ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Τµήµα Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης και Τµήµα Εικαστικών Τεχνών (συνδιδασκαλία)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ 2009-2010 Τµήµα Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης και Τµήµα Εικαστικών Τεχνών (συνδιδασκαλία)"

Transcript

1 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ Τµήµα Θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης και Τµήµα Εικαστικών Τεχνών (συνδιδασκαλία) ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΩΝ ΘΕΩΡΙΩΝ Ι (Α εξάµηνο) ΜΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ Ι (Ε εξάµηνο) Ι ΑΣΚΩΝ: ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΠΟΥΛΟΣ ΣΥΝΟΨΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ Βιβλιογραφικές προσθήκες σχετικά µε τις απαρχές της τέχνης και της φιλοσοφίας, την αρχαία φιλοσοφία και τις αρχαίες έννοιες της τέχνης Η πλατωνική προβληµατική. Το δέκατο βιβλίο της Πολιτείας Τέχνη και µίµηση Το ωραίο Αισθητική και ηθική...36 Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στην πλατωνική προβληµατική περί τέχνης H αριστοτελική ανασκευή Η «οικεία ηδονή» της τραγωδίας Η αριστοτελική απάντηση στον Πλάτωνα...48 Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στον Αριστοτέλη Η προσέγγιση της τέχνης στους ελληνιστικούς και ρωµαϊκούς χρόνους...54 Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στην ελληνιστική και ελληνορωµαϊκή φιλοσοφία της τέχνης...57 Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στον Πλωτίνο Μεσαιωνική αισθητική Αυγουστίνος Το πρόβληµα της ερµηνείας και οι πρώτες θεωρίες της ερµηνευτικής...68 Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στη µεσαιωνική αισθητική Οι επάλληλες συµβολές της Αναγέννησης Ο νεοπλατωνισµός της Αναγέννησης Θεωρία της ζωγραφικής Μουσική και ποιητική θεωρία...80 Βιβλιογραφικά σχόλια στην αναγεννησιακή φιλοσοφία και θεωρία της τέχνης Η ακαδηµαϊκή κωδικοποίηση: αισθητικές θεωρίες σύµφωνα µε το πνεύµα του ορθολογισµού (17 ος και 18 ος αιώνας) Ποιητική θεωρία Θεωρία της ζωγραφικής και της µουσικής Προς µια ενιαία αισθητική...93 Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στην ορθολογιστική φιλοσοφία και τη νεοκλασική ευρωπαϊκή αισθητική του 17 ου και 18 ου αιώνα Αισθητικές αναλύσεις σύµφωνα µε το πνεύµα της εµπειριοκρατίας. Το δοκίµιο «Σχετικά µε το κριτήριο του γούστου» του Ντέιβιντ Χιουµ Το πρόβληµα του γούστου: από τον Σάφτσµπερυ στον Χιουµ Οι αισθητικές ιδιότητες: από τον Χόγκαρθ στον Άλισον Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στην εµπειριοκρατική αισθητική Η καντιανή προβληµατική για την καλαισθητική κρίση και τα παρεπόµενά της Η προβληµατική του Ιµµάνουελ Καντ

2 10.2 Η ανασκευή του Φρήντριχ Σίλλερ Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στην καντιανή προβληµατική και τα αισθητικά παρεπόµενά της Η φιλοσοφία της τέχνης του αντικειµενικού ή απόλυτου Ιδεαλισµού Η προβληµατική του Φρήντριχ Σέλλινγκ Ζόλγκερ και Σλαϊερµάχερ Η εγελιανή αισθητική Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες σχετικά µε τον γερµανικό ιδεαλισµό Η αισθητική θεωρία του ροµαντισµού Η αισθητική του συναισθήµατος Θεωρίες για τη φαντασία Η κατηγορία της οργανικής µορφής Το γαλλικό συµβολιστικό κίνηµα Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες στη ροµαντική αισθητική Φιλοσοφία, µουσική και τραγωδία Ο ρόλος της τέχνης στη φιλοσοφία του Σοπενάουερ Η ανάπτυξη της µουσικής αισθητικής Ο Φρήντριχ Νίτσε και η ανάλυση της τραγωδίας Βιβλιογραφικά σχόλια και προσθήκες Η τέχνη για την τέχνη και η αυτονόµηση του καλλιτεχνικού πεδίου 15. Ρεαλισµός, θετικισµός, Εξελικτική, µαρξισµός 16. Τοποθετήσεις υπέρ της κοινωνικής υπευθυνότητας της τέχνης 17. Οι µεταφυσικοί και φυσιοκράτες στοχαστές των αρχών του εικοστού αιώνα 18. Η ανάπλαση της δηµιουργικής διαδικασίας: σχολή της Βιέννης και διαµόρφωση της ψυχαναλυτικής παράδοσης 19. Η «σχολή» του Αµβούργου και η ανθρωπολογία της τέχνης 20. Σηµειωτικές, σηµειολογικές, φορµαλιστικές και δοµιστικές προσεγγίσεις 21. Φαινοµενολογία, ερµηνευτική φιλοσοφία και υπαρξισµός 22. Η σχολή της Φρανκφρούρτης και η κοινωνιολογία της τέχνης 23. Γνώµονες και διαφορές: όψεις του γαλλικού αισθητικού στοχασµού Η «αναλυτική» αισθητική παράδοση 25. Η αισθητική των «νέων µέσων» και η ανθρωπολογία των εικόνων 26. Αντί επιλόγου: η αισθητική φιλοσοφία και τα Αισθητικά σήµερα ΒΑΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Monroe C. Beardsley, Ιστορία των αισθητικών θεωριών (1966), µετάφραση ηµοσθένης Κούρτοβικ και Παύλος Χριστοδουλίδης, επιστηµονική επιµέλεια Π. Χριστοδουλίδης, Αθήνα, Νεφέλη, Richard Wollheim, Η τέχνη και τα αντικείµενά της ( /1968), µετάφραση Γιάννης Παπαδηµητρίου, επιστηµονική επιµέλεια, επιλεγόµενα Παναγιώτης Πούλος, Αθήνα, ΑΣΚΤ, Jean-Pierre Cometti, Jacques Morizot, Roger Pouivet, Ζητήµατα αισθητικής (2000), µετάφραση Στέλλα Χρυσικού, επιστηµονική επιµέλεια, επιλεγόµενα Παναγιώτης Πούλος, Αθήνα, Νήσος, Παναγιώτης Πούλος (επιµ.), Έννοιες της τέχνης τον εικοστό αιώνα, Αθήνα, ΑΣΚΤ, 2006 (µε έµφαση στον πολυεστιακό χαρακτήρα της ευρωπαϊκής παράδοσης). ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ Κατά γενική οµολογία, και µολονότι έχει γραφτεί πριν σαραντατρία χρόνια (1966), η Ιστορία των αισθητικών θεωριών του Monroe C. Beardsley εξακολουθεί να προσφέρει την πιο 2

3 σύντοµη και διαυγή εισαγωγή στο ζήτηµα που µας απασχολεί. Θα ακολουθήσουµε παρακάτω τα χνάρια της, τουλάχιστον σε ό, τι αφορά την περίοδο από τον Πλάτωνα µέχρι τον Νίτσε: έτσι, καθώς θα συνοψίζουµε και θα αναδιατυπώνουµε µε όσο το δυνατόν απλούστερα λόγια την προβληµατική και τα επιχειρήµατα του Αµερικανού φιλοσόφου, παράλληλα θα προτείνουµε ορισµένα κριτικά σχόλια όπως και προσθήκες βιβλιογραφικού περιεχοµένου. Τόσο τα κριτικά σχόλια όσο και οι βιβλιογραφικές προσθήκες στοχεύουν να βοηθήσουν τον σηµερινό αναγνώστη αφενός να καλύψει από µόνος του κάποια κενά που υπάρχουν στην ιστορική παρουσίαση των αισθητικών θεωριών από τον Μπήρντσλεϋ (µαθήµατα τα οποία µπορεί κανείς να αντλήσει από τις θεωρήσεις, µεταξύ άλλων, του Μονταίνιου, του Πασκάλ, του Βίκο, του Ρουσσώ, του Χέρντερ, του Βίνκελµαν, του Χέλντερλιν, του Κίρκεγκωρ), αφετέρου να έρθει σε µια πρώτη επαφή, εφόσον ενδιαφέρεται να µελετήσει πιο εξονυχιστικά κάποιο συγκεκριµένο θέµα, µε την ελληνική και διεθνή (ιδίως αγγλόφωνη, γαλλόφωνη και γερµανόφωνη) έρευνα που συντελέστηκε κατά τα τελευταία σαράντα χρόνια. Ευχή µας είναι, σε µεταγενέστερες εκδοχές αυτού του αρχείου και στο πλαίσιο της γενικότερης ανάπτυξης µιας νέας θεωρητικής προσέγγισης αυτής της ιστορίας, να ενσωµατώσουµε τις συµβολές της νεότερης έρευνας και να εντάξουµε χαρακτηριστικά δείγµατα έργων τέχνης (εικαστικών, αρχιτεκτονικών, λογοτεχνικών και µουσικών), τα οποία να πλαισιώνουν και να συγκεκριµενοποιούν τις ιστορικές και θεωρητικές µας αναλύσεις. Απαραίτητο ερευνητικό και βιβλιογραφικό συµπλήρωµα στον Μπήρντσλεϋ αποτελούν σήµερα τα λήµµατα της αγγλόφωνης Εγκυκλοπαίδειας της Αισθητικής (εφεξής: ΕΑ) µε γενική επιµέλεια του Michael Kelly, Encyclopaedia of Aesthetics, 4 τόµοι, Νέα Υόρκη, Oxford University Press, 1998, πολλά λήµµατα της αγγλόφωνης ηλεκτρονικής εγκυκλοπαίδειας Stanford Encyclopedia of Philosophy (εφεξής: SEP), η οποία διαµορφώνεται σταδιακά µε γενική επιµέλεια του Edward N. Zalta: καθώς και τα λήµµατα του Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, µε γενική επιµέλεια των Jacques Morizot και Roger Pouivet, Παρίσι, Armand Colin, Τα λήµµατα αυτά θα τα αναφέρουµε σε συγκεκριµένα σηµεία της ιστορικής διαδροµής µας, παράλληλα µε την επισήµανση των πιο πρόσφατων εκδόσεων και µελετών, καθώς και των νεότερων ελληνικών και ξένων µεταφράσεων των βασικών έργων της φιλοσοφίας της τέχνης. Αν άλλωστε θελήσει κανείς να προσεγγίσει τον πυρήνα της αισθητικής θεωρίας του Μονρό Μπήρντσλεϋ ( ), φιλοσοφικό πυρήνα βάσει του οποίου ο συγγραφέας ανασυγκροτεί την ιστορία των εικοσιπέντε αιώνων φιλοσοφίας της τέχνης, µπορεί να συµβουλευτεί αρχικά το λήµµα «Βeardsley, Monroe» (Michael J. Wreen) στο ΕΑ, τόµος 1, σ , το λήµµα του ίδιου «Beardsley s Aesthetics» στο SEP: καθώς και τις επισηµάνσεις του Paul Guyer στη συναγωγή µελετών µε τίτλο Values of Beauty. Historical Essays in Aesthetics, Κέιµπριτζ, C.U.P., 2005, σ Στη συνέχεια, µπορεί να ανατρέξει στα βασικά κείµενα αισθητικής φιλοσοφίας που συνέγραψε ο ίδιος ο Μπήρντσλεϋ, δηλαδή το Aesthetics: Problems in the Philosophy of Criticism, Νέα Υόρκη, 1958, δεύτερη επαυξηµένη έκδοση Indianapolis, Hackett, 1981, το The Possibility of Criticism, Detroit, Wayne State University Press, 1970, καθώς και το The Aesthetic Point of View: Selected Essays, επιµέλεια Michael J. Wreen και Donald M. Callen, Ithaca, N.Y., Cornell University Press, Στην περίπτωση που θελήσει να συγκρίνει την προσέγγιση του Μπήρντσλεϋ µε ορισµένες παλαιότερες, θα ανατρέξει ιδιαίτερα στις ιστορίες της αισθητικής τις οποίες αναφέρει ο ίδιος: 3

4 A History of Aesthetic (Λονδίνο, 1892, , επανέκδοση Kessinger Reprints, 2004) του Βρετανού νεοεγελιανού φιλοσόφου Bernard Bosanquet το δεύτερο µέρος (το «ιστορικό», όχι το «συστηµατικό») τής Αισθητικής του Ιταλού φιλοσόφου Benedetto Croce (Estetica come scienza dell espressione e linguistica generale, Palermo, Sandron, 1902, νέα έκδοση µε επιµέλεια του Guiseppe Galasso, Μιλάνο, Adelphi, σειρά «I Classici», , σ , και παλαιότερη αγγλική µετάφραση Douglas Ainslie, Aesthetic as science of expression and general linguistic, , επανέκδοση Βοστώνη, Nonpareil Books, 1978, σ : βλ. ειδικότερα το κεφάλαιο V, σ , σχετικά µε τον Giambattista Vico) A History of Aesthetics (Bloomington, Indiana University Press, 1939, ) της Αµερικανίδας φιλοσόφου Katharine Gilbert και του Γερµανού φιλοσόφου Helmut Kuhn, το οποίο απηχεί έως ένα βαθµό τις φιλοσοφικές τοποθετήσεις του νεοκαντιανού Γερµανοαµερικανού φιλοσόφου των συµβολικών µορφών Ερνστ Κασσίρερ ( ). Αν επιπλέον θελήσει να εµβαθύνει τις γνώσεις του γύρω από την ιστορία των αισθητικών ιδεών από την αρχαιότητα µέχρι σήµερα, ερχόµενος παράλληλα σε επαφή µε πάµπολλα χαρακτηριστικά αποσπάσµατα σκέψης από τις επιµέρους ιστορικές περιόδους, δύο τρίτοµα έργα στα αγγλικά θα του προσφέρουν µια πανοραµική θέαση: αφενός, το έργο History of Aesthetics του Πολωνού αισθητικού φιλοσόφου Władysław Tatarkiewicz (3 τόµοι µε επιµέλεια, αντίστοιχα, των J. Harrell [Αρχαιότητα], C. Barrett [Μεσαίωνας] και D. Petsch [νεότεροι χρόνοι µέχρι τον Τζανµπαττίστα Βίκο], έκδοση τσέπης, Continuum International Publishing Press, σειρά «Continuum Classic Texts», 2005, σελ.), αφετέρου, η κριτική ανθολογία θεωρητικών κειµένων σχετικών µε την τέχνη µε επιµέλεια των Charles Harrison, Paul Wood και (για τους δύο πρώτους τόµους) Jason Gaiger, Art in Theory , , , Οξφόρδη, Blackwell, , σελ. Αν, ωστόσο, θελήσει να παρακάµψει τον πανοραµικό χαρακτήρα που προϋποθέτουν οι προηγούµενες εργασίες και να επικεντρωθεί σε ορισµένους θεµελιώδεις σταθµούς της ιστορίας της φιλοσοφικής αισθητικής, θα ανατρέξει στην επιµεληµένη ανθολόγηση κειµένων από την µακρόχρονη παράδοση της θεωρίας και φιλοσοφίας της τέχνης, µια πρακτική που ευδοκιµεί ιδιαίτερα στις αγγλοσαξονικές χώρες. Στις ανθολογίες που αναφέρονται από τον Μπήρντσλεϋ και τις οποίες συνέταξαν οι Karl Aschenbrenner και Arnold Isenberg (επιµ.), Aesthetic Theories: Studies in the Philosophy of Art, New Jersey, Englewood Cliffs, 1965, καθώς και οι D. Hofstadter και R. Kuhns (επιµ.), Philosophies of Art and Beauty: Readings in Aesthetics from Plato to Heidegger, Σικάγο, University of Chicago Press, 1964 (πολλαπλές επανεκδόσεις), µπορούµε να προσθέσουµε τις ακόλουθες: Melvin Rader (επιµ.), A Modern Book of Esthetics, Νέα Υόρκη, Holt, Rinehart and Winston, , Alex Neill και Aaron Ridley (επιµ.), The Philosophy of Art. Readings Ancient and Modern, Βοστώνη, McGraw-Hill, 1995 David E. Cooper (επιµ.), Aesthetics. The Classic Readings, Οξφόρδη, Blackwell, 1997 (τα κλασικά κείµενα) Susan Feagin και Patrick Maynard (επιµ.), Aesthetics, Νέα Υόρκη, Οξφόρδη, Oxford University Press, 1997 (µε διαπολιτισµική διάσταση) Richard Kearney και David Rasmussen (επιµ.), Continental Aesthetics. Romanticism to Postmodernism. An Anthology, Οξφόρδη, Blackwell, 2001 (µε έµφαση στην αόριστα αποκαλούµενη «ηπειρωτική» παράδοση) Steven M. Cahn και Aaaron Meskin (επιµ.), Aesthetics. A Comprehensive Anthology, Οξφόρδη, Blackwell, Σε ό,τι αφορά ιδιαίτερα τον εικοστό αιώνα: 4

