Ηξηράλατη ελιά της Θάσου αποτελεί

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ηξηράλατη ελιά της Θάσου αποτελεί"

Transcript

1 ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑ ΕΛΙΑ του Ευστάθιου Ζ. Πανάγου Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων, Εργαστήριο Μικροβιολογίας και Βιοτεχνολογίας Τροφίμων Συσκευασία της ξηράλατης ελιάς Θάσου σε πλαστικές συσκευασίες με τροποποιημένες ατμόσφαιρες Ηξηράλατη ελιά της Θάσου αποτελεί μία παραδοσιακή ποικιλία φυσικής μαύρης επιτραπέζιας ελιάς που καλλιεργείται κυρίως στην περιοχή αυτή και επεξεργάζεται στο συνεταιριστικό εργοστάσιο των παραγωγών που βρίσκεται στο νησί. Ο συγκεκριμένος εμπορικός τύπος ελιάς παράγεται και σε άλλες Μεσογειακές χώρες όπως στην Αλγερία, Τυνησία, Μαρόκκο, Τουρκία και είναι διεθνώς γνωστός με την επωνυμία ελιές Ελληνικού τύπου (à la façon Grèque). Η συγκομιδή γίνεται από το Δεκέμβριο μέχρι τον Ιανουάριο, στο στάδιο της πλήρους ωρίμανσης ή υπερωρίμανσης, γιατί ενδιαφέρει περισσότερο το μαύρο χρώμα του καρπού και λιγότερο η υφή του, αφού το τελικό προϊόν κυκλοφορεί συρρικνωμένο. Η επεξεργασία του καρπού μετά τη συγκομιδή περιλαμβάνει αρχικά πλύσιμο με νερό, προκειμένου να απομακρυνθούν οι ξένες ύλες (σκόνη, φύλλα, χώμα, κλπ). Ακολουθεί ποιοτική διαλογή για να απομακρυνθούν οι κτυπημένοι, προσβεβλημένοι και μικρού μεγέθους καρποί. Τέλος, οι ελιές τοποθετούνται σε τσιμεντένιες δεξαμενές (2 μέτρα ύψος περίπου), όπου προστίθεται χονδόκοκκο αλάτι υπό μορφή εναλλασσομένων στρωμάτων καρπού και άλατος. Η ποσότητα του άλατος που χρησιμοποιείται υπολογίζεται σε 30-40% επί του βάρους του καρπού. Κατά την ξηράλατη επεξεργασία, το αλάτι δρά σαν αφυδατικός παράγοντας και εκχυλίζει από τον καρπό φυτικά υγρά, ενώ ταυτόχρονα, ο καρπός απορροφά αλάτι μέχρι ενός ορισμένου σημείου. Με τη μέθοδο αυτή, επιτυγχάνεται σταδιακή εκπίκριση του καρπού, η οποία συνοδεύεται με ταυτόχρονη απώλεια φυτικών υγρών και συρρίκνωση (ζάρωμα). Τα φυτικά υγρά που συγκεντρώνονται στον πυθμένα της δεξαμενής είναι κεκορεσμένα ως προς το αλάτι και τις πολυφαινόλες, και απομακρύνονται κάθε ημέρες μέσω ειδικού κρουνού που βρίσκεται στον πυθμένα της δεξαμενής. Είναι φανερό, ότι από τις παραπάνω συνθήκες δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί ζύμωση του καρπού. Για το λόγο αυτό, η ξηράλατη επεξεργασία χαρακτηρίζεται ως διαδικασία ωρίμανσης (curing) των καρπών και όχι ζύμωσης. Μετά από χρονικό διάστημα ημερών οι ελιές έχουν ξεπικρίσει και είναι έτοιμες για κατανάλωση. Τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά του τελικού προϊόντος είναι: ph 4,5-5,5, ενεργότητα ύδατος (aw) 0,8-0,7, υγρασία 30-35%, περιεκτικότητα σε αλάτι 5-10%. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο Ενοποιημένος Κανονισμός Ποιότητας του Διεθνούς Συμβουλίου Ελαιολάδου για τις επιτραπέζιες ελιές που αποτελούν αντικείμενο διεθνούς εμπορίου ορίζει ότι η ελάχιστη περιεκτικότητα άλατος για τις αφυδατωμένες και συρρικνωμένες ελιές είναι 10%. Το προϊόν που προκύπτει χαρακτηρίζεται από ελαφριά πικράδα, με πλούσιο άρωμα και φρουτώδη γεύση. Ομως, η υψηλή αλατοπεριεκτικότητα της καθώς και οι σύγχρονες διατροφικές τάσεις που περιορίζουν το αλάτι από το καθημερινό διαιτολόγιο, καθιστούν δύσκολη την αποδοχή του συγκεκριμένου εμπορικού τύπου ελιάς στη διεθνή αγορά. Για το λόγο αυτό, η κατανάλωσή είναι σχετικά μικρή και εντοπίζεται κυρίως στις χώρες της Μεσογείου. Το κυριότερο πρόβλημα που παρατηρείται κατά τη συντήρηση της ξηράλατης ελιάς είναι η ανάπτυξη μυκήτων στην επιφάνεια του καρπού, παρά το γεγονός ότι το προϊόν χαρακτηρίζεται από χαμηλή τιμή ενεργότητας ύδατος. Οι μύκητες που αναπτύσσονται ανήκουν στην κατηγορία των ξηρόφιλων μυκήτων και περιλαμβάνουν κυρίως τα γένη Aspergillus και Penicillium. Η αλλοίωση του καρπού είναι ιδιαίτερα σημαντική γιατί εκτός από την αισθητική υποβάθμιση του προϊόντος λόγω της ανάπτυξης μυκηλίου 46 Ελιά & Ελαιόλαδο TEYXOΣ 63, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ / ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009

2 στην επιφάνεια του καρπού, ορισμένα είδη των παραπάνω μυκήτων μπορούν κάτω από ορισμένες συνθήκες του περιβάλλοντος (θερμοκρασία, υγρασία, κλπ) να παράξουν μυκοτοξίνες. Η αύξηση της αλατοπεριεκτικότητας του καρπού, άν και συμβάλλει στην παρεμπόδιση της ανάπτυξης των μυκήτων, δεν συνιστάται γιατί το προϊόν καθίσταται οργανοληπτικά απαράδεκτο. Αύξηση της διάρκειας συντήρησης επιτυγχάνεται με τη συσκευασία υπό κενό σε συνδυασμό με ορισμένα χημικά πρόσθετα που επιτρέπονται στα τρόφιμα (π.χ. σορβικό κάλι). Μία εναλλακτική λύση θα μπορούσε να είναι η συσκευασία σε τροποποιημένες ατμόσφαιρες, καθώς οι μύκητες είναι αερόβιοι μικροοργανισμοί και χαμηλές συγκεντρώσεις ή απουσία οξυγόνου σε συνδυασμό με άλλα αέρια (άζωτο, διοξείδιο του άνθρακα) εμποδίζουν την ανάπτυξή τους. Η εφαρμογή των τροποποιημένων ατμοσφαιρών στην παρεμπόδιση της ανάπτυξης των μυκήτων, έχει εφαρμοστεί με επιτυχία σε άλλες κατηγορίες τροφίμων, αλλά μέχρι σήμερα οι πληροφορίες που υπάρχουν για τις επιτραπέζιες ελιές είναι λίγες, και ειδικότερα για τις ξηράλατες ελιές που παρουσιάζουν έντονο πρόβλημα μυκητολογικών προσβολών κατά τη συντήρηση. Στο πλαίσιο της παρούσας εργασίας μελετήθηκαν οι μικροβιολογικές, φυσικοχημικές και οργανοληπτικές μεταβολές που υφίσταται η ξηράλατη ελιά της Θάσου κατά τη συσκευασία σε πλαστικούς περιέκτες και συντήρηση σε αέρα και τροποποιημένες ατμόσφαιρες, σε δύο διαφορετικές θερμοκρασίες (4ºC και 20ºC) για χρονικό διάστημα 180 ημερών. Για το σκοπό αυτό, δείγματα καρπού (200 g περίπου) μετά την επεξεργασία τους, συσκευάστηκαν σε πλαστικούς περιέκτες (σκαφάκια) από πολυπροπυλένιο διαστάσεων 115x183x40 mm (πλάτος, μήκος, ύψος) και πάχους 100μm. Η συσκευασία πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια ειδικού κλειστικού μηχανήματος συνεχούς λειτουργίας και περιελάμβανε τα εξής στάδια: (α) εκκένωση του πλαστικού δίσκου από τον περιεχόμενο αέρα, (β) διοχέτευση του αερίου ή του μίγματος αερίων, (γ) κάλυψη του πλαστικού δίσκου με εύκαμπτη πολυστρωματική πλαστική μεβράνη (PP/EVOH/PE) πάχους 60 μm (διαπερατότητα: Ο2 2,5 ml m-2 24h-1, CO2 10 ml m-2 24h-1 και N2 0,7 ml m-2 24h-1 στους 23ºC και 75% RH), και (δ) διπλή θερμοκόλληση της συσκευασίας. Για τη μελέτη των μικροβιολογικών και φυσικοχημικών μεταβολών κατά τη συντήρηση της ελιάς χρησιμοποιήθηκαν τέσσερις διαφορετικές αέριες ατμόσφαιρες: (α) αέρας (μάρτυρας), (β) 100% N2, (γ) 100% CO2, και (δ) 40% CO2/30%O2/30% N2. Μετά τη συσκευασία, τα δείγματα συντηρήθηκαν σε θερμοκρασίες 4 και 20ºC για χρονικό διάστημα 180 ημερών. Οι μικροοργανισμοί που προσδιορίστηκαν κατά τη συντήρηση της ξηράλατης ελιάς ήταν η ολική μεσόφιλη χλωρίδα, τα γαλακτικά βακτήρια, τα εντεροβακτήρια, οι ψευδομονάδες, οι ζύμες και το παθογόνο βακτήριο Staphylococcus aureus. Ιδιαίτερη σημασία δόθηκε στον τελευταίο μικροοργανισμό γιατί μπορεί να αναπτυχθεί σε τιμές ενεργότητας ύδατος μέχρι 0,86 και συγκεντρώσεις άλατος 5-7%, αν και σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία οι άριστες συνθήκες για την παραγωγή τοξίνης είναι σε ενεργότητα ύδατος 0,99 και αλάτι 0,5%. Στις φυσικοχημικές αναλύσεις των δειγμάτων περιλαμβάνονται μέτρηση της τιμής του ph, της ενεργότητας ύδατος (aw), της περιεκτικότητας σε αλάτι, και (δ) της υγρασίας του καρπού. Παράλληλα στο τέλος της συντήρησης πραγματοποιήθηκε οργανοληπτική αξιολόγηση των δειγμάτων. Οι παράμετροι που αξιολογήθηκαν ήταν το χρώμα του καρπού, η συνεκτικότητα της, η πικρή, αλμυρή και ταγγισμένη γεύση, ο βαθμός ευκολίας απόσπασης της από τον πυρήνα και η συνολική οργανοληπτική εκτίμηση. Τα δείγματα βαθμολογήθηκαν συγκριτικά μεταξύ τους ως προς τα παραπάνω οργανοληπτικά χαρακτηριστικά σε μία κλίμακα αρεσκείας από 0 έως 10. Αποτελέσματα μικροβιολογικών αναλύσεων Η φυσική μικροχλωρίδα του νωπού καρπού της ελιάς αποτελείται κυρίως από αερόβια αρνητικά κατά Gram βακτήρια, στα οποία επικρατεί το γένος Pseudomonas spp., ενώ ακολουθούν σε μικρότερους πληθυσμούς γαλακτικά βακτήρια, ζύμες και μύκητες. Στην περίπτωση των εμπορικών τύπων επιτραπέζιας ελιάς που υποβάλλονται TEYXOΣ 63, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ / ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009 Ελιά & Ελαιόλαδο 47

