Μετάδοση HIV λοίμωξης από τη μητέρα στο νεογνό: Aνoσολογία - Πρόληψη - Αντιμετώπιση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μετάδοση HIV λοίμωξης από τη μητέρα στο νεογνό: Aνoσολογία - Πρόληψη - Αντιμετώπιση"

Transcript

1 EΛΛHNIKH MAIEYTIKH & ΓYNAIKOΛΟΓIA 19(4): , 2007 Ανασκόπηση Μετάδοση HIV λοίμωξης από τη μητέρα στο νεογνό: Aνoσολογία - Πρόληψη - Αντιμετώπιση Ε. Γκιουγκή 1 Χ. Τσακαλίδης 1 Ε. Πεχλιβάνη 1 Δ. Βαβίλης 2 Ν. Νικολαΐδης 1 ΠΕΡIΛΗΨΗ Κάθετη μετάδοση του ιού της Ανθρώπινης Ανοσοανεπάρκειας τύπου 1 (Ηuman Immunodeficiency Virus, HIV-1) από τη μητέρα στο νεογνό μπορεί να συμβεί κατά την ενδομήτρια, περιγεννητική ή μεταγεννητική περίοδο και έχει συσχετισθεί κυρίως με το ιϊκό φορτίο στο μητρικό αίμα, τα επίπεδα των CD4 T-λεμφοκυττάρων, την προωρότητα, τον τρόπο τοκετού, τη διάρκεια ρήξης των εμβρυϊκών υμένων και το θηλασμό. Η συστηματική εφαρμογή συνδυασμένης αντιρετροϊκής αγωγής κατά την κύηση, προγραμματισμένης καισαρικής τομής σε περίπτωση ανιχνεύσιμου ιϊκού φορτίου κατά τον τοκετό, χημειοπροφύλαξης του εκτεθειμένου νεογνού και η σίτιση με εξανθρωποποιημένο γάλα, έχουν επιτύχει μείωση του ποσοστού κάθετης μετάδοσης στις ανεπτυγμένες χώρες σε 1%. Ο θηλασμός διπλασιάζει τον κίνδυνο μετάδοσης και αντενδείκνυται απόλυτα. Στις αναπτυσσόμενες χώρες οι συστάσεις διαφοροποιούνται λόγω του υποσιτισμού. Το νέο ανασυνδυασμένο εμβόλιο ζώντος HIV-1 ιού (vcp205) θεωρείται ασφαλές και συνιστάται στα νεογνά οροθετικών μητέρων. Όροι ευρετηρίου: περιγεννητική HIV-1 λοίμωξη, κύηση, νεογνό, ανοσολογία, θεραπεία. 1 Β Μονάδα εντατικής Νοσηλείας Νεογνών ΑΠΘ, Νοσοκομείο «Παπαγεωργίου», Θεσσαλονίκη 2 Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο «Παπαγεωργίου», Θεσσαλονίκη Aλληλογραφία: Νικολαΐδης Νικόλαος Β Νεογνολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο «Παπαγεωργίου» Κατατέθηκε: 06/07/06 Εγκρίθηκε: 30/09/06 ΕΙΣΑΓΩΓΗ H επιδημία της ΗΙV λοίμωξης πλήττει κυρίως τις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Εκτιμάται πως οι γυναίκες ηλικίας ετών είναι 2,5 φορές πιο πιθανό να προσβληθούν από τον ιό απ ότι οι άνδρες της ίδιας ηλικιακής ομάδας 1. Γι αυτό, από τα νέα κρούσματα ΗΙV λοίμωξης σε παιδιά που προκύπτουν κάθε μέρα παγκοσμίως, τα 2/3 οφείλονται σε μετάδοση από τη μητέρα στο νεογνό. Το 95% των περιστατικών αυτών παρατηρείται στις αναπτυσσόμενες χώρες 1,2. Επιπλέον, η HIV λοίμωξη κατά την κύηση συνοδεύεται από σημαντική μητρική νοσηρότητα και θνητότητα 2. Σε απουσία παρέμβασης το 15-45% των προσβεβλημένων εγκύων θα μεταδώσουν τη λοίμωξη στα νεογνά, από τα οποία 5-10% μολύνεται διαπλακουντιακά, 10-20% μετά από περιγεννητική έκθεση και 5-20% μέσω του θηλασμού. Ο θηλασμός ευθύνεται για το 50% των νεογνικών λοιμώξεων από HIV στις χώρες του τρίτου κόσμου 3. Στην ανασκόπηση αυτή περιγράφεται η συμπεριφορά του ΗΙV-1 366

2 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ Πίνακας 1. Περιγεννητική HIV-1 λοίμωξη: ειδική ανοσολογική απάντηση του ξενιστή στον HIV-1 και ιϊκή διαφυγή Έγκυος Συσχέτιση με Νεογνό HIV-1 μετάδοση Κυτταρική ανοσία CTL* δραστηριότητα Αυξημένο εύρος και Μπορεί να ανιχνευθεί παρούσα έναντι του ένταση CTL πρώιμη δραστηριότητα ΗIV-1 δραστηριότητας στις που διευρύνεται με το μητέρες που δεν χρόνο μεταδίδουν Κυτοτοξικά Τ- Διαφυγή από CTL Διαφυγή συμβαίνει Μπορεί να εμφανιστεί λεμφοκύτταρα δραστηριότητα συχνότερα στις διαφυγή de novo. (CD8+ve T μητέρες που Μπορεί να μεταβιβαστεί λεμφοκύτταρα) μεταδίδουν φορτίο μετά μητρική διαφυγή, που επιμένει ή υποχωρεί ανάλογα με το κοινό HLA με τη μητέρα και τον ιϊκό πολυμορφισμό Χυμική ανοσία Ανίχνευση αντιϊκής Η παρουσία Nab δε Συσχετίζεται με Nab* συσχετίζεται πάντα με καλύτερη κλινική δραστηριότητας μειωμένη έκβαση της HIV-1 μεταδοτικότητα λοίμωξης Εξουδετερωτικά Πιθανή διαφυγή Πρώιμη έναρξη αντισώματα διαφυγής (Nab) (B-λεμφοκύτταρα) *CTL: Cytotoxic T-lymphocyte *Nab: Neutralising antibodies ιού καθότι η κάθετη μετάδοση του ΗΙV-2 είναι εξαιρετικά σπάνια 4. Η Αμερικανική Παιδιατρική Ακαδημία, το Αμερικανικό Κολλέγιο Μαιευτήρων και Γυναικολόγων 5 και τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Λοιμώξεων 6,7 συστήνουν ο έλεγχος για HIV να εντάσσεται στη ρουτίνα της προγεννητικής φροντίδας. Η εξέλιξη ταχέων μεθόδων ανίχνευσης του HIV με ευαισθησία και εξειδίκευση μεγαλύτερη του 99% επιτρέπουν την έγκαιρη διάγνωση, ακόμη και κατά τη φάση του τοκετού 8. Οι μέθοδοι αυτές έχουν την πιθανότητα ψευδώς θετικού αποτελέσματος 9, το οποίο πρέπει να εκλαμβάνεται ως αληθές έως ότου επιβεβαιωθεί η διάγνωση με ELISA και Western Blot. ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΠΕΡΙΓΕΝΝΗΤΙΚΗΣ HIV ΛΟΙΜΩΞΗΣ Ο ΗΙV-1 χαρακτηρίζεται από γενετικό πολυμορφισμό που οφείλεται σε λάθη που συμβαίνουν κατά το στάδιο της αντίστροφης μεταγραφής, λόγω του ταχύτατου ρυθμού πολλαπλασιασμού του ιού. Ο πολλαπλασιασμός του ιού συμβαίνει στο πολύ πρώιμο στάδιο της οξείας HIV-1 λοίμωξης, πριν από την ανοσολογική απάντηση του ξενιστή, όπως επίσης και στην εξελισσόμενη νόσο, καθώς ο ιός υπερνικά τους κατασταλτικούς μηχανισμούς του μητρικού ανοσιακού συστήματος. Βασικός παράγοντας κινδύνου για την κάθετη μετάδοση του HIV-1 είναι τα υψηλά επί- 367

3 Γκιουγκη και συν. Μετaδοση HIV λοiμωξης απο τη μητερα στο νεογνο: Aνoσολογια - Προληψη - Αντιμετωπιση Πίνακας 2. Παράγοντες κινδύνου για μετάδοση του HIV μέσω θηλασμού 28,29 Ισχυρή ένδειξη Σχετική ένδειξη Υψηλό ιϊκό φορτίο στο μητρικό πλάσμα 30,31 Μη αποκλειστικός θηλασμός κατά τους 6 πρώτους μήνες ζωής 39 Εξελισσόμενη νόσος/χαμηλά επίπεδα Υψηλό ιϊκό φορτίο στο μητρικό γάλα 40 CD4-Τ λεμφοκυττάρων 32,33 Παθολογία μαστών (μαστίτιδα, αποστήματα, Υποκλινική μαστίτιδα (αυξημένα τραυματισμένες θηλές) 30,34,35 επίπεδα Na στο μητρικό γάλα) 41,42 Πρωτογενής λοίμωξη 36,37 Χαμηλά μητρικά επίπεδα βιταμινών Β, C και Ε 43 Διάρκεια θηλασμού >6 μήνες 38 Νεογνική μυκητίαση στόματος 35 πεδα ιαιμίας στο μητρικό αίμα. Η ακριβής συμβολή της πρωτογενούς και της προϊούσας λοίμωξης στο συνολικό προφίλ της HIV-1 προσβεβλημένης εγκύου είναι δύσκολο να καθοριστεί, ωστόσο και στις δύο περιπτώσεις ο κίνδυνος μετάδοσης είναι μεγαλύτερος. Στις φάσεις αυτές, του αυξημένου πολλαπλασιασμού του ιού, υπάρχει ισχυρή πιθανότητα εμφάνισης ιϊκών μορφών με ειδικά εμβρυικά ή νεογνικά στοιχεία τροπισμού. Συγκεκριμένα, φαινοτυπικά γνωρίσματα που βασίζονται σε χαρακτηριστικά της κάψας του ιού φαίνεται πως κινητοποιούν διαδικασίες φυσικής επιλογής, όσον αφορά στη μετάδοση από τη μητέρα στο κύημα. Ταχέως πολλαπλασιαζόμενοι ιοί ικανοί να προάγουν τη δημιουργία συγκυτίων στις Τ-λεμφοκυτταρικές σειρές 10, καθώς και ιοί με υψηλό ρυθμό πολλαπλασιασμού εντός των μακροφάγων 11, κυριαρχούν στην κάθετη μετάδοση. Ο πληθυσμός που ανιχνεύεται στο νεογνό δεν είναι απαραιτήτως ομοιογενής όσον αφορά στο γενετικό υλικό και στη μορφολογία της κάψας, έχει ωστόσο την ικανότητα διαφοροποίησης με το χρόνο σε ποικίλους βαθμούς, γεγονός που συσχετίζεται μερικώς με τη βαρύτητα της νεογνικής νόσου 12. O HIV δεν ενοχοποιείται για συγγενείς δυσπλασίες. Τα κυτοτοξικά Τ-λεμφοκύτταρα (CTLs) είναι σημαντικά στον έλεγχο του HIV-1 και η παρουσία τους στις τραχηλικές εκκρίσεις και στο μητρικό γάλα έχει ανασταλτική δράση στη μετάδοση του ιού στο νεογνό. Ο ιός έχει ικανότητα διαφυγής της ανοσίας του ξενιστή, μέσω μεμονωμένων αλλαγών σε αμινοξέα. Η ύπαρξη ανθεκτικών μεταλλάξεων δεν αυξάνει τη μεταδοτικότητα 13, ωστόσο όταν το φορτίο των μεταλλαγμένων στελεχών είναι υψηλό η μετάδοση του ιού στο κύημα είναι αναπόφευκτη. Η βαρύτητα εξέλιξης της νεογνικής προσβολής εξαρτάται από τη συμμετοχή κοινών HLA τάξεως 1 μορίων στην ανοσολογική απάντηση της μητέρας. Εάν η ανοσιακή αντίδραση της μητέρας στον ιό κινητοποιήθηκε μέσω αντίδρασης σε ιϊκό πεπτίδιο μορίου του μείζονος συστήματος ιστοσυμβατότητας, που στο νεογνό είναι μητρικής προέλευσης, τότε αυτό μπορεί να εκδηλώσει μη ελεγχόμενη λοίμωξη. Εάν το συγκεκριμένο HLA μόριο στο παιδί είναι πατρικής προέλευσης, τότε είναι ικανό να εκδηλώσει ισχυρή CTL απάντηση στο συγκεκριμένο τύπο ιού. Η ανίχνευση εξουδετερωτικών αντισωμάτων στο νεογνό είναι μητρικής προέλευσης και δεν ισοδυναμεί με προστασία του νεογνού 14,15,16. Στον πίνακα 1 συνοψίζονται η ανοσολογική απάντηση της εγκύου και του νεογνού στον HIV-1, η σχέση της απάντησης αυτής με την κάθετη μετάδοση και την ικανότητα του ιού να διαφεύγει της άμυνας του ξενιστή. HIV ΚΑΙ ΘΗΛΑΣΜΟΣ Ο κίνδυνος μεταγεννητικής μόλυνσης μέσω του θηλασμού εκτιμάται σε 16-29% 17. Ο θηλασμός αυξάνει το συνολικό κίνδυνο κάθετης μετάδοσης κατά 14% όταν η μητέρα προσβληθεί πριν από τον τοκετό και κατά 30% όταν η πρωτολοίμωξη συμβεί μεταγεννητικά 18. Παράταση του θηλασμού μέχρι το 2 ο έτος ζωής διπλασιάζει τον κίνδυνο μετάδοσης 19. Ο HIV ανευρίσκεται στο μητρικό γάλα τόσο με τη μορφή ενδοκυττάριου DNA ιού, όσο και με τη μορφή ελεύθερου RNA ιού 20, ενώ έχει επίσης ανιχνευθεί στα μαστικά επιθηλιακά κύτταρα 21. Ο HIV που προέρχεται από τα κύτταρα αυτά έχει εκλεκτικά πλεονεκτήματα όσον αφορά στην προσβολή των βλεννογόνιων επιθηλιακών κυττάρων και ενδεχομένως εμφανίζει τροπισμό προς τα κύτταρα του στοματικού και γαστρεντερικού βλεννογόνου του νεογνού 21. Ο ιός εισέρχεται μέσω ρήξεων του βλεννογόνιου φραγμού ή μέσω προσβολής του βλεννολεμφαδενοειδούς ιστού. Έτσι, συνθήκες που προκαλούν βλάβες στο εντερικό επιθήλιο, όπως η εισαγωγή εξανθρωποποιημένου αγελαδινού γάλακτος, αυξάνουν τον κίνδυνο μετάδοσης. 368

