Ο επεξεργαστής. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Η Διασύνδεση Υλικού και Λογισμικού, 4 η έκδοση Κεφάλαιο 4

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο επεξεργαστής. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Η Διασύνδεση Υλικού και Λογισμικού, 4 η έκδοση Κεφάλαιο 4"

Transcript

1 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η Διασύνδεση Υλικού και Λογισμικού, 4 η έκδοση Κεφάλαιο 4 Ο επεξεργαστής Γηαθάλεηεο δηδαζθαιίαο ηνπ πξσηόηππνπ βηβιίνπ κεηαθξαζκέλεο ζηα ειιεληθά (κεηάθξαζε, επηκέιεηα: Γεκήηξεο Γθηδόπνπινο, Παλεπηζηήκην Αζελώλ)

2 Διζαγυγή Παξάγνληεο απόδνζεο ηεο CPU Πιήζνο εληνιώλ Καζνξίδεηαη από ηελ αξρηηεθηνληθή ζπλόινπ εληνιώλ θαη ην κεηαγισηηηζηή CPI θαη Υξόλνο θύθινπ Καζνξίδεηαη από ην πιηθό ηεο CPU Θα εμεηάζνπκε δύν πινπνηήζεηο ηνπ MIPS Μηα απινπζηεπκέλε έθδνζε Μηα πην ξεαιηζηηθή έθδνζε κε δηνρέηεπζε (pipeline) Απιό ππνζύλνιν, δείρλεη ηηο πεξηζζόηεξεο πηπρέο Αλαθνξά κλήκεο: lw, sw Αξηζκεηηθέο/ινγηθέο: add, sub, and, or, slt Μεηαθνξάο ειέγρνπ: beq, j 4.1 Δηζαγσγή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 2

3 Δκηέλεζη ενηολήρ PC κλήκε εληνιώλ, πξνζθόκηζε (fetch) εληνιήο Αξηζκνί θαηαρσξεηώλ αξρείν θαηαρσξεηώλ (register file), αλάγλσζε θαηαρσξεηώλ Αλάινγα κε ηε θαηεγνξία ηεο εληνιήο Υξήζε ηεο ALU γηα ηνλ ππνινγηζκό Αξηζκεηηθνύ απνηειέζκαηνο Γηεύζπλζεο κλήκεο γηα εληνιέο load/store Γηεύζπλζε πξννξηζκνύ δηαθιάδσζεο Πξνζπέιαζε κλήκεο δεδνκέλσλ γηα load/store PC δηεύζπλζε πξννξηζκνύ ή PC + 4 Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 3

4 Δπιζκόπηζη ηηρ CPU Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 4

5 Πολςπλέκηερ Γελ κπνξνύκε απιώο λα ελώζνπκε θαιώδηα καδί Υξήζε πνιππιεθηώλ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 5

6 Έλεγσορ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 6

7 Βαζικά λογικήρ ζσεδίαζηρ Η πιεξνθνξία θσδηθνπνηείηαη δπαδηθά Υακειή ηάζε = 0, Τςειή ηάζε = 1 Έλα θαιώδην αλά bit Γεδνκέλα πνιιώλ bit θσδηθνπνηνύληαη κε δηαύινπο πνιιώλ θαισδίσλ πλδπαζηηθό ζηνηρείν Δπελεξγεί ζε δεδνκέλα Η έμνδνο είλαη ζπλάξηεζε ηεο εηζόδνπ ηνηρεία θαηάζηαζεο (αθνινπζηαθά) Απνζεθεύνπλ πιεξνθνξίεο 4.2 πκβάζεηο ινγηθήο ζρεδίαζεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 7

8 Σςνδςαζηικά ζηοισεία Πύιε AND Y = A & B Αζξνηζηήο Y = A + B A B + Y A B I0 I1 M u x S Y Πνιππιέθηεο Y = S? I1 : I0 Y Αξηζκεηηθή/Λνγηθή Μνλάδα Y = F(A, B) A B ALU F Y Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 8

9 Ακολοςθιακά ζηοισεία Καηαρσξεηήο: απνζεθεύεη δεδνκέλα ζε έλα θύθισκα Υξεζηκνπνηεί ζήκα ξνινγηνύ γηα λα θαζνξίζεη πόηε ελεκεξώλεηαη ε απνζεθεπκέλε ηηκή Αθκνππξνδνηνύκελε: ελεκέξσζε όηαλ ην Clk αιιάδεη από 0 ζε 1 D Clk Q Clk D Q Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 9

10 Ακολοςθιακά ζηοισεία Καηαρσξεηήο κε έιεγρν εγγξαθήο Δλεκεξώλεη ζηελ αθκή ηνπ ξνινγηνύ κόλν όηαλ ε είζνδνο ειέγρνπ εγγξαθήο είλαη 1 Υξεζηκνπνηείηαη όηαλ ε απνζεθεπκέλε ηηκή απαηηείηαη αξγόηεξα Clk D Write Clk Q Write D Q Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 10

11 Μεθοδολογία σπονιζμού Η ζπλδπαζηηθή ινγηθή κεηαζρεκαηίδεη ηα δεδνκέλα ζηε δηάξθεηα ησλ θύθισλ ξνινγηνύ Μεηαμύ αθκώλ ξνινγηνύ Δίζνδνο από ζηνηρεία θαηάζηαζεο, έμνδνο ζε ζηνηρεία θαηάζηαζεο Η κεγαιύηεξε θαζπζηέξεζε θαζνξίδεη ηελ πεξίνδν ηνπ ξνινγηνύ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 11

12 Καηαζκεςή διαδπομήρ δεδομένυν Γηαδξνκή δεδνκέλσλ (datapath) ηνηρεία πνπ επεμεξγάδνληαη δεδνκέλα θαη δηεπζύλζεηο ζηε CPU Καηαρσξεηέο, ALU, πνιππιέθηεο, κλήκεο, Θα θαηαζθεπάζνπκε κηα δηαδξνκή δεδνκέλσλ MIPS κε δηαδνρηθά βήκαηα Θα θάλνπκε πην αλαιπηηθό ην ζπλνιηθό ζρέδην 4.3 Καηαζθεπή δηαδξνκήο δεδνκέλσλ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 12

13 Πποζκόμιζη ενηολήρ (Instruction Fetch) θαηαρσξεηήο 32 bit Αύμεζε θαηά 4 γηα ηελ επόκελε εληνιή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 13

14 Δνηολέρ μοπθήρ R Αλάγλσζε δύν ηειεζηέσλ θαηαρσξεηώλ Δθηέιεζε αξηζκεηηθήο/ινγηθήο ιεηηνπξγίαο Δγγξαθή απνηειέζκαηνο ζε θαηαρσξεηή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 14

15 Δνηολέρ Load/Store Αλάγλσζε ηειεζηέσλ θαηαρσξεηώλ Τπνινγηζκόο δηεύζπλζεο κε ρξήζε ηεο ζρεηηθήο απόζηαζεο (offset) ησλ 16 bit Υξήζε ηεο ALU, αιιά κε επέθηαζε πξνζήκνπ ηνπ offset Φόξησζε (Load): αλάγλσζε κλήκεο θαη ελεκέξσζε θαηαρσξεηή Απνζήθεπζε (Store): εγγξαθήο ηηκήο θαηαρσξεηή ζηε κλήκε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 15

16 Δνηολέρ διακλάδυζηρ (branch) Αλάγλσζε ηειεζηέσλ θαηαρσξεηώλ ύγθξηζε ηειεζηέσλ Υξήζε ALU, αθαίξεζε θαη έιεγρνο ηεο εμόδνπ Zero Τπνινγηζκόο δηεύζπλζεο πξννξηζκνύ Δπέθηαζε πξνζήκνπ ηεο κεηαηόπηζεο (displacement) Αξηζηεξή νιίζζεζε θαηά 2 ζέζεηο (κεηαηόπηζε ιέμεο) Πξόζζεζε ζην PC + 4 Έρεη ήδε ππνινγηζηεί από ηελ πξνζθόκηζε εληνιήο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 16

17 Δνηολέρ διακλάδυζηρ Απιώο επαλαδξνκνινγεί ηηο εγγξαθέο Δπαλαιακβάλεηαη ην θαιώδην ηνπ bit πξνζήκνπ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 17

18 Γημιοςπγία ηυν ζηοισείυν Μηα πξώηε δηαδξνκή δεδνκέλσλ (data path) εθηειεί κία εληνιή ζε έλαλ θύθιν ξνινγηνύ Κάζε ζηνηρείν ηεο δηαδξνκήο δεδνκέλσλ θάλεη κόλν κία ζπλάξηεζε θάζε θνξά Έηζη, ρξεηαδόκαζηε μερσξηζηέο κλήκεο εληνιώλ θαη δεδνκέλσλ Υξήζε πνιππιεθηώλ όηαλ ρξεζηκνπνηνύληαη δηαθνξεηηθέο πξνειεύζεηο δεδνκέλσλ ζε δηαθνξεηηθέο εληνιέο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 18

19 Γιαδπομή δεδομένυν για Τύπο R/Load/Store Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 19

20 Πλήπηρ διαδπομή δεδομένυν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 20

21 Έλεγσορ ALU Η ALU ρξεζηκνπνηείηαη γηα Load/Store: ιεηηνπξγία = add Branch: ιεηηνπξγία = subtract Σύπνπ R: ιεηηνπξγία εμαξηάηαη από ην πεδίν funct Έιεγρνο ALU Λεηηνπξγία 0000 AND 0001 OR 0010 add 0110 subtract 0111 set-on-less-than 1100 NOR 4.4 Μηα απιή κέζνδνο πινπνίεζεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 21

22 Έλεγσορ ALU Τπνζέηνπκε όηη έλα πεδίν 2 bit ALUOp εμάγεηαη από ην opcode πλδπαζηηθή ινγηθή εμάγεη ηνλ έιεγρν ηεο ALU opcode ALUOp Λεηηνπξγία funct ALU function ALU control lw 00 load word XXXXXX add 0010 sw 00 store word XXXXXX add 0010 beq 01 branch equal XXXXXX subtract 0110 R-type 10 add add 0010 subtract subtract 0110 AND AND 0000 OR OR 0001 set-on-less-than set-on-less-than 0111 Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 22

23 Ζ κύπια μονάδα ελέγσος ήκαηα ειέγρνπ πνπ εμάγνληαη από εληνιή Σύπνπ R Load/ Store Branch 0 rs rt rd shamt funct 31:26 25:21 20:16 15:11 10:6 5:0 35 or 43 rs rt address 31:26 25:21 20:16 15:0 4 rs rt address 31:26 25:21 20:16 15:0 opcode πάληα αλάγλσζε αλάγλσζε, εθηόο από ηε load εγγξαθή γηα ηύπνπ R θαη load επέθηαζε πξνζήκνπ θαη πξόζζεζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 23

24 Γιαδπομή δεδομένυν και έλεγσορ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 24

25 Δνηολή ηύπος R Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 25

26 Δνηολή Load Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 26

27 Δνηολή Branch-on-Equal Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 27

28 Υλοποίηζη αλμάηυν Jump 2 address Η Jump ρξεζηκνπνηεί δηεύζπλζε ιέμεο Δλεκέξσζε ηνπ PC κε ζπλέλσζε ησλ Τςειόηεξσλ 4 bit ηνπ παιηνύ PC Γηεύζπλζεο άικαηνο ησλ 26 bit 00 31:26 25:0 Υξεηάδεηαη έλα επηπιένλ ζήκα ειέγρνπ από ηελ απνθσδηθνπνίεζε ηνπ opcode Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 28

29 Γιαδπομή δεδ. με πποζθήκη αλμάηυν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 29

30 Εηηήμαηα απόδοζηρ Η κεγαιύηεξε θαζπζηέξεζε θαζνξίδεη ηελ πεξίνδν ξνινγηνύ Κξίζηκε δηαδξνκή (critical path): εληνιή load Μλήκε εληνιώλ αξρείν θαηαρσξεηώλ ALU κλήκε δεδνκέλσλ αξρείν θαηαρσξεηώλ Γελ είλαη εθηθηή δηαθνξεηηθή πεξίνδνο γηα δηαθνξεηηθέο εληνιέο Παξαβηάδεη ηε ζρεδηαζηηθή αξρή Κάλε ηε ζπλεζηζκέλε πεξίπησζε γξήγνξε Θα βειηηώζνπκε ηελ απόδνζε κε ηε δηνρέηεπζε (pipelining) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 30

31 Αναλογία διοσέηεςζηρ Μπνπγάδα κε δηνρέηεπζε: επηθάιπςε εθηέιεζεο Η παξαιιειία βειηηώλεη ηελ απόδνζε Σέζζεξα θνξηία: Δπηηάρπλζε = 8/3.5 = 2.3 Αζηακάηεηα: Δπηηάρπλζε = 2n/0.5n = αξηζκόο ζηαδίσλ 4.5 Γεληθά γηα ηε δηνρέηεπζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 31

32 Γιοσέηεςζη ηος MIPS Πέληε ζηάδηα (stages), έλα βήκα ζε θάζε ζηάδην 1. IF: Instruction fetch from memory (πξνζθόκηζε εληνιήο από ηε κλήκε) 2. ID: Instruction decode & register read (απνθσδηθνπνίεζε εληνιήο & αλάγλσζε θαηαρσξεηώλ) 3. EX: Execute operation or calculate address (εθηέιεζε ιεηηνπξγίαο ή ππνινγηζκόο δ/λζεο) 4. MEM: Access memory operand (πξνζπέιαζε ηειεζηένπ κλήκεο) 5. WB: Write result back to register (επαλεγγξαθή απνηειέζκαηνο ζε θαηαρσξεηή) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 32

33 Απόδοζη διοσέηεςζηρ Τπνζέζηε όηη ν ρξόλνο ησλ ζηαδίσλ είλαη 100ps γηα αλάγλσζε ή εγγξαθή θαηαρσξεηή 200ps γηα ηα άιια ζηάδηα ύγθξηζε ηεο δηαδξνκήο δεδνκέλσλ κε δηνρέηεπζε κε ηε δηαδξνκή δεδνκέλσλ ελόο θύθινπ Δληνιή Instr fetch Register read ALU op Memory access Register write πλνιηθόο ρξόλνο lw 200ps 100 ps 200ps 200ps 100 ps 800ps sw 200ps 100 ps 200ps 200ps 700ps R-format 200ps 100 ps 200ps 100 ps 600ps beq 200ps 100 ps 200ps 500ps Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 33

34 Απόδοζη διοσέηεςζηρ Δλόο θύθινπ (T c = 800ps) Με δηνρέηεπζε (T c = 200ps) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 34

35 Δπιηάσςνζη λόγυ διοσέηεςζηρ Αλ είλαη ηζνξξνπεκέλα όια ηα ζηάδηα Γειαδή, όια δηαξθνύλ ηνλ ίδην ρξόλν Υξόλνο κεηαμύ εληνιώλ κε δηνρέηεπζε = Υξόλνο κεηαμύ εληνιώλ ρσξίο δηνρέηεπζε Αξηζκόο ζηαδίσλ Αλ δελ είλαη ηζνξξνπεκέλα, ε επηηάρπλζε είλαη κηθξόηεξε Δπηηάρπλζε ιόγσ απμεκέλεο δηεθπεξαησηηθήο ηθαλόηεηαο (throughput) Λαλζάλσλ ρξόλνο latency (ρξόλνο γηα θάζε εληνιή) δε κεηώλεηαη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 35

36 Γιοσέηεςζη και ζσεδίαζη ζςνόλος ενηολών Σν ζύλνιν εληνιώλ ηνπ MIPS είλαη ζρεδηαζκέλν γηα δηνρέηεπζε Όιεο νη εληνιέο είλαη ησλ 32 bit Δπθνιόηεξε πξνζθόκηζε θαη απνθσδηθνπνίεζε ζε έλαλ θύθιν ζύγθξηζε κε x86: εληνιέο 1 έσο 17 byte Λίγεο θαη θαλνληθέο κνξθέο εληνιώλ Μπνξεί λα απνθσδηθνπνηήζεη θαη λα δηαβάζεη θαηαρσξεηέο ζε έλα βήκα Γηεπζπλζηνδόηεζε Load/store Μπνξεί λα ππνινγίζεη ηε δ/λζε ζην ηξίην ζηάδην, θαη λα πξνζπειάζεη ηε κλήκε ζην ηέηαξην ζηάδην Δπζπγξάκκηζε ησλ ηειεζηέσλ κλήκεο Πξνζπέιαζε κλήκεο δηαξθεί κόλν έλαλ θύθιν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 36

37 Κίνδςνοι (hazards) Καηαζηάζεηο πνπ απνηξέπνπλ ηελ εθθίλεζε ηεο επόκελεο εληνιήο ζηνλ επόκελε θύθιν Κίλδπλνο δνκήο (structure hazards) Έλαο απαηηνύκελνο πόξνο είλαη απαζρνιεκέλνο Κίλδπλνο δεδνκέλσλ (data hazard) Πξέπεη λα πεξηκέλεη ηελ πξνεγνύκελε εληνιή λα νινθιεξώζεη ηελ αλάγλσζε/εγγξαθή δεδνκέλσλ ηεο Κίλδπλνο ειέγρνπ (control hazard) Η απόθαζε ζε κηα ελέξγεηα ειέγρνπ εμαξηάηαη από πξνεγνύκελε εληνιή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 37