5 Dieter Henrich και Wolfgang Iser (επιµ.), Theorien der Kunst, Frankfurt a/m., Suhrkamp, 1982 Peter Lamarque και S.H. Olsen (επιµ.), Aesthetics and the Philosophy of Art. The Analytic Tradition. An Anthology, Οξφόρδη, Blackwell, 2004 Matthew Kirwan (επιµ.), Contemporary Debates in Aesthetics and the Philosophy of Art, Οξφόρδη, Blackwell, Βλ. επίσης Paolo d Angelo, L estetica italiana del Novecento, Μπάρι και Ρώµη, Laterza, 2007, καθώς και συµπληρωµατικά: Hal Foster, Rosalind Kraus, Yve-Alain Bois, Benjamin Buchloch, Art since Modernism, Antimodernism, Postmodernism, Λονδίνο, Thames & Hudson, 2004, ελληνική µετάφραση µε επιµέλεια Μιλτιάδη Παπανικολάου, Θεσσαλονίκη, Επίκεντρο, Τα τελευταία χρόνια, παρατηρείται η πρακτική τής αντιπαράθεσης κλασικών µε νεότερα ή σύγχρονα κείµενα αισθητικής, πρακτική την οποία εγκαινίασε η ανθολογία των G. Dickie και R. Sclafani (επιµ.), Aesthetics. A Critical Anthology, Νέα Υόρκη, St Martin s Press, 1977 και δεύτερη έκδοση, G. Dickie, R. Sclafani και R. Roblin (επιµ.), Aesthetics. A Critical Anthology, Νέα Υόρκη, St Martin s Press, Η πρακτική αυτή υιοθετείται και από την εισαγωγή στην αισθητική που βασίζεται στη µεθοδική συγκριτική ανάγνωση επιλεγµένων κειµένων, την οποία προτείνει ο Christopher Janaway (επιµ.), Reading Aesthetics and Philosophy of Art. Selected texts with interactive commentary, Οξφόρδη, Blackwell, Παράλληλα, είναι ευνόητο ότι η ιστορία των αισθητικών θεωριών τέµνεται σε πολλά σηµεία της διαδροµής της µε την ιστορία της Φιλοσοφίας και της Λογικής, µε το πεδίο των Ηθικών, µε την ανάπτυξη της πολιτικής και της θεολογικής σκέψης, µε την ιστορία των επιστηµών (λ.χ., πορίσµατα της Επιστήµης της Οπτικής, θεωρίες σχετικά µε τη φύση του φωτός και της σκιάς, καθώς και µε το status των χρωµάτων, δαρβινική θεωρία της εξέλιξης ή, γενικότερα, πεδίο της Εξελικτικής), µε τη διατύπωση νέων θεωρητικών προσεγγίσεων σε σχέση µε τη φύση της γλώσσας, της οµιλίας και της γραφής (γλωσσολογία και φιλοσοφία της γλώσσας, αλλά και ευρέως διαδεδοµένη πρακτική της καλλιγραφίας), µε την ανάδυση του ξεχωριστού γνωστικού πεδίου των Επιστηµών του Ανθρώπου (και τη διαµόρφωση παραδόσεων όπως η ψυχολογία, η κοινωνιολογία και η ανθρωπολογία της τέχνης), µε την ιστορία της Φιλολογίας και της Αρχαιολογίας (δηλαδή µε την ιστορία της αποκατάστασης, της έκδοσης και της µετάφρασης των κειµένων και, παράλληλα, µε τους τρόπους επιλογής και αποκατάστασης των «µνηµείων» του παρελθόντος), µε την ιστορία της λογοτεχνικής θεωρίας και κριτικής, µε την ιστορία της τεχνοκριτικής και της ιστοριογραφίας της τέχνης, καθώς και µε τις ιστορίες και θεωρήσεις των επιµέρους τεχνών, όπως το σχέδιο, η µουσική, η αρχιτεκτονική, η ζωγραφική, η χαρακτική, η γλυπτική, ο χορός, το θέατρο, η όπερα, η ποίηση, το µυθιστόρηµα, το δοκίµιο, η φωτογραφία, ο κινηµατογράφος και τα αποκαλούµενα «νέα µέσα». Οι ίδιες οι έννοιες της ιστορίας, της παιδείας, της εκπαίδευσης και του πολιτισµού, και, κατά συνέπεια, της γενικής ιστοριογραφίας, και ειδικότερα της ιστοριογραφίας των πολιτισµών, έχουν άλλωστε γνωρίσει µια ποικιλία εκφάνσεων στην ευρωπαϊκή και, γενικότερα, στην ευρύτερη παγκόσµια πολιτισµική και διαπολιτισµική παράδοση, πράγµα που καθιστά, µεταξύ άλλων, αδιάκοπα συζητήσιµο το ζήτηµα του προσδιορισµού των συνόρων της έννοιας της τέχνης, δηλαδή του διαχωρισµού των έργων τέχνης από τα κάθε λογής τεχνουργήµατα, χρηστικά αντικείµενα (εµπορεύµατα ή προϊόντα). 5

6 Ορισµένες προσθήκες στη Γενική Βιβλιογραφία του Μπήρντσλεϋ (σ της ελληνικής έκδοσης), βασιζόµενες και στις νέες δυνατότητες που προσφέρει η σχετικά πρόσφατη ελληνική βιβλιογραφία, είναι οι εξής: Ιστορίες της φιλοσοφίας και της λογικής: Χωρίς να υποτιµήσουµε παλαιότερες εργασίες σχετικά µε την ανάπτυξη της φιλοσοφικής σκέψης, όπως τις Ιστορίες της Φιλοσοφίας του Μπέρτραντ Ράσσελ (Bertrand Russell), του Φρέντεριντ Κόπλεστον (Frederick Copleston) ή του Εµίλ Μπρεγιέ (Émile Bréhier), µερικές πιο πρόσφατες προσεγγίσεις αποτυπώνονται στα ακόλουθα έργα: Alain Renaut κ.ά., Η Φιλοσοφία (2005), µετάφραση Τάσος Μπέτζελος, επιµέλεια µετάφρασης Άρης Στυλιανού, Αθήνα, Πόλις, 2009 Anthony Kenny (επιµ.), Ιστορία της δυτικής φιλοσοφίας Πανεπιστήµιο της Οξφόρδης, µετάφραση έσποινα Ρισσάκη, Αθήνα, Νεφέλη, 2005 (από την αρχαιότητα µέχρι σήµερα) François Châtelet (επιµ.), Η φιλοσοφία, 4 τόµοι, µετάφραση Κωστής Παπαγιώργης, Αθήνα, Γνώση (από την αρχαιότητα µέχρι σήµερα. Χρήσιµα άρθρα για τον Πλάτωνα, τον Αριστοτέλη, τον Καρτέσιο, τον Ρουσσώ, τον Λοκ, τον Καντ, τον Έγελο, τους ωφελιµιστές φιλοσόφους Μπένθαµ και Μιλ, τον ιδρυτή της φαινοµενολογικής παράδοσης Έντµουντ Χούσσερλ, τους υπαρξισµούς) Ζαν-Μαρί Μπενιέ, Ιστορία της νεωτερικής και σύγχρονης φιλοσοφίας, µετάφραση Κωστής Παπαγιώργης, Αθήνα, Καστανιώτης, 1999 (από τον δέκατο έκτο αιώνα µέχρι σήµερα. Άνισο, χρήσιµο ωστόσο και για τις βιβλιογραφικές αναφορές του στις υπάρχουσες ελληνικές µεταφράσεις φιλοσοφικών κειµένων) Yvon Belaval (επιµ.), Ιστορία της φιλοσοφίας, 3 τόµοι, Εγκυκλοπαίδεια της Πλειάδας, Αθήνα, Μορφωτικό Ίδρυµα Εθνικής Τραπέζης, 1978 (από τον Κάντ µέχρι τον εικοστό αιώνα: βλ. ιδιαίτερα τα κεφάλαια σχετικά µε τον Καντ, τον Έγελο, τον Αύγουστο Κοντ, τη Συµβολική Λογική, τον πλουραλισµό και τον εµπειρισµό, τον Χάιντεγγερ, τον Μερλώ-Ποντύ, τον Σαρτρ και την Αναλυτική φιλοσοφία ) Maurice Merleau-Ponty (επιµ.), Les grands philosophes, Παρίσι, Mazenod, 1956, εµπλουτισµένη επανέκδοση µε γενική επιµέλεια του Jean-François Balaudé υπό τον τίτλο Les philosophes. De l Antiquité au XXe siècle. Histoire et portraits, Παρίσι, Le Livre de Poche, σειρά «La Pochothèque», 2006 G.H.R. Parkinson και S.G. Shanker (γεν. επιµ.), Routledge History of Philosophy, 10 τόµοι, Λονδίνο, Routledge, 1997, ανατύπωση W. Kneale και Martha Kneale, The Development of Logic, Οξφόρδη, Clarendon Press, 1962, επανέκδοση 1984 πρβλ. Claude Imbert, Pour une histoire de la logique. Un héritage platonicien, Παρίσι, PUF, σειρά «Pratiques théoriques», 1999, καθώς και Jonathan Barnes, Truth, etc., Οξφόρδη, Oxford University Press, Πρβλ. Απόστολος οξιάδης, Χρίστος Παπαδηµητρίου, Logicomix, Αθήνα, Ίκαρος, Βλ. επίσης Κατερίνα Ιεροδιακόνου (επιµ.), Η χρήση παραδειγµάτων στη φιλοσοφία, Αθήνα, Εκκρεµές, 2005, A. C. Grayling (επιµ.), Philosophy: a Guide Through the Subject, 2 τόµοι, Οξφόρδη, Oxford University Press, , Ray Monk και Frederic Raphael (επιµ.), The Great Philosophers. From Socrates to Turing, Λονδίνο, Phoenix, Πρβλ. Jean-Pierre Zarader (γεν. επιµ.), Le vocabulaire des philosophes, 4 τόµοι (+ 2 συµπληρ.), Παρίσι, Ellipses, , Barbara Cassin (επιµ.), Vocabulaire européen des philosophies: dictionnaire des intraduisibles, Παρίσι, Le Robert/Seuil, 2004 (βλ. ιδιαίτερα τα λήµµατα «Art», «Beauté», «Bildung», «Disegno», «Esthétique», «Génie», «Mémoire», «Phantasia», «Tableau»). 6

7 καθώς και τα λήµµατα στο SEP «Existence» (Barry Miller) «Substance» (Howard Robinson) «Ancient Logic» (S. Bobzien) «Classical Logic» (S. Shapiro) «Frege» (E. Zalta) «Bertrand Russell» (A.D. Irvine) «Brouwer» (Mark van Atten) «Kurt Gödel» (J. Kennedy) «Diagrams» (Sun-Joo Shin και Oliver Lemon) Ιστορίες και θεωρήσεις της πολιτικής σκέψης τέχνη και δίκαιο, τέχνη και ηθική, τέχνη και πολιτική: Leo Strauss και Joseph Cropsey (επιµ.), History of Political Philosophy, Chicago, University of Chicago Press, 1987 Janet Coleman, Ιστορία της πολιτικής σκέψης, 2 τόµοι, µετάφραση Γιώργος Χρηστίδης, επιµέλεια Περικλής Βαλλιάνος, Αθήνα, Κριτική, François Châtelet, O. Duhamel και E. Pisier (επιµ.), Dictionnaire des œuvres politiques, Παρίσι, PUF, 1986 Quentin Skinner, Visions of Politics, 3 τόµοι, Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, 2004 του ίδιου, Τα θεµέλια της νεότερης πολιτικής σκέψης. Η Αναγέννηση. Η εποχή της Μεταρρύθµισης, Αθήνα, Αλεξάνδρεια, 2005 Christopher Rowe και Malcolm Schofield (επιµ.), Greek and Roman Political Thought, Κέιµπριτζ, C.U.P., 2000 πρβλ. λήµµα «Ancient Political Philosophy» (Melissa Lane) στο SEP: υπό έκδοση J.H. Burns (επιµ.), Medieval Political Thought c c. 1450, Κέιµπριτζ, C.U.P., 1991 πρβλ. λήµµα «Medieval Political Philosophy» (John Kilcullen) στο SEP: J.H. Burns (επιµ. µε τη συνδροµή του Marc Goldie), Political Thought , Κέιµπριτζ, C.U.P., 1991 Marc Goldie και Robert Wokler (επιµ.), Eighteenth-Century Political Thought, Κέιµπριτζ, C.U.P., 2006 Terence Ball και Richard Bellamy (επιµ.), Twentieth-Century Political Thought, Κέιµπριτζ, C.U.P., Βλ. ειδικότερα: Ανδρέας Χ. Τάκης, Για την ελευθερία της τέχνης. οκίµιο πολιτικής και συνταγµατικής θεωρίας, Αθήνα, Σαββάλας, Σωτήρης ηµητρίου, Η πολιτική διάσταση στην τέχνη. Μια ανθρωπολογική προσέγγιση, Αθήνα, Σαββάλας, Γιάννης Σταυρακάκης και Κωστής Σταφυλάκης (επιµ.), Το πολιτικό στη σύγχρονη τέχνη, Αθήνα, Εκκρεµές, Terry Eagleton, Η ιδεολογία του αισθητικού (1990), Αθήνα, Πολύτροπον, Jerrold Levinson (επιµ.), Aesthetics and Ethics. Essays at the Intersection, Κέιµπριτζ, C.U.P., Theodor Adorno κ.ά. (επιµ.), Aesthetics and Politics, Λονδίνο, Verso,