3 log10cfu g -1 log10cfu g -1 4 O C 20 O C Χρόνος συντήρησης (ημέρες) Σχήμα 1: Μεταβολή του πληθυσμού των ζυμών κατά τη συντήρηση της ξηράλατης ελιάς Θάσου για χρονικό διάστημα 180 ημερών σε θερμοκρασίες 4ºC και 20ºC σε αερόβιες συνθήκες :, 100 % CO 2, 100 % N2, και 40%CO 2 /30%O 2 /30%N 2 (o). σε ζύμωση (Κονσερβολιά, Καλαμών), ο καρπός μετά τη συγκομιδή εμβαπτίζεται απευθείας σε άλμη όπου κάτω από αναερόβιες συνθήκες λαμβάνει χώρα αυθόρμητη ή μη ελεγχόμενη ζύμωση (spontaneous fermentation), δηλαδή ζύμωση που οφείλεται στην υπάρχουσα φυσική μικροχλωρίδα. Στην περίπτωση αυτή, επικρατούν αρχικά τα αρνητικά κατά Gram βακτήρια (εντεροβακτήρια, ψευδομονάδες), τα οποία αντικαθίστανται σταδιακά από τα γαλακτικά βακτήρια και τις ζύμες, που αποτελούν την κυρίαρχη μικροχλωρίδα στο τέλος της ζύμωσης. Ιδιαίτερη περίπτωση αποτελούν οι φυσικές μαύρες ελιές τύπου ξηράλατος, γιατί οι καρποί δεν εμβαπτίζονται σε άλμη και ως εκ τούτου δεν υφίστανται γαλακτική ζύμωση. Η επιλογή της τελικής μικροχλωρίδας εξαρτάται από την επίδραση του άλατος που δημιουργεί δυσμενές περιβάλλον για την ανάπτυξη των περισσοτέρων παθογόνων και αλλοιωγόνων μικροοργανισμών. Οι χαμηλές τιμές ενεργότητας ύδατος που διαμορφώνονται στο τελικό προϊόν επιτρέπουν την ανάπτυξη μόνο αλόφιλων μικροοργανισμών, κυρίως ζυμών και μυκήτων. Κατά τη συντήρηση της ξηράλατης ελιάς, η αρχική μικροβιακή χλωρίδα του καρπού αποτελείτο μόνο από ζύμες, ενώ δεν καταμετρήθηκαν καθόλου γαλακτικά βακτήρια, εντεροβακτήρια, ψευδομονάδες, και S. aureus. Η σύνθεση της μικροβιακής χλωρίδας ήταν αναμενόμενη σαν αποτέλεσμα της χαμηλής ενεργότητας ύδατος του καρπού (0,761) σε συνδυασμό με την υψηλή περιεκτικότητα της σε αλάτι (7,4%). Παρόμοια σύνθεση μικροβιακής χλωρίδας έχει αναφερθεί για τις Ιταλικές ποικιλίες Picholine και Cassanesse αντίστοιχα, οι οποίες επεξεργάστηκαν με την ξηράλατη διαδικασία. Στις ποικιλίες αυτές η επικρατούσα μικροχλωρίδα του καρπού αποτελείτο μόνο από ζύμες και μύκητες. Η μεταβολή στη σύνθεση της μικροβιακής χλωρίδας παρουσιάζεται στο Σχήμα 1. Σε θερμοκρασία 4ºC, παρατηρήθηκε σταδιακή μείωση του πληθυσμού των ζυμών σε όλες τις συσκευασίες. Η μεγαλύτερη μείωση σημειώθηκε στα δείγματα που συσκευάστηκαν σε ατμόσφαιρα 100% CO2, όπου ο πληθυσμός των ζυμών παρουσίασε γρήγορη μείωση κατά 3 λογαρίθμους στις 20 πρώτες ημέρες συντήρησης, για να περιοριστεί τελικά σε 1,7 λογαρίθμους μετά από 180 ημέρες. Η συσκευασία 100% N 2 και 40%CO 2 /30%O 2 /30%N 2 ήταν επίσης αποτελεσματική, σε μικρότερο όμως βαθμό συγκριτικά με το διοξείδιο του άνθρακα, και περιόρισε την ανάπτυξη του πληθυσμού των ζυμών κατά 2,6 και 2,8 λογαρίθμους αντίστοιχα. Η ατμόσφαιρα διοξειδίου του άνθρακα ήταν ιδιαίτερα δραστική λόγω της έντονης αντιμικροβιακής δράσης που παρουσιάζει το αέριο αυτό. Επιπλέον, η δραστικότητα ήταν μεγαλύτερη λόγω της χαμηλής θερμοκρασίας συντήρησης που συν- 48 Ελιά & Ελαιόλαδο TEYXOΣ 63, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ / ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009

4 τέλεσε στη μεγαλύτερη διαλυτότητα του CO2 στη σάρκα του καρπού. Κατά τη συντήρηση σε θερμοκρασία 20ºC παρατηρήθηκε αρχικά μείωση του πληθυσμού των ζυμών στα δείγματα που συσκευάστηκαν σε τροποποιημένες ατμόσφαιρες σε σύγκριση με την αερόβια συσκευασία (μάρτυρας). Συγκεκριμένα, στην ατμόσφαιρα 100% CO2 παρατηρήθηκε μείωση του πληθυσμού των ζυμών κατά 2,5 λογαρίθμους στις πρώτες 40 ημέρες, ενώ στη συνέχεια ακολούθησε σταδιακή αύξηση του πληθυσμού μέχρι το τέλος της συντήρησης. Ανάλογη ήταν η μεταβολή του πληθυσμού των ζυμών στις ατμόσφαιρες 100% Ν2 και 40%CO2/30%O2/30%N2, όπου παρατηρήθηκε μείωση κατά 2 λογαρίθμους για το ίδιο χρονικό διάστημα, ενώ στη συνέχεια ακολούθησε αύξηση μέχρι το τέλος της συντήρησης. Είναι χαρακτηριστικό ότι μετά από χρονικό διάστημα 100 ημερών δεν υπήρχε σημαντική διαφορά στον πληθυσμό των ζυμών μεταξύ τροποποιημένων ατμοσφαιρών και αερόβιας συσκευασίας. Το γεγονός αυτό οφείλεται στην υψηλή θερμοκρασία συντήρησης που μείωσε τα ευεργετικά αποτελέσματα της συσκευασίας. Είναι επομένως προφανές ότι ο εμπορικός αυτός τύπος ελιάς καλό θα είναι κατά την εμπορία του να συντηρείται σε θερμοκρασία ψύξης. Οι ζύμες που αποτελούν τη μικροχλωρίδα του καρπού ανήκουν στην κατηγορία των αλόφιλων ζυμών, η παρουσία των οποίων αναφέρεται βιβλιογραφικά και σε άλλα τρόφιμα που περιέχουν υψηλή συγκέντρωση αλατιού (π.χ. σε άλμες από τυριά). Η παρουσία των ζυμών είναι έντονη και καλύπτει όλη σχεδόν την επιφάνεια του καρπού (Εικόνα 1). Ο κυριότερος παράγοντας που καθορίζει τη διάρκεια συντήρησης του προϊόντος από μικροβιολογικής άποψης είναι η ανάπτυξη μυκήτων και η παρουσία υφών στην επιφάνεια του καρπού. Σύμφωνα με βιβλιογραφικές αναφορές, η σύνθε- Εικόνα 1: Μικροσκοπική παρατήρηση ελιάς Θάσου με ηλεκτρονικό μικροσκόπιο σάρωσης μετά την ξηράλατη επεξεργασία: (α) επιδερμίδα, (β) αλάτι, (γ) κύτταρα ζυμών (σφαιρικές αποικίες). Παρά- Θερ/σία Συσκευασία Χρόνος συντήρησης (ημέρες) μετρος Αέρας 5,09 5,00 5,11 5,02 5,06 4 O C 100% CO 2 5,09 5,04 5,11 5,14 5,08 100% N 2 5,09 5,03 4,99 5,28 5,05 ph ,09 5,10 5,10 5,18 5,02 Αέρας 5,09 4,97 5,11 5,02 4,97 20 O C 100% CO 2 5,09 5,02 5,03 5,09 4,89 100% N 2 5,09 5,04 5,07 5,07 4, ,09 5,03 5,10 4,99 4,93 Αέρας 0,761 0,769 0,763 0,743 0,738 4 O C 100% CO 2 0,761 0,740 0,751 0,763 0, % N 2 0,761 0,749 0,771 0,760 0,743 a w ,761 0,739 0,757 0,715 0,751 Αέρας 0,761 0,762 0,751 0,742 0, O C 100% CO 2 0,761 0,756 0,772 0,762 0, % N 2 0,761 0,750 0,762 0,750 0, ,761 0,774 0,769 0,765 0,767 Αέρας 7,4 7,2 7,3 7,4 7,6 4 O C 100% CO 2 7,4 7,5 7,2 7,3 7,5 100% N 2 7,4 7,3 7,4 7,5 7,4 NaCl (%) ,4 7,6 7,6 7,5 7,6 Αέρας 7,4 7,4 7,6 7,9 8,2 20 O C 100% CO 2 7,4 7,6 7,5 7,7 7,9 100% N 2 7,4 7,5 7,7 7,9 8, ,4 7,6 7,5 7,8 8,0 Αέρας 24, ,04 4 O C 100% CO 2 24, ,08 Υγρασία u 100% N 2 24, ,12 (%) , ,95 Αέρας 24, ,46 20 O C 100% CO 2 24, ,15 100% N 2 24, , , ,94 α: Η υγρασία του καρπού προσδιορίστηκε μόνο στην αρχή και στο τέλος της συντήρησης Πίνακας 1: Μεταβολές στα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά, κατά τη συντήρηση της ξηράλατης ελιάς Θάσου για χρονικό διάστημα 180 ημερών σε πλαστικές συσκευασίες με αέρα, 100% CO 2, 100% N 2 και 40%CO 2 /30%O 2 /30%N 2. TEYXOΣ 62, ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ / ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008 Ελιά & Ελαιόλαδο 49