4 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ Πίνακας 3. Σχήματα πρόληψης της κάθετης μετάδοσης με βάση τους μητρικούς δείκτες Στάδιο μητρικής νόσου < >500 (επίπεδα CD4/mm 3 ) Αναμενόμενο ιϊκό φορτίο Υψηλό Μέτριο προς χαμηλό Χαμηλό Κίνδυνος μητρικού Υψηλός Χαμηλός Χαμηλός AIDS*/θανάτου Κίνδυνος κάθετης Υψηλός Μέτριος Χαμηλός μετάδοσης Προτεινόμενη HAART* Σχήμα HAART μικρής Προφύλαξη με προφυλακτική διάρκειας μικρής διάρκειας αγωγή για μη Προφύλαξη με διπλή ή διπλή ή τριπλή θηλάζουσες τριπλή αντιρετροϊκή αντιρετροϊκή μητέρες αγωγή αγωγή Προτεινόμενη HAART Σχήμα HAART μικρής Προφύλαξη με προφυλακτική διάρκειας μικρής διάρκειας αγωγή για Προφύλαξη με διπλή ή διπλή ή τριπλή θηλάζουσες τριπλή αντιρετροϊκή αντιρετροϊκή μητέρες αγωγή αγωγή Καθοδήγηση για ασφαλείς τεχνικές θηλασμού *AIDS: Aquired Immunodeficiency Syndrome *HAART: Highly Active Antiretro Viral Therapy Τόσο οι ενδοκυττάριες, όσο και οι ελεύθερες μορφές του ιού μπορούν να διεισδύσουν στον υποβλεννογόνιο χιτώνα του εντέρου, από ρήξεις ή εξελκώσεις του βλεννογόνου, μέσω υποδοχέων των Μ κυττάρων και των εντεροκυττάρων 22,23. Ανοσολογικοί παράγοντες του μητρικού γάλακτος, όπως ειδικά CD8 Τ-λεμφοκύτταρα και IgM ανοσοσφαιρίνες, διαδραματίζουν προστατευτικό ρόλο 20,24. Εκκριτικά IgA αντισώματα αντιπροσωπεύουν την κύρια χυμική ανοσία του μητρικού γάλακτος και δρουν αναστέλλοντας τη σύνδεση του ιού στους υποδοχείς των κυττάρων-στόχων 25. Επιπλέον, τα πολυμορφοπύρηνα και επιθηλιακά κύτταρα εκκρίνουν πρωτεασικό αναστολέα (secretory leukocyte protease inhibitor-slpi), ο οποίος δρα στο κύτταρο-στόχο παρεμποδίζοντας όχι τη σύνδεση, αλλά την ενδοκυττάρωση του ιού 26. Συσχέτιση ανάμεσα στα επίπεδα του SLPI του μητρικού γάλακτος και στον κίνδυνο μόλυνσης του νεογνού είναι υπό μελέτη. Κάποιες μελέτες αναφέρουν την εμφάνιση ανθεκτικών μεταλλάξεων στο μητρικό γάλα σε υψηλότερο ποσοστό (65%) απ ότι στο πλάσμα (50%) 27. Στον πίνακα 2 αναφέρονται οι απόλυτοι και οι σχετικοί παράγοντες που επιδρούν θετικά στη μεταδοτικότητα του ιού μέσω του θηλασμού. ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΑΘΕΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ Κάθετη μετάδοση συμβαίνει κυρίως κατά τη διάρκεια του τελευταίου τριμήνου της κύησης, κατά τον τοκετό και με το θηλασμό. Παράγοντες που ευνοούν τη μετάδοση του ιού κατά την κύηση αποτελούν η ορομετατροπή της μητέρας, το προχωρημένο στάδιο μητρικής νόσου, ο υποσιτισμός, η συνύπαρξη άλλων σεξουαλικώς μεταδιδόμενων νοσημάτων και η φτωχή απάντηση στην αντιρετροϊκή αγωγή. Έλλειψη βιταμίνης Α είναι συχνή σε προσβεβλημένες εγκύους και έχει συσχετισθεί με υψηλότερη μεταδοτικότητα και αυξημένη νεογνική θνησιμότητα 44, μέσω αδυναμίας ανοσολο- 369

5 Γκιουγκη και συν. Μετaδοση HIV λοiμωξης απο τη μητερα στο νεογνο: Aνoσολογια - Προληψη - Αντιμετωπιση γικής απάντησης τόσο της μητέρας, όσο και του νεογνού, παθολογίας πλακούντα και κόλπου και αυξημένου ιϊκού φορτίου στο αίμα και στο μητρικό γάλα 45. Παρεμβάσεις κατά την κύηση (αμνιοκέντηση, λήψη δείγματος χοριακών λαχνών) συστήνεται να πραγματοποιούνται υπό αντιρετροϊκή αγωγή. Κατά το τέλος της κύησης το κύημα προσβάλλεται με μικρομεταγγίσεις μητρικού αίματος δια του ομφαλίου λώρου κατά τις συσπάσεις Braxton Hicks, κατά τις ωδίνες του τοκετού, δια του γαστρεντερικού συστήματος μετά από κατάποση μολυσμένου αμνιακού υγρού, ανιόντως μετά από ρήξη των εμβρυϊκών υμένων και με άμεση επαφή με μητρικό αίμα σε αποκόλληση πλακούντα ή κατά την εξώθηση 17. Η περιγεννητική μετάδοση ευνοείται από τον κολπικό τοκετό, τη μεγάλης διάρκειας επαφή με αίμα και κολπικές εκκρίσεις της μητέρας, την παρατεταμένη ρήξη των εμβρυϊκών υμένων, την παρουσία χοριοαμνιονίτιδας, καθώς και από παρεμβάσεις που επιτείνουν την έκθεση του νεογνού στο μητρικό αίμα (περινεοτομή, χρήση εμβρυουλκού). Η προωρότητα αποτελεί συνθήκη αυξημένης μεταδοτικότητας του ιού στο νεογνό, πιθανώς λόγω του λεπτού δέρματος, της ευπάθειας των βλεννογόνων, της ανωριμότητας του ανοσοποιητικού του συστήματος και των χαμηλών επιπέδων IgG αντισωμάτων μητρικής προέλευσης 17. ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΘΕΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ Οι κοινές συστάσεις (UNAIDS, WHO, UNICEF) για πρόληψη της κάθετης μετάδοσης περιλαμβάνουν 5 φάσεις 45 : Φάση 1: Έλεγχος για HIV πριν από τη σύλληψη, ενημέρωση σε περίπτωση θετικού αποτελέσματος και συστάσεις για οικογενειακό προγραμματισμό. Φάση 2: Αντιρετροϊκή προφύλαξη στη μητέρα προγεννητικά, κατά τον τοκετό και στο νεογνό το ταχύτερο δυνατό μετά τη γέννηση. Φάση 3: Ενημέρωση όσον αφορά στην κατάλληλη μέθοδο σίτισης του νεογνού ανάλογα με το κοινωνικοοικονομικό επίπεδο. Φάση άλφα: Πρωτογενής πρόληψη μέσω ενημέρωσης σε θέματα σεξουαλικής συμπεριφοράς. Φάση ωμέγα: Υποστήριξη της πάσχουσας μητέρας, του παιδιού και της οικογένειας. Το ιολογικό και ανοσολογικό status της εγκύου παρακολουθείται με έλεγχο του ιϊκού φορτίου και του επιπέδου των CD4-T λεμφοκυττάρων. Συστήνεται έναρξη θεραπείας σε επίπεδα CD4-T λεμφοκυττάρων χαμηλότερα από 200/mm 3 ή ιϊκού RNA στο πλάσμα υψηλότερα από αντίγραφα/ml. Η σύσταση αυτή εξατομικεύεται ανάλογα με την προθυμοποίηση της γυναίκας να συμμορφωθεί σε μακροχρόνια θεραπεία και την εκτίμηση του οφέλους και των κινδύνων σε ασυμπτωματικά άτομα. Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται κατατάσσονται στους νουκλεοσιδικούς αναστολείς της ανάστροφης τρανσκριπτάσης, στους μη νουκλεοσιδικούς αναστολείς της ανάστροφης τρανσκριπτάσης και στους αναστολείς πρωτεάσης. Υπάρχει μεγάλη δυνατότητα συνδυασμών ανάμεσα σ αυτές τις κατηγορίες. Οι φυσιολογικές αλλαγές της κύησης επηρεάζουν τη φαρμακοδυναμική και φαρμακοκινητική των αντιρετροϊκών σε όλα τα στάδια (απορρόφηση, κατανομή, μεταβολισμό και απέκκριση). Συγκεκριμένα, τα αυξημένα επίπεδα προγεστερόνης μειώνουν την κινητικότητα του εντέρου και αυξάνουν τη γαστρική κένωση με συνέπεια να αυξάνεται ο χρόνος διόδου των φαρμάκων από το έντερο 46. Η αύξηση του νερού του σώματος κατά 8L, του όγκου του πλάσματος κατά 50% και των λιποαποθηκών, μεταβάλλουν την κατανομή τόσο των υδρόφιλων όσο και των λιπόφιλων φαρμάκων. Τα μειωμένα επίπεδα αλβουμίνης σε συνδυασμό με τη δράση των στεροϊδών ορμονών, έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση του μη συνδεδεμένου κλάσματος των φαρμάκων στο πλάσμα, με συνέπεια την αύξηση του όγκου κατανομής και τη μείωση της Cmax. Υπάρχει διαφοροποίηση στη λειτουργικότητα ενζύμων και αύξηση στη νεφρική λειτουργία, οπότε επιταχύνεται η απέκκριση των φαρμάκων εκείνων που απεκκρίνονται από τους νεφρούς 46. Παρόλα αυτά δεν έχει προταθεί διαφορετική δοσολογία των αντιρετροϊκών κατά την κύηση, διότι είναι δύσκολο να πραγματοποιηθούν μελέτες φαρμακοκινητικής την περίοδο αυτή. Οι οδηγίες της WHO όσον αφορά στη χορήγηση αντιρετροϊκών κατά την κύηση και λοχεία είναι οι ακόλουθες: Χορηγείται πάντα η αγωγή που επιβάλλει το στάδιο νόσου της μητέρας. Όταν η κατάσταση της μητέρας δεν απαιτεί θεραπεία, χορηγείται προφυλακτική αγωγή με πιο αποτελεσματικό σχήμα τη ζιδοβουδίνη (ZDV) από την 28 η εβδομάδα κύησης με μία δόση νεβιραπίνης (NVP) στη μητέρα κατά την έναρξη του τοκετού. Στο νεογνό χορηγείται μία δόση NVP το συντομότερο δυνατό μετά τη γέννηση και στη συνέχεια ZDV από του στόματος επί μία εβδομάδα. Με το σχήμα αυτό αναφέρονται πολύ χαμηλά ποσοστά περιγεννητικής μετάδοσης (1,1%), με ελάχιστο ιατρικό και οικονομικό κόστος 1. Στις ασυμπτωματικές εγκύους με χαμηλό ιϊκό φορτίο στο πλάσμα (< RNA αντίγραφα/ml) και καλά επίπεδα CD4 (> κύτταρα/ul) προ- 370

