Θεσσαλονίκη, Νοέμβριος 2007 Ε.Ν. Σωσσίδου και Δ. Κ. Ψευτογιάννη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θεσσαλονίκη, Νοέμβριος 2007 Ε.Ν. Σωσσίδου και Δ. Κ. Ψευτογιάννη"

Transcript

1

2 Πρόλογος Η πλατιά εφαρμογή των στατιστικών μεθόδων, καθώς και η ραγδαία ανάπτυξη των πληροφοριακών συστημάτων και των Ηλεκτρονικών Υπολογιστών (Η/Υ), είχαν ως αποτέλεσμα την ανάπτυξη ενός αρκετά μεγάλου αριθμού εξειδικευμένων προϊόντων στατιστικού λογισμικού. Έτσι, πακέτα όπως το SPSS (Statistical Package for Social Sciences), το Statgraphics, το Statistica, το Splus, το SAS κ.ά εμφανίστηκαν στη διεθνή αλλά και στην ελληνική αγορά λογισμικού, προσφέροντας νέες δυνατότητες στην προσέγγιση της στατιστικής επιστήμης και στη διαδικασία υποστήριξης αποφάσεων με Η/Υ, ακόμη και σε αυτούς που δεν έχουν μυηθεί σε βάθος στη στατιστική θεωρία. Το στατιστικό πακέτο SPSS, προϊόν της εταιρείας SPSS Inc., είναι ένα από τα πλέον αξιόπιστα συστήματα λογισμικού που υποστηρίζουν στατιστικές μεθόδους. Περιλαμβάνει ένα πλήρες σύνολο εργαλείων στατιστικής ανάλυσης και παρουσίασης δεδομένων, που μπορεί να αξιοποιηθεί με απόλυτη επιτυχία σε ένα ευρύ φάσμα εφαρμογών όπως στην επιστημονική έρευνα, στην έρευνα αγοράς, στη διοίκηση επιχειρήσεων, στο σχεδιασμό και τις προβλέψεις, στη βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων, στην επεξεργασία και παραγωγή αναφορών από βάσεις δεδομένων, κ.ά. Η εμφάνιση του SPSS, πριν από 20 χρόνια περίπου, αφορούσε στην υποστήριξη ερευνητικών προβλημάτων από το πεδίο των κοινωνικών επιστημών. Η ανάπτυξη βέβαια έγινε αρχικά σε μεγάλα υπολογιστικά συστήματα (mainframes). Με την τεράστια εξέλιξη των προσωπικών υπολογιστών και με την παράλληλη επίλυση προβλημάτων ταχύτητας και χώρου αποθήκευσης, αναπτύχθηκαν σταδιακά νέες κατάλληλες εκδόσεις για κάθε τύπο λειτουργικού συστήματος (όπως το SPSS/PC+ για το DOS και το SPSS for Windows) που στη συνέχεια συμπληρώθηκαν και επεκτάθηκαν. Σήμερα το SPSS λειτουργεί στο σύγχρονο περιβάλλον των Windows και αποτελεί ένα πανίσχυρο και εύχρηστο εργαλείο που μπορεί να καλύψει κάθε ανάγκη στατιστικής επεξεργασίας. Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του πακέτου, που το έχουν καταστήσει ένα από τα πλέον δημοφιλή στο χώρο του, είναι το ευρύ φάσμα στατιστικών μεθόδων που διαθέτει από τις πιο απλές μέχρι τις πιο εξειδικευμένες, η ευκολία διαχείρισης δεδομένων και αρχείων, η δημιουργία πινάκων και γραφικών και τέλος η δυνατότητα συνεργασίας με όλα τα γνωστά και δημοφιλή προγράμματα της αγοράς. Το Τμήμα Πληροφορικής του Τεχνολογικού Ιδρύματος Θεσσαλονίκης έχει εισάγει στο πρόγραμμα σπουδών του την εκμάθηση του στατιστικού πακέτου SPSS στα πλαίσια εργαστηριακού μαθήματος. Οι σπουδαστές έχουν την ευκαιρία να εφαρμόσουν τις μεθόδους που διδάσκονται στο θεωρητικό μάθημα της Στατιστικής, χρησιμοποιώντας ένα εύχρηστο εργαλείο στατιστικής ανάλυσης. Η εκπαίδευση στο SPSS περιλαμβάνει την πραγματοποίηση ασκήσεων από τους χώρους της επιστημονικής έρευνας, των επιχειρήσεων, της

3 πληροφορικής κ.ά. Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στη μελέτη συγκεκριμένων προβλημάτων μετά από επεξεργασία στοιχείων που αναφέρονται στο πρόβλημα (case studies). Οι σημειώσεις αυτές απευθύνονται στους σπουδαστές του Τμήματος Πληροφορικής του Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης που παρακολουθούν το αντίστοιχο εργαστηριακό μάθημα, αλλά και σε όσους θα ήθελαν να εφαρμόσουν κάποιες στατιστικές μεθόδους με τη βοήθεια του SPSS για τον εμπλουτισμό των πτυχιακών εργασιών τους με στατιστική τεκμηρίωση. Σκοπός της προσπάθειας αυτής είναι η συστηματική ανάπτυξη της μεθοδολογίας επίλυσης συγκεκριμένων στατιστικών προβλημάτων με τη χρήση του SPSS καθώς και η ερμηνεία των αποτελεσμάτων με απλό και συνοπτικό τρόπο. Πρέπει να τονίσουμε ότι στις σημειώσεις αυτές περιγράφονται ορισμένες μόνο διαδικασίες του SPSS, έτσι όπως έχουν αυτές επιλεγεί από τους διδάσκοντες για την κατανόηση της φιλοσοφίας του πακέτου και για την απάντηση απλών ερωτημάτων, που συχνά αντιμετωπίζει κανείς κατά την εφαρμογή των στατιστικών μεθόδων στο πλαίσιο εκπόνησης μιας ερευνητικής εργασίας. Έγινε προσπάθεια ώστε τα παραδείγματα που δίνονται για επεξεργασία να μην είναι τεχνητά (κατασκευασμένα δεδομένα) αλλά αντίθετα να αφορούν σε πραγματικά και επίκαιρα προβλήματα. Τα στατιστικά συμπεράσματα δίνονται σε απλή γλώσσα, αποφεύγοντας τους δυσνόητους μαθηματικούς συλλογισμούς, όπου βέβαια αυτό είναι δυνατό χωρίς αλλοίωση της επιστημονικής ορθότητας και ακρίβειας των μεθόδων που παρουσιάζονται. Ελπίζουμε οι σημειώσεις αυτές να αποτελέσουν ένα χρήσιμο εγχειρίδιο των βασικών προγραμμάτων του SPSS και να δώσουν κίνητρο για την περαιτέρω διερεύνηση των πραγματικά πολύ μεγάλων δυνατοτήτων του πακέτου και για την καλύτερη προσέγγιση της στατιστικής επιστήμης και των πλούσιων εφαρμογών της. Θεσσαλονίκη, Νοέμβριος 2007 Ε.Ν. Σωσσίδου και Δ. Κ. Ψευτογιάννη

4 Εισαγωγή Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 Εισαγωγή Η επιλογή της μεθόδου ανάλυσης, καθώς και η ανάγνωση και αξιολόγηση των στατιστικών αποτελεσμάτων που προκύπτουν από τη χρήση ενός ειδικού στατιστικού προγράμματος, όπως είναι το SPSS, απαιτεί βαθιά γνώση της στατιστικής μεθοδολογίας. Δυστυχώς κανένα στατιστικό πακέτο δεν είναι αρκετά "έξυπνο" ώστε να επιλέγει μόνο του τις κατάλληλες τεχνικές και μεθόδους που απαιτούνται ανάλογα με τη φύση των δεδομένων. Ακόμη περισσότερο, κανένα πακέτο δεν είναι ικανό να εμποδίσει το χρήστη από το να επιλέξει μία ακατάλληλη μέθοδο και να εξάγει ανόητα συμπεράσματα. Είναι λοιπόν απαραίτητο να συνειδητοποιήσουμε ότι η κατάλληλη εκλογή μεθόδου ανάλυσης εξαρτάται αποκλειστικά και μόνο από τον ερευνητή και όχι από οποιοδήποτε πρόγραμμα. Βέβαια, στο μικρό αυτό εγχειρίδιο δεν έχουμε την πρόθεση να παρουσιάσουμε ούτε τις αρχές ούτε και τις μεθόδους της στατιστικής, τις οποίες ο αναγνώστης μπορεί να βρει σε μία πλούσια βιβλιογραφία που έχει αναπτυχθεί γύρω από τα θέματα αυτά. Αντίθετα, το εγχειρίδιο αυτό το έχουμε σχεδιάσει έτσι, ώστε να αποτελεί ένα βοήθημα σε αυτόν που γνωρίζει τις μεθόδους και επιθυμεί τη γρήγορη και ακριβή εκτίμηση στατιστικών δεικτών με τη χρήση του SPSS. Παρόλα αυτά, δεν θα μπορούσαμε να αναφερθούμε αμέσως στο περιβάλλον του SPSS, χωρίς μία συνοπτική αναφορά στις βασικές έννοιες και στην ορολογία, που πρέπει κάποιος να γνωρίζει για να προχωρήσει σε στατιστική έρευνα Βασικές Έννοιες της Στατιστικής Aς ξεκινήσουμε, δίνοντας έναν ακόμη ορισμό της Στατιστικής Επιστήμης, που είναι μία επιστήμη με αντικείμενο τη συλλογή, οργάνωση, παρουσίαση, ανάλυση και ερμηνεία δεδομένων, με στόχο την εξαγωγή συμπερασμάτων που ερμηνεύουν διάφορα προβλήματα. Η στατιστική ακολουθεί την επαγωγική λογική (Σχήμα 1.1). Δηλαδή, επιχειρεί την εξαγωγή συμπερασμάτων για ένα σύνολο ύστερα από παρατήρηση ενός μέρους του συνόλου. Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows - 1 -