8 Ιστορίες των επιστηµών και φιλοσοφία της επιστήµης: (γενική επιµέλεια Παύλος Χριστοδουλίδης), Ο. Neugebauer, A.C. Crombie, H. Butterfield, C.C. Gillispie, καθώς και R. Harré (επιµ.), Ιστορία της επιστήµης, 6 τόµοι, Αθήνα, ΜΙΕΤ, (από την αρχαιότητα µέχρι σήµερα). Βλ. επίσης τους ιστορικούς τόµους της σειράς «Ιστορία και φιλοσοφία της επιστήµης» των Πανεπιστηµιακών Εκδόσεων Κρήτης, µε επιστηµονική επιµέλεια Κώστα Γαβρόγλου, καθώς και τη µελέτη του ίδιου, Το παρελθόν των επιστηµών ως ιστορία, Ηράκλειο, Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Κρήτης, Πρβλ. Salmon κ.ά, Εισαγωγή στη φιλοσοφία της επιστήµης, µετάφραση Πάνος Θεοδώρου, επιστηµονική επιµέλεια Αριστείδης Μπαλτάς, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 1998, καθώς και A.F. Chalmers, Τι είναι αυτό που το λέµε επιστήµη; Μια προσέγγιση της φύσης, του καθεστώτος και των µεθόδων της, απόδοση Γιώργος Φουρτούνης, επιστηµονική επιµέλεια Αριστείδης Μπαλτάς, Ηράκλειο, ΠΕΚ, 2000, Εrnst Mayr, Η ανάπτυξη της βιολογικής σκέψης. Ποικιλότητα, εξέλιξη και κληρονοµικότητα, µετάφραση Σπύρος Σφενδουράκης, θεώρηση Κώστας Κριµπάς, Αθήνα, ΜΙΕΤ, Βλ. επίσης Vasco Ronchi, Optics. The Science of Vision, επανέκδοση Νέα Υόρκη, Dover, 1991, του ίδιου, Histoire de la lumière, Παρίσι, 1967, τις εργασίες του Γάλλου ερευνητή Gérard Simon (για παράδειγµα, Archéologie de la vision. L optique, le corps, la peinture, Παρίσι, Seuil, 2003, και του ίδιου, Sciences et histoire, Παρίσι, Gallimard, 2008), καθώς και τις δηµοσιεύσεις του Αµερικανού ερευνητή A. Mark Smith σχετικά µε τις συµβολές της αρχαίας (Πτολεµαίος) και µεσαιωνικής (Αλχάζεν) επιστήµης της Οπτικής Πρβλ. Jeffrey Weiss (επιµ.), Dan Flavin: New Light, New Haven and London, Yale University Press, 2006, καθώς και Jacques Roubaud, Exchanges on Light, αγγλική µετάφραση Eleni Sikelianos, La Presse/Fence Books, Βλ. ειδικότερα: Martin Kemp, The Science of Art, New Haven, Yale University Press, 1990, Michel Loi (επιµ.), Mathématiques et art, Παρίσι, Hermann, 1995, Jean Petitot, Morphologie et esthétique, Παρίσι, Maisonneuve & Larose, 2003, όπως και, γενικότερα, τα λήµµατα στο SEP: «Philosophy of Mathematics» (Leon Horsten) «Philosophy of Biology» (Paul Griffiths) καθώς και λήµµα «Physicalism» (Daniel Stoljar): Ιστορία και φιλοσοφία της τεχνολογίας: George Basalla, The Evolution of Technology, Κέιµπριτζ, C.U.P.,

9 Βλ. επίσης λήµµα «Philosophy of Τechnology» (Maarten Franssen, Gert-Jan Lokhorst και Ibo van de Poel) στο SEP: Πρβλ. λήµµα «Artifact» (Risto Hilpinen) στο SEP: Βλ., ειδικότερα, σε σχέση µε την έννοια της διακόσµησης: Owen Jones, The Grammar of Ornament, Λονδίνο, Gottfried Semper, Style, 1860, αµερικανική µετάφραση Alois Riegl, Problems of Style, Βερολίνο, Siemens, 1893, αµερικανική µετάφραση Ernst Gombrich, The Sense of Order, Λονδίνο, Phaidon, Ιστορίες των επιστηµών του ανθρώπου: Γλωσσολογία Φιλοσοφία της γλώσσας R.H. Robins, A Short History of Linguistics, Λονδίνο, Longman, Sylvain Auroux, Η φιλοσοφία της γλώσσας, µετάφραση Θεόφιλος Τραµπούλης, Αθήνα, Μεταίχµιο, Βλ. επίσης λήµµα «Philosophy of Linguistics» των Francis Jeffry Pelletier, Geoff Pullum και Barbara Scholz στο SEP: υπό έκδοση. Βλ. ειδικότερα, Τζέφρεϋ Χόρροκς, Ελληνικά. Μια ιστορία της γλώσσας και των οµιλητών της, µετάφραση, εισαγωγή Μελίτα Σταύρου και Μαρία Τζεβελέκου, Αθήνα, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», Ανθρωπολογία - Κοινωνιολογία R. Jon McGee, Richard L. Warms, Anthropological Theory. An Introductory History, McGraw-Hill, Marvin Harris, The Rise of Anthropological Theory: A History of Theories of Culture, Robert Deliège, Une histoire de l anthropologie: Écoles, auteurs, théories, Παρίσι, Seuil, Πρβλ. Philippe Laburthe-Tolra, Jean-Pierre Warnier, Εθνολογία-ανθρωπολογία, επιµέλεια Εύα Καλπουρτζή, Αθήνα, Κριτική, 2003, καθώς και Maurice Godelier, Au fondement des sociétés humaines: Ce que nous apprend l anthropologie, Παρίσι, Fayard, Βλ. ιδιαίτερα Jeremy Coote και Anthony Seldon (επιµ.), Anthropology, Art and Aesthetics, Οξφόρδη, Clarendon Press, 1992, Alfred Gell, Art and Agency. An Anthropological Theory, Οξφόρδη, Clarendon Press, 1998, Robert Layton, Ανθρωπολογία της τέχνης (1991), επιµέλεια Μίλτος Φραγκόπουλος, Αθήνα, Εκδόσεις του εικοστού πρώτου, 2002, Les cultures à l oeuvre. Rencontres en art, Παρίσι, Biro/MSH, 2005, Robin Osborne και Jeremy Tanner (επιµ.), Art s Agency and Art History, Οξφόρδη, Blackwell, σειρά «New Interventions in Art History», 2007, Carlo Severi, λήµµα «Anthropologie de l art», στο Pierre Bonte και Michel Izard (επιµ.), Dictionnaire d ethnologie et d anthropologie (1991), επανέκδοση Παρίσι, PUF, 2007, σ , το περιοδικό RES - Anthropology and Aesthetics, καθώς και Anthropologie et image, 9

10 αφιέρωµα του ανθρωπολογικού περιοδικού L homme, επιµέλεια Carlo Severi, τχ. 165 (Ιανουάριος-Μάρτιος 2003). Raymond Aron, Η εξέλιξη των κοινωνιολογικών θεωριών, 2 τ., Αθήνα, «Γνώση», Βλ. ιδιαίτερα Arnold Hauser, Κοινωνική ιστορία της τέχνης (1951), 4 τόµοι, µετάφραση Τάκης Κονδύλης, Αθήνα, Κάλβος, , γαλλική µετάφραση µε πρόλογο Michel Meyer και εισαγωγή του Jacques Leenhardt, επανέκδοση Παρίσι, PUF, σειρά «Quadrige», 2004, Pierre Bourdieu, Οι κανόνες της τέχνης, µετάφραση Έφη Γιαννοπούλου, εισαγωγή Νίκος Παναγιωτόπουλος, Αθήνα, Πατάκης, 2006, Jeremy Tanner (επιµ.), The Sociology of Art: A Reader, Λονδίνο, Routledge, 2003, καθώς και Raymonde Moulin, Le marché de l art. Mondialisation et nouvelles technologies, επαυξηµένη έκδοση, Παρίσι, Flammarion, σειρά «champs», 2008, επιστηµονική επιµέλεια, εισαγωγή Νίκη Λουιζίδη, Αθήνα, ΑΣΚΤ, υπό έκδοση. Πειραµατική ψυχολογία Γνωσιακή επιστήµη Κλινική ψυχολογία A Source Book in the History of Psychology, επιµέλεια Richard J. Herrnstein και Edwin G. Boring, Cambridge (Mass.), Harvard University Press, Edwin G. Boring, Sensation and Perception in the History of Experimental Psychology, Νέα Υόρκη, Appleton-Cebtury-Crofts, του ίδιου, A History of Experimental Psychology, Englewood Cliffs, N.J., Prentice-Hall, Richard L. Gregory (επιµ.), The Oxford Companion to the Mind, Οξφόρδη, O.U.P., Margaret Boden, Mind as Machine. A History of Cognitive Science, 2 τόµοι, Oξφόρδη, Clarendon Press, Πρβλ. λήµµα «Cognitive Science» (Paul Thagard) στο SEP: καθώς και λήµµα «Aesthetics and cognitive science» (Dustin Stokes και Amy Coplan): υπό έκδοση. Βλ. ιδιαίτερα ορισµένες µελέτες φιλοσοφικής φαινοµενολογίας και ψυχολογίας της αντίληψης: Maurice Merleau-Ponty, Phénoménologie de la perception, Παρίσι, Gallimard, 1945, αγγλική µετάφραση 1962 James J. Gibson, The Perception of the Visual World, Boston, Houghton Mifflin Company, 1950 του ίδιου, The Senses Considered as Perceptual Systems, Boston, Houghton Mifflin Company, 1966 του ίδιου, Η οικολογική προσέγγιση στην οπτική αντίληψη, εισαγωγή, επιµέλεια Μάριος Πουρκός, Αθήνα, Gutenberg, 2002 Henri Pirenne, Optics, Painting and Photography, Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, 1970 Georges Thinès, Alan Costall και George Butterworth (επιµ.), Michotte s Experimental Phenomenology of Perception, Hillsdale, N.J., Hove and London, Lawrence Erlbaum,

11 Βλ. επίσης Eric Kandel, Αναζητώντας τη µνήµη. Η ανάδυση µιας νέας επιστήµης του νου, µετάφραση, επιµέλεια Αζαρίας Καραµανλίδης, πρόλογος Ηλίας Κούβελας, Ηράκλειο, ΠΕΚ, The Complete Psychological Works of Sigmund Freud, 24 τόµοι, γενική επιµέλεια James Strachey, Λονδίνο, Hogarth Press, , ανατύπωση Λονδίνο, Vintage, Laplanche-Pontalis, Λεξιλόγιο της ψυχανάλυσης, Αθήνα, Κέδρος, 2000 Richard Wollheim, Freud, Λονδίνο, Fontana, σειρά «Past Masters», 1971 Peter Gay, Freud. A Life Fοr Our Time, επανέκδοση Νέα Υόρκη, Little Books, 2006 Hanna Segal, Melanie Klein, Λονδίνο, Fontana, σειρά «Past Masters», 1979, Μέλανι Κλάιν, µετάφραση Θανάσης Χατζόπουλος, Αθήνα, Καστανιώτης, 1995 της ίδιας, Εισαγωγή στο έργο της Μέλανι Κλάιν, µετάφραση Νάσια Ποταµιάνου, Αθήνα, Καστανιώτης, 2001 Erik Porge, Jacques Lacan, un psychanalyste. Parcours d un enseignement, Érès, Βλ. ιδιαίτερα: Ernst Kris, Psychoanalytic Explorations in Art (1955), επανέκδοση Νέα Υόρκη, International Universities Press, 2000 Peter Fuller, Τέχνη και ψυχανάλυση, µετάφραση Ηρώ Κακανάκη, Αθήνα, Νεφέλη, σειρά «Βιβλιοθήκη της τέχνης», 1988 Richard Wollheim, «Freud and the Understanding of Art», στου ίδιου, On Art and the Mind, Cambridge (Mass.), Harvard University Press, 1974, σ Hubert Damisch, «Le gardien de l interprétation» (1971) και «La partie et le tout» (1970) επανέκδοση στο Danièle Cohn (επιµ.), Y voir mieux, y regarder de plus près. Autour d Hubert Damisch, Παρίσι, Rue d Ulm, σειρά «Aesthetica», 2003, σ και Whitney Davis, Replications: Archaeology, Art History, Psychoanalysis, University Park, Penn State University Press, 1996 Claude This (επιµ.), De l art et de la psychanalyse. Freud et Lacan, Παρίσι, ENBA, 1999 Griselda Pollock (επιµ.), Psychoanalysis and the Image, Οξφόρδη, Blackwell, σειρά «New Interventions in Art History», 2006 Margaret Iversen, Beyond Pleasure. Freud, Lacan, Barthes, University Park, Penn State University Press, Ιστορίες και ιστοριογραφία της φιλολογίας: U. von Wilamowitz-Moellendorff, History of Classical Scholarship [= Geschichte der Philologie, 1921, ], εισαγωγή και σηµειώσεις Hugh Lloyd-Jones, Λονδίνο, Duckworth, 1982, Ιστορία της κλασικής φιλολογίας, µετάφραση Ι.Ν. Καζάζης, Θεσσαλονίκη, Βάνιας, 2005 Raymond Schwab, The Oriental Renaissance (1956), αγγλική µετάφραση, Νέα Υόρκη, Columbia University Press, Rudolf Pfeiffer, History of Classical Scholarship, 2 τόµοι (από την αρχαιότητα µέχρι το 1850), Οξφόρδη, Oxford University Press, , Ιστορία της κλασσικής φιλολογίας, 2 τόµοι, µετάφραση Παναγιώτης Ξένος, Βασίλης Μοσκόβης, Αθήνα, Ακαδηµία Αθηνών, Christopher Ligota, Jean-Louis Quantin (επιµ.), History of Scholarship, Οξφόρδη, Oxford University Press, σειρά «Oxford-Warburg Studies»,