6 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ τείνεται επίσης μικρής διάρκειας τριπλή αντιρετροϊκή αγωγή (short-term triple antiretroviral therapy- START), η οποία σταματά μετά τον τοκετό 47. Αντιρετροϊκή θεραπεία υψηλής δραστικότητας (Highly Active Antiretroviral Therapy-HAART) μπορεί να χορηγηθεί όχι μόνο θεραπευτικά, αλλά και ως σχήμα πρόληψης της κάθετης μετάδοσης σε υψηλότερα επίπεδα CD4-Τ λεμφοκυττάρων 2. Συστήνεται να συμπεριλαμβάνεται η ζιδοβουδίνη (ZDV) σε κάθε αντιρετροϊκό σχήμα, γιατί παρουσιάζει αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα στην πρόληψη της κάθετης μετάδοσης, σχετική ασφάλεια και άριστη διέλευση από τον πλακούντα, επιτυγχάνοντας ικανοποιητικά επίπεδα στο αμνιακό υγρό και στο αίμα του ομφαλίου λώρου 48,49. Αντενδείκνυται ο συνδυασμός ZDV με σταβουδίνη ή διδανοσίνη, λόγω αυξημένου κινδύνου μιτοχονδριακής τοξικότητας κατά την κύηση 1. Η ανταπόκριση στη θεραπεία ελέγχεται με τακτικό έλεγχο του ιϊκού φορτίου. Στον πίνακα 3 συνοψίζονται οι προτεινόμενοι συνδυασμοί φαρμάκων για πρόληψη της κάθετης μετάδοσης ανάλογα με το στάδιο νόσου της μητέρας. Στις αναπτυσσόμενες χώρες, όπου υπάρχει αδυναμία κάλυψης του κόστους της αγωγής, προτείνονται τα εξής εναλλακτικά σχήματα: 1. Μονοθεραπεία με ZDV από την 28 η εβδ. κύησης και κατά τον τοκετό για τη μητέρα και για μία εβδομάδα για το νεογνό: στους μη θηλάζοντες πληθυσμούς αναφέρεται μείωση της κάθετης μετάδοσης κατά 2/3, από 25 σε 7,6% Συνδυασμός ZDV και λαμιβουδίνης (3ΤC) από την 36 η εβδ. κύησης, κατά τον τοκετό και κατά την 1 η μεταγεννητική εβδ. για τη μητέρα, καθώς και κατά την 1 η εβδ. ζωής του νεογνού. 3. Μία μεμονωμένη δόση NVP στη μητέρα κατά τον τοκετό και μία στο νεογνό. Η προφυλακτική χορήγηση μίας δόσης νεβιραπίνης (NVP) ενοχοποιείται για εμφάνιση ανθεκτικών μεταλλάξεων λόγω του μεγάλου χρόνου ημίσειας ζωής της 50, σε ποσοστό 60% των μητέρων και 50% των νεογνών. Προσθήκη ZDV ή/και 3ΤC για 4-7 ημέρες μεταγεννητικά μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης ανθεκτικών στελεχών στο 10% 2. Κίνδυνοι από την ART: Όσον αφορά στο έμβρυο, ο δυνητικός κίνδυνος μετά από έκθεση σε αντιρετροϊκά φάρμακα εξαρτάται όχι μόνο από τα ίδια τα φάρμακα, αλλά και από τη χορηγούμενη δόση, την ηλικία κύησης του εμβρύου κατά την έκθεση, τη χρονική διάρκεια της έκθεσης, την αλληλεπίδραση με άλλους παράγοντες στους οποίους εκτίθεται και το γενετικό υπόστρωμα μητέρας και εμβρύου. Εάν η κατάσταση της εγκύου το επιτρέπει, συστήνεται να αποφεύγεται η θεραπεία κατά τη διάρκεια του 1 ου τριμήνου της κύησης, γιατί οι επιδράσεις των αντιρετροϊκών κατά το στάδιο της οργανογένεσης δεν έχουν διευκρινισθεί. Εξαιρούνται οι γυναίκες που έχουν συλλάβει υπό αγωγή 19. Έχει αναφερθεί αυξημένη συχνότητα πρόωρου τοκετού 51. Η λήψη αναστολέων της ανάστροφης τρανσκριπτάσης κατά την κύηση συσχετίζεται με αυξημένη νοσηρότητα της εγκύου. Αναφέρεται οξεία λιπώδης διήθηση του ήπατος και σύνδρομο HΕLLP, λόγω βλάβης του μιτοχονδριακού DNA και διαταραχής στην οξείδωση των λιπαρών οξέων και γαλακτική οξέωση, η οποία σε βαριές καταστάσεις μιμείται εικόνα προεκλαμψίας. Επίσης, αναφέρονται μυοπάθεια, καρδιομυοπάθεια και παγκρεατίτιδα. Σχήματα HAART που περιλαμβάνουν NVP ενέχουν αυξημένο κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών 2, γι αυτό και η NVP πρέπει να χορηγείται μόνο θεραπευτικά και όχι για προφύλαξη από κάθετη μετάδοση 52,53,54,55,56. Συγκεκριμένα, η χρόνια λήψη NVP ενέχει κίνδυνο βαριάς ηπατοτοξικότητας, απειλητικής για τη ζωή και δερματικών εκδηλώσεων υπερευαισθησίας, συμπεριλαμβανομένου του συνδρόμου Stevens-Johnson. Αυτές οι αντιδράσεις εμφανίζονται συχνότερα σε επίπεδα CD4-Τ λεμφοκυττάρων υψηλότερα από 250/mm 3 πριν από τη θεραπεία, κατά τις πρώτες 6-18 εβδομάδες αγωγής. Σ αυτές τις εγκύους πρέπει να γίνεται τακτικός έλεγχος ηπατικών δοκιμασιών. Οι αναστολείς πρωτεάσης έχουν συσχετισθεί με εμφάνιση ή επιδείνωση του διαβήτη κύησης 57, νεφρολιθίαση και υπερχολερυθριναιμία. Φαρμακευτική αντοχή αναπτύσσεται γρηγορότερα στους μη-νουκλεοσιδικούς αναστολείς της ανάστροφης τρανσκριπτάσης, με μία μεμονωμένη μετάλλαξη στο γονιδίωμα του ιού 58. Φάρμακα αυτής της κατηγορίας (efavirenz) έχουν ενοχοποιηθεί για τερατογενέσεις σε πειραματόζωα 1. Συστήνεται επίσης η συμπληρωματική χορήγηση βιταμινών Α, B, C και E, οι οποίες επιβραδύνουν την εξέλιξη της HIV νόσου 43. Οι επίσημες οδηγίες από τη UNAIDS συνιστούν πλήρη αποφυγή του θηλασμού σε όλες τις οροθετικές μητέρες. Στις αναπτυσσόμενες χώρες όπου δεν υπάρχει η δυνατότητα τεχνητής διατροφής, συστήνεται αποκλειστικός θηλασμός για τους πρώτους 6 μήνες ζωής του νεογνού, με καλή υγεία των μαστών. Η παστερίωση του μητρικού γάλακτος είναι αποτελεσματική μέθοδος εξάλειψης των εξωκυττάριων στελεχών του ιού 59. Το ανασυνδυασμένο εμβόλιο ζώντος HIV-1 ιού (vcp205) επιτυγχάνει ικανοποιητικό τίτλο CD8 T- λεμφοκυττάρων μέσα στις πρώτες 6 εβδομάδες από την εφαρμογή. Προτείνεται η ενεργητική ανοσοποίηση σε συνδυασμό με ταυτόχρονη χορήγηση προφυλακτικής ART στο νεογνό, όταν ο θηλασμός κρίνεται 371

7 Γκιουγκη και συν. Μετaδοση HIV λοiμωξης απο τη μητερα στο νεογνο: Aνoσολογια - Προληψη - Αντιμετωπιση απαραίτητος 60. Είναι υπό συζήτηση η ταυτόχρονη λήψη αντιρετροϊκών από τη θηλάζουσα μητέρα για διάστημα από μία εβδομάδα έως 6 μήνες 61, με στόχο τη μείωση του ιϊκού της φορτίου. Στην περίπτωση αυτή πρέπει να επισημανθεί ο κίνδυνος ανάπτυξης ανθεκτικών HIV στελεχών στο νεογνό που δε λαμβάνει ART, λόγω των υποθεραπευτικών συγκεντρώσεων των φαρμάκων στο μητρικό γάλα 62. Επιπλέον, είναι άγνωστος ο βαθμός τοξικότητας των αντιρετροϊκών μετά από χρόνια έκθεση μέσω του θηλασμού. 372 ΜΑΙΕΥΤΙΚΟΙ ΧΕΙΡΙΣΜΟΙ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ Προγραμματισμένη καισαρική τομή πριν από την έναρξη του τοκετού και τη ρήξη των εμβρυϊκών υμένων (ΡΕΥ) μειώνει τον κίνδυνο περιγεννητικής μετάδοσης του HIV κατά 50%. Ο κίνδυνος μετάδοσης αυξάνει κατά 2% κάθε ώρα μετά από τη ρήξη των εμβρυϊκών υμένων 19, οπότε και η διενέργεια καισαρικής τομής στην περίπτωση αυτή δε μειώνει σημαντικά τη μεταδοτικότητα σε σχέση με τον κολπικό τοκετό. Περιστατικά κάθετης μετάδοσης έχουν περιγραφεί σε όλα τα επίπεδα μητρικού ιϊκού φορτίου 63, ωστόσο επιδημιολογικές και κλινικές μελέτες αποδεικνύουν πως επίπεδα RNA του ιού <1.000/ml ή μη ανιχνεύσιμα, έχουν πολύ χαμηλά ποσοστά περιγεννητικής μετάδοσης 64,65,66. Σε εγκύους με μη ανιχνεύσιμο ιϊκό φορτίο τα πλεονεκτήματα της καισαρικής τομής είναι αβέβαια 67. Επιπλέον, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη πως η μετεγχειρητική νοσηρότητα των γυναικών αυτών είναι αυξημένη: μελέτες υποδεικνύουν πως τα ποσοστά σήψης μετά από καισαρική τομή είναι αυξημένα στις HIV-προσβεβλημένες γυναίκες σε σύγκριση με τις μη προσβεβλημένες και η συχνότητα επιπλοκών σχετίζεται με το βαθμό ανοσοκαταστολής 68,69. Το Αμερικανικό Κολλέγιο Μαιευτήρων & Γυναικολόγων (ACOG) έχει θέσει το όριο των αντιγράφων RNA του ιού/ml πάνω από το οποίο συνιστά προγραμματισμένη καισαρική τομή 70, ενώ σε κάθε περίπτωση συστήνει χημειοπροφύλαξη ανεξαρτήτως ιϊκού φορτίου. Σε περίπτωση οξέος κολπικού τοκετού χορηγείται συνδυασμένη θεραπεία που περιλαμβάνει NVP, η οποία διέρχεται γρήγορα τον πλακούντα και επιτυγχάνει ικανοποιητικά επίπεδα στο πλάσμα του νεογνού. Αναφέρονται συστάσεις για αποστείρωση του πυελογεννητικού σωλήνα με αντισηπτικό/αντιϊκό παράγοντα (π.χ. χλορεξιδίνη), διότι στις κολπικές εκκρίσεις ανευρίσκονται τόσο ελεύθερες, όσο και ενδοκυττάριες μορφές του ιού. Τεχνητή ρήξη θυλακίου επιτρέπεται μόνο πριν από την εξώθηση και συνιστάται αποφυγή οποιουδήποτε χειρισμού που παρατείνει την έκθεση του νεογνού στο μητρικό αίμα. Τα βραχέα σχήματα στεροειδών για προαγωγή της ωριμότητας των εμβρυϊκών πνευμόνων δεν αντενδείκνυνται. ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ 19,71 Διάγνωση Ο πρώτος έλεγχος γίνεται κατά τις πρώτες 48 ώρες ζωής με ανίχνευση προ-ιϊκής μορφής DNA με PCR στα λεμφοκύτταρα του περιφερικού αίματος ή με αναζήτηση του ιϊκού RNA φορτίου. Αποκλεισμός λοίμωξης γίνεται με επανειλημμένο αρνητικό έλεγχο στον 1 ο και 4 ο μήνα ζωής 72. Η χορήγηση αντιρετροϊκών και ιδίως συνδυασμού, καθυστερεί την ανίχνευση τόσο του DNA, όσο και του RNA του HIV, γι αυτό το 2 ο δείγμα λαμβάνεται σε ηλικία 6 εβδομάδων μετά από διακοπή της αγωγής για 2 εβδομάδες. Η ύπαρξη αντισωμάτων δεν αξιολογείται, διότι τα αντισώματα μητρικής προελεύσεως ανιχνεύονται μέχρι την ηλικία των 18 μηνών. Θεραπεία Τα νεογνά έχουν βραδύτερο ρυθμό μεταβολισμού των φαρμάκων λόγω ανωριμότητας στη γλυκουρονιδίωση και στη νεφρική λειτουργία. Η ανεπάρκεια αυτή των μεταβολικών οδών είναι αντιστρόφως ανάλογη με τη διάρκεια κύησης. Προτιμώνται φάρμακα των οποίων η φαρμακοκινητική έχει μελετηθεί με βάση τις ιδιαιτερότητες των νεογνών, όπως ZDV και 3TC. Έναρξη της αγωγής πρέπει να γίνεται μέσα στις πρώτες 4 ώρες από τη γέννηση 19. Ενδείξεις μονοθεραπείας με ZDV: 1. Νεογνά μητέρων που λάμβαναν μονοθεραπεία με ZDV κατά την κύηση Νεογνά μητέρων υπό συνδυασμένη αγωγή, που κατά τον τοκετό είχαν ιϊκό φορτίο <50 αντίγραφα RNA/ml. Ενδείξεις συνδυασμένης τριπλής θεραπείας: 1. Νεογνά οροθετικών μητέρων οι οποίες διαγνώσθηκαν περιγεννητικά και η αγωγή στο νεογνό ξεκίνησε μέσα σε ώρες από τη γέννηση. 2. Πρόωρος τοκετός πριν από την έναρξη της προγραμματισμένης αγωγής στη μητέρα ή πριν από τον καθορισμό του ιϊκού φορτίου της μητέρας. 3. Παρατεταμένη ρήξη εμβρυϊκών υμένων. 4. Νεογνά μητέρων με αντίσταση στα αντιρετροϊκά φάρμακα. Η ZDV συνεχίζεται επί 6 εβδομάδες οπότε προστίθεται τριμεθοπρίμη/σουλφομεθοξαζόλη για πρόληψη πνευμονίας από Pneumocystis carinii, έως ότου αποκλεισθεί η HIV λοίμωξη σε ηλικία 4 μηνών. Το πρόγραμμα βασικού εμβολιασμού ακολουθείται κανονικά στο διάστημα αυτό, με εξαίρεση τα εμβόλια ζώντων εξασθενημένων ιών 71. Η αντιρετροϊκή αγωγή κατά τη νεογνική ηλικία μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες ενέργειες.

