλά να προσθέτουν τα χρώματα και να κάνουν τις κατάλληλες προσαρμογές για να επιτευχθεί μια αρμονία μεταξύ των χρωμάτων. Φαίνεται ότι η αρμονία του Chevreul έγραψε ο Seurat είναι αυτό που αποκαλούμε «συναίσθημα» (Homer, W. I. 1964). Ο Seurat διάβασε κάποια από τα βιβλία που είχε δημοσιεύσει ο Chevreul το 1859 και μιλούσαν για χρωματική αντίθεση φαίνεται μάλιστα στα έργα του ο Seurat ότι εφάρμοσε κάποιες παραγράφους των βιβλίων του Chevreul στην ζωγραφική του. Ο Seurat είπε ότι το χρώμα δεν θα πρέπει να βασίζεται στην κρίση της γεύσης, αλλά μάλλον θα πρέπει να είναι κοντά σε αυτό που βιώνουμε στην πραγματικότητα (Lövgren, S. 1971). Ο Προαναφερόμενος στάθηκε περισσότερο στο γεγονός, ότι τα στίγματα των καθαρών χρωμάτων αναπλάθονται πάνω στον αμφιβληστροειδή. Δύο βούλες διαφορετικών βασικών χρωμάτων, η μία δίπλα στην άλλη, δημιουργούσαν κατά τον Seurat συνθέσεις δύσκολες και πολυεπίπεδες, που έλαμπαν σαν να τις φώτιζε ο αληθινός ήλιος κι υποδείκνυαν το έργο στον ενεργό θεατή. Το κυριότερο: αυτές οι τόσο αυστηρές συνθέσεις, αυτά τα πουά χρώματος που τόσο τυπικά έπρεπε να 12

20 τοποθετηθούν, δίνουν την αίσθηση μιας χαρωπής ελευθερίας. Κι αυτό κανείς δεν το κατόρθωσε, εκτός από τον Seurat (Lövgren, S. 1971). Ο πίνακας «Γυναίκα που πουδράρεται» (εικ. 4) εκτίθεται το καλοκαίρι του 1886 και γίνεται επίκεντρο συζητήσεων σε όλο το καλλιτεχνικό Παρίσι. Η κριτική αγκαλιάζει το νέο ζωγράφο. Ο Felix Feneon ονομάζει τη ζωγραφική αυτή νέοιμπρεσιονισμός 3, ο Seurat ονόμαζε τη ζωγραφική του χρωμολουμιναρισμό 4. Εικόνα 4 Η γυναίκα που πουδράρεται (1890). (Θωμά, Λ. 2007). Παραδόξως, εκείνοι που τον πολεμούν περισσότερο είναι οι ιμπρεσιονιστές. Ο μέγιστος έπαινος δεν έρχεται από κει που τον περίμενε. Έρχεται από ένα ζωγράφο πολύ διαφορετικό, που κάνει έργα γεμάτα από το βάρος και τη γοητεία της ύλης, που το φως του μοιάζει απτό: τον Vincent Willem van Gogh. Από δω και πέρα, ζωγραφίζει συνέχεια. Γυναίκες που ποζάρουν, η Παρέλαση, η εξαιρετική Γυναίκα που πουδράρεται, το Τσίρκο (εικ. 5) που το εκθέτει μισοτελειωμένο στο Σαλόνι των Ανεξάρτητων το Ήταν η τελευταία του ανταρσία: πεθαίνει ανήμερα το Πάσχα από τις παρενέργειες ενός κρυώματος, πικραμένος από τις κακές κριτικές φίλων κι εχθρών. Τα έργα του ξεχνιούνται στη Γαλλία παίρνουν την άγουσα προς τις ΗΠΑ που ενθουσιάζονται με τον 13

21 πουαντιγισμό. Το μόνο έργο του που βρίσκεται στο Λούβρο, το μισοτελειωμένο Τσίρκο, αποτελεί δωρεά προς το μουσείο του αμερικανού John Kouin (Θωμά, Λ. 2007). Εικόνα 5 Το τσίρκο έργο του Seurat Georges (1891) (Βογιατζόγλου Μ. 2013). Paul Signac Ο Paul Signac γεννήθηκε στο Παρίσι στις 11 Νοεμβρίου Ακολούθησε ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα αρχιτεκτονικής πριν τα 18 για να ακολουθήσει τελικά μια καριέρα ζωγράφου αφού είδε ένα έκθεμα του Claude Monet. Ταξίδευε με πλοίο γύρω από τις ακτές της Ευρώπης, και ζωγράφιζε τα τοπία που συναντούσε. Ζωγράφισε επίσης μια σειρά από υδατογραφίες των γαλλικών πόλεων που βρίσκονταν στα λιμάνια τα επόμενα χρόνια. Είχε στιγματιστεί από τις συστηματικές μεθόδους εργασίας τουgeorges Seurat και από τη θεωρία του για τα χρώματα και έγινε πιστός υποστηρικτής του Seurat, φίλος και διάδοχος με την περιγραφή του νεοιμπρεσιονισμού και την μέθοδο του πουαντιγισμού (pouantillism). Υπό την επιρροή του, εγκατέλειψε τις σύντομες πινελιές του ιμπρεσιονισμού για να πειραματιστεί με μικρές κουκίδες καθαρού χρώματος, που προοριζόταν να τις συνδυάσει και να συνδεθούν όχι πάνω στον καμβά, αλλά στο μάτι του θεατή (εικ. 6). Αυτό άλλωστε είναι και το κυρίαρχο χαρακτηριστικό του Πουαντιγισμού (Britannica 1988). 14

22 Εικόνα 6 Έργο του με την μέθοδο του πουαντιγισμού. «The Pine Tree at St. Tropez» (1909). Το 1886 Signac συναντήθηκε με τον Vincent Willem van Gogh. στο Παρίσι. Το 1887 οι δύο καλλιτέχνες πήγαιναν τακτικά μαζί στο Asnières-sur-Seine, όπου ζωγράφιζαν θέματα όπως τοπία δίπλα στο ποτάμι και καφετέριες. Αρχικά, ο Van Gogh θαύμαζε κυρίως την χαλαρή τεχνική ζωγραφικής του Signac. Η λιθογραφία του Signac αποτελεί μια επίδειξη της θεωρίας του πουαντιγισμού. Παρατηρώντας κανείς τα έργα από πάνω μέχρι κάτω, βλέπει τις διπλές γραμμές που έχει σαν πλαίσιο γύρω - γύρω από τον πίνακα και τα καθαρά χρώματα που είναι ταχτοποιημένα με βάση μια διαδικασία που προτάθηκε από τον Charles Henri 3 του οποίου οι θεωρίες για το κοντράστ του χρώματος και την αρμονία των χρωμάτων επηρέασαν αφάνταστα τους πουαντιγιστες. Οι τελείες του Signac σε κυκλικές ζωγραφιές στο κέντρο επιδείκνυαν μια άλλη ιδέα του Charles Henri όσων αφορά τις αλληλεπιδράσεις των χρωμάτων μεταξύ τους (Christie, S. 2010). Ο Signac αγαπούσε την ιστιοπλοΐα και άρχισε να ταξιδεύει το Από διάφορα λιμάνια που πέρασε ο Signac έφερε πίσω ζωντανές, πολύχρωμες υδατογραφίες, που σκιαγραφούσε γρήγορα από τη φύση καθώς περνούσε με το 15