12 Ιστορίες της λογοτεχνικής θεωρίας και κριτικής: René Wellek, A History of Literary Criticism , 8 τόµοι, New Haven and London, Yale University Press, διάφοροι επιµελητές, The Cambridge History of Literary Criticism, 9 τόµοι (ο έκτος υπό έκδοση), Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, (από την αρχαιότητα µέχρι σήµερα) µετάφραση του πρώτου τόµου: George A. Kennedy (επιµ.), Αρχαία ελληνική και ρωµαϊκή κριτική, θεώρηση µετάφρασης Αντώνης Ρεγκάκος, Θεσσαλονίκη, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών [Ίδρυµα Μανόλη Τριανταφυλλίδη], 2008, καθώς και του όγδοου τόµου: Raman Selden (επιµ.), Από τον φορµαλισµό στον µεταδοµισµό µε επιµέλεια Μίλτου Πεχλιβάνου και Μιχάλη Χρυσανθόπουλου, Θεσσαλονίκη, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών [Ίδρυµα Μανόλη Τριανταφυλλίδη], Βλ. επίσης Hazard Adams, Leroy Searle (επιµ.), Critical Theory Since Plato, Thomson, Wadsworth, Πρβλ. Richard Eldridge (επιµ.), The Oxford Companion of Philosophy and Literature, Νέα Υόρκη, Oxford University Press, 2009, την ανθολογία κειµένων λογοτεχνικής αισθητικής: Alan Singer και Allen Dunn (επιµ.), Literary Aesthetics: A Reader, Οξφόρδη, Blackwell, 2000, το λήµµα «Literature» (Stein Haugom Olsen, Bruce Robbins, Bernard Harrison) στο ΕΑ, και «Literature» (Paisley Livingston) στο Jerrold Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, Νέα Υόρκη, Oxford University Press, 2003, σ , καθώς και, σε ό,τι αφορά ειδικότερα την έννοια της «λογοτεχνικής φιλοσοφίας», Pierre Macherey, À quoi pense la littérature?, Παρίσι, PUF, σειρά «Pratiques théoriques», 1996, του ίδιου, «Y a-t-il une philosophie littéraire?», Bulletin de la société française de philosophie, έτος 98, τχ. 3 (Ιούλιος-Σεπτέµβριος 2004), καθώς και του ίδιου, Petits riens. Ornières et dérives du quotidien, Le bord de l eau, Βλ. επίσης λήµµα «Philosophy and Literature» των R. Lanier Anderson και Joshua Landy στο SEP: υπό έκδοση. Σε ό, τι αφορά, ειδικότερα, την ποίηση, το µυθιστόρηµα, το δοκίµιο, όπως και την έννοια της µυθοπλασίας, βλ.: Jacques Roubaud, Poésie, mémoire, lecture, δίγλωσση έκδοση, Παρίσι, Tübingen, Le Divan, 1998 Alex Neill, «Poetry» στο Jerrold Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ Jacqueline Risset, Mémoire et traduction poétique: Dante, Scève, Rimbaud, Proust, Παρίσι, Hermann, 2006 Bruno Cany, Fossiles de Mémoire: Poésie et Philosophie de Homère à Jacques Roubaud, Παρίσι, Hermann, 2008 Georg Lukacs, Θεωρία του µυθιστορήµατος, µετάφραση Ξανθίππη Τσελέντη, επιµέλεια Γιώργος Σαγκριώτης, Αθήνα, Πολύτροπον, 2004 T.W. Adorno, Το δοκίµιο ως είδος, Αθήνα, Έρασµος, 1998, καθώς και λήµµα «Fiction» (Wolfgang Iser, Catherine Wilson) στο ΕΑ. Ιστορίες των πηγών της ευρωπαϊκής ιστορίας της τέχνης και της τεχνοκριτικής: J.J. Pollitt (επιµ.), The Art of Ancient Greece: Sources and Documents, Κέιµπριτζ, C.U.P.,

13 του ίδιου (επιµ.), The Art of Rome c. 753 BC-AD 337: Sources and Documents, Κέιµπριτζ, C.U.P., 1983 Cyril Mango (επιµ.), The Art of the Byzantine Empire : Sources and Documents, Englewood Cliffs, New Jersey, Prentice-Hall, 1972 C. Davis-Weyer (επιµ.), Early Medieval Art : Sources and Documents, Englewood Cliffs, New Jersey, Prentice-Hall, 1971 Robert Klein και Henri Zerner (επιµ.), Italian Art : Sources and Documents, Englewood Cliffs, New Jersey, Prentice-Hall, 1966 Wolfgang Stechow (επιµ.), Northern Renaissance Art : Sources and Documents, Englewood Cliffs, New Jersey, Prentice-Hall, 1966 Linda Nochlin (επιµ.), Realism and Tradition in Art : Sources and Documents, Englewood Cliffs, New Jersey, Prentice-Hall, 1966 της ίδιας (επιµ.), Impressionism and Post-Impressionism : Sources and Documents, Englewood Cliffs, New Jersey, Prentice-Hall, 1966 Ellen G. Landau (επιµ.) Reading Abstract Expressionism: Context and Critique, New Haven and London, Yale University Press, Νίκος ασκαλοθανάσης (επιµ.), Από τη µινιµαλιστική στην εννοιολογική τέχνη: µια κριτική ανθολογία, Αθήνα, ΑΣΚΤ, Julius von Schlosser, Die Kunstliteratur (Βιέννη, 1924), La littérature artistique. Manuel des sources de l histoire de l art moderne, γαλλική µετάφραση Jacques Chavy που βασίζεται στην αναθεωρηµένη από τον Otto Kurz ιταλική έκδοση του έργου (La letteratura artistica. Manuale delle fonti della storia dell arte moderna, Φλωρεντία, La Nuova Italia, 1964, επανέκδοση, Μιλάνο, RCS Libri, 1999), Παρίσι, Flammarion, 1984 Lionello Venturi, History of Art Criticism, αγγλική µετάφραση Charles Marrriott, Νέα Υόρκη, 1936, επανέκδοση Dutton, 1964 Elisabeth Gilmore Holt (επιµ.), A Documentary History of Art, Πρίνστον, Princeton University Press και (για τον τρίτο τόµο) New Haven and London, Yale University Press, 3 τόµοι, (από τον υτικό Μεσαίωνα έως τους ιµπρεσσιονιστές) Germain Bazin, Histoire de l histoire de l art, de Vasari à nos jours, Παρίσι, Albin Michel, Βλ., επιλεκτικά, και τις βιβλιογραφίες που περιέχονται σε τέσσερις απόπειρες προσέγγισης της Ιστορίας της Τέχνης από µία, κατά το δυνατόν, οικουµενική σκοπιά: Hugh Honour και John Fleming, A World History of Art (1982), Λονδίνο, Laurence King, John Onians (επιµ.), The Art Atlas (2004), Λονδίνο, Laurence King, John Boardman, The World of Ancient Art, Λονδίνο, Thames & Hudson, 2006 Julian Bell, Mirror of the World. A New History of Art, Λονδίνο, Thames & Hudson, 2007, = Καθρέφτης του κόσµου, επιστηµονική επιµέλεια Κωνσταντίνος Ιωαννίδης, Αθήνα, Μεταίχµιο, 2009, όπως επίσης, από θεωρητική σκοπιά: George Kubler, The Shape of Time. Remarks on the History of Things, New Haven, Yale University Press, 1962, επανέκδοση 2008 Michael Podro, The Critical Historians of Art, New Haven, Yale University Press, 1982 Robert S. Nelson και Richard Schiff (επιµ.), Critical Terms for Art History, Σικάγο και Λονδίνο, University of Chicago Press, Donald Preziosi (επιµ.), The Art of Art History: A Critical Anthrology, Οξφόρδη, O.U.P., σειρά «Oxford History of Art», 1998 και

14 Πρβλ. Erwin Panofsky, «Η Ιστορία της Τέχνης ως ανθρωπιστική επιστήµη» (1940), µετάφραση Παύλος Καλλιγάς, στο Φιλοσοφία της τέχνης, επιµέλεια Παύλος Καλλιγάς, ευκαλίων, τόµ. 25, τχ. 1 (Ιούνιος 2007), σ. 5-29, Otto Pächt, Questions de méthode en histoire de l art (1977), γαλλική µετάφραση Jean Lacoste, Παρίσι, Macula, 1994, αγγλική µετάφραση David Britt, The Practice of Art History, Harvey Miller, 1999, Hans Belting, Art History After Modernism, Σικάγο, University of Chicago Press, Επίσης «L histoire de l art est-elle finie?» (Jacinto Lageira) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π., λήµµα «Criticism» (Michael Orwicz, Marianna DeMarco Torgovnick, Graham McFee, Patricia Herzog) στο ΕΑ, καθώς και «Pourquoi des critiques?» (Jean-Pierre Cometti) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π. Ιστορίες της µουσικολογίας, της µουσικής θεωρίας και της µουσικής αισθητικής: Leo Treitler, γενική επιµέλεια της αναθεωρηµένης έκδοσης του Ο. Strunk, Source Readings in Music History (1950), Λονδίνο, Norton, 1998 Edward Α. Lippman, A History of Western Musical Aesthetics, Lincoln, University of Nebraska Press, 1992 Thomas Christensen (επιµ.), The Cambridge History of Music Theory, Κέιµπριτζ, C.U.P., 2006 Jean-Jacques Nattiez (επιµ.), Musiques. Une encyclopédie pour le 21 e siècle, 5 τόµοι, Actes Sud / Cité de la musique, Βλ. επίσης Λύντια Γκερ, Tο φανταστικό µουσείο των µουσικών έργων, µετάφραση Κατερίνα Κοροµπίλη, επιµέλεια, πρόλογος Πάνος Βλαγκόπουλος, Αθήνα, Εκκρεµές, σειρά «Ευµενείς έλεγχοι», 2005, µέρος δεύτερο, καθώς και Violaine Anger κ.ά. (επιµ.), Le sens de la musique ( ), 2 τόµοι, Παρίσι, Rue d Ulm, σειρά «Aesthetica», Πρβλ. Karl Dahlhaus, Esthetics of Music (1967), µετάφραση William W. Austin, Κέιµπριτζ και Νέα Υόρκη, C.U.P., 1982, ελληνική µετάφραση 2000, Peter Kivy, Introduction to a Philosophy of Music, Οξφόρδη, Clarendon Press, 2002, λήµµα «Μusic» (Edward Α. Lippman, Renée Lorraine) στο ΕΑ, «Musique, esthétique et morale» (Catherine Kintzler) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π., Stephen Davies, «Music» στο Jerrold Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ , καθώς και λήµµα «The Philosophy of Music» του Andrew Kania στο SEP: Ιστορίες και ανθολογία αρχιτεκτονικής θεωρίας: Heinrich Wölfflin, Prolegomena zu einer Psychologie der Architektur (1886), επανέκδοση Βερολίνο, G. Mann, 1999, αγγλική µετάφραση στο Empathy, Form and Space. Problems in German Aesthetics ( ), επιµέλεια και µετάφραση Harry Francis Mallgrave και Eleftherios Economou, Santa Monica, Getty Center for the History of Art and the Humanities, 1994, σ , γαλλική µετάφραση David Watkin, Ιστορία της υτικής Αρχιτεκτονικής (1986), µετάφραση Κώστας Κουρεµένος, εποπτεία Παναγιώτης Τουρνικιώτης, Αθήνα, ΜΙΕΤ, 2005 (µε γλωσσάρι αρχιτεκτονικών όρων) Nikolaus Pevsner, An Outline of European Architecture (1943), επανέκδοση Λονδίνο, Thames & Hudson,

15 Hanno-Walter Kruft, A History of Architectural Theory from Vitruvius to the Present (1985), µετάφραση από τα γερµανικά Ronald Taylor, Elsie Callander και Anthony Wood, Zwemmer, Princeton Architectural Press, 1994 Manfredo Tafuri, Theories and History of Architecture, µετάφραση Giorgio Verrecchia, Νέα Υόρκη, Harper & Row, 1980 Andrew Ballantyne (επιµ.), Architectures: Modernism and After, Οξφόρδη, Blackwell, σειρά «New Interventions in Art History», 2005 H.F. Mallgrave, Modern Architectural Theory. A Historical Survey, , Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, 2005 του ίδιου (επιµ.), Architectural Theory. An Anthology, 2 τόµοι, Oξφόρδη, Blackwell, (ο δεύτερος τόµος σε συνεργασία µε την Christina Contandriopoulos). Πρβλ. λήµµα «Architecture» (Indra Kages McEwen, James S. Ackerman, Karsten Harries, David Goldblatt) στο ΕΑ, «L architecture entre l art et l ingénierie: vers une esthétique mondialisée?» (Jean Attali) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π., καθώς και Gordon Graham, «Architecture» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ Επίσης David Leatherbarrow, Architecture Oriented Otherwise, Νέα Υόρκη, Princeton Architectural Press, 2009, καθώς και λήµµα «Philosophy and Architecture» των Michael Levine και Bill Taylor στο SEP: Σχέδιο και χαρακτική: υπό έκδοση. John Ruskin, The Elements of Drawing (1857), επανέκδοση Νέα Υόρκη, Dover, 1971 Charles Blanc, Grammaire des arts du dessin (1886), επανέκδοση Παρίσι, ENSBA, 2000 Henri Focillon, Giovanni-Battista Piranesi (1928), Παρίσι, H. Laurens, νέα έκδοση 1963 Richard Wollheim, On Drawing an Object, Λονδίνο, 1965, «Περί σχεδιάσεως ενός αντικειµένου», µετάφραση Σπύρος Μοσχονάς, στο Παναγιώτης Πούλος (επιµ.), Περί κατασκευής, τοπικά β, Αθήνα, Νήσος, 1996, σ του ίδιου, Painting as an Art, κεφ. 1: «What the Artist Does» του ίδιου, «Why Is Drawing Interesting?», British Journal of Aesthetics, 45 (2005), τχ. 1, σ Fred Drubery και John Willats, Drawing Systems, Λονδίνο, Studio Vista, 1972 John Willats, Art and Representation. New Principles in the Analysis of Pictures, Πρίνστον, Princeton University Press, Πρβλ. λήµµα «Drawing» (Susan L. Feagin) στο ΕΑ. Ζωγραφική: John Ruskin, Modern Painters, συντετµηµένη έκδοση µε επιµέλεια του David Barrie, Λονδίνο, André Deutsch, 1987 Henri Focillon, Η ζωή των µορφών [1933], Αθήνα, Νεφέλη, σειρά «Βιβλιοθήκη της τέχνης» Ernst Gombrich, Τέχνη και ψευδαίσθηση [1960, οριστική έκδοση 2000], µετάφραση Ανδρέας Παππάς, Αθήνα, Νεφέλη, σειρά «Βιβλιοθήκη της τέχνης», 1995 Meyer Schapiro, Selected Papers, 5 τόµοι, Νέα Υόρκη, George Braziller, Richard Wollheim, Painting as an Art, Λονδίνο, Thames and Hudson, 1987 Heiko Hecht, Robert Schwarz, Margaret Atherton (επιµ.), Looking Into Pictures. An Interdisciplinary Approach to Pictorial Space, Cambridge (Mass.), MIT Press, Πρβλ. Susan Feagin «Painting» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ , «Comment définir la peinture?» (Jacqueline Lichtenstein) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π., καθώς και 15