8 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ Αναφέρεται τοξικότητα μιτοχονδρίων από τα νουκλεοσιδικά ανάλογα, τα οποία προκαλούν καταστροφή του μιτοχονδριακού DNA, πολυοργανική ανεπάρκεια και αναιμία. Υπόνοια μιτοχονδριακής δυσλειτουργίας πρέπει να τίθεται σε μη προσβεβλημένα νεογνά με περιγεννητική έκθεση σε ART, τα οποία παρουσιάζουν νευρολογική σημειολογία ακαθόριστης αιτιολογίας. Επισημαίνεται η ανάγκη μακροχρόνιου follow-up σε κάθε παιδί με ιστορικό ενδομήτριας έκθεσης σε ART. Καταστολή του μυελού των οστών με εκδηλώσεις αναιμίας και ουδετεροπενίας είναι εντονότερες μετά από συνδυασμένη ή παρατεταμένη θεραπεία και είναι αναστρέψιμη. Σπανίως αναφέρονται διαταραχές στην αιμοποίηση, που παρατείνονται μέχρι την ηλικία των 18 μηνών 47. Καρκινογένεση ως συνέπεια των αντιρετροϊκών φαρμάκων δεν έχει αναφερθεί. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η αντιμετώπιση της HIV λοίμωξης κατά την περιγεννητική περίοδο εστιάζεται στη φροντίδα της προσβεβλημένης εγκύου και στην πρόληψη της μετάδοσης του ιού στο νεογνό. Μια ολιστική προσέγγιση αυτών των στόχων απαιτεί θεραπευτική ομάδα αποτελούμενη από μαιευτήρα, νεογνολόγο, λοιμωξιολόγο ειδικό στον HIV και ομάδα υποστήριξης. Οι ενδείξεις αντιρετροϊκής αγωγής δεν διαφοροποιούνται από την παρουσία κύησης και η χορήγηση γίνεται τόσο σε θεραπευτική, όσο και σε προληπτική βάση. Απαιτείται αυστηρή συμμόρφωση στην αγωγή προκειμένου να περιοριστεί η εμφάνιση ανθεκτικών μεταλλάξεων. Τα συχνότερα χρησιμοποιούμενα φάρμακα στις περιπτώσεις αυτές είναι η ζιδοβουδίνη και η λαμιβουδίνη, με προσθήκη ενός αναστολέα πρωτεάσης ή νεβιραπίνης. Η χρήση αντιρετροϊκών κατά την κύηση επιπλέκεται από διαφορές στη φαρμακοκινητική και στο βαθμό τοξικότητας σε σχέση με μη εγκύους. Παρακολούθηση της ανταπόκρισης στη θεραπεία γίνεται με τακτικό έλεγχο του ιϊκού φορτίου. Η καισαρική τομή είναι ο ενδεδειγμένος τρόπος τοκετού, ωστόσο τα πλεονεκτήματά της είναι αβέβαια σε μη ανιχνεύσιμο ιϊκό φορτίο. Όσον αφορά στον θηλασμό, παρόλο που συνεπάγεται έκθεση του νεογνού στον HIV, ο κίνδυνος μόλυνσης επηρεάζεται από παράγοντες όπως η διάρκεια, η αποκλειστικότητα ή μη του θηλασμού, η υγεία του μαστού και το ανοσολογικό status της μητέρας. Στις αναπτυσσόμενες χώρες όπου η σύσταση για τεχνητή διατροφή δεν είναι πάντα εφικτή, 6 μήνες αποκλειστικού θηλασμού με ταυτόχρονη χημειοπροφύλαξη και παθητική ανοσοποίηση θεωρείται ως η πιο ασφαλής πρόταση. Summary Giougi E, Tsakalidis Ch, Pehlivani E, Vavilis D, Nikolaidis N Mother-to-child transmission of HIV: immunology - prevention - management Helen Obstet Gynecol 19(4): , 2007 Transmission of the Human Immunodeficiency Virus type 1 (HIV-1) from mother to child can occur during the intrapartum, peripartum or antepartum period and has been basically associated with maternal plasma viral load, CD4 lymphocyte count, prematurity, the mode of infant delivery, length of rupture of membranes and breastfeeding. The use of combination antiretroviral regimens during pregnancy, elective cesarean section with detectable viral load at the time of delivery, chemoprophylaxis and formula feeding of the exposed neonate have reduced the rate of motherto-child HIV transmission to 1%. Breastfeeding is contraindicated due to high risk of transmission. Nevertheless, in developing countries breastfeeding recommendations are complex because of the health risk of undernutrition. The use of recombinant canarypox ALVAC vaccine against HIV-1 (vcp205) appears to be safe and immunogenic in HIV-exposed infants. Key words: perinatal HIV-1, pregnancy, newborn, immunity, pharmacotherapy. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Moodley J, Moodley D. Management of human immunodeficiency virus infection in pregnancy Best Practice & Research Clinical Obstetrics and Gynaecology 2005; 19(2): McIntyre J. Strategies to prevent mother-to-child transmission of HIV [HIV infections and AIDS] Curr Opin Infect Dis 2006; 19(1): De Cock KM, Fowler MG, Mercier E, de Vincenzi I, Saba J, Hoff E, et al. Prevention of mother-to-child HIV transmission in resourcepoor countries: translating research into policy and practice. JAMA 2000; 283: Human immunodeficiency virus screening. Joint statement of the American Academy of Pediatrics and the American College of Obstetricians and Gynecologists. Pediatrics 1999; 104: Centers for Disease Control and Prevention. Revised recommendations for HIV screening of pregnant women. MMWR Recomm Rep 2001; 50: Available at: preview/mmwrhtml/rr5019a2.htm. Accessed July 4, Centers for Disease Control and Prevention. Advancing HIV prevention: new strategies 373

9 Γκιουγκη και συν. Μετaδοση HIV λοiμωξης απο τη μητερα στο νεογνο: Aνoσολογια - Προληψη - Αντιμετωπιση for a changing epidemic-united States, MMWR Morb Mortal Wkly Rep. 2003; 52: Available at: mmwrhtml/mm5215a1.htm. Accessed July 4, Branson BM. Rapid HIV testing: 2005 update. Available at: testing/ materials/usca_branson.pdf. Accessed July 4, Doran TI, Parra E. False positive and indeterminate human immunodeficiency virus test results in pregnant women. Arch Fam Med 2000; 9: Andreasson PA, Dias F, Naucler A, Andersson S, Biberfeld G. A prospective study of vertical transmission of HIV-2 in Bissau, Guinea-Bissau. AIDS 1993; 7: Scarlatti G, Hodara V, Rossi P, Muggiasca L, Bucceri A, Albert J, et al. Transmission of human immunodeficiency virus type 1 (HIV-1) from mother to child correlates with viral phenotype. Virology 1993; 197(2): Lathey JL, Tsou J, Brinker K, Hsia K, Meyer WA 3rd, Spector SA. Lack of autologous neutralizing antibody to human immunodeficiency virus type 1 (HIV-1) and macrophage tropism are associated with mother-to-infant transmission. J Infect Dis 1999; 180(2): Ganeshan S, Dickover R, Korber BT, Bryson YJ, Wolinsky SM. Human immunodeficiency virus type 1 genetic evolution in children with different rates of development of disease. J Virol 1997; 71(1): Pillay T, Phillips RE. Adaptive evolution in perinatal HIV-1 Best Pract Res Clin Obstet Gynaecol 2005; 19(2): Scarlatti G, Leitner T, Hodara V, Halapi E, Rossi P, Albert J, et al. Neutralizing antibodies and viral characteristics in mother-to-child transmission of HIV-1. Aids 1993; 7(supplement 2):S45-S Louisirirotchanakul S, Beddows S, Cheingsong R, Shaffer N, Mastro TD, Likanonsakul S, et al. Role of maternal humoral immunity in vertical transmission of HIV-1 subtype E in Thailand. J Acquir Immune Defic Syndr 1999; 21(4): Hengel RL, Kennedy MS, Steketee RW, Thea DM, Abrams EJ, Lambert G, et al. Neutralizing antibody and perinatal transmission of human immunodeficiency virus type 1. New York City Perinatal HIV Transmission Collaborative Study Group. AIDS Res Hum Retroviruses 1998; 14(6): Merchant RH, Lala MM. Prevention of motherto-child transmission of HIV - An overview. Indian J Med Res 2005; 121(4): Dunn DT, Newell ML, Ades AE, Peckham CS. Risks of HIV-1 transmission through breast feeding. Lancet 1992; 340: Lyall H, Foster C. Current Guidelines for the management of UK Infants born to HIV-1 infected mothers. Early Human Development 2005, 81: Van de Perre P, Simonon A, Hitimana DG, Dabis F, Msellati P, Mukamabano B, et al. Infective and anti-infective properties of breast milk from HIV- 1-infected women. Lancet 1993; 341: Toniolo A, Serra C, Conaldi PG, Basolo F, Falcone V, Dolei A. Productive HIV-1 infection of normal human mammary epithelial cells. AIDS 1995; 9: Bomsel M. Trancytosis of infectious human immunodeficiency virus across a tight human epithelial cell line barrier. Nat Med 1997; 3: Bomsel M, Heyman M, Hocini H, Lagaye S, Belec L, Dupont C, et al. Intracellular neutralization of HIV transcytosis across tight epithelial barriers by anti-hiv envelope protein diga or IgM. Immunity 1998; 9: Sabbaj S, Edwards BH, Ghosh MK, Semrau K, Cheelo S, Thea DM, et al. Human immunodeficiency virus-specific CD8(C) T cells in human breast milk. J Virol 2002; 76: Welsh JK, May JT. Anti-infective properties of breast milk. J Pediatry 1979; 94: McNeely TB, Dealy M, Dripps DJ, Orenstein JM, Eisenberg SP, Wahl SM. Secretory leukocyte protease inhibitor: a human saliva protein exhibiting anti-human immunodeficiency virus 1 activity in vitro. J Clin Invest 1995; 96: Lee EJ, Kantor R, Zijenah L, Sheldon W, Emel L, Mateta P. Breast-milk shedding of drug-resistant HIV-1 subtype C in women exposed to singledose nevirapine. J Infect Dis 2005; 192: Fowler MG, Newell ML. Breastfeeding and HIV-1 transmission in resource-limited settings. JAIDS 2002; 30: John-Stewart G, Mbori-Ngacha D, Ekpini R, Janoff EN, Nkengasong J, Read JS, et al. Breastfeeding and transmission of HIV-1. J Acquir Immune Defic Syndr 2004; 35: John GC, Nduati RW, Mbori-Ngacha DA, Richardson BA, Panteleeff D, Mwatha A,

10 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ et al. Correlates of mother-to-child human immunodeficiency virus type 1 (HIV-1) transmission: association with maternal plasma HIV-1 RNA load, genital HIV-1 DNA shedding, and breast infections. J Infect Dis 2001; 183: Fawzi W, Msamanga G, Spiegelman D, Renjifo B, Bang H, Kapiga S, et al. Transmission of HIV- 1 through breastfeeding among women in Dares Salaam, Tanzania. J Acquir Immune Defic Syndr 2002; 31: The Breastfeeding and HIV International Transmission Study Group. Late postnatal transmission of HIV-1 in breast-fed children: an individual patient data meta-analysis. JID 2004; 189: Leroy V, Karon JM, Alioum A, Ekpini ER, van de Perre P, Greenberg AE, et al. Postnatal transmission of HIV-1 after a maternal shortcourse zidovudine peripartum regimen in West Africa: a pooled analysis of two randomized clinical trials. AIDS 2003; 17: Embree JE, Njenga S, Datta P, Nagelkerke NJ, Ndinya-Achola JO, Mohammed Z, et al. Risk factors for postnatal mother-child transmission of HIV-1. AIDS 2000; 14: Ekpini ER, Wiktor SZ, Satten GA, Adjorlolo- Johnson GT, Sibailly TS, Ou CY, et al. Late postnatal mother-to-child transmission of HIV-1 in Abidjan, Cote d Ivoire. Lancet 1997; 349: Daar ES, Moudgil T, Meyer RD, Ho DD. Transient high levels of viremia in patients with primary human immunodeficiency virus type 1 infection. N Engl J Med 1991; 324: Dunn DT, Newell ML, Ades AE, Peckham CS. Risk of human immunodeficiency virus type 1 transmission through breastfeeding. Lancet 1992; 340: The Breastfeeding and HIV International Transmission Study Group. Late postnatal transmission of HIV-1 in breast-fed children: an individual patient data meta-analysis. JID 2004; 189: Coutsoudis A, Pillay K, Kuhn L, Spooner E, Tsai WY, Coovadia HM, et al. Method of feeding and transmission of HIV-1 from mothers to children by 15 months of age: prospective cohort study from Durban, South Africa. AIDS 2001; 15: Guay LA, Hom DL, Mmiro F, Piwowar EM, Kabengera S, Parsons J, et al. Detection of human immunodeficiency virus type 1 (HIV-1) DNA and p24 antigen in breast milk of HIV-1-infected Ugandan women and vertical transmission. Pediatrics 1996; 98: Willumsen JF, Filteau SM, Coutsoudis A, Newell ML, Rollins NC, Coovadia HM, et al. Breast milk RNA viral load in HIV-infected South African women: effects of subclinical mastitis and infant feeding. AIDS 2003; 17: Semba RD, Kumwenda N, Hoover DR, Hoover DR, Quinn TC, Lan Y, et al. Human immunodeficiency virus load in breast milk, mastitis, and mother-to-child transmission of human immunodeficiency virus type 1. J Infect Dis 1999; 180: Fawzi WW, Msamanga GI, Hunter D, Renjifo B, Antelman G, Bang H, et al. Randomized trial of vitamin supplements in relation to transmission of HIV-1 through breastfeeding and early child mortality. AIDS 2002; 16: Semba RD. Overview of the potential role of vitamin A in mother-to-child transmission of HIV-1. Acta Paediatr 1997; 421 (Suppl): UNAIDS Asia Pacific Intercountry Team Bangkok, UNICEF East Asia Pacific Regional Office, WHO Thailand. Large Scale Implementation for the Prevention of Mother To Child Transmission of HIV. 1999; Available from pdf_docs/pnacn748.pdf. Accessed July 4, Loebstein R, Lalkin A, Koren G. Pharmacokinetic changes during pregnancy and their clinical relevance. Clin Pharmacokinet 1997; 33: Le Chenadec J, Mayaux MJ, Guihenneuc-Jouyaux C, Blanche S. Enquete Perinatale Francaise Study Group. Perinatal antiretroviral treatment and hematopoiesis in HIV-uninfected infants. AIDS 2003; 17(14): Moodley D, Pillay K, Naidoo K, Moodley J, Johnson MA, Moore KH, et al. Pharmacokinetics of zidovudine and lamivudine in neonates following coadministration of oral doses every 12 hours. J Clin Pharmacol 2001; 41: Capparelli E, Mirochnick M, Acosta EP, Luzuriaga K, Bryson Y, Wara D, et al. Lamuvidine Pharmacokinetics in Infants - A population analysis across studies. Pediatr Res 2004; 55:328A. 50. Guay LA, Mosoke P, Fleming T, Bagenda D, Allen M, Nakabiito C, et al. Intrapartum and neonatal single-dose nevirapine compared with zidovudine for prevention of MTCT of HIV-1 in Kampala, Uganda: HIVNET 012 randomised trial. Lancet 1999; 354: Watts HD. Management of human 375

11 Γκιουγκη και συν. Μετaδοση HIV λοiμωξης απο τη μητερα στο νεογνο: Aνoσολογια - Προληψη - Αντιμετωπιση immunodeficiency virus infection in pregnancy. N Engl J Med 2002; 346: Food and Drug Administration. Important drug warning: retyped text of a letter from Bristol- Myers Squibb January 5, Sarner L, Fakoya A. Acute onset lactic acidosis and pancreatitis in the third trimester of pregnancy in HIV-1 positive women taking antiretroviral medication. Sexually Transmitted Infections 2002; 78: Stern JO, Robinson PA, Love J, Lanes S, Imperiale MS, Mayers DL. A comprehensive hepatic safety analysis of nevirapine in different populations of HIV infected patients. J Acquir Immune Defic Syndr 2003; 34 (Suppl. 1):S Bersoff-Matcha SJ, Miller WC, Aberg JA, van der Horst C, Hamrick HJ, Powderly WG, et al. Sex differences in nevirapine rash. Clin Infect Dis 2001; 32: Lyons F, Hopkins S, McGeary A, Sheehan G, Bergin C, Mulcahy F, et al. Nevirapine tolerability in HIV infected women in pregnancy - A word of caution [abstract]. 2nd IAS conference on HIV pathogenesis and Treatment, Paris, El Beitune P, Duarte G, Foss MC, Montenegro RM Jr, Spara P, Quintana SM, et al. Effect of antiretroviral agents on carbohydrate metabolism in HIV-1 infected pregnant women. Diabetes Metab Res Rev 2006; 22 (1): Murphy RL, Montaner J. Nevirapine: A review of its development, pharmacological profile and potential for clinical use. Exp Opin Invest Drugs 1996; 5: Jeffrey B, Weber L, Makhondo R, Erasmus D. Determination of effectiveness of inactivation of Human Immunodeficiency Virus by Pretoria pasteurisation. J Trop Paediatrics 2001; 47: Johnson DC, McFarland EJ, Muresan P, Fenton T, McNamara J, Read JS, et al. Safety and Immunogenicity of an HIV-1 Recombinant Canarypox Vaccine in Newborns and Infants of HIV-1-Infected Women. The Journal of Infectious Diseases 2005; 192: Gaillard P, Fowler MG, Dabis F, Coovadia H, Van Der Horst C, Van Rompay K, et al. Use of antiretroviral drugs to prevent HIV-1 transmission through breast-feeding: from animal studies to randomized clinical trials. J Acquir Immune Defic Syndr 2004; 35: Coutsoudis A. Breastfeeding and HIV. Best Practice & Research Clinical Obstetrics and Gynaecology Vol. 19, No. 2, pp , Ioannidis JP, Abrams EJ, Ammann A, Bulterys M, Goedert JJ, Gray L, et al. Perinatal transmission of human immunodeficiency virus type 1 by pregnant women with RNA virus loads <1000 copies/ml. J Infect Dis 2001; 183: Cooper ER, Charurat M, Mofenson L, Hanson IC, Pitt J, Diaz C, et al. Combination antiretroviral strategies for the treatment of pregnant HIV- 1-infected women and prevention of perinatal HIV-1 transmission. J Acquir Immune Defic Syndr 2002; 29: Dorenbaum A, Cunningham CK, Gelber RD, Culnane M, Mofenson L, Britto P, et al. Two-dose intrapartum/newborn nevirapine and standard antiretroviral therapy to reduce perinatal HIV transmission: a randomized trial. JAMA 2002; 288: McGowan JP, Crane M, Wiznia AA, Blum S. Combination antiretroviral therapy in human immunodeficiency virus infected pregnant women. Obstet Gynecol 1999; 94: Garcia PM, Kalish LA, Pitt J, Minkoff H, Quinn TC, Burchett SK, et al. Maternal levels of plasma human immunodeficiency virus type I RNA and the risk of perinatal transmission. Women and Infants Transmission Study Group. N Engl J Med 1999; 341: Royal College of Obstetricians and Gynecologists. Management of HIV in pregnancy. Guideline 2004; April (no. 39). 69. European Mode of Delivery Collaboration. Elective caesarean section versus vaginal delivery in prevention of vertical HIV-1 transmission: a randomised clinical trial. Lancet 1999; 353: ACOG committee opinion: Scheduled Cesarean delivery and the prevention of vertical transmission of HIV infection. Int J Gynaecol Obstet 2001; 73: Goldschmidt RH, Fogler JA. Opportunities to Prevent HIV Transmission to Newborns. Pediatrics 2006; 117(1): British HIV Association (BHIVA). Guidelines for the Management of HIV Infection in Pregnant Women and the Prevention of Motherto-Child Transmission: (Update 31 March 2005). 376

HIV/AIDS στη λοχεία Ιδιαιτερότητες στο τοκετό Διατροφή νεογνού. Τριαντογιάννη Άννα-Μαρία Χρονοπούλου Μαίρη

HIV/AIDS στη λοχεία Ιδιαιτερότητες στο τοκετό Διατροφή νεογνού. Τριαντογιάννη Άννα-Μαρία Χρονοπούλου Μαίρη HIV/AIDS στη λοχεία Ιδιαιτερότητες στο τοκετό Διατροφή νεογνού Τριαντογιάννη Άννα-Μαρία Χρονοπούλου Μαίρη Αντιμετώπιση και αγωγή νεογνού Το νεογνό πρέπει να καθαρίζεται από το αίμα και τις εκκρίσεις

Διαβάστε περισσότερα

HIV λοίμωξη στα παιδιά: από τη θεραπεία... στην πρόληψη. Βάνα Παπαευαγγέλου ΑΤΤΙΚΟΝ 30/09/2014

HIV λοίμωξη στα παιδιά: από τη θεραπεία... στην πρόληψη. Βάνα Παπαευαγγέλου ΑΤΤΙΚΟΝ 30/09/2014 HIV λοίμωξη στα παιδιά: από τη θεραπεία... στην πρόληψη Βάνα Παπαευαγγέλου ΑΤΤΙΚΟΝ 30/09/2014 Περιεχόµενα Επιδηµιολογία HIV λοίµωξης (2014) ΟιόςHIV ιάγνωση κλινική εικόνα Θεραπεία Κάθετη µετάδοση: απο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Διάγνωση της HIV λοίμωξης Από το 1985 και μέχρι σήμερα η διαγνωστική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΡΑ... Three postpartum antiretroviral regimens to prevent intrapartum HIV Nielsen-Saines K, Watts DH, Veloso VG, et al.

ΣΗΜΕΡΑ... Three postpartum antiretroviral regimens to prevent intrapartum HIV Nielsen-Saines K, Watts DH, Veloso VG, et al. ΣΗΜΕΡΑ... Three postpartum antiretroviral regimens to prevent intrapartum HIV Nielsen-Saines K, Watts DH, Veloso VG, et al. ZDV 4.8% ZDV NEVIRAPINE 2.2% ZDV NELFINAVIRE LAMIVUDINE 2.4 % N Engl J Med. June

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ HIV ΛΟΙΜΩΞΗ: ΓΝΩΣΗ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΤΡΟΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ

ΝΟΣΗΛΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ HIV ΛΟΙΜΩΞΗ: ΓΝΩΣΗ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΤΡΟΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΙΑ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΜΕ HIV ΛΟΙΜΩΞΗ: ΓΝΩΣΗ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΤΡΟΜΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ ΤΥΜΠΑ ΕΥΔΟΚΙΑ ΜΑΝΔΕΛΗ ΕΛΕΝΗ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: Α. ΠΑΠΟΥΤΣΗ ΟΡΙΣΜΟΙ Ορισμός AIDS: Acquired Immune

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Dr Α. Μεντής, Ιατρός Βιοπαθολόγος, Κλινικός Μικροβιολόγος ιευθυντής ιαγνωστικού Τμήματος ιευθυντής Εργαστηρίου Ιατρικής Μικροβιολογίας ιευθυντής Εθνικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ.

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. Φάσμα εκδηλώσεων συγγενών λοιμώξεων Μακροχρόνιες συνέπειες ενδοκρινοπάθειες ΠΡΟΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

Η ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ Ι. Ντότης- Ημερίδα Α Παιδιατρικής Κλινικής Α.Π.Θ 2013 Η ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ Ιωάννης Ντότης Παιδίατρος Εντατικολόγος Επιμελητής Α Π/Δ Κλινική Ι. Ντότης- Ημερίδα

Διαβάστε περισσότερα

25. RHESUS (Rh) ANOΣΟΠΟΙΗΣΗ

25. RHESUS (Rh) ANOΣΟΠΟΙΗΣΗ Η Rh ανοσοποίηση οφείλεται σε εμβρυο-μητρική μετάγγιση (ΕΜΜ), όπου ποσότητα Rh θετικού εμβρυϊκού αίματος εισέρχεται στη μητρική κυκλοφορία Rh αρνητικής εγκύου και δημιουργούνται αντισώματα κατά του παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

HIV κατά την κύηση. Κ. Ταβελίδου, Φοιτήτρια, Τμήμα Μαιευτικής, Σ.Ε.Υ.Π.,Τ.Ε.Ι. Αθήνας Ε. Ψαρράκη, Φοιτήτρια, Τμήμα Μαιευτικής, Σ.Ε.Υ.Π.,Τ.Ε.Ι.

HIV κατά την κύηση. Κ. Ταβελίδου, Φοιτήτρια, Τμήμα Μαιευτικής, Σ.Ε.Υ.Π.,Τ.Ε.Ι. Αθήνας Ε. Ψαρράκη, Φοιτήτρια, Τμήμα Μαιευτικής, Σ.Ε.Υ.Π.,Τ.Ε.Ι. HIV κατά την κύηση Κ. Ταβελίδου, Φοιτήτρια, Τμήμα Μαιευτικής, Σ.Ε.Υ.Π.,Τ.Ε.Ι. Αθήνας Ε. Ψαρράκη, Φοιτήτρια, Τμήμα Μαιευτικής, Σ.Ε.Υ.Π.,Τ.Ε.Ι. Αθήνας 1.ΣΥΜΦΩΝΩ ΑΠΟΛΥΤΑ 2.ΣΥΜΦΩΝΩ ΣΧΕΤΙΚΑ 3.ΔΙΑΦΩΝΩ ΣΧΕΤΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

6η Σύνοδος. Τρόπος διενέργειας του τοκετού ως παράµετρος αύξησης ή ελάττωσης του κινδύνου µόλυνσης του νεογνού. της Ελληνικής HPV Εταιρείας

6η Σύνοδος. Τρόπος διενέργειας του τοκετού ως παράµετρος αύξησης ή ελάττωσης του κινδύνου µόλυνσης του νεογνού. της Ελληνικής HPV Εταιρείας Τρόπος διενέργειας του τοκετού ως παράµετρος αύξησης ή ελάττωσης του κινδύνου µόλυνσης του νεογνού 6η Σύνοδος της Ελληνικής HPV Εταιρείας Αλέξανδρος Ι. Σωτηριάδης Επ. Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1(ΥΓΕΙΑ-ΑΝΘΡΩΠΟΣ)

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1(ΥΓΕΙΑ-ΑΝΘΡΩΠΟΣ) ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΤΜΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1(ΥΓΕΙΑ-ΑΝΘΡΩΠΟΣ) Να βάλετε σε κύκλο το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση ή στη φράση που συμπληρώνει σωστά την πρόταση: 1. Οι ιοί αποτελούνται

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι

Προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 18 Μάιος 2014 Εισαγωγή Στην Ελλάδα ακόμη δεν υπάρχουν επίσημα επιδημιολογικά δεδομένα και υπολογίζεται ότι στις Η.Π.Α οι τοκετοί στο σπίτι αποτελούν περίπου το 0,5% των γεννήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση ιώσεων στα νεογνά

Διερεύνηση ιώσεων στα νεογνά Ημερίδα Κλινικής Μικροβιολογίας Αθήνα 2010 Διερεύνηση ιώσεων στα νεογνά Β. Παπαευαγγέλου Παιδίατρος-Λοιμωξιολόγος 1 Διερεύνηση ιώσεων στα νεογνά ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ HIV CMV VZV HBV HCV HSV Parvo B19 ερυθρά

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη από έκθεση και προφύλαξη μετά από έκθεση σε HepB, HepC, και HIV σε χώρους παροχής υγείας. Αικατερίνη K. Μασγάλα Παθολόγος- Λοιμωξιολόγος

Πρόληψη από έκθεση και προφύλαξη μετά από έκθεση σε HepB, HepC, και HIV σε χώρους παροχής υγείας. Αικατερίνη K. Μασγάλα Παθολόγος- Λοιμωξιολόγος Πρόληψη από έκθεση και προφύλαξη μετά από έκθεση σε HepB, HepC, και HIV σε χώρους παροχής υγείας Αικατερίνη K. Μασγάλα Παθολόγος- Λοιμωξιολόγος Κίνδυνος έκθεσης Ο κίνδυνος έκθεσης σε αίμα είναι σαφώς μεγαλύτερος

Διαβάστε περισσότερα

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου.

HIV & Ca τραχήλου μήτρας. Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. HIV & Ca τραχήλου μήτρας Άτομα μολυσμένα με HIV έχουν αυξημένη ροπή για την ανάπτυξη καρκίνου. ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ Πολλαπλοί παράγοντες μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της κακοήθειας σε ασθενείς με AIDS. Οι

Διαβάστε περισσότερα

HIV HIV HIV ACTG*10 HIV HIV HIV HIV HIV HIV : HIV HIV HIV HIV . :,1-0,**, Fax : *- -,*1 +*-2,

HIV HIV HIV ACTG*10 HIV HIV HIV HIV HIV HIV : HIV HIV HIV HIV . :,1-0,**, Fax : *- -,*1 +*-2, ,**, The Japanese Society for AIDS Research The Journal of AIDS Research HIV +,. + +, - -. +, -. : HIV : ACTG *10 ACTG *10 HIV / HIV HIV 3 PCR HIV HIV *.*+ *.*, *.**/ + :HIV 1,/** HIV *.*, HIV HIV ACTG*10

Διαβάστε περισσότερα

Η HIV λοίμωξη στα παιδιά: επιτεύγματα-προβληματισμοί-προσδοκίες

Η HIV λοίμωξη στα παιδιά: επιτεύγματα-προβληματισμοί-προσδοκίες Α ν α σ κ ό π η σ η Η HIV λοίμωξη στα παιδιά: επιτεύγματα-προβληματισμοί-προσδοκίες Κ. Θεοδωρίδου, Β. Καψιμάλη, Α. Τσακρής Εργαστήριο Μικροβιολογίας Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών Περίληψη 101

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ Παθοφυσιολογία, Διάγνωση και Αντιμετώπιση Alexander Kofinas, MD Director Kofinas Perinatal Associate Professor Clinical Obstetrics and Gynecology Cornell University, College of Medicine

Διαβάστε περισσότερα

Τα νεότερα δεδομένα στην κάθετη μετάδοση της ΗIV Λοίμωξης από τη μητέρα στο παιδί

Τα νεότερα δεδομένα στην κάθετη μετάδοση της ΗIV Λοίμωξης από τη μητέρα στο παιδί Τα νεότερα δεδομένα στην κάθετη μετάδοση της ΗIV Λοίμωξης από τη μητέρα στο παιδί ΒΑςΙΛΕΙΑ ΚΟΝΤΕ ΠΑΙΔΙΑΤΡΟς ΛΟΙΜΩΞΙΟΛΟΓΟς ΓΡΑΦΕΙΟ HIV ΛΟΙΜΩΞΗς & ςμν ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗς ΝΟςΗΜΑΤΩΝ Χρόνος Κάθετης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ Συγκρίνατε την πρωτογενή µε τη δευτερογενή ανοσοβιολογική απόκριση και απεικονίστε αυτές στο ίδιο διάγραµµα αξόνων. Πρωτογενή ανοσοβιολογική απόκριση ονοµάζουµε την απόκριση του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ. Εργαστήριο Γενετικής, ΓΠΑ

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ. Εργαστήριο Γενετικής, ΓΠΑ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ Στάδια μικροβιακής λοίμωξης δημιουργία αποικίας σε εξωτερική επιφάνεια διείσδυση στον οργανισμό τοπική μόλυνση συστηματική (γενικευμένη) μόλυνση H σημασία

Διαβάστε περισσότερα

Η διατύπωση σχετικά με την κύηση και τους ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς θα πρέπει να είναι η ακόλουθη:

Η διατύπωση σχετικά με την κύηση και τους ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς θα πρέπει να είναι η ακόλουθη: Παραρτημα III Τροποποιήσεις που πρέπει να περιληφθούν στα σχετικά τμήματα των περιλήψεων των χαρακτηριστικών του προϊόντος και των φύλλων οδηγιών χρήσης 48 Τροποποιήσεις που πρέπει να περιληφθούν στα σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα. Εργασία: Γιάννης Π.

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα. Εργασία: Γιάννης Π. Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα Εργασία: Γιάννης Π. Εισαγωγή Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται ασθένειες ή μολύνσεις, οι οποίες

Διαβάστε περισσότερα

7 η Υ Π Ε 1 Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ Κ Ρ Η Τ /ΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

7 η Υ Π Ε 1 Η ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ Κ Ρ Η Τ /ΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΓΟΜΙΑ ΜΑ ΑΑ Ο AIDS 1 ΔΜΒΙΟ /Ν ΟΓΑΜΜΑΙΜΟ & ΑΝΑΞ Tί είναι ο HIV Ο HIV (Human Immunodeficiency Virus Ιός Ανοσοανεπάρκειας του Ανθρώπου) είναι ο ιός που καταστρέφει το αμυντικό σύστημα του ανθρώπου ροκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ. Λεμεσός ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ Η ΒΛΑΠΤΙΚΗ ΕΠΙΔΡΑ ΑΣΗ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Ονοματεπώνυμο Αγγελική Παπαπαύλου Αριθμός Φοιτητικής

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους. Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ

Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους. Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Εφηβική ηλικία και σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα (STDs) Έναρξη σεξουαλικής ζωής Έλλειψη προφυλάξεων

Διαβάστε περισσότερα

HPV και Καρκίνος του Λάρυγγα

HPV και Καρκίνος του Λάρυγγα Δρ Βασίλειος Νικολαΐδης Επικ. Καθηγητής Α.Π.Θ. Β Πανεπιστηµιακή ΩΡΛ κλινική Γ.Ν. Παπαγεωργίου ü HPV Καρκίνος του Οροφάρυγγα Αίτιο Πρόγνωση Ανταπόκριση στη θεραπεία ü HPV?????? Άλλοι Καρκίνοι Κεφαλής και

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

KATEΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΓΡΙΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ Η1Ν1 ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΛΟΧΕΙΑ

KATEΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΓΡΙΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ Η1Ν1 ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΛΟΧΕΙΑ KATEΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΓΡΙΠΗΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ Η1Ν1 ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΛΟΧΕΙΑ Α) Εισαγωγή ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2009 Σε αρκετές χώρες με την ευρεία διασπορά του πανδημικού ίου γρίπης

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση ανοσοαιματολογικής εικόνας εγκύου και εμβρύου νεογνού με αιμολυτική νόσο από anti-d

Παρουσίαση ανοσοαιματολογικής εικόνας εγκύου και εμβρύου νεογνού με αιμολυτική νόσο από anti-d Παρουσίαση ανοσοαιματολογικής εικόνας εγκύου και εμβρύου νεογνού με αιμολυτική νόσο από anti-d Ε. Λυδάκη, Αιματολόγος, επιμ Α Υπηρεσία αιμοδοσίας ΠΑΓΝΗ Γυναίκα, έγκυος, 37 ετών, Α (-), Kell (-) (σύζυγος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Ι. Βλαχογιαννάκος, Γ. Β. Παπαθεοδωρίδης, Γ.Ν. Νταλέκος, Α. Αλεξοπούλου, Χ. Τριάντος, Ε. Χολόγκιτας, Ι. Κοσκίνας

Ι. Βλαχογιαννάκος, Γ. Β. Παπαθεοδωρίδης, Γ.Ν. Νταλέκος, Α. Αλεξοπούλου, Χ. Τριάντος, Ε. Χολόγκιτας, Ι. Κοσκίνας ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΗΠΑΤΟΣ (ΕΕΜΗ) ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΙΟΥ ΤΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑΣ Β ΚΑΤΑ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Ι. Βλαχογιαννάκος,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη. Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα»

ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη. Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα» ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα» Γονιμότητα ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη Επίδραση εγκυμοσύνης στις ΙΦΝΕ Επίδραση των ΙΦΝΕ στην εγκυμοσύνη Χειρισμός ΙΦΝΕ κατά την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 23 10 2011 ΘΕΡΙΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Να επιλέξετε τη φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: 1. Όλα τα βακτήρια: Α. διαθέτουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ

ΑΡΧΕΣ ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΑΝΟΣΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Χρειάζεται η µελέτη της ανοσολογία; Εµβόλια Άµυνα κατά µικροοργανισµών Ανοσολογικές ασθένειες Αλλεργίες - υπερευαισθησίες, αυτοανοσίες, ανοσοανεπάρκειες,

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

HPV. Τι είναι τα κονδυλώματα?

HPV. Τι είναι τα κονδυλώματα? HPV O HPV (Human papilloma virus) ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων είναι ιός που βασίζεται στο DNA και μολύνει το δέρμα και τις βλεννογόνες μεμβράνες ανθρώπων και ορισμένων ζώων. Μέχρι στιγμής έχουν αναγνωριστεί

Διαβάστε περισσότερα

Αντιρετροϊκή θεραπεία στα παιδιά: Επιτυχίες και προβληματισμοί

Αντιρετροϊκή θεραπεία στα παιδιά: Επιτυχίες και προβληματισμοί Αντιρετροϊκή θεραπεία στα παιδιά: Επιτυχίες και προβληματισμοί Ιωάννα Κοντού Παιδίατρος, MD, MPH Εξειδικευόμενη Λοιμωξιολογίας Α Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ.Ν. Παίδων «Η ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ» Σύνδρομο

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 13 ΓΕΛ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΑΘΗΜΑ:ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ-PROJECT ΘΕΜΑ:ΥΓΕΙΑ-ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-14 ΤΑΞΗ Α1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1)ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΗΤΡΑΣ- ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 2)AIDS 3)ΜΗΝΙΣΚΟΣ 4)ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΘΡΟΜΒΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ. Βασίλειος Δ. Σιούλας Μαιευτήρας - Γυναικολόγος

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΘΡΟΜΒΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ. Βασίλειος Δ. Σιούλας Μαιευτήρας - Γυναικολόγος ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΘΡΟΜΒΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΤΙΘΡΟΜΒΩΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 2 ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τη Θρόμβωση και την Αντιθρομβωτική Αγωγή (11-12/04/2014) Βασίλειος Δ. Σιούλας Μαιευτήρας - Γυναικολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. γ 2. α 3. β 4. δ 5. δ Β. Ερωτήσεις σωστού - λάθους 1. Σωστό 2. Λάθος 3. Λάθος 4. Λάθος 5. Σωστό ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV;

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Στην ουσία πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Κονδυλώματα είναι η αρχαία ονομασία και HPV είναι η σύγχρονη ιατρική ορολογία και σημαίνει Human Pappiloma Virus ή στα ελληνικά Ιός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΠΡΟΦYΛΑΞΗ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟΝ HIV. Σταυρούλα-Δάφνη Ελευθεριάδου Ιατρός

ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΠΡΟΦYΛΑΞΗ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟΝ HIV. Σταυρούλα-Δάφνη Ελευθεριάδου Ιατρός ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΠΡΟΦYΛΑΞΗ ΠΡΙΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟΝ HIV Σταυρούλα-Δάφνη Ελευθεριάδου Ιατρός Επαγγελματική έκθεση ΟΡΙΣΜΟΣ: η επαφή των επαγγελματιών υγείας με υλικά που είναι ή μπορεί να είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ

ΤΕΛΟΣ 1ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΣΑΒΒΑΤΟ 26 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Θέμα Α Μονάδες 25 Α1.

Διαβάστε περισσότερα

Σπήλιος Μανωλακόπουλος. Γαστρεντερολόγος Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ

Σπήλιος Μανωλακόπουλος. Γαστρεντερολόγος Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Πότε και ποιους ασθενείς πρέπει κατά προτεραιότητα να θεραπεύσουµε,ώστε να επιτύχουµε την εξάλειψη των κλινικών επιπλοκών της νόσου (Καρκίνος & Κίρρωση) Σπήλιος Μανωλακόπουλος Γαστρεντερολόγος Ιατρική

Διαβάστε περισσότερα

Βρεφικά γάλατα για ειδικές καταστάσεις. Dr Καραγκιόζογλου- Λαμπούδη Θωμαή Παιδογαστρεντερολόγος Καθηγήτρια Κλινικής Διατροφής ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης

Βρεφικά γάλατα για ειδικές καταστάσεις. Dr Καραγκιόζογλου- Λαμπούδη Θωμαή Παιδογαστρεντερολόγος Καθηγήτρια Κλινικής Διατροφής ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης Βρεφικά γάλατα για ειδικές καταστάσεις Dr Καραγκιόζογλου- Λαμπούδη Θωμαή Παιδογαστρεντερολόγος Καθηγήτρια Κλινικής Διατροφής ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης Δεν αναφερόμαστε σε εμπλουτισμό που γίνεται για ν ανταποκριθούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ 1 ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ Δ. Κιόρτσης Ενδοκρινολόγος Αν. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Ιωαννίνων European SCOPE fellow 1η ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΥ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ελληνική Ιατρική

Διαβάστε περισσότερα

ΘΗΛΑΣΜΟΣ-ΑΛΛΕΡΓΙΑ. Π Α Ι Ο Γ Α ς Τ Ρ Ε Ν Τ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ο ς

ΘΗΛΑΣΜΟΣ-ΑΛΛΕΡΓΙΑ. Π Α Ι Ο Γ Α ς Τ Ρ Ε Ν Τ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ο ς ΘΗΛΑΣΜΟΣ-ΑΛΛΕΡΓΙΑ Κ Α Ρ Α Γ Κ Ι Ο Ζ Ο Γ Λ Ο Υ - Λ Α Μ Π Ο Υ Η Θ Ω Μ Α Η Π Α Ι Ο Γ Α ς Τ Ρ Ε Ν Τ Ε Ρ Ο Λ Ο Γ Ο ς Πρωτεϊνες γάλατος αγελάδος % συνόλου % Καζείνη % Λεύκωμα ορού Ειδική απάντηση % περιπτ. ΑΓΑ

Διαβάστε περισσότερα

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ' ΛΥΚΕΙΟΥ

γραπτή εξέταση στo μάθημα ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ' ΛΥΚΕΙΟΥ γραπτή εξέταση στo μάθημα ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Γ ' ΛΥΚΕΙΟΥ Τάξη: Γ Λυκείου Τμήμα: Βαθμός: Ονοματεπώνυμο: Καθηγητής: Θ Ε Μ Α A 1. Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση: Α1. Η ρύθμιση της θερμοκρασίας του

Διαβάστε περισσότερα

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών

Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες. Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Κύηση και συγγενείς καρδιοπάθειες Στέλλα Μπρίλη Α! Καρδιολογική Κλινική Πανεπιστηµίου Αθηνών Αιµοδυναµικές αλλαγές κατά την εγκυµοσύνη Όγκος αίµατος 30-50% Μέγιστο 20-24 εβδ Όγκος παλµού Καρδιακή Συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Ra: Διαρκής κίνηση αυτοδραστικών Β-κυττάρων από τον µυελό των οστών στα περιφερικά λεµφικά όργανα και τον προσβεβληµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης

ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ- ΠΡΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ Δρ. Ε.Τρακάκης Οι ανιχνευτικές εξετάσεις (screening test) έχουν ευρεία εφαρμογή και μεγάλη πρακτική χρησιμότητα στον προγεννητικό έλεγχο. Ο προγεννητικός έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας»

«β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Εργαστήριο Κυτταρογενετικής ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» «β-μεσογειακή αναιμία: το πιο συχνό μονογονιδιακό νόσημα στη χώρα μας» Ζαχάκη Σοφία - Ουρανία Βιολόγος, MSc, PhD β μεσογειακή αναιμία Η θαλασσαιμία ή νόσος

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις απαντήσεις HPV για τον ιό των ) ανθρώπινων θηλωμάτων(

Ερωτήσεις απαντήσεις HPV για τον ιό των ) ανθρώπινων θηλωμάτων( HPV Ερωτήσεις απαντήσεις HPV για τον ιό των ) ανθρώπινων θηλωμάτων( 1. Ερωτήσεις απαντήσεις για τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) Τι είναι ο ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV: Human Papillomavirus

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του άσθματος στα παιδιά.

Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του άσθματος στα παιδιά. Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του στα παιδιά. Φώτης Β. Κυρβασίλης Επίκουρος Καθηγητής Παιδιατρικής Πνευμονολογίας Γ Παιδιατρική Κλινική Α.Π.Θ www.pd3.gr Η αντιμετώπιση του βρογχικού στα παιδιά κατευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου

HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου Θεόδωρος Αγοραστός Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Α.Π.Θ., Α' Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ., Γ.Π.Ν. Παπαγεωργίου ισό αιώνα μετά

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Ιακωβίδης. Πνευμονολόγος Aν. Διευθυντής Μονάδα επεμβατικής Πνευμονολογίας Γ.Π.Ν. «Γ. Παπανικολάου

Δ. Ιακωβίδης. Πνευμονολόγος Aν. Διευθυντής Μονάδα επεμβατικής Πνευμονολογίας Γ.Π.Ν. «Γ. Παπανικολάου Δ. Ιακωβίδης Πνευμονολόγος Aν. Διευθυντής Μονάδα επεμβατικής Πνευμονολογίας Γ.Π.Ν. «Γ. Παπανικολάου Νέα διαγνωστικά μέσα για τη λανθάνουσα φυματίωση Η στοχευμένη δοκιμασία δερματικής φυματινοαντίδρασης

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ημέρα κατά της Ηπατίτιδας

Παγκόσμια Ημέρα κατά της Ηπατίτιδας Παγκόσμια Ημέρα κατά της Ηπατίτιδας Η Παγκόσμια Ημέρα κατά της Ηπατίτιδας εορτάζεται κάθε χρόνο στις 28 Ιουλίου και καθιερώθηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας με σκοπό την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου

Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου Πέτρος Καρακίτσος Καθηγητής Κυτταρολογίας Διευθυντής Εργαστηρίου Διαγνωστικής

Διαβάστε περισσότερα

Τεχρνο 9 ν - Άξζξν 6 ν

Τεχρνο 9 ν - Άξζξν 6 ν Τεχρνο 9 ν - Άξζξν 6 ν ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΟ ΤΟΥ ΓΥΤΙΚΟΥ ΝΔΙΛΟΥ (WNV) Τζίληνπ Μαγδαιελή* Ιαηξηθή Σρνιή Παλεπηζηεκίνπ Θεζζαιίαο. *Editor in Chief, reviewer, webmaster. Περίληψη. Ο ηφο ηνπ Γπηηθνχ Νείινπ είλαη

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Υγιεινής Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής ΠΡOΛΗΨΗ HIV/AIDS. Δ. Παρασκευής

Εργαστήριο Υγιεινής Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής ΠΡOΛΗΨΗ HIV/AIDS. Δ. Παρασκευής Εργαστήριο Υγιεινής Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής ΠΡOΛΗΨΗ HIV/AIDS Δ. Παρασκευής Θεματολογία Ιολογία Επιδημιολογία Μετάδοση Διάγνωση Πρόληψη Τα πρώτα κρούσματα 5/6/1981: Ταυτοποίηση 5 περιπτώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΕΠΑΝΕΙΛΗΜΜΕΝΩΝ ΑΠΟΒΟΛΩΝ

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΕΠΑΝΕΙΛΗΜΜΕΝΩΝ ΑΠΟΒΟΛΩΝ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΑΠΟΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΕΠΑΝΕΙΛΗΜΜΕΝΩΝ ΑΠΟΒΟΛΩΝ Σ. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Β ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΟΡΙΣΜΟΣ 2 ή 3 αποβολές προ των 20 wks ΠΟΣΟΣΤΟ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΙΟΝΤΟΣ BACTROBAN αλοιφή 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ 1g αλοιφής περιέχει 20mg mupirocin. Για τον πλήρη κατάλογο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΟΧΗ ΓΕΝΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ

ΕΠΟΧΗ ΓΕΝΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ 27 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Εταιρείας Κοινωνικής Παιδιατρικής και Προαγωγής Υγείας ΕΠΟΧΗ ΓΕΝΝΗΣΗΣ ΚΑΙ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1 ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ Κοντογεώργη Ευαγγελία, Θωμοπουλος Θωμάς, Πετρίδου

Διαβάστε περισσότερα

Ουρολοιµώξεις στην κύηση. Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 14 Δεκεµβρίου 2013

Ουρολοιµώξεις στην κύηση. Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 14 Δεκεµβρίου 2013 Ουρολοιµώξεις στην κύηση Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 14 Δεκεµβρίου 2013 Ουρολοιµώξεις στην κύηση Συχνές στην κύηση- αυξηµένος κίνδυνος! Πολλές γυναίκες έχουν ή αποκτούν κατά τη διάρκεια της κύησης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΘΟΓΟΝΩΝ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΟΡΟΥΣ ΟΝΟΜΑ:ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΕΠΙΘΕΤΟ:ΠΡΙΦΤΗ ΤΑΞΗ:Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΜΗΜΑ: 4 ΗΜ/ΝΙΑ: 11/10/2013 ΛΙΓΑ ΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΠΑΘΟΓΟΝΟΥΣ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ Ένας μικροοργανισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ 27 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Εταιρείας Κοινωνικής Παιδιατρικής και Προαγωγής της Υγείας Σπάρτη και Μονεμβασιά 2015 ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ Καλογήρου

Διαβάστε περισσότερα

1. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ

1. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ 1. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΣΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ ΣΚΟΠΟΣ: Διαφύλαξη της υγείας της μητέρας Έγκαιρη διάγνωση της ενδομητρίου υποξίας ΚΑΡΔΙΟΤΟΚΟΓΡΑΦΗΜΑ (ΚΤΓ) Κατά την διάρκεια της κυήσεως οι γυναίκες πρέπει να ενημερώνονται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΟΡΙΣΜΟΙ v Σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα είναι ασθένειες ή λοιμώξεις οι οποίες προκαλούνται από οργανισμούς οι οποίοι μεταδίδονται κυρίως μέσω της σεξουαλικής επαφής.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΙΑ ΚΑΡΑΝΑΤΣΗ ΜΑΙΑ Γ.Ν.Μ. «ΕΛΕΝΑ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ»

ΓΕΩΡΓΙΑ ΚΑΡΑΝΑΤΣΗ ΜΑΙΑ Γ.Ν.Μ. «ΕΛΕΝΑ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ» ΓΕΩΡΓΙΑ ΚΑΡΑΝΑΤΣΗ ΜΑΙΑ Γ.Ν.Μ. «ΕΛΕΝΑ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ» ΤΡΑΠΕΖΑ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΓΑΛΑΚΤΟΣ Υπηρεσία που συλλέγει, εξετάζει, επεξεργάζεται, διατηρεί και χορηγεί μητρικό γάλα που προσφέρεται εθελοντικά και δωρεάν από μητέρες

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Καθ' έξιν Αποβολών

Τμήμα Καθ' έξιν Αποβολών Τμήμα Καθ' έξιν Αποβολών Αν. Καθηγητής Σ. Δενδρινός 1 / 7 Το Τμήμα Επανειλημμένων Αποβολών αποτελεί ειδικό Τμήμα της Β Μαιευτικής και Γυναικολογικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών με αντικείμενο τη

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

HPV Human Papilloma Virus. Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων

HPV Human Papilloma Virus. Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων HPV Human Papilloma Virus Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων Καρκίνος τραχήλου της μήτρας Υψηλή θνησιμότητα Ο δεύτερος σε συχνότητα που αφορά τις γυναίκες παγκόσμια 500.000 γυναίκες εμφανίζουν καρκίνο τραχήλου

Διαβάστε περισσότερα

Βέλτιστη νευροανάπτυξη. Ελαχιστοποίηση μακροχρόνιων αρνητικών επιπτώσεων

Βέλτιστη νευροανάπτυξη. Ελαχιστοποίηση μακροχρόνιων αρνητικών επιπτώσεων Βέλτιστη νευροανάπτυξη Ελαχιστοποίηση μακροχρόνιων αρνητικών επιπτώσεων AGA:50-90η ΕΘ:17% SGA:20% AGA: 10-50η ΕΘ:26% AGA:50-90η ΕΘ:2% AGA:10-50η ΕΘ:63% SGA:72% ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΟΓΝΩΝ ΜΕ ΗΚ 34 ΕΒΔΟΜΑΔΕΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα

Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα Μέρα Νταλαντύσε Αχµέτι Φλούτουρα πολυσύνθετο εξελισσόµενο θέµα Τέλη 90 ο ιό ήταν θανατηφόρο Σύνδροµο επίκτητη ανοσολογική ανεπάρκεια (AIDS) 1998 πρώτε αποτελεσµατικέ θεραπείε Χρόνιο νόσηµα Ο φορέα συνεχίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ - ΛΑΘΟΥΣ. ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ - ΛΑΘΟΥΣ. ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ - ΛΑΘΟΥΣ. ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 1. Η πήξη του αίματος συμβάλλει στην άμυνα του οργανισμού 2. Η φαγοκυττάρωση είναι αποτελεσματική μόνο έναντι των βακτηρίων 3. Οι ιντερφερόνες δρουν άμεσα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Μαίας/ του Μαιευτή στη προώθηση του Μητρικού Θηλασμού

Ο ρόλος της Μαίας/ του Μαιευτή στη προώθηση του Μητρικού Θηλασμού Ο ρόλος της Μαίας/ του Μαιευτή στη προώθηση του Μητρικού Θηλασμού Δρ Βιβιλάκη Βικτωρία Μαία PGCERT MPH PHD ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ Τμήμα Μαιευτικής ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΟΡΑΜΑ της μαίας Θα θέλαμε: Υγιείς Οικογένειες.

Διαβάστε περισσότερα

Ορθολογική χρήση κοινών εργαστηριακών παραμέτρων στην παιδιατρική πράξη: ASTO

Ορθολογική χρήση κοινών εργαστηριακών παραμέτρων στην παιδιατρική πράξη: ASTO Ορθολογική χρήση κοινών εργαστηριακών παραμέτρων στην παιδιατρική πράξη: ASTO Πολυξένη Πρατσίδου-Γκέρτση Πανεπιστημιακός Υπότροφος ΑΠΘ στην Παιδιατρική Ρευματολογία Α Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Περίγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΔΗΛΩΣΗΣ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ AIDS

Β. ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΔΗΛΩΣΗΣ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ AIDS Β. ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΔΗΛΩΣΗΣ ΚΡΟΥΣΜΑΤΩΝ AIDS Κέντρο Ελέγχου & Πρόληψης Νοσημάτων Υπουργείο Υγείας Αγράφων 3-5, 151 23 Μαρούσι Τηλ: 210-52.12.000, 210-52.12.133 Fax: 210-52.12.121, 210-52.12.130 www.keelpno.gr

Διαβάστε περισσότερα

Σχήμα 1. Επιπολασμός HIV λοίμωξης ανά έτος σε άτομα ηλικίας > 15 ετών.

Σχήμα 1. Επιπολασμός HIV λοίμωξης ανά έτος σε άτομα ηλικίας > 15 ετών. Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ESTIMATION AND PROJECTION PACKAGE (EPP) ΚΑΙ SPECTRUM ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΗΣ ΤΗΣ HIV ΛΟΙΜΩΞΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Στην Ελλάδα, η επιτήρηση της HIV/AIDS λοίμωξης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Ορισμός Το άσθμα είναι μία χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΚΑΘ` ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ (πληροφορίες για το κοινό σύμφωνα με το Βρετανικό κολλέγιο μαιευτήρωνγυναικολόγων) για περισσότερες πληροφορίες η γυναίκα πρέπει να συμβουλεύεται το γυναικολόγο της. ΓΕΝΙΚΑ Αποβολή είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΧΟΛΕΡΑ (ICD-10 Α00): ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΝΟΣΗΜΑΤΟΣ 1. Λοιμογόνος παράγοντας H χολέρα είναι μια οξεία διαρροϊκή νόσος που οφείλεται στην προσβολή του εντέρου από την

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Ελένη Αριστοτέλους Α.Φ.Τ :2010612548

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Ελένη Αριστοτέλους Α.Φ.Τ :2010612548 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Θέμα: «Επιπλοκές της προεκλαμψίας στην εμβρυϊκή και νεογνική ηλικία» Ελένη Αριστοτέλους Α.Φ.Τ :2010612548 Επιβλέπουσα Καθηγήτρια:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ HPV ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ HPV ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Η ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΟ HPV ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ [ Αναστασία Πέτρου ] 2009625164 Λευκωσία 2014

Διαβάστε περισσότερα

Αιμορραγικός Πυρετός απο Ιό Ebola

Αιμορραγικός Πυρετός απο Ιό Ebola Αιμορραγικός Πυρετός απο Ιό Ebola Αθηνά Στούπη, MD Λέκτωρας, Πανεπιστήμιο Alpert Brown, ΗΠΑ Διευθύντρια, Τμήμα Λοιμώξεων και Τροπικών Νοσημάτων Ιατρικό Κέντρο Αθηνών Iός Ebola Φιλοϊός ή Νηματοϊός enveloped,

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση οξείας ουρολοίμωξης. Δέσποινα Τράμμα Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Νεφρολογίας Δ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ

Αντιμετώπιση οξείας ουρολοίμωξης. Δέσποινα Τράμμα Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Νεφρολογίας Δ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Αντιμετώπιση οξείας ουρολοίμωξης Δέσποινα Τράμμα Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Νεφρολογίας Δ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Θεραπεία Στόχοι : Περιορισμός της οξείας λοίμωξης Πρόληψη άμεσων επιπλοκών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

Εμβόλιο ηπατίτιδας Α

Εμβόλιο ηπατίτιδας Α Ανδρούλα Παυλή, Γενικός Ιατρός Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων Αιτιολογία ηπατίτιδας Α: Προκαλείται από τον ιό της ηπατίτιδας Α (HAV), ιός RNA 27-nm (picrnavirus) Μετάδοση: Ο ιός της ηπατίτιδας Α

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΘΕΤΙΚΟΣ HIV ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΟΕΜ ΚΑΙ ΜΑΚΡΟ QT ΤΣΕΛΕΓΚΙΔΗ ΜΑΡΙΑ ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΔΙΚΕΥΟΜΕΝΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν ΔΡΑΜΑΣ

ΟΡΟΘΕΤΙΚΟΣ HIV ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΟΕΜ ΚΑΙ ΜΑΚΡΟ QT ΤΣΕΛΕΓΚΙΔΗ ΜΑΡΙΑ ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΔΙΚΕΥΟΜΕΝΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν ΔΡΑΜΑΣ ΟΡΟΘΕΤΙΚΟΣ HIV ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΟΕΜ ΚΑΙ ΜΑΚΡΟ QT ΤΣΕΛΕΓΚΙΔΗ ΜΑΡΙΑ ΕΙΡΗΝΗ ΕΙΔΙΚΕΥΟΜΕΝΗ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν ΔΡΑΜΑΣ HIV ΚΑΙ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟ AIDS: Σύνδρομο επίκτητης ανοσοανεπάρκειας ρετροιός RNA (Lentivirus)

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΥΣ ΧΩΡΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Περίληψη εισήγησης σε σεµινάριο τεχνικών ασφαλείας του ΕΛΙΝΥΑΕ ΤΖΙΝΑΣ ΘΕΟ ΩΡΟΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ ΤΕΧΝΙΚΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Βιολογικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα, 20/05/2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 13 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Μαιευτικής Γυναικολογίας στο Βόλο, 28-31 Μαΐου 2015 Στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης ιατρικής εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

παράκαμψη κατά Roux-en-Y σε 4 ασθενείς με κρανιοφαρυγγίωμα

παράκαμψη κατά Roux-en-Y σε 4 ασθενείς με κρανιοφαρυγγίωμα παράκαμψη κατά Roux-en-Y 1 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 2 ΓΝΑ «ΛΑΪΚΟ», Αθήνα, 3 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 4Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris, 5 Hôpital Bichat-Claude Berard, Paris,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΥΠΕΡ-IgM. Hyper-IgM Syndrome (HIgM)

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΥΠΕΡ-IgM. Hyper-IgM Syndrome (HIgM) INTERNATIONAL PATIENT ORGANISATION FOR PRIMARY IMMUNODEFICIENCIES ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΑΣΘΕΝΩΝ ΓΙΑ ΠΡΩΤΟΠΑΘΕΙΣ ΑΝΟΣΟANΕΠΑΡΚΕΙΕΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΥΠΕΡ-IgM Hyper-IgM Syndrome (HIgM) ΑΡΜΟΝΙΑ Σύλλογος Φίλων Ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ ΚΕΦ. 1ο

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ ΚΕΦ. 1ο ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΛΥΣΗ ΚΕΦ. 1ο ΟΜΑΔΑ Α 1. Ένας άνθρωπος μολύνεται από έναν ιό για πρώτη φορά. Το παρακάτω διάγραμμα απεικονίζει τις συγκεντρώσεις αντιγόνων και αντισωμάτων αυτού του ανθρώπου κατά τη διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αντιμετώπιση του Πόνου & του Πυρετού στα Παιδιά

Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αντιμετώπιση του Πόνου & του Πυρετού στα Παιδιά Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αντιμετώπιση του Πόνου & του Πυρετού στα Παιδιά Οκτώβριος 2014 1η έκδοση/εκτύπωση: Οκτώβριος 2014 Επανεκτύπωση: Ιούνιος 2015 Περιεχόμενα Σελ. Διοικητικό Συμβούλιο Ελληνικού

Διαβάστε περισσότερα