5 4 O C Συνολική εκτίμηση Χρώμα Συνεκτικότητα νεια των καρπών που είχαν συσκευαστεί σε αερόβιες συνθήκες, ανεξάρτητα από τη θερμοκρασία συντήρησης. Αντίθετα, οι καρποί που συσκευάστηκαν σε τροποποιημένες ατμόσφαιρες, δεν παρουσίασαν εμφανή προσβολή από μύκητες ακόμη και για τα δείγματα που συντηρήθηκαν σε θερμοκρασία 20 o C. Πικρότητα 4 O C Συνολική εκτίμηση Πικρότητα Αλμυρότητα Αλμυρότητα Σχήμα 2: Οργανοληπτική αξιολόγηση ξηράλατης ελιάς Θάσου μετά από 180 ημέρες συντήρησης σε πλαστικές συσκευασίες με τροποποιημένες ατμόσφαιρες σε θερμοκρασίες 4 C και 20ºC : αέρας, : 100% CO2, : 100% N2, Ο: 40%CO2/30%O2/30%N2). Χρώμα Τάγγισηα Τάγγισηα Απόσπαση Συνεκτικότητα Απόσπαση ση της αυτόχθονης χλωρίδας των μυκήτων του νωπού καρπού περιλαμβάνει διάφορα γένη όπως Penicillium, Aspergillus, Alternaria, Fusarium, Cladosporium, Paecilomyces, Trichoderma, Acremonium. Από τους μύκητες αυτούς, λίγοι επιβιώνουν μετά την επεξεργασία του καρπού, κυρίως λόγω της υψηλής αλατοπεριεκτικότητας και της επακόλουθης χαμηλής τιμής ενεργότητας ύδατος, η οποία δημιουργεί δυσμενές περιβάλλον για την ανάπτυξή τους. Οι μύκητες που επιβιώνουν περιλαμβάνουν κυρίως τα γένη Aspergillus, Penicillium, Fusarium και Alternaria. Κατά τη συντήρηση της ξηράλατης ελιάς, παρατηρήθηκε ανάπτυξη μυκηλίου μόνο στην επιφά- Αποτελέσματα φυσικοχημικών αναλύσεων και οργανοληπτική αξιολόγηση Οι τιμές του ph, ενεργότητας ύδατος (aw), περιεκτικότητας σε υγρασία και αλάτι πριν τη συσκευασία παρουσιάζονται στον Πίνακα 1. Ανάλογες τιμές φυσικοχημικών χαρακτηριστικών μετά το τέλος της ξηράλατης επεξεργασίας, έχουν αναφερθεί από προηγούμενους ερευνητές για τις Ιταλικές ποικιλίες Leccino και Grossa di Cassano. Η σημαντικότερη παράμετρος που καθορίζει τη σταθερότητα του προϊόντος και κατ επέκταση τη διάρκεια συντήρησης είναι η περιεκτικότητα του καρπού σε αλάτι. Όσο μεγαλύτερος είναι ο χρόνος επεξεργασίας του καρπού τόσο υψηλότερη είναι η περιεκτικότητα σε αλάτι και ταυτόχρονα τόσο χαμηλότερη είναι η τιμή της ενεργότητας ύδατος. Ο χρόνος επεξεργασίας βέβαια δεν θα πρέπει να υπερβαίνει ορισμένα χρονικά όρια γιατί το προϊόν καθίσταται απαράδεκτο οργανοληπτικά, αφενός λόγω της μεγάλης απώλειας υγρασίας και αφετέρου λόγω της υψηλής αλατοπεριεκτικότητας. Κατά τη διάρκεια της συντήρησης, οι τιμές του ph παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητες ανεξάρτητα από τη σύνθεση της αέριας ατμόσφαιρας και τη θερμοκρασία συντήρησης. Αντίθετα, η παρατεταμένη συντήρηση του καρπού σε θερμοκρασία 20 ο C προκάλεσε μείωση της περιεχόμενης υγρασίας της κατά 3% περίπου. Τέλος, τα δείγματα που συντηρήθηκαν σε θερμοκρασία 20 ο C παρουσίασαν μικρή αύξηση της περιεκτικότητας του άλατος στον καρπό που οφείλεται στη μείωση της περιεχόμενης υγρασίας. Τα αποτελέσματα της οργανοληπτικής αξιολόγησης στο τέλος της συντήρησης παρουσιάζονται στο Σχήμα 2. Η επίδραση της θερμοκρασίας ήταν καθοριστική στη διαμόρφωση των οργανοληπτικών χαρακτηριστικών του προϊόντος κατά τη συντήρηση. 50 Ελιά & Ελαιόλαδο TEYXOΣ 63, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ / ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009

6 Συσκευασία ξηράλατης ελιάς Θάσου σε πλαστική συσκευασία (σκαφάκι) με τροποποιημένες ατμόσφαιρες. Συσκευασία ξηράλατης ελιάς Θάσου σε πλαστική συσκευασία (σκαφάκι) με τροποποιημένες ατμόσφαιρες. Τα δείγματα που συντηρήθηκαν σε θερμοκρασία 4 ο C συγκέντρωσαν υψηλότερη βαθμολογία για όλες σχεδόν τις οργανοληπτικές παραμέτρους που αξιολογήθηκαν. Γενικά, οι ελιές χαρακτηρίστηκαν αρκετά αλμυρές, με εύκολη απόσπαση της από τον πυρήνα και ελαφρώς αυξημένη σκληρότητα επιδερμίδας λόγω της παρατεταμένης περιόδου συντήρησης, ιδιαίτερα σε όσα δείγματα διατηρήθηκαν σε θερμοκρασία 20 ο C. Τα χαρακτηριστικά που επηρέασαν περισσότερο την κρίση των δοκιμαστών ήταν η τάγγιση και το χρώμα του καρπού. Οι καρποί που συντηρήθηκαν σε θερμοκρασία 20 ο C παρουσίασαν ταγγισμένη γεύση η οποία έγινε αμέσως αντιληπτή από τους δοκιμαστές. Στην ίδια θερμοκρασία, την υψηλότερη βαθμολογία ως προς την τάγγιση συγκέντρωσαν οι καρποί που συντηρήθηκαν στον αέρα σε σύγκριση με τις τροποποιημένες ατμόσφαιρες. Η τάγγιση αποτελεί πρόβλημα στη συντήρηση του καρπού της Θάσου, γιατί η ποικιλία χαρακτηρίζεται από υψηλή ελαιοπεριεκτικότητα. Βιβλιογραφικά αναφέρεται ότι η ελαιοπεριεκτικότητα του νωπού καρπού είναι 26% (επί νωπού βάρους), ενώ στο επεξεργασμένο προϊόν ανέρχεται σε 35-40%, κυρίως λόγω της αφυδάτωσης που υφίσταται ο καρπός κατά τη ξηράλατη επεξεργασία. Σχετικά με τη μεταβολή του χρώματος, οι καρποί που συντηρήθηκαν σε θερμοκρασία 20 ο C παρουσίασαν θαμπό μαύρο χρώμα, το οποίο υποβάθμισε την εμφάνιση του προϊόντος και δεν έγινε εύκολα αποδεκτό από τους δοκιμαστές. Αντίθετα, οι καρποί που συντηρήθηκαν σε θερμοκρασία 4 ο C διατήρησαν το αρχικό φωτεινό μαύρο χρώμα σε όλη τη διάρκεια συντήρησης. Η υποβάθμιση του χρώματος οφείλεται πιθανότατα στο μεγαλύτερο πληθυσμό ζυμών που αναπτύχθηκε στην επιφάνεια των καρπών κατά τη συντήρηση σε θερμοκρασία 20 ο C, ο οποίος γίνεται μακροσκοπικά ορατός και αλλοιώνει το χρώμα του καρπού. Συμπερασματικά μπορούμε να πούμε ότι η θερμοκρασία συντήρησης είναι σημαντικός παράγοντας για την ποιότητα λόγω της ιδιαιτερότητας που παρουσιάζει ο εμπορικός αυτός τύπος να μην υφίσταται αρχικά ζύμωση και να διατηρείται εκτός άλμης στη συνέχεια. Η παρατεταμένη συντήρηση σε θερμοκρασία περιβάλλοντος μειώνει την ποιότητα όσον αφορά στη γεύση και στην εμφάνιση, για το λόγο αυτό είναι επιθυμητό η ελιά να συντηρείται υπό ψύξη. Η αντικατάσταση του αέρα στις συσκευασίες από μία αδρανή ατμόσφαιρα (άζωτο) ή ένα αέριο που να παρουσιάζει αντιμικροβιακή δράση όπως το διοξείδιο του άνθρακα, συμβάλλει σημαντικά στον έλεγχο των μυκητολογικών προσβολών που είναι το κυριότερο μικροβιολογικό πρόβλημα κατά τη συντήρηση του καρπού. Ευχαριστίες Η εργασία αυτή πραγματοποιήθηκε στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας Γεωργικών Προϊόντων του ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε., ως μέρος της διδακτορικής διατριβής του συγγραφέα, υπό την επίβλεψη του Καθηγητή Γ.Ι. Νυχά από το Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών. Θερμές ευχαριστίες εκφράζονται επίσης προς τη βιομηχανία Γεωργούδης Α.Ε. για τη διάθεση της πρώτης ύλης και της γραμμής συσκευασίας για τις ανάγκες της μελέτης. TEYXOΣ 63, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ / ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009 Ελιά & Ελαιόλαδο 51

OΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΛΙΑ. Θανάσης Κερασιώτης Χημικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διευθυντής Παραγωγής ΓΑΙΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α.Β.Ε.Ε.

OΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΛΙΑ. Θανάσης Κερασιώτης Χημικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διευθυντής Παραγωγής ΓΑΙΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α.Β.Ε.Ε. OΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΕΛΙΑ Θανάσης Κερασιώτης Χημικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Διευθυντής Παραγωγής ΓΑΙΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Α.Β.Ε.Ε. Σύντομη παρουσίαση της GAEA Η GAEA είναι μια Ελληνική εταιρεία

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ. Κωνσταντίνα Τζιά

Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ. Κωνσταντίνα Τζιά Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Κωνσταντίνα Τζιά ΠΕΡΙΛΗΨΗ Συντήρηση φρούτων ή λαχανικών με χρήση εδώδιμων μεμβρανών σε συνδυασμό με ψύξη ή/και συσκευασία ΜΑΡ Προϊόντα:

Διαβάστε περισσότερα

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Ενότητα 11: Εξωγενείς Παράγοντες Θερμοκρασία, 2ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Γεώργιος - Ιωάννης Νύχας Ευστάθιος Πανάγου Μαθησιακοί Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Ενότητα 6: Ενδογενείς Παράγοντες Ενεργότητα Ύδατος (1/2), 2ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Γεώργιος - Ιωάννης Νύχας Ευστάθιος Πανάγου Μαθησιακοί

Διαβάστε περισσότερα

ΖΥΜΩΣΗ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑΣ ΕΛΙΑΣ

ΖΥΜΩΣΗ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑΣ ΕΛΙΑΣ Utilization of biophenols from Olea Europea products Olives, virgin olive oil and olive mill wastewater ΖΥΜΩΣΗ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΑΣ ΕΛΙΑΣ Εργαστήρι Προϊόντα Ελιάς: Βελτίωση Ποιότητας Και Οργανοληπτική Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 31-7-14 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ - 2 Στο σχήμα 1 του άρθρου που δημοσιεύσαμε την προηγούμενη φορά φαίνεται η καθοριστικός ρόλος των μικροοργανισμών για την ύπαρξη της ζωής, αφού χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ευάγγελος Ζήκος -Γεωπόνος M. Sc ΑΝΕΠΙΘΥΜΗΤΕΣ ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Οι κύριες αλλοιώσεις του ελαιολάδου είναι : Η υδρόλυση Η οξείδωση Η υδρόλυση συμβαίνει κυρίως στο χρόνο πριν από την παραλαβή του ελαιολάδου

Διαβάστε περισσότερα

Ε. 07.3-3.1 Μ. ΜΠΑΓΚΑΤΖΟΥΝΗΣ & ΥΙΟΙ ΑΕΒΕ 1 ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑ 1 ΜΠΑΧΑΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΡΩΜΑΤΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΙΟΥΛΙΟΣ 2012 1 2 ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΤΕΛΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

Ε. 07.3-3.1 Μ. ΜΠΑΓΚΑΤΖΟΥΝΗΣ & ΥΙΟΙ ΑΕΒΕ 1 ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑ 1 ΜΠΑΧΑΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΡΩΜΑΤΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ ΙΟΥΛΙΟΣ 2012 1 2 ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΤΕΛΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1Σελίδα 1 από 3 Μ. ΜΠΑΓΚΑΤΖΟΥΝΗΣ & ΥΙΟΙ ΑΕΒΕ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑ ΜΠΑΧΑΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΡΩΜΑΤΙΚΩΝ ΦΥΤΩΝ Κωδικός Εγγράφου Ε. 07.3-3.1 Έκδοση 1 Αναθεώρηση 1 ΙΟΥΛΙΟΣ 2012 Σελίδα 1 από 2 ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΕΣ ΤΕΛΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Φυσιολογία των μικροοργανισμών. Κεφάλαιο 3 από το βιβλίο «Εισαγωγή στην Γενική Μικροβιολογία»

Φυσιολογία των μικροοργανισμών. Κεφάλαιο 3 από το βιβλίο «Εισαγωγή στην Γενική Μικροβιολογία» Φυσιολογία των μικροοργανισμών Κεφάλαιο 3 από το βιβλίο «Εισαγωγή στην Γενική Μικροβιολογία» BIOΛOΓIA TΩN MIKPOOPΓANIΣMΩN ΠANEΠIΣTHMIAKEΣ EKΔOΣEIΣ KPHTHΣ 1. Μικροβιακή αύξηση (ή ανάπτυξη): αυξάνεται ο

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης

Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης Τεχνολογία Προϊόντων Φυτικής Προέλευσης Τεχνολογία Επιτραπέζιας Ελιάς Ιστορικά Η Ελιά (Olea europea) είναι από τις σηµαντικότερες καλλιέργειες στην χώρα µας όπως και στην Μεσόγειο γενικότερα. Τα ελαιόδεντρα

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές)

Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) KINΔΥΝΟΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Κίνδυνος: παράγοντας / ουσία που κάνει το τρόφιµο ακατάλληλο ή επικίνδυνο για κατανάλωση (Μη ασφαλές) Μικροβιολογικός Χηµικός Φυσικός Η φυσική καταστροφή των τροφίµων κάνει τα τρόφιµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες παραγόντων. Μικροβιολογία Τροφίµων. Μικροβιακή αύξηση. Παράγοντες ανάπτυξης. Επίδραση της θερµοκρασίας. Θεµελιώδεις Θερµοκρασίες

Κατηγορίες παραγόντων. Μικροβιολογία Τροφίµων. Μικροβιακή αύξηση. Παράγοντες ανάπτυξης. Επίδραση της θερµοκρασίας. Θεµελιώδεις Θερµοκρασίες Κατηγορίες παραγόντων Μικροβιολογία Τροφίµων Παράγοντες που επηρεάζουν την ανάπτυξη και την επιβίωση των µικροοργανισµών στα τρόφιµα. Η ανάπτυξη και η επιβίωση των µικροοργανισµών στα τρόφιµα εξαρτάται

Διαβάστε περισσότερα

Κινητική μελέτη επίδρασης της Συνδυαστικής Εφαρμογής Ωσμωτικής Προκατεργασίας και Υπερυψηλής Πίεσης σε Φιλέτα Κοτόπουλου

Κινητική μελέτη επίδρασης της Συνδυαστικής Εφαρμογής Ωσμωτικής Προκατεργασίας και Υπερυψηλής Πίεσης σε Φιλέτα Κοτόπουλου Κινητική μελέτη επίδρασης της Συνδυαστικής Εφαρμογής Ωσμωτικής Προκατεργασίας και Υπερυψηλής Πίεσης σε Φιλέτα Κοτόπουλου Β. Ανδρέου, Θ. Τσιρώνη, Ε. Δερμεσονλούογλου, Γ.Κατσαρός, Π.Ταούκης Εργαστήριο Χημείας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΓΚΟΜΙΔΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ

Η ΣΥΓΚΟΜΙΔΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ Η ΣΥΓΚΟΜΙΔΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ Οι ελιές και το ελαιόλαδο αποτελούν βασικό στοιχείο της διατροφής των Ελλήνων από την αρχαιότητα ακόμη. Επίσης αποτελούν ουσιαστικό μέρος της Μεσογειακής δίαιτας για την οποία τόσο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ A1701/2014 ΟΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣ ΥΔΡΟΜΕΛΟΥ

ΕΚΘΕΣΗ A1701/2014 ΟΡΓΑΝΟΛΗΠΤΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣ ΥΔΡΟΜΕΛΟΥ EΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, ΤΟΜΕΑΣ IV ΤΟΜΕΑΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ & ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ηρώων Πολυτεχνείου 5, Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου,

Διαβάστε περισσότερα

Αξία της οργανοληπτικής αξιολόγησης στην ανάπτυξη νέων προϊόντων. Κουρέλη Ρούλα

Αξία της οργανοληπτικής αξιολόγησης στην ανάπτυξη νέων προϊόντων. Κουρέλη Ρούλα Αξία της οργανοληπτικής αξιολόγησης στην ανάπτυξη νέων προϊόντων Κουρέλη Ρούλα Μαρτιος 2010 Ο σχεδιασμός νέου προϊόντος περιλαμβάνει Βιβλιογραφική έρευνα Αξιοποίηση στοιχείων έρευνας αγοράς Εύρεση πρώτων

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Πρακτική. Πρακτικό Εργαστήριο Πίνακας Ελέγχου

Δ. Πρακτική. Πρακτικό Εργαστήριο Πίνακας Ελέγχου Δ. Πρακτική. Πρακτικό Εργαστήριο Πίνακας Ελέγχου Ο παρακάτω πίνακας παρέχει πληροφορίες για τις ομάδες προϊόντων, όπως αναφέρεται στο κεφάλαιο Γ. Η πρώτη στήλη παρουσιάζει όλων των ειδών τα προϊοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Αρχές Επεξεργασίας Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Αρχές Επεξεργασίας Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Αρχές Επεξεργασίας Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ A

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP

ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ HACCP 1 1. Είδη κρέατος 2. Σκόνη γάλακτος 3. Προτηγανισµένες και µη πατάτες 4. Ψάρια και θαλασσινά 2 1. Εφαρµογή προγράµµατος HACCP στην παραγωγή κρέατος Η χρήση HACCP

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΣΕ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Σελίδα 1 από 8. ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΣΕ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Παραδόσεις του µαθήµατος Συσκευασία Τροφίµων

ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΣΕ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Σελίδα 1 από 8. ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΣΕ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Παραδόσεις του µαθήµατος Συσκευασία Τροφίµων ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΣΕ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Σελίδα 1 από 8 ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ ΣΕ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Παραδόσεις του µαθήµατος Συσκευασία Τροφίµων ρ. ΣΠΥΡΙ ΩΝ Ε. ΠΑΠΑ ΑΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Συσκευασία σε τροποποιηµένη ατµόσφαιρα

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ

ΝΕΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ ΝΕΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ Κωνσταντίνα Τζιά Καθηγήτρια ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων, Σχολή Χημικών Μηχανικών, ΕΜΠ Νέα προϊόντα - Ελαιόλαδο Αντικατάσταση άλλων λιπαρών σε προϊόντα

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητικές Δραστηριότητες

Ερευνητικές Δραστηριότητες Ερευνητικές Δραστηριότητες & Θεματικές Περιοχές Διπλωματικών Εργασιών Ομάδας Χημείας & Βιοτεχνολογίας Τροφίμων Τμήμα Χημείας, Τομέας Χημικών Εφαρμογών, Χημικής Ανάλυσης & Χημείας Περιβάλλοντος Μέλη: Κουτίνας

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ»

«ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» «ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ» ΜΑΘΗΜΑΤΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ Σχεδίαση και Ανάλυση Πειραμάτων (Υ) Διδάσκοντες: Καθ. Γ. Ν. Σκαράκης, Επ. Καθ. Κ. Σωτηράκογλου, Επ. Καθ. Δ. Γατζούρας, Επ. Καθ.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΜΟΝΑ Α ΑΝΑΕΡΟΒΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΥΡΟΚΟΜΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ Τα υγρά απόβλητα µονάδων επεξεργασίας τυροκοµικών προϊόντων περιέχουν υψηλό οργανικό φορτίο και προκαλούν αυξηµένα περιβαλλοντικά

Διαβάστε περισσότερα

Προϊόντα Κρέατος και Λουκάνικα Λουκάνικα 4

Προϊόντα Κρέατος και Λουκάνικα Λουκάνικα 4 23 Προϊόντα Κρέατος και Λουκάνικα Λουκάνικα 4 Λουκάνικο τύπου Φρανκφούρτης Το προϊόν είναι πολύ μαλακό Διαχωρίζεται ζελέ ή λίπος Ανάπτυξη απωθητικού χρώματος Πολύ ανοιχτό χρώμα πολύ μικρό ποσοστό συνδετικού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΣΤΟΥΡΜΑΣ - Ένα παραδοσιακό προϊόν µε προδιαγραφές Ασφάλειας και Ποιότητας. Αντί προλόγου

ΠΑΣΤΟΥΡΜΑΣ - Ένα παραδοσιακό προϊόν µε προδιαγραφές Ασφάλειας και Ποιότητας. Αντί προλόγου ιερεύνηση υιοθέτηση παραµέτρων ποιότητας και ασφάλειας 1 ΠΑΣΤΟΥΡΜΑΣ - Ένα παραδοσιακό προϊόν µε προδιαγραφές Ασφάλειας και Ποιότητας Αντί προλόγου «Τα παραδοσιακά τρόφιµα αποτελούν αναπόσπαστο µέρος της

Διαβάστε περισσότερα

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων

Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων Προσδιορισμός φυσικοχημικών παραμέτρων υγρών αποβλήτων και υδάτων (DO - BOD - COD - TOC) Χ. Βασιλάτος Οργανική ύλη Αποξυγόνωση επιφανειακών και υπογείων υδάτων Οι οργανικές ύλες αποτελούν πολύ σοβαρό ρύπο,

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία αποτελεσμάτων για μικροβιολογικές παραμέτρους και διορθωτικές ενέργειες

Ερμηνεία αποτελεσμάτων για μικροβιολογικές παραμέτρους και διορθωτικές ενέργειες Ερμηνεία αποτελεσμάτων για μικροβιολογικές παραμέτρους και διορθωτικές ενέργειες Κατσιαφλάκα Άννα Τεχνική Υπεύθυνος Μικροβιολογικού τομέα Ιατρός Βιοπαθολόγος,Msc στη Δημόσια Υγεία Ερμηνεία αποτελεσμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. «Ζυμούμενες ελιές Καλαμών: ένα ανεξερεύνητο οικοσύστημα, μία δεξαμενή νέων εναρκτήριων οξυγαλακτικών βακτηρίων»

ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ. «Ζυμούμενες ελιές Καλαμών: ένα ανεξερεύνητο οικοσύστημα, μία δεξαμενή νέων εναρκτήριων οξυγαλακτικών βακτηρίων» ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ «Ζυμούμενες ελιές Καλαμών: ένα ανεξερεύνητο οικοσύστημα, μία δεξαμενή νέων εναρκτήριων οξυγαλακτικών βακτηρίων» ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Μαρίνα Παπαδέλλη ΤΕΙ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΚΟΙΝΩΦΕΛΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η εταιρία εφαρμόζει σύστημα διαχείρισης ασφάλειας των τροφίμων ISO 22.000:2005 πιστοποιημένο από την TÜV HELLAS.

Η εταιρία εφαρμόζει σύστημα διαχείρισης ασφάλειας των τροφίμων ISO 22.000:2005 πιστοποιημένο από την TÜV HELLAS. από το 1966 Το Χθες Το πρώτο τυροκομείο της οικογένειας ιδρύθηκε το 1966, από τον παππού της οικογένειας Γρηγόρη στο χωριό Χύδηρα της Λέσβου. Το χωριό Χύδηρα είναι ένα μικρό σχετικά χωριό δυτικά του νησιού,

Διαβάστε περισσότερα

Πρεσβεία της Ελλάδος στο Βέλγιο Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών Υποθέσεων ΒΕΛΓΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΩΝ ΕΛΙΩΝ

Πρεσβεία της Ελλάδος στο Βέλγιο Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών Υποθέσεων ΒΕΛΓΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΩΝ ΕΛΙΩΝ Πρεσβεία της Ελλάδος στο Βέλγιο Γραφείο Οικονομικών & Εμπορικών Υποθέσεων ΒΕΛΓΙΚΗ ΑΓΟΡΑ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΩΝ ΕΛΙΩΝ Βρυξέλλες, Δεκέμβριος 2013 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΑΠΟ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015

Ορθή Διαχείριση Τροφίμων. Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Ορθή Διαχείριση Τροφίμων Μαριέττα Κονταρίνη Ημερίδα ΕΣΔΥ για Ασφάλεια τροφίμων 27/4/2015 Κανόνες Ορθής Διαχείρισης των Τροφίμων Προληπτικοί κανόνες-μέτρα που απαιτούνται για να έχουμε ασφαλή τρόφιμα. Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ «4+1 Μπιζέλια» ΚΩΔΙΚΟΣ Β2. Συντάκτης Χρυσάφη Μαρία ΑΜ 21139

ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ «4+1 Μπιζέλια» ΚΩΔΙΚΟΣ Β2. Συντάκτης Χρυσάφη Μαρία ΑΜ 21139 ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ «4+1 Μπιζέλια» ΚΩΔΙΚΟΣ Β2 Συντάκτης Χρυσάφη Μαρία ΑΜ 21139 Κωδικός προϊόντος Μ01 Ονομασία Gazpacho με αβοκάντο Αριθμός μερίδων 60 Είδος καταναλωτών Όλοι οι καταναλωτές (έως vegans) Υλικά: 9

Διαβάστε περισσότερα

Η εξαιρετική θρεπτική αξία της ψαρόσουπας, με ψάρια χαμηλής εμπορικής αξίας των ελληνικών θαλασσών

Η εξαιρετική θρεπτική αξία της ψαρόσουπας, με ψάρια χαμηλής εμπορικής αξίας των ελληνικών θαλασσών ΕΘΙΑΓΕ 10 / 11 Η εξαιρετική θρεπτική αξία της ψαρόσουπας, με ψάρια χαμηλής εμπορικής αξίας των ελληνικών θαλασσών Δέσποινα Στεργίου, Τεχνολόγος Τροφίμων Αντώνιος Τραγαντζόπουλος, Χημικός Γεώργιος Μόνιος,

Διαβάστε περισσότερα

Μεζούρες (λευκό καπάκι) Μαρκαδόρος

Μεζούρες (λευκό καπάκι) Μαρκαδόρος 1. Κυτταρική αναπνοή στο μύκητα Saccharomyces cerevisiae. 2. Παράγοντες που επηρεάζουν το ρυθμό της ανάπτυξης και της κυτταρικής αναπνοής του μύκητα. 3. Μικροσκοπική παρατήρηση του μύκητα και της αναπαραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ

Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ Τοπικά παραδοσιακά τρόφιμα : Oίνος OΡΘΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΠΟΙΟΤΙΚΩΝ ΟΙΝΩΝ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΤΣΕΡΙΔΗΣ Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Τοπικά Παραδοσιακά

Διαβάστε περισσότερα

Δημητριακά και προϊόντα Αρτοποιίας Ψωμί και Γλυκά 5

Δημητριακά και προϊόντα Αρτοποιίας Ψωμί και Γλυκά 5 31 Δημητριακά και προϊόντα Αρτοποιίας Ψωμί και Γλυκά 5 Πολύ λίγοι υδρατμοί επιλογή σωστής θερμοκρασίας Οι θερμοκρασίες ποικίλουν ανάλογα με τον τύπο του ψωμιού. Το σιταρένιο ψωμί ψήνεται σε χαμηλότερες

Διαβάστε περισσότερα

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική

Ο αλκοολικός τίτλος % vol είναι % v/v. Η αλκοόλη, % vol, μετράται στους 20 o C. Γίνεται διόρθωση της αλκοόλης όταν η θερμοκρασία είναι διαφορετική ΟΙΝΟΣ ΑΛΚΟΟΛΗ Με απόσταξη 200 ml οίνου συλλέγονται 133-150 ml αποστάγματος. Για την εξουδετέρωση της οξύτητας του οίνου, για να μη ληφθούν στο απόσταγμα πτητικά οξέα (οξικό, ανθρακικό και θειώδες), στα

Διαβάστε περισσότερα

Είδη Γιαουρτιού. Ανάλογα με την παρασκευή του διακρίνεται σε: Κανονικό : Παράγεται με όλα του τα συστατικά

Είδη Γιαουρτιού. Ανάλογα με την παρασκευή του διακρίνεται σε: Κανονικό : Παράγεται με όλα του τα συστατικά ΓΕΝΙΚΑ Το γιαούρτι προέρχεται από το αγελαδινό, κατσικίσιο ή πρόβειο γάλα, το οποίο βράζεται και αργότερα, όταν η θερμοκρασία του κατέβει στους 40 50 ο C προστίθεται η μαγιά και αφήνεται να πήξει. Αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση της επεξεργασίας με Υπερυψηλή πίεση και Παλλόμενα Ηλεκτρικά πεδία στην Αύξηση της Απόδοσης Ελαιολάδου και στην Οξειδωτική του Σταθερότητα

Επίδραση της επεξεργασίας με Υπερυψηλή πίεση και Παλλόμενα Ηλεκτρικά πεδία στην Αύξηση της Απόδοσης Ελαιολάδου και στην Οξειδωτική του Σταθερότητα Επίδραση της επεξεργασίας με Υπερυψηλή πίεση και Παλλόμενα Ηλεκτρικά πεδία στην Αύξηση της Απόδοσης Ελαιολάδου και στην Οξειδωτική του Σταθερότητα Β. Ανδρέου, Ζ. Αλεξανδράκης, Γ. Δημόπουλος, Γ.Κατσαρός,

Διαβάστε περισσότερα

Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα.

Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα. 2 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό διατίθεται με του όρους χρήσης Creative Commons (CC) Αναφορά Δημιουργού Μη Εμπορική Χρήση Όχι Παράγωγα Έργα. Για εκπαιδευτικό υλικό, όπως εικόνες, διαγράμματα,

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

Εµπλουτισµός επιτραπέζιας ελιάς µε φαινολικά συστατικά

Εµπλουτισµός επιτραπέζιας ελιάς µε φαινολικά συστατικά Εµπλουτισµός επιτραπέζιας ελιάς µε φαινολικά συστατικά ρ. Ιωάννης Τσάκνης Κοσµήτορας Σχολής Τεχνολογίας Τροφίµων & ιατροφής 1 ΣΚΟΠΟΣΜΕΛΕΤΗΣ Μελετήθηκε η δυνατότητα προσθήκης συγκεκριμένων πολυφαινολών(ελευρωπαΐνη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ 1 Σχολή Τεχνολογίας Τροφίμων & Διατροφής Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΩΝ ΕΛΙΩΝ Δρ. Μαρία Χ. Γιαννακούρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ ΕΙΔΩΝ ΕΛΑΙΟΧΡΩΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ CPV : 24200000-6 (ΧΡΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΧΡΩΣΤΙΚΕΣ ΟΥΣΊΕΣ) Ενδεικτικός Προϋπολογισμός Μ/Μ

ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΠΡΟΜΗΘΕΙΩΝ ΕΙΔΩΝ ΕΛΑΙΟΧΡΩΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ CPV : 24200000-6 (ΧΡΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΧΡΩΣΤΙΚΕΣ ΟΥΣΊΕΣ) Ενδεικτικός Προϋπολογισμός Μ/Μ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΜΕΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΑΣΤΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Αρμόδιος υπάλληλος: ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Τηλ.:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ

ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΩΝ ΕΔΑΦΩΝ Οργανική ουσία Αποτελείται από πολύπλοκες ενώσεις οι οποίες παράγονται από τα υπολείμματα των φυτικών και ζωικών οργανισμών, με την επίδραση βιολογικών, χημικών

Διαβάστε περισσότερα

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων

Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Απώλειες των βιταμινών κατά την επεξεργασία των τροφίμων Αποφλοίωση και καθαρισμός Πολλά φυτικά προϊόντα π.χ, μήλα, πατάτες χρειάζονται αποφλοίωση ή καθαρισμό μερικών τμημάτων τους πριν από την κατεργασία.

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Τα νωπά ψάρια είναι ιδιόµορφα προϊόντα, λόγω του µεγάλου βαθµού ευπάθειας και της µικρής διάρκειας ζωής τους. Τα χαρακτηριστικά αυτά, αυξάνουν κατά πολύ τις πιθανότητες, το προϊόν να φθάσει ακατάλληλο

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Εισαγωγή στη Γεωργία Λαχανοκομία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι Επώνυµο: Όνοµα: Πατρώνυµο: ΑΜ: Εξάµηνο: Ηµεροµηνία: Θέµα 1. Υπογραµµίσατε ή κυκλώσατε ή γράψετε τη λέξη που δίδει ή συµπληρώνει σωστά την πρόταση. (Μονάδες 3). 1. Μια βιοµηχανική

Διαβάστε περισσότερα

Επιβίωση των παθογόνων µικροοργανισµών, Staphylococcus aureus & Salmonella Enteritidis σε παραδοσιακά αλλαντικά ζυµώσεως

Επιβίωση των παθογόνων µικροοργανισµών, Staphylococcus aureus & Salmonella Enteritidis σε παραδοσιακά αλλαντικά ζυµώσεως Επιβίωση των παθογόνων µικροοργανισµών, Staphylococcus aureus & Salmonella Enteritidis σε παραδοσιακά αλλαντικά ζυµώσεως ΓΟΥΝΑ ΑΚΗ Α., ΣΚΑΝ ΑΜΗΣ Π., ΡΟΣΙΝΟΣ Ε.Χ, & ΝΥΧΑΣ Γ-Ι.Ε. Εργαστήριο Μικροβιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΓΓΡΑΦΟ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΩΝ ΓΡΑΜΜΩΝ

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΓΓΡΑΦΟ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΩΝ ΓΡΑΜΜΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, XXX SANCO/11510/2013 (POOL/G4/2013/11510/11510-EN.doc) [ ](2013) XXX draft ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΕΓΓΡΑΦΟ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΩΝ ΓΡΑΜΜΩΝ σχετικά με τις μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψίες ύδατος για την αναζήτηση μικροοργανισμών

Δειγματοληψίες ύδατος για την αναζήτηση μικροοργανισμών Δειγματοληψίες ύδατος για την αναζήτηση μικροοργανισμών Κουρέας Μιχάλης Μηχανικός Περιβάλλοντος Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Σπουδαιότητα Η δειγματοληψία είναι εξίσου

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΕΝΟΣ ΜΙΚΡΟΥ ΤΥΡΟΚΟΜΕΙΟΥ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΕΝΟΣ ΜΙΚΡΟΥ ΤΥΡΟΚΟΜΕΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΕΝΟΣ ΜΙΚΡΟΥ ΤΥΡΟΚΟΜΕΙΟΥ Δρ Γεώργιος Σαμούρης Αναπληρωτής Ερευνητής ΕΘΝΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΤΗΜΑ ΕΘ.Ι.ΑΓ.Ε. - 57001 ΘΕΡΜΗ, Τ.Θ. 6272

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΜΕΤΕ Ο σημαντικότερος εθνικός φορέας της επιτραπέζιας ελιάς

ΠΕΜΕΤΕ Ο σημαντικότερος εθνικός φορέας της επιτραπέζιας ελιάς ΠΕΜΕΤΕ Ο σημαντικότερος εθνικός φορέας της επιτραπέζιας ελιάς Η Πανελλήνια Ένωση Μεταποιητών - Τυποποιητών - Εξαγωγέων Επιτραπέζιων Ελιών (ΠΕΜΕΤΕ) αποτελεί Σωματείο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με περισσότερα

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια και Υγιεινή στη Κυπριακή Γαλακτοκομική Βιομηχανία

Ασφάλεια και Υγιεινή στη Κυπριακή Γαλακτοκομική Βιομηχανία Ασφάλεια και Υγιεινή στη Κυπριακή Γαλακτοκομική Βιομηχανία Δρ Φώτης Παπαδήμας Ειδικό Ακαδημαϊκό Προσωπικό Τμήμα Γεωπονικών Επιστημών, Βιοτεχνολογίας και Επιστήμης Τροφίμων Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου

Διαβάστε περισσότερα

Καραΐσκου Α. Νοσηλεύτρια Επιτήρησης Λοιμώξεων Γ. Ν. Ελευσίνας «Θριάσιο»

Καραΐσκου Α. Νοσηλεύτρια Επιτήρησης Λοιμώξεων Γ. Ν. Ελευσίνας «Θριάσιο» Καραΐσκου Α. Νοσηλεύτρια Επιτήρησης Λοιμώξεων Γ. Ν. Ελευσίνας «Θριάσιο» ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Ε.Ν.Λ. στα πλαίσια ενασχόλησής της με την πρόληψη λοιμώξεων στο χώρο του Νοσοκομείου, δίδει σαφείς οδηγίες για την ασφαλή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ

ΤΡΟΠΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΤΡΟΠΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ Ι. Ελαιοτριβεία, που επεξεργάζονται ελιές και παράγουν ελαιόλαδο, υγρά και στερεά απόβλητα. ΙΙ. Εγκαταστάσεις εξευγενισμού (ραφιναρίες), όπου το μη κατάλληλο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Ρόλος και προετοιμασία μικροβιακών καλλιεργειών

ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Ρόλος και προετοιμασία μικροβιακών καλλιεργειών ΕΝΟΤΗΤΑ Ι ΜΙΚΡΟΒΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Ρόλος και προετοιμασία μικροβιακών καλλιεργειών ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Μικροβιακή κινητική και λειτουργία Βιοαντιδραστήρων ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: Βιοχημικό προφίλ Μικροοργανισμών (Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Καινοτομίες στην ελαιοκαλλιέργεια

Καινοτομίες στην ελαιοκαλλιέργεια του R. Gucci Πανεπιστήμιο Πίζας, Τομέας καλλιέργειας και προστασίας της δενδροκομίας Καινοτομίες στην ελαιοκαλλιέργεια Η καλλιέργεια της ελιάς, του ελαιόδεντρου συσχετίζεται συνήθως με την παράδοση. Συναντάμε

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2004

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2004 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ηµιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη λέξη ή

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Π. Ταούκης, Αν. Καθ. ΕΜΠ Κ. Τζιά, Καθ. ΕΜΠ, Β. Ωραιοπούλου, Καθ. ΕΜΠ Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ Γαλακτοκομικά Προϊόντα

ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ Γαλακτοκομικά Προϊόντα ΟΛΥΜΠΙΑΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ Γαλακτοκομικά Προϊόντα Από 100% Ελληνικό αιγοπρόβειο, ξεχωρίζει για τη πλούσια γεύση της, το καθαρό λευκό της χρώμα και τα θρεπτικά συστατικά της. Χρησιμοποιείται ευρέως στην Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει παρουσιάζει ορισμένες ορισμένες ιδιαιτερότητες ιδιαιτερότητες σε

Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει παρουσιάζει ορισμένες ορισμένες ιδιαιτερότητες ιδιαιτερότητες σε Η βιολογική κατάλυση παρουσιάζει ορισμένες ιδιαιτερότητες σε σχέση με τη μη βιολογική που οφείλονται στη φύση των βιοκαταλυτών Οι ιδιαιτερότητες αυτές πρέπει να παίρνονται σοβαρά υπ όψη κατά το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός το. φλψ Στάδια επεξεργασίας λυμάτων ΘΕΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ?

Ορισμός το. φλψ Στάδια επεξεργασίας λυμάτων ΘΕΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ? ΘΕΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗΝ ΚΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ Ο ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ? Ο βιολογικος καθαρισμος αφορα την επεξεργασια λυματων, δηλαδη τη διαδικασια μεσω της οποιας διαχωριζονται οι μολυσματικες ουσιες από

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΓΟΡΑ ΕΛΑΙΟΛΑ ΟΥ ΣΤΗΝ ΣΕΡΒΙΑ

Η ΑΓΟΡΑ ΕΛΑΙΟΛΑ ΟΥ ΣΤΗΝ ΣΕΡΒΙΑ Η ΑΓΟΡΑ ΕΛΑΙΟΛΑ ΟΥ ΣΤΗΝ ΣΕΡΒΙΑ Γραφείο Οικονοµικών & Εµπορικών Υποθέσεων Γενικού Προξενείου της Ελλάδος στο Βελιγράδι Simina 15 Beograd 11000 Tel. +381 11 3222338-3231577 Fax +381 11 3249215 Η ΑΓΟΡΑ ΕΛΑΙΟΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ << ΠΕΛΕΚΑΝΟΣ>>

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ << ΠΕΛΕΚΑΝΟΣ>> ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΑΝ. ΣΤΕΡΓΙΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ Δ.Σ. ΕΘΝΙΚΟΥ ΔΡΥΜΟΥ ΠΡΕΣΠΩΝ > ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΠΟΙΚΙΛΙΑΣ Ηεξημέρωσητουφασολιούξεκινάπριναπό7000 χρόνια στην Κεντρική Αμερική. Το γένος Phaseolus

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες προς τους καταναλωτές για τα Τρόφιμα και το Εμφιαλωμένο Νερό

Οδηγίες προς τους καταναλωτές για τα Τρόφιμα και το Εμφιαλωμένο Νερό Οδηγίες προς τους καταναλωτές για τα Τρόφιμα και το Εμφιαλωμένο Νερό Κατά τους θερινούς μήνες οι καταναλωτές οφείλουμε να επιστήσουμε την προσοχή μας στη συντήρηση, μεταφορά, κατανάλωση των τροφίμων και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΕΛΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ. ΙΩΑΚΕΙΜ ΜΟΥΤΑΦΗ Γεωπόνου Δ/νση Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής ΠΕ Χαλκιδικής

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΕΛΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ. ΙΩΑΚΕΙΜ ΜΟΥΤΑΦΗ Γεωπόνου Δ/νση Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής ΠΕ Χαλκιδικής ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΕΣ ΠΟΙΚΙΛΙΕΣ ΕΛΙΑΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ ΙΩΑΚΕΙΜ ΜΟΥΤΑΦΗ Γεωπόνου Δ/νση Αγροτικής Οικονομίας & Κτηνιατρικής ΠΕ Χαλκιδικής Οδεσμόςτηςελιάςμετη Χαλκιδική ξεκίνησε στα βάθη των αιώνων αποδείξεις για

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ. Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών

ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ. Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών ΧΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΝΖΥΜΟΥ Ο μεταβολισμός είναι μία πολύ σημαντική λειτουργία των μονογαστρικών ζώων και επιτυγχάνεται με τη δράση φυσικών Ενζύμων που βρίσκονται κατά μήκος του πεπτικού τους σωλήνα. Τα ένζυμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΕ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ ΟΜΟΝΟΙΑΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ

ΕΚΦΕ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ ΟΜΟΝΟΙΑΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ ΕΚΦΕ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ ΟΜΟΝΟΙΑΣ ΗΛΙΟΥΠΟΛΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΛΥΜΠΙΑΔΑ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ 2014 ΠΡΟΚΑΤΑΡΚΤΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΗΜΕΙΑ Αριθμός ομάδας: Ονόματα διαγωνιζομένων: Στοιχεία Διαγωνιζόμενων 1) 2) 3) Σχολείο: Όνομα

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή, 23/2/2014 Mainalon Resort, Τρίπολη ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ _

Κυριακή, 23/2/2014 Mainalon Resort, Τρίπολη ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ _ Κυριακή, 23/2/2014 Mainalon Resort, Τρίπολη ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΡΚΑΔΙΑΣ _ Σοφία Χατζηαντωνίου Επίκουρη Καθηγήτρια Εργαστήριο Φαρμακευτικής Τεχνολογίας, Τμήμα Φαρμακευτικής Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Η υδρόλυση της ATP (σε ADP και μία φωσφορική ομάδα) απελευθερώνει ενέργεια που χρησιμοποιείται στις αναβολικές αντιδράσεις

Η υδρόλυση της ATP (σε ADP και μία φωσφορική ομάδα) απελευθερώνει ενέργεια που χρησιμοποιείται στις αναβολικές αντιδράσεις Κεφάλαιο 6 ΚΑΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Αποικοδόμηση (διάσπαση) πολύπλοκων μορίων σε απλούστερες ενώσεις πχ στην κυτταρική αναπνοή η διάσπαση της γλυκόζης σε CO 2 και Η 2 Ο Η ενέργεια που απελευθερώνεται χρησιμοποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ Όσον αφορά τις πρώτες ύλες και τα τελικά προϊόντα του Προγράμματος, θα πρέπει να τηρούνται αυστηροί όροι και προϋποθέσεις για ζητήματα υγιεινής, ασφάλειας και ποιότητας

Διαβάστε περισσότερα

Fire Suppression Systems Συστήματα Πυρόσβεσης CO2 με Ηλεκτροβαλβίδα (Solenoid)

Fire Suppression Systems Συστήματα Πυρόσβεσης CO2 με Ηλεκτροβαλβίδα (Solenoid) CO 2 - FW Fire Suppression Systems Συστήματα Πυρόσβεσης CO2 με Ηλεκτροβαλβίδα (Solenoid) ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ #DOC 2013/CO2/FWR/Rev. 1.0 ΓΕΝΙΚΗ ΑΡΧΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ Το διοξείδιο του άνθρακα είναι ένα άοσμο, άχρωμο,

Διαβάστε περισσότερα

Ανθοκομία (Εργαστήριο)

Ανθοκομία (Εργαστήριο) Ανθοκομία (Εργαστήριο) Α. Λιόπα-Τσακαλίδη ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ 1 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 4 Πολλαπλασιασμός ανθοκομικών φυτών 2 Στα θερμοκήπια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΜΙΚΡΟ-ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΜΙΚΡΟ-ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΜΙΚΡΟ-ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Με απλά λόγια... Μικροοργανισμοί υπάρχουν παντού. Στον αέρα που αναπνέουμε, στο χώμα, στο νερό, στην τροφή, μέσα στους ζωντανούς οργανισμούς, στην επιδερμίδα μας, στα φυτά,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΒΡΩΣΙΜΩΝ ΕΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ * ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ *

ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΒΡΩΣΙΜΩΝ ΕΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ * ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ * ΟΙ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΒΡΩΣΙΜΩΝ ΕΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ * ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ * Διαπιστώσεις Διαπίστωση Ι: Ο όγκος και η αξία των εξαγωγών ελληνικών ελιών στην Ιαπωνία -αν και σε αυξητική πορεία την τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Εργαστήριο

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Εργαστήριο Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Εργαστήριο Ενότητα 5: Χρώση Gram Δοκιμή Καταλάσης και Οξειδάσης, 1.5ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Ευστάθιος Ζ. Πανάγου Πασχαλίτσα Τρυφινοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

Αγελαδινό 2,8 0,7 3,4 4,7 110-120. Πρόβειο 4,5 0,9 7,2 4,8 162-250. Κατσικίσιο* 3,0 3,8 102-203

Αγελαδινό 2,8 0,7 3,4 4,7 110-120. Πρόβειο 4,5 0,9 7,2 4,8 162-250. Κατσικίσιο* 3,0 3,8 102-203 Τύποι γάλακτος Πρωτεϊνη λίπος λακτόζηασβέστιο Καζεϊνη Ορρού Αγελαδινό 2,8 0,7 3,4 4,7 110-120 Πρόβειο 4,5 0,9 7,2 4,8 162-250 Κατσικίσιο* 3,0 3,8 102-203 *Το κατσικίσιο γάλα έχει λιγότερη Λακτόζη από το

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ Όσον αφορά τις πρώτες ύλες και τα τελικά προϊόντα, θα πρέπει να τηρούνται αυστηροί όροι και προϋποθέσεις για ζητήματα υγιεινής, ασφάλειας και ποιότητας σύμφωνα με τις

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΑΦΕ

ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΑΦΕ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΑΦΕ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΓΕΝΙΚΑ Η παραγωγή ελληνικού καφέ στο εργοστάσιο αποτελείται από πέντε διαφορετικά στάδια τα οποία φαίνονται παρακάτω σε ένα απλοποιηµένο διάγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ - ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΠΟΙΟΤΗΤΑ - ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ - ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Κωνσταντίνα Τζιά Καθηγήτρια ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΤΡΟΦΙΜΑ Προϊόντα αγροτικά (πρωτογενούς παραγωγής) Φυτικά (αγρός) Ζωικά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Γενικός Οδηγός για την Εφαρμογή Συστήματος Βάσει των Αρχών του HACCP σε Μικρές Γαλακτοκομικές Επιχειρήσεις

Γενικός Οδηγός για την Εφαρμογή Συστήματος Βάσει των Αρχών του HACCP σε Μικρές Γαλακτοκομικές Επιχειρήσεις Γενικός Οδηγός για την Εφαρμογή Συστήματος Βάσει των Αρχών του HACCP σε Μικρές Γαλακτοκομικές Επιχειρήσεις ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΦΕΤ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΛΕΓΧΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Α Θ Η Ν Α 2 012 ISBN 978-960-99917-0-4 Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ

ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΓΕΙΑ ΣΤΑΓΔΗΝ ΑΡΔΕΥΣΗ ΜΠΑΤΣΟΥΚΑΠΑΡΑΣΚΕΥΗ- ΜΑΡΙΑ ΞΑΝΘΗ 2010 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το νερό είναι ζωτικής σημασίας για το μέλλον της ανθρωπότητας.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ Πειραιάς: 12-11-2014 2 η Υ.ΠΕ ΠΕΙΡΑΙΑ & ΑΙΓΑΙΟΥ Αριθμ. Πρωτ: 14068 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ "ΤΖΑΝΕΙΟ" ΤΜΗΜΑ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ: ΠΑΠΑΔΑΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

(dietary fiber, nonnutritive fiber)

(dietary fiber, nonnutritive fiber) KΥΤΤΑΡΙΝΗ - ΦΥΤΙΚΕΣ ΙΝΕΣ Στα τρόφιμα, παράλληλα με τους υδατάνθρακες που πέπτονται στον ανθρώπινο οργανισμό (δηλαδή που υδρολύονται, απορροφώνται και μεταβολίζονται κατά τα γνωστά), υπάρχουν και υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ. για το έργο. «ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΥΔΡΕΥΤΙΚΩΝ ΝΕΡΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΕΧΕΔΩΡΟΥ (Φυσικοχημικός και μικροβιολογικός εργαστηριακός έλεγχος)»

ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ. για το έργο. «ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΥΔΡΕΥΤΙΚΩΝ ΝΕΡΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΕΧΕΔΩΡΟΥ (Φυσικοχημικός και μικροβιολογικός εργαστηριακός έλεγχος)» ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΩΝ για το έργο «ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΥΔΡΕΥΤΙΚΩΝ ΝΕΡΩΝ ΣΤΟ ΔΗΜΟ ΕΧΕΔΩΡΟΥ (Φυσικοχημικός και μικροβιολογικός εργαστηριακός έλεγχος)» για το έτος 2010 ΔΙΑΒΑΛΚΑΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Λουτρών

Διαβάστε περισσότερα

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Εργαστήριο

Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Εργαστήριο Μικροβιολογία Τροφίμων Ι Εργαστήριο Ενότητα 2: Μικροβιολογικά Θρεπτικά Υποστρώματα, 2ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Ευστάθιος Ζ. Πανάγου Πασχαλίτσα Τρυφινοπούλου Αναστάσιος

Διαβάστε περισσότερα

) η οποία απελευθερώνεται στην ατμόσφαιρα και ένα ποσοστό σε αμμωνιακά ιόντα (NH + ). Αυτή η διαδικασία

) η οποία απελευθερώνεται στην ατμόσφαιρα και ένα ποσοστό σε αμμωνιακά ιόντα (NH + ). Αυτή η διαδικασία Ιδιότητες και αποτελέσματα UTEC 46 = Ο ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΟΣ ΤΥΠΟΣ ΓΙΑ ΥΨΗΛΕΣ ΑΠΟΔΟΣΕΙΣ Η Ουρία είναι ένα από τα πιο ευρέως διαδεδομένα αζωτούχα λιπάσματα, συνδυάζοντας τις υψηλές λιπαντικές μονάδες και την ευκολία

Διαβάστε περισσότερα

εξυγίανσης οστρακοειδών

εξυγίανσης οστρακοειδών Η χρήση των φυκών στα συστήματα εξυγίανσης οστρακοειδών Κων/νος νος Κουκάρας Βιολόγος (MSc - PhD) Αναξιμάνδρου 69 54250 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310 327067, Fax: 2310 309768 info@nearhus.gr www.nearhus.gr ΑΓ.Ε.,.,

Διαβάστε περισσότερα

Δειγματοληψία Τροφίμων

Δειγματοληψία Τροφίμων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ Δειγματοληψία Τροφίμων Ελένη Μαλισιόβα Κτηνίατρος Α.Π.Θ. MSc Food Safety, Hygiene & Management, UK MSc

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.Δ.Σ.Ν.Α Περιβαλλοντικό Αποτύπωμα και Αξιολόγηση Παραγωγικής Λειτουργίας Εργοστασίου Μηχανικής Ανακύκλωσης (Ε.Μ.Α.), Άνω Λιοσίων ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών

Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Ισορροπία στη σύσταση αέριων συστατικών Για κάθε αέριο υπάρχουν μηχανισμοί παραγωγής και καταστροφής Ρυθμός μεταβολής ενός αερίου = ρυθμός παραγωγής ρυθμός καταστροφής Όταν: ρυθμός παραγωγής = ρυθμός καταστροφής

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση της επίδοσης μαθητών βιολογίας με θέμα ερώτηση πειραματικής μελέτης για την ολυμπιάδα φυσικών επιστημών Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUSO)

Ανάλυση της επίδοσης μαθητών βιολογίας με θέμα ερώτηση πειραματικής μελέτης για την ολυμπιάδα φυσικών επιστημών Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUSO) Ανάλυση της επίδοσης μαθητών βιολογίας με θέμα ερώτηση πειραματικής μελέτης για την ολυμπιάδα φυσικών επιστημών Ευρωπαϊκής Ένωσης (EUSO) Φάνης Κωνσταντίνος Φυλακτίδης Μάριος Ινστ. Νευρολογίας & Γενετικής

Διαβάστε περισσότερα

Άξιον Αγροτική. Γνωρίζουμε το χθες Καινοτομούμε σήμερα Οργανώνουμε το αύριο

Άξιον Αγροτική. Γνωρίζουμε το χθες Καινοτομούμε σήμερα Οργανώνουμε το αύριο Άξιον Αγροτική Γνωρίζουμε το χθες Καινοτομούμε σήμερα Οργανώνουμε το αύριο Γνωρίζουμε το χθες Καινοτομούμε σήμερα Οργανώνουμε το αύριο Στην Άξιον Αγροτική, μια εταιρεία παροχής συμβουλών στον αγροτοδιατροφικό

Διαβάστε περισσότερα

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2 78 ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ (μακροφύκη φυτοπλαγκτόν) ΠΡΩΤΟΓΕΝΕΙΣ ΠAΡΑΓΩΓΟΙ ( μετατρέπουν ανόργανα συστατικά σε οργανικές ενώσεις ) φωτοσύνθεση 6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12

Διαβάστε περισσότερα