5 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. Με άλλα λόγια, ο ερευνητής που αντιμετωπίζει ένα πρόβλημα ή θέτει ένα ερώτημα προς απάντηση, πρέπει να πάρει κάποιες μετρήσεις των ιδιοτήτων (χαρακτηριστικών) από το σύνολο των ατόμων στο οποίο αναφέρεται η έρευνά του. Τις περισσότερες όμως φορές η καταγραφή των ιδιοτήτων ολόκληρου του συνόλου είναι αδύνατη. Έτσι υπάρχει η ανάγκη ενός επαγωγικού εργαλείου, μιας διαδικασίας δηλαδή, η οποία να καταγράφει μετρήσεις σε ένα αντιπροσωπευτικό υποσύνολο του αρχικού συνόλου και στη συνέχεια χρησιμοποιώντας τις μετρήσεις αυτές να εξάγει συμπεράσματα για το αρχικό σύνολο. ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ Σύνολο των παρατηρήσεων του χαρακτηριστικού που ενδιαφέρει τη στατιστική έρευνα Στατιστική Επαγωγή Διατύπωση συμπερασμάτων για τον πληθυσμό που βασίζονται στα δεδομένα του δείγματος ΔΕΙΓΜΑ Υποσύνολο του πληθυσμού Σχήμα 1.1: Επαγωγικός τρόπος έρευνας με τη Στατιστική Ο όρος πληθυσμός (population) αναφέρεται σε ολόκληρο το σύνολο των ατόμων για το οποίο ενδιαφερόμαστε. Ένας πληθυσμός μπορεί να είναι πραγματικός όπως το σύνολο των ατόμων που γεννήθηκαν το 1990, ή θεωρητικός, όπως το σύνολο των βρεφών που γεννήθηκαν ή θα γεννηθούν από μητέρες που καπνίζουν ένα πακέτο τσιγάρα ημερησίως. Ο όρος δείγμα (sample) αναφέρεται σε ένα υποσύνολο του πληθυσμού. Οι περισσότερες στατιστικές έρευνες στηρίζονται σε δείγματα αφού, όπως αναφέραμε και προηγουμένως, οι ιδιότητες του πληθυσμού είναι συνήθως αδύνατο να καταγραφούν. Θέλουμε λοιπόν συχνά να εξάγουμε συμπεράσματα για τον πληθυσμό βασιζόμενοι στο δείγμα που έχουμε επιλέξει. Για παράδειγμα, θέλουμε να εκτιμήσουμε το πραγματικό ποσοστό των θεατών ενός αγώνα ποδοσφαίρου που μεταδόθηκε τηλεοπτικά, βασιζόμενοι σε ένα δείγμα ατόμων που ρωτήθηκε σχετικά. Ο όρος παράμετρος (parameter) αναφέρεται σε κάποιο "μέτρο" του πληθυσμού. Στο προηγούμενο παράδειγμα το πραγματικό (αλλά άγνωστο) ποσοστό των ατόμων που παρακολούθησαν τον αγώνα αποτελεί μία παράμετρο του πληθυσμού της χώρας Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

6 Εισαγωγή Αντίστοιχα, ο όρος στατιστικό μέτρο (statistic) αναφέρεται σε κάποιο "μέτρο" του δείγματος. Στο παράδειγμα, το ποσοστό των ατόμων του δείγματος που απάντησαν ότι παρακολούθησαν τον αγώνα αποτελεί στατιστικό μέτρο, το οποίο θα χρησιμοποιηθεί για την εκτίμηση της παραμέτρου. Στο σημείο αυτό, πρέπει να αναφέρουμε τις δύο βασικές κατηγορίες μεθόδων που χρησιμοποιεί η στατιστική. Οι μέθοδοι της στατιστικής διακρίνονται παραδοσιακά σε αυτές που αφορούν στη συλλογή και στην παρουσίαση των στατιστικών μέτρων του δείγματος και σε εκείνες που αφορούν στην εκτίμηση των παραμέτρων του πληθυσμού με βάση τα στατιστικά μέτρα του δείγματος. Το τμήμα που περιλαμβάνει τις πρώτες μεθόδους ονομάζεται Περιγραφική Στατιστική (Descriptive Statistics), ενώ εκείνο που αναφέρεται στις εκτιμήσεις των παραμέτρων του πληθυσμού ονομάζεται Συμπερασματική Στατιστική (Inferential Statistics) Μεταβλητές Με τον όρο μεταβλητές (variables) θα εννοούμε τα χαρακτηριστικά που μας ενδιαφέρουν να μετρήσουμε και να καταγράψουμε σε ένα σύνολο ατόμων. Έτσι, μεταβλητές μπορούν να θεωρηθούν (όταν αναφερόμαστε σε ανθρώπους) το ύψος, το χρώμα μαλλιών, η γνώμη που έχουν για κάποιο μέτρο της κυβέρνησης, η ηλικία τους κλπ. Τις μεταβλητές διακρίνουμε στις παρακάτω κατηγορίες: (α) Ποιοτικές μεταβλητές (qualitative variables). Είναι οι μεταβλητές των οποίων οι δυνατές τιμές είναι κατηγορίες διαφορετικές μεταξύ τους. Η χρήση αριθμών για την παράσταση των τιμών μίας τέτοιας μεταβλητής είναι καθαρά συμβολική και δεν έχει έννοια μέτρησης. Για παράδειγμα, η μεταβλητή "οικογενειακή κατάσταση" έχει δυνατές τιμές τις κατηγορίες "έγγαμος", "άγαμος", "διαζευγμένος" και "χήρος". Τις τιμές αυτές θα μπορούσαμε να τις παραστήσουμε συμβολικά με τους αριθμούς 1, 2, 3 και 4 αντίστοιχα (κάτι το πολύ συνηθισμένο στην εισαγωγή δεδομένων σε Η/Υ όπως θα δούμε), χωρίς όμως να υπάρχει κάποια έννοια διάταξης ή μέτρησης. (β) Ποσοτικές μεταβλητές (quantitative variables). Είναι οι μεταβλητές με τιμές αριθμούς που όμως έχουν τη σημασία της μέτρησης. Η ηλικία, ο αριθμός παιδιών μιας οικογένειας, το οικογενειακό εισόδημα είναι τέτοιες μεταβλητές. Οι ποσοτικές μεταβλητές διακρίνονται με τη σειρά τους σε δύο μεγάλες κατηγορίες τις διακριτές (ή ασυνεχείς) και τις συνεχείς. Σε μία διακριτή μεταβλητή η μικρότερη μη μηδενική διαφορά που μπορούν να έχουν δύο τιμές της είναι σταθερή ποσότητα. Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι ο αριθμός των μελών της Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows - 3 -

7 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. οικογένειας. Πράγματι, η μικρότερη δυνατή (μη μηδενική) διαφορά ανάμεσα σε δύο οικογένειες είναι ένα άτομο. Τέτοιες μεταβλητές έχουν "διακεκριμένες" τιμές όπως 0, 1, 2, 3,... Αντίθετα, σε μία συνεχή μεταβλητή δύο τιμές μπορούν να διαφέρουν κατά οσοδήποτε μικρή ποσότητα. Ως παράδειγμα αναφέρουμε την ηλικία, για την οποία η διαφορά ανάμεσα σε δύο τιμές θα μπορούσε να είναι χρόνια, μήνες, ημέρες, ώρες, λεπτά, δευτερόλεπτα, κοκ. Στην πράξη θεωρούμε σαν συνεχή μια μεταβλητή που μπορεί να πάρει όλες τις τιμές σε ένα διάστημα, διαφορετικά τη θεωρούμε διακριτή (η μεταβλητή "άτομα οικογένειας" δε θα μπορούσε προφανώς να πάρει όλες τις τιμές ανάμεσα στο 1 και στο 3 όπως π.χ. την τιμή 1.5) Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

8 Εισαγωγή στο SPSS Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 2 Εισαγωγή στο SPSS Το SPSS διαθέτει μία ειδική γλώσσα εντολών, με την οποία επιτυγχάνουμε τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος εργασίας του συστήματος, τη διαχείριση των αρχείων, καθώς και την εισαγωγή, επεξεργασία και στατιστική ανάλυση των δεδομένων. Οι εντολές του SPSS είναι απλές αγγλικές λέξεις, που είναι δυνατό να συνοδεύονται από μία ή περισσότερες παραμέτρους, ή να συνδυάζονται με υποεντολές. Ανάλογα με τη λειτουργία τους, διακρίνουμε τις εντολές στις παρακάτω τρεις κατηγορίες: 1. Λειτουργικές εντολές (operational commands): Είναι οι εντολές που χρησιμοποιούμε για κλήση βοήθειας, διαμόρφωση του περιβάλλοντος εργασίας και διαχείριση αρχείων 2. Εντολές ορισμού και διαχείρισης δεδομένων (data definition and manipulation): Είναι οι εντολές που χρησιμοποιούμε για ανάγνωση, επιλογή και μετασχηματισμό δεδομένων και δημιουργία ετικετών και μορφών 3. Διαδικασίες (procedures): είναι οι εντολές που χρησιμοποιούμε για την παρουσίαση δεδομένων, την εφαρμογή περιγραφικών και αναλυτικών στατιστικών μεθόδων και για βοηθητικές λειτουργίες Εισαγωγή στο SPSS for Windows O Επεξεργαστής Δεδομένων του SPSS for Windows Ο επεξεργαστής δεδομένων του SPSS for Windows προσφέρει ένα εύχρηστο σύστημα δημιουργίας και επεξεργασίας αρχείων δεδομένων, που μοιάζει πολύ με εκείνο ενός λογιστικού φύλλου (spreadsheet). Το παράθυρο του επεξεργαστή (Data Editor window) ανοίγει αυτόματα μόλις γίνει εκκίνηση του προγράμματος. Οι βασικές αρχές λειτουργίας του επεξεργαστή δεδομένων του SPSS for Windows είναι οι εξής : Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows - 5 -

9 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. Οι γραμμές αποτελούν τις περιπτώσεις (rows cases). Kάθε γραμμή αντιπροσωπεύει μία περίπτωση ή μία στατιστική μονάδα. Οι στήλες αποτελούν τις μεταβλητές (columns variables). Κάθε στήλη αντιπροσωπεύει μία μεταβλητή ή αλλιώς ένα χαρακτηριστικό που μελετούμε. Οι κυψέλες (cells) περιέχουν τιμές. Κάθε κυψέλη περιέχει μία μόνο τιμή μίας μεταβλητής για μία περίπτωση. Οι κυψέλες βρίσκονται στη διασταύρωση μίας στήλης και μίας γραμμής και περιέχουν αποκλειστικά δεδομένα (ενώ στα λογιστικά φύλλα οι κυψέλες περιέχουν και τύπους). Το αρχείο δεδομένων αποτελεί ένα πίνακα. Οι διαστάσεις του αρχείου καθορίζονται από τον αριθμό των περιπτώσεων και από τον αριθμό των μεταβλητών. Εάν εισαχθούν δεδομένα σε μία κυψέλη που βρίσκεται εκτός των αρχικών ορίων του πίνακα, το SPSS επεκτείνει τα όρια αυτά, έτσι ώστε να περιλάβει τις νέες γραμμές και / ή στήλες μεταξύ της κυψέλης και των ορίων του αρχείου. Δεν υπάρχουν «άδειες» κυψέλες μέσα στα όρια του αρχείου δεδομένων. Για τις αριθμητικές μεταβλητές, οι κενές κυψέλες περιέχουν «χαμένες» για το σύστημα τιμές, ενώ για τις αλφαριθμητικές μεταβλητές οι κενές κυψέλες περιέχουν έγκυρες τιμές. Στη συνέχεια, θα περιγράψουμε τον τρόπο εισαγωγής και επεξεργασίας δεδομένων με τον επεξεργαστή αυτό. Εισαγωγή δεδομένων Η εισαγωγή δεδομένων είναι δυνατή με οποιαδήποτε σειρά, κατά περίπτωση, κατά στήλη, σε επιλεγμένες περιοχές ή σε ατομικές θέσεις. Για να εισάγουμε δεδομένα σε μία κυψέλη ακολουθούμε τα εξής απλά βήματα : 1. Επιλέγουμε την κυψέλη χρησιμοποιώντας το ποντίκι ή τα βελάκια. Ένα έντονο περίγραμμα εμφανίζεται γύρω από την κυψέλη, ξεχωρίζοντάς την από τις υπόλοιπες (active cell). Το όνομα της στήλης και ο αριθμός της γραμμής εμφανίζονται στο αριστερό άνω άκρο του παραθύρου του επεξεργαστή δεδομένων (cell editor). 2. Πληκτρολογούμε τα δεδομένα, που εμφανίζονται επίσης στο αριστερό άνω άκρο του παραθύρου του επεξεργαστή δεδομένων. 3. Καταχωρούμε τα δεδομένα πληκτρολογώντας <Enter> ή μετακινούμενοι σε άλλη κυψέλη. Τα δεδομένα μεταφέρονται τώρα μέσα στην κυψέλη. Κατά την εισαγωγή δεδομένων, οι τιμές εμφανίζονται εξ ορισμού σε numeric format με δύο δεκαδικά ψηφία. Έτσι, αν πληκτρολογήσουμε 123,456 θα εμφανισθεί ως 123,46 αλλά Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

10 Εισαγωγή στο SPSS παρόλα αυτά η ακριβής αριθμητική τιμή έχει καταχωρηθεί και εκείνη είναι που θα χρησιμοποιηθεί στους υπολογισμούς. Επίσης, με την εισαγωγή δεδομένων σε μία στήλη, αυτόματα δημιουργείται μία μεταβλητή με το όνομα var0000x (x=αύξων αριθμός μεταβλητής, π.χ. var00001, var00002,...). Παράλληλα όλες οι περιπτώσεις της νέας μεταβλητής που δεν έχουν δεδομένα αποτελούν "χαμένες τιμές" για το σύστημα, όπως φαίνεται και στο Σχήμα 2.1. αριθμός γραμμής όνομα μεταβλητής ενεργή κυψέλη χαμένες τιμές επεξεργαστής κυψέλης Σχήμα 2.1: Το παράθυρο του επεξεργαστή δεδομένων με "χαμένες τιμές" Οι τιμές που μπορούμε να εισάγουμε σε μία κυψέλη καθορίζονται από τον τύπο και το εύρος της μεταβλητής. Ειδικότερα, αν πληκτρολογήσουμε ένα χαρακτήρα σε θέση που ο τύπος της μεταβλητής δεν επιτρέπει, ακούγεται ένας προειδοποιητικός ήχος και η εισαγωγή δεν είναι δυνατή. Για τις αλφαριθμητικές μεταβλητές δεν είναι δυνατή η εισαγωγή χαρακτήρων που υπερβαίνουν το προκαθορισμένο εύρος. Τέλος για τις αριθμητικές μεταβλητές, οι ακέραιες τιμές που υπερβαίνουν το εύρος είναι δυνατό να εισαχθούν, αλλά ο επεξεργαστής θα εμφανίσει στη θέση αυτών αστερίσκους ή κάποιο επιστημονικό συμβολισμό. Για να ελέγξουμε τη μετακίνηση ανάμεσα στις κυψέλες με επιλογή μίας περιοχής δεδομένων ακολουθούμε τα εξής: Επιλογή μίας περίπτωσης (γραμμής). Είτε επιλέγουμε με το ποντίκι τον αριθμό στα αριστερά της γραμμής είτε με τα βελάκια πηγαίνουμε σε οποιαδήποτε κυψέλη της γραμμής και πληκτρολογούμε το συνδυασμό <Shift+Space>. Όλη η γραμμή φωτίζεται. Με τα πλήκτρα <Enter> και <Τab> η κίνηση μπορεί να γίνει μόνο ανάμεσα στις στήλες της συγκεκριμένης περίπτωσης. Επιλογή μίας μεταβλητής (στήλης). Είτε επιλέγουμε με το ποντίκι το όνομα της μεταβλητής στην κορυφή της στήλης είτε με τα βελάκια πηγαίνουμε σε οποιαδήποτε κυψέλη της στήλης Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows - 7 -

11 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. και πληκτρολογούμε το συνδυασμό <Ctrl+Space>. Όλη η στήλη φωτίζεται. Με τα πλήκτρα <Enter> και <Τab> η κίνηση μπορεί να γίνει μόνο ανάμεσα στις στήλες της συγκεκριμένης περίπτωσης. Επιλογή μίας περιοχής διαφορετικών περιπτώσεων και μεταβλητών. Επιλέγουμε την κυψέλη που βρίσκεται στο ένα άκρο της περιοχής (π.χ. άνω αριστερή γωνία) και με σύρσιμο του ποντικιού διαγώνια σαρώνουμε την υπόλοιπη περιοχή μέχρι να περιληφθεί το άλλο άκρο της περιοχής (π.χ. κάτω δεξιά γωνία). Το πλήκτρο <Enter> περιορίζει την κίνηση από επάνω προς τα κάτω μεταξύ των περιπτώσεων για κάθε μεταβλητή της επιλεγμένης περιοχής. Το πλήκτρο <Tab> περιορίζει την κίνηση από αριστερά προς τα δεξιά μεταξύ των μεταβλητών για κάθε περίπτωση της επιλεγμένης περιοχής. Επεξεργασία δεδομένων Η επεξεργασία δεδομένων περιλαμβάνει την αλλαγή δεδομένων, την αποκοπή, αντιγραφή και επικόλληση δεδομένων, την προσθήκη και διαγραφή δεδομένων, την προσθήκη και διαγραφή μεταβλητών, την αλλαγή της διάταξης των μεταβλητών και την αλλαγή ρυθμίσεων των μεταβλητών. Αλλαγή δεδομένων: Με τον όρο αυτό περιγράφουμε την αντικατάσταση μίας τιμής ή την τροποποίηση αυτής. Αντικατάσταση μίας τιμής. Για να διαγράψουμε μία τιμή και να εισάγουμε μία νέα τιμή: 1. Επιλέγουμε την κυψέλη 2. Εισάγουμε τη νέα τιμή και παρατηρούμε ότι αυτή αντικαθιστά την παλιά τιμή στον επεξεργαστή της κυψέλης 3. Πληκτρολογούμε <Enter> ή επιλέγουμε άλλη θέση και παρατηρούμε ότι μέσα στην κυψέλη η παλιά τιμή έχει αντικατασταθεί από τη νέα τιμή Τροποποίηση μίας τιμής. Για να αλλάξουμε μία τιμή χρησιμοποιώντας το ποντίκι : 1. Επιλέγουμε την κυψέλη 2. Φέρνουμε τον δείκτη του ποντικιού μέσα στον επεξεργαστή της κυψέλης κάνοντας κλικ στη θέση όπου θα κάνουμε διορθώσεις 3. Επεξεργαζόμαστε τα δεδομένα όπως οποιοδήποτε άλλο κείμενο 4. Πληκτρολογούμε <Enter> ή επιλέγουμε άλλη θέση Αντιγραφή / Μετακίνηση δεδομένων. Τα βήματα που ακολουθούμε είναι τα παρακάτω : 1. Επιλέγουμε τα δεδομένα που θέλουμε να αντιγράψουμε / μετακινήσουμε 2. Από τα menus επιλέγουμε Edit Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

12 Εισαγωγή στο SPSS Copy / Cut 3. Επιλέγουμε τις κυψέλες όπου θα αντιγραφούν / μετακινηθούν τα δεδομένα 4. Από τα menus επιλέγουμε Edit Paste Τα δεδομένα αντιγράφονται / μετακινούνται, εκτός αν οι τύποι των μεταβλητών δεν είναι ίδιοι, αλλά ούτε συμβατοί, οπότε το σύστημα εισάγει "χαμένες τιμές". Επιπλέον, αν επικολλήσουμε δεδομένα εκτός των ορίων του αρχείου δεδομένων, το SPSS επεκτείνει τα όρια αυτά δημιουργώντας νέες περιπτώσεις και / ή νέες μεταβλητές συμπληρώνοντας τις κενές κυψέλες που προκύπτουν με "χαμένες τιμές". Στο Σχήμα 2.2. παρουσιάζουμε το αποτέλεσμα που θα προκύψει αν ο αριθμός των σειρών και στηλών της περιοχής-πηγής για αντίγραφο δεν είναι ίδιος με εκείνον της περιοχής επικόλλησης. Πηγή Επικόλληση Αντιγραφή μίας κυψέλης σε πολλές κυψέλες Αντιγραφή μίας γραμμής σε πολλές σειρές Αντιγραφή μίας στήλης σε πολλές στήλες Αντιγραφή μίας περιοχής σε ισομεγέθη περιοχή Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows - 9 -

13 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ ,, Αντιγραφή μίας περιοχής σε ανισομεγέθη περιοχή Σχήμα 2.2 : Παραδείγματα αντιγραφής δεδομένων Εισαγωγή νέων περιπτώσεων Η εισαγωγή δεδομένων σε μία κυψέλη ή σε μία κενή γραμμή αυτόματα δημιουργεί μία νέα περίπτωση. Το SPSS εισάγει "χαμένες τιμές" για όλες τις υπόλοιπες μεταβλητές της περίπτωσης αυτής. Αν υπάρχουν κενές σειρές ανάμεσα στη νέα περίπτωση και στις υπάρχουσες περιπτώσεις, οι κενές σειρές γίνονται νέες περιπτώσεις με "χαμένες τιμές" για όλες τις μεταβλητές. Εισαγωγή νέας περίπτωσης ανάμεσα από υπάρχουσες περιπτώσεις. Τα βήματα που ακολουθούμε είναι τα εξής : 1. Επιλέγουμε οποιαδήποτε κυψέλη της γραμμής κάτω από τη θέση της οποίας θέλουμε να εισάγουμε τη νέα περίπτωση. 2. Από τα menus επιλέγουμε Data Insert Case με αποτέλεσμα την εισαγωγή μίας νέας γραμμής που στις θέσεις όλων των μεταβλητών περιέχει "χαμένες τιμές". Εισαγωγή νέων μεταβλητών Η εισαγωγή δεδομένων σε μία κενή στήλη αυτόματα δημιουργεί μία νέα μεταβλητή. Το SPSS εισάγει "χαμένες τιμές" για όλες τις περιπτώσεις της μεταβλητής αυτής. Αν υπάρχουν κενές στήλες ανάμεσα στη νέα μεταβλητή και στις ήδη υπάρχουσες, οι κενές στήλες γίνονται νέες μεταβλητές με "χαμένες τιμές" για όλες τις περιπτώσεις. Εισαγωγή νέας μεταβλητής ανάμεσα από υπάρχουσες μεταβλητές. Τα βήματα που ακολουθούμε είναι τα εξής : 1. Επιλέγουμε οποιαδήποτε κυψέλη της στήλης προς τα δεξιά της θέσης όπου θέλουμε να εισάγουμε τη νέα μεταβλητή Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

14 Εισαγωγή στο SPSS 2. Από τα menus επιλέγουμε Data Insert Variable με αποτέλεσμα την εισαγωγή μίας νέας μεταβλητής, που στις θέσεις όλων των περιπτώσεων περιέχει "χαμένες τιμές". Διαγραφή περιπτώσεων και μεταβλητών Διαγραφή μίας περίπτωσης. Τα βήματα που ακολουθούμε για να διαγράψουμε μία περίπτωση είναι τα εξής : 1. Επιλέγουμε τη γραμμή είτε με το ποντίκι είτε πληκτρολογώντας το συνδυασμό <Shift+Space>. Όλη η γραμμή φωτίζεται. Για την επιλογή περισσοτέρων από μίας σειρών, χρησιμοποιούμε την μέθοδο συρσίματος του ποντικιού (click and drag method) ή χρησιμοποιούμε το πλήκτρο <Shift> σε συνδυασμό με τα βελάκια για να επεκτείνουμε την επιλογή μας. 2. Από τα menus επιλέγουμε Edit Clear με αποτέλεσμα όλες οι σειρές να διαγραφούν και όλες οι σειρές κάτω από αυτές να ανέβουν προς τα επάνω. Διαγραφή μίας μεταβλητής. Τα βήματα που ακολουθούμε για να διαγράψουμε μία μεταβλητή είναι τα εξής : 1. Επιλέγουμε τη στήλη είτε με το ποντίκι είτε πληκτρολογώντας το συνδυασμό <Ctrl+Space>. Όλη η στήλη φωτίζεται. Για την επιλογή περισσοτέρων από μίας στηλών, χρησιμοποιούμε τη μέθοδο συρσίματος του ποντικιού (click and drag method) ή χρησιμοποιούμε το πλήκτρο <Shift> σε συνδυασμό με τα βελάκια για να επεκτείνουμε την επιλογή μας. 2. Από τα menus επιλέγουμε Edit Clear με αποτέλεσμα όλες οι στήλες να διαγραφούν και όλες οι στήλες που βρίσκονται προς τα δεξιά να μετακινηθούν προς τα αριστερά. Μετακίνηση μεταβλητών Η μετακίνηση μίας μεταβλητής με αποκοπή και επικόλληση στον επεξεργαστή δεδομένων γίνεται με τα παρακάτω βήματα : Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

15 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. 1. Εισάγουμε μία νέα μεταβλητή στη θέση όπου επιθυμούμε να μετακινήσουμε την υπάρχουσα μεταβλητή 2. Επιλέγουμε τη μεταβλητή που επιθυμούμε να μετακινήσουμε με το ποντίκι ή με το συνδυασμό <Ctrl+Space>. 3. Από τα menus δίνουμε Edit Cut και η επιλεγμένη μεταβλητή αποκόπτεται από τη θέση της, ενώ οι μεταβλητές που βρίσκονται στα δεξιά της μετακινούνται προς τα αριστερά. 4. Επιλέγουμε τη νέα μεταβλητή που έχουμε δημιουργήσει στο πρώτο μας βήμα. 5. Από τα menus δίνουμε Edit Paste με αποτέλεσμα η μεταβλητή που είχε αποκοπεί να επικολληθεί στη θέση της νέας μεταβλητής. Αλλαγή ιδιοτήτων μίας μεταβλητής Επιλέγουμε προβολή μεταβλητών (Variable view), όπου οι μεταβλητές παρουσιάζονται ως γραμμές. ( Σχήμα 2.3 (α)) Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

16 Εισαγωγή στο SPSS Σχήμα 2.3 (α) Εδώ λοιπόν έχουμε τις εξής δυνατότητες: Να αλλάξουμε το όνομα της μεταβλητής γράφοντας ένα νέο όνομα στη θυρίδα Variable Name που βλέπουμε στο Σχήμα 2.3 (α) Να αλλάξουμε τον τύπο της μεταβλητής επιλέγοντας το Type και συμπληρώνοντας κατάλληλα το αντίστοιχο παράθυρο που βλέπουμε στο Σχήμα 2.3. (β) Να αλλάξουμε ή να ορίσουμε ετικέτες στη μεταβλητή συμπληρώνοντας το νέο όνομα στην θυρίδα Label Σχήμα 2.3 (α) και να αλλάξουμε ή να ορίσουμε ετικέτες τις τιμές της επιλέγοντας το Value Labels και συμπληρώνοντας κατάλληλα το παράθυρο του Σχήματος 2.3 (γ) Να ορίσουμε τις χαμένες τιμές της μεταβλητής επιλέγοντας το Missing Values και συμπληρώνοντας το παράθυρο του Σχήματος 2.3 (δ) Να αλλάξουμε τη μορφή της στήλης (πλάτος, στοίχιση) συμπληρώνοντας τις θυρίδες Columns, Aligh, Measure του παράθυρου του Σχήματος 2.3 (α) Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

17 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. (β) (γ) (δ) Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

18 Εισαγωγή στο SPSS Αναζήτηση μεταβλητών, περιπτώσεων και συγκεκριμένων τιμών Αναζήτηση μεταβλητών. Αφού οι μεταβλητές δεν είναι πάντα ταξινομημένες κατά αλφαβητική σειρά, πολλές φορές είναι δύσκολη η ανεύρεση μίας συγκεκριμένης μεταβλητής και μάλιστα όταν το αρχείο δεδομένων περιέχει ένα μεγάλο αριθμό μεταβλητών. Την αναζήτηση μίας μεταβλητής μπορούμε να επιτύχουμε με τη χρήση του πλήκτρου Go To του παραθύρου διαλόγου Variables (Σχήμα 2.4.) το οποίο ανοίγει επιλέγοντας από το κυρίως menu Utilities Variables Σχήμα 2.4: Το παράθυρο Variables με πληροφορίες για τις μεταβλητές Αναζήτηση περιπτώσεων. Η αναζήτηση μίας συγκεκριμένης περίπτωσης μπορεί να γίνει αν από τα menus επιλέξουμε : Data Go to Case και ανοίξουμε το παράθυρο διαλόγου του Σχήματος 2.5. Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

19 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. Σχήμα 2.5 : Αναζήτηση μίας περίπτωσης Στη θυρίδα διαλόγου Case Number εισάγουμε τον αριθμό της γραμμής που περιέχει την περίπτωση που αναζητούμε. Ο αριθμός αυτός αντιπροσωπεύει την επίκαιρη θέση της περίπτωσης μέσα στο αρχείο δεδομένων. Αναζήτηση συγκεκριμένων τιμών. Για μία μεταβλητή μπορούμε να αναζητήσουμε μία συγκεκριμένη τιμή της ή τις ετικέτες που περιγράφουν τις κατηγορίες τιμών της. Η αναζήτηση μίας τιμής σε μία μεταβλητή γίνεται όπως παρακάτω : Επιλέγουμε οποιαδήποτε κυψέλη της μεταβλητής Από τα menus επιλέγουμε : Edit Find.. με αποτέλεσμα την εμφάνιση του παραθύρου διαλόγου του Σχήματος 2.6., με τη βοήθεια του οποίου είναι δυνατή η αναζήτηση επάνω ή κάτω από την ενεργή κυψέλη. Σχήμα 2.6 : Αναζήτηση δεδομένων Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

20 Εισαγωγή στο SPSS 2.2. Προετοιμασία Στατιστικών Δεδομένων για Ανάλυση Προτού τα δεδομένα εισαχθούν σε ένα αρχείο, πρέπει να τα προετοιμάσουμε κατάλληλα, έτσι ώστε να αποδίδουν τη σωστή πληροφόρηση, με τη σωστή αντιστοίχησή τους στις μεταβλητές, και να είναι δυνατή η περαιτέρω αξιοποίησή τους με τη στατιστική ανάλυση. Η παράσταση των δεδομένων στον Η/Υ εξαρτάται φυσικά από το πακέτο που χρησιμοποιούμε. Η διαδικασία που θα περιγράψουμε παρακάτω αφορά στην εισαγωγή δεδομένων στο SPSS, αλλά μπορεί να θεωρήσει κανείς ότι αποτελεί διαδικασία τυποποιημένη και κοινή για όλα σχεδόν τα γνωστά στατιστικά πακέτα. Ας δούμε, για παράδειγμα, τα δεδομένα που περιέχει ο Πίνακας 2.1. Πίνακας 2.1. Τριτοβάθμια τεχνολογική εκπαίδευση: Σπουδαστές και μηχανογράφηση διοικητικών υπηρεσιών, κατά εκπαιδευτικό ίδρυμα:1987/88 Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Σπουδαστές (Άρρενες) Σπουδάστριες (Θήλεα) Μηχανογράφηση διοικητικών υπηρεσιών ΤΕΙ Αθηνών NAI ΤΕΙ Θεσσαλονίκης NAI ΤΕΙ Σερρών OXI Στον Πίνακα 2.1. κάθε γραμμή αποτελεί μία περίπτωση και για το SPSS θα αποτελεί ένα case, ή με άλλα λόγια τη βασική μονάδα ανάλυσης των τιμών (values) που έχουν συλλεχθεί για ένα σύνολο μεταβλητών. Έτσι, για το πρώτο case, το ΤΕΙ Αθηνών, η τιμή που έχουμε για τη μεταβλητή πτυχιούχοι άρρενες είναι και η τιμή που έχουμε για τη μεταβλητή πτυχιούχοι θήλεα είναι Για κάθε Εκπαιδευτικό Ίδρυμα έχουν καταγραφεί οι ίδιες μεταβλητές ( σπουδαστές, σπουδάστριες, ύπαρξη μηχανογράφησης στις διοικητικές υπηρεσίες ), ενώ αυτό που είναι διαφορετικό για κάθε case είναι οι τιμές που έχουν συλλεχθεί για τις μεταβλητές αυτές. Κάθε case έχει μία μόνο τιμή για κάθε μεταβλητή, ενώ είναι δυνατό να απουσιάζουν τιμές για μία ή περισσότερες μεταβλητές (missing values), που θα απαιτήσουν στη συνέχεια ιδιαίτερους χειρισμούς. Ένα case θα μπορούσε να είναι μία μεγαλύτερη μονάδα από αυτήν που χρησιμοποιήσαμε στο παραπάνω παράδειγμα, όπως είναι μία χώρα, ή μία χρονική περίοδος, ή ακόμη ένα γεγονός. Η ανάλυση των δεδομένων που έχουμε συλλέξει απαιτεί όλα τα cases να είναι ίδια, δηλαδή εάν η μονάδα ανάλυσης είναι η χώρα, όλα τα cases πρέπει να είναι χώρες και τα values για κάθε μεταβλητή θα είναι οι παρατηρήσεις που έχουμε συλλέξει για μία χώρα. Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

21 Σωσσίδου, Ε.Ν. και Ψευτογιάννη, Δ.Κ. Αφού προσδιορίσουμε τη μονάδα ανάλυσης και τις σημαντικές μεταβλητές στην έρευνά μας, δίνουμε συμβολικά ονόματα στις μεταβλητές. Στη συνέχεια, αποφασίζουμε για τον τρόπο καταγραφής της πληροφόρησης που έχουμε συλλέξει. Χρειαζόμαστε χωριστά τον αριθμό αρρένων από τον αριθμό θηλέων σπουδαστών, ή θα ήταν αρκετός ο συνολικός αριθμός σπουδαστών; Μία καλή συμβουλή στην απόφασή μας αυτή είναι να καταγράφουμε τα δεδομένα όσο το δυνατό πιο αναλυτικά. Εάν έχουμε καταγράψει χωριστά τον αριθμό των αρρένων από τον αριθμό των θηλέων σπουδαστών, μπορούμε να υπολογίσουμε εύκολα το συνολικό αριθμό τους, ενώ εάν έχουμε καταγράψει από την αρχή το συνολικό αριθμό δεν θα μπορέσουμε να διακρίνουμε στη συνέχεια τους σπουδαστές από τις σπουδάστριες, έστω και εάν η διάκριση αυτή είναι μεγάλης σπουδαιότητας για την έρευνα που επιχειρούμε για τα Τεχνολογικά Ιδρύματα της χώρας μας. Ένας τρόπος για να απλοποιήσουμε την είσοδο των δεδομένων είναι να αντιστοιχήσουμε σε αυτά αριθμούς ή σύμβολα (ένα αριθμό ή σύμβολο για κάθε δυνατή τιμή), με άλλα λόγια να κωδικοποιήσουμε τα δεδομένα μας. Αντί να πληκτρολογήσουμε ΤΕΙ Αθηνών ή ΤΕΙ Θεσσαλονίκης, μπορούμε να πληκτρολογήσουμε αντίστοιχα τους κωδικούς 1 και 2 ή τους κωδικούς Α και Θ, ή ακόμη Ε1 και Ε2. Ως κωδικούς χρησιμοποιούμε αριθμούς numeric coding scheme) ή αλφαριθμητικούς χαρακτήρες (alphanumeric or string coding scheme). Συνιστούμε εδώ τη χρήση αριθμητικών κωδικών, αφού η εισαγωγή τους είναι η πλέον σύντομη και περιέχει τον λιγότερο κίνδυνο λαθών. Εάν επιθυμούμε στα αποτελέσματα των στατιστικών αναλύσεων εμφάνιση μίας ετικέτας (label) δίπλα σε κάθε κωδικό, το SPSS διαθέτει έναν απλό τρόπο για να μας διευκολύνει. Είναι πολύ χρήσιμο να έχουμε μία μεταβλητή που να δίνει την ταυτότητα της κάθε case, όπως στο παράδειγμά μας είναι η ονομασία του Εκπαιδευτικού Ιδρύματος. Συχνά επίσης χρησιμοποιούμε για τον ίδιο λόγο ένα αύξοντα αριθμό (ID), με τον οποίο είναι εύκολη η εντόπιση συγκεκριμένης γραμμής με ασυνήθιστες ή χαμένες τιμές. Ένα πιθανό μοντέλο κωδικοποίησης για τα δεδομένα του Πίνακα 2.1. παρουσιάζουμε στον Πίνακα Μεθοδολογία Έρευνας και Στατιστική με τη χρήση του SPSS 13.0 for Windows

SPSS Statistical Package for the Social Sciences

SPSS Statistical Package for the Social Sciences SPSS Statistical Package for the Social Sciences Ξεκινώντας την εφαρμογή Εισαγωγή εδομένων Ορισμός Μεταβλητών Εισαγωγή περίπτωσης και μεταβλητής ιαγραφή περιπτώσεων ή και μεταβλητών ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Αθανάσιος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ ΕΤΑΙΡΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΩΝ ΕΓΚΕΚΡΙΜΕΝΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΗΣ 1 ΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ 08-06-2011 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ ΕΤΑΙΡΩΝ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΩΝ ΕΓΚΕΚΡΙΜΕΝΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΗΣ 1 ΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ 24-06-2011 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

Microsoft PowerPoint 2007

Microsoft PowerPoint 2007 Information Technology Services and Solutions Σύμβουλοι Μηχανογράφησης και Εκπαίδευσης Στεφ. Σκουλούδη 27, Καλλίπολη, Πειραιάς 210 45 38 177 http://www.itss.gr/ Microsoft PowerPoint 2007 Κωνσταντίνος Κωβαίος

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Στατιστική

Εισαγωγή στη Στατιστική Εισαγωγή στη Στατιστική Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο στην ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δημήτρης Φουσκάκης, Επίκουρος Καθηγητής, Τομέας Μαθηματικών, Σχολή Εφαρμοσμένων

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας

4.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας 4.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας 4.1.1 Άνοιγμα υπάρχοντος βιβλίου εργασίας από βάση δεδομένων Όταν εκκινήσουμε τον Discoverer εμφανίζεται στην οθόνη μας το παράθυρο διαλόγου του βοηθητικού προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Εισαγωγή στο P.A.S.W. Υποχρεωτικό μάθημα 4 ου εξαμήνου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ. OpenOffice 3.x Calc

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ. OpenOffice 3.x Calc ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ OpenOffice 3.x Calc Στόχοι: Με τη βοήθεια του οδηγού αυτού ο εκπαιδευόμενος θα μπορεί να: χρησιμοποιεί τα βασικά εργαλεία του Calc κατασκευάζει πίνακες δημιουργεί φόρμουλες υπολογισμού κατασκευάζει

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις δεδομένων (Access)

Βάσεις δεδομένων (Access) Βάσεις δεδομένων (Access) Όταν εκκινούμε την Access εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο: Για να φτιάξουμε μια νέα ΒΔ κάνουμε κλικ στην επιλογή «Κενή βάση δεδομένων» στο Παράθυρο Εργασιών. Θα εμφανιστεί το

Διαβάστε περισσότερα

Survey 123 User Manual

Survey 123 User Manual Survey 123 User Manual 1. Γενικά για το πρόγραμμα 2. Έναρξη προγράμματος 3. Ορισμός χρηστών εφαρμογής 4. Επιλογή - Άνοιγμα έρευνας 5. Δημιουργία νέας έρευνας 6. Δημιουργία έρευνας με βάση το ερωτηματολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργασία πολλαπλών φύλλων εργασίας - Γραφημάτων Excel

Επεξεργασία πολλαπλών φύλλων εργασίας - Γραφημάτων Excel Επεξεργασία πολλαπλών φύλλων εργασίας - Γραφημάτων Excel 11.1. Πολλαπλά φύλλα εργασίας Στο προηγούμενο κεφάλαιο δημιουργήσαμε ένα φύλλο εργασίας με τον προϋπολογισμό δαπανών του προσωπικού που θα συμμετάσχει

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R, Επίκουρος Καθηγητής, Τομέας Μαθηματικών, Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Περιεχόμενα Εισαγωγή στο

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις δεδομένων (Access)

Βάσεις δεδομένων (Access) Βάσεις δεδομένων (Access) Όταν εκκινούμε την Access εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο: Κουμπί Κενή βάση δεδομένων Κουμπί του Office Για να φτιάξουμε μια νέα ΒΔ κάνουμε κλικ στο κουμπί «Κενή βάση δεδομένων»

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. 1 Προετοιμασία βιβλίου εργασίας 47. 2 Εργασία με δεδομένα και πίνακες Excel 75. Ευχαριστίες...11. Εισαγωγή στο Microsoft Excel 2010...

Περιεχόμενα. 1 Προετοιμασία βιβλίου εργασίας 47. 2 Εργασία με δεδομένα και πίνακες Excel 75. Ευχαριστίες...11. Εισαγωγή στο Microsoft Excel 2010... Περιεχόμενα Ευχαριστίες...11 Εισαγωγή στο Microsoft Excel 2010...13 Τροποποίηση της εμφάνισης της Κορδέλας...29 Χαρακτηριστικά και συμβάσεις του βιβλίου...35 Χρήση των αρχείων εξάσκησης...37 Βοήθεια...41

Διαβάστε περισσότερα

Μέρος Β /Στατιστική. Μέρος Β. Στατιστική. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua.

Μέρος Β /Στατιστική. Μέρος Β. Στατιστική. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua. Μέρος Β /Στατιστική Μέρος Β Στατιστική Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εργαστήριο Μαθηματικών&Στατιστικής/Γ. Παπαδόπουλος (www.aua.gr/gpapadopoulos) Από τις Πιθανότητες στη Στατιστική Στα προηγούμενα, στο

Διαβάστε περισσότερα

1. Τα τμήματα της επιφάνειας εργασίας των Windows

1. Τα τμήματα της επιφάνειας εργασίας των Windows 1. Τα τμήματα της επιφάνειας εργασίας των Windows Εικονίδια συντομεύσεων (αρχείου-φακέλου) Εικονίδια Ανενεργά Ενεργό Επιφάνεια (αρχείου-φακέλου) παράθυρα παράθυρο εργασίας Γραμμή μενού Γραμμή εργαλείων

Διαβάστε περισσότερα

Σ Τ Α Τ Ι Σ Τ Ι Κ Η 2. 1. Β Α Σ Ι Κ Ε Σ Ε Ν Ν Ο Ι Ε Σ.

Σ Τ Α Τ Ι Σ Τ Ι Κ Η 2. 1. Β Α Σ Ι Κ Ε Σ Ε Ν Ν Ο Ι Ε Σ. Σ Τ Α Τ Ι Σ Τ Ι Κ Η Στατιστική έρευνα : Πρόκειται για ένα σύνολο αρχών και μεθοδολογιών με αντικείμενο : 1) το σχεδιασμό της διαδικασίας συλλογής δεδομένων. Κλάδος της στατιστικής που ασχολείται : Σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για προσθήκη Web Frames Tools to the Quick Access Bar σε μεταγενέστερη έκδοση του Word

Οδηγίες για προσθήκη Web Frames Tools to the Quick Access Bar σε μεταγενέστερη έκδοση του Word Οδηγίες για προσθήκη Web Frames Tools to the Quick Access Bar σε μεταγενέστερη έκδοση του Word Επειδή οι μεταγενέστερες εκδόσεις του Word δεν περιλαμβάνουν στο μενού τη δυνατότητα δημιουργίας πολλαπλών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ 1. ΕΙ Η Ε ΟΜΕΝΩΝ, ΣΥΛΛΟΓΗ, ΚΩ ΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ 1. ΕΙ Η Ε ΟΜΕΝΩΝ, ΣΥΛΛΟΓΗ, ΚΩ ΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ 1. ΕΙ Η Ε ΟΜΕΝΩΝ, ΣΥΛΛΟΓΗ, ΚΩ ΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Βασικές µορφές Ερωτήσεων - απαντήσεων Ανοιχτές Κλειστές Κλίµακας ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΑΓΓΕΛΗΣ - ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΑΠΘ 2 Ανοιχτές ερωτήσεις Ανοιχτές

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή

Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή Συνοπτικός Οδηγός Χρήσης του Moodle για τον Καθηγητή 1 Πίνακας Περιεχομένων 1. Εισαγωγή... 4 1.1 Περιβάλλον Moodle...4 1.2 Χρήση ονόματος χρήστη και κωδικού...4 1.3 Δημιουργία νέου μαθήματος...4 1.3.1

Διαβάστε περισσότερα

Τεκμηρίωση ποσοτικών ερευνών με τη χρήση του Nesstar. Δρ. Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής ΕΚΚΕ

Τεκμηρίωση ποσοτικών ερευνών με τη χρήση του Nesstar. Δρ. Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής ΕΚΚΕ Τεκμηρίωση ποσοτικών ερευνών με τη χρήση του Nesstar Δρ. Απόστολος Λιναρδής Ερευνητής ΕΚΚΕ Μέρος Α Τεκμηρίωση βάσει του προτύπου Data Documentation Initiative (DDI) 2.X Οι φάσεις διεξαγωγής μίας ποσοτικής

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο στατιστικής Στατιστικό πακέτο S.P.S.S.

Εργαστήριο στατιστικής Στατιστικό πακέτο S.P.S.S. Σημειώσεις για το μάθημα Εργαστήριο στατιστικής Στατιστικό πακέτο S.P.S.S. Παπάνα Αγγελική E mail: papanagel@yahoo.gr, agpapana@gen.auth.gr Α.Τ.Ε.Ι. Θεσσαλονίκης ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ Τμήμα Τυποποίησης και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ. Πρόγραμμα Διαχείρισης Α.Π.Δ.

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ. Πρόγραμμα Διαχείρισης Α.Π.Δ. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ Πρόγραμμα Διαχείρισης Α.Π.Δ. Περιεχόμενα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εγκατάσταση του προγράμματος 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Οδηγίες χρήσης προγράμματος με παράδειγμα 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Αντιγραφή Α.Π.Δ. προηγούμενης περιόδου

Διαβάστε περισσότερα

Ευ ομή. Εγχειρίδιο χρήσης του περιβάλλοντος LT125-dp

Ευ ομή. Εγχειρίδιο χρήσης του περιβάλλοντος LT125-dp Ευ ομή Εγχειρίδιο χρήσης του περιβάλλοντος LT125-dp Περιεχόμενα 1. Χειρισμός του περιβάλλοντος LT125-dp Εγκατάσταση & Τρέξιμο Χειρισμός της ψηφιακής εφαρμογής Πλοήγηση στο περιεχόμενο Αλλαγή του μεγέθους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ. Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ.

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ. Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1) Είσοδος στην εφαρμογή 2) Δημιουργία Περιόδου Υποβολής 2.α) Ακύρωση Περιόδου Υποβολής 3) Μέθοδος Υποβολής: Συμπλήρωση Φόρμας 3.α) Συμπλήρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΝΑΛΩΣΙΜΩΝ ΥΛΙΚΩΝ

ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΝΑΛΩΣΙΜΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΥΠΟΒΟΛΗ ΑΝΑΛΩΣΙΜΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Εισαγωγή γνωματεύσεων διαβητικών υλικών στο internet (eδαπυ) 1. Εισάγουμε τον κωδικό χρήστη και το συνθηματικό για να εισέλθουμε στην εφαρμογή https://apps.ika.gr/econsummedsuppl/faces/login.xhtml.

Διαβάστε περισσότερα

POWERPOINT 2003. Είναι το δημοφιλέστερο πρόγραμμα παρουσιάσεων.

POWERPOINT 2003. Είναι το δημοφιλέστερο πρόγραμμα παρουσιάσεων. POWERPOINT 2003 1. Τι είναι το PowerPoint (ppt)? Είναι το δημοφιλέστερο πρόγραμμα παρουσιάσεων. 2. Τι δυνατότητες έχει? Δημιουργία παρουσίασης. Μορφοποίηση παρουσίασης. Δημιουργία γραφικών. Δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ. OpenOffice 3.x Impress

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ. OpenOffice 3.x Impress ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ OpenOffice 3.x Impress Στόχοι: Με τη βοήθεια του οδηγού αυτού ο εκπαιδευόμενος θα μπορεί να: χρησιμοποιεί τα εργαλεία του Impress για δημιουργία παρουσιάσεων εμπλουτίζει τις παρουσιάσεις με

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010

Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010 Τμήμα Πληροφορικής & Επικοινωνιών Τομέας Υπολογιστικών Τεχνικών & Συστημάτων Συνοπτικό εγχειρίδιο χρήσης του Microsoft Visual Studio 2010 Ιωάννης Γεωργουδάκης - Πάρις Μαστοροκώστας Σεπτέμβριος 2011 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ανακαλύπτω. Ο υπολογιστής στην πράξη!

Ανακαλύπτω. Ο υπολογιστής στην πράξη! ΔΗΜΟΣΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΛΕΒΑΔΕΙΑΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ «ΦΙΛΟΙ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗΣ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ» Κατερίνα Κεράστα 2014 Α Μαθαίνω τον υπολογιστή μου Ανακαλύπτω Ο υπολογιστής στην πράξη! Ο υπολογιστής στην πράξη! Επιφάνεια

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕ ΕXCEL

ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕ ΕXCEL ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕ ΕXCEL 1. Εισαγωγή δεδομένων σε φύλλο εργασίας του Microsoft Excel Για να τοποθετήσουμε τις μετρήσεις μας σε ένα φύλλο Excel, κάνουμε κλικ στο κελί στο οποίο θέλουμε να τοποθετήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές Πληροφορικής Διαχείριση Αρχείων Η έννοια του αρχείου, βασικές έννοιες διαχείρισης αρχείων.

Εφαρμογές Πληροφορικής Διαχείριση Αρχείων Η έννοια του αρχείου, βασικές έννοιες διαχείρισης αρχείων. Εφαρμογές Πληροφορικής Διαχείριση Αρχείων Η έννοια του αρχείου, βασικές έννοιες διαχείρισης αρχείων. Ορισμός Ένα αρχείο είναι ένα σύνολο από σχετιζόμενες πληροφορίες οι οποίες έχουν αποθηκευτεί σε κάποιο

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή στο ΟΠΣ - ΠΔΕ

1. Εισαγωγή στο ΟΠΣ - ΠΔΕ 1. Εισαγωγή στο ΟΠΣ - ΠΔΕ 1.1 Εισαγωγή 1.1.1 Σύντομη περιγραφή και σκοπός ΟΠΣ Το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα (Ο.Π.Σ.) αποτελεί ένα σύστημα πληροφόρησης και διαχείρισης, η χρήση του οποίου επιβάλλεται

Διαβάστε περισσότερα

B) Ετοιμάζοντας μια Παρουσίαση

B) Ετοιμάζοντας μια Παρουσίαση B) Ετοιμάζοντας μια Παρουσίαση Τι είναι μια παρουσίαση με τη βοήθεια ηλεκτρονικού υπολογιστή Ο υπολογιστής με την κατάλληλη εφαρμογή, μπορεί να μας βοηθήσει στη δημιουργία εντυπωσιακών εγγράφων, διαφανειών

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χρήσης του «Ταξινομούμε»

Εγχειρίδιο Χρήσης του «Ταξινομούμε» Εργαστήριο Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Φ.Π.Ψ., Τομέας Παιδαγωγικής Διευθυντής: Καθ. Χ. Κυνηγός Εγχειρίδιο Χρήσης του «Ταξινομούμε» Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...9 Επιφάνεια εργασίας...12 Διαχείριση αρχείων...15 Ιοί Η/Υ...21 Διαχείριση εκτυπώσεων...

Περιεχόμενα. Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...9 Επιφάνεια εργασίας...12 Διαχείριση αρχείων...15 Ιοί Η/Υ...21 Διαχείριση εκτυπώσεων... Περιεχόμενα Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...9 Επιφάνεια εργασίας...12 Διαχείριση αρχείων...15 Ιοί Η/Υ...21 Διαχείριση εκτυπώσεων...22 Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...23 Επιφάνεια εργασίας...26

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ MICROSOFT WORD XP. Ας ξεκινήσουμε λοιπόν!

ΤΟ MICROSOFT WORD XP. Ας ξεκινήσουμε λοιπόν! XP ΚΑΡΤΕΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Το Microsoft Word είναι ένα πρόγραμμα στον υπολογιστή που σας βοηθά να γράφετε όμορφα κείμενα στα οποία μπορείτε να προσθέσετε εικόνες, γραφικά ακόμα και ήχους. Aφού γράψετε ένα κείμενο,

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Εγκατάστασης και Χρήσης Εκπαιδευτικής Εφαρμογής

Εγχειρίδιο Εγκατάστασης και Χρήσης Εκπαιδευτικής Εφαρμογής Εγχειρίδιο Εγκατάστασης και Χρήσης Εκπαιδευτικής Εφαρμογής Εγχειρίδιο Εγκατάστασης και Χρήσης Πίνακας Περιεχομένων. Πριν την εγκατάσταση... 3. Ελάχιστες απαιτήσεις σε εξοπλισμό... 3 2. Εγκατάσταση... 4

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ. OpenOffice 3.x Draw

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ. OpenOffice 3.x Draw ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΙΙ OpenOffice 3.x Draw Στόχοι: Με τη βοήθεια του οδηγού αυτού ο εκπαιδευόμενος θα μπορεί να: χρησιμοποιήσει τα βασικά εργαλεία του OpenOffice Draw για δημιουργία διαγραμμάτων κατασκευάσει τα δικά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Microsoft WINDOWS (95-98-NT-2000-XP)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Microsoft WINDOWS (95-98-NT-2000-XP) ΤΜΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Α.Π.Θ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Microsoft WINDOWS (95-98-NT-2000-XP) Κ. Παρασκευόπουλος Αναπλ. Καθηγητής Θεσσαλονίκη 2004 1. Μερικά κλασσικά ερωτήματα

Διαβάστε περισσότερα

Γρήγορη Εκκίνηση. Όταν ξεκινήσετε το GeoGebra, εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο:

Γρήγορη Εκκίνηση. Όταν ξεκινήσετε το GeoGebra, εμφανίζεται το παρακάτω παράθυρο: Τι είναι το GeoGebra; Γρήγορη Εκκίνηση Λογισμικό Δυναμικών Μαθηματικών σε ένα - απλό στη χρήση - πακέτο Για την εκμάθηση και τη διδασκαλία σε όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης Συνδυάζει διαδραστικά γεωμετρία,

Διαβάστε περισσότερα

Singular Report Generator. Σχ 1 ηµιουργία Καταστάσεων SRG

Singular Report Generator. Σχ 1 ηµιουργία Καταστάσεων SRG Μια από τις πιο σηµαντικές ανάγκες που αντιµετωπίζει µια επιχείρηση κατά την εγκατάσταση ενός λογισµικού «πακέτου» (Οικονοµικής & Εµπορικής ιαχείρισης), είναι ο τρόπος µε τον οποίο πρέπει να ανταποκριθεί

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...9 Επιφάνεια εργασίας...12 Διαχείριση αρχείων...15 Ιοί Η/Υ...21 Διαχείριση εκτυπώσεων...

Περιεχόμενα. Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...9 Επιφάνεια εργασίας...12 Διαχείριση αρχείων...15 Ιοί Η/Υ...21 Διαχείριση εκτυπώσεων... Περιεχόμενα Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...9 Επιφάνεια εργασίας...12 Διαχείριση αρχείων...15 Ιοί Η/Υ...21 Διαχείριση εκτυπώσεων...22 Περιβάλλον ηλεκτρονικού υπολογιστή...23 Επιφάνεια εργασίας...26

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ. Από τον κατάλογο που εμφανίζεται επιλέγω: Αποστολή προς Δισκέτα (3,5)

ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ. Από τον κατάλογο που εμφανίζεται επιλέγω: Αποστολή προς Δισκέτα (3,5) ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΣΕ ΔΙΣΚΕΤΑ ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ ΑΡΧΕΙΟΥ ΑΠΟ ΔΙΣΚΕΤΑ Τοποθετώ μια δισκέτα στον οδηγό τη δισκέτας του υπολογιστή. Τοποθετώ τη δισκέτα που έχει το αρχείο μου στον οδηγό τη δισκέτας του υπολογιστή.

Διαβάστε περισσότερα

Επίλυση προβλήματος με Access

Επίλυση προβλήματος με Access Δ.1. Το προς επίλυση πρόβλημα Ζητείται να κατασκευάσετε τα αρχεία και τα προγράμματα μιας εφαρμογής καταχώρησης Δαπανών μελών ΔΕΠ (Διδακτικό και Ερευνητικό Προσωπικό) για την παρακολούθηση του απολογισμού

Διαβάστε περισσότερα

Πως θα κατασκευάσω το πρώτο πρόγραμμα;

Πως θα κατασκευάσω το πρώτο πρόγραμμα; Εργαστήριο Δομημένος Προγραμματισμός (C#) Τμήμα Μηχανολογίας Νικόλαος Ζ. Ζάχαρης Καθηγητής Εφαρμογών Σκοπός Να γίνει εξοικείωση το μαθητών με τον ΗΥ και το λειτουργικό σύστημα. - Επίδειξη του My Computer

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7 1 Microsoft Word 2010... 9. 2 ημιουργία νέου εγγράφου... 17. 3 Το σύστημα Βοήθειας του Office...

Περιεχόμενα. Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7 1 Microsoft Word 2010... 9. 2 ημιουργία νέου εγγράφου... 17. 3 Το σύστημα Βοήθειας του Office... Περιεχόμενα Λίγα λόγια από το συγγραφέα... 7 1 Microsoft Word 2010... 9 2 ημιουργία νέου εγγράφου... 17 3 Το σύστημα Βοήθειας του Office... 31 4 Μετακίνηση σε έγγραφο και προβολές εγγράφου... 37 5 Επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

«Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα.

«Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα. «Αβάκιο» Οδηγός χρήσης Μικρόκοσμου που αποτελείται από τις ψηφίδες Καμβάς, Χελώνα, Γλώσσα, Μεταβολέας, Χρώματα. Πώς θα δουλέψεις με το Χελωνόκοσμο την πρώτη φορά 1. Θα χρησιμοποιήσεις το αριστερό πλήκτρο

Διαβάστε περισσότερα

Oικονομικές και Mαθηματικές Eφαρμογές

Oικονομικές και Mαθηματικές Eφαρμογές Το πακέτο ΕXCEL: Oικονομικές και Mαθηματικές Eφαρμογές Eπιμέλεια των σημειώσεων και διδασκαλία: Ευαγγελία Χαλιώτη* Θέματα ανάλυσης: - Συναρτήσεις / Γραφικές απεικονίσεις - Πράξεις πινάκων - Συστήματα εξισώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων. Παράδειγμα

Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων. Παράδειγμα Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων Παράδειγμα Με πίνακες Με διαγράμματα Ονομαστικά δεδομένα Εδώ τα περιγραφικά μέτρα (μέσος, διάμεσος κλπ ) δεν έχουν νόημα Πήραμε ένα δείγμα από 25 άτομα και τα ρωτήσαμε

Διαβάστε περισσότερα

Alpha Web Banking Εργαλείο δηµιουργίας αρχείων. Οδηγίες χρήσεως

Alpha Web Banking Εργαλείο δηµιουργίας αρχείων. Οδηγίες χρήσεως Alpha Web Banking Εργαλείο δηµιουργίας αρχείων Οδηγίες χρήσεως ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2004 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Σκοπός και δυνατότητες του εργαλείου...2 2. Είδη αρχείων που υποστηρίζει το εργαλείο...2 3. Εγκατάσταση...3

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Επιστήμη της Πληροφορικής Εργαστήριο. Microsoft Excel Μέρος 2

Εισαγωγή στην Επιστήμη της Πληροφορικής Εργαστήριο. Microsoft Excel Μέρος 2 Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη της Πληροφορικής και Πληροφοριακά Συστήματα Εργαστήριο - ΕΠΛ003 Εισαγωγή στην Επιστήμη της Πληροφορικής Εργαστήριο Microsoft Excel Μέρος 2

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία- ISO 9001 Σαπφούς 3, 81100 Μυτιλήνη (1ος Όροφος) 2251054739 (09:00-14:30) academy@aigaion.org civilacademy.ucoz.org «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστικό κριτήριο χ 2

Στατιστικό κριτήριο χ 2 18 Μεθοδολογία Επιστηµονικής Έρευνας & Στατιστική Στατιστικό κριτήριο χ 2 Ο υπολογισµός του κριτηρίου χ 2 γίνεται µέσω του µενού [Statistics => Summarize => Crosstabs...]. Κατά τη συγκεκριµένη διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Μορφοποίηση εικόνων. Εισαγωγή. Στόχος κεφαλαίου

Μορφοποίηση εικόνων. Εισαγωγή. Στόχος κεφαλαίου Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1: Προετοιμασία παρουσίασης...1 Κεφάλαιο 2: Διαχείριση διαφανειών...18 Κεφάλαιο 3: Διαχείριση γραφικών...31 Κεφάλαιο 4: Επεξεργασία εικόνων με το Adobe Photoshop...56 Κεφάλαιο 5: Μορφοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

6 Το μικρό βιβλίο για το ελληνικό Word 2010

6 Το μικρό βιβλίο για το ελληνικό Word 2010 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1 Microsoft Word 2010... 7 Κεφάλαιο 2 ημιουργία νέου εγγράφου... 13 Κεφάλαιο 3 Το σύστημα Βοήθειας του Office... 26 Κεφάλαιο 4 Μετακίνηση σε έγγραφο και προβολές εγγράφου... 31 Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

To Microsoft Excel XP

To Microsoft Excel XP To Microsoft Excel XP ΚΑΡΤΕΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 Το Microsoft Excel XP είναι ένα πρόγραμμα που μπορεί να σε βοηθήσει να φτιάξεις μεγάλους πίνακες, να κάνεις μαθηματικές πράξεις με αριθμούς, ακόμα και να φτιάξεις

Διαβάστε περισσότερα

Η. ΠΙΘΑΝΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ... 227

Η. ΠΙΘΑΝΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ... 227 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η. ΠΙΘΑΝΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ... 227 1. ΓΕΝΙΚΑ... 227 2. ΓΕΝΙΚΗ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ... 228 3. ΠΕΛΑΤΕΣ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΣ... 230 4. ΑΞΙΟΓΡΑΦΑ... 232 4. ΑΣΦΑΛΕΙΑ... 232 copyright DATA COMMUNICATION ΠΙΘΑΝΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Η.

Διαβάστε περισσότερα

Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε

Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων ΟΔΗΓΟΣ ΧΡΗΣΗΣ System Συμβουλευτική Α.Ε σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας 1 22 Λογισμικές εφαρμογές καταγραφής και αξιοποίησης πληροφοριών σχετικά με τον έλεγχο της καπνιστικής συνήθειας Λογισμική Εφαρμογή Διαχείρισης Ερωτηματολογίων

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Εισαγωγή στο Word 2003...9. Βασικές μορφοποιήσεις κειμένων... 41. Κεφάλαιο 1. Κεφάλαιο 2

Περιεχόμενα. Εισαγωγή στο Word 2003...9. Βασικές μορφοποιήσεις κειμένων... 41. Κεφάλαιο 1. Κεφάλαιο 2 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στο Word 2003...9 Η οθόνη του Word... 9 Δημιουργία νέου εγγράφου... 14 Προσθήκη και διαγραφή κειμένου... 17 Πρώτα επιλογή, μετά εργασία... 18 Εύρεση και αντικατάσταση κειμένου...

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομη περιγραφή 5. Για να ξεκινήσετε 6. Οι οθόνες του προγράμματος 8. Εγκατάσταση προγράμματος 6 Δημιουργία κωδικών χρήστη 7

Σύντομη περιγραφή 5. Για να ξεκινήσετε 6. Οι οθόνες του προγράμματος 8. Εγκατάσταση προγράμματος 6 Δημιουργία κωδικών χρήστη 7 Σύντομη περιγραφή 5 Για να ξεκινήσετε 6 Εγκατάσταση προγράμματος 6 Δημιουργία κωδικών χρήστη 7 Οι οθόνες του προγράμματος 8 Αρχική οθόνη 8 Στοιχεία ασθενή 9 Εργασίες - Ραντεβού 10 Εικόνες 11 Ημερολόγιο

Διαβάστε περισσότερα

Συνεργείο Αυτοκινήτων

Συνεργείο Αυτοκινήτων Συνεργείο Αυτοκινήτων v2.102, Οκτώβριος 2015 Σύντοµες οδηγίες χρήσης Εισαγωγή Το πρόγραµµα Συνεργείο Αυτοκινήτων έχει σκοπό τη διαχείριση και παρακολούθηση του πελατολογίου, των αυτοκινήτων και των εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

2. ΕΠΙΛΟΓΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ (Backward Elimination Procedure) Στην στατιστική βιβλιογραφία υπάρχουν πολλές μέθοδοι για

2. ΕΠΙΛΟΓΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ (Backward Elimination Procedure) Στην στατιστική βιβλιογραφία υπάρχουν πολλές μέθοδοι για 2. ΕΠΙΛΟΓΗ ΜΟΝΤΕΛΟΥ ΜΕ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ ΤΟΥ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥ ΜΕΤΑΒΛΗΤΩΝ (Backward Elimination Procedure) Στην στατιστική βιβλιογραφία υπάρχουν πολλές μέθοδοι για τον καθορισμό του καλύτερου υποσυνόλου από ένα σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός γρήγορης εκκίνησης

Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Το Microsoft Word 2013 έχει διαφορετική εμφάνιση από προηγούμενες εκδόσεις. Γι αυτό το λόγο, δημιουργήσαμε αυτόν τον οδηγό για να ελαχιστοποιήσουμε την καμπύλη εκμάθησης. Γραμμή

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την εγκατάσταση του πακέτου Cygwin

Οδηγίες για την εγκατάσταση του πακέτου Cygwin Οδηγίες για την εγκατάσταση του πακέτου Cygwin Ακολουθήστε τις οδηγίες που περιγράφονται σε αυτό το file μόνο αν έχετε κάποιο laptop ή desktop PC που τρέχουν κάποιο version των Microsoft Windows. 1) Copy

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Libre Office. Bάιος Κολοφωτιάς Επιστημονικός Συνεργάτης Sweng Lab A.Π.Θ

Εισαγωγή στο Libre Office. Bάιος Κολοφωτιάς Επιστημονικός Συνεργάτης Sweng Lab A.Π.Θ Εισαγωγή στο Libre Office Bάιος Κολοφωτιάς Επιστημονικός Συνεργάτης Sweng Lab A.Π.Θ Εισαγωγή στο Libre Ofiice To LibreOffice είναι η ελεύθερη, πολυδύναμη (power-packed), σουΐτα προσωπικής παραγωγικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Μενού Προβολή. Προβολές εγγράφου

Μενού Προβολή. Προβολές εγγράφου Μενού Προβολή Προβολές εγγράφου Το Word παρέχει πέντε διαφορετικού είδους προβολές στον χρήστη, οι οποίες και βρίσκονται στο μενού Προβολή (View). Εναλλακτικά μπορούμε να επιλέξουμε το είδος προβολής που

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Χρήσης της MySQL

Οδηγίες Χρήσης της MySQL ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΕ ΒΑΣΕΙΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Οδηγίες Χρήσης της MySQL Διδάσκων: Γιάννης Θεοδωρίδης Συντάκτης Κειμένου: Βαγγέλης Κατσικάρος Νοέμβριος 2007 1 Περιεχόμενα Εισαγωγή...2

Διαβάστε περισσότερα

4 ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΚΟΠΟΣ :

4 ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΚΟΠΟΣ : 4 ο ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΕΝΙΚΟΣ ΣΚΟΠΟΣ : Σκοπός του συγκεκριμένου φύλλου εργασίας είναι ο μαθητής να εξοικειωθεί με τις συναρτήσεις, τις αριθμητικές πράξεις καθώς και την επισήμανση κελιών υπό όρους με στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφική Στατιστική. Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο. Κ. Πολίτης

Περιγραφική Στατιστική. Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο. Κ. Πολίτης Περιγραφική Στατιστική Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο Κ. Πολίτης 1 2 Η στατιστική ασχολείται με τη συλλογή, οργάνωση, παρουσίαση και ανάλυση πληροφοριών. Οι πληροφορίες αυτές, πολύ συχνά αριθμητικές,

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός λήψης αντιγράφων ασφαλείας (backup) στο ηλεκτρονικό ταχυδρομείο

Οδηγός λήψης αντιγράφων ασφαλείας (backup) στο ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΘΡΑΚΗΣ Γενική Δ/νση Εσωτερικής Λειτουργίας Δ/νση Πληροφορικής & Επικοινωνιών Τμήμα Σχεδιασμού Ηλεκτρονικών Υπηρεσιών για τον Πολίτη email: tshy@damt.gov.gr

Διαβάστε περισσότερα

SITEBUILDER ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΑΥΤΟΝΟΜΗΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΤΟΠΩΝ (WEBSITE) ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ. Version 2.0

SITEBUILDER ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΑΥΤΟΝΟΜΗΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΤΟΠΩΝ (WEBSITE) ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ. Version 2.0 SITEBUILDER ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΑΥΤΟΝΟΜΗΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΤΟΠΩΝ (WEBSITE) ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ Version 2.0 Περιεχόμενα 1. Οδηγίες πρόσβασης... 3 2. Οδηγίες Σχεδιασμού Website... 4 2.1. Έναρξη...

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΕΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Η/Υ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ 1o ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΣΚΩΝ: ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Email: gvasil@math.auth.gr Ιστοσελίδες Μαθήματος: users.auth.gr/gvasil

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός γρήγορης εκκίνησης

Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Οδηγός γρήγορης εκκίνησης Το Microsoft Excel 2013 έχει διαφορετική εμφάνιση από προηγούμενες εκδόσεις. Γι αυτό το λόγο, δημιουργήσαμε αυτόν τον οδηγό για να ελαχιστοποιήσουμε την καμπύλη εκμάθησης. Προσθήκη

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας.

Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας. 7 ο ΜΑΘΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας. Προσδοκώμενα αποτελέσματα Όταν θα έχετε ολοκληρώσει τη μελέτη αυτού του κεφαλαίου

Διαβάστε περισσότερα

Γνωρίστε το χώρο εργασίας του PowerPoint

Γνωρίστε το χώρο εργασίας του PowerPoint Γνωρίστε το χώρο εργασίας του PowerPoint Για να εκκινήσουμε το Office PowerPoint 2007 ακολουθούμε τα εξής βήματα: Έναρξη à Όλα τα προγράμματα PowerPoint 2007. à Microsoft Office à Microsoft Office Όταν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑΣ (BSD07) (ΠΔ.Τ.Ε. 2563/19.7.2005 Ε50) Ιανουάριος 2005 ΓΕΝΙΚΑ... 4 1. Προϋποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα # 1: Εισαγωγή στη Στατιστική Εβελίνα Κοσσιέρη Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής ΑΔΕΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ TEXNOΛΟΓΙΚΟ EΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΣΕΡΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Σημειώσεις Εργαστηρίου για το Δρ. Ευάγγελος Φιλιππίδης ΣΕΡΡΕΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ ΟΔΗΓΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μιχάλης Αργύρης

ΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ ΟΔΗΓΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μιχάλης Αργύρης ΛΟΓΟΙ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ ΟΔΗΓΟΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Μιχάλης Αργύρης 1 Λόγοι και αναλογίες Περίληψη Οι μαθητές έχουν στη διάθεσή τους μια υπολογιστική οντότητα, ένα καγκουρό του οποίου το μέγεθος μπορούν

Διαβάστε περισσότερα

Σύμβαση 457 ΟΠΣ Πολιτικής Προστασίας. Εγχειρίδιο Χρήσης Εφαρμογής Γεωγραφικής Απεικόνισης (Version: 1.0)

Σύμβαση 457 ΟΠΣ Πολιτικής Προστασίας. Εγχειρίδιο Χρήσης Εφαρμογής Γεωγραφικής Απεικόνισης (Version: 1.0) Σύμβαση 457 ΟΠΣ Πολιτικής Προστασίας Εγχειρίδιο Χρήσης Εφαρμογής Γεωγραφικής Απεικόνισης (Version: 1.0) ΑΝΑΔΟΧΟΣ : SPACE COM A.E. INTRACOM IT SERVICES - QUALITY & RELIABILITY A.E. ΑΘΗΝΑ Ιούνιος 2008 Σελίδα

Διαβάστε περισσότερα

Συμβολική γλώσσα Εκπαιδευτικού Υπολογιστή - Λογισμικό Υπολογιστών

Συμβολική γλώσσα Εκπαιδευτικού Υπολογιστή - Λογισμικό Υπολογιστών Συμβολική γλώσσα Εκπαιδευτικού Υπολογιστή - Λογισμικό Υπολογιστών Πρόγραμμα σε γλώσσα μηχανής του ΕΚΥ Θέση μνήμης Περιεχόμενα μνήμης Εντολή (assembly) 0 0001 000000000011 lda 3 1 0011 000000000100 ada

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ (BSD16) ΙΟΥΛΙΟΣ 2008 Ηλεκτρονική υποβολή στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία παρουσιάσεων (Power Point)

Δημιουργία παρουσιάσεων (Power Point) Δημιουργία παρουσιάσεων (Power Point) Το πρόγραμμα PowerPoint είναι η «αίθουσα προβολών» του Office. Μια προβολή (παρουσίασης) του PowerPoint μπορεί να έχει ως στόχο να ενημερώσει, να διδάξει ή και να

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΙΕΣ DOCUMENT DESIGNER

Ο ΗΓΙΕΣ DOCUMENT DESIGNER Ο ΗΓΙΕΣ DOCUMENT DESIGNER ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εάν δεν επιθυµείτε να χρησιµοποιείτε τις προσχεδιασµένες φόρµες εντύπων της Singular, η εργασία αυτή σας δίνει τη δυνατότητα να σχεδιάζετε φόρµες µε βάση τις οποίες επιθυµείτε

Διαβάστε περισσότερα

ρ. Μάρκος Ν. ενδρινός Καθηγητής Πληροφορικής ΤΕΙ-Α Microsoft Office Power Point 2003

ρ. Μάρκος Ν. ενδρινός Καθηγητής Πληροφορικής ΤΕΙ-Α Microsoft Office Power Point 2003 ρ. Μάρκος Ν. ενδρινός Καθηγητής Πληροφορικής ΤΕΙ-Α Microsoft Office Power Point 2003 8-10 Νοεµβρίου 2010 1 1. PowerPoint. Ενας επεξεργαστής παρουσιάσεων. Το PowerPoint είναι ένα πρόγραµµα, ίσως όχι τόσο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Πληροφορικής

Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Τμήμα Φυσικής - Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Εργαστήριο Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Ομάδα Α. Προετοιμασία Αναφοράς Εργασία-2: Σύνθεση αναφοράς Σύνθεση Αναφοράς http://eep.physics.auth.gr Τι περιέχει

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση του πληκτρολογίου

Χρήση του πληκτρολογίου Χρήση του πληκτρολογίου Τρόπος οργάνωσης των πλήκτρων... 2 Πληκτρολόγηση κειμένου... 3 Χρήση συντομεύσεων πληκτρολογίου... 3 Χρήση των πλήκτρων περιήγησης... 5 Χρήση του αριθμητικού πληκτρολογίου... 5

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Έρευνας. Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων

Τεχνικές Έρευνας. Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων Τεχνικές Έρευνας Ε. Ζέτου Ε εξάμηνο 2010-2011 Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων ΣΚΟΠΟΣ Η συγκεκριμένη εισήγηση έχει σαν σκοπό να δώσει τις απαραίτητες γνώσεις στο/στη φοιτητή/τρια για τον τρόπο διεξαγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Dcad 1.0

ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Dcad 1.0 ΟΔΗΓΙΕΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Dcad 1.0 20130510 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εγκατάσταση προγράμματος DCAD 2 2. Ενεργοποίηση Registration 2 3. DCAD 3 3.1 Εισαγωγή σημείων 3 3.2 Εξαγωγή σημείων 5 3.3 Στοιχεία ιδιοκτησίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΙ ΒΗΜΑ 1 Ο. Θα εμφανιστεί το λογότυπο του προγράμματος.. ..και μετά από λίγο ένα παράθυρο με τίτλο Προβολές CMap Tools. [1]

ΣΚΟΠΟΙ ΒΗΜΑ 1 Ο. Θα εμφανιστεί το λογότυπο του προγράμματος.. ..και μετά από λίγο ένα παράθυρο με τίτλο Προβολές CMap Tools. [1] ΦΥΛΛΟ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ 2 Κεφάλαιο: 1 ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Ενότητα: 1.5 ΜΕ ΤΙ ΑΣΧΟΛΕΙΤΑΙ Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Εμπλεκόμενες έννοιες: Πληροφορική Ονοματεπώνυμο: Τμήμα: Ομάδα: ΣΚΟΠΟΙ Να μάθετε πως θα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγό ς Σχ. Έτόυς 2014-2015

Οδηγό ς Σχ. Έτόυς 2014-2015 Οδηγό ς Σχ. Έτόυς 2014-2015 Σχολικό Έτος Στο ΠΣ myschool υλοποιείται πλήρης ιστορικότητα και τα δεδομένα σας είναι διαθέσιμα για κάθε Σχολικό Έτος. Μέσα από την ΑΡΧΙΚΗ σελίδα μπορείτε κάθε φορά να ορίζετε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ Π.Σ. ΦΟΙΤΗΤΟΛΟΓΙΟΥ- ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑ (ClassWeb)

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ Π.Σ. ΦΟΙΤΗΤΟΛΟΓΙΟΥ- ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑ (ClassWeb) ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΣΗΣ Π.Σ. ΦΟΙΤΗΤΟΛΟΓΙΟΥ- ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑ (ClassWeb) 1. Είσοδος στην υπηρεσία ClassWeb Στη κεντρική σελίδα της υπηρεσίας στα πεδία Όνομα Χρήστη και Κωδικός πρόσβασης πληκτρολογούμε τα στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΕΝΑ & ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΓΙΑΝΝΕΝΑ & ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ

ΓΙΑΝΝΕΝΑ & ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΓΙΑΝΝΕΝΑ & ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΓΙΑΝΝΕΝΑ & ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ Περιγραφή και επεξήγηση της χρήσης του χώρου διαχείρισης της ιστοσελίδας για τους καλλιτέχνες 1 Περιεχόμενα Είσοδος στο χώρο διαχείρισης...3 Επεξεργασία της σελίδας

Διαβάστε περισσότερα

1. ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ

1. ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ 1. ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ Τα δεδομένα που θα επεξεργασθούμε στη διάρκεια του εργαστηρίου παραχωρήθηκαν από την εταιρεία ICAP ειδικά για τις ανάγκες του μαθήματος. Τα δεδομένα αυτά αντλήθηκαν από την

Διαβάστε περισσότερα