16 Γλυπτική: το λήµµα «Painting (Aesthetics of)» (Robert Hopkins) στο The Shorter Routledge Encyclopedia of Philosophy (επιµέλεια Edward Craig, Λονδίνο και Νέα Υόρκη, Routledge, 2005). Herder, Plastik (1778), αγγλική µετάφραση Sculpture: Some Observations on Shape and Form from Pygmalion s Creative Dream, µετάφραση, επιµέλεια Jason Gaiger, Σικάγο, University of Chicago Press, 2002 πρβλ. Michael Podro, «Herder s Plastik», στο John Onians (επιµ.), Sight and Insight. Essays on art and culture in honour of E.H. Gombrich at 85), Λονδίνο, Phaidon, 1994, σ Adolf von Hildebrand, The Problem of Form in the Fine Arts (1893), στο Empathy, Form and Space. Problems in German Aesthetics ( ), επιµέλεια και µετάφραση Harry Francis Mallgrave και Eleftherios Economou, ό.π., σ Julius von Schlosser, Histoire du portrait en cire (1911), µετάφραση É. Pommier, Παρίσι, Macula, 1997, αµερικανική µετάφραση περιλαµβάνεται στο Whitney Davis κ.ά. (επιµ.), Ephemeral Bodies: Wax Sculpture and the Human Figure, Los Angeles, Getty Research Institute, 2008 Herbert Read, The Art of Sculpture, Πρίνστον, Princeton University Press, 1961 William Tucker, The Language of Sculpture, Λονδίνο, Thames & Hudson, 1974 Rudolf Wittkower, Sculpture. Processes and Principles, Harmondsworth, Penguin, 1977 Rosalind Krauss, Passages in Modern Sculpture, Cambridge (Mass.), MIT Press, 1977 Andrew Causey, Sculpture since 1945, Οξφόρδη, O.U.P., 1998 Alex Potts, The Sculptural Imagination. Figurative, Modernist, Minimalist, New Haven and London, Yale University Press, 2000 Jacqueline Lichtenstein, La tâche aveugle. Essai sur les relations de la peinture et de la sculpture à l âge moderne, Παρίσι, Gallimard, σειρά «essais», 2003 David Hulks (επιµ.), Α Modern Sculpture Reader, πρόλογος Jon Wood, εισαγωγή Alex Potts, Leeds, Henry Moore Institute, Πρβλ. Robert Hopkins «Sculpture» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ , καθώς και το λήµµα «Sculpture» (Kerstin Mey) στο ΕΑ. Θέατρο και όπερα: Μarvin Carlson, Theories of the Theater: A Historical and Critical Survey, from the Greeks to the Present, Ithaca, NY, Cornell University Press, Michael J. Sidnell (γεν. επιµ., υποµνηµατισµός), Sources of Dramatic Theory, 4 τόµοι (2 υπό έκδοση), Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, Ντιντερό, Το παράδοξο του ηθοποιού, µετάφραση, εισαγωγή Βασίλης Παπαβασιλείου, Αθήνα, Πόλις. Paul Woodruff, The Necessity of Theater. The Art of Watching and Being Watched, Οξφόρδη, O.U.P Βλ. επίσης τη µελέτη του Jonas Barish, The Anti-Theatrical Prejudice, Berkeley, University of California Press, Πρβλ. Paul Woodruff «Theatre» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ , καθώς και τα λήµµατα «Τheater» (David Z. Saltz) και «Opera» (Michal Grover Friedlander και Eli Friedlander) στο ΕΑ. 16

17 Χορός: Adam Smith, «On the Nature of that Imitation which takes place in what are called The Imitative Arts», στο Essays on Philosophical Subjects (1795), έκδοση W.P.D. Wightman και J.C. Bryce, Οξφόρδη, Oxford University Press, 1980, σ Paul Valéry, «Philosophy of the Dance», αγγλική µετάφραση Ralph Manheim στο Collected Works, τόµ. XIII: Aesthetics, Νέα Υόρκη, Pantheon Books, Bollingen Series, 1964, σ Francis Sparshott, «Why Philosophy Neglects the Dance» (1983), επανέκδοση στο G. Dickie, R. Sclafani and R. Roblin, Aesthetics. A Critical Anthology, ό.π., σ ή στο Philip Anderson (επιµ.), The Philosophy of the Visual Arts, Νέα Υόρκη, Oxford University Press, 1992, σ του ίδιου, A Measured Pace: Toward a Philosophical Understanding of the Arts of Dance, Τορόντο, University of Toronto Press, 1995 Graham McFee, Understanding Dance, Λονδίνο, Routledge, 1992 Anya Peterson Royce, Η ανθρωπολογία του χορού, µετάφραση, επιµέλεια, επίµετρο Μάγδα Ζωγράφου, Αθήνα, Νήσος, Πρβλ. λήµµα «Dance» (Francis Sparshott, Graham McFee) στο ΕΑ, καθώς και Noël Carroll «Dance» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ Φωτογραφία: László Moholy-Nagy, Peinture Photographie Film et autres écrits sur la photographie (1993), επανέκδοση Παρίσι, Gallimard, σειρά «folio essais», 2007 Walter Benjamin, «Συνοπτική ιστορία της φωτογραφίας», στο οκίµια για την τέχνη, µετάφραση ηµοσθένης Κούρτοβικ, Αθήνα, Κάλβος, 1978 André Bazin, «Ontologie de l image photographique», στο Qu est-ce que le cinéma?, Παρίσι, Éditions du Cerf, 1985, σ = Τι είναι ο κινηµατογράφος, µετάφραση Κώστας Σφήκας, Αθήνα, Αιγόκερως Roland Barthes, La chambre claire (1980) = Ο φωτεινός θάλαµος. οκίµιο για τη φωτογραφία, Αθήνα, Ράππας, Susan Sontag, On Photography = Περί φωτογραφίας, Αθήνα, Φωτογράφος, André Rouillé, La photographie. Entre document et art contemporain, Παρίσι, Gallimard, σειρά «folio-essais», 2005 Rosalind Krauss, Le photographique: pour une théorie des écarts, µετάφραση Marc Bloch και Jean Kempf, πρόλογος Hubert Damisch, Παρίσι, Macula, 1990 Kendall L. Walton, «Transparent Pictures: On the Nature of Photographic Realism», Critical Inquiry, τχ. 11, 1984, σ , επανέκδοση µε υστερόγραφα στου ίδιου, Marvelous Images. On Values and the Arts, Νέα Υόρκη, Oxford University Press, 2008, σ Ian Jeffrey, Revisions: An Alternative History of Photography, Bradford, National Museum of Photography, Film and Television, 1999 Michael Fried, Why Photography Matters as Art as Never Before, New Haven and London, Yale University Press, Πρβλ. λήµµα «Photography» (Joel Snyder, Alan Trachtenberg, Patrick Maynard, Barbara Savedoff, Richard Schiff) στο ΕΑ, «Quels enjeux philosophiques pour la photographie?» (Jean-Maurice Monnoyer) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π., καθώς και Nigel Warburton «Photography» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ

18 Κινηµατογράφος: Robert Stam, Film Theory. An Introduction, Oξφόρδη, Blackwell, 2000 David Bordwell, Kristin Thompson, Εισαγωγή στην τέχνη του κινηµατογράφου, µετάφραση, εισαγωγή, συµπληρωµατικό λεξιλόγιο Κατερίνα Κοκκινίδη, Αθήνα, ΜΙΕΤ, 2004 André Bazin, Qu est-ce que le cinéma?, ό.π., µετάφραση Κώστας Σφήκας. Stanley Cavell, The World Viewed. Reflections on the Ontology of Film, Νέα Υόρκη, 1971 Gilles Deleuze, Cinéma, 2 τόµοι, Παρίσι, Minuit, , µετάφραση πρώτου τόµου: Κινηµατογράφος Ι: Η εικόνα-κίνηση, µετάφραση Μιχάλης Μάτσας, επιµέλεια Κική Καψαµπέλη, Αθήνα, Νήσος, Πρβλ. λήµµα «Film» (Noël Carroll, Paul Messaris, Carl Plantinga, Edward Dimendberg, David Bordwell, Cynthia Freeland, Stephen Prince) στο ΕΑ, λήµµα «Philosophy of Film» (Thomas Wartenberg) στο SEP: καθώς και Berys Gaut «Film» στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, ό.π., σ Βλ. επίσης Karl Sierek, Images oiseaux. Aby Warburg et la théorie des médias, πρόλογος Raymond Bellour, Παρίσι, Klincksieck, 2009, καθώς και Lev Manovich, The Language of New Media, Cambridge (Mass.), MIT Press, 2001, επιµέλεια Μάνθος Σαντοριναίος, Αθήνα, ΑΣΚΤ, υπό έκδοση. Λήµµατα σε Εγκυκλοπαίδειες και άρθρα σε συλλογικούς τόµους: Ιστορικό και εννοιολογικό ενδιαφέρον παρουσιάζουν επίσης ορισµένα λήµµατα που αναφέρονται στην υποτιθέµενη συγκρότηση του «συστήµατος» των Καλών Τεχνών, στην αισθητική ή στην κατηγορία του ωραίου, δηµοσιευµένα σε Εγκυκλοπαίδειες ή σε συλλογικούς τόµους, αρχής γενοµένης από την Εγκυκλοπαίδεια των Ντ Αλαµπέρ και Ντιντερό: βλ. D Alembert, Προεισαγωγικός Λόγος στην Εγκυκλοπαίδεια, µετάφραση Τιτίκα ηµητρούλια, εισαγωγή Πασχάλης Κιτροµηλίδης, Αθήνα, Πόλις, 2005, καθώς και Denis Diderot, «Φιλοσοφικές αναζητήσεις για την προέλευση και τη φύση του ωραίου» [1751], στο Αισθητικά, µετάφραση Κλαίρη Μιτσοτάκη, Αθήνα, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», 2003, σ Ας µνηµονεύσουµε επίσης σε αυτό το πλαίσιο το άρθρο «Beauty» (1811) του Francis Jeffrey, το οποίο ενσωµατώθηκε στην 8 η έκδοση της Encyclopaedia Britannica (1816) και επανεκδόθηκε στη συνέχεια στην ανθολογία των Aschenbrenner και Isenberg, ό.π., σ , καθώς και το λήµµα «Aesthetics», το οποίο συνέταξε ο Μπενεντέτο Κρότσε για τη 14 η έκδοση της Encyclopaedia Britannica (1929) και αναδηµοσιεύεται στην ανθολογία κειµένων αισθητικής µε επιµέλεια των Albert Hofstadter και Richard Kuhns Philosophies of Art and Beauty, ό.π., σ , καθώς και στο Steven M. Cahn και Aaaron Meskin (επιµ.), Aesthetics. A Comprehensive Anthology, ό.π., σ Βλ. επιπροσθέτως τα λήµµατα «Aesthetics (History of)» (Monroe Beardsley), «Aesthetics (Problems of)» (John Hospers), «Beauty» (Jerome Stolnitz), «Metaphor» (Monroe Beardsley) και «Ugliness» (Jerome Stolnitz), δηµοσιευµένα στην οκτάτοµη Encyclopedia of Philosophy (γενική επιµέλεια Paul Edwards, Νέα Υόρκη και Λονδίνο, Macmillan, 1967), καθώς και τα λήµµατα για την Αισθητική (Mikel Dufrenne, Daniel Charles) που δηµοσιεύτηκαν στην Encyclopædia Universalis, Παρίσι,

19 Βλ., ακόµη, το λήµµα «Aesthetics» (Sebastian Gardner) στο Philosophy: A Guide through the Subject (επιµέλεια A.C. Grayling, 2 τόµοι, Οξφόρδη, Oxford University Press, , τόµος Ι, σ ), το λήµµα «Aesthetics» (Kendall Walton) στο Dictionary of Art (επιµέλεια Jane Turner, 25 τόµοι, Λονδίνο, Macmillan, 1996), όπως και τα λήµµατα «Origins of Aesthetics» (Paul Oskar Kristeller) και «History of Aisthesis» (David Summers) στο EΑ, καθώς και «Quand et comment naît l esthétique?» (Danièle Cohn) στο Dictionnaire d esthétique et de philosophie de l art, ό.π. Η σχετικά πρόσφατη Routledge Encyclopedia of Philosophy (επιµέλεια Edward Craig, 10 τόµοι, Λονδίνο και Νέα Υόρκη, Routledge, 1998, εφεξής: REP) περιέχει επίσης λήµµατα που καλύπτουν τόσο θέµατα από την ιστορία της αισθητικής όσο και εννοιολογικά ζητήµατα, βλ. για παράδειγµα λήµµα «Aesthetics» (Malcolm Budd). Αξίζει να επισηµάνουµε συµπληρωµατικά ορισµένα άρθρα του Αµερικανού µελετητή του Καντ και ιστορικού της φιλοσοφίας και της αισθητικής Paul Guyer, τα οποία έχουν εκδοθεί σε διάφορους συλλογικούς τόµους: βλ., για παράδειγµα, «Art and morality: aesthetics in 1870», «Form and Feeling: aesthetics at the turn of the century» και «Aesthetics between the wars: art and liberation», στο T. Baldwin (επιµ.), The Cambridge History of Philosophy , Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, 2003, σ και , «History of Modern Aesthetics», στο J. Levinson (επιµ.), The Oxford Handbook of Aesthetics, Οξφόρδη, Oxford University Press, 2003, σ (µε βιβλιογραφικό δοκίµιο), το λήµµα «18 th Century German Aesthetics» στο SEP, όσο και την προαναφερθείσα συναγωγή άρθρων µε τίτλο Values of Beauty. Historical Essays in Aesthetics. Ο ίδιος συγγραφέας έχει άλλωστε αναγγείλει την έκδοση µιας µελέτης µε τίτλο Imagination and Freedom: A History of Modern Aesthetics. Περιοδικά αισθητικής: Zeitschrift für Ästhetik und allgemeine Kunstwissenschaft, το παλαιότερο περιοδικό αισθητικής και θεωρίας της τέχνης, από το Κατά τη δεκαετία , εκδόθηκε υπό τον τίτλο Jahrbuch für Ästhetik und allgemeine Kunstwissenschaft. Journal of Aesthetics and Art Criticism (J.A.A.C.), περιοδικό της αµερικανικής εταιρείας αισθητικής, από το Revue d esthétique, περιοδικό της γαλλικής εταιρείας αισθητικής, από το British Journal of Aesthetics (B.J.A.), περιοδικό της αγγλικής εταιρείας αισθητικής, από το Rivista di estetica, περιοδικό της ιταλικής εταιρείας αισθητικής. Χρονικά αισθητικής/annales d esthétique περιοδική σειρά της ελληνικής εταιρείας αισθητικής και του Ιδρύµατος Παναγιώτη και Έφης Μιχελή. Revue francophone d esthétique, από το Βλ., τέλος, ενδεικτικά, σε σχέση µε τις έννοιες της ιστοριογραφίας, της αρχαιολογίας, της αρχαιογνωσίας, της συλλογής, του αρχείου, του µνηµείου, του ταξιδιού, καθώς και σε σχέση µε τη σταδιακή ανακάλυψη και θεωρητική συγκρότηση της ευρωπαϊκής και της εξωευρωπαϊκής αισθητικής και πολιτισµικής παράδοσης, τα ακόλουθα έργα: Arnaldo Momigliano, Τα κλασικά θεµέλια της σύγχρονης ιστοριογραφίας, Αθήνα, Πατάκης, Πρβλ. Peter N. Miller (επιµ.), Momigliano and Antiquarianism. Foundations of the Modern Cultural Sciences, University of Toronto Press / UCLA, 2007 του ίδιου, Problèmes d historiographie ancienne et moderne, Παρίσι, Gallimard, 1983 Salvatore Settis, Το µέλλον του «κλασικού», µετάφραση Αντρέας Γιακουµακάτος, Αθήνα, Νεφέλη, 2007 (βλ. ιδιαίτερα το επίµετρο για την ελληνική έκδοση) Alain Schnapp, Η κατάκτηση του παρελθόντος. Οι απαρχές της Αρχαιολογίας, µετάφραση Κατερίνα ελούκα, Ηράκλειο, ΠΕΚ,