38 Κίνδςνοι δομήρ Γηέλεμε ζηε ρξήζε ελόο πόξνπ ηε δηνρέηεπζε ηνπ MIPS κε κία κνλαδηθή κλήκε Οη εληνιέο load/store απαηηνύλ πξνζπέιαζε κλήκεο Η πξνζθόκηζε εληνιήο πξέπεη λα καθυστερήσει (stall) ζε εθείλν ην θύθιν Θα πξνθαινύζε «θπζαιίδα» ηεο δηνρέηεπζεο (pipeline bubble ) Έηζη, νη δηαδξνκέο δεδνκέλσλ κε δηνρέηεπζε απαηηνύλ μερσξηζηέο κλήκεο εληνιώλ/δεδνκέλσλ Ή μερσξηζηέο θξπθέο κλήκεο (cache memories) εληνιώλ/δεδνκέλσλ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 38

39 Κίνδςνοι δεδομένυν Μηα εληνιή εμαξηάηαη από ηελ νινθιήξσζε κηαο πξνζπέιαζεο δεδνκέλσλ κηαο πξνεγνύκελεο εληνιήο add $s0, $t0, $t1 sub $t2, $s0, $t3 Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 39

40 Πποώθηζη (Forwarding) Λέγεηαη επίζεο Παξάθακςε (Bypassing) Υξήζε ηνπ απνηειέζκαηόο όηαλ δεκηνπξγεζεί Μελ πεξηκέλεηο λα απνζεθεπηεί ζε θαηαρσξεηή Απαηηεί επηπιένλ ζπλδέζεηο ζηε δηαδξνκή δεδνκέλσλ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 40

41 Κίνδςνορ δεδομένυν Φόπηυζηρ/Φπήζηρ Φόξησζε/Υξήζε (Load/Use) Γελ κπνξνύκε λα απνθύγνπκε πάληα ηηο θαζπζηεξήζεηο κε ηελ πξνώζεζε Αλ ε ηηκή δελ έρεη ππνινγηζηεί όηαλ ρξεηάδεηαη Γελ κπνξεί λα γίλεη πξνώζεζε πξνο ηα πίζσ ζην ρξόλν! Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 41

42 Φπονοππογπ/μόρ κώδικα για αποθςγή καθςζηεπήζευν Αλαδηάηαμε θώδηθα γηα απνθπγή ρξήζεο ηνπ απνηειέζκαηνο ηεο load ζηελ επόκελε εληνιή Κώδηθαο C γηα ην A = B + E; C = B + F; θαζπζηέξεζε θαζπζηέξεζε lw $t1, 0($t0) lw $t2, 4($t0) add $t3, $t1, $t2 sw $t3, 12($t0) lw $t4, 8($t0) add $t5, $t1, $t4 sw $t5, 16($t0) 13 θύθινη lw $t1, 0($t0) lw $t2, 4($t0) lw $t4, 8($t0) add $t3, $t1, $t2 sw $t3, 12($t0) add $t5, $t1, $t4 sw $t5, 16($t0) 11 θύθινη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 42

43 Κίνδςνοι ελέγσος Η δηαθιάδσζε θαζνξίδεη ηε ξνή ηνπ ειέγρνπ (flow of control) Η πξνζθόκηζε ηεο επόκελεο εληνιήο εμαξηάηαη από ην απνηέιεζκα ηεο δηαθιάδσζεο Η δηνρέηεπζε δελ κπνξεί λα πξνζθνκίζεη πάληα ηε ζσζηή εληνιή Αθόκε δνπιεύεη ζην ζηάδην ID ηεο δηαθιάδσζεο ηε δηνρέηεπζε ηνπ MIPS Πξέπεη λα ζπγθξίλεη θαηαρσξεηέο θαη λα ππνινγίζεη ηε δ/λζε πξννξηζκνύ λσξίο ζηε δηνρέηεπζε Πξνζζήθε πιηθνύ γηα λα γίλνπλ ζην ζηάδην ID Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 43

44 Καθςζηέπηζη ζε διακλάδυζη Stall on branch Πεξίκελε κέρξη λα θαζνξηζηεί ην απνηέιεζκα ηεο δηαθιάδσζεο πξηλ πξνζθνκίζεηο ηελ επόκελε εληνιή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 44

45 Ππόβλετη διακλάδυζηρ Branch prediction Οη κεγαιύηεξεο δηνρεηεύζεηο δελ κπνξνύλ λα θαζνξίζνπλ ζύληνκα ην απνηέιεζκα ηεο δηαθιάδσζεο Η πνηλή θαζπζηέξεζεο (stall penalty) γίλεηαη ππεξβνιηθά κεγάιε Πξόβιεςε (predict) ηνπ απνηειέζκαηνο ηεο δηαθιάδσζεο Καζπζηέξεζε κόλν αλ ε πξόβιεςε είλαη ιαλζαζκέλε ηε δηνρέηεπζε ηνπ MIPS Μπνξεί λα γίλεη πξόβιεςε κε ιήςεο ηεο δηαθιάδσζεο (predict not taken) Πξνζθόκηζε ηεο εληνιήο κεηά ηε δηαθιάδσζε, ρσξίο θαζόινπ θαζπζηέξεζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 45

46 MIPS με ππόβλετη μη λήτηρ σζηή πξόβιεςε Λαλζαζκέλε πξόβιεςε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 46

47 Πιο πεαλιζηική ππόβλετη διακλάδυζηρ ηαηηθή πξόβιεςε δηαθιάδσζεο Βαζίδεηαη ζηελ ηππηθή ζπκπεξηθνξά ησλ δηαθιαδώζεσλ Παξάδεηγκα: δηαθιαδώζεηο ζε βξόρνπο θαη εληνιέο if Πξόβιεςε δηαθιαδώζεσλ πξνο ηα πίζσ (backward branches) σο ιακβαλόκελεο Πξόβιεςε δηαθιαδώζεσλ πξνο ηα εκπξόο (forward branches) σο κε ιακβαλόκελεο Γπλακηθή πξόβιεςε δηαθιάδσζεο Σν πιηθό κεηξάεη ηε πξαγκαηηθή ζπκπεξηθνξά δηαθιαδώζεσλ π.ρ., θαηαγξάθεη ηελ πξόζθαηε ηζηνξία θάζε δηαθιάδσζεο Τπνζέηεη όηη ε κειινληηθή ζπκπεξηθνξά ζα ζπλερίζεη ηελ ηάζε ε πεξίπησζε ιάζνπο, γίλεηαη θαζπζηέξεζε θαηά ηελ επαλαπξνζθόκηζε, θαη ελεκέξσζε ηνπ ηζηνξηθνύ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 47

48 Πεπίλητη διοσέηεςζηρ ΓΕΝΙΚΗ εικόνα Η δηνρέηεπζε βειηηώλεη ηελ απόδνζε κε ηελ αύμεζε ηεο δηεθπεξαησηηθήο ηθαλόηεηαο ζε εληνιέο Δθηειεί πνιιέο εληνιέο παξάιιεια Κάζε εληνιή έρεη ηνλ ίδην ιαλζάλνληα ρξόλν Τπόθεηηαη ζε θηλδύλνπο Γνκήο, δεδνκέλσλ, ειέγρνπ Η ζρεδίαζε ηνπ ζπλόινπ εληνιώλ επηδξά ζηελ πνιππινθόηεηα ηεο πινπνίεζεο ηεο δηνρέηεπζεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 48

49 MEM Γιαδπομή δεδομένυν MIPS με διοσέηεςζη Ρνή από δεμηά πξνο αξηζηεξά νδεγεί ζε θηλδύλνπο (hazards) WB 4.6 Γηαδξνκή δεδνκέλσλ θαη έιεγρνο κε δηνρέηεπζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 49

50 Καηασυπηηέρ διοσέηεςζηρ Υξεηάδνληαη θαηαρσξεηέο αλάκεζα ζηα ζηάδηα Γηα λα θξαηήζνπλ πιεξνθνξίεο πνπ παξάγνληαη ζηνλ πξνεγνύκελν θύθιν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 50

51 Λειηοςπγία διοσέηεςζηρ Αλά θύθιν ξνή ησλ εληνιώλ κέζα από ηε δηαδξνκή δεδνκέλσλ κε δηνρέηεπζε Γηάγξακκα δηνρέηεπζεο «ελόο θύθινπ ξνινγηνύ» ( single-clock-cycle ) Γείρλεη ηε ρξήζε ηεο δηνρέηεπζεο ζε έλα κόλν θύθιν Σνλίδεη ηνπο πόξνπο πνπ ρξεζηκνπνηνύληαη ύγθξηζε κε δηάγξακκα «πνιιώλ θύθισλ ξνινγηνύ» ( multi-clock-cycle ) Γξάθεκα ηεο ιεηηνπξγίαο ζην ρξόλν Θα δνύκε δηαγξάκκαηα «ελόο θύθινπ ξνινγηνύ» γηα εληνιέο load θαη store Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 51

52 Σηάδιο IF για Load, Store, Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 52

53 Σηάδιο ID για Load, Store, Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 53

54 Σηάδιο EX για Load Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 54

55 Σηάδιο MEM για Load Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 55

56 Σηάδιο WB για Load Λάζνο αξηζκόο θαηαρσξεηή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 56

57 Γιοπθυμένη διαδπομή Load Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 57

58 Σηάδιο EX για Store Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 58

59 Σηάδιο MEM για Store Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 59

60 Σηάδιο WB για Store Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 60

61 Γιάγπαμμα διοσέηεςζηρ πολλών κύκλυν Μνξθή πνπ δείρλεη ηε ρξήζε ησλ πόξσλ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 61

62 Γιάγπαμμα διοσέηεςζηρ πολλών κύκλυν Παξαδνζηαθή κνξθή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 62

63 Γιάγπαμμα διοσέηεςζηρ ενόρ κύκλος Καηάζηαζε ηεο δηνρέηεπζεο ζε δεδνκέλν θύθιν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 63

64 Έλεγσορ διοσέηεςζηρ (απλοςζ.) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 64

65 Έλεγσορ διοσέηεςζηρ ήκαηα ειέγρνπ εμάγνληαη από ηελ εληνιή Όπσο θαη ζηελ πινπνίεζε ελόο θύθινπ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 65

66 Έλεγσορ διοσέηεςζηρ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 66

67 Κίνδςνοι δεδομένυν ζε ενηολέρ ALU Θεσξήζηε ηελ αθνινπζία: sub $2, $1,$3 and $12,$2,$5 or $13,$6,$2 add $14,$2,$2 sw $15,100($2) Μπνξνύκε λα επηιύζνπκε ηνπο θηλδύλνπο κε πξνώζεζε (forwarding) Πώο αληρλεύνπκε πόηε πξέπεη λα γίλεη πξνώζεζε; 4.7 Κίλδπλνη δεδνκέλσλ: πξνώζεζε θαη θαζπζηέξεζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 67

68 Δξαπηήζειρ και πποώθηζη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 68

69 Ανίσνεςζη ανάγκηρ για πποώθηζη Μεηαβίβαζε αξηζκώλ θαηαρσξεηώλ κέζα ζηε δηνρέηεπζε π.ρ., ID/EX.RegisterRs = αξηζκόο θαηαρσξεηή γηα ην Rs πνπ βξίζθεηαη ζηνλ θαηαρσξεηή δηνρέηεπζεο ID/EX Οη αξηζκνί θαηαρσξεηώλ ησλ ηειεζηέσλ ηεο ALU ζην ζηάδην EX δίλνληαη από ηα ID/EX.RegisterRs, ID/EX.RegisterRt Κίλδπλνη δεδνκέλσλ όηαλ 1α. EX/MEM.RegisterRd = ID/EX.RegisterRs 1β. EX/MEM.RegisterRd = ID/EX.RegisterRt 2α. MEM/WB.RegisterRd = ID/EX.RegisterRs 2β. MEM/WB.RegisterRd = ID/EX.RegisterRt Πξνσζ. από EX/MEM θαηαρ. δηνρ. Πξνώζ. από MEM/WB θαηαρ. δηνρ. Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 69

70 Ανίσνεςζη ανάγκηρ για πποώθηζη Αιιά κόλν αλ ε εληνιή πνπ πξνσζεί πξόθεηηαη λα γξάςεη ζε θάπνην θαηαρσξεηή! EX/MEM.RegWrite, MEM/WB.RegWrite Καη κόλν αλ ην Rd ηεο εληνιήο δελ είλαη $zero EX/MEM.RegisterRd 0, MEM/WB.RegisterRd 0 Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 70

71 Γιαδπομέρ πποώθηζηρ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 71

72 Σςνθήκερ πποώθηζηρ Κίλδπλνο ζην ζηάδην EX if (EX/MEM.RegWrite and (EX/MEM.RegisterRd 0) and (EX/MEM.RegisterRd = ID/EX.RegisterRs)) ForwardA = 10 if (EX/MEM.RegWrite and (EX/MEM.RegisterRd 0) and (EX/MEM.RegisterRd = ID/EX.RegisterRt)) ForwardB = 10 Κίλδπλνο ζην ζηάδην MEM if (MEM/WB.RegWrite and (MEM/WB.RegisterRd 0) and (MEM/WB.RegisterRd = ID/EX.RegisterRs)) ForwardA = 01 if (MEM/WB.RegWrite and (MEM/WB.RegisterRd 0) and (MEM/WB.RegisterRd = ID/EX.RegisterRt)) ForwardB = 01 Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 72

73 Γιπλόρ κίνδςνορ δεδομένυν Θεσξήζηε ηελ αθνινπζία: add $1,$1,$2 add $1,$1,$3 add $1,$1,$4 πκβαίλνπλ θαη νη δύν θίλδπλνη Θέινπκε λα ρξεζηκνπνηήζνπκε ηνλ πην πξόζθαην Αλαζεώξεζε ηεο ζπλζήθεο πξνώζεζεο ηνπ MEM Πξνώζεζε κόλν αλ ε ζπλζήθε θηλδύλνπ ηνπ ζηαδίνπ EX δελ είλαη αιεζήο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 73

74 Αναθευπημένη ζςνθήκη πποώθηζηρ Κίλδπλνο ζην ζηάδην MEM if (MEM/WB.RegWrite and (MEM/WB.RegisterRd 0) and not (EX/MEM.RegWrite and (EX/MEM.RegisterRd 0) and (EX/MEM.RegisterRd = ID/EX.RegisterRs)) and (MEM/WB.RegisterRd = ID/EX.RegisterRs)) ForwardA = 01 if (MEM/WB.RegWrite and (MEM/WB.RegisterRd 0) and not (EX/MEM.RegWrite and (EX/MEM.RegisterRd 0) and (EX/MEM.RegisterRd = ID/EX.RegisterRt)) and (MEM/WB.RegisterRd = ID/EX.RegisterRt)) ForwardB = 01 Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 74

75 Γιαδπομή δεδομένυν με πποώθηζη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 75

76 Κίνδςνορ δεδομένυν θόπηυζηρ-σπήζηρ Απαηηείηαη θαζπζηέξεζε γηα έλαλ θύθιν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 76

77 Ανίσνεςζη κινδύνος θόπηυζηρ-σπήζηρ Έιεγρνο όηαλ ε εληνιή πνπ θάλεη ηε ρξήζε απνθσδηθνπνηείηαη ζην ζηάδην ID Οη αξηζκνί ησλ θαηαρσξεηώλ ηειεζηέσλ ηεο ALU ζην ζηάδην ID δίλνληαη από ηα IF/ID.RegisterRs, IF/ID.RegisterRt Κίλδπλνο θόξησζεο-ρξήζεο όηαλ ID/EX.MemRead and ((ID/EX.RegisterRt = IF/ID.RegisterRs) or (ID/EX.RegisterRt = IF/ID.RegisterRt)) Αλ αληρλεπζεί, γίλεηαη θαζπζηέξεζε ηεο δηνρέηεπζεο θαη εηζάγεηαη θπζαιίδα Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 77

78 Πώρ καθςζηεπεί η διοσέηεςζη Οη ηηκέο ειέγρνπ ζηνλ θαηαρσξεηή ID/EX γίλνληαη 0 Σα EX, MEM θαη WB εθηεινύλ nop (no-operation, απξαμία) Απνηξέπεηαη ε ελεκέξσζε ηνπ PC θαη ηνπ θαηαρσξεηή IF/ID Η εληνιή πνπ θάλεη ηε ρξήζε απνθσδηθνπνηείηαη θαη πάιη Η επόκελε εληνιή πξνζθνκίδεηαη θαη πάιη Η θαζπζηέξεζε 1 θύθινπ επηηξέπεη ζην MEM λα δηαβάζεη ηα δεδνκέλα γηα ηελ εληνιή lw Μπνξεί ζηε ζπλέρεηα λα θάλεη πξνώζεζε ζην ζηάδην EX Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 78

79 Καθςζηέπηζη/θςζαλίδα ζηη διοσέηεςζη Η θαζπζηέξεζε εηζάγεηαη εδώ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 79

80 Καθςζηέπηζη/θςζαλίδα ζηη διοσέηεςζη θαζπζηεξεί ζην ID θαζπζηεξεί ζην IF Ή, γηα ηελ αθξίβεηα Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 80

81 Γιαδπομή δεδομένυν με ανίσνεςζη κινδύνυν Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 81

82 Καθςζηεπήζειρ και απόδοζη ΓΕΝΙΚΗ εικόνα Οη θαζπζηεξήζεηο κεηώλνπλ ηελ απόδνζε Αιιά είλαη απαξαίηεηεο γηα λα πάξνπκε ζσζηά απνηειέζκαηα Ο κεηαγισηηηζηήο κπνξεί λα αλαδηαηάμεη ηνλ θώδηθα γηα λα απνθεπρζνύλ νη θίλδπλνη θαη νη θαζπζηεξήζεηο Απαηηεί γλώζε ηεο δνκήο ηεο δηνρέηεπζεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 82

83 Κίνδςνοι διακλάδυζηρ Αλ ην απνηέιεζκα ηεο δηαθιάδσζεο θαζνξίδεηαη ζην MEM 4.8 Κίλδπλνη ειέγρνπ Δθθέλσζε απηώλ ησλ εληνιώλ (ηηκέο ειέγρνπ ζην 0) PC Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 83

84 Μείυζη καθςζηέπηζηρ διακλάδυζηρ Μεηαθνξά πιηθνύ γηα πξνζδηνξηζκό απνηειέζκαηνο ζην ζηάδην ID Αζξνηζηήο δηεύζπλζεο πξννξηζκνύ πγθξηηήο θαηαρσξεηώλ Παξάδεηγκα: ιακβαλόκελε δηαθιάδσζε 36: sub $10, $4, $8 40: beq $1, $3, 7 44: and $12, $2, $5 48: or $13, $2, $6 52: add $14, $4, $2 56: slt $15, $6, $ : lw $4, 50($7) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 84

85 Παπάδειγμα: λαμβανόμενη διακλάδυζη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 85

86 Παπάδειγμα: λαμβανόμενη διακλάδυζη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 86

87 Κίνδςνοι δεδομένυν για διακλαδώζειρ Αλ έλαο θαηαρσξεηήο ζύγθξηζεο είλαη πξννξηζκόο εληνιήο ALU πνπ πξνεγείηαη θαηά 2 ή 3 ζέζεηο add $1, $2, $3 IF ID EX MEM WB add $4, $5, $6 IF ID EX MEM WB IF ID EX MEM WB beq $1, $4, target IF ID EX MEM WB Μπνξεί λα ιπζεί κε πξνώζεζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 87

88 Κίνδςνοι δεδομένυν για διακλαδώζειρ Αλ έλαο θαηαρσξεηήο ζύγθξηζεο είλαη πξννξηζκόο εληνιήο ALU πνπ πξνεγείηαη ακέζσο ή εληνιήο θόξησζεο πνπ πξνεγείηαη θαηά 2 ζέζεηο Υξεηάδεηαη 1 θύθινο θαζπζηέξεζεο lw $1, addr IF ID EX MEM WB add $4, $5, $6 IF ID EX MEM WB beq stalled IF ID beq $1, $4, target ID EX MEM WB Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 88

89 Κίνδςνοι δεδομένυν για διακλαδώζειρ Αλ έλαο θαηαρσξεηήο ζύγθξηζεο είλαη πξννξηζκόο κηαο εληνιήο θόξησζεο πνπ πξνεγείηαη ακέζσο Υξεηάδνληαη 2 θύθινη θαζπζηέξεζεο lw $1, addr IF ID EX MEM WB beq stalled IF ID beq stalled ID beq $1, $0, target ID EX MEM WB Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 89

90 Γςναμική ππόβλετη διακλάδυζηρ ε πην βαζηέο θαη ππεξβαζκσηέο δηνρεηεύζεηο, ε πνηλή ηεο δηαθιάδσζεο είλαη πην ζεκαληηθή Υξήζε δπλακηθήο πξόβιεςεο Πξνζσξηλή κλήκε πξόβιεςεο δηαθιάδσζεο (branch prediction buffer), πνπ ιέγεηαη θαη πίλαθαο ηζηνξηθνύ δηαθιάδσζεο (branch history table) Γεηθηνδνηείηαη από ηηο δηεπζύλζεηο ηεο πξόζθαηεο εληνιήο δηαθιάδσζεο Απνζεθεύεη ην απνηέιεζκα (ιήςε/κε ιήςε) Γηα εθηέιεζε κηαο δηαθιάδσζεο Έιεγρνο ηνπ πίλαθα, ππόζεζε ηνπ ίδηνπ απνηειέζκαηνο Δθθίλεζε πξνζθόκηζεο από ηελ επόκελε ή ηνλ πξννξηζκό Αλ ιάζνο, εθθέλσζε δηνρέηεπζεο θαη αληηζηξνθή πξόβιεςεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 90

91 Γιάηαξη ππόβλετηρ 1 bit: μειονέκηημα Οη δηαθιαδώζεηο ηνπ εζσηεξηθνύ βξόρνπ πξνβιέπνληαη ιαλζαζκέλα δύν θνξέο outer: inner: beq,, inner beq,, outer Λαλζαζκέλε πξόβιεςε ιήςεο ζηελ ηειεπηαία επαλάιεςε ηνπ εζσηεξηθνύ βξόρνπ Μεηά ιαλζαζκέλε πξόβιεςε κε ιήςεο ζηελ πξώηε επαλάιεςε ηνπ εζσηεξηθνύ βξόρνπ ηελ επόκελε θνξά πνπ ζα εθηειεζηεί Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 91

92 Γιάηαξη ππόβλετηρ ηυν 2 bit Αιιάδεη ε πξόβιεςε κόλν κεηά από δύν δηαδνρηθέο ιαλζαζκέλεο πξνβιέςεηο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 92

93 Υπολογιζμόρ πποοπιζμού διακλάδυζηρ Αθόκε θαη κε πξόβιεςε, πξέπεη αθόκε λα ππνινγηζηεί ε δηεύζπλζε δηαθιάδσζεο Πνηλή 1 θύθινπ γηα ιακβαλόκελε δηαθιάδσζε Πξνζσξηλή κλήκε πξννξηζκνύ δηαθιάδσζεο (branch target buffer) Κξπθή κλήκε γηα δηεπζύλζεηο πξννξηζκνύ Γεηθηνδνηείηαη από ηνλ PC όηαλ πξνζθνκίδεηαη ε εληνιή Αλ ππάξρεη επζηνρία (hit) θαη ε εληνιή είλαη δηαθιάδσζε κε πξόβιεςε ιήςεο, κπνξεί λα γίλεη άκεζε πξνζθόκηζε ηνπ πξννξηζκνύ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 93

94 Δξαιπέζειρ και διακοπέρ «Με αλακελόκελα» ζπκβάληαη πνπ απαηηνύλ αιιαγή ηεο ξνήο ηνπ ειέγρνπ Γηαθνξεηηθέο αξρηηεθηνληθέο ζπλόινπ εληνιώλ ρξεζηκνπνηνύλ ηνπο όξνπο δηαθνξεηηθά Δμαίξεζε (exception) Παξνπζηάδεηαη κέζα ζηε CPU π.ρ., κε νξηζκέλνο θσδηθόο ιεηηνπξγίαο (undefined opcode), ππεξρείιηζε (overflow), θιήζε ζπζηήκαηνο (syscall), Γηαθνπή (interrupt) Από έλαλ εμσηεξηθό ειεγθηή εηζόδνπ/εμόδνπ Γύζθνινο ν ρεηξηζκόο ηνπο ρσξίο λα ζπζηαζηεί απόδνζε 4.9 Δμαηξέζεηο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 94

95 Φειπιζμόρ εξαιπέζευν ην MIPS, ηηο εμαηξέζεηο δηαρεηξίδεηαη έλαο πλεπεμεξγαζηήο Διέγρνπ πζηήκαηνο (System Control Coprocessor), ν CP0 Απνζήθεπζε ηνπ PC ηεο εληνιήο πνπ δηαθόπηεηαη ην MIPS: Exception Program Counter (EPC) Απνζήθεπζε ηεο έλδεημεο ηνπ πξνβιήκαηνο ηνλ MIPS: θαηαρσξεηήο Cause (Αηηίνπ) Τπνζέηνπκε 1 bit κόλν 0 γηα κε νξηζκέλν θσδηθό ιεηηνπξγίαο (undefined opcode), θαη 1 γηα ππεξρείιηζε Άικα ζην ρεηξηζηή ζηε δ/λζε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 95

96 Δναλλακηικόρ μησανιζμόρ Γηαλπζκαηηθέο δηαθνπέο (vectored interrupts) Η δ/λζε ηνπ ρεηξηζηή θαζνξίδεηαη από ηελ αηηία Παξάδεηγκα: Με νξηζκέλνο opcode: C Τπεξρείιηζε: C : C Οη εληνιέο είηε Αζρνινύληαη κε ηε δηαθνπή, είηε Κάλνπλ άικα ζηνλ πξαγκαηηθό ρεηξηζηή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 96

97 Δνέπγειερ ηος σειπιζηή Αλάγλσζε αηηίνπ, θαη κεηάβαζε ζην ζρεηηθό ρεηξηζηή Καζνξηζκόο απαηηνύκελεο ελέξγεηαο Αλ ε εληνιή είλαη επαλεθθηλήζηκε (restartable) Δθέιεζεζε δηνξζσηηθήο ελέξγεηαο Υξήζε ηνπ EPC γηα επηζηξνθή ζην πξόγξακκα Αιιηώο Σεξκαηηζκόο πξνγξάκκαηνο Αλαθνξά ζθάικαηνο κε ρξήζε ηνπ EPC, ηνπ αηηίνπ, Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 97

98 Δξαιπέζειρ ζε μια διοσέηεςζη Άιιε κνξθή θηλδύλνπ ειέγρνπ Θεσξήζηε ππεξρείιηζε ζηελ πξόζζεζε ζην ζηάδην EX add $1, $2, $1 Απνθπγή δεκηάο (εγγξαθήο) ζηνλ $1 Οινθιήξσζε ησλ πξνεγνύκελσλ εληνιώλ Δθθέλσζε ηεο add θαη ησλ επόκελσλ εληνιώλ Ρύζκηζε ηηκώλ ησλ θαηαρσξεηώλ Cause θαη EPC Μεηαθνξά ειέγρνπ ζην ρεηξηζηή Όκνηα κε ιαλζαζκέλε πξόβιεςε δηαθιάδσζεο Υξήζε κεγάινπ κέξνπο ηνπ ίδηνπ πιηθνύ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 98

99 Γιοσέηεςζη με εξαιπέζειρ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 99

100 Ηδιόηηηερ ηυν εξαιπέζευν Δπαλεθθηλήζηκεο εμαηξέζεηο (restartable exceptions) Η δηνρέηεπζε κπνξεί λα εθθελώζεη ηελ εληνιή Ο ρεηξηζηήο εθηειείηαη, κεηά επηζηξέθεη ζηελ εληνιή Δπαλαπξνζθνκίδεηαη θαη εθηειείηαη από ηελ αξρή Ο PC απνζεθεύεηαη ζηνλ θαηαρσξεηή EPC Πξνζδηνξίδεη ηελ εληνιή πνπ πξνθαιεί εμαίξεζε ηε πξαγκαηηθόηεηα απνζεθεύεηαη ν PC + 4 Ο ρεηξηζηήο πξέπεη λα πξνζαξκνζηεί Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 100

101 Παπάδειγμα εξαίπεζηρ Δμαίξεζε ζηελ add ζηνλ θώδηθα 40 sub $11, $2, $4 44 and $12, $2, $5 48 or $13, $2, $6 4C add $1, $2, $1 50 slt $15, $6, $7 54 lw $16, 50($7) Υεηξηζηήο sw $25, 1000($0) sw $26, 1004($0) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 101

102 Παπάδειγμα εξαίπεζηρ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 102

103 Παπάδειγμα εξαίπεζηρ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 103

104 Πολλαπλέρ εξαιπέζειρ Η δηνρέηεπζε επηθαιύπηεη ηελ εθηέιεζε πνιιώλ εληνιώλ Μπνξνύκε λα έρνπκε πνιιέο εμαηξέζεηο ηαπηόρξνλα Απιή πξνζέγγηζε: αζρνιήζνπ κε ηελ εμαίξεζε ηεο λσξίηεξεο εληνιήο Δθθέλσζε ησλ επόκελσλ εληνιώλ «Αθξηβείο» ( Precise ) εμαηξέζεηο ε ζύλζεηεο δηνρεηεύζεηο Πνιιέο εληνιέο μεθηλνύλ αλά θύθιν Οινθιήξσζε εθηόο ζεηξάο (out-of-order) Η δηαηήξεζε ησλ αθξηβώλ εμαηξέζεσλ είλαη δύζθνιε! Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 104

105 Μη ακπιβείρ (imprecise) εξαιπέζειρ Απιώο ζηακάηα ηε δηνρέηεπζε θαη απνζήθεπζε ηελ θαηάζηαζε πκπεξηιακβάλεηαη θαη ην αίηην (ή ηα αίηηα) ηεο εμαίξεζεο Άθεζε ζην ρεηξηζηή λα βξεη Πνηεο εληνιέο είραλ εμαηξέζεηο Πνηεο λα νινθιεξώζεη ή λα εθθελώζεη Μπνξεί λα ρξεηαζηεί κε απηόκαηε νινθιήξσζε Απινπνηεί ην πιηθό, αιιά απαηηεί πην ζύλζεην ινγηζκηθό ηνπ ρεηξηζηή Γελ είλαη εθηθηό γηα ζύλζεηεο δηνρεηεύζεηο κε πνιιαπιή εθθίλεζε θαη εθηέιεζε εθηόο ζεηξάο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 105

106 Παπαλληλία επιπέδος ενηολήρ Instruction-Level Parallelism (ILP) Γηνρέηεπζε: παξάιιειε εθηέιεζε πνιιώλ εληνιώλ Γηα αύμεζε ηνπ ILP Βαζύηεξε δηνρέηεπζε Ληγόηεξε δνπιεηά αλά ζηάδην κηθξόηεξνο θύθινο ξνινγηνύ Πνιιαπιή εθθίλεζε (multiple issue) Δπαλάιεςε ζηαδίσλ δηνρέηεπζεο πνιιέο δηνρεηεύζεηο Δθθίλεζε πνιιώλ εληνιώλ αλά θύθιν ξνινγηνύ CPI < 1, ζπλεπώο ρξήζε ηνπ Instructions Per Cycle (IPC) Π.ρ., 4GHz πνιιαπιή εθθίλεζε 4 δξόκσλ (4-way multipleissue) 16 BIPS, κέγηζην CPI = 0.25, κέγηζην IPC = 4 Αιιά νη εμαξηήζεηο ην κεηώλνπλ ζηελ πξάμε Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ Παξαιιειία θαη Πξνεγκέλε Παξαιιειία Δπηπέδνπ Δληνιήο

107 Πολλαπλή εκκίνηζη ηαηηθή πνιιαπιή εθθίλεζε Ο κεηαγισηηηζηήο νκαδνπνηεί ηηο εληνιέο πνπ ζα μεθηλήζνπλ καδί Σηο ζπζθεπάδεη ζε «ππνδνρέο εθθίλεζεο» ( issue slots ) Ο κεηαγισηηηζηήο αληρλεύεη θαη απνθεύγεη ηνπο θηλδύλνπο Γπλακηθή πνιιαπιή εθθίλεζε Η CPU εμεηάδεη ην ξεύκα ησλ εληνιώλ θαη επηιέγεη εληνιέο γηα εθθίλεζε ζε θάζε θύθιν Ο κεηαγισηηηζηήο κπνξεί λα βνεζήζεη κε αλαδηάηαμε ησλ εληνιώλ Η CPU επηιύεη ηνπο θηλδύλνπο κε πξνεγκέλεο ηερληθέο θαηά ην ρξόλν εθηέιεζεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 107

108 Δικαζία (speculation) «Μαληεςηά» ηη λα θάλνπκε κε κηα εληνιή Δθθίλεζε ιεηηνπξγίαο ην ζπληνκόηεξν Έιεγρνο αλ ε εηθαζία ήηαλ ζσζηή Αλ λαη, νινθιήξσζε ηεο ιεηηνπξγίαο Αλ όρη, επηζηξνθή (roll-back) θαη εθηέιεζε ηνπ ζσζηνύ πλεζηζκέλε ζηε ζηαηηθή θαη ηε δπλακηθή πνιιαπιή εθθίλεζε Παξαδείγκαηα Δηθαζία ζην απνηέιεζκα δηαθιάδσζεο Δπηζηξνθή αλ ε ιεθζείζα δηαδξνκή είλαη δηαθνξεηηθή Δηθαζία ζε θόξησζε (load) Δπηζηξνθή αλ ε ζέζε κλήκεο έρεη αιιάμεη ηηκή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 108

109 Δικαζία μεηαγλυηηιζηή/ςλικού Ο κεηαγισηηηζηήο κπνξεί λα αλαδηαηάμεη ηηο εληνιέο π.ρ., κεηαθίλεζε κηαο θόξησζεο πξηλ από κηα δηαθιάδσζε Μπνξεί λα πεξηιάβεη εληνιέο «δηόξζσζεο» γηα λα αλαθάκςεη από ιάζνο εηθαζίεο Σν πιηθό κπνξεί λα δεη πην πέξα γηα εληνιέο πξνο εθηέιεζε Απνζεθεύεη πξνζσξηλά ηα απνηειέζκαηα κέρξη λα πξνζδηνξίζεη όηη ρξεηάδνληαη πξαγκαηηθά Δθθελώλεη ηηο πξνζσξηλέο κλήκεο αλ γίλεη ιάζνο εηθαζία Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 109

110 Δικαζία και εξαιπέζειρ Ση γίλεηαη αλ ζπκβεί εμαίξεζε ζε κηα εληνιή πνπ εθηειείηαη κε εηθαζία; π.ρ., θόξησζε κε εηθαζία πξηλ ηνλ έιεγρν θελνύ δείθηε (null-pointer check) ηαηηθή εηθαζία Μπνξεί λα πξνζζέζεη ππνζηήξημε από ηελ αξρηηεθηνληθή ζπλόινπ εληνιώλ γηα εμαηξέζεηο πνπ έρνπλ κεηαηεζεί (deferring exceptions) Γπλακηθή εηθαζία Μπνξεί λα απνζεθεύεη πξνζσξηλά ηηο εμαηξέζεηο κέρξη ηελ νινθιήξσζε ηεο εληνιήο (πνπ κπνξεί λα κε ζπκβεί) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 110

111 Σηαηική πολλαπλή εκκίνηζη Ο κεηαγισηηηζηήο νκαδνπνηεί ηηο εληνιέο ζε «παθέηα εθθίλεζεο» ( issue packets ) Οκάδα εληνιώλ πνπ κπνξνύλ λα μεθηλήζνπλ ζε έλαλ θύθιν Καζνξίδεηαη από ηνπο πόξνπο ηεο δηνρέηεπζεο πνπ απαηηνύληαη θεθζείηε έλα παθέην εθθίλεζεο σο κηα πνιύ κεγάιε εληνιή Πξνζδηνξίδεη πνιιέο ηαπηόρξνλεο ιεηηνπξγίεο Πνιύ κεγάιε ιέμε εληνιήο (Very Long Instruction Word VLIW) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 111

112 Φπονοππογ/ζμόρ ζηαηικήρ Ο κεηαγισηηηζηήο πξέπεη λα αθαηξέζεη θάπνηνπο ή όινπο ηνπο θηλδύλνπο Αλαδηάηαμε εληνιώλ ζε παθέηα εθθίλεζεο Όρη εμαξηήζεηο κέζα ζε έλα παθέην Πηζαλόλ θάπνηεο εμαξηήζεηο κεηαμύ παθέησλ Γηαθνξέο κεηαμύ αξρηηεθηνληθώλ ν κεηαγισηηηζηήο πξέπεη λα ην γλσξίδεη! πκπιήξσζε κε εληνιέο nop αλ ρξεηάδεηαη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 112

113 MIPS με ζηαηική διπλή εκκίνηζη Παθέηα δηπιήο εθθίλεζεο Μηα εληνιή ALU ή branch Μηα εληνιή load ή store Δπζπγξακκηζκέλεο ζηα 64 bit ALU/branch, κεηά load/store πκπιήξσζε κηαο αρξεζηκνπνίεηεο εληνιήο κε nop Γηεύζπλζε Σύπνο εληνιήο ηάδηα δηνρέηεπζεο n ALU/branch IF ID EX MEM WB n + 4 Load/store IF ID EX MEM WB n + 8 ALU/branch IF ID EX MEM WB n + 12 Load/store IF ID EX MEM WB n + 16 ALU/branch IF ID EX MEM WB n + 20 Load/store IF ID EX MEM WB Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 113

114 MIPS με ζηαηική διπλή εκκίνηζη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 114

115 Κίνδςνοι ζηο MIPS με διπλή εκκίνηζη Πεξηζζόηεξεο εληνιέο εθηεινύληαη παξάιιεια Κίλδπλνο δεδνκέλσλ EX Η πξνώζεζε απέθπγε ηηο θαζπζηεξήζεηο ζηελ απιή εθθίλεζε Σώξα δελ κπνξνύκε λα ρξεζηκνπνηήζνπκε ην απνηέιεζκα ηεο ALU ζε κηα load/store ζην ίδην παθέην add $t0, $s0, $s1 load $s2, 0($t0) Υσξηζκόο ζε δύν παθέηα, νπζηαζηηθά κία θαζπζηέξεζε (stall) Κίλδπλνο θόξησζεο-ρξήζεο Καη πάιη έλαο θύθινο ιαλζάλνληνο ρξόλνπ ρξήζεο, αιιά ηώξα δύν εληνιέο Αλάγθε πην επηζεηηθνύ ρξνλνπξνγξακκαηηζκνύ Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 115

116 Παπάδειγμα σπονοππ/ζμού Υξνλνπξνγξακκαηίζηε απηό ζε MIPS δηπιήο εθθίλεζεο Loop: lw $t0, 0($s1) # $t0=array element addu $t0, $t0, $s2 # add scalar in $s2 sw $t0, 0($s1) # store result addi $s1, $s1, 4 # decrement pointer bne $s1, $zero, Loop # branch $s1!=0 ALU/branch Load/store θύθινο Loop: nop lw $t0, 0($s1) 1 addi $s1, $s1, 4 nop 2 addu $t0, $t0, $s2 nop 3 bne $s1, $zero, Loop sw $t0, 4($s1) 4 IPC = 5/4 = 1.25 (ζύγθξηζε κε κέγηζην IPC = 2) Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 116

117 Ξεηύλιγμα βπόσος Loop unrolling Δπαλάιεςε ηνπ ζώκαηνο ηνπ βξόρνπ γηα λα εκθαληζηεί κεγαιύηεξε παξαιιειία Μεηώλεη ηελ επηβάξπλζε ειέγρνπ ηνπ βξόρνπ Υξήζε δηαθνξεηηθώλ θαηαρσξεηώλ αλά επαλάιεςε Ολνκάδεηαη «κεηνλνκαζία θαηαρσξεηώλ ( register renaming ) Απνθπγή «αληεμαξηήζεσλ» ( anti-dependencies ) πνπ κεηαθέξνληαη ζην βξόρν (loop-carried) Store πνπ αθνινπζείηαη από load ζηνλ ίδην θαηαρσξεηή Ολνκάδεηαη επίζεο θαη «εμάξηεζε νλόκαηνο» ( name dependence ) Δπαλαρξεζηκνπνίεζε ελόο νλόκαηνο θαηαρσξεηή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 117

118 Παπάδειγμα ξεηςλίγμαηορ βπόσος ALU/branch Load/store Κύθινο Loop: addi $s1, $s1, 16 lw $t0, 0($s1) 1 nop lw $t1, 12($s1) 2 addu $t0, $t0, $s2 lw $t2, 8($s1) 3 addu $t1, $t1, $s2 lw $t3, 4($s1) 4 addu $t2, $t2, $s2 sw $t0, 16($s1) 5 addu $t3, $t4, $s2 sw $t1, 12($s1) 6 nop sw $t2, 8($s1) 7 bne $s1, $zero, Loop sw $t3, 4($s1) 8 IPC = 14/8 = 1.75 Πιεζηέζηεξν ζην 2, αιιά κε θόζηνο ζε θαηαρσξεηέο θαη κέγεζνο θώδηθα Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 118

119 Γςναμική πολλαπλή εκκίνηζη Τπεξβαζκσηνί ( superscalar ) επεμεξγαζηέο Η CPU απνθαζίδεη αλ ζα μεθηλήζνπλ 0, 1, 2, εληνιέο ζε θάζε θύθιν Απνθπγή θηλδύλσλ δνκήο θαη δεδνκέλσλ Απνθεύγεη ηελ αλάγθε γηα ρξνλνπξνγξακκαηηζκό από ην κεηαγισηηηζηή Παξόιν πνπ απηόο κπνξεί αθόκε λα βνεζήζεη Η CPU εγγπάηαη ηε ζεκαζηνινγία ηνπ θώδηθα Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 119

120 Φπονοππογ/ζμόρ δςναμικήρ Η CPU κπνξεί λα εθηειεί εληνιέο εθηόο ζεηξάο (out of order) γηα απνθπγή θαζπζηεξήζεσλ Αιιά δέζκεπζε (commit) ηνπ απνηειέζκαηνο ζε θαηαρσξεηέο ζε ζεηξά Παξάδεηγκα lw $t0, 20($s2) addu $t1, $t0, $t2 sub $s4, $s4, $t3 slti $t5, $s4, 20 Μπνξεί λα μεθηλήζεη ε sub ελώ ε addu πεξηκέλεη ηε lw Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 120

121 CPU με δςναμικό σπον/ζμό Γηαηεξεί ηηο εμαξηήζεηο Κξαηάεη ηνπο ηειεζηένπο ζε εθθξεκόηεηα Πξνζσξηλή κλήκε αλαδηάηαμεο γηα εγγξαθέο ζε θαηαρσξεηέο Μπνξεί λα παξέρεη ηειεζηένπο γηα εληνιέο πνπ μεθίλεζαλ Σα απνηειέζκαηα ζηέιλνληαη θαη ζε νπνηνλδήπνηε ζηαζκό θξάηεζεο (reservation station) ηα πεξηκέλεη Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 121

122 Μεηονομαζία καηασυπηηών Οη ζηαζκνί θξάηεζεο (reservation stations) θαη ε πξνζσξηλή κλήκε αλαδηάηαμεο (reorder buffer) ζηελ πξάμε παξέρνπλ κεηνλνκαζία θαηαρσξεηώλ Καηά ηελ εθθίλεζε εληνιήο ζε ζηαζκό θξάηεζεο Αλ ν ηειεζηένο είλαη δηαζέζηκνο ζην αξρείν θαηαρσξεηώλ ή ηελ πξνζσξηλή κλήκε αλαδηάηαμεο Αληηγξάθεηαη ζην ζηαζκό θξάηεζεο Γε ρξεηάδεηαη άιιν ζηνλ θαηαρσξεηή, θαη κπνξεί λα αληηθαηαζηαζεί Αλ ν ηειεζηένο δελ είλαη αθόκα δηαζέζηκνο Θα παξαζρεζεί ζην ζηαζκό θξάηεζεο από κηα ιεηηνπξγηθή κνλάδα Μπνξεί λα κε ρξεηαζηεί ελεκέξσζε θαηαρσξεηή Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 122

123 Δικαζία (speculation) Πξόβιεςε δηαθιάδσζεο θαη ζπλέρηζε ηεο εθθίλεζεο Γε γίλεηαη δέζκεπζε (commit) κέρξη λα θαζνξηζηεί ην απνηέιεζκα ηεο δηαθιάδσζεο Δηθαζία θόξησζεο (load speculation) Απνθπγή ηεο θαζπζηέξεζεο ηεο θόξησζεο θαη ηεο αζηνρίαο θξπθήο κλήκεο (cache miss) Πξόβιεςε ηεο πξαγκαηηθήο δηεύζπλζεο Πξόβιεςε ηεο ηηκήο θόξησζεο Φόξησζε πξηλ ηελ νινθιήξσζε εθθξεκνπζώλ απνζεθεύζεσλ Παξάθακςε/πξνώζεζε ηηκώλ απνζήθεπζεο πξνο ηε κνλάδα θόξησζεο Γε γίλεηαη δέζκεπζε (commit) ηεο θόξησζεο κέρξη λα μεθαζαξηζηεί ε εηθαζία Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 123

124 Γιαηί δςναμικόρ σπονοπ/ζμόρ; Γηαηί λα κελ αθήζνπκε απιώο ην κεηαγισηηηζηή λα ρξνλνπξνγξακκαηίζεη ηνλ θώδηθα; Γελ είλαη όιεο νη θαζπζηεξήζεηο πξνβιέςηκεο π.ρ., αζηνρίεο θξπθήο κλήκεο (cache misses) Γελ κπνξεί λα γίλεη πάληα ρξνλνπξ/ζκόο γύξσ από δηαθιαδώζεηο Σν απνηέιεζκα ηεο δηαθιάδσζεο θαζνξίδεηαη δπλακηθά Γηαθνξεηηθέο πινπνηήζεηο κηαο αξρηηεθηνληθήο έρνπλ δηαθνξεηηθνύο ιαλζάλνληεο ρξόλνπο θαη θηλδύλνπο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 124

125 Γοςλεύει η πολλαπλή εκκίνηζη; ΓΕΝΙΚΗ εικόνα Ναη, αιιά όρη όζν ζα ζέιακε Σα πξνγξάκκαηα έρνπλ πξαγκαηηθέο εμαξηήζεηο πνπ πεξηνξίδνπλ ην ILP Μεξηθέο εμαξηήζεηο είλαη δύζθνιν λα εμαιεηθζνύλ π.ρ., ςεπδσλπκία δείθηε (pointer aliasing) Κάπνηα παξαιιειία είλαη δύζθνιν λα εκθαληζηεί Πεξηνξηζκέλν κέγεζνο παξαζύξνπ θαηά ηελ εθθίλεζε εληνιώλ Καζπζηεξήζεηο κλήκεο θαη πεξηνξηζκέλν εύξνο δώλεο Γύζθνιν λα δηαηεξεζνύλ γεκάηεο νη δηνρεηεύζεηο Η εηθαζία κπνξεί λα βνεζήζεη αλ γίλεη θαιά Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 125

126 Αποδοηικόηηηα ιζσύορ Η πνιππινθόηεηα ηνπ δπλακηθνύ ρξνλνπξνγξακκαηηζκνύ θαη ηεο εηθαζίαο απαηηεί ειεθηξηθή ηζρύ Οη πνιινί απινύζηεξνη ππξήλεο κπνξεί λα είλαη θαιύηεξνη Μηθξνεπεμεξγαζηήο Έηνο Ρπζκόο ξνινγηνύ ηάδηα δηνρέηεπζεο Πιάηνο εθθίλεζεο Δθηόο-ζεηξάο/ Δηθαζία Ππξήλεο i MHz 5 1 No 1 5W Pentium MHz 5 2 No 1 10W Pentium Pro MHz 10 3 Yes 1 29W P4 Willamette MHz 22 3 Yes 1 75W Ιζρύο P4 Prescott MHz 31 3 Yes 1 103W Core MHz 14 4 Yes 2 75W UltraSparc III MHz 14 4 No 1 90W UltraSparc T MHz 6 1 No 8 70W Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 126

127 Μικποαπσιηεκηονική ηος Opteron X4 72 θπζηθνί θαηαρσξεηέο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ Πξαγκαηηθόηεηα: Γηνρέηεπζε AMD Opteron X4 (Barcelona)

128 Γιοσέηεςζη ηος Opteron X4 Γηα αθέξαηεο ιεηηνπξγίεο Γηα θηλεηή ππνδηαζηνιή είλαη 5 ζηάδηα κεγαιύηεξε Μέρξη 106 ιεηηνπξγίεο RISC ζε εμέιημε εκεία ζπκθόξεζεο Πνιύπινθεο εληνιέο κε κεγάιεο εμαξηήζεηο Λάζνο πξνβιέςεηο δηαθιάδσζεο Καζπζηεξήζεηο πξνζπέιαζεο κλήκεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 128

129 Πλάνερ Η δηνρέηεπζε είλαη εύθνιε (!) Η βαζηθή ηδέα είλαη εύθνιε Ο δηάβνινο θξύβεηαη ζηηο ιεπηνκέξεηεο π.ρ., αλίρλεπζε θηλδύλσλ δεδνκέλσλ Η δηνρέηεπζε είλαη αλεμάξηεηε από ηελ ηερλνινγία Σόηε γηαηί δελ θάλακε πάληα δηνρέηεπζε; Σα πεξηζζόηεξα ηξαλδίζηνξ θάλνπλ εθηθηέο ηηο πην πξνεγκέλεο ηερληθέο Η ζρεδίαζε αξρηηεθηνληθώλ ζπλόινπ εληνιώλ πνπ ζρεηίδεηαη κε ηε δηνρέηεπζε πξέπεη λα ιακβάλεη ππόςε ηεο ηηο ηερλνινγηθέο ηάζεηο π.ρ., εληνιέο κε θαηεγνξήκαηα Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ Πιάλεο θαη παγίδεο

130 Παγίδερ Η θησρή ζρεδίαζε ηεο αξρηηεθηνληθήο ζπλόινπ εληνιώλ κπνξεί λα θάλεη δπζθνιόηεξε ηε δηνρέηεπζε π.ρ., πνιύπινθα ζύλνια εληνιώλ (VAX, IA-32) εκαληηθή επηβάξπλζε γηα λα δνπιέςεη ε δηνρέηεπζε Πξνζέγγηζε ηνπ IA-32 κε κηθξνιεηηνπξγίεο (micro-ops) π.ρ., πνιύπινθνη ηξόπνη δηεπζπλζηνδόηεζεο Παξελέξγεηεο ελεκέξσζεο θαηαρσξεηώλ, εκκεζόηεηα κλήκεο π.ρ., θαζπζηεξεκέλεο δηαθιαδώζεηο Οη πξνεγκέλεο δηνρεηεύζεηο έρνπλ κεγάιεο ππνδνρέο θαζπζηέξεζεο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 130

131 Σςμπεπαζμαηικέρ παπαηηπήζειρ Η αξρηηεθηνληθή ζπλόινπ εληνιώλ επεξεάδεη ηε ζρεδίαζε ηεο δηαδξνκήο δεδνκέλσλ θαη ηεο κνλάδαο ειέγρνπ Η δηαδξνκή δεδνκέλσλ θαη ε κνλάδα ειέγρνπ επεξεάδνπλ ηε ζρεδίαζε ηεο αξρηηεθηνληθήο ζπλόινπ εληνιώλ Η δηνρέηεπζε βειηηώλεη ηε δηεθπεξαησηηθή ηθαλόηεηα εληνιώλ κε ηε ρξήζε παξαιιειίαο Πεξηζζόηεξεο εληνιέο νινθιεξώλνληαη αλά δεπηεξόιεπην Ο ιαλζάλσλ ρξόλνο θάζε εληνιήο δε κεηώλεηαη Κίλδπλνη: δνκήο, δεδνκέλσλ, ειέγρνπ Πνιιαπιή εθθίλεζε θαη δπλακηθόο ρξνλνπξνγξακκαηηζκόο (παξαιιειία επηπέδνπ εληνιήο ILP) Οη εμαξηήζεηο πεξηνξίδνπλ ηελ επηηεύμηκε παξαιιειία Η πνιππινθόηεηα νδεγεί ζην ηείρνο ηεο ηζρύνο (power wall) 4.14 πκπεξαζκαηηθέο παξαηεξήζεηο Κεθάλαιο 4 Ο επεξεπγαζηήρ 131

Κεφάλαιο 4. Ο επεξεργαστής

Κεφάλαιο 4. Ο επεξεργαστής Κεφάλαιο 4 Ο επεξεργαστής Εισαγωγή Παράγοντες απόδοσης της CPU Πλήθος εντολών Καθορίζεται από την αρχιτεκτονική συνόλου εντολών και το μεταγλωττιστή CPI και Χρόνος κύκλου Καθορίζεται από το υλικό της CPU

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4. Ο επεξεργαστής. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση

Κεφάλαιο 4. Ο επεξεργαστής. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Κεφάλαιο 4 Ο επεξεργαστής ιαφάνειες διδασκαλίας του πρωτότυπου βιβλίου µεταφρασµένες στα ελληνικά και εµπλουτισµένες (µετάφραση,

Διαβάστε περισσότερα

Κάζε functional unit ρξεζηκνπνηείηαη κηα θνξά ζε θάζε θύθιν: αλάγθε γηα πνιιαπιό hardware = θόζηνο πινπνίεζεο!

Κάζε functional unit ρξεζηκνπνηείηαη κηα θνξά ζε θάζε θύθιν: αλάγθε γηα πνιιαπιό hardware = θόζηνο πινπνίεζεο! Single-cyle σλοποίηζη: Γηάξθεηα θύθινπ ίζε κε ηε κεγαιύηεξε εληνιή-worst case delay (εδώ ε lw) = ρακειή απόδνζε! Αληηβαίλεη κε αξρή: Κάλε ηελ πην απιή πεξίπηωζε γξήγνξε (ίζωο θαη εηο βάξνο ηωλ πην «ζύλζεηωλ»

Διαβάστε περισσότερα

O επεξεπγαζηήρ: Η δίοδορ δεδομένων (datapath) θαη ε μονάδα ελέγσος (control)

O επεξεπγαζηήρ: Η δίοδορ δεδομένων (datapath) θαη ε μονάδα ελέγσος (control) O επεξεπγαζηήρ: Η δίοδορ δεδομένων (datapath) θαη ε μονάδα ελέγσος (control) 4 θαηεγνξίεο εληνιώλ: Σχεδίαση datapath Αξηζκεηηθέο-ινγηθέο εληνιέο (add, sub, slt θιπ) R Type Εληνιέο αλαθνξάο ζηε κλήκε (lw,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4. Ο επεξεργαστής. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση

Κεφάλαιο 4. Ο επεξεργαστής. Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Η ιασύνδεση Υλικού και Λογισµικού, 4 η έκδοση Κεφάλαιο 4 Ο επεξεργαστής ιαφάνειες διδασκαλίας του πρωτότυπου βιβλίου µεταφρασµένες στα ελληνικά και εµπλουτισµένες (µετάφραση,

Διαβάστε περισσότερα

Γοκή επαλάιευες Δληοιές Όζο & Μέτρης_όηοσ

Γοκή επαλάιευες Δληοιές Όζο & Μέτρης_όηοσ Αιγόξηζκνη 2.2.7.4 Γοκή επαλάιευες Δληοιές Όζο & Μέτρης_όηοσ Εηζαγσγή ζηηο Αξρέο ηεο Επηζηήκεο ησλ Η/Υ 1 Άζθεζε 34 ζει 53 Έλα ςεθηαθό θσηνγξαθηθό άικπνπκ έρεη απνζεθεπηηθό ρώξν N Mbytes. Να αλαπηύμεηε

Διαβάστε περισσότερα

30 min κάθε «φάση» Pipeline: Ένα παράδειγµα από.τη καθηµερινή ζωή. 1. Πλυντήριο. 2. Στεγνωτήριο. 3. ίπλωµα. 4. αποθήκευση. προσέγγιση για 4.

30 min κάθε «φάση» Pipeline: Ένα παράδειγµα από.τη καθηµερινή ζωή. 1. Πλυντήριο. 2. Στεγνωτήριο. 3. ίπλωµα. 4. αποθήκευση. προσέγγιση για 4. Pipeline: Ένα παράδειγµα από.τη καθηµερινή ζωή Time 6 PM 7 8 9 10 11 12 1 2 AM 1. Πλυντήριο 2. Στεγνωτήριο 3. ίπλωµα 4. αποθήκευση Task order A B C D Σειριακή προσέγγιση για 4 φορτία =8h 30 min κάθε «φάση»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ

ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ ΘΔΜΑ Α Α1. α. Σ β. Σ γ. Λ δ. Λ ε. Λ ζη. Σ Α2. Γ Α3. 1. γ 2. ε 3. δ 4. α Β1. ΘΔΜΑ Β Οη ηειηθνί ππνινγηζηέο παίξλνπλ απνθάζεηο δξνκνιόγεζεο κόλν γηα ηα δηθά ηνπο απηνδύλακα

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομέμωμ. Εξγαζηήξην V. Τκήκα Πιεξνθνξηθήο ΑΠΘ 2015-2016

Βάσεις Δεδομέμωμ. Εξγαζηήξην V. Τκήκα Πιεξνθνξηθήο ΑΠΘ 2015-2016 Βάσεις Δεδομέμωμ Εξγαζηήξην V Τκήκα Πιεξνθνξηθήο ΑΠΘ 2015-2016 2 Σκοπός του 5 ου εργαστηρίου Σθνπόο απηνύ ηνπ εξγαζηεξίνπ είλαη: ε κειέηε ζύλζεησλ εξσηεκάησλ ζύλδεζεο ζε δύν ή πεξηζζόηεξεο ζρέζεηο ε κειέηε

Διαβάστε περισσότερα

Pipeline: Ένα παράδειγµα από.τη καθηµερινή ζωή. 30 min κάθε «φάση»

Pipeline: Ένα παράδειγµα από.τη καθηµερινή ζωή. 30 min κάθε «φάση» Pipeline: Ένα παράδειγµα από.τη καθηµερινή ζωή 1. Πλυντήριο 2. Στεγνωτήριο 3. ίπλωµα 4. αποθήκευση Time Task order A B C D 6 PM 7 8 9 10 11 12 1 2 AM Σειριακή προσέγγιση για 4 φορτία =8h 30 min κάθε «φάση»

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση μονάδας ελέγχου επεξεργαστή

Σχεδίαση μονάδας ελέγχου επεξεργαστή Σχεδίαση μονάδας ελέγχου επεξεργαστή Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 5ο εξάμηνο ΣΗΜΜΥ ακ. έτος: 29-2 Νεκτάριος Κοζύρης nkoziris@cslab.ece.ntua.gr http://www.cslab.ece.ntua.gr/courses/comparch/ Datapath ενός

Διαβάστε περισσότερα

HY225 Οργάνωςη Υπολογιςτών

HY225 Οργάνωςη Υπολογιςτών HY225 Οργάνωςη Υπολογιςτών Διδάςκοντεσ: Δ. Νικολόπουλοσ, Χ. Σωτηρίου. http://www.csd.uoc.gr/~hy225 1 Περιεχόμενα Pipelining Παξάιιειε εθηέιεζε εληνιώλ ζεεπηκέξνπο βήκαηα 2 επηκέξνπο βήκαηα εληνιήο απόδνζε

Διαβάστε περισσότερα

7. ΚΑΤΑΧΩΡΗΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ. 3. Έλαο θαηαρσξεηήο SISO ησλ 4 bits έρεη: α) Μία είζνδν, β) Δύν εηζόδνπο, γ) Σέζζεξεηο εηζόδνπο.

7. ΚΑΤΑΧΩΡΗΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ. 3. Έλαο θαηαρσξεηήο SISO ησλ 4 bits έρεη: α) Μία είζνδν, β) Δύν εηζόδνπο, γ) Σέζζεξεηο εηζόδνπο. 7. ΚΑΤΑΧΩΡΗΤΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Ση είλαη έλαο θαηαρσξεηήο; O θαηαρσξεηήο είλαη κηα νκάδα από flip-flop πνπ κπνξεί λα απνζεθεύζεη πξνζσξηλά ςεθηαθή πιεξνθνξία. Μπνξεί λα δηαηεξήζεη ηα δεδνκέλα ηνπ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 8ο μάθημα: Παραλληλία επιπέδου εντολής

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 8ο μάθημα: Παραλληλία επιπέδου εντολής ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 8ο μάθημα: Παραλληλία επιπέδου εντολής Αρης Ευθυμίου Ταχύτερη εκτέλεση Με τις τεχνικές που είδαμε στα προηγούμενα μαθήματα μπορούμε να εκτελέσουμε (με επικάλυψη) περίπου 1 εντολή

Διαβάστε περισσότερα

Κευάλαιο 8 Μονοπωλιακή Συμπεριφορά- Πολλαπλή Τιμολόγηση

Κευάλαιο 8 Μονοπωλιακή Συμπεριφορά- Πολλαπλή Τιμολόγηση Κευάλαιο 8 Μονοπωλιακή Συμπεριφορά- Πολλαπλή Τιμολόγηση Πώς πρέπει να τιμολογεί ένα μονοπώλιο; Μέρξη ζηηγκήο ην κνλνπώιην έρεη ζεσξεζεί ζαλ κηα επηρείξεζε ε νπνία πσιεί ην πξντόλ ηεο ζε θάζε πειάηε ζηελ

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 12 Καθυστερήσεις (Stalls) Εκκενώσεις Εντολών (Flushing)

Διάλεξη 12 Καθυστερήσεις (Stalls) Εκκενώσεις Εντολών (Flushing) ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Διάλεξη 2 Καθυστερήσεις (Stalls) Εκκενώσεις Εντολών (Flushing) Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Καθυστερήσεις και Εκκενώσεις Εντολών

Διαβάστε περισσότερα

Διαηιμήζεις για Αιολικά Πάρκα. Κώδικες 28, 78 και 84

Διαηιμήζεις για Αιολικά Πάρκα. Κώδικες 28, 78 και 84 Διαηιμήζεις για Αιολικά Πάρκα Κώδικες 28, 78 και 84 Διαηιμήζεις για Αιολικά Πάρκα Οη Διαηιμήζεις για Αιολικά Πάρκα εθαξκόδνληαη γηα ηελ απνξξνθνύκελε ελέξγεηα από Αηνιηθά Πάξθα πνπ είλαη ζπλδεδεκέλα ζην

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις θέματος 2. Παξαθάησ αθνινπζεί αλαιπηηθή επίιπζε ησλ εξσηεκάησλ.

Απαντήσεις θέματος 2. Παξαθάησ αθνινπζεί αλαιπηηθή επίιπζε ησλ εξσηεκάησλ. Απαντήσεις θέματος 2 Απηά πνπ έπξεπε λα γξάςεηε (δελ ρξεηαδόηαλ δηθαηνιόγεζε εθηόο από ην Γ) Α return a*b; Β 0:acegf2, 1: acegf23, 2: acegf234, 3:acegf2345, 4:acegf23456, 5:acegf234567, 6:acegf2345678,

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 12 Καθυστερήσεις (Stalls)

Διάλεξη 12 Καθυστερήσεις (Stalls) ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Διάλεξη 12 Καθυστερήσεις (Stalls) Νίκος Μπέλλας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ 1 Καθυστερήσεις και Εκκενώσεις Εντολών Οι κίνδυνοι δεδομένων (data

Διαβάστε περισσότερα

Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 2011-12

Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 2011-12 Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 11-12 Project 6: Ταμίδη κε ηε Μεραλή ηνπ Φξόλνπ Υπεύζπλνη Καζεγεηέο: Ε. Μπηιαλάθε Φ. Αλησλάηνο Δρώηηζη 3: Πνηα από ηα παξαθάησ ΜΜΕ ηεξαξρείηε από πιεπξάο ζεκαζίαο;

Διαβάστε περισσότερα

Αντισταθμιστική ανάλυση

Αντισταθμιστική ανάλυση Θεσξήζηε έλαλ αιγόξηζκν Α πνπ ρξεζηκνπνηεί κηα δνκή δεδνκέλσλ Γ : Καηά ηε δηάξθεηα εθηέιεζεο ηνπ Α ε Γ πξαγκαηνπνηεί κία αθνινπζία από πξάμεηο. Παξάδεηγκα: Θπκεζείηε ην πξόβιεκα ηεο εύξεζεο-έλσζεο Δίρακε

Διαβάστε περισσότερα

Pipeline: Ένα παράδειγμα από.τη καθημερινή ζωή. 30 min κάθε «φάση»

Pipeline: Ένα παράδειγμα από.τη καθημερινή ζωή. 30 min κάθε «φάση» Pipeline: Ένα παράδειγμα από.τη καθημερινή ζωή 1. Πλυντήριο 2. Στεγνωτήριο 3. Δίπλωμα 4. αποθήκευση Σειριακή προσέγγιση για 4 φορτία = 8h 30 min κάθε «φάση» Pipelined προσέγγιση για 4 φορτία = 3.5h Το

Διαβάστε περισσότερα

ΡΤΘΜΙΕΙ ΔΙΚΣΤΟΤ ΣΑ WINDOWS

ΡΤΘΜΙΕΙ ΔΙΚΣΤΟΤ ΣΑ WINDOWS ηότοι εργαζηηρίοσ ΡΤΘΜΙΕΙ ΔΙΚΣΤΟΤ ΣΑ WINDOWS ην πιαίζην ηνπ ζπγθεθξηκέλνπ εξγαζηεξίνπ ζα παξνπζηαζηεί ε δηαδηθαζία ηωλ ξπζκίζεωλ δηθηύνπ ζε ιεηηνπξγηθό ζύζηεκα Windows XP. Η δηαδηθαζία ζε γεληθέο γξακκέο

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 11 Προώθηση (Forwarding)

Διάλεξη 11 Προώθηση (Forwarding) ΗΥ 3 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Διάλεξη Προώθηση (Forwarding) Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων (HY3) Η μέχρι τώρα μικρο-αρχιτεκτονική του MIPS ID/EX PCSrc Control WB

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP

ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP ηότοι εργαζηηρίοσ ην πιαίζην ηνπ ζπγθεθξηκέλνπ εξγαζηεξίνπ ζα παξνπζηαζηνύλ βαζηθέο ιεηηνπξγίεο ησλ Windows XP πνπ ζρεηίδνληαη

Διαβάστε περισσότερα

ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Διάλεξη 13. Διακλαδώσεις. Νίκος Μπέλλας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ

ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών. Διάλεξη 13. Διακλαδώσεις. Νίκος Μπέλλας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Διάλεξη 13 Διακλαδώσεις Νίκος Μπέλλας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ Η μέχρι τώρα μικρο-αρχιτεκτονική (Eντολές Διακλάδωσης) Η μικρο-αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 6 Βελτίωση Απόδοσης με Διασωλήνωση (Enhancing Performance with Pipelining)

Κεφάλαιο 6 Βελτίωση Απόδοσης με Διασωλήνωση (Enhancing Performance with Pipelining) Κεφάλαιο 6 Βελτίωση Απόδοσης με Διασωλήνωση (Enhancing Performance with Pipelining) 1 Διασωλήνωση (Pipelining) Διασωληνώση: επικαλυπτόμενη εκτέλεση πολλαπλών εντολών σε ένα κύκλο του ρολογιού, όπως σε

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα!

Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα! Cpyright 2013 Λόγος & Επικοινωνία // All rights Reserved Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα! Αυηό ηο παιχνίδι έχει ζηόχους: 1. ηελ εθγύκλαζε ηεο αθνπζηηθήο κλήκεο ησλ παηδηώλ 2. ηελ εμάζθεζε ζηελ

Διαβάστε περισσότερα

Pipelined Datapath, Hazards and Forwarding

Pipelined Datapath, Hazards and Forwarding Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχανικών - Μηχανικών Υπολογιστών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Νεκτάριος Κοζύρης Pipelined Datapath, Hazards and Forwarding Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδομένων (datapath) και η μονάδα ελέγχου (control)

O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδομένων (datapath) και η μονάδα ελέγχου (control) O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδομένων (datapath) και η μονάδα ελέγχου (control) 4 κατηγορίες εντολών: Σχεδίαση datapath Αριθμητικές-λογικές εντολές (add, sub, slt κλπ) R Type Εντολές αναφοράς στη μνήμη (lw,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ. Ειζαγωγή ζηη Φωηογραθία. Χριζηάκης Σαζεΐδης EFIAP

ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ. Ειζαγωγή ζηη Φωηογραθία. Χριζηάκης Σαζεΐδης EFIAP ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ Ειζαγωγή ζηη Φωηογραθία Χριζηάκης Σαζεΐδης EFIAP 1 ΜΑΘΗΜΑ 6 ο Προγράμμαηα θωηογραθικών μηχανών Επιλογέας προγραμμάηων Μαο δίλεη ηε δπλαηόηεηα λα ειέγμνπκε ην άλνηγκα δηαθξάγκαηνο θαη

Διαβάστε περισσότερα

Σήκαηα Β Α Γ Γ Δ Λ Η Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Υ Γ Ι Α Λ Δ Ξ Η - ( 2 ) ΕΙΣΑΓΨΓΗ ΣΤΙΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΨΝΙΕΣ

Σήκαηα Β Α Γ Γ Δ Λ Η Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Υ Γ Ι Α Λ Δ Ξ Η - ( 2 ) ΕΙΣΑΓΨΓΗ ΣΤΙΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΨΝΙΕΣ Σήκαηα 1 Β Α Γ Γ Δ Λ Η Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Υ Γ Ι Α Λ Δ Ξ Η - ( 2 ) Σήκαηα Οξηζκόο ζήκαηνο Ταμηλόκεζε ζεκάησλ Σεηξέο Fourier Μεηαζρεκαηηζκόο Fourier Σπλέιημε Σπζρέηηζε θαη Φαζκαηηθή Ππθλόηεηα 2 Οξηζκόο Σήκαηνο

Διαβάστε περισσότερα

Η/Υ A ΤΑΞΕΩΣ ΑΕ 2010-2011. Συστήματα Αρίθμησης. Υποπλοίαρχος Ν. Πετράκος ΠΝ

Η/Υ A ΤΑΞΕΩΣ ΑΕ 2010-2011. Συστήματα Αρίθμησης. Υποπλοίαρχος Ν. Πετράκος ΠΝ Συστήματα Αρίθμησης Υποπλοίαρχος Ν. Πετράκος ΠΝ 1 Ειζαγωγή Τν bit είλαη ε πην βαζηθή κνλάδα κέηξεζεο. Είλαη κία θαηάζηαζε on ή off ζε έλα ςεθηαθό θύθισκα. Άιιεο θνξέο είλαη κία θαηάζηαζε high ή low voltage

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργαστής Υλοποίηση ενός κύκλου μηχανής

Επεξεργαστής Υλοποίηση ενός κύκλου μηχανής ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Διάλεξη 9 Επεξεργαστής Υλοποίηση ενός κύκλου μηχανής Νίκος Μπέλλας Τμήμα Μηχανικών Η/Υ, Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων 1 Ti είναι Αρχιτεκτονική και τι Μικροαρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδομένων (datapath) και η μονάδα ελέγχου (control)

O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδομένων (datapath) και η μονάδα ελέγχου (control) O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδομένων (datapath) και η μονάδα ελέγχου (control) 4 κατηγορίες εντολών: Σχεδίαση datapath Αριθμητικές-λογικές εντολές (add, sub, slt κλπ) R Type Εντολές αναφοράς στη μνήμη (lw,

Διαβάστε περισσότερα

και η µονάδα ελέγχου (control) O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδοµένων (datapath) Εντολές διακλάδωσης (branch beq, bne) I Type Σχεδίαση datapath

και η µονάδα ελέγχου (control) O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδοµένων (datapath) Εντολές διακλάδωσης (branch beq, bne) I Type Σχεδίαση datapath O επεξεργαστής: Η δίοδος δεδοµένων (path) και η µονάδα ελέγχου (control) Σχεδίαση path 4 κατηγορίες εντολών: Αριθµητικές-λογικές εντολές (add, sub, slt κλπ) R Type Εντολές αναφοράς στη µνήµη (lw, sw) I

Διαβάστε περισσότερα

Έλαο πίνακας σσμβόλων ππνζηεξίδεη δύν βαζηθέο ιεηηνπξγίεο:

Έλαο πίνακας σσμβόλων ππνζηεξίδεη δύν βαζηθέο ιεηηνπξγίεο: Πίνακες Σσμβόλων Έλαο πίνακας σσμβόλων ππνζηεξίδεη δύν βαζηθέο ιεηηνπξγίεο: Εηζαγσγή ελόο ζηνηρείνπ Αλαδήηεζε ζηνηρείνπ κε δεδνκέλν θιεηδί Άιιεο ρξήζηκεο ιεηηνπξγίεο είλαη: Δηαγξαθή ελόο θαζνξηζκέλνπ ζηνηρείνπ

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη Σύστημα Διασωλήνωσης (Pipelining) Κεφάλαιο 4 - Σύστημα ιασωλήνωσης

Επανάληψη Σύστημα Διασωλήνωσης (Pipelining) Κεφάλαιο 4 - Σύστημα ιασωλήνωσης Επανάληψη Σύστημα Διασωλήνωσης (Pipelining) 1 ιασωλήνωση 2 Pipelining Παραλληλισμός + Pipelining 3 Χρόνος Εκτέλεσης = I x CPI x Cycle Time Με ή χωρις pipeline το Ι είναι το ίδιο όπως και τo CPI = 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΟ 13. Ποσοτικές Μέθοδοι. θαη λα ππνινγίζεηε ην θόζηνο γηα 10000 παξαγόκελα πξντόληα. Να ζρεδηαζηεί γηα εύξνο πξντόλησλ έσο 30000.

ΔΕΟ 13. Ποσοτικές Μέθοδοι. θαη λα ππνινγίζεηε ην θόζηνο γηα 10000 παξαγόκελα πξντόληα. Να ζρεδηαζηεί γηα εύξνο πξντόλησλ έσο 30000. ΔΕΟ 13 Ποσοτικές Μέθοδοι Σσνάρηηζη Κόζηοσς C(), μέζο κόζηος C()/. Παράδειγμα 1 Μηα εηαηξεία δαπαλά γηα θάζε πξντόλ Α πνπ παξάγεη 0.0 λ.κ. Τα πάγηα έμνδα ηεο εηαηξείαο είλαη 800 λ.κ. Ζεηείηαη 1) Να πεξηγξάςεηε

Διαβάστε περισσότερα

Τέτοιες λειτουργίες γίνονται διαμέσου του

Τέτοιες λειτουργίες γίνονται διαμέσου του Για κάθε εντολή υπάρχουν δυο βήματα που πρέπει να γίνουν: Προσκόμιση της εντολής (fetch) από τη θέση που δείχνει ο PC Ανάγνωση των περιεχομένων ενός ή δύο καταχωρητών Τέτοιες λειτουργίες γίνονται διαμέσου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 6ο μάθημα: Αρχιτεκτονική πυρήνα: υλοποίηση με διοχέτευση

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 6ο μάθημα: Αρχιτεκτονική πυρήνα: υλοποίηση με διοχέτευση ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 6ο μάθημα: Αρχιτεκτονική πυρήνα: υλοποίηση με διοχέτευση Αρης Ευθυμίου Απόδοση απλής υλοποίησης Υλοποίηση ενός κύκλου είναι πολύ αργή κάθε κύκλος είναι τόσο μεγάλος όσο χρειάζεται

Διαβάστε περισσότερα

5 η Δργαζηηριακή Άζκηζη Κσκλώμαηα Γσαδικού Αθροιζηή/Αθαιρέηη

5 η Δργαζηηριακή Άζκηζη Κσκλώμαηα Γσαδικού Αθροιζηή/Αθαιρέηη 5 η Δργαζηηριακή Άζκηζη Κσκλώμαηα Γσαδικού Αθροιζηή/Αθαιρέηη Σηα πιαίζηα ηεο πέκπηεο εξγαζηεξηαθήο άζθεζεο ζα ρξεζηκνπνηεζεί απνθιεηζηηθά ην πεξηβάιινλ αλάπηπμεο νινθιεξσκέλσλ θπθισκάησλ IDL-800 Digital

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗ36. Άσκηση 1. Άσκηση 2. Οη δηεπζύλζεηο ησλ 4 σλ ππνδηθηύσλ είλαη νη αθόινπζεο. Υπνδίθηπν Α: 10.101.1.64/27 Υπνδίθηπν Β: 10.101.1.

ΠΛΗ36. Άσκηση 1. Άσκηση 2. Οη δηεπζύλζεηο ησλ 4 σλ ππνδηθηύσλ είλαη νη αθόινπζεο. Υπνδίθηπν Α: 10.101.1.64/27 Υπνδίθηπν Β: 10.101.1. Άσκηση 1 ΠΛΗ36 1. Η κόλε πεξίπησζε λα έρνπκε ζύγθξνπζε κεηαμύ παθέησλ ησλ δύν θόκβσλ είλαη λα ζηείιεη ν δεύηεξνο πξηλ πξνιάβεη λα πιεξνθνξεζεί γηα ηελ θαηάιεςε ηνπ δηάπινπ από ηνλ άιιν. Από ηε ζηηγκή πνπ

Διαβάστε περισσότερα

Κεθάλαιο 7. Πξνζθνξά ηνπ θιάδνπ Μ. ΨΥΛΛΑΚΗ

Κεθάλαιο 7. Πξνζθνξά ηνπ θιάδνπ Μ. ΨΥΛΛΑΚΗ Κεθάλαιο 7 Πξνζθνξά ηνπ θιάδνπ 1 Προζθορά ανηαγωνιζηικού κλάδοσ Πώο πξέπεη λα ζπλδπαζηνύλ νη απνθάζεηο πξνζθνξάο ησλ πνιιώλ επηκέξνπο επηρεηξήζεσλ ελόο αληαγσληζηηθνύ θιάδνπ γηα λα βξνύκε ηελ θακπύιε πξνζθνξάο

Διαβάστε περισσότερα

H ΜΑΓΕΙΑ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ

H ΜΑΓΕΙΑ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ H ΜΑΓΕΙΑ ΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ Φξεζηκόηεηα καζεκαηηθώλ Αξρή θαηακέηξεζεο Όζα έδσζαλ νη Έιιελεο... Τξίγσλνη αξηζκνί Τεηξάγσλνη αξηζκνί Δπηκήθεηο αξηζκνί Πξώηνη αξηζκνί Αξηζκνί κε μερσξηζηέο ηδηόηεηεο Γίδπκνη πξώηνη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ..

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ.. ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου έλαξμεο 09.30 ιήμεο 09.45 Σην παξαθάησ ζρήκα θαίλεηαη ηκήκα ελόο πνιενδνκηθνύ ζρεδίνπ κηαο πόιεο. Οη ζθηαζκέλεο

Διαβάστε περισσότερα

Αιγόξηζκνη Δθρώξεζε, Δίζνδνο θαη Έμνδνο ηηκώλ Γνκή αθνινπζίαο. Δηζαγσγή ζηηο Αξρέο ηεο Δπηζηήκεο ησλ Η/Υ

Αιγόξηζκνη Δθρώξεζε, Δίζνδνο θαη Έμνδνο ηηκώλ Γνκή αθνινπζίαο. Δηζαγσγή ζηηο Αξρέο ηεο Δπηζηήκεο ησλ Η/Υ Αιγόξηζκνη 2.2.7.1 Δθρώξεζε, Δίζνδνο θαη Έμνδνο ηηκώλ 2.2.7.2 Γνκή αθνινπζίαο Δηζαγσγή ζηηο Αξρέο ηεο Δπηζηήκεο ησλ Η/Υ 1 Δληνιή Δθρώξεζεο Η γεληθή κνξθή ηεο εληνιήο εθρώξεζεο είλαη: Μεηαβιεηή Έθθξαζε

Διαβάστε περισσότερα

Constructors and Destructors in C++

Constructors and Destructors in C++ Constructors and Destructors in C++ Σύνθεζη Πνιύ ζπρλά ζηε C++ κία θιάζε κπνξεί λα πεξηέρεη ζαλ κέιεδεδνκέλα αληηθείκελα άιισλ θιάζεσλ. Πνηα είλαη ε ζεηξά κε ηελ νπνία δεκηνπξγνύληαη θαη θαηαζηξέθνληαη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ..

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ.. ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου έλαξμεο 09.30 ιήμεο 09.45 Σην παξαθάησ ζρήκα θαίλεηαη ηκήκα ελόο πνιενδνκηθνύ ζρεδίνπ κηαο πόιεο. Οη ζθηαζκέλεο

Διαβάστε περισσότερα

Κινητός και Διάχυτος Υπολογισμός (Mobile & Pervasive Computing)

Κινητός και Διάχυτος Υπολογισμός (Mobile & Pervasive Computing) 1 Κινητός και Διάχυτος Υπολογισμός (Mobile & Pervasive Computing) Δημήτπιορ Κατσαπόρ Χεηκώλαο 2016 Διάλεξη 7η 2 Περιεχόμενα Εςπετήπια 3 Παράμετροι ενδιαφέροντος (1/2) Tuning time: Ο ρξόλνο πνπ ν θηλεηόο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΙ Δυτικήσ Μακεδονίασ, Παράρτημα Καςτοριάσ Τμήμα Πληροφορικήσ και Τεχνολογίασ Υπολογιςτών

ΣΕΙ Δυτικήσ Μακεδονίασ, Παράρτημα Καςτοριάσ Τμήμα Πληροφορικήσ και Τεχνολογίασ Υπολογιςτών τοιχεία του μαθήματοσ (ημζρα εβδομάδασ, ώρεσ, ζτοσ): ΣΕΙ Δυτικήσ Μακεδονίασ, Παράρτημα Καςτοριάσ Τμήμα Πληροφορικήσ και Τεχνολογίασ Υπολογιςτών Εργαςτηριακή ομάδα αςκήςεων 1 για το μάθημα «ΑΡΧΙΣΕΚΣΟΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Άμεσοι Αλγόριθμοι: Προσπέλαση Λίστας (list access)

Άμεσοι Αλγόριθμοι: Προσπέλαση Λίστας (list access) Έρνπκε απνζεθεύζεη κηα ζπιινγή αξρείσλ ζε κηα ζπλδεδεκέλε ιίζηα, όπνπ θάζε αξρείν έρεη κηα εηηθέηα ηαπηνπνίεζεο. Μηα εθαξκνγή παξάγεη κηα αθνινπζία από αηηήκαηα πξόζβαζεο ζηα αξρεία ηεο ιίζηαο. Γηα λα

Διαβάστε περισσότερα

Επεξεργαστής Υλοποίηση ενός κύκλου μηχανής

Επεξεργαστής Υλοποίηση ενός κύκλου μηχανής ΗΥ 232 Οργάνωση και Σχεδίαση Υπολογιστών Διάλεξη 9 Επεξεργαστής Υλοποίηση ενός κύκλου μηχανής Νίκος Μπέλλας Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ 1 Ti είναι Αρχιτεκτονική και τι Μικροαρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ. Σρήκα 1. Σρήκα 2

ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ. Σρήκα 1. Σρήκα 2 ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ Τν Σρήκα 1 δείρλεη ηελ αιιαγή ηεο ζηάζκεο ηεο Λίκλεο Τζαλη, ζηε Σαράξα ηεο Βόξεηαο Αθξηθήο. Η Λίκλε Τζαλη εμαθαλίζηεθε ηειείσο γύξσ ζην 20.000 π.χ., θαηά ηε δηάξθεηα ηεο ηειεπηαίαο επνρήο ησλ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΣΚΥΤΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2015 ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Τεηάπηη 28 Ιανουαπίου 2015 ΛΔΥΚΩΣΙΑ Τάξη: Α Γυμναζίου

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΣΚΥΤΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2015 ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Τεηάπηη 28 Ιανουαπίου 2015 ΛΔΥΚΩΣΙΑ Τάξη: Α Γυμναζίου ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΣΚΥΤΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2015 ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Τεηάπηη 28 Ιανουαπίου 2015 ΛΔΥΚΩΣΙΑ Τάξη: Α Γυμναζίου ΠΡΟΒΛΗΜΑ Σε έλα ηνπξλνπά βόιετ δήισζαλ ζπκκεηνρή νκάδεο Γπκλαζίσλ ηεο Κύπξνπ.

Διαβάστε περισσότερα

Σύνθεζη ηαλανηώζεων. Έζησ έλα ζώκα πνπ εθηειεί ηαπηόρξνλα δύν αξκνληθέο ηαιαληώζεηο ηεο ίδηαο ζπρλόηεηαο πνπ πεξηγξάθνληαη από ηηο παξαθάησ εμηζώζεηο:

Σύνθεζη ηαλανηώζεων. Έζησ έλα ζώκα πνπ εθηειεί ηαπηόρξνλα δύν αξκνληθέο ηαιαληώζεηο ηεο ίδηαο ζπρλόηεηαο πνπ πεξηγξάθνληαη από ηηο παξαθάησ εμηζώζεηο: Σύνθεζη ηαλανηώζεων Α. Σύλζεζε δύν α.α.η ηεο ίδιας ζστνόηηηας Έζησ έλα ζώκα πνπ εθηειεί ηαπηόρξνλα δύν αξκνληθέο ηαιαληώζεηο ηεο ίδηαο ζπρλόηεηαο πνπ πεξηγξάθνληαη από ηηο παξαθάησ εμηζώζεηο: Η απνκάθξπλζε

Διαβάστε περισσότερα

B-Δέλδξα. Τα B-δέλδξα ρξεζηκνπνηνύληαη γηα ηε αλαπαξάζηαζε πνιύ κεγάισλ ιεμηθώλ πνπ είλαη απνζεθεπκέλα ζην δίζθν.

B-Δέλδξα. Τα B-δέλδξα ρξεζηκνπνηνύληαη γηα ηε αλαπαξάζηαζε πνιύ κεγάισλ ιεμηθώλ πνπ είλαη απνζεθεπκέλα ζην δίζθν. B-Δέλδξα Τα B-δέλδξα ρξεζηκνπνηνύληαη γηα ηε αλαπαξάζηαζε πνιύ κεγάισλ ιεμηθώλ πνπ είλαη απνζεθεπκέλα ζην δίζθν. Δέλδξα AVL n = 2 30 = 10 9 (πεξίπνπ). 30

Διαβάστε περισσότερα

TOOLBOOK (μάθημα 2) Δεκηνπξγία βηβιίνπ θαη ζειίδσλ ΠΡΟΑΡΜΟΓΗ: ΒΑΛΚΑΝΙΩΣΗ ΔΗΜ. ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΠΕ19 1 TOOLBOOK ΜΑΘΗΜΑ 2

TOOLBOOK (μάθημα 2) Δεκηνπξγία βηβιίνπ θαη ζειίδσλ ΠΡΟΑΡΜΟΓΗ: ΒΑΛΚΑΝΙΩΣΗ ΔΗΜ. ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΠΕ19 1 TOOLBOOK ΜΑΘΗΜΑ 2 TOOLBOOK (μάθημα 2) Δεκηνπξγία βηβιίνπ θαη ζειίδσλ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΠΕ19 1 Δημιουργία σελίδων και βιβλίων Έλα θαηλνύξην βηβιίν πεξηέρεη κία άδεηα ζειίδα κε έλα άδεην background. Δελ κπνξνύκε λα μερσξίζνπκε

Διαβάστε περισσότερα

Η αξρή ζύλδεζεο Client-Server

Η αξρή ζύλδεζεο Client-Server Η αξρή ζύλδεζεο Client-Server Δηαθνκηζηήο (Server) Πξνζθέξεη ππεξεζίεο ζηνπο Πειάηεο (Client) Μεγάινη ππνινγηζηέο γηα ηηο ππεξεζίεο Internet (π.ρ. WWW, FTP) Λακβάλεη εξσηήζεηο θαη δίδεη απαληήζεηο Πειάηεο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ

ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ Εδώ ζα ππνινγίζνπκε ην κεηαζρεκαηηζκό Fourier κεξηθώλ αθόκα ζεκάησλ, πξνζπαζώληαο λα μεθηλήζνπκε από ην κεηαζρεκαηηζκό Fourier γλσζηώλ ζεκάησλ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ221: Οργάνωση Υπολογιστών και Συμβολικός Προγραμματισμός Κεφ. 4: O επεξεργαστής Σύστημα Διασωλήνωσης (Pipelining)

ΕΠΛ221: Οργάνωση Υπολογιστών και Συμβολικός Προγραμματισμός Κεφ. 4: O επεξεργαστής Σύστημα Διασωλήνωσης (Pipelining) ΕΠΛ221: Οργάνωση Υπολογιστών και Συμβολικός Προγραμματισμός Κεφ. 4: O επεξεργαστής Σύστημα Διασωλήνωσης (Pipelining) 1 ιασωλήνωση 2 Διασωλήνωση και Παραλληλισμός (Parallelism) Διασωλήνωση (Pipelining):

Διαβάστε περισσότερα

ΘΔΚΑ ΡΖΠ ΑΛΑΓΛΩΟΗΠΖΠ

ΘΔΚΑ ΡΖΠ ΑΛΑΓΛΩΟΗΠΖΠ ΘΔΚΑ ΡΖΠ ΑΛΑΓΛΩΟΗΠΖΠ 1.Απηόο πνπ ζα αλαγλσξηζηεί απνπζηάδεη γηα πνιύ θαηξό. 2.Δπηζηξέθεη κε πιαζηή ηαπηόηεηα ή κεηακνξθσκέλνο. 3.Απνκνλώλνληαη ηα δύν πξόζσπα 4.Άξζε κεηακόξθσζεο 5.Απνθάιπςε 6.Ακθηβνιίεο-απνδεηθηηθά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 4 ΣΥΝΔΥΑΣΤΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 4 ΣΥΝΔΥΑΣΤΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 4 ΣΥΝΔΥΑΣΤΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 1. ρεδίαζε πλδπαζηηθνύ Κπθιώκαηνο Έλα ζπλδπαζηηθό θύθισκα (Κ) έρεη ηξεηο εηζόδνπο A, B θαη C θαη κία έμνδν Y Y=A B+AC Να θαηαζθεπάζεηε ην ράξηε Karnaugh. B 0

Διαβάστε περισσότερα

Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com Ώρες διδασκαλίας: 16:00 19:15 μμ

Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com Ώρες διδασκαλίας: 16:00 19:15 μμ ΠΑΙΓΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πξόγξακκα Δπηκόξθσζεο Τπνςεθίσλ Καζεγεηώλ Σερλνινγίαο Γελάξεο 2011 ΗΛΔΚΣΡΟΝΙΚΑ Ι (Ύιε Γπκλαζίνπ) Διδάσκων: Σαββίδης Σάββας Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD

Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD Γηα ηε δηεπθόιπλζή ζαο θαηά ην switch-off ηεο πεξηνρήο ηεο Πεινπνλλήζνπ έρνπκε πξνζζέζεη ζηνπο ςεθηαθνύο καο δέθηεο κία λέα,

Διαβάστε περισσότερα

Δπηιέγνληαο ην «Πξνεπηινγή» θάζε θνξά πνπ ζα ζπλδέεζηε ζηελ εθαξκνγή ζα βξίζθεζηε ζηε λέα ρξήζε.

Δπηιέγνληαο ην «Πξνεπηινγή» θάζε θνξά πνπ ζα ζπλδέεζηε ζηελ εθαξκνγή ζα βξίζθεζηε ζηε λέα ρξήζε. ΑΝΟΙΓΜΑ ΝΔΑ ΥΡΗΗ 1. Γεκηνπξγείηε ηε λέα ρξήζε από ηελ επηινγή «Παξάκεηξνη/Παξάκεηξνη Δηαηξίαο/Γηαρείξηζε Δηαηξηώλ». Πιεθηξνινγείηε ηνλ θσδηθό ηεο εηαηξίαο ζαο θαη παηάηε Enter. Σηελ έλδεημε «Υξήζεηο» παηάηε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΗΛΙΑΚΑ. Η Μηκή ζθέθηεθε έλαλ ηξόπν, γηα λα ζπγθξίλεη κεξηθά δηαθνξεηηθά αληειηαθά πξντόληα. Απηή θαη ν Νηίλνο ζπλέιεμαλ ηα αθόινπζα πιηθά:

ΑΝΤΗΛΙΑΚΑ. Η Μηκή ζθέθηεθε έλαλ ηξόπν, γηα λα ζπγθξίλεη κεξηθά δηαθνξεηηθά αληειηαθά πξντόληα. Απηή θαη ν Νηίλνο ζπλέιεμαλ ηα αθόινπζα πιηθά: ΑΝΤΗΛΙΑΚΑ Η Μηκή θαη ν Νηίλνο αλαξσηήζεθαλ πνην αληειηαθό πξντόλ παξέρεη ηελ θαιύηεξε πξνζηαζία ζην δέξκα ηνπο. Τα αληειηαθά πξντόληα έρνπλ έλα δείθηε αληειηαθήο πξνζηαζίαο (SPF), ν νπνίνο δείρλεη πόζν

Διαβάστε περισσότερα

Άζθεζε 2ε ΤΣΗΜΑΣΑ ΔΛΔΓΥΟΤ ΑΝΟΙΚΣΟΤ ΒΡΟΥΟΤ ΚΑΙ MATLAB

Άζθεζε 2ε ΤΣΗΜΑΣΑ ΔΛΔΓΥΟΤ ΑΝΟΙΚΣΟΤ ΒΡΟΥΟΤ ΚΑΙ MATLAB Άζθεζε 2ε ΤΣΗΜΑΣΑ ΔΛΔΓΥΟΤ ΑΝΟΙΚΣΟΤ ΒΡΟΥΟΤ ΚΑΙ MATLAB. ςνάπηηζη μεηαθοπάρ Γηα ηε κειέηε ελόο ζπζηήκαηνο κε ην Matlab απαξαίηεηε πξνϋπόζεζε είλαη λα δεκηνπξγήζνπκε έλα κνληέιν, ώζηε λα εμεηάζνπκε ηα ραξαθηεξηζηηθά

Διαβάστε περισσότερα

Single Cycle Datapath. Αρχιτεκτονική Υπολογιστών. 5ο εξάμηνο ΣΗΜΜΥ ακ. έτος: Νεκ. Κοζύρης

Single Cycle Datapath. Αρχιτεκτονική Υπολογιστών. 5ο εξάμηνο ΣΗΜΜΥ ακ. έτος: Νεκ. Κοζύρης Αρχιτεκτονική Υπολογιστών 5ο εξάμηνο ΣΗΜΜΥ ακ. έτος: 2014-2015 Νεκ. Κοζύρης nkoziris@cslab.ece.ntua.gr Single Cycle Datapath http://www.cslab.ece.ntua.gr/courses/comparch/ Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΩΜΘΡΘΙΞΘ ΤΩΠΞΘ ΡΘΡ ΛΘΙΠΕΡ ΗΚΘΙΘΕΡ ΛΘΤΑΗΚΘΔΗΡ Τ.

ΑΓΩΜΘΡΘΙΞΘ ΤΩΠΞΘ ΡΘΡ ΛΘΙΠΕΡ ΗΚΘΙΘΕΡ ΛΘΤΑΗΚΘΔΗΡ Τ. ΑΓΩΜΘΡΘΙΞΘ ΤΩΠΞΘ ΡΘΡ ΛΘΙΠΕΡ ΗΚΘΙΘΕΡ ΟΑIΤΜΘΔΘ ΡΕ ΛΕΓΑΚΞ ΓΗΟΕΔΞ 11V11 ΗΚΘΙΘΑ 6-10 ΤΠΞΜΩΜ ΛΕΘΞΜΕΙΗΛΑΑ ΞΣ ΟΑΘΤΜΘΔΘΞΣ ΡΕ ΛΕΓΑΚΞ ΓΗΟΕΔΞ ΓΘΑ ΟΑΘΙΕΡ ΗΚΘΙΘΑΡ 6-10 ΕΩΜ Η ΔΘΑΔΠΞΛΗ ΑΟΞ Η ΛΘΑ ΕΡΘΑ ΡΗΜ ΑΚΚΗ ΕΘΜΑΘ ΛΕΓΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ

10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ 10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ Σσποποιημένες παροτές ΥΣ Γηα ηελ ειεθηξνδόηεζε θάζε εζωηεξηθήο εγθαηάζηαζεο θαηαζθεπάδεηαη κία από ηηο «ηππνπνηεκέλεο» παξνρέο πνπ αλαθέξνληαη παξαθάηω. Γηα θάζε ηππνπνηεκέλε

Διαβάστε περισσότερα

Μονοψϊνιο. Αγνξά κε ιίγνπο αγνξαζηέο. Δύναμη μονοψωνίος Η ηθαλόηεηα πνπ έρεη ν αγνξαζηήο λα επεξεάζεη ηελ ηηκή ηνπ αγαζνύ.

Μονοψϊνιο. Αγνξά κε ιίγνπο αγνξαζηέο. Δύναμη μονοψωνίος Η ηθαλόηεηα πνπ έρεη ν αγνξαζηήο λα επεξεάζεη ηελ ηηκή ηνπ αγαζνύ. Μονοψϊνιο Ολιγοψώνιο Αγνξά κε ιίγνπο αγνξαζηέο. Δύναμη μονοψωνίος Η ηθαλόηεηα πνπ έρεη ν αγνξαζηήο λα επεξεάζεη ηελ ηηκή ηνπ αγαζνύ. Οπιακή αξία Δπηπξόζζεηα νθέιε από ηελ ρξήζε/θαηαλάισζε κηαο επηπξόζζεηε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΗΑΓΩΝΗΣΜΑ ΣΤΑ ΜΑΘΖΜΑΤΗΚΑ. Ύλη: Μιγαδικοί-Σσναρηήζεις-Παράγωγοι Θεη.-Τετν. Καη Εήηημα 1 ο :

ΓΗΑΓΩΝΗΣΜΑ ΣΤΑ ΜΑΘΖΜΑΤΗΚΑ. Ύλη: Μιγαδικοί-Σσναρηήζεις-Παράγωγοι Θεη.-Τετν. Καη Εήηημα 1 ο : ΓΗΑΓΩΝΗΣΜΑ ΣΤΑ ΜΑΘΖΜΑΤΗΚΑ Ον/μο:.. Γ Λσκείοσ Ύλη: Μιγαδικοί-Σσναρηήζεις-Παράγωγοι Θεη.-Τετν. Καη. 11-1-11 Εήηημα 1 ο : Α. Γηα ηελ ζπλάξηεζε f, λα βξείηε ην δηάζηεκα ζην νπνίν είλαη παξαγσγίζηκε θαζώο θαη

Διαβάστε περισσότερα

iii. iv. γηα ηελ νπνία ηζρύνπλ: f (1) 2 θαη

iii. iv. γηα ηελ νπνία ηζρύνπλ: f (1) 2 θαη ΔΠΑΝΑΛΗΠΣΙΚΑ ΘΔΜΑΣΑ ΣΟ ΓΙΑΦΟΡΙΚΟ ΛΟΓΙΜΟ Μάρτιος 0 ΘΔΜΑ Να ππνινγίζεηε ηα όξηα: i ii lim 0 0 lim iii iv lim e 0 lim e 0 ΘΔΜΑ Γίλεηαη ε άξηηα ζπλάξηεζε '( ) ( ) γηα θάζε 0 * : R R γηα ηελ νπνία ηζρύνπλ:

Διαβάστε περισσότερα

Πολυεπίπεδα/Διασυμδεδεμέμα Δίκτυα

Πολυεπίπεδα/Διασυμδεδεμέμα Δίκτυα Πολυεπίπεδα/Διασυμδεδεμέμα Δίκτυα Κοιμωμικά δίκτυα (multiplex network) Έρεηε ινγαξηαζκό ζην Facebook? Έρεηε ινγαξηαζκό ζην LinkedIn? Έρεηε ινγαξηαζκό ζην Twitter? Αεροπορικές γραμμές της Ευρώπης(multiplex

Διαβάστε περισσότερα

T A E K W O N D O. Δ. ΠπθαξΨο. ΔπΫθνπξνο ΘαζεγεηΪο ΑζιεηηθΪο ΦπζηθνζεξαπεΫαο ΡΔΦΑΑ - ΑΞΘ

T A E K W O N D O. Δ. ΠπθαξΨο. ΔπΫθνπξνο ΘαζεγεηΪο ΑζιεηηθΪο ΦπζηθνζεξαπεΫαο ΡΔΦΑΑ - ΑΞΘ T A E K W O N D O Δ. ΠπθαξΨο ΔπΫθνπξνο ΘαζεγεηΪο ΑζιεηηθΪο ΦπζηθνζεξαπεΫαο ΡΔΦΑΑ - ΑΞΘ ΦΠΗΘΝΘΔΟΑΞΔΗΑ Ο Ρ Ι Μ Ο Φπζη(θ)νζεξαπεΫα εϋλαη ε επηζηϊκε, ε νπνϋα κόλν κε θπζηθψ κωζα θαη κεζόδνπο πξνζπαζεϋ λα ζεξαπεύζεη

Διαβάστε περισσότερα

Άζκηζη ζτέζης κόζηοσς-τρόνοσ (Cost Time trade off) Καηαζκεσαζηική ΑΔ

Άζκηζη ζτέζης κόζηοσς-τρόνοσ (Cost Time trade off) Καηαζκεσαζηική ΑΔ Άζκηζη ζτέζης κόζηοσς-τρόνοσ (Cost Time trade off) Καηαζκεσαζηική Δίζηε μησανικόρ διοίκηζηρ μεγάληρ καηαζκεςαζηικήρ εηαιπείαρ και καλείζηε να ςλοποιήζεηε ηο έπγο πος πεπιγπάθεηαι από ηον Πίνακα 1. Κωδ.

Διαβάστε περισσότερα

Α. Εηζαγσγή ηεο έλλνηαο ηεο ηξηγσλνκεηξηθήο εμίζσζεο κε αξρηθό παξάδεηγκα ηελ εκx = 2

Α. Εηζαγσγή ηεο έλλνηαο ηεο ηξηγσλνκεηξηθήο εμίζσζεο κε αξρηθό παξάδεηγκα ηελ εκx = 2 ΣΡΙΓΩΝΟΜΔΣΡΙΚΔ EΞΙΩΔΙ Πνηα παξαδείγκαηα εμηζώζεσλ ή θαη πξνβιεκάησλ πηζηεύεηαη όηη είλαη θαηάιιεια γηα ηελ επίιπζε ηνπο θαηά ηελ δηάξθεηα ηεο δηδαθηηθήο δηαδηθαζίαο κέζα ζηελ ηάμε; 1 ε ΓΙΓΑΚΣΙΚΗ ΩΡΑ Α.

Διαβάστε περισσότερα

Δσναμική Δρομολόγηζη Ενηολών (Dynamic Scheduling)

Δσναμική Δρομολόγηζη Ενηολών (Dynamic Scheduling) Δσναμική Δρομολόγηζη Ενηολών (Dynamic Scheduling) 1 Απόδνζε pipeline Pipeline CPI = Ideal pipeline CPI + Structural Stalls + Data Hazard Stalls + Control Stalls Ideal pipeline CPI: κέηξν ηεο κέγηζηεο απόδνζεο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ221: Οργάνωση Υπολογιστών και Συμβολικός Προγραμματισμός. Κεφ. 4: Ο επεξεργαστής 1. Διάδρομος δεδομένων και μονάδα ελέγχου 2.

ΕΠΛ221: Οργάνωση Υπολογιστών και Συμβολικός Προγραμματισμός. Κεφ. 4: Ο επεξεργαστής 1. Διάδρομος δεδομένων και μονάδα ελέγχου 2. ΕΠΛ221: Οργάνωση Υπολογιστών και Συμβολικός Προγραμματισμός Κεφ. 4: Ο επεξεργαστής 1. Διάδρομος δεδομένων και μονάδα ελέγχου 2. Pipelining (Αν υπάρχει χρόνος) Θα ξαναπάμε πίσω στο Κεφ.3αργότερα. ΕΠΛ 221--

Διαβάστε περισσότερα

Γηαηάμεηο Αλίρλεπζεο Γηαξξνώλ (λεξνύ θαπζίκωλ ρεκηθώλ )

Γηαηάμεηο Αλίρλεπζεο Γηαξξνώλ (λεξνύ θαπζίκωλ ρεκηθώλ ) Γηαηάμεηο Αλίρλεπζεο Γηαξξνώλ (λεξνύ θαπζίκωλ ρεκηθώλ ) Τν πξόβιεκα - Γηαξξνή λεξνύ Αθόκε θαη κηα κηθξή δηαξξνή λεξνύ κπνξεί λα πξνθαιέζεη θαηαζηξνθή αλ δελ αληρλεπζεί εγθαίξσο Δηαξξνή κπνξεί λα πξνέιζεη

Διαβάστε περισσότερα

ΗΥ425 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών. Προχωρημένες Τεχνικές Pipelining. Ιάκωβος Μαυροειδής

ΗΥ425 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών. Προχωρημένες Τεχνικές Pipelining. Ιάκωβος Μαυροειδής ΗΥ425 Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Προχωρημένες Τεχνικές Pipelining. Ιάκωβος Μαυροειδής WB Data Imm Επεξεργαστής DLX Instruction Fetch Instr. Decode Reg. Fetch Execute Addr. Calc Memory Access Write Back

Διαβάστε περισσότερα

Πνηα λνκίδεηο όηη ζα είλαη ε ζπλνιηθή αληίζηαζε κηαο ζπλδεζκνινγίαο δύν αληηζηαηώλ ζπλδεδεκέλεο ζε ζεηξά; Γηαηί;...

Πνηα λνκίδεηο όηη ζα είλαη ε ζπλνιηθή αληίζηαζε κηαο ζπλδεζκνινγίαο δύν αληηζηαηώλ ζπλδεδεκέλεο ζε ζεηξά; Γηαηί;... ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: Ιζοδύναμη ανηίζηαζη ζύνδεζηρ ανηιζηαηών Η δηδαζθαιία ηεο ηζνδύλακεο αληίζηαζεο γηα ζύλδεζε αληηζηαηώλ ζε ζεηξά θαη παξάιιεια ππάξρεη ζην Αλαιπηηθό Πξόγξακκα Σπνπδώλ ζηα καζήκαηα Φπζηθήο

Διαβάστε περισσότερα

Fortran και Αντικειμενοστραυής προγραμματισμός. 3ε ελόηεηα

Fortran και Αντικειμενοστραυής προγραμματισμός.  3ε ελόηεηα Fortran και Αντικειμενοστραυής προγραμματισμός www.corelab.ntua.gr/courses/fortran_naval/naval Γδάζθνληεο: Άξεο Παγνπξηδήο (pagour@cs.ntua.gr) (Δπίθνπξνο Καζεγεηήο ΣΖΜΜΥ ) Γώξα Σνύιηνπ (dsouliou@mail.ntua.gr)

Διαβάστε περισσότερα

ΔΦΑΡΜΟΜΔΝΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΑ ΣΗ ΧΗΜΔΙΑ Ι ΘΔΜΑΣΑ Α επηέκβξηνο 2009. 1. Να ππνινγηζηνύλ νη κεξηθέο παξάγσγνη πξώηεο ηάμεο ηεο ζπλάξηεζεο f(x,y) =

ΔΦΑΡΜΟΜΔΝΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΑ ΣΗ ΧΗΜΔΙΑ Ι ΘΔΜΑΣΑ Α επηέκβξηνο 2009. 1. Να ππνινγηζηνύλ νη κεξηθέο παξάγσγνη πξώηεο ηάμεο ηεο ζπλάξηεζεο f(x,y) = ΘΔΜΑΣΑ Α επηέκβξηνο 9. Να ππνινγηζηνύλ νη κεξηθέο παξάγσγνη πξώηεο ηάμεο ηεο ζπλάξηεζεο f(,y) = y.. Να ππνινγηζηνύλ ηα νινθιεξώκαηα: a) ln b) a) 3cos b) e sin 4. Να ππνινγηζηεί ην νινθιήξσκα: S ( y) 3

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΛΟΠΟΙΗΗ ΛΟΓΙΚΩΝ ΤΝΑΡΣΗΕΩΝ ΜΕ ΠΙΝΑΚΕ KARNAUGH

ΑΠΛΟΠΟΙΗΗ ΛΟΓΙΚΩΝ ΤΝΑΡΣΗΕΩΝ ΜΕ ΠΙΝΑΚΕ KARNAUGH ΑΠΛΟΠΟΙΗΗ ΛΟΓΙΚΩΝ ΤΝΑΡΣΗΕΩΝ ΜΕ ΠΙΝΑΚΕ KRNUGH Γηα λα θάλνπκε απινπνίεζε κηαο ινγηθήο ζπλάξηεζεο κε πίλαθα (ή ράξηε) Karnaugh αθνινπζνύκε ηα παξαθάησ βήκαηα:. Η ινγηθή ζπλάξηεζε ζα πξέπεη λα είλαη ζε πιήξε

Διαβάστε περισσότερα

Δξγαιεία Καηαζθεπέο 1 Σάμε Δ Δ.Κ.Φ.Δ. ΥΑΝΗΩΝ ΠΡΩΣΟΒΑΘΜΗΑ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ. ΔΝΟΣΖΣΑ 2 ε : ΤΛΗΚΑ ΩΜΑΣΑ ΔΡΓΑΛΔΗΑ ΚΑΣΑΚΔΤΔ. Καηαζθεπή 1: Ογθνκεηξηθό δνρείν

Δξγαιεία Καηαζθεπέο 1 Σάμε Δ Δ.Κ.Φ.Δ. ΥΑΝΗΩΝ ΠΡΩΣΟΒΑΘΜΗΑ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ. ΔΝΟΣΖΣΑ 2 ε : ΤΛΗΚΑ ΩΜΑΣΑ ΔΡΓΑΛΔΗΑ ΚΑΣΑΚΔΤΔ. Καηαζθεπή 1: Ογθνκεηξηθό δνρείν Δξγαιεία Καηαζθεπέο 1 Δ.Κ.Φ.Δ. ΥΑΝΗΩΝ ΠΡΩΣΟΒΑΘΜΗΑ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΔΝΟΣΖΣΑ 2 ε : ΤΛΗΚΑ ΩΜΑΣΑ ΔΡΓΑΛΔΗΑ ΚΑΣΑΚΔΤΔ Καηαζθεπή 1: Ογθνκεηξηθό δνρείν Καηαζθεπάδνπκε έλα νγθνκεηξηθό δνρείν από πιαζηηθό κπνπθάιη λεξνύ

Διαβάστε περισσότερα

Image J Plugin particle tracker για παρακολούθηση της κίνησης σωματιδίων

Image J Plugin particle tracker για παρακολούθηση της κίνησης σωματιδίων Image J Plugin particle tracker για παρακολούθηση της κίνησης σωματιδίων (https://weeman.inf.ethz.ch/particletracker/) Τν Plugin particle tracker κπνξεί λα αληρλεύζεη απηόκαηα ηα ζσκαηίδηα πνπ θηλνύληαη,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΙ Δυτικήσ Μακεδονίασ, Παράρτημα Καςτοριάσ Τμήμα Πληροφορικήσ και Τεχνολογίασ Υπολογιςτών

ΣΕΙ Δυτικήσ Μακεδονίασ, Παράρτημα Καςτοριάσ Τμήμα Πληροφορικήσ και Τεχνολογίασ Υπολογιςτών τοιχεία του μαθήματοσ (ημζρα εβδομάδασ, ώρεσ, ζτοσ): ΣΕΙ Δυτικήσ Μακεδονίασ, Παράρτημα Καςτοριάσ Τμήμα Πληροφορικήσ και Τεχνολογίασ Υπολογιςτών Εργαςτηριακή ομάδα αςκήςεων 2 για το μάθημα «ΑΡΧΙΣΕΚΣΟΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΡΙΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ. Αθροίσματα, Γινόμενα και Ασσμπτωτικές Εκτιμήσεις

ΔΙΑΚΡΙΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ. Αθροίσματα, Γινόμενα και Ασσμπτωτικές Εκτιμήσεις ΔΙΑΚΡΙΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Αθροίσματα, Γινόμενα και Ασσμπτωτικές Εκτιμήσεις Ο Δηζνδεκαηίαο Σην ηειεπαηρλίδη «Ο Δηζνδεκαηίαο» ν Αξλανύηνγινπ γηα πξώηε θνξά δίλεη δύν επηινγέο: Να πάξεηο 50.000 Δπξώ θάζε ρξόλν

Διαβάστε περισσότερα

Α Καθοπιζμόρ απμοδιοηήηυν - 1 επικεθαλήρ 1. Γ Αςηοτία ζηη ζήπαγγα Β 1 επικεθαλήρ εξ. ζηελεσορ. Ε Ποζοηική ανάλςζη Γ 3 εξ.

Α Καθοπιζμόρ απμοδιοηήηυν - 1 επικεθαλήρ 1. Γ Αςηοτία ζηη ζήπαγγα Β 1 επικεθαλήρ εξ. ζηελεσορ. Ε Ποζοηική ανάλςζη Γ 3 εξ. Άσκηση cash flow tunnel Δίζηε επικεθαλήρ ηηρ ομάδαρ διασείπιζηρ κινδύνος πος αζσολείηαι με ηη λειηοςπγική ανάλςζη κινδύνυν μεγάληρ εηαιπείαρ διασείπιζηρ αςηοκινηηοδπόμυν. Έσεηε να παπαδώζεηε μελέηη πος

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ/Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08/09/2014

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ/Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08/09/2014 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΚΠ. ΕΤΟΥΣ 204-205 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑ/Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08/09/204 A ΟΜΑΓΑ Οδηγία: Να γράυεηε ζηο ηεηράδιο ζας ηον αριθμό κάθε μιας από ηις παρακάηφ ερφηήζεις Α.-Α.8 και

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Οργάνωση επεξεργαστή Διδάσκων: Επίκουρος Καθηγητής Αριστείδης Ευθυμίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΕΛΕΓΚΤΕΣ

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΕΛΕΓΚΤΕΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΕΛΕΓΚΤΕΣ Η ζεκεξηλή ξαγδαία εμέιημε ηεο ηερλνινγίαο ηεο κηθξνειεθηξνληθήο επέηξεςε ηελ θαηαζθεπή εηδηθώλ νινθιεξσκέλσλ θπθισκάησλ απνζήθεπζεο δεδνκέλσλ θαη πιεξνθνξηώλ θαηαιακβάλνπλ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΣΩΝ Α ΛΤΚΕΙΟΤ

ΣΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΣΩΝ Α ΛΤΚΕΙΟΤ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΣΩΝ Α ΛΤΚΕΙΟΤ Α/Α : 0_1382/153 1. Καη όηαλ έγηλε ε ππνρώξεζε αξγά ην απόγεπκα, επεηδή θνβήζεθαλ νη νιηγαξρηθνί κήπσο νη δεκνθξαηηθνί, αθνύ θάλνπλ επίζεζε, θαηαιάβνπλ

Διαβάστε περισσότερα

Δξγαιεία Καηαζθεπέο 1 Σάμε Σ Δ.Κ.Φ.Δ. ΥΑΝΙΧΝ ΠΡΧΣΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ. ΔΝΟΣΗΣΑ 11 ε : ΦΧ ΔΡΓΑΛΔΙΑ ΚΑΣΑΚΔΤΔ. Καηαζθεπή 1: Φαθόο κε ζσιήλα.

Δξγαιεία Καηαζθεπέο 1 Σάμε Σ Δ.Κ.Φ.Δ. ΥΑΝΙΧΝ ΠΡΧΣΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ. ΔΝΟΣΗΣΑ 11 ε : ΦΧ ΔΡΓΑΛΔΙΑ ΚΑΣΑΚΔΤΔ. Καηαζθεπή 1: Φαθόο κε ζσιήλα. Δξγαιεία Καηαζθεπέο 1 Δ.Κ.Φ.Δ. ΥΑΝΙΧΝ ΠΡΧΣΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΔΝΟΣΗΣΑ 11 ε : ΦΧ ΔΡΓΑΛΔΙΑ ΚΑΣΑΚΔΤΔ Καηαζθεπή 1: Φαθόο κε ζσιήλα Γηαθξάγκαηα Δξγαιεία Καηαζθεπέο 2 Η θαηαζθεπή πεξηγξάθεηαη ζηελ αληίζηνηρε ελόηεηα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 6: Διασωλήνωση Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών http://arch.icte.uowm.gr/mdasyg

Διαβάστε περισσότερα

γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε

γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε γηα «ην θνηλό θαη ην θύξην» (Γ.νισκόο) γηα λα ρηίδω πάληα κε ηνλ ίδηνλε ηξόπν, κε ηηο ίδηεο θαηαζθεπαζηηθέο θαη πιαζηηθέο πξννπηηθέο, κε ηελ ίδηαλε πάληνηε πίζηε θαη αγάπε.. Α.Κ.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΘΝΙΚΟ ΜΔΣΟΒΙΟ ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΙΟ ΥΟΛΗ ΗΛΔΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΥΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΥΑΝΙΚΩΝ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ ΣΟΜΔΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ

ΔΘΝΙΚΟ ΜΔΣΟΒΙΟ ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΙΟ ΥΟΛΗ ΗΛΔΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΥΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΥΑΝΙΚΩΝ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ ΣΟΜΔΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ ΔΘΝΙΚΟ ΜΔΣΟΒΙΟ ΠΟΛΤΣΔΥΝΔΙΟ ΥΟΛΗ ΗΛΔΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΥΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΥΑΝΙΚΩΝ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ ΣΟΜΔΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΤΠΟΛΟΓΙΣΩΝ Δ Ρ Γ Α Σ Η Ρ Ι Ο Τ Π Ο Λ Ο Γ Ι Σ Ι Κ Ω Ν ΤΣ Η Μ ΑΣ Ω Ν w w w. c s l a b. e c

Διαβάστε περισσότερα

Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67)

Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67) Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67) Γηα λα επαλαθέξεηε ην FritzBox Fon WLAN 7140 ζηηο πξνεπηιεγκέλεο ηνπ ξπζκίζεηο

Διαβάστε περισσότερα