International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE"

Transcript

1 DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012

2 Οργανωτική Επιτροπή Συνεδρίου O r g a n i z i n g C o m m i t t e e Z o e G a v r i i l i d o u A n g e l i k i E f t h y m i o u E v a n g e l i a T h o m a d a k i Penelop e Kambakis -Vougiou klis Γραμματειακή Υποστήριξη S e c r e t a r i a l S u p p o r t Ioannis Anagnostopoulos M a r i a G e o r g a n t a P o l y x e n i I n t z e N i k o s M a t h i o u d a k i s L i d i j a M i t i t s E l e n i P a p a d o p o u l o u A n n a S a r a f i a n o u E l i n a C h a dji p a p a ISBN Τ υ π ο γ ρ α φ ι κ ή ε π ι μ έ λ ε ι α Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ η ς Ε λ έ ν η Π α π α δ ο π ο ύ λ ο υ Ε λ ί ν α Χ α τ ζ η π α π ά Σ χ ε δ ι α σ μ ό ς ε ξ ώ φ υ λ λ ο υ Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ ης Copyright 2012 Δ η μ ο κ ρ ί τ ε ι ο Π α ν ε π ι σ τ ή μ ι ο Θ ρ ά κ η ς D e m o c r i t u s U n i v e r s i t y o f T h r a c e Ε ρ γ α σ τ ή ρ ι ο Σ ύ ν τ α ξ η ς, Μ ο ρ φ ο λ ο γ ί α ς, Φ ω ν η τ ι κή ς, Σ η μ α σ ι ο λ ο γ ί α ς, L a b o ra to r y o f S y n ta x, M o r pho l o g y, P h o n e t i c s, S e m a n t i c s, Δ ι ε θ ν έ ς Σ υ ν έ δ ρ ι ο Ε λ λ η ν ι κ ή ς Γ λ ω σ σ ο λ ο γ ί α ς I n t er n a ti o n a l C o n fe r e n c e o f G r e e k L inguist ic s +Μ όρφωση Δ Π Θ +M orp ho SE D U T H

3 ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΝΟΣ ΠΟΙΗΜΑΤΟΣ: ΕΝΑ ΑΔΗΜΟΣΙΕΥΤΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑΡΙΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ Νικόλαος Μαθιουδάκης Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Ελλάδα Λένα Παπαδοπούλου Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Ελλάδα ABSTRACT The present paper illustrates the lexicographical formalization of the unedited notebook by Nikos Kazantzakis which has been composed in order to assist the author in his lexical selections during the writing of ODYSSEY. The inventory of the Cretan writer has been systematically formalized according to the Lexique actif du français (LAF) of Mel'čuk και Polguère (2007). The compilation of the Active Lexicon of ODYSSEY Notebook (ALON) by Nikos Kazantzakis is systematically described. Through this description the writing process that the author followed from the conception of an idea to its representation is elucidated. Keywords: active lexicon, LAF, unedited notebook, Odyssey, Kazantzakis, poetic grammar 1. Εισαγωγή Η συγγραφή ενός ποιήματος και γενικότερα ενός λογοτεχνικού κειμένου παραμένει ένας από τους άλυτους γρίφους της δημιουργικής σκέψης, ένα σκοτεινό μυστήριο της ανθρώπινης έκφρασης και διανόησης. Οι επιστήμες της λογοτεχνίας και της γλωσσολογίας συνεργάζονται προκειμένου να φωτίσουν τις άγνωστες πτυχές του φαινομένου της έκφρασης, δίνοντας τη δυνατότητα σε κλάδους όπως η υφολογία και η ποιητική οι οποίοι θεωρούνται αναπόσπαστο κομμάτι και των δύο επιστημών να αναδείξουν τα κύρια σημεία και τις ειδοποιούς διαφορές του έντεχνου λόγου από τις άλλες τέχνες και από τα άλλα είδη της γλωσσικής συμπεριφοράς. Η υφολογία και η ποιητική προσπαθούν να χαρτογραφήσουν την ασαφή περιοχή του ποιητικού φαινομένου και να εξηγήσουν επαρκώς το λογοτεχνικό γεγονός και τους κανόνες που το διέπουν. Πολλοί επιστήμονες που ασχολούνται με το ύφος υποστηρίζουν ότι είναι επιτακτική ανάγκη η μελέτη ενός λογοτεχνικού κειμένου όχι μόνο εξωγενώς κρίνοντας τα βασικά χαρακτηριστικά του αλλά και ενδογενώς προσπαθώντας να αποκαλυφθούν, όσο είναι βέβαια δυνατόν, οι συνθήκες και οι παράγοντες που οδήγησαν στην λογοτεχνική σύλληψη και μετέπειτα στην ποιητική αποτύπωση. Απόκρυφα λογοτεχνικά κείμενα, χειρόγραφες σημειώσεις, ανέκδοτα πρωτόλεια δημοσιεύονται κατά καιρούς τα οποία δύνανται να αποτελέσουν την πηγή στοιχείων και πληροφοριών που αποκαλύπτουν τη θέση και τη σκέψη του συγγραφέα απέναντι στο δημιούργημά του. Το αδημοσίευτο σημειωματάριο του Νίκου Καζαντζάκη αποτελεί ένα αδιάψευστο επιχείρημα σχετικά με το ζήτημα της λεξιθηρικής συνήθειας των συγγραφέων προτού εκφράσουν την έμπνευσή τους και ποιήσουν την ιδέα τους. Μιας έλλογης συνήθειας που θα μπορούσαμε να την παρομοιάζουμε με την προετοιμασία του πολεμιστή που οχυρώνεται και οπλίζεται με κατάλληλα εφόδια για να μπορέσει να αγωνιστεί και να επικρατήσει στη μάχη. Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο ο κάθε συγγραφέας εμπλουτίζει και ενισχύει το γλωσσικό του οπλοστάσιο, αναζητώντας λέξεις και φράσεις που θα μπορούσαν να τον βοηθήσουν στη συγγραφή του ποιητικού του μηνύματος. Ο Καζαντζάκης αποτελεί ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα ενός διανοητή συγγραφέα που αναζητούσε συνεχώς την καταλληλότερη εκφραστικά και την πιο δυσεύρετη λέξη για να αποδώσει με ακρίβεια και σαφήνεια την ποιητική του ιδέα (Αλεξίου-Αποσκίτου 1978, Καζαντζάκης 1993, Καζαντζάκη 1998), αναδεικνύοντας όχι μόνο τη μοναδικότητα της λέξης αλλά και την πολυεπίπεδη διάσταση της ίδιας της γλώσσας. Παρόμοιες λεξιλογικές αναζητήσεις μαρτυρούνται είτε από χειρόγραφες σημειώσεις είτε In Z. Gavriilidou, A. Efthymiou, E. Thomadaki & P. Kambakis-Vougiouklis (eds), 2012, Selected papers of the 10th ICGL, pp Komotini/Greece: Democritus University of Thrace.