20 Sam Smiles και Stephanie Moser (επιµ.), Envisioning the Past: Archaeology and the Image, Οξφόρδη, Blackwell, σειρά «New Interventions in Art History», 2005 Carlo Ginzburg, «Σηµάδια. Ρίζες ενός ενδεικτικού παραδείγµατος», µετάφραση Κώστας Κουρεµένος, στο Παναγιώτης Πούλος (επιµ.), Περί κατασκευής, Αθήνα, Νήσος, 1996, σ Pierre Judet de La Combe, Heinz Wismann, L avenir des langues. Repenser les Humanités, Παρίσι, Cerf, 2004 Wolf Lepenies, Les trois cultures. Entre science et littérature, l avènement de la sociologie [1985], γαλλική µετάφραση Henri Plard, Παρίσι, Éditions de la Maison des Sciences de l homme, 1990, αγγλική µετάφραση Between Literature and Science: The Rise of Sociology, Κέιµπριτζ, Cambridge University Press, 2008 του ίδιου, Qu est-ce qu un intellectuel européen?, Les intellectuels et la politique de l esprit dans l histoire européenne, επιµέλεια Dominique Séglard, Παρίσι, Seuil, σειρά «Traces écrites», 2007 Joseph Alsop, The Rare Art Traditions. The History of Art Collecting and Its Linked Phenomena, Νέα Υόρκη, Harper and Rowe, 1982 Jacques Derrida, Η έννοια του αρχείου, µετάφραση Κωστής Παπαγιώργης, Αθήνα, Εκκρεµές, 1996 Αλόις Ριγκλ, «Ουσία και γένεση της µοντέρνας λατρείας των µνηµείων» (1903), στο Παναγιώτης Πούλος (επιµ.), Έννοιες της τέχνης τον εικοστό αιώνα, ό.π., σ Robert Nelson και Margaret Olin (επιµ.), Monuments and Memory, Made and Unmade, Σικάγο, University of Chicago Press, 2004 Paul Valéry, «Le problème des musées», 1923 Theodor W. Adorno, «Valéry Proust Museum», στο Prisms, σ David Carrier, Museum Skepticism, Duke University Press, 2006 Andrew McClellan (επιµ.), Art and Its Publics: Museum Studies at the Millenium, Οξφόρδη, Blackwell, σειρά «New Interventions in Art History», 2004 Griselda Pollock και Joyce Zemans (επιµ.), Museums after Modernism, Οξφόρδη, Blackwell, σειρά «New Interventions in Art History», Βλ. επίσης Edward W. Said, Οριενταλισµός, µετάφραση Φώτης Τερζάκης, Αθήνα, Νεφέλη, 1996, Jaś Elsner και Joan-Pau Rubiés (επιµ.), Voyages and Visions. Towards a Cultural History of Travel, Λονδίνο, Reaktion Books, 1999, David Summers, Real Spaces: World Art History and the Rise of Western Modernism, 2003 (πρβλ. τη σχετική βιβλιοκρισία του Christopher S. Wood, Bookforum, (Φεβρουάριος-Μάρτιος 2004), σ. 20), Elizabeth Cropper (επιµ.), Dialogues in Art History, from Mesopotamian to Modern: Readings for a New Century, Washington, National Gallery of Art, 2009, καθώς και David Carrier, A World Art History and Its Objects, University Park, Penn State University Press, Για τις εξω-ευρωπαϊκές αισθητικές παραδόσεις, βλ., ενδεικτικά, τις ακόλουθες µελέτες: Pramod Chandra, On the Study of Indian Art, Cambridge (Mass.), Harvard University Press, Oliver Leaman, Islamic Aesthetics: An Introduction, Εδιµβούργο, Edinburgh University Press, Micheal F. Mara (επιµ.), A History of Japanese Aesthetics, Honolulu, University of Hawai Press, Oleg Grabar, The Mediation of Ornament, Πρίνστον, Princeton University Press, του ίδιου, Penser l art islamique. Une esthétique de l ornement, Παρίσι, Albin Michel, Susan Bush και Christian Murck (επιµ.), Theories of the Arts in China, Πρίνστον, Princeton University Press,

Σεμινάριο με θέμα: «Περί του τόπου. Απόπειρα μιας εννοιολογικής προσέγγισης».

Σεμινάριο με θέμα: «Περί του τόπου. Απόπειρα μιας εννοιολογικής προσέγγισης». ΧΕ 2009-2010 Σεμινάριο με θέμα: «Περί του τόπου. Απόπειρα μιας εννοιολογικής προσέγγισης». Επιλογή βιβλιογραφίας I Ελληνόγλωσση βιβλιογραφία Τ. Β. Αντόρνο, Αισθητική θεωρία, Αθήνα 2000. Ερ. Άουερμπαχ,

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA12] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Β Αρχαιολογία των κλασικών και ελληνιστικών χρόνων (480 π.χ. - 1ος αι. π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Τι είναι Aρχαιολογία; Η επιστήμη της αρχαιολογίας: Ασχολείται με την περισυλλογή,

Διαβάστε περισσότερα

K. Oatley & J. Jenkins, Συγκίνηση: Ερμηνείες και Κατανόηση (μεταφ. Μ. Σόλμαν, Μπ. Ντάβου) Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήση, 2004, σελ. 41-59.

K. Oatley & J. Jenkins, Συγκίνηση: Ερμηνείες και Κατανόηση (μεταφ. Μ. Σόλμαν, Μπ. Ντάβου) Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήση, 2004, σελ. 41-59. K. Oatley & J. Jenkins, Συγκίνηση: Ερμηνείες και Κατανόηση (μεταφ. Μ. Σόλμαν, Μπ. Ντάβου) Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήση, 2004, σελ. 41-59. Εισαγωγή Περί Μελέτης της Συγκίνησης Τα πάθη Μόνον αυτά δίνουν τη νοημοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική Ψυχολογία / Γνωσιακή Επιστήµη Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική

Διαβάστε περισσότερα

http://kdl.kyvl.org/cgi/b/bib/bib-idx?c=eadimages;cc=eadimages;page=simple

http://kdl.kyvl.org/cgi/b/bib/bib-idx?c=eadimages;cc=eadimages;page=simple ΚΕΙΜΕΝΑ ΣΕ ΜΟΡΦΗ pdf/doc http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/ http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/chrkonstantinidou/ http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/media/ http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/chrkonstantinidou/pms

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Κινηματογραφικές Θεωρίες

Σύγχρονες Κινηματογραφικές Θεωρίες Σύγχρονες Κινηματογραφικές Θεωρίες 2015-2016 - Χειμερινό Εξάμηνο Διδάσκων: Σωτήρης Πετρίδης e- mail επικοινωνίας: sotospetridis@yahoo.gr Υπό την επίβλεψη της Μ. Κακλαμανίδου Περιγραφή του μαθήματος: Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο)

138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο) 138 Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Κρήτης (Ρέθυμνο) Σκοπός Το Τμήμα έχει σκοπό την ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύψουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε μαθήματα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής, Ψυχολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΝΑ ΤΑΜΠΑΚΗ. Ιστορία και θεωρία της µετάφρασης 18 ος αιώνας Ο Διαφωτισµός

ΑΝΝΑ ΤΑΜΠΑΚΗ. Ιστορία και θεωρία της µετάφρασης 18 ος αιώνας Ο Διαφωτισµός ΑΝΝΑ ΤΑΜΠΑΚΗ Ιστορία και θεωρία της µετάφρασης 18 ος αιώνας Ο Διαφωτισµός Αθήνα 1995 Η εργασία αυτή εκπονήθηκε στο πλαίσιο του προγράµµατος του Κέντρου (τώρα Ινστιτούτου) Νεοελληνικών Ερευνών του Εθνικού

Διαβάστε περισσότερα

II19 Νεότερη Ευρωπαϊκή Ιστορία Β

II19 Νεότερη Ευρωπαϊκή Ιστορία Β II19 Νεότερη Ευρωπαϊκή Ιστορία Β Ενότητα: Το τελετουργικό σύμπαν στη δυτική πρώιμη νεωτερικότητα Κώστας Γαγανάκης Τμήμα Ιστορίας - Αρχαιολογίας H ΤΕΛΕΤΟΥΡΓΙΑ ΣΤΙΣ ΠΡΩΙΜΕΣ ΔΥΤΙΚΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΕΣ 1. Προσεγγίζοντας

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας για τη Θεατρική Σκηνή και τη Μεγάλη Οθόνη

Γράφοντας για τη Θεατρική Σκηνή και τη Μεγάλη Οθόνη 1 Γράφοντας για τη Θεατρική Σκηνή και τη Μεγάλη Οθόνη Φαινοµενολογικές Αναζητήσεις στο Θεατρικό και Κινηµατογραφικό Έργο του Χάρολντ Πίντερ Τόνια Τσαµούρη ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Το μάθημα θα πραγματοποιηθεί με διαλέξεις, συζητήσεις και παρουσιάσεις στην αίθουσα.

Το μάθημα θα πραγματοποιηθεί με διαλέξεις, συζητήσεις και παρουσιάσεις στην αίθουσα. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Διαμόρφωση και Αρχές της Νεωτερικότητας Σε τι αναφέρεται το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

Η υποκειμενική αναπαράσταση της εικόνας του κόσμου από την τέχνη και την επιστήμη και οι συνέπειές της για τη σχολική γνώση

Η υποκειμενική αναπαράσταση της εικόνας του κόσμου από την τέχνη και την επιστήμη και οι συνέπειές της για τη σχολική γνώση Η υποκειμενική αναπαράσταση της εικόνας του κόσμου από την τέχνη και την επιστήμη και οι συνέπειές της για τη σχολική γνώση Σπανός Βασίλειος, δάσκαλος, κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος στις Επιστήμες της

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερη Ελληνική Ιστορία Α'

Νεότερη Ελληνική Ιστορία Α' Νεότερη Ελληνική Ιστορία Α' Ενότητα 3: Δημογραφικές εξελίξεις στη νεότερη Ελλάδα Κατερίνα Γαρδίκα Φιλοσοφική Σχολή Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Η δημογραφική εξέλιξη της ελληνικής κοινωνίας 2 Αναλογία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Η διάρθρωση των µαθηµάτων της δ/νσης φωτογραφίας, αποτελείται από οκτώ θεµατικές ενότητες: οι δύο, αφορούν ζητήµατα της στατικής/καλλιτεχνικής-φωτογραφίας (still-photography)

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12

Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12 Προτάσεις Βιβλιογραφίας (ελληνική βιβλιογραφία) Πανελλαδικού Μαθητικού Διαγωνισμού Φιλοσοφίας 2011/12 Οι προτάσεις αυτές σκοπόν έχουν να διευκολύνουν τους καθηγητές στην αναζήτηση υλικού, από το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Τάτσης H ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΥ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΝΟΥΣΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ

Ν. Τάτσης H ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΥ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΝΟΥΣΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ Ν. Τάτσης H ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΥ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΝΟΥΣΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ «Οι κοινωνικές ομάδες προκαλούν οι ίδιες την αποκλίνοοσα συμπεριφορά με τη θέσπιση κανόνων,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΝΟΜΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ (Κ.Μ.: 211) Ακαδημαϊκό Έτος: 2013-14 [Ε εξάμηνο - Χειμερινό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΠΨ (ισχύει για τους εισαχθέντες φοιτητές από το ακαδημαϊκό έτος 2010-2011)

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΠΨ (ισχύει για τους εισαχθέντες φοιτητές από το ακαδημαϊκό έτος 2010-2011) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΠΨ (ισχύει για τους εισαχθέντες φοιτητές από το ακαδημαϊκό έτος 2010-2011) A. Διάρθρωση Προγράμματος Μαθματα Φιλοσοφίας: 7 ( υποχρεωτικά + 2 επιλεγόμενα) Μαθματα Παιδαγωγικς: 8 ( υποχρεωτικά

Διαβάστε περισσότερα

Αντί-κείμενο: Μία αινιγματική ασύμμετρη δυάδα

Αντί-κείμενο: Μία αινιγματική ασύμμετρη δυάδα Απαρχές και Διαμόρφωση του Αντικειμένου Αντί-κείμενο: Μία αινιγματική ασύμμετρη δυάδα Βασίλης Δημόπουλος Εξετάζουμε το αντικείμενο ως το άλλο που κείται απέναντι στο «εγώ», κείμενο αντί αυτού, αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΨΧ 00)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΨΧ 00) ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΨΧ 00) Πέτρος Ρούσσος ΔΙΑΛΕΞΗ 2 Σημαντικές ημερομηνίες και πρόσωπα στην ιστορία της Ψυχολογίας 350 π.χ. 320 π.χ 400 μ.χ. 1500 μ.χ. 1650 μ.χ. 1651 μ.χ. Ο Πλάτων προωθεί την έννοια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Ιστορία της Ψυχολογίας Σηµαντικές Ηµεροµηνίες και Πρόσωπα στην Ιστορία της Ψυχολογίας 320 π.χ. 350 π.χ Ο Πλάτων προωθεί την έννοια των έµφυτων ιδεών και προτείνει την ενδοσκόπηση,

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΔΙΑΘΕΣΗ / ΙΣΤΟΡΙΚΟ 7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η φιλοσοφία. Έννοια και περιεχόμενο 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Η εξέλιξη της φιλοσοφίας και η οντολογία Ι. Εισαγωγή... 25 ΙΙ. Η προσωκρατική φιλοσοφία...

Διαβάστε περισσότερα

2.3. Ο ΦΥΓΙΚΟΣ ΡΕΑΛΙΣΜΟΣ ΤΟΥ M. PROUST ΚΑΙ Η ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΤΩΝ «ΑΝΑΜΕΤΡΗΣΕΩΝ»

2.3. Ο ΦΥΓΙΚΟΣ ΡΕΑΛΙΣΜΟΣ ΤΟΥ M. PROUST ΚΑΙ Η ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΤΩΝ «ΑΝΑΜΕΤΡΗΣΕΩΝ» 2.3. Ο ΦΥΓΙΚΟΣ ΡΕΑΛΙΣΜΟΣ ΤΟΥ M. PROUST ΚΑΙ Η ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΤΩΝ «ΑΝΑΜΕΤΡΗΣΕΩΝ» Ο Μarcel Proust αναζητώντας τον «χαμένο χρόνο» 9 αναβιώνει θέματα των ιμπρεσσιονιστών ζωγράφων. Εδώ ευρίσκεται η ουσία ενός παραισθητικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΕΣ 2015-2016. User-Pc

ΕΓΓΡΑΦΕΣ 2015-2016. User-Pc ΕΓΓΡΑΦΕΣ 2015-2016 User-Pc Θ έ μ ι δ ο ς 9, Π α λ α ι ό Φ ά λ η ρ ο e - m a i l : b o r g i a s - @ o t e n e t. g r w w w. b o r g i a s - a r t. g r w w w. f a c e b o o k. c o m / b o r g i a s a r

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ANNA ΤΖΟΤλΙΛ ΙΣΤΟΡΙΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Το λογοτεχνικό προϊόν, co; επικοινωνιακό γεγονός, (ος παράγωγο δηλαδή των συνθηκών που το πλαισιώνουν και του επιβάλλουν τους κώδικες της αληθοφάνειας του, εντάσσεται

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ Ακαδ. έτος 015-016 ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΛΩΣΣΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

2007 Διδακτορική Διατριβή στην Τέχνη και το Design, University of Derby, Μεγάλη Βρετανία

2007 Διδακτορική Διατριβή στην Τέχνη και το Design, University of Derby, Μεγάλη Βρετανία Γιώργης Γερόλυµπος Γεννήθηκε στο Παρίσι, 1973 2008-2011 Διδάσκων Φωτογραφίας (Π.Δ.407/80) στο τµήµα Αρχιτεκτόνων του Πανεπιστηµίου της Θεσσαλίας. Φωτογράφος, αρχιτέκτωv-µηχανικός. Εκπαίδευση 2007 Διδακτορική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ 19-20 ΙΑΝΟΥΑΡΊΟΥ 2011

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ 19-20 ΙΑΝΟΥΑΡΊΟΥ 2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ 19-20 ΙΑΝΟΥΑΡΊΟΥ 2011 ΤΙΤΛΟΣ ΑΝΑΛΥΤΙΚΉ ΣΚΈΨΗ ΚΑΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΚΌΤΗΤΑ ΑNALYTICAL THOUGHT AND CREATIVITY Η διεπιστημονική προσέγγιση των αντικειμένων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ/ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ/ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ/ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ/ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ &ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ/ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ/ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ * 22η ΤΜΗΜΑ*

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Φιλοσοφία

Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Ενότητα 11: Σωκράτης: η ειρωνεία της άγνοιας Κωνσταντίνος Μαντζανάρης Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΗΜΕΡΙΔΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ «ΘΕΜΑΤΑ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ» ΣΑΒΒΑΤΟ 13 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2014, ΩΡΑ 18.00 ΣΤΟ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΛΕΥΚΑΔΑΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΛΟΗ ΜΠΑΛΛΑ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Ερευνητικά ενδιαφέροντα: Πλάτων, Αριστοτέλης, Σοφιστές ιατρικοί συγγραφείς.