23 ιστιοφόρο. Από αυτά τα σκίτσα, ζωγράφισε μεγάλους καμβάδες 5 στο στούντιο του, που είχε εργαστεί προσεκτικά στις λεπτομέρειες, έμοιαζαν με μωσαϊκά τετράγωνα του χρώματος, αρκετά διαφορετική από τις μικροσκοπικές κουκίδες πουαντιγισμό που είχε ασχοληθεί στο παρελθόν. Ο Signac ίδιος πειραματίστηκε με ελαιογραφίες 6 και υδατογραφίες 7. Έκανε χαλκογραφίες 8, λιθογραφίες 9 και πολλά σκίτσα με στυλό και μελάνι που αποτελούνταν από πολλές μικρές τελείες (Collin, B. 2010). Henri-Edmond Cross Ο Henri-Edmond-Joseph Delacroix ή Henri-Edmond Cross γεννήθηκε στο Douai ένα κοινοτικό διαμέρισμα στη βόρεια Γαλλία, στις 20 Μαΐου Δεν είχε άλλα αδέλφια. Το 1865 η οικογένεια μετακόμισε κοντά στο Lil, σε μια βόρεια γαλλική πόλη κοντά στα βελγικά σύνορα. Ο ξάδελφος του αναγνώρισε το καλλιτεχνικό ταλέντο του Henri και τον υποστήριζε στις καλλιτεχνικές του κλίσεις ακόμη και χρηματοδοτώντας τον στην αρχή. Οι σπουδές του συνεχίστηκαν για ένα μικρό χρονικό διάστημα στο Παρίσι το 1875 πριν επιστρέψει στην Λιλ. Σπούδασε στην École des Beaux-Arts και το 1878, γράφτηκε στην ακαδημία Écoles de Dessin & d'architecture, και παρέμεινε για τρία χρόνια, έπειτα συνέχισε τις σπουδές του στο Παρίσι το 1881 (Taddei, J. 2011). Το 1884, o Cross συν-ίδρυσε την Société des Artistes Indépendants η οποία αποτελούνταν από δυσαρεστημένους καλλιτέχνες οι οποίοι αντιτίθονταν στον τρόπο έκφρασης της ζωγραφικής της εποχής τους. Παράλληλα παρουσίασε εκθέσεις χωρίς απονομή βραβείων. Εκεί συνάντησε και έγινε φίλος με πολλούς καλλιτέχνες που συμμετέχουν στο νέο-ιμπρεσιονιστικό κίνημα. Παρά την ένωσή του με τους νέοιμπρεσιονιστές, ο Cross δεν ενέκρινε το στυλ τους για πολλά χρόνια. Η αλλαγή στην ζωγραφική του Cross φάνηκε από νωρίς, το μελαγχολικό και ρεαλιστικό του έργο άλλαζε σταδιακά και τα χρώματα που χρησιμοποιούσε έγιναν ελαφρύτερα και πιο φωτεινά, όπως στον νέο-ιμπρεσιονισμό. Στο τελευταίο μέρος της δεκαετίας του 1880, ζωγράφισε καθαρά τοπία όπου φάνηκε ότι επηρεάστηκε από τον Camille Pissarro. Το 1886 άλλαξε το όνομά του σε "Henri-Edmond Cross» (Turner J. & Ward M. 2000). Το 1891, ο Cross άρχισε να ζωγραφίζει χρησιμοποιώντας την τεχνική με την μέθοδο του πουαντιγισμού. Η εικόνα ήταν πολύ απαλή και φαίνεται μια κοκκώδης, 16

24 ατμοσφαιρική λάμψη. Τα έργα του εκτίθονταν στο Παρίσι. Το 1892, ο φίλος Paul Signac μετακόμισε κοντά στην κατοικία του Cross. Ο Cross και ο Signac συχνά πραγματοποιούσαν εκδηλώσεις στον κήπο του Cross, στην οποία συμμετείχαν, καλλιτέχνες της εποχής όπως ο Matisse κ.α. Ο Cross ζωγράφιζε πια σκηνές που απεικόνιζαν ένα ουτοπικό κόσμο που θα μπορούσε να υπάρχει μέσα από τον αναρχισμό της εποχής. Η διαδικασία δημιουργίας έργων που οι πίνακες αποτελούνταν από πολλές μικρές κουκκίδες διαφόρων και καθαρών χρωμάτων ήταν κουραστική και χρονοβόρα. Όταν ο Cross ήθελε να απεικονίσει γρήγορες και εντυπωσιακές δημιουργίες, το έκανε με ακουαρέλα 10 ή έφτιαχνε έγχρωμες εικόνες με μολύβι στο τετράδιο για σκίτσα (Clement & Houzé, 1999). Οι πίνακες του Cross από τις αρχές έως τα μέσα της δεκαετίας του 1890 είχαν χαρακτηριστικά μόνο της μέθοδο του πουαντιγισμού, με στενά και τακτικά τοποθετημένες μικρές κουκκίδες χρώματος. Από το 1895 όμως ο Cross άλλαξε σταδιακά την τεχνική του χρησιμοποιώντας ευρέως, θολές πινελιές αφήνοντας παράλληλα μεταξύ των κουκίδων μικρές περιοχές εκτεθειμένες στο γυμνό καμβά. Οι προκύπτουσες επιφάνειες των έργων έμοιαζαν με ψηφιδωτά. Οι λεπτές κηλίδες χρωμάτων μπλεγμένες με την μέθοδο του πουαντιγισμού είχαν σκοπό να συνδυάσουν τα χρώματα αρμονικά. Η στρατηγική ήταν να κρατήσει τα χρώματα ξεχωριστά, με αποτέλεσμα να φαίνονται ζωντανά με λαμπερά οπτικά εφέ μέσω της αντίθεσης. Ο Cross δήλωσε ότι τα έργα των νεο-ιμπρεσιονιστών ήταν «πολύ πιο ενδιαφέροντα για τη δημιουργία αρμονίας του καθαρού χρώματος, σε σχέση με την εναρμόνιση των χρωμάτων ενός συγκεκριμένου τοπίου ή ενός φυσικού τοπίου». Ο Henri Matisse και άλλοι καλλιτέχνες ήταν πολύ επηρεασμένοι από την σταδιοδρομία του Cross. Η γκαλερί Druet στο Παρίσι, παρουσίασε την πρώτη ατομική έκθεση του Cross, το 1905, είχε τριάντα πίνακες και τριάντα ακουαρέλες. Η παράσταση ήταν πολύ επιτυχημένη, έλαβε πολύ καλές κριτικές, και τα περισσότερα από τα έργα πουλήθηκαν (εικ. 7). Κάποιος έγραψε στην κριτική του για τα έργα του Cross ότι «Αυτά τα τοπία... δεν είναι απλώς σελίδες απίστευτης ομορφιάς, αλλά και μοτίβα που ενσωματώνουν μια λυρική αίσθηση του συναισθήματος. Πλούσιες αρμονίες τους ικανοποιούν στο μάτι του ζωγράφου, καθώς και πλούσιο, πλούσιο όραμά τους είναι η απόλαυση ενός ποιητή. Ωστόσο, ποτέ αυτή η αφθονία δεν συμβάλει σε περίσσεια. Όλα είναι φως και γοητευτικό» (Taddei et al., 2011). 17

25 Εικόνα 7 Κυπαρίσσια στο Cagnes (1900) έργο του Henri-Edmond Cross (Taddei et al., 2011). Εκτός από τις εκθέσεις που αναφέρονται παραπάνω, ο Cross συμμετείχε σε πολλά άλλα. Ο Octave Maus τον κάλεσε να εκθέσουν τα έργα του σε πολλές από τις Ετήσιες Εκθέσεις της Les XX. Ο Cross συμμετείχε στην έκθεση του Libre Esthetique το1895 κατόπιν προσκλήσεως του Maus, καθώς επίσης και στις επόμενες χρονιές (1897, 1901, 1904, 1908, και 1909). Το 1898 συμμετείχε με τον Paul Signac, τον Maximilien Luce, και τον Theo van Rysselberghe στην πρώτη νεοεμπρεσιονιστική έκθεση στη Γερμανία, που οργανώθηκε από τον Harry Kessler στην γκαλερί 11 Keller & Reiner στο Βερολίνο. Το 1907, ο Félix Fénéon συγκέντρωσε έργα του Cross στο Παρίσι, στην γκαλερί Bernheim-Jeune. Άλλοι χώροι όπου ο Cross εξέθεσε τα έργα του είναι η γκαλερί Samuel Bing 's L'Art Nouveau à Paris, η γκαλερί Durand-Ruel στο Παρίσι, η γκαλερί Cassirer σε Αμβούργο και Βερολίνο, η έκθεση Toison d'or στη Μόσχα και διάφορες άλλες εκθέσεις συμπεριλαμβανομένων των γκαλερί στο Παρίσι, στη Δρέσδη και το Μόναχο (Clement & Houzé, 1999). 18

26 Henri Matisse Ο Henri Matisse θεωρείται ένας από τους πιο σπουδαίους ζωγράφους του 20 ου αιώνα. Ήθελε η δουλεία του να προσφέρει χαρά και να ηρεμεί τους ανθρώπους όπως και τους ξεκουράζει και τους ηρεμεί μια αναπαυτική πολυθρόνα έπειτα από μια ημέρα σκληρής δουλείας. Και πραγματικά οι περισσότεροι πίνακες του μπορούσαν να πετύχουν αυτή την ηρεμία και την ξεκούραση. Ο Henri Matisse μπορούσε να συνδυάσει με τέλειο τρόπο απλά σχήματα και υπέροχα χρώματα, ώστε το αποτέλεσμα να κάνει τον θεατή να νοιώθει όμορφα. Μερικές φορές ζωγράφιζε πίνακες με τελείες, ή με διακοσμητικές γραμμές ή με σχήματα. Πολύ συχνά άφηνε άβαφες κηλίδες στον άσπρο μουσαμά επίτηδες, για να δώσει στα χρώματα του λαμπερή και αστραφτερή όψη. Γεννήθηκε το 1869 στο Καμπρεσί στη βόρεια Γαλλία. Αντίθετα με τους περισσότερους ζωγράφους που έδειχναν το ταλέντο τους από μικροί αυτός δεν έδειχνε κανένα ενδιαφέρον για την τέχνη όσο μεγάλωνε. Στα 20 χρόνια ξαφνικά αρρώστησε βαριά και έμεινε ένα χρόνο στο κρεβάτι. Η μητέρα του χάρισε ένα κουτί με μπογιές και έτσι άρχισε να ζωγραφίζει. Σπούδασε στο Παρίσι, η σχολή δίδασκε και υποχρέωνε τους φοιτητές να ζωγραφίζουν με ένα συγκεκριμένο στυλ. Π.χ. φιγούρες σε σκούρο φόντο. Ο Matisse αγαπούσε τα κλασσικά έργα αλλά ήθελα να βρει ένα τρόπο να κάνει κάτι φρέσκο και καινούριο. Ταξίδευε συχνά για να βρίσκει καινούρια και ενδιαφέροντα θέματα για την ζωγραφική του. Συνήθως διάλεγε μέρη φωτεινά και ηλιόλουστα. Ενθουσιάστηκε με τον τρόπο που ζωγράφιζε ο Rasel δηλαδή με ελαφριές και λαμπερές πινελιές. Έτσι άρχισε να μελετάει και άλλους ιμπρεσιονιστές ζωγράφους όπως τον Monet και τον Camille Pissarro. Έτσι πολύ σύντομα άρχισε να προσθέτει πολύ φωτεινά χρώματα στου πίνακες του, άφησε τη σχολή του για να ζωγραφίσει με δικό του τρόπο (Venezia, M. 1993). Οι συμφοιτητές του αναγνώρισαν τον εξαιρετικά καλλιτεχνικό του χαρακτήρα και την επιρροή που ασκούσε στην τέχνη προτείνοντας του να γίνει ο Matisse ο μέντορας 12 του τμήματος. Φίλοι του αποτέλεσαν άνθρωποι της τέχνης και του πολιτισμού (Russel, S. 1969). Για ένα διάστημα δοκίμασε μια άλλη τεχνική τον Πουαντιγισμό ή Ντιβιζιονισμό. Δηλαδή με το πινέλο του ζωγράφιζε εκατοντάδες μικρές πινελιές από φωτεινά χρώματα η μια δίπλα στην άλλη. Οι περισσότεροι ενθουσιάστηκαν με τους 19

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com

Μιχάλης Μακρή EFIAP. www.michalismakri.com Μιχάλης Μακρή EFIAP www.michalismakri.com Γιατί κάποιες φωτογραφίες είναι πιο ελκυστικές από τις άλλες; Γιατί κάποιες φωτογραφίες παραμένουν κρεμασμένες σε γκαλερί για μήνες ή και για χρόνια για να τις

Διαβάστε περισσότερα

σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό

σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό Impressionism and Postimpressionism Ιμπρεσιονισμός και Μεταϊμπρεσσιονισμός Monet Van Gogh Σχέδιο Εργασίας: Μεγάλοι Ζωγράφοι Μαρία Κασαπίδη Ιούνιος 2007 σχετικά με τον ιμπρεσιονισμό Ο Ιμπρεσιονισμός είναι

Διαβάστε περισσότερα

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild"

Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: Winterbild Η νέα ενότητα χρωμάτων για το μάθημα των καλλιτεχνικών: "Winterbild" Καλλιτεχνική ζωγραφική με τις νερομπογιές Κ12 Με την Pelikan η ζωγραφική γίνεται μια μοναδική εμπειρία: Αυτός είναι και ο λόγος για

Διαβάστε περισσότερα

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα)

«Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015. Έλληνες ζωγράφοι. Της Μπιλιούρη Αργυρής. (19 ου -20 ου αιώνα) «Η θάλασσα μάς ταξιδεύει» The sea travels us e-twinning project 2014-2015 Έλληνες ζωγράφοι (19 ου -20 ου αιώνα) Της Μπιλιούρη Αργυρής Η ιστορία της ζωγραφικής στην νεοελληνική ζωγραφική Η Ελληνική ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς

Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς Εντυπώσεις μαθητών σεμιναρίου Σώμα - Συναίσθημα - Νούς A...Τα αισθήματα και η ενεργεία που δημιουργήθηκαν μέσα μου ήταν μοναδικά. Μέσα στο γαλάζιο αυτό αυγό, ένιωσα άτρωτος, γεμάτος χαρά και αυτοπεποίθηση.

Διαβάστε περισσότερα

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους.

ρόλο στην προετοιμασία του θέματός μας αποτέλεσε το ιστόγραμμα που φτιάξαμε με τα παιδιά με πράγματα που ήθελαν να μάθουν για τους ζωγράφους. Προπρονήπια Α 2015 ΠΙΝΑΚΕΣ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ Το δίμηνο Οκτωβρίου-Νοεμβρίου ασχοληθήκαμε με το θέμα «Πίνακες Ζωγραφικής». Αφορμή στάθηκε μια συζήτηση που κάναμε με τα παιδιά για το φθινόπωρο και τις αλλαγές του

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt

ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt ΧΑΡΤΑΕΤΟΣ UÇURTMA Orkun Bozkurt - Ι - Αυτός είναι ένας ανάπηρος πριν όμως ήταν άνθρωπος. Κάθε παιδί, σαν ένας άνθρωπος. έρχεται, καθώς κάθε παιδί γεννιέται. Πήρε φροντίδα απ τη μητέρα του, ανάμεσα σε ήχους

Διαβάστε περισσότερα

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου]

Το κορίτσι με τα πορτοκάλια. Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας. [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας [Σεμίραμις Αμπατζόγλου] [Γ'1 Γυμνασίου] Εργασία Χριστουγέννων στο μάθημα της Λογοτεχνίας: Σεμίραμις Αμπατζόγλου Τάξη: Γ'1 Γυμνασίου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Χρώμα. Εισαγωγή στο χρώμα και την ανάπτυξη της συνθετικής λειτουργίας των

Εισαγωγή στο Χρώμα. Εισαγωγή στο χρώμα και την ανάπτυξη της συνθετικής λειτουργίας των Στέλιος Μιχαήλ Ε.Ε.Κ.Κ. 8 Δεκεμβρίου 2010 Εισαγωγή στο Χρώμα Εισαγωγή στο χρώμα και την ανάπτυξη της συνθετικής λειτουργίας των χρωμάτων. Το φως ως στοιχείο που ειδικεύει και τροποποιεί το χρώμα. Θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η )

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΦΑΣΗ 1 η ) 1 ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ JACKSON POLLOCK ΣΤΟΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ WILLIAM WRIGHT ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΟΥ 1950. Το καλοκαίρι του 1950 o δημοσιογράφος William Wright πήρε μια πολύ ενδιαφέρουσα ηχογραφημένη

Διαβάστε περισσότερα

Το ταξίδι στην 11η διάσταση

Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το ταξίδι στην 11η διάσταση Το κείμενο αυτό δεν αντιπροσωπεύει το πώς παρουσιάζονται οι 11 διστάσεις βάση της θεωρίας των υπερχορδών! Είναι περισσότερο «τροφή για σκέψη» παρά επιστημονική άποψη. Οι σκέψεις

Διαβάστε περισσότερα

Και τώρα τι κάνω; Σημαντικότερο απ όλα είναι να διαβάσεις και να ευχαριστηθείς την ιστορία και τις πληροφορίες για τον κόσμο των χρωμάτων

Και τώρα τι κάνω; Σημαντικότερο απ όλα είναι να διαβάσεις και να ευχαριστηθείς την ιστορία και τις πληροφορίες για τον κόσμο των χρωμάτων Και τώρα τι κάνω; Σημαντικότερο απ όλα είναι να διαβάσεις και να ευχαριστηθείς την ιστορία και τις πληροφορίες για τον κόσμο των χρωμάτων Να ποια είναι τα υλικά που θα χρειαστείς: γκρι χαρτόνι (100 γραμμαρίων)

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική Εργασία µε. Ζωγραφική και Μαθηµατικά

Ερευνητική Εργασία µε. Ζωγραφική και Μαθηµατικά Ερευνητική Εργασία - Ζωγραφική και Μαθηµατικά Ηλίας Νίνος Ερευνητική Εργασία µε θέµα: Μαθηµατικά και Τέχνη Υποθέµα: Μαθηµατικά και Ζωγραφική Οµάδα: Μαρία Βαζαίου- Ηρώ Μπρούφα- Μαθηµατικά εννοούµε την επιστήµη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΥΠΑΡΧΟΝΤΟΣ ΚΤΗΡΙΟΥ Ή ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΝΕΟΥ ΚΤΗΡΙΟΥ Ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία της διαδικασίας σχεδιασμού είναι η παρουσίαση της ανάλυσης της ιδέας σας 1. Έχετε εργαστεί στη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα

ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. Ηρεμία, στατικότατα, σταθερότητα ΘΕΜΑΤΑ ΤΕΧΝΗΣ Β και Γ ΛΥΚΕΙΟΥ (μάθημα κατεύθυνσης) Τι είναι η δομή και η σύνθεση ενός εικαστικού έργου. Είναι η οργάνωση όλων των στοιχείων ενός έργου σε ένα ενιαίο σύνολο με στόχο να εκφράσουν κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Σκανδάλου-Γαρδικίου. Τάξη Α Σχ. Έτος 2002-2003

Δημοτικό Σχολείο Σκανδάλου-Γαρδικίου. Τάξη Α Σχ. Έτος 2002-2003 Δημοτικό Σχολείο Σκανδάλου-Γαρδικίου Τάξη Α Σχ. Έτος 2002-2003 Διδακτικοί στόχοι: Ευαισθητοποίηση της όρασης των παιδιών. Επαφή με τις έννοιες βασικά και συμπληρωματικά χρώματα. Να προβληματιστούν να πειραματιστούν,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή:

Naoki HigasHida. Γιατί χοροπηδώ. Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού. david MiTCHELL. Εισαγωγή: Naoki HigasHida Γιατί χοροπηδώ Ένα αγόρι σπάει τη σιωπή του αυτισμού Εισαγωγή: david MiTCHELL 41 Ε13 Προτιμάς να είσαι μόνος σου; «Α, μην ανησυχείτε γι αυτόν προτιμά να είναι μόνος του». Πόσες φορές το

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά χαρακτηριστικά

Γενικά χαρακτηριστικά ΙΜΠΡΕΣΙΟΝΙΣΜΟΣ Γενικά χαρακτηριστικά Μικρές πινελιές που δημιουργούν παχύ στρώμα μπογιάς αποτυπώνοντας λεπτομερές. Χρήση των βασικών χρωμάτων, σπάνια χρήση του μαύρου χρώματος. Απουσία διαδοχικών επιστρώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περιμένης Κυριάκος Καθηγητής Τεχνολογίας Υπ/ντής 3 ου ΓΕΛ Κερατσινίου perimeniskiriakos@windowslive.com Ο Ρόλος του Εκπαιδευτικού Στηρίζει τους μαθητές στην αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙ.ΜΕ.Π.Α Β ΦΑΣΗ: ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Φοιτητής: Παύλου Νικόλαος, Α.Ε.Μ: 2245, Ε Εξάμηνο Σχολείο: 1 ο Πειραματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ Οι αποτελεσματικοί εκπαιδευτικοί γνωρίζουν: - Τους μαθητές - Το γνωστικό αντικείμενο - Τις θεωρίες μάθησης - Αποτελεσματικές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr

Κεντρική Βιβλιοθήκη. Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Κεντρική Βιβλιοθήκη Δομοκού 2 Σταθμός Λαρίσης ΤΚ.10440 Τηλ. 210-8810884 email:publibrath@yahoo.gr Δευτέρα 16 Ιουνίου, 11:00-1:00, το πρωί Πνευστά και κρουστά. Αντίθετοι κόσμοι κοινές μελωδίες Με τη συνοδεία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ. Το άρθρο αυτό έχει ως σκοπό την παράθεση των αποτελεσμάτων πάνω σε μια έρευνα με τίτλο, οι ιδέες των παιδιών σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

WEB DESIGN Ο σχεδιασμός στο Web Design

WEB DESIGN Ο σχεδιασμός στο Web Design WEB DESIGN Ο σχεδιασμός στο Web Design ΠΑΤΣΙΑΛΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ Web Design Είναι ο σχεδιασμός και η δημιουργία δικτυακών τόπων. Περιλαμβάνει : την αρχιτεκτονική πληροφοριών, τη διεπαφή χρήστη και την πλοήγηση.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΑ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ τεύχος Β Ελένη ΚΑΜΠΕΡΗ - ΤΖΟΥΡΙΑΔΟΥ Σχολική Σύμβουλος Προσχολικής Αγωγής Σταυρούλα ΠΑΝΤΑΖΗ Νηπιαγωγός ΙΩΑΝΝΙΝΑ 2004 1 λίγα λόγια για τις δραστηριότητες Στο τεύχος αυτό περιλαμβάνονται:

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Κ Α Τ Α Ν Ο Η Σ Η Π Ρ Ο Φ Ο Ρ Ι Κ Ο Υ Λ Ο Γ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 5 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6: Ζωγραφική

Κεφάλαιο 6: Ζωγραφική Κεφάλαιο 6: Ζωγραφική... Σε αυτό το κεφάλαιο: 6.1 Ζωγραφική 6.2 Απλά ζωγράφισε 6.3 Χρώμα, σκιά και μέγεθος 6.4 Παράδειγμα... «Ζωγραφίζω πράγματα που σκέφτομαι, όχι πράγματα που βλέπω!» (Πικάσο) 6.1 Ζωγραφική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 Μάθημα: ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Τετάρτη, 6 Ιουνίου 2007 7:30

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ 1 ΦΩΣ Στο μικρόκοσμο θεωρούμε ότι το φως έχει δυο μορφές. Άλλοτε το αντιμετωπίζουμε με τη μορφή σωματιδίων που ονομάζουμε φωτόνια. Τα φωτόνια δεν έχουν μάζα αλλά μόνον ενέργεια. Άλλοτε πάλι αντιμετωπίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ»

«ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» «ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ» ΤΑΞΗ Γ1 2 ο Δ Σ ΓΕΡΑΚΑ ΔΑΣΚ:Αθ.Κέλλη ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Κατά τη διάρκεια της περσινής σχολικής χρονιάς η τάξη μας ασχολήθηκε με την ανάγνωση και επεξεργασία λογοτεχνικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά

Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Οι ιχνηλάτες ταξιδεύουν σε άγνωστα νερά Μια φορά κι έναν καιρό μια παρέα από μαθητές και μαθήτριες που αγαπούσαν την περιπέτεια και ήθελαν να γνωρίσουν τον κόσμο αποφάσισε να κάνει ένα ταξίδι μακρινό.

Διαβάστε περισσότερα

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ

ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ ΖΑΚ ΠΡΕΒΕΡ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ ΑΓΑΠΗ ΜΟΥ Πήγα στην αγορά με τα πουλιά Κι αγόρασα πουλιά Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα λουλούδια Κι αγόρασα λουλούδια Για σένα αγάπη μου Πήγα στην αγορά με τα σιδερικά

Διαβάστε περισσότερα

Η μοναδικότητά σου! Της Jill Douka MBA, ACC Coach, Εισηγήτρια, Συγγραφέας. Η μοναδικότητά σου!

Η μοναδικότητά σου! Της Jill Douka MBA, ACC Coach, Εισηγήτρια, Συγγραφέας. Η μοναδικότητά σου! Η μοναδικότητά σου! Της Jill Douka MBA, ACC Coach, Εισηγήτρια, Συγγραφέας Ε- book Της Jill Douka MBA, ACC Coach, Εισηγήτρια, Συγγραφέας Η μοναδικότητά σου! 2 Συνήθης ή μοναδικός; Είναι ο καθένας μας ξεχωριστός

Διαβάστε περισσότερα

Δάσκαλοι και μαθητές Παίζουμε και μαθαίνουμε!

Δάσκαλοι και μαθητές Παίζουμε και μαθαίνουμε! Δάσκαλοι και μαθητές Παίζουμε και μαθαίνουμε! Συντελεστές: Γιάννης Π. Κρόκος - Μαθηματικός Βασίλης Τσιλιβής Μαθηματικός Φιλίππια Γαλιατσάτου - Δασκάλα Πολιτικός Μηχανικός «Η επίλυση των προβλημάτων & των

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους

Μάθημα 1. Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους Μάθημα 1 Ας γνωριστούμε λοιπόν!!! Σήμερα συναντιόμαστε για πρώτη φορά. Μαζί θα περάσουμε τους επόμενους μήνες και θα μοιραστούμε πολλά! Ας γνωριστούμε λοιπόν. Ο καθένας από εμάς ας πει λίγα λόγια για τον

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα

Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα Κώστας Λεµονίδης - Κάπως Αµήχανα 1. Παντοτινά δικός σου Ξέρεις ποιος είσαι, ελεύθερο πουλί Μέσα σου βλέπεις κι ακούς µιά φωνή Σου λέει τι να κάνεις, σου δείχνει να ζεις Μαθαίνεις το δρόµο και δεν σε βρίσκει

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο

Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Τα παιδιά της Πρωτοβουλίας και η Δώρα Νιώπα γράφουν ένα παραμύθι - αντίδωρο Ο Ηλίας ανεβαίνει Ψηλά Ψηλότερα Κάθε Μάρτιο, σε μια Χώρα Κοντινή, γινόταν μια Γιορτή! Η Γιορτή των Χαρταετών. Για πρώτη φορά,

Διαβάστε περισσότερα

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών

Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Μοναδικά εκπαιδευτικά προγράμματα για τη συναισθηματική ανάπτυξη των παιδιών Γιατί ακόμα και όταν η αγάπη είναι δεδομένη, η επικοινωνία είναι κάτι που μαθαίνεται* *Προγράμματα βασισμένα στην «Επικοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή

ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή ηµιουργική Ψυχολογική Γραφή Ζωντανά βιβλία, της Ιωάννας Ν. Τριπερίνα, Ψυχολόγου, MSc, µε ιστορίες που µάς δίνουν το έναυσµα να τις βιώσουµε, δραµατοποιήσουµε, συζητήσουµε, διαβάσουµε, ώστε να µάθουµε και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε.

ΕΚ ΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Α.Ε. ιστορίες της 17 ιστορίες της Πρωτοχρονιάς Παραμύθια: Βαλερί Κλες, Έμιλι-Ζιλί Σαρμπονιέ, Λόρα Μιγιό, Ροζέ-Πιερ Μπρεμό, Μονίκ Σκουαρσιαφικό, Καλουάν, Ιμπέρ Μασουρέλ, Ζαν Ταμπονί-Μισεράτσι, Πολ Νέισκενς,

Διαβάστε περισσότερα

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com

Alpha C.K. ART GALLERY. Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Alpha C.K. ART GALLERY Λεωφ. Μακαρίου & Παπανικολή 3, 1077 Λευκωσία, Κύπρος T: +357 22 75 13 25 www.ackgallery.com Στας Παράσκος Το Ημερολόγιο του Δον Καβάλλο Λευκωσία, Οκτώβριος 2013 Εξώφυλλο Festival

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Φλώρινας Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής. «Ένας περίπατος στο ηλιακό μας σύστημα»

Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Φλώρινας Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής. «Ένας περίπατος στο ηλιακό μας σύστημα» Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Φλώρινας Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Αγωγής «Ένας περίπατος στο ηλιακό μας σύστημα» Εκπαιδευτικός: Μπλούχου Στεφανία Τάξη: Β Σχολικό έτος: 2012-13 ΣΧΕΔΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΛΑΣΤΗΣΗ (ΜΑΤΘΑΙΟΥ) !"Τίτλος διερεύνησης: Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν το πόσο γρήγορα θα βλαστήσουν τα σπέρματα των οσπρίων.

ΒΛΑΣΤΗΣΗ (ΜΑΤΘΑΙΟΥ) !Τίτλος διερεύνησης: Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν το πόσο γρήγορα θα βλαστήσουν τα σπέρματα των οσπρίων. ΒΛΑΣΤΗΣΗ (ΜΑΤΘΑΙΟΥ)!"Τίτλος διερεύνησης: Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν το πόσο γρήγορα θα βλαστήσουν τα σπέρματα των οσπρίων.!"σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Στη διερεύνησή μας μετρήθηκε ο χρόνος που χρειάστηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Σελίδα 3 από 21

Περιεχόμενα. Σελίδα 3 από 21 Σελίδα 1 από 21 Σελίδα 2 από 21 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1 Χρήσεις του υπολογιστή... 4 Κεφάλαιο 2 Βασικά τμήματα υπολογιστή... 6 Κεφάλαιο 3 - Ασφάλεια... 9 Κεφάλαιο 4 - Ποντίκι... 11 Κεφάλαιο 5 - Πληκτρολόγιο...

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου;

Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ι ΑΚΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ: Τι κάνεις στον ελεύθερο χρόνο σου; Ενότητα: Ελεύθερος χρόνος διασκέδαση (2 Φύλλα εργασίας) Επίπεδο: Α1, Α2 Κοινό: αλλόγλωσσοι ενήλικες ιάρκεια: 4 ώρες (2 δίωρα) Υλικοτεχνική υποδομή:

Διαβάστε περισσότερα

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 9 ο ΓΕΛ Πατρών ΩΡΑ ΓΙΑ ΚΙΝΟΥΜΕΝΑ ΣΧΕΔΙΑ ΕΠΙΡΡΟΗ ΚΙΝΟΥΜΕΝΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΣΤΗ ΠΑΙΔΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΑΚΙΤΣΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΚΟΛΙΑΒΡΑ ΦΩΤΕΙΝΗ ΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΥ ΦΩΤΕΙΝΗ ΣΥΛΑΙΔΟΥ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑ ΟΜΑΔΑ: Tom&Jerry Υπεύθυνοι καθηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου

Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας 18 Ιανουαρίου 2013 A2 Κείμενα Κατανόησης Γραπτού Λόγου Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Διάρκεια Εξέτασης 30 λεπτά Ερώτημα 1 (7 μονάδες) Διαβάζετε

Διαβάστε περισσότερα

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015

Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Σχολή Ι.Μ.Παναγιωτόπουλου Το κορίτσι με τα πορτοκάλια Του Γιοστέιν Γκάαρντερ Λογοτεχνικό ανάγνωσμα Χριστουγέννων 2014-2015 Δημητριάννα Σκουρτσή Γ2 Σχολικό έτος 2014-15 Τάξη Γ Γυμνασίου Λογοτεχνικό Εξωσχολικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης)

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Β Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΣΧΕΔΙΟ (Ελεύθερο και Προοπτικό) και που ενδέχεται

Διαβάστε περισσότερα

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη

Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Χάρτινη Αγκαλιά Συγγραφέας: Ιφιγένεια Μαστρογιάννη Επιμέλεια εργασίας: Παναγιώτης Γιαννόπουλος Περιεχόμενα Ερώτηση 1 η : σελ. 3-6 Ερώτηση 2 η : σελ. 7-9 Παναγιώτης Γιαννόπουλος Σελίδα 2 Ερώτηση 1 η Η συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΑ από τον ευρύτερο χώρο του πολιτισμού Σταύρος Κούλας Γραφίστας - Πώς ορίζεται το επάγγελμά σας, και ποιες είναι οι παραλλαγές του; H γραφιστική είναι ένα επάγγελμα που ορίζει τη σχέση του ανθρώπου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι.

Εισαγωγή. Ειρήνη Σταματούδη, LL.M., Ph.D. Διευθύντρια Ο.Π.Ι. Εισαγωγή Ο οδηγός που κρατάς στα χέρια σου είναι μέρος μιας σειράς ενημερωτικών οδηγών του Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Σκοπό έχει να δώσει απαντήσεις σε κάποια βασικά ερωτήματα που μπορεί να έχεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΕΛΕΥΘΕΡΟ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ Γ' Ενιαίου Λυκείου (Μάθημα : Κατεύθυνσης) ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ Το μάθημα απευθύνεται σε μαθητές με ειδικό ενδιαφέρον για το ΕΛΕΥΘΕΡΟ-ΠΡΟΟΠΤΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ( Εικαστική και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ PROJECT Την Πέμπτη 30 Απριλίου 2009 έκανα για 20 λεπτά περίπου μάθημα για να γνωρίσω καλύτερα τους/τις μαθητές/τριες, για να τους/τις χωρίσω σε ομάδες και για να τους γνωστοποιήσω πώς θα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσιάσεις με Αντίκτυπο (High Impact Presentations) Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 19/10/2015

Παρουσιάσεις με Αντίκτυπο (High Impact Presentations) Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 19/10/2015 Παρουσιάσεις με Αντίκτυπο (High Impact Presentations) Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 19/10/2015 Τι Είναι μια Παρουσίαση Επικοινωνία σε προφορικό λόγο Η Σημασία του Προφορικού Λόγου (1) Έχει μεγαλύτερη δύναμη από

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά

Χριστούγεννα. Ελάτε να ζήσουμε τα. όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Ελάτε να ζήσουμε τα όπως πραγματικά έγιναν όπως τα γιορτάζει η εκκλησία μας όπως τα νιώθουν τα μικρά παιδιά Χριστούγεννα (μέσα από ιστορίες και χριστουγεννιάτικα παιχνίδια) 1 Στόχοι: Μέσα από διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΡΑΤΙΚΑ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΤΕΛΙΚΕΣ ΕΝΙΑΙΕΣ ΓΡΑΠΤΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ: 2013-2014 Μάθημα: Ελληνικά σε Ξενόγλωσσους Επίπεδο: Ε3 Διάρκεια:

Διαβάστε περισσότερα

www.synodoiporos,weebly.com Page 1

www.synodoiporos,weebly.com Page 1 ΓΡΑΦΟΝΤΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ Σε πρώτη φάση διαβάζουμε τουλάχιστον 2 φορές ολόκληρο το κείμενο και φροντίζουμε να το κατανοήσουμε πλήρως. Προσέχουμε ιδιαίτερα τη στάση - άποψη του συγγραφέα και το σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΟΜΑΔΕΣ & ΥΛΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΘΕΜΑΤΑ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΟΜΑΔΕΣ & ΥΛΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ - ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΟΜΑΔΕΣ & ΥΛΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΜΑΤΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΔΙΑΚΟΣΜΗΤΙΚΑ - ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΓΕΜΙΣΜΑ ΠΡΟΣΩΠΑ ΦΙΓΟΥΡΑ Γεωμετρικά- οργανικά (πχ zentangles) Κορνίζα πλαίσιο ΥΦΗ, ΧΡΩΜΑ,

Διαβάστε περισσότερα

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα»

ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά για αξίες και συναισθήματα» Ημερομηνία 8/4/2015 Μέσο Συντάκτης Link http://artpress.sundaybloody.com/ Βασίλης Κάργας http://goo.gl/di6ugf Μαρίνα Γιώτη, συγγραφέαςεικονογράφος : «Τα παραμύθια είναι ένας τρόπος να μιλήσουμε στα παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο

Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α Υλικά, Γραμμές και Τεχνικές στο Ελεύθερο Σχέδιο Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να γνωρίσουν οι μαθητές τα υλικά που χρειάζονται για το ελεύθερο σχέδιο και τον τρόπο που θα τα

Διαβάστε περισσότερα

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη.

Για παιδιά 5-8 ετών. Με προεγγραφή. Στη Βιβλιοθήκη. Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Τρίπολης Δολιανών 1,Τ.Κ. 22100 2710-224238 Δευτέρα - Παρασκευή 7:00-15:00 28 εκδηλώσεις 16 Ιουνίου, 6:00-8:00, το απόγευμα Η μέρα της γνώσης και όχι της αμάθειας. Το κουτί των

Διαβάστε περισσότερα

( η άσκηση μπορεί να πραγματοποιηθεί σε μία ομάδα 3-6 ατόμων σε 4 το πολύ ομάδες )

( η άσκηση μπορεί να πραγματοποιηθεί σε μία ομάδα 3-6 ατόμων σε 4 το πολύ ομάδες ) Ενότητα: κοινωνικές δεξιότητες - Ασκήσεις επικοινωνίας 4 Αυτιά Χρονικό πλαίσιο: σαράντα πέντε λεπτά περίπου Χώρος: εσωτερικός Συμμετέχοντες: 3 έως 20 άτομα ( η άσκηση μπορεί να πραγματοποιηθεί σε μία ομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» ΘΕΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΑΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2011-2012 ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ: Β06Σ03 «Στατιστική περιγραφική εφαρμοσμένη στην ψυχοπαιδαγωγική» Διδάσκων: Κ. Χρήστου

Διαβάστε περισσότερα

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη

Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας. Ιωαννίνων. Αριθμητικός Γραμματισμός. Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας Ιωαννίνων Αριθμητικός Γραμματισμός Εισηγήτρια : Σεντελέ Καίτη ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ «Προγραμματισμός-Οργάνωση και υλοποίηση μιας διδακτικής ενότητας στον Αριθμητικό Γραμματισμό» ΠΡΟΣΘΕΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τα βιβλία της σειράς «ΕΤΣΙ ΓΡΑΦΩ ΚΑΙ ΙΑΒΑΖΩ µε µικρά βήµατα µέσα από συγκεκριµένους στόχους» πρώτο, δεύτερο και τρίτο µέρος, αποτελούν πολύ καλό βοήθηµα για την πρώτη ανάγνωση και γραφή. Οι µαθητές της

Διαβάστε περισσότερα

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη

Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ. Ο Μικρός Πρίγκιπας. Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα. Διασκευή: Ανδρονίκη Αντουάν ντε Σαιντ-Εξυπερύ Ο Μικρός Πρίγκιπας Μετάφραση: Μελίνα Καρακώστα Διασκευή: Ανδρονίκη 2 Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένα νεαρό αγόρι, που του άρεσε πολύ να ζωγραφίζει. Μια μέρα ζωγράφισε ένα βόα

Διαβάστε περισσότερα

Tip 0505-G80Y 2040-B80G 1030-Y10R

Tip 0505-G80Y 2040-B80G 1030-Y10R 0505-G80Y 2040-B80G 1030-Y10R Aνακαινίστε το χώρο σας, αναπαλαιώνοντας τα παλιά σας έπιπλα μεν, προσθέτοντας δε μια μοντερνιστική πινελιά ανανέωσης στους τοίχους σας, δημιουργώντας μια mix & match διάθεση.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009)

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Ενότητα: Ανεικονική Σύνθεση (Ασκήσεις Εξεταστικών Δοκιμίων 2006-2009) Αρ. μαθήματος: 1 ο (1 από 5π). Ανεικονική / Μη Ρεαλιστική Σύνθεση με χρώμα Εκπαιδευτικός:

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΑΤΡΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Ι. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΚΑΙ ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ Το μάθημα της Θεατρικής Αγωγής θα διδάσκεται από φέτος στην Ε και Στ Δημοτικού. Πρόκειται για μάθημα βιωματικού χαρακτήρα, με κύριο

Διαβάστε περισσότερα

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater

Διήμερο σεμινάριο. Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία. Bar theater Διήμερο σεμινάριο Εισαγωγή στη θεατρική Σκηνοθεσία Bar theater & Γιατί η υποκριτική είναι Τέχνη Σάββατο και Κυριακή 19 και 20 Οκτωβρίου 2013 στην αίθουσα του ''Θυρεάτη''(παραπλεύρως Αφων Καρκούλη) Έναρξη

Διαβάστε περισσότερα

Φωλιές η φύση κατοικίες οι άνθρωποι!

Φωλιές η φύση κατοικίες οι άνθρωποι! Αν ρίξουμε μια προσεκτική ματιά γύρω μας, θα δούμε με πόση σοφία, χάρη και ομορφιά είναι όλα φτιαγμένα. Το κάθε έμψυχο και άψυχο δημιούργημα της φύσης αποτελεί ένα έργο τέχνης. Όλα γύρω θυμίζουν πίνακες,

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα στη ζωή μιας γυναίκας που φτιάχνει «μαρτενίτσες»

Μια μέρα στη ζωή μιας γυναίκας που φτιάχνει «μαρτενίτσες» Μια μέρα στη ζωή μιας γυναίκας που φτιάχνει «μαρτενίτσες» Ονομάζομαι Μαρία, είμαι συνταξιούχα, και κατασκευάζω «μαρτενίτσες» από χόμπι αλλά και για ένα μικρό εισόδημα. Πρώτα, όμως, θα σας εξηγήσω τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015

ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ. Η Σοφία η μέλισσα ταξίδεψε και έπαιξε με παιδιά έξι Δημοτικών σχολείων στις επαρχίες της Κύπρου. Λευκωσία, 7 Δεκεμβρίου 2015 ANAKOINΩΣΗ ΤΥΠΟΥ Επικοινωνία: Γραφείο Επικοινωνίας Τομέας Προώθησης και Προβολής, Πανεπιστήμιο Κύπρου Τηλ. 22894304 ηλ. διεύθυνση: prinfo@ucy.ac.cy ιστοσελίδα: www.pr.ucy.ac.cy ΠΡΟΣ ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ Λευκωσία,

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδι - Τραγούδι ΠΑΙΧΝΙΔΙ - ΤΡΑΓΟΥΔΙ. Αρχική Σελίδα Περιεχόμενα CD Rom Θέματα 1ου Κεφαλαίου

Παιχνίδι - Τραγούδι ΠΑΙΧΝΙΔΙ - ΤΡΑΓΟΥΔΙ. Αρχική Σελίδα Περιεχόμενα CD Rom Θέματα 1ου Κεφαλαίου 1o ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ - ΤΡΑΓΟΥΔΙ Αρχική Σελίδα Περιεχόμενα CD Rom Θέματα 1ου Κεφαλαίου Το παιχνίδι Οξύνεται η παρατηρητικότητα του, αναπτερώνεται η φαντασία του, αναπτύσσεται η πρωτοβουλία και η κοινωνικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ξεναγός (Συνοδευτική δραστηριότητα του γύρου του ίππου)

Ο ξεναγός (Συνοδευτική δραστηριότητα του γύρου του ίππου) Ο ξεναγός (Συνοδευτική δραστηριότητα του γύρου του ίππου) Ηλικίες: Προαπαιτούμενες δεξιότητες: Χρόνος: Μέγεθος ομάδας: 8 ενήλικες Καμία 15 λεπτά για τη βασική δραστηριότητα, περισσότερο για τις επεκτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου

Μεγάλο βραβείο, μεγάλοι μπελάδες. Μάνος Κοντολέων. Εικονογράφηση: Τέτη Σώλου Συλλογή Περιστέρια 148 Εικονογράφηση εξωφύλλου: Εύη Τσακνιά 1. Το σωστό γράψιμο Έχεις προσέξει πως κάποια βιβλία παρακαλούμε να μην τελειώσουν ποτέ κι άλλα, πάλι, από την πρώτη κιόλας σελίδα τα βαριόμαστε;

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ HMEΡΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ A ) ΚΑΙ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ

ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΒΙΚΥ ΤΣΑΛΑΜΑΤΑ ΑΣΤΙΚΑ ΤΟΠΙΑ «Πλάθω τις εικόνες μου χαράζοντας κατευθείαν πάνω στο υλικό μου, όπως ο ζωγράφος σχεδιάζει ή πλάθει τις εικόνες του πάνω στον καμβά.» Η Βίκυ Τσαλαματά γεννήθηκε στην Αθήνα και

Διαβάστε περισσότερα

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι.

Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. ΤΟ ΦΑΝΤΑΣΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΑΣ ΠΑΙΔΙΩΝ Μια μέρα μπήκε η δασκάλα στην τάξη κι είπε ότι θα πήγαιναν ένα μακρινό ταξίδι. Αμέσως χάρηκαν πολύ, αλλά κι απογοητεύτηκαν ταυτόχρονα όταν έμαθαν ότι θα ήταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα.

Τριγωνοψαρούλη, μην εμπιστεύεσαι ΠΟΤΕ... αχινό! Εκπαιδευτικός σχεδιασμός παιχνιδιού: Βαγγέλης Ηλιόπουλος, Βασιλική Νίκα. Ήρθε ένας νέος μαθητής στην τάξη. Όλοι τον αποκαλούν ο «καινούριος». Συμφωνείς; 1 Δεν είναι σωστό να μη φωνάζουμε κάποιον με το όνομά του. Είναι σαν να μην τον αναγνωρίζουμε. Σωστά. Έχει όνομα και με αυτό

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΤΕΧΝΗ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ» Βασιλική Μπρίνια και Μαρία Καγιαβή

«Η ΤΕΧΝΗ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ» Βασιλική Μπρίνια και Μαρία Καγιαβή «Η ΤΕΧΝΗ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΣΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ» Βασιλική Μπρίνια και Μαρία Καγιαβή ΤΙ ΣΥΝΕΙΣΦΕΡΕΙ Η ΕΠΑΦΗ ΜΕ ΤΗΝ ΤΕΧΝΗ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ Υποκινεί τη σκέψη, το συναίσθημα, τη φαντασία. Έτσι το άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδια για βελτίωση ικανοτήτων

Παιχνίδια για βελτίωση ικανοτήτων Παιχνίδια για βελτίωση ικανοτήτων Διασκεδαστικά παιχνίδια για να βελτιωθούν οι ικανότητες του παιδιού σας Βελτίωση της κριτικής σκέψης του παιδιού σας Όμορφο ανακάτεμα. Οι ικανότητες της κριτικής σκέψης

Διαβάστε περισσότερα

TFT TV. Τι είναι οι TFT και πως λειτουργούν;

TFT TV. Τι είναι οι TFT και πως λειτουργούν; TFT TV Τι είναι οι TFT και πως λειτουργούν; Η ετυμολογία του όρου TFT (Thin Film Transistor ή τρανζίστορ λεπτού φιλμ) μας παραπέμπει στο δομικό στοιχείο ελέγχου της οθόνης, που είναι το τρανζίστορ. Οι

Διαβάστε περισσότερα

city chic ΑΦΙΕΡΩΜΑ Τι συµβαίνει µε τους ανούς; ΤΟ ΝΕΟ DESIGN ΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ BΟΡΡΑ Η αισθητική στο κέντρο της πόλης

city chic ΑΦΙΕΡΩΜΑ Τι συµβαίνει µε τους ανούς; ΤΟ ΝΕΟ DESIGN ΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ BΟΡΡΑ Η αισθητική στο κέντρο της πόλης 20 casaviva ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 Private club Aκριβά υλικά και ζεστές αποχρώσεις για τη νέα σεζόν Τι συµβαίνει µε τους ανούς; ΤΟ ΝΕΟ DESIGN ΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ BΟΡΡΑ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΑΝΑΝΕΩΣΤΕ ΤΟ ΠΑΙ ΙΚΟ ΩΜΑΤΙΟ Ζήστε το

Διαβάστε περισσότερα

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη

Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής. Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Το διπλό βιβλίο-δημήτρης Χατζής Χαρά Ζαβρού Γ 6 Γυμνάσιο Αγίου Αθανασίου Καθηγήτρια: Βασιλική Σελιώτη Γενικά Δημήτρης Χατζής Περιεχόμενα «Το διπλό βιβλίο» Περίληψη Ιστορικό πλαίσιο Τίτλος του έργου Δομή

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

«Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα.

«Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα. «Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα. Πώς θα δουλέψεις με το Χελωνόκοσμο την πρώτη φορά 1. Θα χρησιμοποιήσεις το αριστερό πλήκτρο

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδιο και Αισθητική Προσώπου

Σχέδιο και Αισθητική Προσώπου Ακαδημαϊκό έτος : 2011-2012 Β' Εξάμηνο Σχέδιο και Αισθητική Προσώπου Διδάσκουσα: Γεωργία Γεωργανοπούλου Εικαστική σύμβουλος: Εύα Κολιοπάντου Εικόνα εξωφύλλου: Μαρία Δαραβέλα Κατανόηση βασικών αρχών σχεδίου

Διαβάστε περισσότερα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα

Τέχνης. την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα Η δραστηριότητα του Α2 στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Οι μαθητές του Α2 του Μουσικού Σχολείου Θεσσαλονίκης με την επίσκεψή τους στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης συμμετείχαν στο Εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτημα-κλειδί Ποια είναι τα πιο σημαντικά πράγματα που σκέφτονταν οι άνθρωποι της

Ερώτημα-κλειδί Ποια είναι τα πιο σημαντικά πράγματα που σκέφτονταν οι άνθρωποι της Τι σκεφτόμαστε; Διδακτική πρόταση 5: Τι να σκέφτονταν οι άνθρωποι της Ερώτημα-κλειδί Ποια είναι τα πιο σημαντικά πράγματα που σκέφτονταν οι άνθρωποι της Πρόοδος από το προηγούμενο μάθημα Τα παιδιά μεταφέρουν

Διαβάστε περισσότερα