4 [ ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ & ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ] από μελέτες και άρθρα για αρκετούς έλληνες συγγραφείς όπως ο Κοραής, ο Σολωμός, ο Παλαμάς, ο Ελύτης. Οι λειτουργίες της γλώσσας και τα επίπεδα ανάλυσής της αποδεικνύουν την έντονη ποιητικότητά της ως ανθρώπινο φαινόμενο της έκφρασης και της επικοινωνίας. Οι επιλογές και οι αποκλίσεις των συγγραφέων δίνουν ανανεωτική πνοή στη γλώσσα φανερώνοντας την αισθητική δύναμη του γλωσσικού φαινομένου με αποτέλεσμα να υπάρχει η δυνατότητα αποκάλυψης για εκείνο που ονομάζεται ποίηση της γλώσσας και γλώσσα της ποίησης (Jakobson 1981). Επομένως, οι λεξιλογικές επιλογές κάθε συγγραφέα αποτελούν την ιδιαίτερη ποιητική του γραμματική (poetic grammar, Jakobson ), την αποτύπωση της προσωπικής του ταυτότητας κατά τη διαδικασία από τη σύλληψη της συγγραφικής του ιδέας, της μετατροπής του ερεθίσματος σε θέμα και σε τελική έκφραση του μηνύματος προς τους αναγνώστες (Μπαμπινιώτης 1991, Χαραλαμπάκης 2001). Η ποιητική γραμματική του κάθε συγγραφέα δεν αποτελεί την παθητική παρατήρηση ενός φαινομένου ή ενός γεγονότος αλλά αποτελεί τον μοχλό ενεργοποίησης μηχανισμών που έγκειται τόσο στην ανάγνωση και φυσικά στην κατανόηση ενός λογοτεχνικού κειμένου αλλά κυρίως στη μάθηση νέων μεθόδων έκφρασης. Για το λόγο αυτό η σύγχρονη γλωσσολογία έχει στραφεί στη διερεύνηση της ποιητικής πράξης από γλωσσολογική σκοπιά με κυρίαρχο σκοπό την ανάδειξη των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της γραφής των λογοτεχνών. Παράδειγμα αποτελεί η περίπτωση του Καζαντζάκη που αγωνίζεται συνεχώς για την ποιητική του επιβίωση και μάχεται ανάμεσα σε χιλιάδες λέξεις, όπως αποκαλύπτεται και μέσα από το αδημοσίευτο σημειωματάριο του που περιγράφεται αναλυτικά στη συνέχεια, ενισχύοντας την πρωτότυπη γραφή του και το ιδιοσυγκρασιακό του λεξιλόγιο (Μαθιουδάκης 2010, Μαθιουδάκης & Καμπάκη-Βουγιουκλή 2010). Η αγωνία της έκφρασης και ο ακατάπαυστος αγώνας του Καζαντζάκη με τον εσωτερικό του κόσμο αποκαλύπτεται σε έναν στίχο που καταγράφεται στην αρχή του ανέκδοτου σημειωματαρίου του ως μια μορφή προμετωπίδας: «Εργάτης είμαι, εργάτης κ' δουλέβω / στην άβυσο της Μοίρας κρεμασμένος!». 2. Περιγραφή σημειωματαρίου 2.1 Τυπογραφική περιγραφή Το Σημειωματάριο του Νίκου Καζαντζάκη (ΣΝΚ) αποτελεί ένα ιδιόγραφο προσωπικό λεξικό που στην πραγματικότητα είναι ένα ημερολόγιο γαλλικού εκδοτικού οίκου του έτους 1931 (Agenda pour 1931), το οποίο ανήκει στο αρχειακό υλικό του Μουσείου Νίκου Καζαντζάκη (ΑΥΤ. 218), στο χωριό Μυρτιά, στην Κρήτη. Το ΣΝΚ είναι αχρονολόγητο, αλλά μπορούμε να προσδιορίσουμε ότι o κρητικός συγγραφέας το χρησιμοποίησε κοντά στα τέλη του έτους 1930, ίσως και μέχρι το 1938 (οπότε εκδόθηκε η ΟΔΥΣΕΙΑ). Το ΣΝΚ έχει ένα χοντρό εξώφυλλο κατασκευασμένο από μπορντό δέρμα και βρίσκεται σε χάρτινη θήκη πολυτελείας. Στις πρώτες σελίδες (Εικόνα 1) του αναγράφεται μια ιδιόχειρη σημείωση του συγγραφέα, ως μορφή τίτλου «Words, words, words.» ενώ από κάτω δηλώνει ότι «(μονάχα ότι μπορεί να χρειαστεί για την ΟΔΥΣΕΙΑ και ΑΚΡΙΤΑ]». Οι αγγλικές λέξεις «words» είναι γραμμένες με κόκκινο μολύβι όπως και η λέξη «ΑΚΡΙΤΑ», δημιουργώντας την υποψία ότι προστέθηκαν μεταγενέστερα από την αρχική σύνταξη του ΣΝΚ. Άλλωστε το έργο ΑΚΡΙΤΑΣ είναι μια ιδέα του Καζαντζάκη για τη συγγραφή ενός έπους δίδυμου της ΟΔΥΣΕΙΑΣ το οποίο ποτέ δεν υλοποιήθηκε (Πρεβελάκης 1984: ). Η εσωτερική δομή του είναι χωρισμένη σε ένα μεγάλο αριθμό θεματικών ενοτήτων. Πρόκειται για έναν αληθινό γλωσσικό θησαυρό έκτασης 383 σελίδων χειρόγραφου (σύμφωνα με την ιδιόχειρη αρίθμηση του συγγραφέα με μολύβι). Οι σελίδες αριθμούνται στη δεξιά σελίδα μονάχα με μονούς αριθμούς (3, 5, 7, κοκ), ενώ δεν αναγράφονται καθόλου οι ζυγοί αριθμοί (2, 4, 6, κοκ). Στο συνολικό αριθμό των σελίδων του ΣΝΚ βρίσκονται 151 κενές/άγραφες σελίδες, ενώ υπάρχουν 12 ανακρίβειες και ανακολουθίες σελίδων εξαιτίας λανθασμένης αρίθμησης. Ο Καζαντζάκης καταγράφει το κυρίως υλικό του με μαύρο μελάνι εκτός από ορισμένες διορθώσεις, ενώ υπάρχουν και ορισμένα αποκόμματα φύλλων χαρτιού με διάφορες λεξιλογικές πληροφορίες ενσωματωμένα στις σελίδες του ΣΝΚ. Ο Καζαντζάκης καταγράφει τις σημειώσεις του ακολουθώντας τις ορθογραφικές του απόψεις. Για τις ορθογραφικές ιδιαιτερότητες του συγγραφέα οι οποίες αποτελούν ένα είδος ορθογραφικού «πιστεύω» γίνεται αναλυτική αναφορά από τον ίδιο στην εισαγωγή του Λεξιλογίου που συνόδευε την πρώτη έκδοση της ΟΔΥΣΕΙΑΣ (1938). Συγκεκριμένα αναφέρει ότι «σημαδέβεται ένας μονάχα τόνος, η οξεία, που μπαίνει στην τονιζόμενη συλαβη αν όμως η λέξη τονίζεται στη λήγουσα δε σημαδέβεται ο τόνος. Μερικες μονοσύλαβες λέξες παίρνουν τόνο για να ξεχωρίσουν απο τις ομώνυμές τους: να, τί; πού; πώς; ώς (έως) γιά (ή) μά (ορκοτικό) κλπ. Και μερικες πολυσύλαβες: γιατί; ωχού, αχού, αλοί, καταπού; κλπ. Απλοποιήθηκε λίγο η ορθογραφία καταργήθηκαν τα διπλα σύμφωνα μονάχα, επειδη [ 920 ]

5 [ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΝΟΣ ΠΟΙΗΜΑΤΟΣ: ΕΝΑ ΑΔΗΜΟΣΙΕΥΤΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑΡΙΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ] υπάρχει ανάγκη προφορας, διατηρήθηκαν τα διο γ: αγγίζω, φαλάγγι κλπ» (Καζαντζάκης 1938). Ο συγγραφέας παρόλο που αναφέρει ο ίδιος τις «ορθογραφικές πρωτοτυπίες» του, αποσιωπά την ύπαρξη και μερικών άλλων (Bien 1972) όπως είναι: i. η απλοποίηση του γράμματος ω, π.χ. στην περίπτωση των ρημάτων (αλλά και στα παράγωγά τους) που λήγουν σε ώνω τα οποία τα γράφει ως όνω ή του χρονικού επιρρήματος που το γράφει τόρα αντί τώρα, ii. η απαλοιφή σχεδόν οριστική του γράμματος υ, π.χ. το αριθμητικό 2 το γράφει ως διο αντί δυο ή στους διφθόγγους που φωνολογικά προφέρεται ως [f] ή ως [v], το αντικαθιστά με τα σύμφωνα φ ή β αντίστοιχα. Το ΣΝΚ παραμένει μέχρι και σήμερα αδημοσίευτο και επιστημονικά ανεξερεύνητο, ενώ αποτελεί ένα σώμα δεδομένων αθησαύριστων λέξεων, το οποίο ο ίδιος ο συγγραφέας συνέλεξε από κάθε μεριά της Ελλάδας με σκοπό να συμπεριλάβει τμήμα του στους στίχους του έπους του, της ΟΔΥΣΕΙΑΣ. Ο Καζαντζάκης αποθησαύριζε και κατέγραφε λέξεις «από το στόμα του λαού» (Πρεβελάκης ) με κύριο μέλημα του να τις διασώσει και να τις κληροδοτήσει στους απόγονους νεοέλληνες. Εικόνα 1 Εσώφυλλο ΣΝΚ Εικόνα 2 Λήμμα άλογο (ΣΝΚ, σελ. 83) 2.2 Περιγραφή περιεχομένου Το γλωσσικό υλικό είναι οργανωμένο από τον ίδιο το συγγραφέα σε 121 διαφορετικές θεματικές ενότητες (λχ. μέλη του σώματος, επαγγέλματα, εργαλεία, ζώα, φυτά, πράγματα, συναισθήματα, φράσεις, εκφράσεις, παροιμίες, λήμματα από λεξικά, αποσπάσματα από άλλα λογοτεχνικά έργα κά), όπως αυτές θα του ήταν χρήσιμες κατά την ποιητική του δημιουργία. Ενδεικτικά μία σελίδα του ΣΝΚ (Εικόνα 2) έχει την ονομασία της θεματικής ενότητας και από κάτω σε κάθετες στήλες περιλαμβάνει [ 921 ]

6 [ ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ & ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ] λέξεις με ή χωρίς τη σημασία τους σχετιζόμενες μεταξύ τους και με την ενότητα. Συνολικά, σε όλες τις σελίδες του ΣΝΚ υπάρχουν περίπου λεξικές μονάδες. Στον παρακάτω πίνακα καταγράφονται οι τίτλοι/τα θέματα των ενοτήτων με τις αντίστοιχες σελίδες του σημειωματαρίου όπως αυτοί είναι γραμμένοι σύμφωνα με τις ορθογραφικές ιδιαιτερότητες του συγγραφέα. Ορισμένοι τίτλοι έχουν καταγραφεί περισσότερες από μία φορές αφού ο συγγραφέας αφιέρωσε για το συγκεκριμένο θέμα μεγαλύτερη έκταση, ενώ υπάρχουν και 69 σελίδες με γλωσσικό υλικό χωρίς την επισήμανση κάποιου θεματικού τίτλου. Συγκεκριμένα οι θεματικές ενότητες του ΣΝΚ είναι: σώμα - κόκαλα 2 σώμα 3 χέρι, πόδι 4 μάτια 5 αφτι - μύτη 6 στόμα 7 στήθος 8 κοιλια 9 μαλια 10 δέρμα 11 φυσιολογικα 12 φυσιολογικα 13 ύπνος - ξύπνος 14 βιολογικα: γένα 16 γένα - μωρο 17 αρώστιες 18 αρώστιες 19 αρώστιες 20 αρώστιες 21 αρώστιες ζώων 22 θάνατος 24 θάνατος 25 οικογενειακα 26 γάμος 27 έρωτας 29 πόλεμος 30 πόλεμος 31 θυμος 32 χαρα 34 χαρα 35 σπίτι 36 σπίτι 39 σπιτικα 40 σπιτικα 41 φαγια 42 φαγια 43 ρούχα 44 στολη 45 χρώματα 46 χρώματα 47 φορεσια σ' 1821: Ρουμελιότες κ' Μωραΐτες 48 Φούρνος 51 αργαλιος 52 αργαλιος 53 λιοτριβιο - μαγγανοπήγαδο 54 νερο, ανεμόμυλος 57 καμίνι 58 ληνος 59 βοσκος 62 βοσκος 63 βοσκος 64 κυνηγος 67 γεωργος 69 ψαρας 70 ψαρας 71 θαλασινα 72 μαραγκος 74 χαλκιας 75 ράφτης 76 αγωγιάτης 77 χτίστης 78 ζωγράφος 79 σκύλοι 82 άλογα 83 ζώα 84 βόδια 85 έντομα 86 μέλισες 87 Ονόματα 88 φίδια κλπ. 89 πουλια. 91 φωνες ζώων 92 φεγγάρι 99 ήλιος 100 άστρα 101 καιροι 103 μάγια 104 ξωτικα 105 φως 106 ήχος 107 ανέμοι 108 νερο 109 μήνες 111 Φυτα 115 χόρτα 117 λουλούδια - καρποι 119 στάρι, αμπέλι 120 κάμπος 122 βουνο 123 ελια 124 σύκα 125 καράβι 127 καράβι 128 καράβι κοινότητα 147 ούσα 158 Ψάλτη: 40 εκλησιες: Ν. Ζαφειρίου: Σάμος 245 Ακρίτας: Μηλιαράκη 246 Κάλυμνος 248 Κρητικος πόλεμος: Ανθίμου Διακρούση 250 Φτωχοπρόδρομος 251 Διονυσίου Ιερομονάχου: Ερμηνεία τής ζωγραφικής 252 Φράσεις 255 γένα: Σκύρος 267 Χιακον γλωσ.: Άμαντου 284 Λαογραφικά Καρπάθου: Μ. Μιχαηλίδου-Νοάρου 286 [ 922 ]

7 [ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΝΟΣ ΠΟΙΗΜΑΤΟΣ: ΕΝΑ ΑΔΗΜΟΣΙΕΥΤΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑΡΙΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ] Μακρυγιάνης 290 "Απομνημονεύματα Κολοκοτρώνη" Γ. Τερτσέτη Γ. Καλονάρου: Χρονικον του Μωρέως Μακρυγιάνη 295 Βλαχογιάνη: "Μεγ.Χρόνια" Λ. Μαχαιρα: "Χρονικον" Κύπρου (15ο) Φτωχοπρόδρομος 299 Αγόριανη 300 βαρέλι 302 Διονυσίου του εκ Φουρνα: Ερμηνεία ζωγραφ. Τέχνης 303 Αγιονόρος 306 Βυζ. 307 συνώνυμα 315 συνώνυμα 316 συνώνυμα 317 απο 318 Λεξικο Ακαδημ. Α - ΑΜ. 332 Λεξ. Δημητράκου 334 Λεξ. Ακαδημ. ΑΝ 336 λεξ. Ακαδ. 342 παροιμίες 352 Παροιμίες 354 φορεσια γυν. σ' Ρουμολίκι 362 Βαλαωρίτης 364 Ονόματα γυν. (Κοζάνη, 1790) 366 Λεξικο Ηπίτη 374 δικέςμου 377 Πίνακας 1 Αναλυτικά οι θεματικές ενότητες του σημειωματαρίου Οι ενότητες του ΣΝΚ αποτελούν μια μορφή ειδικού λεξικού ή αλλιώς ποιητικού λεξιλογίου στο οποίο ο συγγραφέας κατηγοριοποίησε τις λέξεις που επρόκειτο να χρησιμοποιήσει σε ομάδες ανάλογα με τις σημασιολογικές τους σχέσεις, προκειμένου να του είναι εύκολο προς αναζήτηση τις κατάλληλης λέξης τη στιγμή της δημιουργίας, τη στιγμή της αποτύπωσης του ερεθίσματος ή της έμπνευσης του σε μορφή μηνύματος με αποδέκτη τον κάθε αναγνώστη. Ο ανεπίσημος αυτός κατάλογος λέξεων του Καζαντζάκη είναι μια προσπάθεια άτυπης μορφής σύνταξης ενός λεξικού το οποίο θα μπορούσε να φανεί χρήσιμο αφού παραμένει μια πηγή γλωσσικού υλικού τόσο για τους γλωσσολόγους όσο και για τους μελετητές του έργου του συγκεκριμένου συγγραφέα. Επομένως αποφασίσαμε να μελετήσουμε συστηματικά και να καταγράψουμε επιστημονικά το σύνολο του υλικού του ΣΝΚ, ώστε να δημιουργήσουμε ένα λεξικό σύμφωνα με τα μοντέλα της σύγχρονης λεξικολογίας. Το λεξικογραφικό μας εγχείρημα αυτό για μια συστηματική καταγραφή του αδημοσίευτου ΣΝΚ ενσαρκώνεται στο Ενεργό Λεξικό της ΟΔΥΣΕΙΑΣ του Καζαντζάκη (ΕΛΟΚ). 3. Θεωρητικό πλαίσιο κατασκευής του ΕΛΟΚ Θεωρητικό υπόβαθρο για την εκπόνηση του ΕΛΟΚ αποτέλεσε το Ενεργό Λεξικό των Γαλλικών (Lexique actif du français, LAF) των Mel'čuk και Polguère (2007), το οποίο αναπτύχθηκε στα πλαίσια της θεωρίας Έννοιας Κειμένου (Meaning Text Theory, MTT) (Mel'čuk et al 1995) με βασικό πρωτεργάτη τον Igor Mel'čuk. Η επιλογή του συγκεκριμένου λεξικογραφικού μοντέλου έγκειται στην πλήρη εναρμόνιση των τεσσάρων βασικών του χαρακτηριστικών (Mel'čuk & Polguère 2007:14-17) με τον κύριο στόχο της μελέτης μας: i. Είναι ένα εξειδικευμένο λεξικό (C'est un dictionnaire specializé) ii. Είναι ένα λεξικό που βοηθά στην έκφραση (C'est un dictionnaire qui aide à s'exprimer) iii. Είναι ένα τυποποιημένο λεξικό (C'est un dictionnaire formalisé) iv. Είναι ένα λεξικό-δείγμα (C'est un échantillon de dictionnaire) Πιο συγκεκριμένα, η εξειδίκευση του LAF αναφέρεται στην επικέντρωση της λεξικογραφικής περιγραφής στο φαινόμενο της σημασιολογικής παραγωγής και των ημιδεσμευμένων φρασημάτων 1. Επίσης, επισημαίνεται ο κατεξοχήν ενεργητικός χαρακτήρας του λεξικού, καθώς προτείνεται ως ένα υποβοηθητικό μέσο έκφρασης λόγου. Συνεπώς, η δομή του λεξικού αρθρώνεται με αμιγώς σημασιοσυντακτικά κριτήρια, γεγονός που καθιστά το μοντέλο αυτό ένα αξιόπιστο μέσο για την κατάδειξη της πορείας που ακολούθησε ο Καζαντζάκης από τη σύλληψη μιας έννοιας στη 1 Ο όρος ημιδεσμευμένα φρασήματα αντιστοιχεί στον όρο semi-phrasemes (Mel čuk 1998) κι αναφέρεται στα δεσμευμένα φρασήματα στα οποία το σημαινόμενο μιας εκ των συστατικών τους λέξης αλλάζει βάσει της συνεμφάνισής της με μια άλλη λέξη του φρασήματος. [ 923 ]

8 [ ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ & ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ] σημασιολογική της αποτύπωση και ακολούθως στη σημασιολογική παραγωγή και στις λεξικογραφικές του επιλογές. Το τρίτο χαρακτηριστικό αναφέρεται στην τυποποίηση, δηλαδή στη συνέπεια και τη σαφήνεια των συμβάσεων που χρησιμοποιούνται ούτως ώστε ο μεγάλος όγκος των λεξικογραφικών πληροφοριών να καταγράφεται με ένα συστηματικό, ακριβή και περιεκτικό τρόπο, συμβάλλοντας, αδιαμφισβήτητα, στην αποτελεσματικότητα της χρήσης του λεξικού. Τέλος, με το τέταρτο χαρακτηριστικό τονίζεται ότι το LAF αποτελεί ένα δείγμα. Με τον όρο αυτό οι συγγραφείς (Mel'čuk & Polguère 2007) επισημαίνουν ότι το LAF αποτελεί ένα πειραματικό λεξικό που έχει ως στόχο να προτείνει ένα νέο λεξικογραφικό μοντέλο και να αποτελέσει ένα παιδαγωγικό λεξικογραφικό πρότυπο για την εκμάθηση του λεξιλογίου 2. Επομένως, σύμφωνα με τα δύο τελευταία χαρακτηριστικά, το LAF μας προσφέρει τη δυνατότητα συστηματικής περιγραφής του λεξιλογίου του Καζαντζάκη και του προσυγγραφικού σταδίου της ΟΔΥΣΕΙΑ του. 4. Δομή του ΕΛΟΚ Η δομή του ΕΛΟΚ παρουσιάζει την ακόλουθη μορφή: ΑΛΟΓΟ, ουσιαστικό, ουδέτερο, Ι ΘΗΛΑΣΤΙΚΟ ΖΩΟ ΙΙ ΕΛΛΕΙΨΗ ΛΟΓΙΚΗΣ Ι ΘΗΛΑΣΤΙΚΟ ΖΩΟ σ. 83 Το άλογο ιππεύεται από ένα άτομο Χ Α. με τρίχωμα χρώματος μαύρου γρίβας, καρας Α. με τρίχωμα χρώματος άσπρου ψαρης Α. με τρίχωμα χρώματος κόκκινου σκούρου ντορης Α. με τρίχωμα χρώματος υποκόκκινου//λίγο κόκκινου βλάγγος Α. που έχει άσπρη βούλα στο μέτωπο μπόλιος Α. με τρίχωμα χρώματος σιδερί σιδερης, μούρτζινος Α. με άσπρο νύχια νυχάτο Α. με τρίχωμα χρώματος κόκκινου του κρασιού κρασάτο Α. με τρίχωμα χρώματος gris σιδερόψαρο Α. με τρίχωμα χρώματος μαύρου γρίβας Α. με τρίχωμα χρώματος άσπρου με σταχτιές βούλες φακοτο Α. με γερό και στητό σώμα κορμάτο Α. που είναι εργατικό καματερο Α. σωματώδες γομάρικο Α. οικόσιτο, που το οδηγούν στη βοσκή, σύρνοντάς το με το σκοινί συρτο Α. που ιδρώνει στασιάρικο Α. χωρίς πολύ τρίχωμα και κοντή ουρά ή που του έχει αποκοπεί μέρος της ουράς κούντουρο Α. με πεσμένα αυτιά ή με κλειστά αυτιά κλινάφτικο Α. λιγνό τσέλικο Α. επιβήτορας λατάρης, βατεφτης Χ. που ιππεύει το Α. αλογάρης Χ. που εξημερώνει το Α. αλογομεροτης φορτίο που μεταφέρει το Α. αλογοφόρτι μέρος όπου εκτρέφονται τα Α. αλογοθρόφι, ιποφορβείο στολίδια του μετώπου, του χαλιναριού ή των ηνίων του Α. φάλαρα σαγή του Α. χάμουρα, καφάσια ηνία, χαλινό, παρωπίδες και συναφή εξαρτήματα του Α. χάμουρα μεταλλική αιχμή ή τροχίσκος που προσαρμόζεται στις φτέρνες των υποδημάτων του ατόμου Χ για να κεντρίζει το Α. βαβάλι, σπειρούνι λαιμοδέτης του Α. λαιμαργιά φάρμ. ποτίζ από μύτη άρωστ αλογ Α. χυματίζω, μουντρίζω φωνάζω τα Α. σαλαχω τ Α. το δερμάτινο πλατύ λουρί του σαματιού Α. γίγλα στολίδι για το δέσιμο των καπουλιών του Α. καπουλοδέτης στολίδι για το μπροστινό μέρος του Α. μπροστελίνα στολίδι για την ουρά του Α. κουσκούνι το πληγ καρφι πετάλου του Α. λαβροκόβεται, λωθροκόβεται, νυχοπονάει το Α. πονάει γιατί (είναι) απετάλοτο παλαμοδέρνει σφυρί του πεταλοτή για το Α. καλοσφύρι όλη η αρματωσιά του κεφαλιού του Α. κεφαλαριά, αρματωσιά του Α. σελοσκαλοχάλινα βόσκω Α. χλωρονομώ χαλος αγριοχ (στο στήθος για μάτι) αρπάλι κλέφτης Α. αλογοσούρτης γοργό βήμα Α. ανοιχτοπάτι πανί που κλείνουν τα μάτια του επιβήτορα Α. τυφλοπάνι πανί που καλύπτει τα μάγουλα του αλόγου μαγουλοφόρι Ε σύντροφε, άλογο καματερο, το μερομόχτι ας πάψει! (Α, 815), Και πάμε οι δυο και σεριανίζουμε καβάλα στ άλογα μας (Β, 1326) «τα άλογα γυρνω» ΙΙ ΕΛΛΕΙΨΗ ΛΟΓΙΚΗΣ ενικος τρέλα, ξετρελεμός, φρενιά, φρένιασμα, μούρλα, ζούρλα, βούρλισμα, αφορμάγρα, στρίψη, βίδα, λόξα, πετρια, θεοζαλια το να συμπεριφέρεται κπ με τρόπο Α. φυρομιαλίζω, φεγγαριάζουμαι, αλαλογω, μουρλαίνομαι Α. σε ηλικιωμένο άνθρωπο ξεμώραμα, ξεκούτιασμα, ξεκουρκούτιασμα Πίνακας 2 Δομή του λήμματος ΑΛΟΓΟ στο ΕΛΟΚ 2 Παιδαγωγικές εφαρμογές του LAF για την ελληνική γλώσσα βλ. Papadopoulou ( ). [ 924 ]

9 4.1 Μακροδομή [ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΝΟΣ ΠΟΙΗΜΑΤΟΣ: ΕΝΑ ΑΔΗΜΟΣΙΕΥΤΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑΡΙΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ] Τα λήμματα επιλέχθηκαν από τις θεματικές ενότητες του σημειωματαρίου με καθαρά σημασιολογικά κριτήρια σημασιολογικού πλούτου αλλά και με τον περιορισμό να παρουσιαστεί ένα λήμμα ανά γράμμα της ελληνικής αλφαβήτου. Το ΕΛΟΚ, στο αρχικό στάδιο της κατασκευής του, αποτελείται από ένα μικρό ποσοτικά αριθμό εικοσιτεσσάρων λημμάτων: 1. ΑΛΟΓΟ 2. ΒΟΥΝΟ 3. ΓΑΜΟΣ 4. ΔΟΝΤΙ 5. ΕΡΩΤΑΣ 6. ΖΩΓΡΑΦΟΣ 7. ΗΛΙΟΣ 8. ΘΥΜΟΣ 9. ΙΜΑΤΙΟ 10. ΚΑΡΑΒΙ 11. (Ε)ΛΙΑ 12. ΜΑΤΙΑ 13. ΝΕΟΓΕΝΝΗΤΟ 14. ΞΥΠΝ(Ι)ΟΣ 15. ΟΝΕΙΡΟ 16. ΠΟΛΕΜΟΣ 17. ΡΑΦΤΗΣ 18. ΣΥΓΓΕΝΗΣ 19. ΤΡΙΧΑ 20. ΥΠΝΟΣ 21. ΦΕΓΓΑΡΙ 22. ΧΤΙΣΤΗΣ 23. ΨΑΡΑΣ 24. ΩΡΑ Πίνακας 3 Λήμματα του ΕΛΟΚ Η εκ πρώτης όψεως περιορισμένη μακροδομή αντιδιαστέλλεται από την πλούσια μικροδομή του, δεδομένου ότι κάθε λήμμα του ενεργού λεξικού αντιστοιχεί στο σύνολο των λεξικών μονάδων που έχουν το ίδιο σημαίνων και το σημαινόμενά τους συνδέονται άμεσα ή έμμεσα συμπεριλαμβανομένου ένα μεγάλο αριθμό σημασιολογικών παραγώγων και συμπαραθέσεων (Blanco, αδημοσίευτο). Ενδεικτικό παράδειγμα αποτελεί το λήμμα ΑΛΟΓΟ (Πίνακας 2), το οποίο παρουσιάζει 75 διαφορετικές λεξικές συνδέσεις. 4.2 Μικροδομή Η μικροδομή του ΕΛΟΚ εμπεριέχει τη λεπτομερή περιγραφή των λεξικογραφικών πληροφοριών του λήμματος, οι οποίες διακρίνονται σε έξι κύρια μέρη και οι οποίες θα παρουσιαστούν εδώ για λόγους συστηματικότητας σε συνάρτηση με το λήμμα ΑΛΟΓΟ (Πίνακας 2): i. Γραμματικές πληροφορίες. ii. Σημασιολογικές ετικέτες. iii. Δομή καθορισμένων στοιχείων. iv. Σημασιολογικά παράγωγα και συμπαραθέσεις. v. Παραδείγματα. vi. Πλήρως δεσμευμένα φρασήματα. Οι γραμματικές πληροφορίες αφορούν τη δήλωση του μέρος του λόγου στο οποίο ανήκει το λήμμα ουσιαστικό και το γένος του ουδέτερο. Έπειτα, ακολουθεί η σημασιολογική περίληψη του λήμματος, η οποία αποτελείται από τις σημασιολογικές ετικέτες ΘΗΛΑΣΤΙΚΟ ΖΩΟ και ΕΛΛΕΙΨΗ ΛΟΓΙΚΗΣ, δηλαδή από τα σημαινόμενα που ορίζουν τις λεξικές μονάδες που συνδέονται με το λήμμα. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι σημασιολογικές ετικέτες ορίστηκαν σύμφωνα με το πρότυπό μας, το LAF, με τις αντίστοιχες προσαρμογές στις ανάγκες του λημματολογίου μας. Στη συνέχεια της μικροδομής, παρουσιάζεται η δομή των καθορισμένων στοιχείων της εκάστοτε λεξικής μονάδας Το άλογο ιππεύεται από ένα άτομο Χ. Το τέταρτο μέρος της μικροδομής καταλαμβάνει τη μερίδα του λέοντος, καθώς σε αυτό παρατίθενται τα σημασιολογικά παράγωγα ανοιχτοπάτι και τα ημιδεσμευμένα φρασήματα φακοτο της κάθε λεξικής μονάδας με τον αντίστοιχο τυποποιημένο ορισμό τους. Για τον ορισμό που συνοδεύει τόσο τα παράγωγα όσο τα ημιδεσμευμένα φρασήματα Α. που έχει άσπρη βούλα στο μέτωπο, βασιστήκαμε ως προς την τυποποίηση στο LAF και ως προς το περιεχόμενο κυρίως στις σημειώσεις του ίδιου του Καζαντζάκη, οι οποίες σημειώνονται με πλάγια γράμματα ( κόκκινου σκούρου ), και σε λεξικά τόσο της κοινής νεοελληνικής (α. στην ηλεκτρονική μορφή του Λεξικού της Κοινής Νεοελληνικής του Ινστιτούτου Νεοελληνικών Σπουδών ( ), β. στο Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας του Μπαμπινιώτη (2008), γ. στο Λεξικόν της Νέας Ελληνικής Γλώσσας της Πρωίας (1933) και [ 925 ]

10 [ ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ & ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ] δ. στο Μέγα λεξικόν όλης της Ελληνικής Γλώσσης του Δημητράκου (1964)) όσο και σε διαλεκτικά της κρητικής διαλέκτου (α. στο Περί του γλωσσικού ιδιώματος της Κρήτης του Πάγκαλου ( ), β. στο Γλωσσικό ιδίωμα της ανατολικής Κρήτης του Πιτυκάκη (1983), γ. στο Λεξικό Ερμηνευτικό και Ετυμολογικό του δυτικοκρητικού γλωσσικού ιδιώματος του Ξανθινάκη (2009), δ. στο Κρητικόν Λεξιλόγιον του Κονδυλάκη (1990)). Τέλος, ακολουθούν ενδεικτικά παραδείγματα χρήσης της κάθε λεξικής μονάδας Και πάμε οι δυο και σεριανίζουμε καβάλα στ άλογα μας μέσα από την τέταρτη έκδοση της ΟΔΥΣΣΕΙΑΣ 3 (1967) των εκδόσεων Ελένης Καζαντζάκη, όπως, επίσης, πλήρως δεσμευμένα φρασήματα 4 που εμπεριέχουν την εν λόγω λεξική μονάδα τ άλογα γυρνώ. 5. Επίλογος Η λεπτομερής μελέτη του περιεχομένου του ΣΝΚ προκειμένου να αναδειχθεί η ιδιαίτερη γλωσσική ευαισθησία και η λεξιθηρική δεινότητα του μεγάλου δημιουργού κατά το στάδιο προετοιμασίας συγγραφής της ΟΔΥΣΕΙΑΣ αποτέλεσε για μας πρωτόγνωρη επιστημονική πρόκληση. Μετά την δημοσίευση των 24 λημμάτων, στόχος μας είναι η συστηματική λεξικογραφική καταγραφή ολόκληρου του αδημοσίευτου ΣΝΚ, το οποίο αναμένεται να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο για τους μελετητές, στους οποίους θα δοθεί η δυνατότητα να παρακολουθήσουν την πορεία που ακολουθούσε ο συγγραφέας από τη σύλληψη της ποιητικής ιδέας μέχρι τη γλωσσική επένδυσή της με την κάθε λεξική επιλογή του. Η μελέτη και η δημοσίευση παρόμοιων χειρόγραφων σημειώσεων κι άλλων ελλήνων συγγραφέων ανοίγει ακόμη μια πολύ σημαντική δίοδο ανάμεσα στην επιστήμη της γλωσσολογίας και την επιστήμη της νεοελληνικής λογοτεχνίας, προκειμένου να αναδειχθούν οι ποιητικές ιδιαιτερότητες των συγγραφέων και να διαφωτιστούν ορισμένα σκοτεινά σημεία που αφορούν τον κλάδο της υφολογίας. Ευχαριστίες Το ΣΝΚ αποτελεί μέρος του αρχειακού υλικού του Μουσείου Νίκου Καζαντζάκη, στο χωριό Μυρτιά, στην Κρήτη. Ευχαριστούμε θερμά τη διευθύντρια, Βαρβάρα Τσάκα, και τον υπεύθυνο προγραμματισμού και ανάπτυξης, Αντώνη Λεβέντη, καθώς και τον Γιώργο Γραμματικάκη, πρόεδρο του Διοικητικού Συμβουλίου του Μουσείου Νίκου Καζαντζάκη για την ευγενική παραχώρηση του ΣΝΚ και του συνοδευτικού φωτογραφικού υλικού. Τέλος, θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τον γραφίστα Γιώργο Μπλατσή για την αισθητική επιμέλεια της αφίσας (poster) της παρουσίασης. 3 Η ΟΔΥΣΕΙΑ του Νίκου Καζαντζάκη από τη δεύτερη έκδοση (1957) και μετά τιτλοφορείται ως ΟΔΥΣΣΕΙΑ μετά από απαίτηση των εκδοτικών οίκων της εποχής για απόλυτη συμμόρφωση στη νεοελληνική γραμματική. 4 Ο όρος πλήρως δεσμευμένα φρασήματα αντιστοιχεί στον όρο full phrasemes (Mel čuk 1998) κι αναφέρεται στα δεσμευμένα φρασήματα των οποίων το σημαινόμενο δεν αποτελεί το άθροισμα των σημαινομένων των επιμέρους συστατικών του φρασήματος. [ 926 ]

11 [ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΕΠΙΛΟΓΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΝΟΣ ΠΟΙΗΜΑΤΟΣ: ΕΝΑ ΑΔΗΜΟΣΙΕΥΤΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑΡΙΟ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ ] Εικόνα 3 Το poster της ανακοίνωσης στο 10th ICGL Βιβλιογραφία Αλεξίου-Αποσκίτου, Μ Τριάντα τέσσερα άγνωστα γράμματα του Νίκου Καζαντζάκη. Αμάλθεια, τ. 35. Άγιος Νικόλαος-Λασίθι. Bien, P Kazantzakis and the Linguistic Revolution in Greek Literature. Princeton, New York: Princeton University Press. Blanco, X. (αδημοσίευτο). Informe metodológico y aplicado sobre etiquetas semánticas de hechos en el marco del NDHLE. Δημητράκος, Δ Μέγα λεξικόν όλης της Ελληνικής Γλώσσης. (Τομ. Α-ΙΕ). Αθήναι: Εκδόσεις Δομή. Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών [Ίδρυμα Μ. Τριανταφυλλίδη] Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής. Θεσσαλονίκη: ΑΠΘ. Jakobson, R Selected Writings: Poetry of grammar and grammar of poetry. (ed. Stephen Rudy). The Hague: Mouton. Jakobson, R Δοκίμια για τη γλώσσα της λογοτεχνίας. (μετ. Α. Μπερλής). Αθήνα: Βιβλιοπωλείο της Εστίας. Καζαντζάκη, Ε Νίκος Καζαντζάκης ο Ασυμβίβαστος. Βιογραφία βασισμένη σε ανέκδοτα γράμματα και κείμενά του. (Γ εκδ.). Αθήνα: Εκδόσεις Ελένης Καζαντζάκη. Καζαντζάκης, Ν ΟΔΥΣΕΙΑ. Αθήνα: Εκδόσεις Πυρσός. Καζαντζάκης, Ν ΟΔΥΣΣΕΙΑ. Αθήνα: Εκδόσεις Ελένης Καζαντζάκη. Καζαντζάκης, Ν Επιστολές προς Γαλάτεια. (Γ εκδ.). (Επιμ. Ε. Αλεξίου). Αθήνα: Εκδόσεις Δίφρος. [ 927 ]

12 [ ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ & ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ] Κονδυλάκης, Ι Κρητικόν Λεξιλόγιον. (Επιμ. Θ. Δετοράκης). Ηράκλειον Κρήτης: Δήμος Ηρακλείου- Βικελαία Βιβλιοθήκη. Μαθιουδάκης, Ν Scribo poesem ergo sum: Περί Ποιητικών Γραμματικών. Ανακοίνωση στο συνέδριο Ζητήματα Διδακτικής της Γλώσσας. Κομοτηνή: 7 και 8 Μαΐου 2010 (υπό δημοσίευση). Μαθιουδάκης, Ν. & Καμπάκη-Βουγιουκλή, Π Η επιθετική ταυτότητα του Οδυσσέα στο έπος του Νίκου Καζαντζάκη: μια πρόταση μέσω των ασαφών συνόλων. Ανακοίνωση στο 4ο Πανευρωπαϊκό Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Νεοελληνικών Σπουδών (ΕΕΝΣ). Γρανάδα-Ισπανία: 9-12 Σεπτεμβρίου 2010 (αναρτημένο στην ιστοσελίδα και υπό δημοσίευση σε ψηφιακή μορφή E- Book, ISBN: ). Mel cuk, I. 1998, Collocations and Lexical Functions. In A. P. Cowie, Phraseology:Theory, Analysis, and Applications. Oxford: Clarendon Press: Mel čuk, I., & Polguère, A Lexique actif du français. L apprentissage du vocabulaire fondé sur dérivations sémantiques et collocations du français. Louvain-la-Neuve: De Boeck Duculot. Mel čuk, I.; Clas Α., Polguère Α Introduction à la lexicologie explicative et combinatoire. Paris: Duculot. Μπαμπινιώτης, Γ Γλωσσολογία και Λογοτεχνία, από την Τεχνική στην Τέχνη του Λόγου. Αθήνα: αυτοέκδοση. Μπαμπινιώτης, Γ Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας: με σχόλια για τη σωστή χρήση των λέξεων: ερμηνευτικό, ορθογραφικό, ετυμολογικό, συνωνύμων-αντιθέτων, κυρίων ονομάτων, επιστημονικών όρων, ακρωνυμίων. (Γ εκδ.). Αθήνα: Κέντρο Λεξικολογίας. Ξανθινάκης, Α Λεξικό Ερμηνευτικό και Ετυμολογικό του δυτικοκρητικού γλωσσικού ιδιώματος. (Δ εκδ.). Ηράκλειο: Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης. Πάγκαλος, Γ [ ]. Περί του Γλωσσικού Ιδιώματος της Κρήτης. (Τομ. Α-Ε) (Επιμ. επανέκδοσης Κέντρο Συντάξεως Ιστορικού Λεξικού) Αθήνα: Κέντρο Ερεύνης των Νεοελληνικών Διαλέκτων και Ιδιωμάτων ΙΛΝΕ της Ακαδημίας Αθηνών. Papadopoulou, E. 2010, Diccionario monolingüe coordinado para enseñanza/aprendizaje del griego moderno por parte de hispanohablantes y para traducción automática griego - español, Tesis Doctoral, Bellaterra: Universitat Autònoma de Barcelona. Papadopoulou, E "Monofunctionality in pedagogical dictionaries: the pair of MCDGr-ALGr for Spanish speakers". Proceedings of the First International Workshop on Technological Innovation for Specialized Linguistic Domains: Theoretical and Methodological Perspectives, October 21-22, Madrid: Universidad Nacional de Educación a Distancia. Πιτυκάκης, Μαν Το Γλωσσικό Ιδίωμα της ανατολικής Κρήτης. (Τομ. Α-Β). Αθήνα: Έκδοση Πολιτιστικής και Λαογραφικής Εταιρείας Απάνω Μεραμπέλου-Νεάπολις Κρήτης. Πρεβελάκης, Παντ Ο Ποιητής και το Ποίημα της Οδύσσειας. Αθήνα: Βιβλιοπωλείο της Εστίας. Πρεβελάκης, Παντ Τετρακόσια γράμματα του Καζαντζάκη στον Πρεβελάκη. (Β εκδ.). Αθήνα: Εκδόσεις Ελένης Καζαντζάκη. Πρωία Λεξικόν της Νέας Ελληνικής Γλώσσης: Ορθογραφικόν και Ερμηνευτικόν: Συνταχθέν υπό επιτροπής φιλολόγων και επιστημόνων. Έκδοσις Νεοτάτη. (Τομ. Α-Γ). (Επιμ. Γεωργίου Ζευγώλη). Αθήναι: Εκδοτικός Οίκος Σταμ. Π. Δημητράκου. Χαραλαμπάκης, Χ Νεοελληνικός Λόγος, Μελέτες για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και το ύφος. Αθήνα: Εκδόσεις Κ. Τσιβεριώτη. [ 928 ]

ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. Δρα. Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας. Papadopoulou.lena@gmail.com ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ ΣΠΟΥΔΕΣ. Γλωσσολογικό Εργαστήριο +ΜΟΡΦΩΣΗ

ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ. Δρα. Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας. Papadopoulou.lena@gmail.com ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ ΣΠΟΥΔΕΣ. Γλωσσολογικό Εργαστήριο +ΜΟΡΦΩΣΗ ΛΕΝΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ Δρα. Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας Papadopoulou.lena@gmail.com Γλωσσολογικό Εργαστήριο +ΜΟΡΦΩΣΗ Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ Λεξικολογία-Λεξικογραφία

Διαβάστε περισσότερα

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά

Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Βίος και Πολιτεία του Αλέξη Ζορμπά Καλλιτεχνική επιμέλεια εξωφύλλου ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ Σχεδιασμός & δημιουργία εξωφύλλου ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΚΡΑΚΗΣ [www.alpha2.gr] ISBN έντυπης έκδοσης: 978-960-7948-46-5 ISBN ηλεκτρονικής

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ, Δρ.

Νικόλαος ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ, Δρ. Βιογραφικό Σημείωμα Προσωπικές πληροφορίες Όνομα / Επώνυμο Νικόλαος ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ, Δρ. Διεύθυνση Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ΑΚΡΙΤΩΝ 31-35, Καλογρέζα 14234, Αθήνα - Ελλάδα Τηλέφωνο +30 210 6993503 +30 2810 235961

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΤΙΚΗ SALVATORES DEI

ΑΣΚΗΤΙΚΗ SALVATORES DEI ΑΣΚΗΤΙΚΗ SALVATORES DEI Καλλιτεχνική επιμέλεια εξωφύλλου ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ Σχεδιασμός & δημιουργία εξωφύλλου ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΑΚΡΑΚΗΣ [www.alpha2.gr] ISBN έντυπης έκδοσης: 978-960-7948-48-9 ISBN ηλεκτρονικής έκδοσης:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ - ΣΠΟΥΔΕΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ... 2 1.1 Προσωπικά Στοιχεία... 2 1.2 Σπουδές-Επιμόρφωση... 2 1.3 Γλώσσες... 4 1.4 Υπολογιστές... 4 2. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ- ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΕΡΓΟ... 4 2.1 Διδακτικό

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ στη «ΝΑΥΤΙΛΙΑ»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ στη «ΝΑΥΤΙΛΙΑ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ στη «ΝΑΥΤΙΛΙΑ» ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Α. ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2007 ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΩΝ ΚΑΘΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΤΑΛΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2007 ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΩΝ ΚΑΘΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΤΑΛΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2007 ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΩΝ ΚΑΘΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΤΑΛΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Μετά την αλλαγή των σχολικών εγχειριδίων το σχολικό έτος 2006-2007 και επειδή, λόγω της εφαρμογής κύκλων συνδιδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ "ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ & ΕΛΕΓΚΤΙΚΗ" ΟΔΗΓΟΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Κοζάνη, 2015 Πίνακας περιεχομένων 1) ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΕΡΓΑΣΙΩΝ....

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Τα χειρόγραφα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Τα χειρόγραφα ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Με ιδιαίτερη τιµή και χαρά ο Πρόεδρος Γιώργος Γραµµατικάκης, καθηγητής Πανεπιστηµίου Κρήτης, και τα µέλη του ιοικητικού Συµβουλίου του Ιδρύµατος «Μουσείο Νίκου Καζαντζάκη» χαιρέτησαν την παράδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Ζώα στη ζωγραφική»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Ζώα στη ζωγραφική» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Ζώα στη ζωγραφική» ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

«DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ»

«DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» «DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΚ ΑΘΗΝΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Στρατηγική έρευνας κάποιος να λύσει ένα πρόβλημα, να κάνει μια εργασία για την εκπλήρωση κάποιου μαθήματος, να συγγράψει ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ -9900 3 η Εισήγηση

ΜΕ -9900 3 η Εισήγηση ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Βασιλική Ζήση, PhD

Διαβάστε περισσότερα

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων 113 Φιλολογίας Ιωαννίνων Η Φιλοσοφική Σχολή ιδρύθηκε στα Ιωάννινα και λειτούργησε για πρώτη φορά κατά το ακαδημαϊκό έτος 1964-65 ως παράρτημα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Β.Δ.

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Έλένης Παπαδοπούλου

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Έλένης Παπαδοπούλου ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Έλένης Παπαδοπούλου ΠIΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΈΝΩΝ 1. ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ - ΣΠΟΥΔΕΣ - ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ... 2 1.1 ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ... 2 1.2 ΣΠΟΥΔΈΣ... 2 1.3 ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ... 3 1.4 ΓΛΏΣΣΕΣ... 4 2. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ- ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς;

Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; Ζωγραφιά: Β. Χατζηβαρσάνης 2014, ΚΠΕ Ελευθερίου Κορδελιού & Βερτίσκου Γ φάση: Γιατί έτσι κι όχι αλλιώς; 95 Οδηγίες για τις δραστηριότητες της Γ φάσης Έχοντας συζητήσει για την κατάσταση της γειτονιάς μας

Διαβάστε περισσότερα

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Ελένη Γαλιώτου Τμήμα Πληροφορικής, ρ ΤΕΙ Αθήνας 1-10-2010 1 Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Σκιάθου Ψηφιοποίηση Το ερευνητικό έργο «ΠΟΛΥΤΙΜΟ» Πρόσβαση στο περιεχόμενο των ιστορικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Τα ζώα που ζουν κοντά μας»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Τα ζώα που ζουν κοντά μας» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Τα ζώα που ζουν κοντά μας»

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ -ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ -ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Σχέδιο Διδασκαλίας Τάξη: Β Γυμνασίου Μάθημα: Νεοελληνική Γλώσσα Θέμα: Η συνοχή ενός ευρύτερου Κειμένου Διάρκεια: Μία περίοδος Στην τέταρτη ενότητα ο προγραμματισμός προβλέπει έξι περιόδους. Η συγκεκριμένη

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Η καταχώρηση βιβλιογραφικών αναφορών μέσα στο κείμενο

Η καταχώρηση βιβλιογραφικών αναφορών μέσα στο κείμενο Το σύστημα Harvard Το σύστημα Harvard, γνωστό και ως η μέθοδος του «Πανεπιστημίου Harvard» ή η μέθοδος του Αλφαβητικού βιβλιογραφικού καταλόγου, είναι ένας τρόπος βιβλιογραφικής αναφοράς και τεκμηρίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργης Κρόκος (1916-1997)

Γιώργης Κρόκος (1916-1997) Γιώργης Κρόκος (1916-1997) Ο αείµνηστος Γιώργης Κρόκος υπήρξε µια πολύπλευρη και πολυτάλαντη προσωπικότητα. Στο επάγγελµα δάσκαλος, αγάπησε τα παιδιά µε πάθος, απόφοιτος της Σχολής του Πανεπιστηµίου Αθηνών,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας»)

Β2. α) 1 ος τρόπος πειθούς: Επίκληση στη λογική Μέσο πειθούς: Επιχείρημα («Να γιατί η αρχαία τέχνη ελευθερίας») Α1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο πραγματεύεται το διαχρονικό ρόλο και τη συμβολή της αρχαίας ελληνικής τέχνης σε παγκόσμια κλίμακα. Αρχικά, επισημαίνεται ότι ο καλλιτέχνης προσπαθεί μέσω της τέχνης να αποστασιοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πατσιάς, Α., Α. Σφακιανάκη, Γ. Κλειδής, Στ. Τσιγδινός & Μ.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ Εισαγωγικά: Τι είναι λογοτεχνικό αρχείο; Τι περιέχει το αρχείο ενός ποιητή; Ποιος είναι ο πονοκέφαλος ενός εκδότη; Τι ηθικά διλήμματα

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Γραμματισμό Περίγραμμα μαθήματος Μαρία Παπαδοπούλου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Εισαγωγή στο Γραμματισμό Περίγραμμα μαθήματος Μαρία Παπαδοπούλου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Εισαγωγή στο Γραμματισμό Περίγραμμα μαθήματος Μαρία Παπαδοπούλου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ 1.. Ενημέρωση για το μάθημα και Εισαγωγή Θεματικές περιοχές, Σύστημα αξιολόγησης. Το πλαίσιο του γραμματισμού. Γραμματισμός,

Διαβάστε περισσότερα

Αδαμαντίου Κοραή. De morborum haereditariorum: existentia, natura, prophylaxi et cura

Αδαμαντίου Κοραή. De morborum haereditariorum: existentia, natura, prophylaxi et cura ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ 2013 Αδαμαντίου Κοραή De morborum haereditariorum: existentia, natura, prophylaxi et cura Κωνσταντίνος Ηροδότου (Συντονιστής, Δρ. Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Paris VIII) Διονύσιος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Γραμματική και Συντακτικό Γ Δημοτικού ανά ενότητα - Παρασκευή Αντωνίου

Γραμματική και Συντακτικό Γ Δημοτικού ανά ενότητα - Παρασκευή Αντωνίου Ενότητα 1η: «Πάλι μαζί!» Σημεία στίξης: τελεία ερωτηματικό...4 Η δομή της πρότασης: ρήμα υποκείμενο αντικείμενο...5 Ουσιαστικά: αριθμοί γένη...6 Ονομαστική πτώση ουσιαστικών...6 Οριστικό άρθρο...7 Ερωτηματικές

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση»

Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» Νέα Ελληνική Λογοτεχνία Α Λυκείου Κωδικός 4528 Ενότητα: «Παράδοση και μοντερνισμός στη νεοελληνική ποίηση» ΛΑΜΠΡΟΣ ΠΟΡΦΥΡΑΣ (1879-1932), Είδα Εἶδα μία χώρα ξωτικιὰ στ ἀνήσυχο ὄνειρό μου: πόσ ὄμορφη δὲ

Διαβάστε περισσότερα

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Όμιλος Γλώσσας : «Παιχνίδια γλώσσας και δημιουργική γραφή» ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Η δημιουργική γραφή στο δημοτικό σχολείο είναι μια προσπάθεια να ξυπνήσουμε στο παιδί τα συναισθήματα και τις σκέψεις του,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης

Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης Πρόλογος της γαλλικής έκδοσης Η Λατινική γραμματική της σειράς Bescherelle είναι μια εύκολη και πλήρης γραμματική της λατινικής γλώσσας, με αντικειμενικό στόχο να δι ευκολύνει τη μελέτη, τη μετάφραση και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. Βήματα για την εκπόνηση εργασίας 1 ο -Επιλογή του Θέματος Είτε επιλέξει κάποιος το θέμα μόνος του είτε από λίστα θεμάτων του καθηγητή,πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

106 Ελληνικής Φιλολογίας Θράκης (Κομοτηνή)

106 Ελληνικής Φιλολογίας Θράκης (Κομοτηνή) 106 Ελληνικής Φιλολογίας Θράκης (Κομοτηνή) Ιστορικό του Τμήματος Το Τμήμα Ελληνικής Φιλολογίας του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης ιδρύθηκε με το Π.Δ 365/1993(ΦΕΚ 156/13-9-1993 τεύχος Α') και άρχισε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟ:«ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΛΗΝΩΝ ΣΤΙΣ Τ.Κ ΡΕΠΑΝΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΡΩΜΑΝΟΥ»

ΕΡΓΟ:«ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΛΗΝΩΝ ΣΤΙΣ Τ.Κ ΡΕΠΑΝΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΡΩΜΑΝΟΥ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΛΕΣΒΟΥ ΔΗΜΟΣ ΛΗΜΝΟΥ Δ/ΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΑΡ. ΜΕΛΕΤΗΣ : 44/2014 ΕΡΓΟ:«ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΛΗΝΩΝ ΣΤΙΣ Τ.Κ ΡΕΠΑΝΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΡΩΜΑΝΟΥ» ΥΠΟΕΡΓΟ 2 : ΛΟΙΠΟΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ 2 Το

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΑΛΛΙΚΩΝ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΤΑΞΗ Δ : ΒΙΒΛΙΑ *1.Arthur et Lilou 1- Niveau 1- Delf A1 1- Cahier (βιβλίο εργασιών) 2.Arthur et Lilou 1- Niveau 1- Delf A1 1- Livre de l élève (αναγνωστικό) (Τα 2 βιβλία πωλούνται μαζί σε πακέτο ως σετ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Β Γυμνασίου διδάσκεται δυόμισι (2,5) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri

Μιχάλης Μακρή EFIAP. Copyright: 2013 Michalis Makri Μιχάλης Μακρή EFIAP Copyright: 2013 Michalis Makri Copyright: 2013 Michalis Makri Less is more Less but better Copyright: 2013 Michalis Makri Ο μινιμαλισμός ορίζεται ως η εξάλειψη όλων των στοιχείων που

Διαβάστε περισσότερα

MΑΡΙΑ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ, ΜΑ I. ΣΠΟΥ ΕΣ

MΑΡΙΑ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ, ΜΑ I. ΣΠΟΥ ΕΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΜΑΡΙΑΣ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑ 1 MΑΡΙΑ ΓΕΩΡΓΑΝΤΑ ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ, ΜΑ Οικογενειακή Κατάσταση: Έγγαµη Ηµεροµηνία Γέννησης: 24/05/1980 Τόπος Γέννησης : Θεσσαλονίκη Τηλέφωνα : 6937-771301 ιεύθυνση : Π. Μαυροµιχάλη

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008) Προσχέδιο έργου Ανάδειξης των Καταλόγων και της Βιβλιοθήκης της Ιεράς Μονής Καρακάλλου (Δεκέμβριος 2008)

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας

Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η καλλιέργεια της κριτικής ανάγνωσης µέσα από το µάθηµα της λογοτεχνίας Η εµπειρία της χρήσης των «Αναγνωστικών Ηµερολογίων» στην Α Γυµνασίου της Βάλιας Λουτριανάκη Η χρήση αναγνωστικών ηµερολογίων (reading

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Θέση: Λέκτορας (ΦΕΚ: 1067/12-12 2011) στο γνωστικό αντικείμενο «Λεξικολογία και η διδακτική της μητρικής γλώσσας»

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Θέση: Λέκτορας (ΦΕΚ: 1067/12-12 2011) στο γνωστικό αντικείμενο «Λεξικολογία και η διδακτική της μητρικής γλώσσας» ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΘΩΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο, 74100 ΤΗΛΕΦΩΝΟ: (+30) 28310 77632, (+30) 28310

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Η γλωσσική ποιητική ταυτότητα του Καβάφη και του Καζαντζάκη: µια συγκριτική µελέτη. Νίκος Μαθιουδάκης

Η γλωσσική ποιητική ταυτότητα του Καβάφη και του Καζαντζάκη: µια συγκριτική µελέτη. Νίκος Μαθιουδάκης 1. Εισαγωγή Η γλωσσική ποιητική ταυτότητα του Καβάφη και του Καζαντζάκη: µια συγκριτική µελέτη Νίκος Μαθιουδάκης Κωνσταντίνος Π. Καβάφης (Αλεξάνδρεια. 1863-1933) και Νίκος Καζαντζάκης (Ηράκλειο. 1883-Freiburg.

Διαβάστε περισσότερα

διακοσμημένα θέματα Αφιερωμένα με αγάπη και έμπνευση στις Δανειστικές Βιβλιοθήκες, δημιουργία της Λέσχης σε σχολεία της χώρας μας και του εξωτερικού.

διακοσμημένα θέματα Αφιερωμένα με αγάπη και έμπνευση στις Δανειστικές Βιβλιοθήκες, δημιουργία της Λέσχης σε σχολεία της χώρας μας και του εξωτερικού. διακοσμημένα θέματα Εικαστικές δημιουργίες δεμένες με αλήθειες μεγάλων ποιητών και συγγραφέων. Στο πέρασμα του χρόνου κάτι καινούργιο πάντα έχουν να μας πουν. Μια συνομιλία του βιβλίου με την ίδια τη ζωή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γαβριέλλα Κοντογιαννίδου, Φιλόλογος 1. Το πρώτο βήμα μας είναι η κατανόηση του θέματος και η ένταξή του σε ευρύτερες θεματικές ενότητες Συνήθως, ένα θέμα Έκθεσης έχει

Διαβάστε περισσότερα

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288)

Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Μίλτου Σαχτούρη: «Η Αποκριά» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σσ. 287-288) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗΝ 1. ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2. ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΘΕΑΤΕΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΚΕΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις.

ΕΡΓΑΣΙΕΣ. Α ομάδα. Αφού επιλέξεις τρία από τα παραπάνω αποσπάσματα που σε άγγιξαν περισσότερο, να καταγράψεις τις δικές σου σκέψεις. Α ομάδα ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Η συγγραφέας του βιβλίου μοιράζεται μαζί μας πτυχές της ζωής κάποιων παιδιών, άλλοτε ευχάριστες και άλλοτε δυσάρεστες. α) Ποια πιστεύεις ότι είναι τα μηνύματα που θέλει να περάσει μέσα

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΤΕΕ

ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΤΕΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ Β ΚΥΚΛΟΥ ΤΕΕ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 03 / 05 / 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΚΕΙΜΕΝΟ: Μέλλον Γ. ΜΠΑΜΠΙΝΙΩΤΗΣ, Η Ελληνική γλώσσα,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΕΣ Κάθε αναφορά απόψεις που προέρχεται από εξωτερικές πηγές -βιβλία, περιοδικά, ηλεκτρονικά αρχεία, πρέπει να επισημαίνεται, τόσο μέσα στο κείμενο όσο και στη βιβλιογραφία,

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Σηµασιολογία. Γεωπληροφορική 2004-2005 Ελένη Τοµαή

Εισαγωγή στην Σηµασιολογία. Γεωπληροφορική 2004-2005 Ελένη Τοµαή Εισαγωγή στην Σηµασιολογία Γεωπληροφορική 2004-2005 Ελένη Τοµαή Ορισµοί Εξετάζει την σηµασιολογική δοµή µιας γλώσσας Τοµέας της γραµµατικής 1. Αναλύει την σηµασία των λέξεων 2. α) Ερµηνεύει την σηµασιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Λούντβιχ Βιτγκενστάιν

Λούντβιχ Βιτγκενστάιν Λούντβιχ Βιτγκενστάιν Ο τάφος του Βίτγκεντάιν στο Κέιμπριτζ κοσμείται από το ομοίωμα μιας ανεμόσκαλας: «Οι προτάσεις μου αποτελούν διευκρινίσεις, όταν αυτός που με καταλαβαίνει, τελικά τις αναγνωρίσει

Διαβάστε περισσότερα

1 Νεοελληνική Γραμματική, ΟΕΔΒ, Αθήνα 1995, σελ. 227.

1 Νεοελληνική Γραμματική, ΟΕΔΒ, Αθήνα 1995, σελ. 227. 1 ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑΣ Δρ. Ζαφειριάδης Κυριάκος Το να γράφει κάποιος μαθητής ορθογραφημένα συχνά αποτελεί ένδειξη πως πρόκειται για άτομο μεθοδικό και με υψηλές ακαδημαϊκές επιδόσεις. Αντίθετα, είναι

Διαβάστε περισσότερα

http://approaches.primarymusic.gr * * * * * Εγχειρίδιο Συντακτών 2 η έκδοση, Ιούλιος 2009 από τον Γιώργο Τσίρη Επιμελητή Σύνταξης του APPROACHES

http://approaches.primarymusic.gr * * * * * Εγχειρίδιο Συντακτών 2 η έκδοση, Ιούλιος 2009 από τον Γιώργο Τσίρη Επιμελητή Σύνταξης του APPROACHES * * * * * 2 η έκδοση, Ιούλιος 2009 από τον Γιώργο Τσίρη Επιμελητή Σύνταξης του APPROACHES 1 (2 η έκδοση, Ιούλιος 2009) Περιεχόμενα Γενικό πλαίσιο δράσης του Approaches... 2 Έκδοση του Approaches.. Όραμα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΗΔομή του Εκπαιδευτικού Υλικού Για τη διδασκαλία της Γλώσσας στην Γ τάξη του Δημοτικού χρησιμοποιείται το παρακάτω υλικό: Βιβλίο του Μαθητή, 3 τεύχη (240

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε.

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε. 103-112_22ENOTHTA5 4/3/2013 12:35 µµ Page 103 ENOTHTA 5 ENOTHTA 5 ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ (Άτομο - Άνθρωπος) Ένας «χάρτης» από λέξεις μυς αρθρώσεις σκελετό άλλα όργανα: μάτια, έχει έχει έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 Μάθημα: ΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΧΝΕΣ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Τετάρτη, 6 Ιουνίου 2007 7:30

Διαβάστε περισσότερα

Προς όλες και όλους τις/τους φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος

Προς όλες και όλους τις/τους φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΜΗΜΑ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Πρόεδρος: Φοίβος-Βασίλειος Γκικόπουλος Τηλ. 2310-997584 Εmail: ghico@itl.auth.gr ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

109 Φιλολογίας Αθήνας

109 Φιλολογίας Αθήνας 109 Φιλολογίας Αθήνας Σκοπός Τα Τμήματα Φιλολογίας σκοπό έχουν να αναδεικνύουν επιστήμονες ικανούς να ερευνούν τον αρχαίο ελληνικό, βυζαντινό και νεοελληνικό κόσμο, όπως αυτός εκφράζεται μέσα από τα φιλολογικά,

Διαβάστε περισσότερα

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου

Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Τα φύλα στη λογοτεχνία Τάξη: Α Λυκείου Είδος διδακτικής πρακτικής: project, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία Προτεινόμενη διάρκεια: 20 ώρες Εισαγωγικές παρατηρήσεις Η διδακτική ενότητα «Τα φύλα στη λογοτεχνία»

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ 11 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΛΟΓΟΠΕΔΙΚΩΝ «Γλωσσικές δυσκολίες και γραπτός λόγος στο πλαίσιο της σχολικής μάθησης» Αθήνα, 23 25 Νοεμβρίου 2007 ΔΕΛΤΙΟ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ (Να

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΕΡΕΥΝΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ -23. ΠΡΑΚΤΙΚΑ διε ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΤΟΜΟΣ Α ΤΟΜΟΣ Α AΘHNA 2012

ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΕΡΕΥΝΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ -23. ΠΡΑΚΤΙΚΑ διε ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΤΟΜΟΣ Α ΤΟΜΟΣ Α AΘHNA 2012 Ο Νικόλαος Γ. Πολίτης και το Κέντρον Ερεύνης της Ελληνικής Λαογραφίας ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΕΡΕΥΝΗΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑΣ -23 ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ISBN 978-960-404-237-1 Ο Νικόλαος Γ. Πολίτης και το

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Γραμματισμό Διδάσκουσα: Μαρία Παπαδοπούλου Περίγραμμα μαθήματος & Syllabus

Εισαγωγή στο Γραμματισμό Διδάσκουσα: Μαρία Παπαδοπούλου Περίγραμμα μαθήματος & Syllabus Εισαγωγή στο Γραμματισμό Διδάσκουσα: Μαρία Παπαδοπούλου Περίγραμμα μαθήματος & Syllabus Σκοπός και στόχοι: Σκοπός του μαθήματος είναι η εξοικείωση των φοιτητών/τριών με τις διαδικασίες ανάπτυξης του γραμματισμού

Διαβάστε περισσότερα

2 Ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΜΕ ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ

2 Ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΜΕ ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ 2 Ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕ ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ Η Ειδική Αγωγή ΑΦΕΤΗΡΙΑ εξελίξεων στην Επιστήμη και στην Πράξη ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ,

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού

Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους. του Σταύρου Κοκκαλίδη. Μαθηματικού Τα Διδακτικά Σενάρια και οι Προδιαγραφές τους του Σταύρου Κοκκαλίδη Μαθηματικού Διευθυντή του Γυμνασίου Αρχαγγέλου Ρόδου-Εκπαιδευτή Στα προγράμματα Β Επιπέδου στις ΤΠΕ Ορισμός της έννοιας του σεναρίου.

Διαβάστε περισσότερα

Νούμερο 2 Μάρτιος 2009

Νούμερο 2 Μάρτιος 2009 Δελτίο τύπου Μαθήματα Αγγλικών και Γερμανικών για επαγγελματίες προσωρινούς παιδαγωγούς «Ανάπτυξη σειράς μαθημάτων στην Αγγλική και τη Γερμανική γλώσσα και εκπαιδευτικών υλικών για άτομα που σκοπεύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΖΩΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Οδηγός Εκπόνησης Διπλωματικής Εργασίας ΣΠΑΡΤΗ 2010-11 Περιεχόμενα 1.ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ Της ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ Γ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ από τη δασκάλα Στέλλα Σάββα Παττίδου

ΤΑΞΗ Γ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ από τη δασκάλα Στέλλα Σάββα Παττίδου ΤΑΞΗ Γ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ από τη δασκάλα Στέλλα Σάββα Παττίδου ΚΕΙΜΕΝΙΚΟ ΕΙΔΟΣ:ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Θέμα: Περιγραφή προσώπου Τίτλος: «ο παππούς μου» Α. ΠΡΟΣΥΓΓΡΑΦΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ 1. Φάση Αυθεντικοποίησης (3Χ40 λεπτά) Προβληματισμός

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3)

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3) Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3) Δυσκολίες στην ανάγνωση Τα θεωρητικά μέρη του δικτύου οπτικής αναγνώρισης λέξεων και οι εκτιμώμενες θέσεις τους στο αριστερό ημισφαίριο του εγκεφάλου του έμπειρου

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία. Από το βιβλίο «Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι Α Λυκείου» του ΟΕΔΒ:

Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία. Από το βιβλίο «Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι Α Λυκείου» του ΟΕΔΒ: Α Λυκείου Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία Από το βιβλίο «Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι Α Λυκείου» του ΟΕΔΒ: Α. Ξενοφῶντος Ἑλληνικά Βιβλίο 2 1. Κεφ. 1, παράγραφοι 16 29, σελ. 46 49 2. Κεφ. 2, παράγραφοι

Διαβάστε περισσότερα

Π.3.2.5 Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης

Π.3.2.5 Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης Π.3.2.5 Πιλοτική εφαρμογή και αξιολόγηση αντιπροσωπευτικού αριθμού σεναρίων από κάθε τύπο σε διαφοροποιημένες εκπαιδευτικές συνθήκες πραγματικής τάξης Νεοελληνική Γλώσσα Ε Δημοτικού Τίτλος: «Μουσική» Συγγραφή:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ............................... 15 ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ................................... 17 ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πώς μαθαίνουν οι μαθητές;

Πώς μαθαίνουν οι μαθητές; Τεχνικές για την καλλιέργεια δεξιοτήτων ανάγνωσης και γραφής Ευγενία Νιάκα Σχολική Σύμβουλος Πώς μαθαίνουν οι μαθητές; Οι μαθητές δεν απορροφούν «σαν σφουγγάρια», ούτε αποδέχονται άκριτα κάθε νέα πληροφορία.

Διαβάστε περισσότερα

Ποιητικό Κουίζ. 1. Ποιος Έλληνας ποιητής τιμήθηκε πρώτος με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας; 2. Ποιο είναι το μέτρο των ελληνικών δημοτικών τραγουδιών;

Ποιητικό Κουίζ. 1. Ποιος Έλληνας ποιητής τιμήθηκε πρώτος με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας; 2. Ποιο είναι το μέτρο των ελληνικών δημοτικών τραγουδιών; Ποιητικό Κουίζ 1. Ποιος Έλληνας ποιητής τιμήθηκε πρώτος με το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας; Ο Γιώργος Σεφέρης Ο Κωνσταντίνος Καβάφης Ο Οδυσσέας Ελύτης 2. Ποιο είναι το μέτρο των ελληνικών δημοτικών τραγουδιών;

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Συντήρηση και διατήρηση:

Συντήρηση και διατήρηση: Η πτυχιακή εργασία είναι ένα από τα πιο ουσιαστικά στάδια της εκπαίδευσής σας. Σκεφτείτε ότι αντιστοιχεί σε 20 πιστωτικές μονάδες, δηλαδή όσο 4 με 5 μαθήματα μέτριας δυσκολίας! Η εκπόνησή της χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία του φωτός σαν παραμύθι

Η ιστορία του φωτός σαν παραμύθι Η ιστορία του φωτός σαν παραμύθι περιγραφή της δράσης Χρήστος Γκοτζαρίδης Φυσικός ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΚΑΤΑΡΤΙΚΗ ΦΑΣΗ Μικρή Περιγραφή: Οι μαθητές θα παρακολουθήσουν μία ιστορία, για την εξέλιξη των

Διαβάστε περισσότερα