ΧΛΟΗ ΜΠΑΛΛΑ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Ερευνητικά ενδιαφέροντα: Πλάτων, Αριστοτέλης, Σοφιστές ιατρικοί συγγραφείς. ΧΛΟΗ ΜΠΑΛΛΑ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Ερευνητικά ενδιαφέροντα: Πλάτων, Αριστοτέλης, Σοφιστές ιατρικοί συγγραφείς. TITΛOI ΣΠOY ΩN ιδακτορική διατριβή, Φιλοσοφική Σχολή AΠΘ, Tµήµα Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής,

Διαβάστε περισσότερα

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,.

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Προσκήνιο 77 : patrhenis@keda.gr -,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. Abstract Constructivism constitutes a broad theoretical-cognitive movement encompassing

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός Ερευνητικά ερωτήματα Απαντήσεις. Τέχνημα Διαδικασία και βίντεο

Σκοπός Ερευνητικά ερωτήματα Απαντήσεις. Τέχνημα Διαδικασία και βίντεο Σκοπός Ερευνητικά ερωτήματα Απαντήσεις Τέχνημα Διαδικασία και βίντεο Σκοπός : Ο απώτερος σκοπός της έρευνας αυτής είναι να διενεργηθεί μια διερεύνηση της διαχρονικής διάστασης της κινηματογραφικής τέχνης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ «ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗ ΑΘΛΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ» ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΤΙΤΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της Ιστοριογραφίας

Ιστορία της Ιστοριογραφίας Ιστορία της Ιστοριογραφίας Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 2) Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Πολυμέρης Βόγλης Παραδοσιακή ιστοριογραφία Εδραιώνεται τον 19 ο αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος

ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης. Δημήτρης Πλάντζος ΙΑ119 Θεωρητικές και μεθοδολογικές αρχές στη μελέτη της κλασικής τέχνης Δημήτρης Πλάντζος Η παλιννόστηση του κλασικού: Νοσταλγία για την κλασική αρχαιότητα ως επινοημένη παιδική ηλικία της ανθρωπότητας

Διαβάστε περισσότερα

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης

120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης 120 Φιλοσοφίας - Παιδαγωγικής Θεσσαλονίκης Σκοπός Σκοπός αυτού του Τμήματος είναι η ανάδειξη επιστημόνων ικανών να καλύπτουν τις ανάγκες της εκπαίδευσης σε προσωπικό για την διδασκαλία των μαθημάτων της

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της Ιστοριογραφίας

Ιστορία της Ιστοριογραφίας Ιστορία της Ιστοριογραφίας Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 1) Τα Annales. Μια «μικρή διανοητική επανάσταση» στο πεδίο της Ιστοριογραφίας Ρίκα Μπενβενίστε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ Τίτλος μαθήματος ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΜΟΥΣΕΙΑ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΤΥΠΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Επιλογής / Ενότητα Τεχνών (ΤΕ) ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΙΡΗΝΗ ΝΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΚΤ1121 ΜΟΝΑΔΕΣ ECTS:

Διαβάστε περισσότερα

Τo κείµενο πρέπει να στέλνεται µε ηλεκτρονικό ταχυδροµείο προς το περιοδικό στο

Τo κείµενο πρέπει να στέλνεται µε ηλεκτρονικό ταχυδροµείο προς το περιοδικό στο Περιοδικό Ιστορία της Τέχνης Οδηγίες προς τους συγγραφείς Οδηγίες για το κείµενο 1. Εκτενή κείµενα Τo κείµενο πρέπει να στέλνεται µε ηλεκτρονικό ταχυδροµείο προς το περιοδικό στο όνοµα του αρχισυντάκτη

Διαβάστε περισσότερα

European Doctorate in Social History

European Doctorate in Social History Πανεπιστήµιο Αθηνών, Τµήµα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Τοµέας Ιστορίας European Doctorate in Social History Πολιτισµικές µεταφορές και έννοιες που ταξιδεύουν. Έθνος και διανοούµενοι ανάµεσα στην Ελλάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΡΜΟΣ. 2. Στοιχεία Οπτικής - Θεωρία Χρώματος - Φωτομετρία (3) (3) 3. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 3 4. Αισθητική Ι 3

ΚΟΡΜΟΣ. 2. Στοιχεία Οπτικής - Θεωρία Χρώματος - Φωτομετρία (3) (3) 3. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 3 4. Αισθητική Ι 3 ΚΟΡΜΟΣ Α Εξάμηνο /Φροντιστήριο 1. Ιστορία της Αρχαίας Ελληνικής Τέχνης Ι 2. Στοιχεία Οπτικής - Χρώματος - Φωτομετρία. Εισαγωγή στην Ανθρωπολογία της Τέχνης 4. Αισθητική Ι 5. Ζωγραφικής Ι 6. Γλυπτικής Ι

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Ανδρουλιδάκης Καθηγητής

Κώστας Ανδρουλιδάκης Καθηγητής Κώστας Ανδρουλιδάκης Καθηγητής ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Γεννήθηκε το 1956 στο Ηράκλειο Κρήτης. Σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών (1978: πτυχίο Νομικής, 1982: άδεια άσκησης της δικηγορίας, από την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών

Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών Τομ. 44, 1982 Η επιστημολογία της πολιτικής διερεύνησης με ειδική αναφορά στις διεθνείς σχέσεις: Μια κριτική Πετρίδης Μάκης 10.12681/grsr.537 Copyright 1982 To cite this article:

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ.

Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ. Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ. Η ιστορία του Το Τµήµα ιδρύθηκε το 1951, αρχικά ως µέρος του Ινστιτούτου Ξένων Γλωσσών και Φιλολογιών του Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης, και στη συνέχεια, από

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΟΜΑ ΕΣ ΨΥΧΟ ΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Ο ΤΕΡΜΑΤΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΨΥΧΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΟΜΑ ΕΣ ΨΥΧΟ ΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η παρούσα εργασία αποτελεί την πτυχιακή µου για την ολοκλήρωση των σπουδών µου στο τµήµα Ψυχολογίας του Πανεπιστηµίου Κρήτης. Εποπτεύουσα καθηγήτρια ήταν η κ. Κ. Χατήρα. Παραθέτω τον πρόλογο και τα συµπεράσµατα

Διαβάστε περισσότερα

Οι Εννοιολογικές Αλλαγές ως Συνιστώσα της Σύγχρονης Ιστοριογραφίας των Μαθηματικών

Οι Εννοιολογικές Αλλαγές ως Συνιστώσα της Σύγχρονης Ιστοριογραφίας των Μαθηματικών Οι Εννοιολογικές Αλλαγές ως Συνιστώσα της Σύγχρονης Ιστοριογραφίας των Μαθηματικών Ν. Καστάνη Ι. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην εισαγωγική παράγραφο των Μαθημάτων Θεωρίας Πιθανοτήτων, του Θ.Ν. Κάκουλλου, με τίτλο σύνοψη

Διαβάστε περισσότερα

Β Α Σ Ι Λ Η Σ Φ Ι Λ Ι Α Σ ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΟΝ ΕΠΑΝΑΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΩΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Πρόλογος 17 ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ

Β Α Σ Ι Λ Η Σ Φ Ι Λ Ι Α Σ ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΟΝ ΕΠΑΝΑΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΩΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Πρόλογος 17 ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ Β Α Σ Ι Λ Η Σ Φ Ι Λ Ι Α Σ ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΟΝ ΕΠΑΝΑΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΩΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Πρόλογος 17 ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ Το αντικείμενο της ψυχολογίας ως επιστήμης του ανθρώπου ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΜΑΘΗΜΑ Κατηγορία ECTS Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Επιστήμη Υποχρεωτικό 6 Ελληνική Γλώσσα Υποχρεωτικό 6 Η Ιστορία και η Διδακτικής της Υποχρεωτικό 6

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Αισθητική

Τίτλος Μαθήματος: Αισθητική Τίτλος Μαθήματος: Αισθητική Ενότητα: Βιβλιογραφική Αναφορά Όνομα Καθηγητή: ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΚΑΛΕΡΗ Τμήμα: ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ 1. Σκοποί Ενότητας Μικρή Βιβλιογραφία για την ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ με σύντομο σχολιασμό 2. Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτιστικά Γεγονότα 2008

Πολιτιστικά Γεγονότα 2008 Πολιτιστικά Γεγονότα 2008 Ρόδος, µια Πόλη Τέχνης και Πολιτισµού Ο Πολιτισµός ήταν πάντα ένα αναπόσπαστο κοµµάτι της ζωή στην Ρόδο. Ο Δήµος Ροδίων οργανώνει καθ όλη την διάρκεια της χρονιάς, µε έµφαση στους

Διαβάστε περισσότερα

EΓΓΡΑΦΕΣ 2015-16. User-Pc. Fine Art, Culture & Design. Kέντρο δια Βίου Μάθησης

EΓΓΡΑΦΕΣ 2015-16. User-Pc. Fine Art, Culture & Design. Kέντρο δια Βίου Μάθησης EΓΓΡΑΦΕΣ 2015-16 User-Pc Θ έ μ ι δ ο ς 9, Π α λ α ι ό Φ ά λ η ρ ο e - m a i l : b o r g i a s - @ o t e n e t. g r w w w. b o r g i a s - a r t. g r w w w. f a c e b o o k. c o m / b o r g i a s a r t

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κοινωνιολογίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κοινωνιολογία». Εαρινό εξάμηνο 2009 ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕ- ΘΟΔΟΙ

Τμήμα Κοινωνιολογίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κοινωνιολογία». Εαρινό εξάμηνο 2009 ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕ- ΘΟΔΟΙ Πανεπιστήμιο Κρήτης Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Κοινωνιολογίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κοινωνιολογία». Εαρινό εξάμηνο 2009 ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕ- ΘΟΔΟΙ Συντονιστής:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΝΟΙΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ = ΧΩΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΟΜΕΑΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ. -- ΑΘΗΝΑ : ΕΚΔΟΣΕΙΣ "ΕΞΑΝΤΑΣ", 1988

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΝΟΙΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ = ΧΩΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΟΜΕΑΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ. -- ΑΘΗΝΑ : ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΕΞΑΝΤΑΣ, 1988 ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΡΟΝΟΙΑ 360 Μ / 00497 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ = ΧΩΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΟΜΕΑΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ. -- ΑΘΗΝΑ : ΕΚΔΟΣΕΙΣ "ΕΞΑΝΤΑΣ", 1988 1. ΚΡΑΤΟΣ ΠΡΟΝΟΙΑ. 2. ΠΡΟΝΟΙΑ. 3. ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΙΛΑΛΗΣ (2002). ΙΣΤΟΡΙΕΣ «ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΟΡΑΣΗΣ» ΑΝΑΓΝΩΣΕΙΣ TOΥ 19ου ΑΙΩΝΑ ΣΕ ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ. Μνήμων, 24, 387-402.

ΜΠΙΛΑΛΗΣ (2002). ΙΣΤΟΡΙΕΣ «ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΟΡΑΣΗΣ» ΑΝΑΓΝΩΣΕΙΣ TOΥ 19ου ΑΙΩΝΑ ΣΕ ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ. Μνήμων, 24, 387-402. Μνήμων Τομ. 24, 2002 ΙΣΤΟΡΙΕΣ «ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΟΡΑΣΗΣ» ΑΝΑΓΝΩΣΕΙΣ TOΥ 19ου ΑΙΩΝΑ ΣΕ ΨΗΦΙΑΚΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΠΙΛΑΛΗΣ ΜΗΤΣΟΣ 10.12681/mnimon.747 Copyright 2002 To cite this article: ΜΠΙΛΑΛΗΣ (2002).

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΥ ΑΠΟ - ΜΕΧΡΙ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΕΙΡΑΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΥ ΑΠΟ - ΜΕΧΡΙ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΕΙΡΑΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΙΤΛΟΣ ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΥ ΑΠΟ - ΜΕΧΡΙ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΕΙΡΑΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ L' ANNÉE PHILOLOGIQUE 1924/1926 (I) - 2004 (LXXV) ΠΛΗΡΗΣ AUSTRALIAN JOURNAL OF 1981 (1:1) - 1988 (8:1) ΕΛΛΙΠΗΣ: Vol. 3(1) ΩΡΕΑ N.V.SMITH BULLETIN

Διαβάστε περισσότερα

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών

Ευγενία Δρακοπούλου. Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Ευγενία Δρακοπούλου Διευθύντρια Ερευνών Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Τηλ. +302107273570 Fax: +302107246212 E-mail: egidrak@eie.gr Website: http://eie.academia.edu/eugeniadrakopoulou http://www.eie.gr/nhrf/institutes/inr/cvs/cv-drakopoulou-gr.html

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία. Σωτήρης Χτούρης, Καθηγητής

Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία. Σωτήρης Χτούρης, Καθηγητής Σε τι αναφέρεται το μάθημα ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: ΚΟΙΝ107 Κλασική Κοινωνιολογική Θεωρία Σωτήρης Χτούρης,

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής.

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Arist Von Schlippe, Jochen Schweitzer επιµέλεια: Βιργινία Ιωαννίδου µετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. 1989 Διδακτορικό Δίπλωμα Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Τομέας Λαογραφίας)

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. 1989 Διδακτορικό Δίπλωμα Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Τομέας Λαογραφίας) ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Ονοματεπώνυμο : Μαγδαληνή Ζωγράφου Διεύθυνση Επικοινωνίας : Εθνικής Αντίστασης 41, Δάφνη 17237 Tηλέφωνο Επικοινωνίας : 210-9760310, 210-6668198 Fax : - E-mail : zografou@phed.uoa.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχοσωµατικοί Πόνοι: Η Θεραπευτική ιαδικασία τους, σύµφωνα µε την Προσωποκεντρική & Focusing Βιωµατική Ψυχοθεραπεία *

Ψυχοσωµατικοί Πόνοι: Η Θεραπευτική ιαδικασία τους, σύµφωνα µε την Προσωποκεντρική & Focusing Βιωµατική Ψυχοθεραπεία * Ψυχοσωµατικοί Πόνοι: Η Θεραπευτική ιαδικασία τους, σύµφωνα µε την Προσωποκεντρική & Focusing Βιωµατική Ψυχοθεραπεία * Άννα Καραλή miel@hol.gr Περίληψη Η Προσωποκεντρική Ψυχοθεραπεία, που αναπτύχθηκε από

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής

ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Το κωμικό και η Ποιητική της Ανατροπής Ενότητα 5: Ειρωνικό προσωπείο: το παράδειγμα του Γιάννη Σκαρίμπα Κατερίνα Κωστίου Τμήμα Φιλολογίας ενότητα 5 Ειρωνικό

Διαβάστε περισσότερα

Η ιστορία της ιστορίας (19 ος -20 ος αιώνας) και το μέλλον του παρελθόντος Μεταπτυχιακό σεμινάριο

Η ιστορία της ιστορίας (19 ος -20 ος αιώνας) και το μέλλον του παρελθόντος Μεταπτυχιακό σεμινάριο Η ιστορία της ιστορίας (19 ος -20 ος αιώνας) και το μέλλον του παρελθόντος Μεταπτυχιακό σεμινάριο Χειμερινό εξάμηνο 2011-2012 Λήδα Παπαστεφανάκη-Άννα Μαχαιρά Τις τέσσερις τελευταίες δεκαετίες, η ιστορία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Παρασκευή 6 Μαΐου 2011. 10.00-10.30 Έναρξη. 10.30-12.30: ιδάσκοντας µε εθνογραφικές ταινίες. Συντονίστρια: Αίγλη Μπρούσκου

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. Παρασκευή 6 Μαΐου 2011. 10.00-10.30 Έναρξη. 10.30-12.30: ιδάσκοντας µε εθνογραφικές ταινίες. Συντονίστρια: Αίγλη Μπρούσκου ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Παρασκευή 6 Μαΐου 2011 10.00-10.30 Έναρξη 10.30-12.30: ιδάσκοντας µε εθνογραφικές ταινίες Συντονίστρια: Αίγλη Μπρούσκου Βασίλης αλκαβούκης (Τµήµα Ιστορίας & Εθνολογίας, ΠΘ): Η «µπαλάντα του οµο-λειτουργισµού».

Διαβάστε περισσότερα

Sports, Politics and Cultures

Sports, Politics and Cultures 1o Ετήσιο Διεθνές Συνέδριο 3-5 Ιουλίου 2012, Αρχαία Ολυμπία Σε συνεργασία με το Κέντρο Ελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Harvard INTERNATIONAL OLYMPIC ACADEMY Η Διεθνής Ολυμπιακή Ακαδημία σε συνεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Η γεφύρωση της οικονομικής θεωρίας και της εφαρμοσμένης οικονομικής ανάλυσης: η χρησιμότητα μίας ενημερωμένης οικονομικής Βιβλιοθήκης

Η γεφύρωση της οικονομικής θεωρίας και της εφαρμοσμένης οικονομικής ανάλυσης: η χρησιμότητα μίας ενημερωμένης οικονομικής Βιβλιοθήκης Η γεφύρωση της οικονομικής θεωρίας και της εφαρμοσμένης οικονομικής ανάλυσης: η χρησιμότητα μίας ενημερωμένης οικονομικής Βιβλιοθήκης Αθήνα, 6 Μαρτίου 2015 Πέτρος Μηγιάκης Δ/νση Οικονομικής Ανάλυσης και

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32)

Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Γνωστική Ψυχολογία Ι (ΨΧ32) Διάλεξη 1 Εισαγωγή, ορισμός και ιστορία της Γνωστικής Ψυχολογίας Πέτρος Ρούσσος Μερικά διαδικαστικά http://users.uoa.gr/~roussosp/gr/index.htm http://eclass.uoa.gr/courses/ppp146/

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Αναπαραστάσεις της Παιδικής Ηλικίας: Υποκειμενικότητα και Εξουσία

Τίτλος Μαθήματος: Αναπαραστάσεις της Παιδικής Ηλικίας: Υποκειμενικότητα και Εξουσία Τίτλος Μαθήματος: Αναπαραστάσεις της Παιδικής Ηλικίας: Υποκειμενικότητα και Εξουσία Κωδικός μαθήματος: SEAB112 (3Ω/Ε) Εξάμηνο σπουδών: 8o Είδος μαθήματος: Επιλογής Μονάδες ECTS: 5 Διδάσκων: Γιάννης Πεχτελίδης

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Πλάγγεσης ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Γιάννης Πλάγγεσης ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Γιάννης Πλάγγεσης ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Γεννήθηκα το 1946 στη Λεύκα Μεσσηνίας και σπούδασα φιλοσοφία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (1968-72) και στο Πανεπιστήμιο του Sheffield της Αγγλίας (1979-82).

Διαβάστε περισσότερα

Προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών Τμήματος Φιλολογίας. Φιλοσοφική Σχολή. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών Τμήματος Φιλολογίας. Φιλοσοφική Σχολή. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Προπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών Τμήματος Φιλολογίας Φιλοσοφική Σχολή Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης ΚΛΑΣΙΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΚΟΡΜΟΣ [111 ECTS] ΜΝΕΣ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ ΚΛΑΣΙΚΕΣ ΣΠΟΥΔΕΣ ΜΝΕΣ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Το θεωρητικό υπόβαθρο της Πολιτιστικής Κληρονομιάς- Θεωρίες για την Τέχνη ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΕΧΝΗ Η Τέχνη δεν ταυτίζεται πάντα με την αισθητική απόλαυση.

Διαβάστε περισσότερα

Π. Βόλτση - Κ. Π. Ζωντανός

Π. Βόλτση - Κ. Π. Ζωντανός Π. Βόλτση - Κ. Π. Ζωντανός ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Διαδικασία σύνταξης Γραπτής Πολιτικής Διαχείρισης συλλογής για μια Ελληνική Ακαδημαϊκή Βιβλιοθήκη P. Voltsi - Κ. P. Zontanos LIBRARY OF THE

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΑΙΘΟΥΣΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΟΥ ΑΠΟ ΤΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΗΜΜΥ ΙΑΚΑ ΠΤΠΕ ΠΤΔΕ ΠΤΕΑ

ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΑΙΘΟΥΣΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΟΥ ΑΠΟ ΤΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΗΜΜΥ ΙΑΚΑ ΠΤΠΕ ΠΤΔΕ ΠΤΕΑ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΑΙΘΟΥΣΩΝ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΠΑΠΑΣΤΡΑΤΟΥ ΑΠΟ ΤΑ ΤΜΗΜΑΤΑ ΤΗΜΜΥ 1 ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΕΙΜΕΡΙΝΟΥ ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2015-2016 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Τελευταία ενημέρωση: 7/12/2015

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Γαλλικών Σπουδών και Σύγχρονων Γλωσσών ΠΤΥΧΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

Τμήμα Γαλλικών Σπουδών και Σύγχρονων Γλωσσών ΠΤΥΧΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΤΥΧΙΟ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ MODERN LANGUAGES AND EUROPEAN STUDIES LANGUES VIVANTES ET ÉTUDES EUROPÉENNES MODERNE SPRACHEN UND EUROPASTUDIEN -ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑ ΕΞΑΜΗΝΟ- ENGLISH

Διαβάστε περισσότερα

Ευστράτιος Θ. Βαχάρογλου

Ευστράτιος Θ. Βαχάρογλου Ευστράτιος Θ. Βαχάρογλου «Περί των καθηκόντων του ανθρώπου ως χριστιανού και ως πολίτου»: Η έννοια της ηθικής στα ελληνικά σχολεία στα τέλη του 19 ου αιώνα Εισαγωγικά Η ηθική διάσταση της παιδείας αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ

Επιβλέπουσα Καθηγήτρια: ΣΟΦΙΑ ΑΡΑΒΟΥ ΠΑΠΑΔΑΤΟΥ EΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Ταχ. Δ/νση : Λεωφ. Αντ.Τρίτση, Αργοστόλι Κεφαλληνίας Τ.Κ. 28 100 τηλ. : 26710-27311 fax : 26710-27312

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στις βασικές αρχές του σύγχρονου χορού

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στις βασικές αρχές του σύγχρονου χορού Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στις βασικές αρχές του σύγχρονου χορού Κωδικός Μαθήματος: ΚΤ1410 Διδάσκουσα: Τσουβαλά Μαρία, tsouvala@uth.gr Είδος Μαθήματος: ΤΥ Εξάμηνο:1ο 2ο Μονάδες ECTS: 6 Περιγραφή του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Τμήμα Ιατρικής Τμήμα Βιολογίας Τμήμα Κοινωνιολογίας

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Τμήμα Ιατρικής Τμήμα Βιολογίας Τμήμα Κοινωνιολογίας ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Τμήμα Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Τμήμα Ιατρικής Τμήμα Βιολογίας Τμήμα Κοινωνιολογίας Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών ΒΙΟΗΘΙΚΗ 6ο Επιστημονικό Συνέδριο - Retreat

Διαβάστε περισσότερα

Η Επίδραση της Παλινδρόμησης και οι Παρερμηνείες στις Oποίες Οδηγεί (Regression Effect και Regression Fallacy)

Η Επίδραση της Παλινδρόμησης και οι Παρερμηνείες στις Oποίες Οδηγεί (Regression Effect και Regression Fallacy) Επομένως, για μεγάλα σετ δεδομένων η χρησιμοποίηση εικονικών μεταβλητών μπορεί να αποτελεί μια εναλλακτική προσέγγιση για την προσαρμογή μη παραμετρικών απαντητικών συναρτήσεων (non parametric forms of

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Πανελλήνιο συνέδριο με θέμα: Βιολογικές και Φυσικές Επιστήμες στην Εκπαίδευση Αθήνα, 11-13/04/2008 Κώστας Καμπουράκης Εκπαιδευτήρια Γείτονα,

Διαβάστε περισσότερα

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων

113 Φιλολογίας Ιωαννίνων 113 Φιλολογίας Ιωαννίνων Η Φιλοσοφική Σχολή ιδρύθηκε στα Ιωάννινα και λειτούργησε για πρώτη φορά κατά το ακαδημαϊκό έτος 1964-65 ως παράρτημα της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Β.Δ.

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Μύθος και διακείμενα ως συνθετικά στοιχεία της ποιητικής ταυτότητας του Σωτήρη Σαράκη. Γεώργιος Παπαντωνάκης

Μύθος και διακείμενα ως συνθετικά στοιχεία της ποιητικής ταυτότητας του Σωτήρη Σαράκη. Γεώργιος Παπαντωνάκης 1 Μύθος και διακείμενα ως συνθετικά στοιχεία της ποιητικής ταυτότητας του Σωτήρη Σαράκη Γεώργιος Παπαντωνάκης 1. Γενικά. Εκδοχές ταυτότητας Με την εργασία αυτή, έχουμε στόχο να διερευνήσουμε τον τρόπο

Διαβάστε περισσότερα

Επιστηµονική Εργασία υπό Εξέλιξη (Working Paper) No. 724. Ο Θεσµικός µετα-κεϋνσιανισµός µετά τη Μεγάλη Κάµψη. Του

Επιστηµονική Εργασία υπό Εξέλιξη (Working Paper) No. 724. Ο Θεσµικός µετα-κεϋνσιανισµός µετά τη Μεγάλη Κάµψη. Του Επιστηµονική Εργασία υπό Εξέλιξη (Working Paper) No. 724 Ο Θεσµικός µετα-κεϋνσιανισµός µετά τη Μεγάλη Κάµψη Του Charles J. Whalen* Γραφείο Προϋπολογισµού του Κογκρέσου των ΗΠΑ Μάιος 2012 * Το παρόν κείµενο

Διαβάστε περισσότερα

Ο «Διαφωτισµός» σήµερα. Λογοτεχνικά ταξίδια στον 18 ο αιώνα.

Ο «Διαφωτισµός» σήµερα. Λογοτεχνικά ταξίδια στον 18 ο αιώνα. Α.Π.Θ. ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Τµήµα Φιλολογίας Διατµηµατικό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα: Νεοελληνικές Σπουδές και Πολιτισµός: (Eυρωπαϊκός, Bαλκανικός, Aνατολικός) (Γενική και Συγκριτική Γραµµατολογία, Θεωρία της

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 6: Η βιβλιοθήκη του νηπιαγωγείου. Οργάνωση και λειτουργία. Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Σ Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ω Ν

Π Ρ Ο Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Σ Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ω Ν ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΜΝΕΣ ΝΕΦ 206. Νεοελληνική πεζογραφία (1914 σήμερα) Διδάσκων: Μιχ. Γ. Μπακογιάννης Εαρινό εξάμηνο 2010-2011 Ιστορία της νεοελληνικής πεζογραφίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ (1) ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΕΥΠ ΟΠΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ OPT 4016 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 4 o ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΟΦΘΑΛΜΙΚΗ & ΚΛΙΝΙΚΗ ΔΙΑΘΛΑΣΗ ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ, ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ ΕΙΚΟΣΤΟΥ ΑΙΩΝΑ 10-12 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2007 Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη Πειραιώς 138 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ, ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ ΕΙΚΟΣΤΟΥ ΑΙΩΝΑ 10-12 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2007 Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη Πειραιώς 138 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑ, ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΤΟΥ ΕΙΚΟΣΤΟΥ ΑΙΩΝΑ 10-12 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2007 Αθήνα, Μουσείο Μπενάκη Πειραιώς 138 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ TETAΡΤΗ 10 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ Πρόεδρος συνεδρίας: Γιώργος Τόλιας Χαιρετισμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ ΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΟΙΗΤΕΣ ΝΙΚΟ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟ ΚΑΙ ΑΝΔΡΕΑ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟ Τουρανάκου Κατερίνα Ψαλλίδα Δήμητρα Καλαμπαλίκης Παντελής Γεννάτος Άκης Χαλίδας Γιάννης ΝΙΚΟΣ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ Η ΖΩΗ ΤΟΥ Ο Νίκος Εγγονόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης

Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Mουσειοσκευή «Ζωγραφίζω το δέντρο» Το µάθηµα των εικαστικών ως µέσο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης Ελένη - Φαίη Σταµάτη ιευθύντρια Μουσείου Ελληνικής Παιδικής Τέχνης email: contact@childrensartmuseum.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθημα: Μεθοδολογία Εμπειρικής Έρευνας των Κοινωνικών Επιστημών Εκπονήθηκε για το Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015*

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015* ΔΕΥΤΕΡΑ 19/1 ΤΡΙΤΗ 20/1 ΤΕΤΑΡΤΗ 21/1 ΠΕΜΠΤΗ 22/1 ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 23/1 ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΕΥΓΕΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2015-16

Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2015-16 Πρόγραμμα Σεμιναρίων Mεταπτυχιακών Φοιτητών ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2015-16 Το κάθε μεταπτυχιακό πρόγραμμα έχει 3 επίπεδα που αφορούν σεμινάρια (Ι, ΙΙ, ΙΙΙ). Θα πρέπει με το τέλος των σπουδών σας η αναλυτική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Φιλοσοφία

Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Εισαγωγή στη Φιλοσοφία Ενότητα 5: Ηράκλειτος Κωνσταντίνος Μαντζανάρης Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα