ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ. Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων. Αθανάσιος Σπυριδάκος Διοίκηση Επιχειρήσεων

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ. Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων. Αθανάσιος Σπυριδάκος Διοίκηση Επιχειρήσεων"

Transcript

1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων Αθανάσιος Σπυριδάκος Διοίκηση Επιχειρήσεων

2 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται σε άλλου τύπου άδειας χρήσης, η άδεια χρήσης αναφέρεται ρητώς. 2

3 Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του διδάσκοντα. Το έργο «Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα» έχει χρηματοδοτήσει μόνο την αναδιαμόρφωση του εκπαιδευτικού υλικού. Το έργο υλοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» και συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) και από εθνικούς πόρους. 3

4 Σκοποί Ενότητας Ο φοιτητής που θα παρακολουθήσει με επιτυχία την ενότητα αυτή θα διαθέτει τις απαιτούμενες θεωρητικές και πρακτικές γνώσεις ώστε: Να περιγράφει τη λειτουργία της Βάσης Δεδομένων σε μια επιχείρηση ή οργανισμό και να προσδιορίζει τη χρηστικότητά της στη Διαχείριση των Δεδομένων. 4

5 Περιεχόμενα Ενότητας Εφαρμογές βασισμένες στα Αρχεία Περιορισμοί των Συστημάτων που βασίζονται στα Αρχεία Οι Βάσεις Δεδομένων και τα Συστήματα Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων Πλεονεκτήματα των Βάσεων Δεδομένων Μειονεκτήματα των Βάσεων Δεδομένων 5

6 Δεδομένα

7 Βασικές Έννοιες-Δεδομένα Δεδομένα (data) Αντικείμενα που είναι γνωστά ή παραδεκτά, γεγονότα ή εικόνες από τα οποία μπορούμε να βγάλουμε συμπεράσματα Μια αναπαράσταση γεγονότων, νοημάτων, οδηγιών μορφοποιημένα έτσι ώστε να εξυπηρετούν την επικοινωνία και την επεξεργασία τους από ανθρώπους ή από μηχανικά μέσα. Κάθε αναπαράσταση όπως χαρακτήρες ή αναλογικές ποσότητες μέσω των οποίων μπορούν να αντιστοιχηθούν νοήματα. Τα δεδομένα αποτελούνται από σύμβολα και αναπαριστούν συγκεκριμένα αντικείμενα, ιδέες, αξίες, κ.ά. 7

8 Δεδομένα - Παραδείγματα 8

9 Συστήματα Βασισμένα στα Αρχεία Αποτελούνται από: Αρχεία που αποθηκεύονται σε Περιφερεικά Μέσα (Σκληρό Δίσκο) Μια συλλογή από προγράμματα εφαρμογών τα οποία εκτελούν την επεξεργασία των δεδομένων για τους τελικούς χρήστες. Σε κάθε πρόγραμμα ορίζονται τα δεδομένα της εκάστοτε εφαρμογής 9

10 Συστήματα Βασισμένα Στα Αρχεία Επεξεργασία Δεδομένων 10

11 Παράδειγμα Εφαρμογή Πελάτες, Προϊόντα, Πωλήσεις Αρχείο Πελατών (ΑΦΜ, Επωνυμία, Διεύθυνση, τηλέφωνο, φαξ, ) Αρχείο Προϊόντων (Κωδικός, περιγραφή, μέτρηση, τιμή, απόθεμα ) Αρχείο Πωλήσεων (ΑΦΜ, Κωδικός ΠροΙόντος, Ημερομηνία, ποσότητα, ) Η σύνδεση των Πελατών και των Προϊόντων με τις πωλήσεις γίνεται με το ΑΦΜ και τον κωδικό προϊόντος αντίστοιχα. Για την καταχώρηση μιας νέας πώλησης η εφαρμογή περιλαμβάνει τις παρακάτω διεργασίες: Αναζήτηση στοιχείων πελάτη με βάση τον κωδικό ή την επωνυμία του Αναζήτηση στοιχείων προίόντος με βάση των κωδικό ή την περιγραφή του. Καταχώρηση των στοιχείων της πώλησης στο αρχείο των Πωλήσεων 11

12 Περιορισμοί των Συστημάτων που βασίζονται στα Αρχεία (1) Διαχωρισμός και απομόνωση των Δεδομένων. Κάθε πρόγραμμα διαχειρίζεται τα δικά του δεδομένα. Οι χρήστες δεν έχουν τη δυνατότητα της προσπέλασης σε δεδομένα άλλων εφαρμογών. Πολλαπλή τήρηση των Δεδομένων. Τα ίδια δεδομένα χρησιμοποιούνται από πολλές εφαρμογές. Τα δεδομένα τηρούνται σε ξεχωριστά Αρχεία. Σπατάλη χώρου και δυσκολίες στην επικαιροποίηση των δεδομένων Υψηλό κόστος στην ανάπτυξη εφαρμογών 12

13 Περιορισμοί των Συστημάτων που βασίζονται στα Αρχεία (2) Δυσκολίες στην υλοποίηση μεταβολών Εξάρτηση από τα Δεδομένα. Τα αρχεία δεδομένων ορίζονται μέσα στα προγράμματα Ασυμβατότητα της μορφής των Αρχείων (εφόσον έχουν αναπτυχθεί σε διαφορετικές γλώσσες προγραμματισμού). Προκαθορισμένα ερωτήματα. Χρονοβόρα ή ανάπτυξη νέων ερωτημάτων - αναφορών. Τα προγράμματα κατασκευάζονται έτσι ώστε να ικανοποιούν συγκεκριμένες λειτουργίες. Κάθε νέα ανάγκη σημαίνει συνήθως και τη συγγραφή νέου υποπρογράμματος 13

14 Βάση Δεδομένων Βάση Δεδομένων - Data Base Είναι ένας μηχανισμός, κοινός και επίσημα ορισμένος και κεντρικά διαχειριζόμενος για τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται σε μια επιχείρηση ή οργανισμό Είναι μια αναπόσπαστη οντότητα μέσα στον Οργανισμό ή την Επιχείρηση και στο Πληροφοριακό της Σύστημα Η απώλεια δεδομένων (ακόμη και για πολύ μικρό χρονικό διάτημα) δημιουργεί δυσλειτουργίες και αστοχίες στη λειτουργία των επιχειρήσεων και οργανισμών 14

15 Βάσεις Δεδομένων Μια συλλογή από διαμοιραζόμενα και λογικά συσχετισμένα δεδομένα (και περιγραφή των δεδομένων) τα οποία είναι σχεδιασμένα έτσι ώστε να ικανοποιούν τις ανάγκες της περίπτωσης για την οποία αναπτύσσονται. Κατάλογος Συστήματος - (Καλείται και λεξικό δεδομένων ή metadata) Παρέχει την περιγραφή των δεδομένων έτσι ώστε να χρησιμοποιείται από κάθε πρόγραμμα και από το Σύστημα Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων. Τα λογικά συσχετισμένα δεδομένα συνθέτουν οντότητας, χαρακτηριστικά, και σχέσεις μέσα στον οργανισμό ή την επιχείρηση. 15

16 Οι Βάσεις Δεδομένων στην Πυραμίδα Διοίκησης 16

17 Βάσεις Δεδομένων Γλώσσα Προγραμματισμού Γλώσσα Ορισμού Δεδομένων - Data Definition Language (DDL). Επιτρέπει την περιγραφή και τις προδιαγραφές των τύπων των δεδομένων, τις δομές και τους περιορισμούς. Όλες οι πληροφορίες των προδιαγραφών των δεδομένων (Meta Data) διατηρούνται στη Βάση Δεδομένων. (Δημιουργία και Αναμόρφωση Β.Δ., Δημιουργία και Αναμόρφωση Πινάκων, Σχέσεις μεταξύ των Πινάκων, Χρήστες Β.Δ. και Αρμοδιότητες) Γλώσσα Διαχείρισης Δεδομένων - Data Manipulation Language (DML). Ειδικές λειτουργίες για να θέτουμε ερωτήματα και να διαχειριζόμαστε τα Δεδομένα (Είσοδος νέων δεδομένων, μεταβολή δεδομένων, διαγραφή δεδομένων, ερωτήματα) 17

18 Όψεις - Views Επιτρέπουν στους επιμέρους χρήστες να έχουν την δική τους όψη στα δεδομένα της Βάσης Δεδομένων. Μία όψη είναι υποσύνολο της Βάσης Δεδομένων Οφέλη από τις Όψεις: Μειώνουν την πολυπλοκότητα Παρέχουν Ασφάλεια Παρέχουν ένα μηχανισμό για να προσαρμόζεται η παρουσίαση των δεδομένων στις ατομικές ανάγκες των χρηστών Παρέχουν μια συνεπή και αμετάβλητη εικόνα της δομής της Βάσης Δεδομένων, ακόμη και όταν η Β.Δ. είναι σε κατάσταση μεταβολής 18

19 Σύστημα Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων

20 Το Σύστημα Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων (DBMS) Λογισμικό το οποίο επιτρέπει στους χρήστες να ορίζουν, δημιουργούν, διαχειρίζονται και συντηρούν Βάσεις Δεδομένων και επιπλέον παρέχει ελεγχόμενη πρόσβαση στα δεδομένα της Βάσης.. 20

21 Το Σύστημα Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων (DBMS) 21

22 Βάση Δεδομένων Σύστημα Διαχείρισης Η ελεγχόμενη πρόσβαση στη Βάση Δεδομένων μπορεί να περιλαμβάνει: Ένα σύστημα Ασφάλειας. Ένα σύστημα ελέγχου ακεραιότητας των δεδομένων Ένα σύστημα επαναφοράς των δεδομένων Έναν κατάλογος ελέγχου της προσβασιμότητας Ο Μηχανισμός παρουσίασης των δεδομένων. Παρέχει στους χρήστες τη δυνατότητα να εμφανίσουν μόνο τα δεδομένα που επιθυμούν και έχουν την άδεια πρόσβασης. 22

23 Προδιαγραφές - Λειτουργίες και Υπηρεσίες του ΣΔΣΒΔ Καταχώρηση, Ανάκληση και Ενημέρωση Δεδομένων. Το ΣΔΣΒΔ οφείλει να εξυπηρετεί τους χρήστες με διαδικασίες για να αποθηκεύουν, να ανακαλούν και να ενημερώνουν τα δεδομένα της Β.Δ. Κατάλογος προσπελάσιμος από τους Χρήστες Το Σ.Δ.Σ.Β.Δ. οφείλει να εξυπηρετεί του χρήστες με έναν κατάλογο στον οποίο διατηρούνται περιγραφές των δεδομένων (πίνακες, πεδία, μορφή,..) και στον οποίο οι χρήστες θα έχουν δυνατότητα προσπέλασης. Υποστήριξη Συναλλαγών Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να διαθέτει μηχανισμούς που θα εξασφαλίζουν την πραγματοποίηση της ενημέρωσης της Βάσης Δεδομένων για κάθε συναλλαγή που γίνεται και να ενημερώσουν τους χρήστες σχετικά. 23

24 Λειτουργίες και Υπηρεσίες του ΣΔΣΒΔ Υπηρεσίες Ελέγχου Ακεραιότητας Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να διαθέτει μηχανισμό που θα εξασφαλίζει ότι η Β.Δ. ενημερώνεται σωστά, όταν χρησιμοποιείται από πολλούς χρήστες ταυτόχρονα. Υπηρεσίες Επαναφοράς Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να διαθέτει μηχανισμούς για την επαναφορά της Βάσης Δεδομένων σε περιπτώσεις που υπάρχουν ανεπιθύμητες αστοχίες. Υπηρεσίες Διαχείρισης Αρμοδιοτήτων Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να διαθέτει μηχανισμούς για την εξασφάλιση της προσπέλασης στη Βάση μόνο από χρήστες που τους έχει δοθεί η αρμοδιότητα. 24

25 Λειτουργίες και Υπηρεσίες του ΣΔΣΒΔ Υποστήριξη της Επικοινωνίας Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να έχει δυνατότητες συνεργασίας με άλλα συστήματα (πρωτόκολλα επικοινωνίας). Υπηρεσίες Ακεραιότητας Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να διαθέτει σύστημα ελέγχου που θα εξασφαλίζουν την τήρηση των κανόνων που διέπουν το Σχεσιακό Μοντέλο. Υπηρεσίες που εξασφαλίζουν την Ανεξαρτησία των Δεδομένων Το ΣΔΣΒΔ θα πρέπει να περιλαμβάνει λειτουργίες που θα εξασφαλίζουν την ανεξαρτησία των προγραμμάτων από τη Β.Δ.. 25

26 Πλεονεκτήματα και Μειονεκτήματα των ΣΔΒΔ

27 Πλεονεκτήματα των ΣΔΣΒΔ Έλεγχος της Ακεραιότητας της Β.Δ. Συνέπεια στα Δεδομένα Περισσότερες πληροφορίες για την ίδια ποσότητα δεδομένων Διαμοιρασμός των Δεδομένων Ακεραιότητα των Δεδομένων 27

28 Πλεονεκτήματα των ΣΔΣΒΔ Καθορισμένα πρότυπα για όλους Ασφάλεια στα Δεδομένα Οικονομία κλίμακας Ισορροπία σε αλληλοσυγκρουόμενες απαιτήσεις Υψηλές δυνατότητες στην προσπέλαση δεδομένων και την ανταπόκριση του συστήματος 28

29 Πλεονεκτήματα των ΣΔΣΒΔ Αύξηση της Παραγωγικότητας Καλύτερη συντήρηση του Συστήματος Εξασφάλιση της επικαιροποίησης των δεδομένων Διαχείριση αντιγράφων ασφαλείας και υπηρεσίες επαναφοράς 29

30 Μειονεκτήματα των ΣΔΣΒΔ Πολυπλοκότητα στη λειτουργία τους και απαιτουν εξειδικευμένο προσωπικο (διαχείριση, προγραμματισμός) Μέγεθος Συνήθως τα ΣΔΣΒΔ που λειτουργούν σε εταιρικό επίπεδο είναι ιδιαίτερα απαιτητικά συστήματα. Κόστος προμήθειας του Λογισμικού Συνήθως Δεν χρειαζόμαστε όλες τις προσφερόμενες λειτουργίες ή δυνατότητες. Επιπρόσθετο κόστος σε Υλικό Εξοπλισμό (Εξυπηρετητές, Δικτυακός Εξοπλισμος) Κόστος μετάβασης (όταν έχουμε Συστήματα βασισμένα σε Αρχεία) Δεν υπάρχει παντα η αναμενόμενη απόδοση σε ταχύτητα. 30

31 Αρχιτεκτονική Εφαρμογών Βάσεων Δεδομένων

32 ANSI-SPARC Αρχιτεκτονική τριών επιπέδων 32

33 Αρχιτεκτονική Τριών Επιπέδων Όλοι οι χρήστες θα έχουν πρόσβαση στην ίδια βάση δεδομένων. Η όψη (view) ενός χρήστη είναι απρόσβλητη από αλλαγές που γίνονται σε άλλες όψεις (View). Οι χρήστες δεν απαιτείται να γνωρίζουν λεπτομέρειες για το πως είναι φυσικά καταχωρημένα τα δεδομένα στη Βάση Δεδομένων 33

34 Οι στόχοι της Αρχιτεκτονικής τριών επιπέδων Ο Διαχειριστής της Βάσης Δεδομένων θα μπορεί να αλλάξει τη δομή της Βάσης χωρίς να επηρεάσει τις όψεις των χρηστών (Views). Η εσωτερική δομή της Βάσης Δεδομένων δεν πρέπει να επηρεάζεται από αλλαγές στη φυσική καταχώρηση των Δεδομένων στη Βάσης Δεδομένων Ο Διαχειριστής της Βάσης Δεδομένων θα μπορεί να αλλάζει τον σημασιολογικό σχεδιασμό της Βάσης Δεδομένων χωρίς να επηρεάζει όλες τις όψεις των χρηστών 34

35 ANSI-SPARC Αρχιτεκτονική Τριών Επιπέδων Εξωτερικό Επίπεδο Αυτό που βλέπουν οι χρήστες από τη Βάση Δεδομένων. Ουσιαστικά περιγράφεται το τμήμα της Βάσης που αναφέρεται για τον κάθε χρήστη ξεχωριστά. Σημασιολογικό Επίπεδο Η συνολική εικόνα της Βάσης Δεδομένων. Περιγράφεται ποια δεδομένα διατηρούνται στη Βάση και η σχέση μεταξύ τους. Εσωτερικό Επίπεδο Η φυσική αναπαράσταση της Βάσης Δεδομένων. Περιγράφεται πώς τα Δεδομένα είναι καταχωρημένα στη Βάση Δεδομένων. 35

36 Διαφοροποίηση ανάμεσα στα τρία επίπεδα 36

37 Ανεξαρτησία Δεδομένων Ανεξαρτησία Λογικών Δεδομένων Αφορά την μη επιρροή του εξωτερικού σχήματος της βάσης για αλλαγές στο σημασιολογικό επίπεδο. Δηλαδή, για αλλαγές στο Σημασιολογικό Σχήμα (πχ. πρόσθεση ή διαγραφή μιας οντότητας) δεν θα απαιτούνται αλλαγές στο εξωτερικό σχήμα. Ανεξαρτησία Φυσικών Δεδομένων Αφορά την μη επιρροή του σημασιολογικού σχήματος για αλλαγές που γίνονται στο εσωτερικό σχήμα. Δηλαδή, για αλλαγές στην οργάνωση των αρχείων, τον τύπο των δεδομένων κ.α. δεν απαιτούνται αλλαγές στο σημασιολογικό ή εξωτερικό σχήμα. 37

38 Αρχιτεκτονική Εφαρμoγών Βάσεων Δεδομένων Αρχιτεκτονική Πελάτη Εξυπηρετητή (Client Server) 38

39 Ερωτήσεις - Ασκήσεις

40 Ερωτήσεις - Ασκήσεις Ερωτήσεις: Ποιές είναι οι βασικές λειτουργίες του Συστήματος Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων; Ποιός είναι ο ρόλος (υπευθυνότητες) του Διαχειριστή της Βάσης Δεδομένων; Ποιές είναι οι διακριτές διαφορές ανάμεσα στα Συστήματα Διαχείρισης Δεδομενων που βασίζονται στα Αρχεία και τα Συστήματα Διαχείρισης Σχεσιακών Βάσεων Δεδομενων; Ποιές είναι οι οφέλειες από την Ανεξαρτησία των Επιπέδων (Εξωτερικό, Σημασιολογικό και Εσωτερικό); Πλεονεκτήματα Μειονεκτήματα των Αρχιτεκτονικών Πελάτη Εξυπηρετητή (client server) και ν Επιπέδων (n tier ή thin clientserver) 40

41 ΑΣΚΗΣΗ 1 Μια Οικοδομική Κατασκευαστική Εταιρεία σκοπεύει να εγκαταστήσει Βάση Δεδομένων για την υποστήριξη των λειτουργιών της. Η εταιρεία διαθέτει Τεχνικό Τμήμα με δύο μονάδες (Μελετητική, Κατασκευαστική), Λογιστήριο για την Οινομική Διαχείρισή της, Τμήμα Μάρκετινγκ και Πωλήσεων και Διοικητικής Μέριμνας. Η εταιρεια κατασκευάζει πολυκατοικίες και συγκροτήματα κατοικιών τα οποία πουλά σε πελάτες. Ποιές είναι οι βασικές λειτουργίες της Εταιρείας που θα υποστηριχθούν από το Σύστημα Βάσης Δεδομένων; Ποιά είναι τα αναμενόμενα οφέλη από τη λειτουργία του Συστήματος Στα τρία Επίπεδα της Πυράμίδας της Επιχείρησης ποιές είναι οι λειτουργίες που θα υποστηριχθούν από τη Βάση Δεδοομένων; Αναφέρατε Παραδείγματα. 41

42 ΑΣΚΗΣΗ 2 Ενα Ξενοδοχείο σκοπεύει να εγκαταστήσει Βάση Δεδομένων για την υποστήριξη των λειτουργιών του. Το Ξενοδοχείο διαθέτει 40 δωμάτα (μονόκλινα και Δίκλινα), Εστιατόριο, Καφετέρια, Τεχνική Υπηρεσία, Υπηρεσία Καθαριότητας, Λογιστήριο και το τμήμα Κρατήσεων, Υποδοχής και Εξυπηρέτησης Πελατών. Ποιές είναι οι βασικές λειτουργίες του Ξενοδοχείου που θα υποστηριχθούν από το Σύστημα Βάσης Δεδομένων; Ποιά είναι τα αναμενόμενα οφέλη από τη λειτουργία του Συστήματος Στα τρία Επίπεδα της Πυράμίδας του Ξενοδοχείου ποιές είναι οι λειτουργίες που θα υποστηριχθούν από τη Βάση Δεδοομένων; Αναφέρατε Παραδείγματα. 42

43 Τέλος Ενότητας

Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 1

Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 1 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Ιωάννης Μανωλόπουλος, Καθηγητής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην πληροφορική

Εισαγωγή στην πληροφορική Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Εισαγωγή στην πληροφορική Ενότητα 6: Εισαγωγή στις βάσεις δεδομένων (Μέρος Α) Αγγελίδης Παντελής Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ι. Ενότητα 1: Ορισμοί βασικών εννοιών: Μια πρώτη μοντελοποίηση. Ευαγγελίδης Γεώργιος Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ι. Ενότητα 1: Ορισμοί βασικών εννοιών: Μια πρώτη μοντελοποίηση. Ευαγγελίδης Γεώργιος Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Ενότητα 1: Ορισμοί βασικών εννοιών: Μια πρώτη μοντελοποίηση Ευαγγελίδης Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες,

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης

Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 2: Γενική θεώρηση και κατάταξη συστημάτων πληροφοριών διοίκησης Διονύσιος Γιαννακόπουλος, Καθηγητής Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Πολιτισμικών Δεδομένων

Διαχείριση Πολιτισμικών Δεδομένων Διαχείριση Πολιτισμικών Δεδομένων Μάθημα 1 Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων Τζανέτος Πομόνης ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Τμήμα Τεχνολόγων Περιβάλλοντος Κατεύθυνση Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς Τι είναι οι Βάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων και Αρχιτεκτονική

Έννοιες Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων και Αρχιτεκτονική Έννοιες Διαχείρισης Βάσεων Δεδομένων και Αρχιτεκτονική Αρχιτεκτονική ANSI-SPARC, Επίπεδα Αρχιτεκτονικής (Εξωτερικό, Εννοιολογικό, Εσωτερικό), Παραδοσιακή Προσέγγιση (Μειονεκτήματα, Παράδειγμα), Προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ Ε.Μ.Π. ΣΧΟΛΗ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΥΝΘΕΣΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΙΧΜΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ ntua ACADEMIC OPEN COURSES ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΗΣ II Β. ΤΣΟΥΡΑΣ Επίκουρος Καθηγητής Άδεια

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Βάσεις Δεδομένων ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Τμήμα Τεχνολόγων Περιβάλλοντος Κατεύθυνση Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς Τι είναι οι Βάσεις Δεδομένων; Σύστημα για αποθήκευση, μετάδοση

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική ΙΙ Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων. Τμήμα Λογιστικής

Πληροφορική ΙΙ Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων. Τμήμα Λογιστικής Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων Ορισμός Βάσης Δεδομένων Σύστημα Διαχείρισης Βάσης Δεδομένων ΣΔΒΔ (DBMS) Χαρακτηριστικά προσέγγισης συστημάτων αρχειοθέτησης Χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 3

Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 3 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Αρχιτεκτονική Συστημάτων Ιωάννης Μανωλόπουλος, Καθηγητής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές II

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές II ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές II Όψεις (views) στην SQL Διδάσκων: Επίκουρος Καθηγητής Αθανάσιος Σταυρακούδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 4: Μοντελοποίηση Συσχέτισης Οντοτήτων. Αθανάσιος Σπυριδάκος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 4: Μοντελοποίηση Συσχέτισης Οντοτήτων. Αθανάσιος Σπυριδάκος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 4: Μοντελοποίηση Συσχέτισης Οντοτήτων Αθανάσιος Σπυριδάκος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Λογιστικές Εφαρμογές Εργαστήριο

Λογιστικές Εφαρμογές Εργαστήριο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Λογιστικές Εφαρμογές Εργαστήριο Ενότητα #5: Αναλυτικά Καθολικά Μαρία Ροδοσθένους Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 7: Διαχείριση Εφοδιαστικής Αλυσίδας Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 7: Διαχείριση Εφοδιαστικής Αλυσίδας Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Ηλεκτρονικό Εμπόριο Ενότητα 7: Διαχείριση Εφοδιαστικής Αλυσίδας Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Ενότητα 6: Η Τεχνολογία Λογισμικού στην Αλληλεπίδραση Ανθρώπου-Υπολογιστή Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομζνων II

Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομζνων II ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΚΡΗΣΗ Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομζνων II Ενότητα: Εισαγωγή ΙΙ - Σχεδίαση και Αρχιτεκτονική Διδάσκων: Πηγουνάκης Κωστής ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 9 : Ιδεατή Μνήμη 1/2 Δημήτριος Λιαροκάπης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 5: ΚΑΝΟΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΣΗΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ. Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 5: ΚΑΝΟΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΣΗΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ. Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 5: ΚΑΝΟΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΣΗΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 8: Πιθανότητες ΙΙ Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ Το

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα

Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα Ενότητα 4: Λεξικό δεδομένων, Διαγράμματα Ροής Δεδομένων Μπεληγιάννης Γρηγόριος Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Ενότητα # 1: Μία Ανατομία των Αποφάσεων

Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Ενότητα # 1: Μία Ανατομία των Αποφάσεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Ενότητα # 1: Μία Ανατομία των Αποφάσεων Διονύσης Γιαννακόπουλος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Βελτιστοποίησης

Μέθοδοι Βελτιστοποίησης ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Μέθοδοι Βελτιστοποίησης Ενότητα # 4: Το Πρόβλημα Ανάθεσης Αθανάσιος Σπυριδάκος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική. Εργαστηριακή Ενότητα 3 η : Επεξεργασία Κελιών Γραμμών & Στηλών. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Πληροφορική. Εργαστηριακή Ενότητα 3 η : Επεξεργασία Κελιών Γραμμών & Στηλών. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Πληροφορική Εργαστηριακή Ενότητα 3 η : Επεξεργασία Κελιών Γραμμών & Στηλών Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Περιβαλλοντικών Δεδομένων

Βάσεις Περιβαλλοντικών Δεδομένων Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Βάσεις Περιβαλλοντικών Δεδομένων Ενότητα 8: Σχεσιακή Άλγεβρα Το περιεχόμενο του μαθήματος διατίθεται με άδεια Creative Commons εκτός και αν αναφέρεται διαφορετικά

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 14: Διδακτικές Προσεγγίσεις για τον Προγραμματισμό Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Δεδομένων

Διαχείριση Δεδομένων Διαχείριση Δεδομένων Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου 1 Εαρινό Εξάμηνο 2012-13 Περιεχόμενο σημερινής διάλεξης Βάσεις Δεδομένων Ορισμοί Παραδείγματα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών

Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών Ενότητα 1: Διαδικαστικά Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Θεόδωρος Τσιλιγκιρίδης Μαθησιακοί Στόχοι Παρουσίαση της δομής και των περιεχομένων του μαθήματος.

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 1: Η έννοια των Πληροφοριακών Συστημάτων

Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 1: Η έννοια των Πληροφοριακών Συστημάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Συστήματα Πληροφοριών Διοίκησης Ενότητα 1: Η έννοια των Πληροφοριακών Συστημάτων Διονύσιος Γιαννακόπουλος, Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Τεχνικό Σχέδιο

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Τεχνικό Σχέδιο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Τεχνικό Σχέδιο Ενότητα 4.2: Μεθοδολογία Παράστασης Τομών Επιφανειών Στερεών Σωμάτων (Συμπαγών και μη Συμπαγών) Σταματίνα Γ. Μαλικούτη

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες. Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες. Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Ηλεκτρονικό Εμπόριο Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική II. Ενότητα 5 : Δομές Δεδομένων και αφηρημένοι. τύποι δεδομένων. Δρ. Γκόγκος Χρήστος

Πληροφορική II. Ενότητα 5 : Δομές Δεδομένων και αφηρημένοι. τύποι δεδομένων. Δρ. Γκόγκος Χρήστος 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Πληροφορική II Ενότητα 5 : Δομές Δεδομένων και αφηρημένοι τύποι δεδομένων Δρ. Γκόγκος Χρήστος 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Τμήμα Χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Λογιστικών Καταστάσεων

Ανάλυση Λογιστικών Καταστάσεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ανάλυση Λογιστικών Καταστάσεων Ενότητα #6: Χρηματοοικονομικοί Αριθμοδείκτες (Δείκτες Εκμετάλλευσης Στοιχείων Δείκτες Εξόδων Λειτουργίας)

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένος Βιομηχανικός Έλεγχος

Ολοκληρωμένος Βιομηχανικός Έλεγχος ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ολοκληρωμένος Βιομηχανικός Έλεγχος Ενότητα 5: Πρακτικές Εφαρμογές Των Συστημάτων SCADA Στην Βιομηχανία Αναστασία Βελώνη Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Συστημάτων Γεωγραφικών Πληροφοριών

Εφαρμογές Συστημάτων Γεωγραφικών Πληροφοριών ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εφαρμογές Συστημάτων Γεωγραφικών Πληροφοριών Ενότητα # 8: Ανάλυση δικτύων στα ΣΓΠ Ιωάννης Γ. Παρασχάκης Τμήμα Αγρονόμων & Τοπογράφων Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ενότητα 7: Βάσεις Δεδομένων (Θεωρία) Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων

Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων 1 Περιεχόμενα 1 η Άσκηση ΠΣ Γραμματείας Τμήματος ΑΕΙ... 4 2 η Άσκηση ΠΣ Υπολογισμού Μισθοδοσίας... 10 Χρηματοδότηση... 12 Σημείωμα Αναφοράς... 13 Σημείωμα Αδειοδότησης... 14

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ενότητα 3: Εισαγωγή στη Διοίκηση Ολικής Ποιότητας Δημήτριος Δρόσος Διοίκηση Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ι. Ενότητα 2: Μοντελο Συσχετίσεων Οντοτήτων, Μελέτη Περίπτωσης: Η βάση δεδομένων των CD

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Ι. Ενότητα 2: Μοντελο Συσχετίσεων Οντοτήτων, Μελέτη Περίπτωσης: Η βάση δεδομένων των CD Ενότητα 2: Μοντελο Συσχετίσεων Οντοτήτων, Μελέτη Περίπτωσης: Η βάση δεδομένων των CD Ευαγγελίδης Γεώργιος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Ι

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Ι ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Ι κ. ΠΕΤΑΛΙΔΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΤΕ 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, που υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 3: Αριθμητικά Περιγραφικά Μέτρα Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικό Τεχνικό Σχέδιο

Ειδικό Τεχνικό Σχέδιο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ειδικό Τεχνικό Σχέδιο Ενότητα 4.7.2: Κτίρια κατοικιών με φέροντα οργανισμό από οπλισμένο σκυρόδεμα Δρ Σταματίνα Γ. Μαλικούτη Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ενότητα 5: Πελάτης και Προμηθευτής Δημήτριος Δρόσος Διοίκηση Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα

Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα Ενότητα 13: Διαγραμματικές τεχνικές Επαναληπτικές ασκήσεις Μπεληγιάννης Γρηγόριος Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνή Λογιστικά & Χρηματοοικονομικά Πρότυπα

Διεθνή Λογιστικά & Χρηματοοικονομικά Πρότυπα ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Διεθνή Λογιστικά & Χρηματοοικονομικά Πρότυπα Ενότητα # 3: Ενδιάμεση Χρηματοοικονομική Αναφορά ΔΛΠ 34 Μαρία Ροδοσθένους Τμήμα Λογιστικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Τεχνικό Σχέδιο

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Τεχνικό Σχέδιο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Τεχνικό Σχέδιο Ενότητα 4.1: Μεθοδολογία Παράστασης Τομών Επιφανειών Στερεών Σωμάτων (Συμπαγών και μη Συμπαγών) Σταματίνα Γ. Μαλικούτη

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός Κατασκευών

Σχεδιασμός Κατασκευών ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Σχεδιασμός Κατασκευών Ενότητα 4: Αναζήτηση Λύσεων Δρ Κ. Στεργίου Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική υπολογιστών

Αρχιτεκτονική υπολογιστών 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αρχιτεκτονική υπολογιστών Ενότητα 13 : Η Λειτουργία της Μονάδας Ελέγχου Φώτης Βαρζιώτης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανολογικό Σχέδιο Ι

Μηχανολογικό Σχέδιο Ι ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα # 8: Άτρακτοι και σφήνες Μ. Γρηγοριάδου Μηχανολόγων Μηχανικών Α.Π.Θ. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Αυτομάτου Ελέγχου ΙΙ

Συστήματα Αυτομάτου Ελέγχου ΙΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Συστήματα Αυτομάτου Ελέγχου ΙΙ Ενότητα #1: Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Συστημάτων Κλειστού Βρόχου Δημήτριος Δημογιαννόπουλος Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

Βιομηχανικοί Ελεγκτές

Βιομηχανικοί Ελεγκτές ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τ.Τ Βιομηχανικοί Ελεγκτές Ενότητα #7: Ευφυής Ελεγκτής Μέρος Α Κωνσταντίνος Αλαφοδήμος Τμήματος Μηχανικών Αυτοματισμού Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Logistics. Ενότητα # 5: Διαχείριση του χρόνου ανοχής

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Logistics. Ενότητα # 5: Διαχείριση του χρόνου ανοχής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Logistics Ενότητα # 5: Διαχείριση του χρόνου ανοχής Διονύσης Γιαννακόπουλος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομζνων II

Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομζνων II ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΚΡΗΣΗ Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομζνων II Ενότητα: Εισαγωγή στη LibreOffice Base Διδάσκων: Πηγουνάκης Κωστής ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Διοίκηση ΙΙ

Χρηματοοικονομική Διοίκηση ΙΙ Χρηματοοικονομική Διοίκηση ΙΙ Σύνολο- Περιεχόμενο Μαθήματος Ζιώγας Ιώαννης Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Αναμονής. Ενότητα 1: Εισαγωγή. Αγγελική Σγώρα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ

Συστήματα Αναμονής. Ενότητα 1: Εισαγωγή. Αγγελική Σγώρα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Συστήματα Αναμονής Ενότητα 1: Εισαγωγή Αγγελική Σγώρα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Πληροφορική II. Ενότητα 6 : Δομές αρχείων. Δρ. Γκόγκος Χρήστος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Πληροφορική II. Ενότητα 6 : Δομές αρχείων. Δρ. Γκόγκος Χρήστος 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Πληροφορική II Ενότητα 6 : Δομές αρχείων Δρ. Γκόγκος Χρήστος 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Ελεγκτικής

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική 2. Βάσεις Δεδομένων (Databases)

Πληροφορική 2. Βάσεις Δεδομένων (Databases) Πληροφορική 2 Βάσεις Δεδομένων (Databases) 1 2 Επίπεδα αρχεία (flat files) Επίπεδο αρχείο είναι ένα αρχείο που αποτελείται από ένα σταθερό, μικρό αριθμό πεδίων. Οι εγγραφές του αρχείου μπορεί να μην ακολουθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΟΛΙΚΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ενότητα 6: Ικανοποίηση Πελατών Δημήτριος Δρόσος Διοίκηση Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων

Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Άσκηση 3η : Σταθμισμένος Μέσος & Λεξικογραφική -Μετεγκατάσταση Πολυτεχνείου Διονύσης Γιαννακόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

13 η Διάλεξη. Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων

13 η Διάλεξη. Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων 13 η Διάλεξη Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων 1 Περιεχόμενα 1 η Άσκηση ΠΣ εταιρίας ενοικίασης αυτοκινήτων... 4 2 η Άσκηση ΠΣ ταχυδρομείου... 6 3 η Άσκηση ΒΔ εταιρίας... 9 Χρηματοδότηση... 12 Σημείωμα Αναφοράς...

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 1: ΑΣΚΗΣΕΙΣ Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ολικής Ποιότητας

Διοίκηση Ολικής Ποιότητας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Διοίκηση Ολικής Ποιότητας Ενότητα 1η: Παρουσίαση Μαθήματος Δημήτριος Δρόσος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Τμήμα Νομικής Α.Π.Θ.

Εκκλησιαστικό Δίκαιο. Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Τμήμα Νομικής Α.Π.Θ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 10η: Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας και Διαρκής Ιερά Σύνοδος Κυριάκος Κυριαζόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων διαγραμμάτων περίπτωσης χρήσης (2ο Μέρος)

Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων διαγραμμάτων περίπτωσης χρήσης (2ο Μέρος) Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων διαγραμμάτων περίπτωσης χρήσης (2ο Μέρος) 1 Περιεχόμενα 1η Άσκηση Διαδικτυακό σύστημα διαχείρισης των λειτουργιών ενός Τμήματος Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης... 4 2 η Άσκηση Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα

Βάσεις Δεδομένων. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Βάσεις Δεδομένων Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Στέργιος Παλαμάς, Υλικό Μαθήματος «Βάσεις Δεδομένων», 2015-2016 Κεφάλαιο 2: Περιβάλλον Βάσεων Δεδομένων Μοντέλα Δεδομένων 2.1

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 8: ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ ΠΩΛΗΤΩΝ

Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 8: ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ ΠΩΛΗΤΩΝ Οργάνωση και Διοίκηση Πωλήσεων Ενότητα 8: ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ ΠΩΛΗΤΩΝ Αθανασιάδης Αναστάσιος Τμήμα Εφαρμογών Πληροφορικής στη Διοίκηση και Οικονομία Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΓΙΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ ΣΤΕΛΕΧΗ Ενότητα # 10: Δημοσκοπήσεις Μιλτιάδης Χαλικιάς Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Δυναμικότητα Κόστη επένδυσης Κόστη λειτουργίας. Μαυρωτά Γιώργου Αναπλ. Καθηγητή ΕΜΠ

Δυναμικότητα Κόστη επένδυσης Κόστη λειτουργίας. Μαυρωτά Γιώργου Αναπλ. Καθηγητή ΕΜΠ Δυναμικότητα Κόστη επένδυσης Κόστη λειτουργίας Μαυρωτά Γιώργου Αναπλ. Καθηγητή ΕΜΠ Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες,

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ενότητα 4: Μοντελοποίηση Περιπτώσεων Χρήσης (2ο Μέρος)

Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ενότητα 4: Μοντελοποίηση Περιπτώσεων Χρήσης (2ο Μέρος) Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ενότητα 4: Μοντελοποίηση Περιπτώσεων Χρήσης (2ο Μέρος) Γρηγόριος Μπεληγιάννης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Ενότητα # 4: Μοντελοποίηση Προβλημάτων Αναφοράς

Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Ενότητα # 4: Μοντελοποίηση Προβλημάτων Αναφοράς ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Συστήματα Υποστήριξης Αποφάσεων Ενότητα # 4: Μοντελοποίηση Προβλημάτων Αναφοράς Διονύσης Γιαννακόπουλος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΜΜΙΚΟΣ & ΔΙΚΤΥΑΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

ΓΡΑΜΜΙΚΟΣ & ΔΙΚΤΥΑΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΓΡΑΜΜΙΚΟΣ & ΔΙΚΤΥΑΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ Ενότητα 4: Μετασχηματισμοί Ισοδυναμίας Σαμαράς Νικόλαος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 6: Διαχείριση Σχέσεων με Πελάτες Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 6: Διαχείριση Σχέσεων με Πελάτες Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Ηλεκτρονικό Εμπόριο Ενότητα 6: Διαχείριση Σχέσεων με Πελάτες Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Ελεγκτική. Ενότητα # 8: Αναλυτικές διαδικασίες

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Ελεγκτική. Ενότητα # 8: Αναλυτικές διαδικασίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ελεγκτική Ενότητα # 8: Αναλυτικές διαδικασίες Νικόλαος Συκιανάκης Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή Συμπεριφορά Ενότητα 10: Διαδικασίες για τη λήψη αποφάσεων στην οργάνωση

Οργανωσιακή Συμπεριφορά Ενότητα 10: Διαδικασίες για τη λήψη αποφάσεων στην οργάνωση Οργανωσιακή Συμπεριφορά Ενότητα 10: Διαδικασίες για τη λήψη αποφάσεων στην οργάνωση Δρ. Σερδάρης Παναγιώτης Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Εργαστήριο 3 ο : Ηλεκτρονικός Ιατρικός Φάκελος (ΗΙΦ) - OpenEMR Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία

Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Αλληλεπίδραση Ανθρώπου- Υπολογιστή & Ευχρηστία Ενότητα 1: Εισαγωγικές Έννοιες Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Τουριστικών Μονάδων

Διοίκηση Τουριστικών Μονάδων Διοίκηση Τουριστικών Μονάδων Ενότητα 4: Ξενοδοχειακή Βιομηχανία. Γιανναράκης Γρηγόρης ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (ΓΡΕΒΕΝΑ) ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική. Εργαστηριακή Ενότητα 5 η : Μαθηματικοί Τύποι. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Πληροφορική. Εργαστηριακή Ενότητα 5 η : Μαθηματικοί Τύποι. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Πληροφορική Εργαστηριακή Ενότητα 5 η : Μαθηματικοί Τύποι Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ενότητα 7: Διαγράμματα Καταστάσεων

Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ενότητα 7: Διαγράμματα Καταστάσεων Πληροφοριακά Συστήματα Διοίκησης Ενότητα 7: Διαγράμματα Καταστάσεων Γρηγόριος Μπεληγιάννης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Αγροτικών Προϊόντων και Τροφίμων Σκοποί

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Χειμερινό Εξάμηνο 2013 - ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΣΒΔ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ ΣΥΣΧΕΤΙΣΕΩΝ Δρ. Βαγγελιώ Καβακλή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ, ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1 Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Βελτιστοποίησης

Μέθοδοι Βελτιστοποίησης ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Μέθοδοι Βελτιστοποίησης Ενότητα # 7: Έλεγχος Αποθεμάτων Αθανάσιος Σπυριδάκος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της μετάφρασης

Ιστορία της μετάφρασης ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 6: Μεταφραστές και πρωτότυπα. Ελένη Κασάπη ΤΜΗΜΑ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Information Technology for Business

Information Technology for Business Information Technology for Business! Lecturer: N. Kyritsis, MBA, Ph.D. Candidate!! e-mail: kyritsis@ist.edu.gr Διαχείριση Επιχειρηματικών Δεδομένων - Databases Ορισμός Βάσης Δεδομένων Συλλογή συναφών αρχείων

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας. ΜΟΔΙΠ Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Κωδικός Πράξης ΟΠΣ: Επιχειρησιακό Πρόγραμμα:

Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας. ΜΟΔΙΠ Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Κωδικός Πράξης ΟΠΣ: Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Κωδικός Πράξης ΟΠΣ: 335662 Τίτλος Πράξης: ΜΟΔΙΠ Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Επιχειρησιακό Πρόγραμμα: Άξονας Προτεραιότητας: Στοιχεία επιστημονικά

Διαβάστε περισσότερα

ÈÛ ÁˆÁ ÛÙÈ μ ÛÂÈ Â ÔÌ ÓˆÓ

ÈÛ ÁˆÁ ÛÙÈ μ ÛÂÈ Â ÔÌ ÓˆÓ ΕΝΟΤΗΤΑ 1.1 ÈÛ ÁˆÁ ÛÙÈ μ ÛÂÈ Â ÔÌ ÓˆÓ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟI ΣΤOΧΟΙ Στο τέλος της ενότητας αυτής πρέπει να μπορείτε: να επεξηγείτε τις έννοιες «βάση δεδομένων» και «σύστημα διαχείρισης βάσεων δεδομένων» να αναλύετε

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 6: Γλώσσα Structured Query Language -SQL. Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 6: Γλώσσα Structured Query Language -SQL. Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 6: Γλώσσα Structured Query Language -SQL Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για

Διαβάστε περισσότερα

TEC610 Δυναμικές Εφαρμογές Διαδικτύου (ΣΤ εξάμηνο)

TEC610 Δυναμικές Εφαρμογές Διαδικτύου (ΣΤ εξάμηνο) TEC610 Δυναμικές Εφαρμογές Διαδικτύου (ΣΤ εξάμηνο) Διδάσκων: Ανδρέας Γιαννακουλόπουλος Εαρινό εξάμηνο 2014-2015 Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου

Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας. Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών. Ηλεκτρονική Υγεία. Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρονική Υγεία Ενότητα: Μηχανοργάνωση Νοσοκομείου Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων

Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων Ενότητα 5: Διοίκηση Ανθρώπινων Πόρων & Εκπαίδευση Δημήτριος Σταυρουλάκης Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Βελτιστοποίησης

Μέθοδοι Βελτιστοποίησης ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Μέθοδοι Βελτιστοποίησης Ενότητα # 5: Ασκήσεις Αθανάσιος Σπυριδάκος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ Ι

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ Ι ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΚΑΛΑΘΟΣΦΑΙΡΙΣΗΣ Ι Ενότητα 11. Ατομική άμυνα σε αθλητές με μπάλα: Περιφερειακοί Γαλαζούλας Χρήστος Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Τεχνικό Σχέδιο

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. Τεχνικό Σχέδιο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Τεχνικό Σχέδιο Ενότητα 4.4: Μεθοδολογία Παράστασης Τομών Επιφανειών Στερεών Σωμάτων (Συμπαγών και μη Συμπαγών) Σταματίνα Γ. Μαλικούτη

Διαβάστε περισσότερα

Μοντελοποίηση Λογικών Κυκλωμάτων

Μοντελοποίηση Λογικών Κυκλωμάτων Μοντελοποίηση Λογικών Κυκλωμάτων Ενότητα 7: Η γλώσσα VHDL, Μοντελοποίηση, διαχείριση χρόνου Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. 4o Εργαστήριο Σ.Α.Ε

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα. 4o Εργαστήριο Σ.Α.Ε ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα 4o Εργαστήριο Σ.Α.Ε Ενότητα : Μελέτη και Σχεδίαση Σ.Α.Ε Με χρήση του MATLAB Aναστασία Βελώνη Τμήμα Η.Υ.Σ Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Βάσεις δεδομένων. Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών

Βάσεις Δεδομένων. Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Βάσεις δεδομένων. Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών Βάσεις Δεδομένων Ενότητα 1: Εισαγωγή στις Βάσεις δεδομένων Πασχαλίδης Δημοσθένης Τμήμα Ιερατικών σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική. Εργαστηριακή Ενότητα 1 η : Εισαγωγή στα Λογιστικά Φύλλα με το MS Excel. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Πληροφορική. Εργαστηριακή Ενότητα 1 η : Εισαγωγή στα Λογιστικά Φύλλα με το MS Excel. Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Πληροφορική Εργαστηριακή Ενότητα 1 η : Εισαγωγή στα Λογιστικά Φύλλα με το MS Excel Ι. Ψαρομήλιγκος Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία παρουσίασης. Εισαγωγή Θεωρητικό υπόβαθρο Υλοποίηση λογισμικού μέρους συστήματος Συμπεράσματα Μελλοντικές Επεκτάσεις

Στοιχεία παρουσίασης. Εισαγωγή Θεωρητικό υπόβαθρο Υλοποίηση λογισμικού μέρους συστήματος Συμπεράσματα Μελλοντικές Επεκτάσεις ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Σχεδιασμός Πληροφοριακού Συστήματος Καταγραφής μετρήσεων κοινής ωφελείας Υποβοηθούμενο από οπτική αναγνώριση μέσω Κινητού τηλεφώνου Μπούντας Δημήτρης Επιβλέπων Καθηγητής : Δασυγένης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΔΟΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Παιδαγωγική και κοινωνική υπόσταση της αξιολόγησης

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΔΟΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Παιδαγωγική και κοινωνική υπόσταση της αξιολόγησης ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΔΟΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: Παιδαγωγική και κοινωνική υπόσταση της αξιολόγησης Διδάσκων: Νίκος Ανδρεαδάκης ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Αυτομάτου Ελέγχου 1

Συστήματα Αυτομάτου Ελέγχου 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Συστήματα Αυτομάτου Ελέγχου Ενότητα # 3: Ανάλογα Συστήματα-Αναλογικά Διαγράμματα Δ. Δημογιαννόπουλος, imogian@eipir.gr Επ. Καθηγητής Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων. Εισαγωγικό Φροντιστήριο Βασικές Έννοιες - Ανάλυση Απαιτήσεων

Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων. Εισαγωγικό Φροντιστήριο Βασικές Έννοιες - Ανάλυση Απαιτήσεων Εργαστήριο Βάσεων Δεδομένων Εισαγωγικό Φροντιστήριο Βασικές Έννοιες - Ανάλυση Απαιτήσεων Βάσεις Δεδομένων - Γενικά Ορισμός: Βάση Δεδομένων (ΒΔ) είναι μια συλλογή από σχετιζόμενα αντικείμενα. Τα περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων διαγραμμάτων περίπτωσης χρήσης (1ο Μέρος)

Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων διαγραμμάτων περίπτωσης χρήσης (1ο Μέρος) Ενδεικτικές λύσεις ασκήσεων διαγραμμάτων περίπτωσης χρήσης (1ο Μέρος) 1 Περιεχόμενα 1 η Άσκηση Λειτουργίες του βιβλίου διευθύνσεων σε ένα πρόγραμμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου... 4 2 η Άσκηση Λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα