Οικουµενικότητα, Μεθοδολογικά Θέµατα και Βιβλιογραφία

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Οικουµενικότητα, Μεθοδολογικά Θέµατα και Βιβλιογραφία"

Transcript

1 Οικουµενικότητα, Μεθοδολογικά Θέµατα και Βιβλιογραφία Η οικουµενικότητα του πλανήτη µας Όνειρο. Ένα πολιτισµικό και εκπαιδευτικό οδοιπορικό, ένα σεργιάνι στον κόσµο, αλλιώς, το πέταγµα του περιστεριού, το άνοιγµα της γνώσης, της εµπειρίας και της έρευνας για τους εκπαιδευτικούς και τους πολίτες της κοινωνίας µας. Ταξίδι 100 χώρες και 47 συνεντεύξεις µε ανθρώπους από διάφορες φυλές και ηπείρους. Εκπαιδευτικοί, ακαδηµαϊκοί, πολίτες από διάφορες χώρες του κόσµου µοιράζονται µαζί µας τα χρώµατα, τα έθιµα, τις τελετές, τη µόρφωση, την παιδεία, τη χαρά, τον πόνο και την προσδοκία τους. Μας ταξιδεύουν στον πολιτισµό τους µε το αίµα που κυλάει στις φλέβες τους και την καρδιά τους και µας στέλνουν το µήνυµα: «Αδέλφια Ειρήνη!» Ο Noam Chomsky, στο Παγκόσµιο Κοινωνικό Φόρουµ του Πόρτο Αλέγρε το 2002, θέτει επιτακτικά την ανάγκη για ειρήνη τονίζοντας: «Ή θα υπάρξει ένας κόσµος ειρηνικός ή δεν θα υπάρξει καθόλου» Στους σύγχρονους καιρούς του «παγκόσµιου χωριού», του διαδικτύου, των ψηφιακών δεδοµένων, των συλλογικών και µεµονωµένων ενεργειών οι οποίες µας επηρεάζουν άµεσα (όπως την τωρινή διεθνή συγκυρία), αφουγκραζόµαστε την εµπειρία των συνανθρώπων µας, τη χαρά της ζωής και το µήνυµα της ειρήνης. Πολιτισµικές και εκπαιδευτικές πρακτικές υιοθετούνται και ταξιδεύουν από τη µια χώρα στην άλλη. Ένα τέτοιο ταξίδι δεν τελειώνει ποτέ. Ωστόσο είχα την χαρά και δώρο στη ζωή να επισκεφτώ µέχρι σήµερα περισσότερες από 100 χώρες, να µυρίσω γη και ουρανό από τη Γη του Πυρός, το νοτιότερο άκρο του κόσµου στην πόλη Πούντα Αρένας της Χιλής, µέχρι τον µεταµεσονύκτιο ήλιο της Νορβηγίας, το Τολέδο του παππού µας Ελ Γκρέκο, το «άδειο τετράγωνο» στο Οµάν και τη Σαουδική Αραβία, το νοτιότερο άκρο της Ινδίας στο ακρωτήρι Κανιακουµαρί, τις πυραµίδες του Χέοπα στην Αίγυπτο ή τη φυλή Maori στη Νέα Ζηλανδία. Στον άνθρωπο δεν αρκεί µόνο η γη και ο ουρανός, έχει ανάγκη το συνάνθρωπο. Το δεύτερο δώρο λοιπόν ήταν τούτο, οι αξιόλογοι φίλοι και συνάδελφοι που συνάντησα. Άνοιξαν απλόχερα τις κυψέλες τους και άφησαν ελεύθερους όλους τους χυµούς που είχαν µαζέψει, πικρούς και γλυκούς, να φτάσουν κοντά µας. Αυτοί οι «αγωγιάτες» µε θέληση απλώνουν τα «παιχνίδια» τους µπροστά µας ένα αστείο, µια θύµηση, µια καταιγίδα, ένα διάλειµµα στο σχολείο, ένα παιδικό χαµόγελο, ένα δάκρυ. Έτσι πλαταίνουµε την καρδιά και βαθαίνουµε την ψυχή για να χωρέσουν τις αντανακλάσεις του ισλαµισµού στην εκπαίδευση των αραβικών χωρών. Αφουγκραζόµαστε µε σεβασµό τις διαφορετικές θρησκευτικές πεποιθήσεις, που επηρεάζουν τη ζωή των εκατοµµυρίων µαθητών στον κόσµο του ισλαµισµού, του βουδισµού, του κοµφουκιανισµού, του χριστιανισµού. Σπάνια έχουµε την ευκαιρία να ακούσουµε τα λόγια των συναδέλφων µας από την Κίνα ή την Αίγυπτο. Με τις επισκέψεις µας στα σχολεία του κόσµου και τις συνεντεύξεις µε πανεπιστηµιακούς και εκπαιδευτικούς, φτάνει στην Ελλάδα το «χρώµα της δικής τους φωνής». Ταυτόχρονα, εµβαθύνουµε στον δικό µας πολιτισµό και εκπαίδευση, στη δική µας καρδιά, γνώση και εµπειρία. Συµφωνούµε ή διαφωνούµε µε µια διπλή ακρόαση, τη δική τους και τη δική µας, αφουγκραζόµενοι τον ίδιο µας τον εαυτό. «Αντιµιλάω στον εαυτό µου. Είµαι πλατύς. Περιέχω πλήθη» (Walt Whitman). Αυτή είναι και η δύναµη της εκπαίδευσης και του πολιτισµού. Ένα παιχνίδι, µια ερµηνεία των ψυχολογικών και κοινωνικών φαινοµένων η οποία προϋποθέτει την κριτική θεώρηση των εσωτερικών και των εξωτερικών µας αντικατοπτρισµών. «Η εκπαίδευση δεν µπορεί να επιδιορθώσει τη στέγη που στάζει, δεν µπορεί να εξαλείψει ένα διαζύγιο ή την απώλεια ενός γονέα, ή να απαλείψει µια ασθένεια και µια άσχηµη

2 κατάσταση υγείας» (Nixon, Martin, McKeown & Ranson, 1996: 118). Η εκπαίδευση δεν µπορεί να αλλάξει την κοινωνία αυτοµάτως. Μπορεί όµως να αλλάξει τον τρόπο σκέψης, µπορεί να αλλάξει τη συνείδηση και να διαµορφώσει εκείνες τις στάσεις που θα αναπτύξουν συνθήκες προόδου, τόσο για τα άτοµα, όσο και για τις κοινωνίες. Περπατάτε στον κεντρικό δρόµο της Νέας Υόρκης, σας αρέσει. Αισθάνεστε όµορφα, ο αέρας είναι καθαρός, ακούγονται µουσικές από πλανόδιους µουσικούς, είναι όµορφα και ειρηνικά. Γύρω σας, δίπλα σας, προχωρούν άνθρωποι λευκοί, µαύροι, Μωαµεθανοί, Ινδιάνοι, Ινδοί, Αφρικανοί. Τι τους κάνει διαφορετικούς άραγε; εν είναι εντυπωσιακό; Μέσα στα σύνορα µιας χώρας σφυρηλατούνται Έλληνες, Περουβιανοί, Κινέζοι άνθρωποι διαφορετικοί στο ντύσιµο, στην εκπαίδευση. Είναι η γεωγραφία, ο πολιτισµός, η ιστορία, η παιδεία που τους κάνουν τόσο διαφορετικούς αλλά ταυτόχρονα και τόσο ίδιους; Πλησιάζοντάς τους προσπαθούµε να κατανοήσουµε τον άνθρωπο, πώς µαθαίνει, πώς µαθαίνουµε και εµείς. Τι επιλέγουν να µας αφηγηθούν από την ιστορία τους; Τι πιστεύουν για τη χώρα τους και την πολιτισµική τους ταυτότητα; Ποια είναι η δύναµη της φύσης, η δύναµη της ιστορίας, η δύναµη της φτώχειας, η δύναµη της γλώσσας, η δύναµη του πολέµου, η δύναµη του φύλου, η δύναµη του χρόνου, η δύναµη των πολλαπλών πολιτισµών, η δύναµη της ειρήνης, η δύναµη της ιδεολογίας, η δύναµη των αστικών κέντρων, η δύναµη της περιφέρειας, η δύναµη της θρησκείας, η δύναµη της ενέργειας, η δύναµη της εκπαίδευσης, η δύναµη του πολιτισµού; Νοµιµοποιούνται ιεραρχικές αξιολογικές κρίσεις; Ένας Παρθενώνας υπερτερεί µιας αφρικάνικης καλύβας; Ο άνθρωπος νοµιµοποιείται να εκµεταλλεύεται τον άνθρωπο; Ερωτήµατα για όλους µας. Οπτική του εγχειρήµατος Σήµερα, την εποχή της ψηφιακής πληροφορίας και της εικόνας, υπάρχει έντονη η ανάγκη να κρίνουµε, όσο ποτέ άλλοτε και όσο καλύτερα γίνεται, τον τρόπο µε τον οποίο παρουσιάζονται τα πλάνα, τα «καρέ της πληροφορίας». Ο «φακός» παρουσιάζει µια ορισµένη διάσταση και άποψη. Ο µαθητής, ο Έλληνας εκπαιδευτικός και πολίτης χρειάζεται µπορεί να γνωρίζει ή να προσπαθήσει να αντιληφθεί τι κρύβεται πίσω και πέρα από τα κατασκευασµένα πλάνα. Το οδοιπορικό που ξετυλίγεται µπροστά σας σαν το µίτο της Αριάδνης έχει αυτή τη διάσταση. ίνει την ευκαιρία στους συνοµιλητές µας να µας µιλήσουν για τη (δια)µόρφωση των ανθρώπων στη χώρα τους, να µας δώσουν τα «δικά τους καρέ», να ακούσουµε τις δικές τους αυθεντικές και γνήσιες φωνές, τις οποίες σκεφτόµαστε όλοι µας. Ο άνθρωπος που γνωρίζει άλλους λαούς και έθιµα, άλλες εκπαιδευτικές προσεγγίσεις, ανοίγει το µυαλό και την καρδιά του. Παθαίνει και ίσως µαθαίνει. Γι αυτό άλλωστε ο λαός µας λέει για τους ξενιτεµένους: «Αυτοί είναι δυο φορές Έλληνες». Οι Έλληνες παύουµε να αντιγράφουµε και να µεταφράζουµε ό,τι φτάνει στα χέρια µας. Αναζητούµε τη δική µας εµπειρία, τη δική µας κριτική άποψη. Μπορούµε να δρούµε και όχι να αντι-δρούµε στις διεθνείς εξελίξεις. Σε αυτούς τους τόνους κινείται και το δικό µας εκπαιδευτικό και πολιτισµικό ταξίδι. Αν θέλετε να µιλήσουµε µε µια άλλη γλώσσα, «επιστηµονική», στόχος αυτής της ταξιδιωτικής έρευνας ήταν να µελετήσει, ως ενδεικτικά παραδείγµατα, τον τρόπο µε τον οποίο ο πολιτισµός, η ιστορία, η ιδεολογία, η τοπική κοινωνία, η οικονοµία, η γεωγραφία, οι εθνότητες, τα ήθη και τα έθιµα, οι θρησκείες, οι παραδόσεις, οι εκπαιδευτικές προσεγγίσεις διαφόρων χωρών απ όλο τον κόσµο (δια)µορφώνουν και εκπαιδεύουν τους µαθητές-πολίτες τους. Επιµέρους σκοποί της µελέτης µας είναι: Να παρουσιάσει την ιστορία και τον πολιτισµό κάποιων χωρών από τις ηπείρους του κόσµου. Κεντρική θέση στην έρευνα παίρνουν οι µαρτυρίες, οι

3 απόψεις και οι εµπειρίες των εκπαιδευτικών-πολιτών των χωρών που µας έδωσαν τις συνεντεύξεις. Να προβάλει φωτογραφίες και βίντεο από αυτά τα µέρη του πλανήτη παρµένα στους δρόµους. Να καταδείξει την αλληλεπίδραση του πολιτισµού, της ιστορίας, της ιδεολογίας, της τοπικής κοινωνίας, της οικονοµίας, της γεωγραφίας, της εθνότητας, των ηθών και των εθίµων, της θρησκείας και της κοινωνικής παράδοσης µε την εκπαίδευση. Να µελετήσει, ιδιαίτερα, τα πολλαπλά πολιτισµικά και ιστορικά στοιχεία που αναδεικνύουν σε κάθε χώρα την αγωγή των πολιτών της και σε τελική ανάλυση τον τρόπο µε τον οποίο εκπαιδεύονται και (δια) µορφώνονται οι άνθρωποι. Στην έρευνα µας δίνονται δεκάδες τέτοια παραδείγµατα όπως: οι ιστορικές µεταβολές κάθε χώρας όπως οι συµµετέχοντες επιλέγουν να τις αναφέρουν η θρησκεία (κοµφουκιανισµός, βουδισµός, ισλαµισµός, χριστιανισµός) η σύγχρονη διακρατική θέση κάθε χώρας (προηγµένη χώρα, αναπτυσσόµενη, µετααποικιακή κτλ.) οι κοινωνικές και ιδεολογικές συνθήκες (π.χ. από τις συνεντεύξεις προκύπτει ότι στη Λατινική Αµερική υπάρχει έντονη η αντίληψη για τον κοινωνικό-επαναστατικό χαρακτήρα της εκπαίδευσης, στην Ινδία και Νότια Ασία για τον ηθικό-θρησκευτικό, στην Αφρική για τον ηθικό-παραδοσιακό και στην Ευρώπη για τον ορθολογικόπαραγωγικό). Να παρουσιάσει τις εκπαιδευτικές προσεγγίσεις αυτών των χώρων µέσα από την εµπειρία των εν ενεργεία συναδέλφων στα σχολεία και τα πανεπιστήµια του κόσµου, τις επισκέψεις στα σχολεία των συγκεκριµένων χωρών σε συνδυασµό µε ένα βιβλιογραφικό αναστοχασµό. Να παρουσιάσει τις εκπαιδευτικές διαφορές αλλά και τα σύγχρονα µηνύµατα του πολιτισµού αυτών των χωρών και ευρύτερα των ηπείρων. Να ανοίξει νέα δίκτυα επικοινωνίας και ζωής στον πλανήτη. Αυτή η Σειρά προσπαθεί να αναδείξει µια σειρά από εκπαιδευτικά θέµατα. Είναι µια εκπαιδευτική και µαθησιακή καταιγίδα! Φέρνει στο προσκήνιο µε ευρύτητα, τα σύγχρονα ζητήµατα της παγκόσµιας, αλλά και έµµεσα της ελληνικής πραγµατικότητας, εναύσµατα και ερεθίσµατα κριτικής στάσης για τον αναγνώστη. Αυτό για παράδειγµα προσπαθεί να αναδείξει και η εκπαιδευτική σειρά World Yearbook of Education (Παγκόσµιο Ετήσιο Βιβλίο για την Εκπαίδευση) από το 1980 έως σήµερα: 1980 Εκπαίδευση των Εκπαιδευτικών, 1981 Εκπαίδευση των Μειονοτήτων, Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Εκπαίδευση, 1984 Γυναίκες και Εκπαίδευση, 1985 Έρευνα, Πολιτική και Πρακτική, 1986 ιοίκηση Σχολείων, 1987 Επαγγελµατική Εκπαίδευση, 1988 Εκπαίδευση και Νέες Τεχνολογίες, 1989 Αγωγή Υγείας, 1990 Αξιολόγηση και Εκτίµηση, 1991 ιεθνές Σχολείο και Εκπαίδευση, 1992 Αστική Εκπαίδευση, 1993 Ειδική Αγωγή, 1994 Το Κενό στην Εκπαίδευση Φύλου στην Ανωτάτη Εκπαίδευση, 1995 Νεολαία, Εκπαίδευση και Εργασία, 1996 Αξιολόγηση των Ανώτερων Εκπαιδευτικών Συστηµάτων, 1997 ιαπολιτισµική Εκπαίδευση, 1998 Μελλοντική Εκπαίδευση, 1999 Ενισχύοντας την Ένταξη, 2001 Αξίες, Κουλτούρα και Εκπαίδευση, 2002 Εκπαίδευση των Εκπαιδευτικών, ιλήµµατα και Προοπτικές, 2003 Γλώσσα, 2004 Ψηφιακή Τεχνολογία, Κοινότητες και Εκπαίδευση, 2005 Παγκοσµιοποίηση και Εθνικισµός στην Εκπαίδευση, 2006 Εκπαιδευτική Έρευνα και

4 Πολιτική, 2007 Εκπαιδεύοντας το Παγκόσµιο Εργατικό υναµικό, 2008 Γεωγραφίες της γνώσης, Γεωµετρίες της ύναµης, 2009 Μελέτες της Παιδικής Ηλικίας και οι Επιπτώσεις της Παγκοσµιοποίησης, 2010 Εκπαίδευση και Αραβικός «Κόσµος», 2011 Το Εκπαιδευτικό Πρόγραµµα στον Κόσµο Σήµερα, 2012 Πολιτική ανεισµού και Χορηγήσεων στην Εκπαίδευση, 2013 Εκπαιδευτικοί, Επαγγελµατισµός και Πολιτική. Τα παραπάνω σύγχρονα θέµατα αναδύονται και στις συνεντεύξεις που ακολουθούν και σίγουρα αντανακλούν θέµατα της ελληνικής εκπαίδευσης, όπως είναι η εκπαίδευση των παιδιών στα φανάρια των δρόµων, τα ολιγοθέσια σχολεία της περιφέρειας, η εκπαίδευση των µειονοτήτων και των αλλοδαπών, η εκπαίδευση των εκπαιδευτικών, η χρήση της τεχνολογίας, η εκπαιδευτική έρευνα, η ειδική αγωγή, ο εκπαιδευτικός σχεδιασµός, οι εναλλακτικές εκπαιδευτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας και των µαθηµατικών, η διεύθυνση των σχολείων, η ιστορική και πολιτισµική ταυτότητα, η οικουµενικότητα κτλ. Ένας τρόπος για την κατανόηση ενός πολιτισµού είναι µέσα από το άµεσο βίωµα. Αν µάλιστα στα δύο άκρα µιας πολιτισµικής προσέγγισης είναι ο «εθνοκεντρισµός» και η «διαπολιτισµικότητα» ενδιάµεσα αναδύονται η «ενηµέρωση», η «κατανόηση», η «αποδοχή» και ο «σεβασµός», η «εκτίµηση» και η «αξία» και τελικά η «αλλαγή». Άλλωστε «το αληθινό ταξίδι ανακάλυψης δεν είναι να βλέπεις νέα µέρη αλλά να βλέπεις µε νέα µάτια» (Hapgood & Fennes, 1997). Η Σειρά απευθύνεται τόσο στην εκπαιδευτική κοινότητα, δηλαδή στους εκπαιδευτικούς όλων των βαθµίδων, στα πανεπιστήµια, στους γονείς και στους µαθητές, όσο και στο ευρύτερο αναγνωστικό κοινό. Ερευνητικές µεθοδολογίες Τι εργαλεία έχει άραγε ένας µελετητής στα χέρια του; Στην εξέλιξη των κοινωνικών επιστηµών ο Wilhelm Dilthey έκανε τη διάκριση ανάµεσα στις φυσικές επιστήµες οι οποίες προσπαθούν να «εξηγήσουν»-erklaeren και στις κοινωνικές επιστήµες οι οποίες προσπαθούν να «κατανοήσουν και να ερµηνεύσουν»-verstehen. Για πρώτη φορά έγινε η διάκριση ανάµεσα στα «φυσικά» και τα «ψυχολογικά κοινωνικά» φαινόµενα και σταδιακά αναπτύχθηκαν δύο µεθοδολογικές ερευνητικές προσεγγίσεις ή ερευνητικά «παραδείγµατα» που αντανακλούν τις σύγχρονες εξελίξεις στις επιστήµες: το «επιστηµονικό» (scientific) και το «κοινωνικό-ανθρωπολογικό» (socio-anthropological) ή «ερµηνευτικό» (interpretive) παράδειγµα. Οι Parlett και Hamilton (1976) περιγράφουν το πρώτο ως ένα υποθετικόαναγωγικό, πειραµατικό παράδειγµα, ενώ το δεύτερο επικεντρώνεται στο σύνολο των πολιτισµικών, κοινωνικών και ψυχολογικών παραγόντων. Ο όρος «παράδειγµα» αναφέρεται στον τρόπο σκέψης ο οποίος επικρατεί µέσα σε µια επιστηµονική κοινότητα. Αυτός ο τρόπος σκέψης προσδιορίζει σε µεγάλο βαθµό τα κριτήρια σύµφωνα µε τα οποία οι ερευνητές επιλέγουν και ερευνούν κάποια προβλήµατα αλλά και τους τρόπους µε τους οποίους διεξάγουν την έρευνα σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο (Husen, 1988). Μερικοί ερευνητές υποστηρίζουν πως η επιλογή του ερευνητικού παραδείγµατος προσδιορίζει τη φύση της έρευνας, καθώς οι διαφορές ανάµεσα στις δύο απόψεις είναι οντολογικές, επιστηµολογικές και αλληλεπιδραστικές (Burrell & Morgan, 1979). Η πρώτη αρχή αφορά τις οντολογικές θεωρήσεις οι οποίες αναφέρονται σε ερωτήµατα σχετικά µε το «είναι» του κοινωνικού κόσµου. Το επιστηµονικό παράδειγµα υποστηρίζει ότι τα αντικείµενα έχουν µια «ανεξάρτητη ύπαρξη», ενώ το ερµηνευτικό παράδειγµα θεωρεί ότι αυτά τα αντικείµενα της σκέψης είναι λιγότερο ή περισσότερο «υποκειµενικά».

5 Η δεύτερη αρχή αφορά τις επιστηµολογικές ερωτήσεις για τη «γνώση». Το επιστηµονικό παράδειγµα τονίζει την «αντικειµενικότητα της γνώσης», ενώ το ερµηνευτικό προτείνει µια «υποκειµενική και προσωπική γνώση» και τη ενεργητική συµµετοχή των συµµετεχόντων (και όχι υποκείµενων) ως το κύριο αξιόπιστο µέσο για την κατανόηση µιας κατάστασης. Η τρίτη αρχή αναφέρεται στη σχέση των ανθρώπινων όντων µε το περιβάλλον. Το επιστηµονικό παράδειγµα προωθεί µια «µηχανιστική και προσδιοριστική» σχέση ενώ το ερµηνευτικό µια «προσωπική» (Cohen & Manion, 1994). Συνοπτικά, τα µεθοδολογικά ίχνη των διαφορετικών επιστηµονικών παραδειγµάτων ακολουθούν µια ορολογία του τύπου: «επιστηµονικό», «θετικιστικό», «αντικειµενικότητα», «ρεαλιστικό», «ιδρυµατικό», «εγκυρότητα», «αξιοπιστία», «αφαιρετικό» και «εµπειρικό». Το ερµηνευτικό δίκτυο των όρων αφορά: «αντίθετικιστικό», «αντι-ιδρυµατικό», «ερµηνεία», «κατανόηση», «υποκειµενικότητα», «πιστότητα», «δυνατότητα µεταφοράς», «ιδεαλιστικό», «σχετικό» και «αντιαφαιρετικό» (Robson, 1996, Silverman, 2000). Ερµηνευτικό παράδειγµα Επιστηµονικό παράδειγµα Πολλαπλές πραγµατικότητες Αντικειµενική πραγµατικότητα Οι έννοιες αναδύονται σταδιακά Ορισµός προβλήµατος και όρων Ολιστική προσέγγιση Αρχική µορφοποίηση υπόθεσης Επί σκοπού δείγµα Τυχαίο δείγµα Συµµετοχή του ερευνητή Ο ερευνητής παραµένει σε απόσταση Περιγραφή µε λέξεις Η έµφαση δίνεται στους αριθµούς Πίνακας 2: Εν δυνάµει διαφορές των παραδειγµάτων (Miles & Huberman, 1984) Μεταγενέστερα ένα τρίτο ερευνητικό παράδειγµα έχει αναδυθεί ως κριτική αποτίµηση των δύο προηγούµενων: η «κριτική επιστήµη», «critical science», που εµπεριέχει τη βασική αρχή ότι τα λογικά ανθρώπινα όντα είναι ικανά να ασκούν κριτική, ώστε να επιφέρουν την αλλαγή που θα οδηγήσει στη χειραφέτησή τους (Habermas, 1973). Η παρούσα έρευνα επιδιώκει µια µελέτη του πολιτισµού, της εκπαίδευσης και της µεταξύ τους αλληλεπίδρασης µε παραδείγµατα τις αφηγήσεις των πολιτών από διάφορα µέρη του κόσµου. Μια έρευνα απαιτεί «µεθοδολογική συνέπεια», δηλαδή συνέπεια ανάµεσα στην ανάλυση των δεδοµένων και την υιοθετηµένη επιστηµολογία έρευνας (Powney & Watts, 1987). Η εστίαση αυτής της έρευνας στην κατανόηση των εµπειριών, βιωµάτων, δραστηριοτήτων, απόψεων και ερµηνειών των συµµετεχόντων, και όχι η στατιστική ανάλυση, επισήµανε την ανάγκη υιοθέτησης του ερµηνευτικού ερευνητικού παραδείγµατος (Jamieson, Parlett & Pocklington, 1977). Το ερµηνευτικό ερευνητικό παράδειγµα επικεντρώνεται στους ανθρώπους και στις ερµηνείες που δίνουν για την πραγµατικότητα την οποία βιώνουν. Οι ερευνητές τους προσεγγίζουν µέσα στο πλαίσιο το οποίο υπάρχουν και λειτουργούν και όχι µέσα σε ένα ερευνητικό εργαστήριο. Τα βασικά σηµεία του ερµηνευτικού παραδείγµατος τα οποία ισχύουν και για την παρούσα έρευνα είναι: Η έρευνα σε «βάθος» και «εύρος» για τη µελέτη πολύπλοκων καταστάσεων. Η έρευνα για µια ολιστική θεώρηση του πλαισίου. Η έρευνα για ανεξερεύνητα θέµατα σε ένα συγκεκριµένο χώρο.

6 Η έρευνα η οποία δεν µπορεί να διεξαχθεί µε πείραµα για πρακτικούς και ηθικούς λόγους. Η έρευνα σε διαδοχικές φάσεις µε δεδοµένα εκτεταµένης φύσης. Η έρευνα για την σύλληψη των βαθύτερων αντιλήψεων, απόψεων και ερµηνειών των συµµετεχόντων. Η έρευνα στην οποία ο ερευνητής είναι το βασικό όργανο διεξαγωγής της. Η έρευνα στην οποία το µεγαλύτερο µέρος της ανάλυσης γίνεται µε λέξεις. Η έρευνα στην οποία γίνεται χρήση της «εδαφικής» προσέγγισης (Guba & Lincoln, 1985, Silverman, 2000). Ιδιαίτερα χρήσιµη σε αυτή την έρευνα ήταν και η «εδαφική» (grounded) προσέγγιση, η οποία από τη φύση της δεν οδηγεί στην επιβεβαίωση ή απόρριψη µιας υπόθεσης αλλά στην κατανόηση της «εικόνας» η οποία ήδη υπάρχει, έτσι όπως τουλάχιστον τη βιώνουν οι πολίτες των χωρών µε τους οποίους µιλήσαµε (Glaser & Strauss, 1967, Bartlett & Rayne, 1997). Επίσης επιλέχθηκε η στρατηγική της «µελέτης περίπτωσης», µια ερευνητική στρατηγική ενός φαινόµενου µέσα στα αληθινά του πλαίσια. Η µελέτη περίπτωσης δίνει ιδιαίτερη έµφαση στους συµµετέχοντες της έρευνας στα καθηµερινά τους πλαίσια και παρέχει τη δυνατότητα για µια συστηµική και σταδιακή ανάλυση των εννοιών οι οποίες προκύπτουν και όχι σε µεµονωµένες µεταβλητές (Coleman, 1998). Κάθε χώρα είναι µια µελέτη περίπτωσης. Μεθοδολογικά έγινε µια προσπάθεια να πάρω συνεντεύξεις από κάθε ήπειρο από πέντε έως εννέα διαφορετικές χώρες. Έτσι µας µίλησαν 12 συνάδελφοι από 8 διαφορετικές χώρες της Αµερικής, 14 από 9 χώρες της Ασίας, 6 από 5 χώρες της Αφρικής και 15 από 9 χώρες της Ευρώπης σύνολο 47 συνεντεύξεις από 31 διαφορετικές χώρες τεσσάρων ηπείρων. Τα «εργαλεία», οι ερευνητικές µέθοδοι που χρησιµοποιήθηκαν ήταν ηµιδοµηµένες µαγνητοφωνηµένες συνεντεύξεις, επίσκεψη και παρατήρηση της κάθε χώρας, µελέτη και κριτική στάση στα αρχεία-ντοκουµέντα από τις βιβλιοθήκες του Σάο Πάολο ως τις βιβλιοθήκες της Αγγλίας. Ενδιαφέρον υλικό αποτελεί η συλλογή δεκάδων χιλιάδων φωτογραφιών (και βίντεο) των πολιτισµικών και εκπαιδευτικών εκφράσεων αυτών των λαών και των σχολείων τους. Η βασική µέθοδος λοιπόν της έρευνας µας, το βασικό «εργαλείο» για τη συγκέντρωση των δεδοµένων ήταν η συνέντευξη. Η συνέντευξη βασίζεται σε µια σειρά ερωτήσεων στις οποίες οι συµµετέχοντες απαντούν (Robson, 1996). Οι συνεντεύξεις είναι κατάλληλες όταν αναζητούνται δεδοµένα σχετικά µε ευαίσθητα θέµατα και συναισθήµατα. Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι συνεντεύξεων οι «δοµηµένες», οι «ελεύθερες» και οι «ηµι-δοµηµένες». Εδώ διατηρήθηκε µια ισορροπία ανάµεσα στην δοµηµένη συνέντευξη, στην οποία ο ερευνητής διατηρεί τον έλεγχο, και την ελεύθερη συνέντευξη, στην οποία ο έλεγχος είναι πολύ µικρός. Η ηµιδοµηµένη συνέντευξη επιτρέπει στους συµµετέχοντες να εκφράσουν τις απόψεις τους για όποιο θέµα θεωρούν σηµαντικό, αλλά και οι ερευνητές να αναζητήσουν ό,τι τους ενδιαφέρει (Powney & Watts, 1987 Gall, Borg & Gall, 1996). Ιδιαίτερα, ακολουθήθηκαν οι αρχές της «ιεραρχικής» συνέντευξης διατηρώντας τη διαδικασία ανοιχτή, ώστε να ακουστούν οι απόψεις των συµµετεχόντων, ενώ ταυτόχρονα ερευνήθηκαν και οι δικές µου θεµατικές. Αυτό έγινε µε τη διάταξη των ερωτήσεων µε µια σταδιακή πορεία από ένα ανοιχτό πλαίσιο σε ένα συγκεκριµένο. Έτσι, δεν ήταν πάντοτε απαραίτητο να αναζητούµε επιµέρους πληροφορίες εφόσον οι συµµετέχοντες, βασιζόµενοι σε κάποιες ερωτήσεις-κλειδιά για τον Πολιτισµό και την Εκπαίδευση, αφηγούνταν τις εµπειρίες και τις απόψεις

7 τους. Κάποιες σχεδιασµένες ερωτήσεις δεν υποβλήθηκαν γιατί οι βασικές ερωτήσεις είχαν καλύψει τις επιµέρους πληροφορίες (Tomlinson, 1989). Οι συνεντεύξεις αυτής της µορφής έχουν «ελαστικότητα», η οποία επιτρέπει την αξιοποίηση της γλώσσας του σώµατος και την αµεσότητα στην αλληλεπίδραση. Έτσι, δηµιουργείται µια φιλικότερη ατµόσφαιρα. Οι βαθύτερες σκέψεις ενός ατόµου µπορούν να εκφραστούν, ενώ το ποσοστό συµµετοχής είναι πολύ µεγάλο. Τα κυριότερα µειονεκτήµατα των συνεντεύξεων είναι ο εκτεταµένος χρόνος λόγω της ιδιαιτερότητας αυτής της µελέτης χρειάστηκαν πολλά χρόνια για την ολοκλήρωση τους αλλά και η έλλειψη σταθερότητας η οποία θέτει καίρια ερωτήµατα όσον αφορά την εγκυρότητα (Scott & Usher, 1999). Αυτοί που παίρνουν τις συνεντεύξεις είναι ανθρώπινα όντα και όχι µηχανές, και, εποµένως, οι τρόποι τους ίσως να επιδρούν στους ερωτώµενους. Επίσης υπάρχει το ενδεχόµενο να αναπτυχθεί ένας άκαρπος ανταγωνισµός ανάµεσα τους ή ο ερωτώµενος να επιθυµεί να ευχαριστήσει τον ερευνητή λέγοντας του αυτά τα οποία νοµίζει ότι ο ερευνητής θέλει να ακούσει. Ο Berg (1995) σηµειώνει ότι η συνέντευξη είναι µια «δραµατουργική διαδικασία» ανάµεσα στον ερευνητή και τον ερωτώµενο και συστήνει κάποιες οδηγίες οι οποίες ακολουθήθηκαν κατά τη διαδικασία των δικών µας συνεντεύξεων: Ποτέ µην αρχίζεις µια συνέντευξη απότοµα. Να θυµάσαι το βασικό σκοπό της έρευνας και της συνέντευξης. Να ακούς τον ερωτώµενο. Η συνέντευξη να γίνεται σε άνετο µέρος. Επέκταση των µονοσύλλαβων απαντήσεων µε παραινέσεις. Να σέβεσαι τις απόψεις του ερωτώµενου. Να µαθαίνεις από τις προηγούµενες συνεντεύξεις. Να χρησιµοποιείς απλή γλώσσα. Κάθε ερώτηση να περιλαµβάνει µια απλή ιδέα. Να µιλάς λιγότερο από τον ερωτώµενο. Στις ερµηνευτικές προσεγγίσεις, έρευνες µέσα στον αληθινό κόσµο, οι ερευνητές δεν διεκδικούν µια απόλυτα αντικειµενική προσέγγιση. Η εγκυρότητα στο επιστηµονικό παράδειγµα χρησιµοποιεί τη µέτρηση και τον πειραµατισµό, για να προχωρήσει στη γενίκευση. Αντίθετα, στο ερµηνευτικό παράδειγµα για να κριθεί µια έρευνα «άξια εµπιστοσύνης» (trust-worthiness), αυτό απαιτεί τις ικανότητες και την ευαισθησία του ερευνητή, η εγκυρότητα είναι περισσότερο προσωπική και διαπροσωπική παρά τεχνητή (Reason & Rowan, 1996). Οι Schuster και Ogilvy (1980) προτείνουν µια άλλη προσέγγιση, αυτής της «άποψης» (perspective), για να ξεπεράσουν το πρόβληµα ανάµεσα στην «αντικειµενικότητα» και την «υποκειµενικότητα». «Μια προσωπική θεώρηση από κάποια απόσταση, προτείνοντας ούτε την παγκοσµιότητα της αντικειµενικότητας ούτε τις προκαταλήψεις της υποκειµενικότητας» (Schuster & Ogilvy, 1980: 53). Οι συνεντεύξεις µε τους συµµετέχοντες έγιναν στις χώρες τους και κυρίως στους χώρους της εργασίας τους στην αγγλική γλώσσα, ενώ κάποιες συνεντεύξεις στη Λατινική Αµερική στην ισπανική γλώσσα, µε παράλληλη µετάφραση στην αγγλική. Για την καταγραφή µιας συνέντευξης ο πιο ακριβής και απλός τρόπος είναι η µαγνητοφώνηση, το οποίο ακολουθήσαµε. Οι σηµειώσεις έχουν το µειονέκτηµα ότι αυτός ο οποίος παίρνει τη συνέντευξη δεν µπορεί να συγκεντρωθεί απόλυτα στον ερωτώµενο και ίσως χρειάζεται να διακόπτει κάποιες φορές τον ειρµό του ερωτώµενου, γεγονός που µαταιώνει και τους δύο. Στο ερµηνευτικό παράδειγµα για την αυθεντικότητα των απόψεων των ερωτώµενων είναι σηµαντική η ακριβής

8 καταγραφή (Jamieson, Parlett & Pocklington, 1977). Οι συνεντεύξεις είχαν διάρκεια από µία έως δύο ώρες, αποµαγνητοφωνήθηκαν ολόκληρες και στη συνέχεια έγινε επιµέλεια για να παρουσιαστούν σε µικρότερα κείµενα. Πιστότητα και δυνατότητα µεταφοράς των ευρηµάτων Η εµπειρική έρευνα χρειάζεται να καλύψει ερωτήµατα σχετικά µε την εγκυρότητα (validity) και την αξιοπιστία της (reliability). Οι Best και Kahn (1986) αναφέρουν ότι η εγκυρότητα αφορά την ποιότητα των διαδικασιών και µεθόδων συλλογής των δεδοµένων, η οποία επιτρέπει να µετρήσουν αυτό που υποτίθεται πως µετρούν. Η αξιοπιστία είναι ο βαθµός συνέπειας των ερευνητικών µεθόδων. Μέχρι τώρα έγιναν αρκετές αναφορές για τις έννοιες της «αντικειµενικότητας» και της «υποκειµενικότητας», οι οποίες αφορούν την αξιοπιστία και την εγκυρότητα της έρευνας. Ενώ στο επιστηµονικό παράδειγµα η εγκυρότητα και η αξιοπιστία σχετίζονται µε το πείραµα και τη µέτρηση, στο ερµηνευτικό παράδειγµα απαιτείται η ευαισθησία και οι ικανότητες του ερευνητή (Kumar, 1999), χρειάζεται η «άποψη» (Schuster & Ogilvy, 1980) ώστε να γεφυρωθούν τα δύο άκρα. Ο Holloway (1997) υποστηρίζει ότι οι έννοιες της αξιοπιστίας και της εγκυρότητας στο ερµηνευτικό παράδειγµα είναι σε µεγάλο βαθµό παραπλανητικές. Οι Guba και Lincoln (1985) έχουν προτείνει µια οµπρέλα νέων ορολογιών (βλ. Πίνακα 3) για να δείξουν, εάν µια έρευνα είναι «άξια εµπιστοσύνης» (trustworthiness). Στοιχεία αυτής της νέας προσέγγισης είναι: Η πιστότητα (credibility), δηλαδή ο βαθµός στον οποίο οι συµµετέχοντες στην έρευνα αναγνωρίζουν την αλήθεια των αποτελεσµάτων στο κοινωνικό πλαίσιο το οποίο βιώνουν. Η δυνατότητα µεταφοράς (transferability), στην οποία τα ευρήµατα ενός πλαισίου µπορούν να µεταφερθούν σε παρόµοιες καταστάσεις ή σε ανθρώπους που βιώνουν άµεσα ή έµµεσα παρόµοια γεγονότα. Η εξάρτηση (dependability), η οποία σηµαίνει συνεπή και ακριβή διαδικασία έρευνας. Τέλος, η επιβεβαίωση (confirmability) δείχνει ότι τα ευρήµατα δεν είναι το αποτέλεσµα των προκαταλήψεων του ερευνητή. Ιδιαίτερα, για τη δυνατότητα µεταφοράς (transferability), οι Guba και Lincoln (1985) υποστηρίζουν ότι αντί για την επιλογή κάποιων µεταβλητών οι οποίες είναι ίδιες σε διαφορετικά πλαίσια, το ερµηνευτικό παράδειγµα επιχειρεί να περιγράψει µε πολύ µεγάλη λεπτοµέρεια τις αλληλοσυνδέσεις του πλαισίου που ερευνάται. Στην ερµηνευτική προσέγγιση η εγκυρότητα µε το «βάθος» και «εύρος» των ευρηµάτων είναι υψηλότερη από ότι στο επιστηµονικό παράδειγµα το οποίο επικεντρώνεται στην απάντηση συγκεκριµένων ερωτηµάτων. Ωστόσο, η αξιοπιστία του ερµηνευτικού παραδείγµατος µπορεί να είναι χαµηλότερη, καθώς είναι λιγότερο πιθανή η πρόσβαση σε µια ακριβή καταγραφή. Η πιστότητα και εποµένως η δυνατότητα µεταφοράς της έρευνας ενισχύθηκαν µε τη χρήση ενός πλήθους τεχνικών που παρουσιάζονται στον Πίνακα 3. Σε αυτή την έρευνα, χτίστηκε µια ανοιχτή επικοινωνία µε τους συµµετέχοντες (ακόµη και µε τους ανθρώπους στους δρόµους που τους πλησιάσαµε για να τους φωτογραφίσουµε, βλ. Πορτρέτα στην Έκθεση για την Αφρική). Έγινε η συλλογή τεράστιου όγκου δεδοµένων, προσπαθώντας να αποτυπωθεί η πραγµατικότητα την οποία βίωσαν οι συµµετέχοντες. Οι Reason και Rowan (1996) προσθέτουν την αυτογνωσία του ερευνητή µέσα από την εκπαίδευση, την άσκηση στη χρήση των

9 µεθόδων έρευνας, την προσωπική και διαπροσωπική γνώση, το µοίρασµα της ερευνητικής διαδικασίας µε άλλους και την κυκλική πορεία της έρευνας. Κριτήριο Αληθινή αξία Επιστηµονικό παράδειγµα Εσωτερική εγκυρότητα Ερµηνευτικό παράδειγµα Πιστότητα Ερµηνευτική Τεχνική Επικοινωνία Παρατήρηση Τριγωνοποίηση Έλεγχος συµµετέχοντες Εκτεταµένη περιγραφή Εφαρµογή Εξωτερική εγκυρότητα υνατότητα µεταφοράς Συνέπεια Γενίκευση Εξάρτηση Αξιοπιστία Ουδετερότητα Αντικειµενικότητα Επιβεβαίωση είγµα επί σκοπού Επιβεβαίωση Ηµερολόγιο Πίνακας 3: Πιστότητα και δυνατότητα µεταφοράς (Guba & Lincoln, 1985) Υπήρχαν µεθοδολογικές οδηγίες, για τις οποίες ήµασταν ενήµεροι, για την είσοδο του ερευνητή στο χώρο συγκέντρωσης των δεδοµένων: (α) να ζητούµε άδεια από τις επίσηµες εκπαιδευτικές αρχές, (β) να πλησιάζουµε σταδιακά τους συµµετέχοντες στην έρευνα, (γ) να εκφράζουµε όσο το δυνατόν µε ποιο ξεκάθαρο τρόπο τον σκοπό της έρευνας, (δ) να σεβόµαστε την ιεραρχία του σχολείου ή του πανεπιστηµίου, (ε) να υποβάλλουµε µια περίληψη της έρευνας στους συµµετέχοντες, (στ ) να διατηρούµε τις δεοντολογικές απαιτήσεις, (ζ) να ενηµερώνουµε τους συµµετέχοντες σε όλα τα στάδια της έρευνας, (η) να δίνουµε µια περίληψη σε όσους επιδεικνύουν ενδιαφέρον, και (θ) να αναγνωρίζουµε την εθελοντική τους συµµετοχή (Bell, 1995). Έτσι, τεκµηριώνεται η χρησιµότητα και η πιστότητα µιας έρευνας όπως η παρούσα, η οποία δεν φιλοδοξεί να αντιπροσωπεύσει τον κόσµο αλλά να προσφέρει ενδεικτικές µατιές, απόψεις, µαρτυρίες και εµπειρίες των εκπαιδευτικών-πολιτών, ώστε να αναδείξει σύγχρονα εκπαιδευτικά και πολιτισµικά ζητήµατα, τα οποία ο αναγνώστης θα κρίνει, αν αφορούν τη δική του πραγµατικότητα. Οι συµµετέχοντες στην έρευνα κατείχαν ποικίλες εκπαιδευτικές θέσεις στη χώρα τους, εκεί όπου απαιτείται υπευθυνότητα, ακρίβεια και εµπειρία, στοιχεία που βαρύνουν αυτά τα οποία µοιράζονται µαζί µας και αναδεικνύουν την πιστότητα και την σηµαντικότητα τους. Αυτή η γνώση εµπλουτίζεται µε τα ταξίδια αλλά και την εµπειρία της διαµονής µας για περισσότερα από δέκα έτη σε διάφορες χώρες. από

10 Ξενόγλωσσες παραποµπές (Οι παρακάτω παραποµπές θα χρησιµοποιηθούν συνολικά σε ολόκληρη τη Σειρά) About Japan Series (1995) Education in Japan. Japan: Foreign Press Series. Acham, J. and Bwibo, N. (1989) Health Education in Kenya An Overview. In: C. James, J. Balding and D. Harris (1989) (Eds.) World Yearbook of Education 1989: Health Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Acker, S., Megarty, J., Nisbet S., and Hoyle, E. (1980) (Eds.) World Yearbook of Education 1984: Women and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Alexander, R. (2001) Culture and Pedagogy: International Comparisons in Primary Education. Oxford: Blackwell. Allman, P. (1999) Revolutionary Social Transformation: Democratic Hopes, Political Possibilities and Critical Education. London: Bergin & Garvey. Anaquod, D., Thomas, M. and Taylor, K. (1984) Report of the Present Situation of the Mapuche in Chile. Presented to the Working Group of Indigenous Populations of the United Nations. Aokman, S. (1997) Intercultural Education in Latin America. In: D. Coulby, J. Gundaara and C. Jones (1997) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Intercultural Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Arthur, J. (2001) Perspectives on educational language policy and its implementation in African classrooms: a comparative study, Compare, 31(3), Ashraf, S. and Hirst, P. (1994) Religion and Education: Islamic and Christian Approaches. Cambridge: The Islamic Academy. Baldino, R. (1992) Example of a Work Contract in Solidarity Assimilation Groups. Rio Claro: University Library. Baranovic, B. (2001) History textbooks in post-war Bosnia and Herzegovina, Intercultural Education, 12(1), Bartlett, D. and Rayne, S. (1997) Grounded theory Its basics, rational and procedures. In: G. McKenzie, J. Powell and R. Usher (Eds) Understanding Social Research: Perspectives on Methodology and Practice. London: Falmer Press. Bass, C. (1998) Education in Tibet. Policy and Practice Since London: Tibet Information Network. Bekalo, S. and Bangay, C. (2002) Towards effective environmental education in Ethiopia: problems and prospects in responding to the environment poverty, challenge, International Journal of Educational Development, 22, Bell. G. (1995) Educating European Citizens. Citizenship Values and the European Dimension. London: David Fulton Publishers. Beresford-Hill, P. (1998) Education and Privatization in Eastern Europe and the Baltic Sates. Wallingford: Triangle. Berg, B. (1995) Qualitative Research Methods for the Social Sciences, 2nd edn. Boston: Allyn and Bacon. Berner, B. (1980) New Technology and Women s Education in Sweden. In: S. Acker, J. Megarty, S. Nisbet and E. Hoyle (1980) (Eds.) World Yearbook of Education 1984: Women and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Best, J. and Kahn, J. (1986) Research in Education, 5th edn. London: Prentice-Hall. Bilgrami, H. and Ashraf, S. (1985) The Concept of Αn Islamic University. Cambridge: Hoddeer & Stoughton. Birzea, C. (1994) Educational Policies of the Countries in Transition. Paris: Council of Europe.

11 Brenner, L. (2001) Controlling Knowledge. Religion, Power and Schooling in a West Africa Muslim Society. Indianapolis: Indiana University Press. Brock, C. and Tulasiewicz, W. (1994) Education in a Single Europe. London: Rutledge. Burrell, M. and Morgan, G. (1979) Sociological Paradigms and Organizational Analysis. London: Heinemann Educational Books. Burtonwood, N. (1986) The Culture Concept in Educational Studies. London: fer-nelson. Canon Collins Educational Trust for Southern Africa (1996) Education for Change in South Africa. National Commission of Higher Education. International Journal of Educational Development, 21, Caribbean Community Secretariat (1993) The Future of Education in the Caribbean. Caribbean: Community Secretariat. Carnoy M. (1999) Globalization and Educational Reform: What Planners Need to Now. Paris: UNESCO. Carraher, T., Carraher, D. and Schliemann, A. (1988) Na Vida Dez, Na escola Zero. Sao Paulo: Cortez Editora. Chaiklin, S. (2001) The Theory and Practice of Cultural Historical Psychology. London: Aarhus University Press. Chege, J. (2000α) Prevalence rates and degree of hearing impairments among children in Kenya, African Journal of Special Needs Education, 6(1), Chege, J. (2000β) Knowledge, attitudes and perspectives on impairment in Kenya, African Journal of Special Needs Education, 6(1), Cheng, K. (2001) Changing Cultures and Schools in the People s Republic of China: Tradition, the Market and the Educational Change. In: J. Cairns, D. Lawtion and R. Gardner (2001) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Values, Culture and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Cherry-Garrard, A. (1953) The Worst Journey in the World. Dial Press. Chung, F. and Ngara, E. (1985) Socialism, Education and Development. A Challenge to Zimbabwe. Zimbabwe Publishing House. Cohen, L. and Manion, L. (1994) Research Methods in Education, 2nd edn. London: Routledge. Coleman, P. (1998) Parent, Student, and Teacher Collaboration: The Power of Three. London: Corwin Press inc. Commeyras, M. and Chilisa, B. (2001) Assessing Botswana s first national survey on literacy with Wagner s proposed schema for surveying literacy in the «Third World», International Journal of Educational Development, 21, Coulby, D. (1997) Geopolitics Language Education and Citizenship in the Baltic States: Estonia, Latvia and Lithuania. In: D. Coulby, J. Gundaara. and C. Jones (1997) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Intercultural Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Coulby, D., Gundaara, J., and Jones, C. (1997) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Intercultural Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Cousin, O. (2001) Changing Cultures and Schools in France. In: J. Cairns, D. Lawtion and R. Gardner (2001) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Values, Culture and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. D Ambrosio, U. (1997) Ethnomathematics and its Place in the History of Pedagogy of Mathematics. In: A. B. Powerll and M. Frankenstein (Eds.) Ethnomathematics, Challenging Eurocentrism in Mathematics Education. New York: State University of New York Press. Damianova-Ivanova, A. (1995) Secondary Education in Bulgaria. Strasbourg: Council of Europe Press.

12 Daniels, H and Garner, P. (2000) Inclusive Education: Challenges in the New Millennium. London: Kogan Press. Davies, B. and Evans, J. (2001) Changing Cultures and Schools in England and Wales. In: J. Cairns, D. Lawtion and R. Gardner (2001) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Values, Culture and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. De Assis, M. (2008) Contos de Machado de Assis, Volume 3 Filosofia. Rio de Janeiro: Record. de Figueiredo-Cowen, M. and Gastaldo, D. (1995) (Eds) Paulo Freire at the Institute. London: Institute of Education University of London. Department of Education (2001) Education in Oman. Oman: Ministry of Education. Dewees, A. and Klees, J. S. (1995) Social movements and the transformation of national policy: street and working children in Brazil, Comparative Education Review, 39(1), Domovic, V., Godler, Z. and Prevision, V. (2001) Stream ling for democracy: intercultural predispositions of the Croatian secondary school population, Compare, Dong, J. (1997) Minority Education in the People s Republic of China. In: D. Coulby, J. Gundara. and C. Jones (1997) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Intercultural Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Dorsey, B. (1981) Equality of Educational Opportunity in Zimbabwe: Past and Future. In: J. Megarry, S. Nisbet and E. Hoyle (1981) (Eds.) World Yearbook of Education 1981: Education of Minorities. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Eastman, C. (1981) The American Indian s Language and Culture in US Education. In: J. Megarry, S. Nisbet and E. Hoyle (1981) (Eds.) World Yearbook of Education 1981: Education of Minorities. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Egrand, L. (1985) The Present State of Educational Research in France. In: J. Nisbet, J. Megarry and S. Nisbet, S. (1985) (Eds.) World Yearbook of Education 1985: Research Policy and Practice. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Epstein, D., Boden, R., Deem, R., Rizvi, F. (2008) World Yearbook of Education 2008, Susan Wright Geographies of Knowledge, Geometries of Power: Framing the Future of Higher Education. London: Routledge. Falaturi, A. (1990) Islam in Religious Education Textbooks in Europe. Germany: The Islamic Scientific Academy. Farrell, L. and Fenwick, T. (Eds) (2007) World Yearbook of Education 2007, Educating the Global Workforce: Knowledge, Knowledge Work and Knowledge Workers. London: Routledge. Fleer, M. Hedegaard, M. and Tudge, J. (2009) World Yearbook of Education 2009, Childhood Studies and the Impact of Globalization: Policies and Practices at Global and Local Levels. London: Routledge. Francis, L. and Kay, W. (2000) (Eds.) Religion in Education: Teaching about Hudaism, Buddhism and Sikhism. Herefordshire: Antony Rowe Ltd. Franzona, S. (2001) Changing Cultures and Schools in the United States of America. In: J. Cairns, D. Lawtion and R. Gardner (2001) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Values, Culture and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Freire, P. (1972) Pedagogy of the Oppressed. Harmondsworth: Penguin. Frynjulf, P. (1995) Secondary Education In Norway. Paris: Council of Europe Press. Gadagbui, G. (1998) Education in Ghana and Special Needs Children. Accra North: City Publishers. Gall, M. D., Borg, W. R. and Gall, J. P. (1996) Educational Research: An Introduction, 6th edn. New York: Longman Publishers USA.

13 Gallart, M. A. (2001) Poverty, youth and training: a study of four countries in Latin America, Compare, 31(1), Gardens, P. (1997) On culture, geometrical thinking and mathematics education. In: A. Powell and M. Frankenstein (Eds) Ethnomathematics, Challenging the Eurocentrism in Mathematics Education. New York: State University of New York Press. Ghulam, S. (1996) Issues in Muslim Education. London: The Muslim Educational Trust. Glaser, B. and Strauss, A. (1967) The Discovery of Grounded Theory. Chicago: Aldine. Grant, C. (1999) Multicultural research: A Reflective Engagement with Race, Class, Gender and Sexual Orientation. London: Falmer Press. Grant, N. (1981) The Education of Linguistic Minorities in the USSR. In: J. Megarry, S. Nisbet and E. Hoyle (1981) (Eds.) World Yearbook of Education 1981: Education of Minorities. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Grant, N. and Bell, R. (1995) Block 7, Education in Europe. Milton Keynes: The Open University Press. Greenland, J. (1981) Minority Group Interests within Nation-Building Policies in Africa. In: J. Megarry, S. Nisbet and E. Hoyle (1981) (Eds.) World Yearbook of Education 1981: Education of Minorities. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Guba, E. and Lincoln, Y. (1985) Naturalistic Inquiry. London and Newbury Park: Sage. Habermas J. (1973) Theory and Practice. Boston: Beacon Press. Hanley, E. (2001) Reconsidered: the political dimension of educational stratification in statesocialist Czechoslovakia, Sociology and Education, 74, Hapgood, K. And Fennes, H. (1997) Intercultural Learning in the Classroom. London: the Federation of AFS Organizations in Europe. Harber, C. (1997) Education, Democracy and Political Development in Africa. London: Sussex Academic Press. Hargreaves, E., Montero, C., Chau, N., Sibli, M. and Thanh, T. (2001) Multigrade teaching in Peru, Sri Lanka and Vietnam: an overview, International Journal of Educational Development, 21, Hean, S. and Garrett, R. (2001) Sources of job satisfaction in science secondary school teachers in Chile, Compare, 31(3), Hiami, A. and Smith, E. (2000) The social function of Education in a developing country: the case of Malaysian schools and the role of the Malaysian teacher, Star Education Supplement (Malaysia), 20 February, Hinton, O. (1997) Intercultural Education in France. In: D. Coulby, J. Gundaara. and C. Jones (1997) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Intercultural Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Holloway, I. (1997) Basic Concepts for Qualitative Research. Oxford: Blackwell Science. Husen, T. (1988) Research Paradigms in Education. In: J. Keeves (Ed.) Educational Research, Methodology, and Measurement: An International Handbook. Oxford: Pergamon Press. James, C. (2001) Making teaching relevant: toward an understanding of students experience in a culturally «different» Sweden, Pedagogy, Culture and Society, 9(3), Jamieson, M., Parlett, M. and Pocklington, K. (1977) Towards Integration. Windsor: NFER. Kaplan, A., Abu-Sa Ad, I. and Yonah, Y. (2001) Jewish-Arab relations in Israel: perceptions, emotions, and attitude of university students of education, Compare, Kerr, Σ. (1995) Teachers' Continuing Education and Russian School Reform. Paper prepared for presentation at the Conference of the American Association for the Advancement of Slavic Studies, Washington.

14 Kisanji, J. (1993) Special Education in Africa. In: P. Mittler, R. Brouilletette and D. Harris (1993) (Eds.) World Yearbook of Education 1993: Special Needs Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Knijnik, G. (1997) An ethomathematical approach in mathematical education. In: A. Powell and M. Frankenstein (Eds) Ethnomathematics, Challenging the Eurocentrism in Mathematics Education. New York: State University of New York Press. Korean Council for University Education (1990) Korean Higher Education Its Development, Aspects and Prospects/Korean: Korean Council For Education. Koutantos, D. (2001) A Cultural Understanding of Collaboration Between Parents of Children with SEN and Educationalists in the Special Schools of Crete, Unpublished Thesis for Ph.D. Birmingham: University of Birmingham, σελ Koutantos, D. (2005) Power relationships or collaboration; Families, children with SEN, educationalists (Greece). In: 1st Forum for Chinese and International Secondary School Principals organised by the East China Normal University of Shanghai, the National Training Centre for Secondary School Principals & the Chinese Ministry of Education, Curriculum reform and professional development of the Teachers». China (Shanghai - Taiyuan): September Koutantos, D. (2006) Racism and xenophobia in Greece: A European Dimension. In: «Antiracist Film festival with international role plays; an experience of humanism and interactive learning organised by the European Union, Program ARION. Kristianstad (Sweden): October Koutantos, D. (2009) Palavras que cheiram mar 1: etimologia, ecumenismo e sigularidade do idioma grego, 14 Απριλίου Koutantos, D. (2009) Palavras que cheiram mar 2: etimologia de mais de 1000 palavras gregas usadas em português, 14 Απριλίου Koutantos, D. (2009) Palavras que cheiram mar 3: radicais gregos e prefixos em português, 14 Απριλίου Kress, G. & van Leeuwen, T. (1996) Reading Images. The Grammar of the Visual Design. London: Routledge. Kress, G. & van Leeuwen, T. (2001) Multimodal Discourse. London: Arnold. Kumar, R. (1999) Research Methodology: A Step-by-Step Guide for Beginners. London: Sage. Kwiran, M. (2001) Changing Cultures and Schools in Germany. In: J. Cairns, D. Lawtion and R. Gardner (2001) (Eds.) World Yearbook of Education 2001: Values, Culture and Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Law, W. (2002) Education Reform in Taiwan: a search for a «national» identity though democratization in Taiwanisation, British Association for International and Comparative Education, 21, Lee, W. and Bray, M. (1997) Education and Political Transition: Perspectives and Dimensions in East Asia. Hong Kong: The University of Hong Kong. Leino, M. and Lahema, E. (2002) Constructing and educating «problem children»: case of post-communist Estonia, International Journal of Inclusive Education, 6(1), Lemmer, E. (2003) Contemporary Education: Global Issues and Trends. Sandton: Interpak, kwazulu-natal. Mahalingam, R. and McCarthy, C. (2000) Multicultural Curriculum. London: Routledge. Malbran, M. and Mac Donagh, M. (1993) Special Education in Ibero-American Countries: Current Situation and Tendencies. In: P. Mittler, R. Brouilletette and D. Harris (1993) (Eds.) World Yearbook of Education 1993: Special Needs Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors.

15 Mao Tse-Tung, (χ.χ.) The Red Book. China: State Publisher. Martin, B. (1997) Mathematics and social interests. In: A. Powell and M. Frankenstein (Eds) Ethnomathematics, Challenging the Eurocentrism in Mathematics Education. New York: State University of New York Press. Mary, H. (1997) An example of traditional s women work as a mathematical recourses. In: A. Powell and M. Frankenstein (Eds) Ethnomathematics, Challenging the Eurocentrism in Mathematics Education. New York: State University of New York Press. Mawutor, K. (2001) Some historical perspectives in the development of special education in Ghana, European Journal of Special Needs Education, 16(1), Mawutor, K., Hayford, S. Ihenacho, I. and Ocloo, M. (1998) Issues in Special Education. Ghana: University College of Education of Winneba. Mazawi, A. and Sultana, R. (2010) World Yearbook of Education 2010, Education and the Arab 'World': Political Projects, Struggles, and Geometries of Power. London: Routledge. Mclaren, P. (2005) Che Guevara, Paulo Freire and the Politics of Hope, Journal of Latin America, 67, Miles, M. (1998) Blind & Sighted Pioneer Teachers in 19 th Century China & India. Birmingham: Miles M. Miles, M. B. and Huberman, A. M. (1984) Qualitative Data Analysis: A Sourcebook of New Methods. London, Newbury Park: Sage. Mittler, P, Brouilletette, R. and Harris, D. (1993) (Eds.) World Yearbook of Education 1993: Special Needs Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Morrow, R. and Torres, A. (2001) Gramsci and popular education in Latin America: from revolution to democratic transitions, International Journal of Educational Development, 21, Muckle, J. (1993) Education in Russia Past and Present. Nottingham: J. Y. Muckle. Nalgo, A. and Nut, N. (1993) Learning the Hard way. London: World University Service. Nash, S. (1997) (Ed) First Light: An Anthology of Paraguayan Women Writers. Nixon, J., Martin, J., McKeown, P. and Ranson, S. (1996) Encouraging leaning. Towards a Theory of the learning School. Buckingham: Open University Press. Norberg, K. (2001) The constitutive values of Swedish schooling: a challenge to the inner life of schools, Pedagogy, Culture and Society, 9(3), OECD (1994) Issues in Education in Asia and the Pacific: An International Perspective. Proceeding of the Conference in Hiroshima. Paris: OECD. Olsson, T. (1994) (Ed) Tarbiya: Education and Politics in Islamic Movement in Jordan and Malaysia. Malmoe: Lund. Pakhomow, N. and Touptalov, Y. (1993) In Search of New Approaches to Basic Education and the Evaluation of Learning Achievement in the last Days οf the USSR. Paris: UNESCO. Parlett, M. and Hamilton, D. (1976) Evaluation as illumination. In: D. Tawney (Ed.) Curriculum Evaluation Today: Trends and Implications. London: Macmillan Education Ltd. Phillips, D. and Kaser, M. (1992) Education and Economic Change in Eastern Europe and the Former Soviet Union. Wallingford: Triangle Books. Plato (1954) Plato. The Last Days of Socrates, Translated by H. Tredennick. London: Penguin. Polat, F. (2001) Changing attitudes of school psychologists towards pupils with special educational need in Turkey, European Journal of Special Education, 16(1), Powney, J. and Watts, D. M. (1987) Interviewing in Educational Research. London: Routledge & Kegan Paul.

16 Pritchard, R. (2002) Was East German education a victim of West German colonization after unification?, British Association for International and Comparative Education, 26, Puurula, A., Neil, S., Vasileiou, L., Husbands, C., Lang, P., Katz, Y., Romi, S., Menezes, I. and Vriens, L. (2001) Teacher and student attitudes to affective education: a European collaborative research project, Compare, 31(2), Reason, P. and Rowan, J. (Eds) (1996) Human Inquiry: A Sourcebook of New Paradigm Research. New York: John Wiley & Sons Ltd. Report of the Fifth Meeting Held in Kadoma (1991) Personnel, Information Records and Management Procedures in the National Education System of Zimbabwe. London: Commonwealth Secretariat. Robson, C. (1996) Real World Research: A Resource for Social Scientists and Practitioner- Researchers. Oxford: Blackwell. Sahim, A. (2001) Religious education in Turkey, International Journal of Comparative Religious Education and Values, 13(2), Sarwar, G. (1984) Syllabus and Guidelines for Islamic Teaching. London: The Muslim Educational Trust. Savran, S., Tanor, B. and Vassaf, G. (1985) Out of Order, Turkish Universities and Totalitarianism. London: Harold Piter. Schiefelbein, E. (1985) Educational Research in Latin America. In: J. Nisbet, J. Megarry and S. Nisbet, S. (1985) (Eds.) World Yearbook of Education 1985: Research Policy and Practice. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Schott, D. and Usher, R. (1999) Researching Education: Data, Methods and Theory in Educational Enquiry. London: Cassell. Schuster, R. and Ogilvy, J. (1980) The Emergent Paradigm: Changing Patterns of Thought and Belief. Analytical Report No. 7. Values and Lifestyles Program, SRI International. Calif: Menlo Park. Seddon, T. and Levin, J. (2013) World Yearbook of Education 2013, Educators, Professionalism and Politics: Global transitions, national spaces, and professional projects. London: Routledge. Sefa Dei, J. (2000) Rethinking the role of Indigenous knowledge in the academy, International Journal of Inclusive Education, 4(2), Shaw, M. and Ormstron, M. (2001) Values and vodka: cross-cultural anatomy of an Anglo- Russian educational project, International Journal of Educational Development, 21, Silverman, D. (2000) Doing Qualitative Research. A Practical Handbook. London: Sage Publications. Sobkin, V. (2000) Education and the problem of social inequality in Russia, International Journal of Inclusive Education, 5(2/3), Stanley, K. R. (1998) Antarctica. New York: Bantam Books. Steiner-Khamsi, G. and Waldow, F. (2012) World Yearbook of Education 2012: Policy Borrowing and Lending in Education. London: Routledge. Stromquist, N. (2001) What poverty does to girls education: the intersection class, gender and policy in Latin America, Compare, 31(1), Taylor, P. and Mulhall, A. (2001) Linking learning environments through agricultural experience enhancing the learning process in rural primary schools, International Journal of Educational Development, 21, Thomas, W. and Moran, K. (1997) Struggling for Continuity: Ethnic Identities and Language in the United States. In: D. Coulby, J. Gundaara. and C. Jones (1997) (Eds.) World

17 Yearbook of Education 2001: Intercultural Education. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Tibbitts, F. (2001) Prospects of civics education in transitional democracies: results of an impact study in Romanian classrooms, Intercultural Education, 12(1) Tomlinson, P. (1989) Having it both ways: Hierarchical focusing as research interview method, British Educational Research Journal, 15(2), Urch, G. (1992) Education In Sub-Saharan Africa. London: Garland Publishing, Inc. van Leeuwen, T. (1999) Speech, Music, Sound. London: Macmillan. Wah-Wing, L. (2002) Education reform in Taiwan: a search for a «national» identity through democratization and Taiwanisation, British Association for International and Comparative Education, 34, Watson, K. (1981) Changing Policies Toward the Education of Minority Groups in China. In: J. Megarry, S. Nisbet and E. Hoyle (1981) (Eds.) World Yearbook of Education 1981: Education of Minorities. New York: Kogan Page Limited and Contributors. Webber, S. (2000) School, Reform and Society in the New Russia. London: Macmillan Press Ltd. Westbuty, I., Horman, S. and Riquarts, K. (2000) Teaching and Reflective Practice: the German Didactic Tradition. London: Lawrence Erlbaum. Woodrow, D. (2001) Cultural determination of curricula, theories and practices, Pedagogy, Culture and Society, 9(1), Yates, L. and Grumet, M. (2011) World Yearbook of Education 2011, Curriculum in Today s World: Configuring Knowledge, Identities, Work and Politics. London: Routledge. Zaim, S., Dinger, N. and Tug, S. (1985) Survey of Muslim Education. London: The Islamic Academy. Παραποµπές στην Ελληνική Γλώσσα Barthes, R. (1988) Εικόνα Μουσική Κείµενο. (µτφρ. Γ. Σπανός). Αθήνα: Πλέθρον. Barthes, R. (2002) Ο Φωτεινός Θάλαµος. Αθήνα: Ράππα. Benjamin, W. (1978) Το Έργο Τέχνης την Εποχή της Τεχνικής Αναπαραγωγικότητάς του. (µτφρ.. Κούρτοβικ). Αθήνα: Κάλβος. Freund, G. (1996) Φωτογραφία και Κοινωνία. (µτφρ. Ε. Μαυροειδή). Αθήνα: ΦΩΤΟγράφος. Gombrich, Ε. (1998) Το Χρονικό της Τέχνης. (µτφρ. Λ. Κασδαγλή). Αθήνα: Μορφωτικό Ίδρυµα Εθνικής Τραπέζης. (Ταξίδι στην Ανταρκτική, βίντεο 55 λεπτών). (Ταξίδι στα Νησιά Φώκλαντ, βίντεο 15 λεπτών). (Έκθεση Φωτογραφίας: «Σύνορα 6 υπο-ενότητες). (Έκθεση Φωτογραφίας: «Σύνορα στη Φάλαινα-Γη). (Έκθεση Φωτογραφίας: «Η Αφρική µας Χιλιόµετρα Οδικώς»). Lakoff, G. & Johnson, M. (2005) Ο Μεταφορικός Λόγος. Ο Ρόλος της Μεταφοράς στην Καθηµερινή µας Ζωή (µτφρ. Ο. Καλοεµνίδου). Θεσσαλονίκη: Εκδόσεις Πανεπιστηµίου Μακεδονίας. Levi-Strauss, C. (1979) Θλιβεροί Τροπικοί. (µτφρ. Β. Λούβρου). Αθήνα: Χατζηνικολή. Marcuse, H. (1978) Ο Μονοδιάστατος Άνθρωπος, Β Έκδοση. (µτφρ. Μ. Λυκούδη). Αθήνα: Παπαζήση. Mακρυνιώτη,. (1999) H γλώσσα των δικαιωµάτων στην εκπαίδευση: µια πρώτη συζήτηση, Virtual School, The sciences of Education Online, 2 (1).

18 Soderquist Kiskira, M. (2001) Η κρατική εκπαίδευση στη Σουηδία: Μερικά θέµατα επικαιρότητας στο κατώφλι της τρίτης χιλιετίας, Σύγχρονη Εκπαίδευση, 121, Sontag, S. (1993) Περί Φωτογραφίας. (µτφρ. Η. Παπαϊωάννου). Αθήνα: ΦΩΤΟγράφος. Sontag, S. (2003) Παρατηρώντας τον Πόνο των Άλλων. (µτφρ. Σ. Βελέντζας). Αθήνα: Scripta. Αλιµπράντη Μαράτου, Λ. (2002) ιακρατικός Οδηγός για τη Μονογονεΐκότητα. Αθήνα: ΕΚΚΕ. άµιαλη Σ., Μουρτζίνου Ε., και Πολύζου. (1999) Παιδιά σε ανάγκη, Virtual School, The sciences of Education Online, 1(4). Ελύτης, Ε. (1991) Τα ηµόσια και τα Ιδιωτικά. Αθήνα: Εκδ. Ίκαρος. Ελύτης, Ο. (1995) Εν Λευκώ, Τέταρτη Έκδοση. Αθήνα: Ίκαρος. Καλτσούνη-Νόβα, Χ. και Γιώτη, Α. (2002) Στάσεις και απόψεις των εκπαιδευτικών για την προοπτική της εκπαίδευσης στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης Περιεχόµενο σπουδών και ευρωπαϊκή ταυτότητα, Σύγχρονη Εκπαίδευση, 126, Κιλαπάν, Λ. (2003) Η Ελληνική καταγωγή των Αραουκανών της Χιλής, Μετ. Γ. Λαθύρης. Αθήνα: Ηλιοδρόµιον. Κιουρτσάκης, Γ. (2008) Μιχαήλ Μπαχτίν, η Φωνή που έρχεται: Από την Προσωπική Συνοµιλία στον ιάλογο µε τον Κόσµο. Στο Πουρκός, Μ. (επιµ.) (2008) Προοπτικές και Όρια της ιαλογικότητας στον Μιχαήλ Μπαχτίν, Τόµος 1. Κρήτη: Πανεπιστήµιο Κρήτης. Κόντογλου, Φ. (1989) Αδάµαστες Ψυχές, 6 η Έκδοση. Αθήνα: Εκδ. Αστήρ. Κούντερα, Μ. (1983) Η Αβάσταχτη Ελαφρότητα του Είναι, Μετ. Κ. ασκαλάκη. Αθήνα: Εκδ. Εστία. Κουτάντος,. (2001) Η πολιτισµική ταυτότητα και ο πλούτος των µαθητών στα Ελληνικά σχολεία της Μεγάλης Βρετανίας, Θέµατα Ειδικής Αγωγής, 14, Κουτάντος,. (2005) Η Εκπαίδευση Παιδιών και Νέων µε Μειωµένη Όραση. Αθήνα: Ελληνικά Γράµµατα. Κουτάντος,. (2006) Εκπαιδευτική προσέγγιση του Ολοκαυτώµατος: Προσωπικές ιστορίες, στερεότυπα, προπαγάνδα, κοινωνική διάκριση (Σεµινάριο σε Σλοβενία και Ισραήλ), 29 Ιουλίου Κουτάντος,. (2006) Πρόγραµµα ARION: Καινοτοµίες στη Σουηδική εκπαίδευση και η προβολή αντι-ρατσιστικών ταινιών στα σχολεία (Σεµινάριο στη Σουηδία), 2 Νοεµβρίου Κουτάντος,. (2007) Η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη Βραζιλία, e-yliko.sch.gr, 7 November Κουτάντος,. (2009) Οικουµενικές γλωσσικές διαδροµές υτικότερα της δύσης, 14 Απριλίου 2009, στην ελληνική και πορτογαλική γλώσσα. Κουτάντος,. (2009) Οικουµενικές γλωσσικές διαδροµές: Η δεύτερη συνάντηση της ελληνικής µε την πορτογαλική γλώσσα, Eκπαιδευτική Πύλη e-yliko.sch.gr, 14 Απριλίου 2009, στην ελληνική και πορτογαλική γλώσσα. Κουτάντος,. (2010) Έκθεση Φωτογραφίας, Η Αφρικής µας χιλιόµετρα οδικώς, Εφηµερίδα Ρεθεµνιώτικα Νέα, Αρ. Φύλλου , σελ. 11. (www.rethnea.gr/news/index.php?mact=news,cntnt01,detail,0&cntnt01articleid=151 96&cntnt01origid=15&cntnt01returnid=39).

19 Κουτάντος,. (2011) Ο Άνθρωπος που Μεγαλώνει Μέσα µας, 16 Σεπτεµβρίου Κουτάντος,. (2012) Έκθεση Φωτογραφίας για την Αφρική στο Ρέθυµνο µε αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας σε ορφανοτροφείο για AIDS στην Ουγκάντα, Εκπαιδευτική Πύλη Eduportal, 8 Ιανουαρίου Μαρκές, Γ. Γ. (1982) Εκατό Χρόνια Μοναξιά, Mετ. Κ. Σωτηριάδου Μπαράχας. Αθήνα: Εκδ. Λιβάνη. Ντοστογιέφσκι, Φ. (2006) Το Υπόγειο (µτφρ. Γιώργης Σηµηριώτης). Αθήνα: Ελευθεροτυπία. Πουρκός, Μ. & Κατσαρού Ε. (επιµ.) (2011) Βίωµα, Μεταφορά και Πολυτροπικότητα. Εφαρµογές στην Επικοινωνία, την Εκπαίδευση, τη Μάθηση και τη Γνώση. Αθήνα: Νησίδες. Πουρκός, Μ. (2011) υνατότητες και Όρια των Βασισµένων στην Τέχνη Ποιοτικών Μεθοδολογιών: ιευρύνοντας τις Προοπτικές στον Ερευνητικό Σχεδιασµό, ιεθνές ιεπιστηµονικό Συµπόσιο στις 25, 26, 27 Νοεµβρίου Σχολή Επιστηµών της Αγωγής, Πανεπιστήµιο Κρήτης. Ταρί, Α. (2003) Η Σύγκρουση των Φονταµενταλιστών - Σταυροφορίες, Τζιχάντ και Νεωτερικότητα, Μετ. Σ. Μιχαήλ. Αθήνα: Εκδ. Άγρα. Ταρκόφσκι, Α. (1987) Σµιλεύοντας µε το Χρόνο. Αθήνα: Νεφέλη. Τάσης, Θ. (2007) Καστοριάδης: Μια Φιλοσοφία της Αυτονοµίας. Αθήνα: Ευρασία. Τούντας, Γ. (2000) Κοινωνικές ανισότητες στην υγεία, Αρχ. Ελλ. Ιατρ., 17(4), Τσάνγκ, Γ. (1998) Αγριόκυκνοι Τρεις κόρες της Κίνας, Μετ. Κ. Καρούση. Αθήνα: Βιβλιοπωλείων της «Εστίας». Φραντζή, Π. και Φωτεινός,. (2001α) Εκπαιδευτικά συστήµατα: Αιγύπτου, Σύγχρονη Εκπαίδευση, 118, Φραντζή, Π. και Φωτεινός,. (2001β) Εκπαιδευτικά συστήµατα: Ελλάδας Αγγλίας, Σύγχρονη Εκπαίδευση, 117, Φραντζή, Π. και Φωτεινός,. (2001γ) Εκπαιδευτικά συστήµατα: Ισπανίας, Σύγχρονη Εκπαίδευση, 119, Χατζησαββίδης, Σ. (2003α) H ιδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας στο Πλαίσιο των Πολυγραµµατισµών, Φιλόλογος 113, σ Χατζησαββίδης, Σ. (2003β) Πολυγραµµατισµοί και ιδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας, Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας του Α.Π.Θ. Η γλώσσα και η διδασκαλία της. Αφιερωµατικός τόµος. Φλώρινα: Βιβλιολογείον, σ Χατζησαββίδης, Σ. (2011) Η πολυτροπικότητα στη σύγχρονη εγγράµµατη κοινωνία ως προϊόν µεταφοράς του βιώµατος: προς µια νέα µορφή λόγου. Στους Πουρκός, Μ. & Κατσαρού Ε. (επιµ.) (2011) Βίωµα, Μεταφορά και Πολυτροπικότητα. Εφαρµογές στην Επικοινωνία, την Εκπαίδευση, τη Μάθηση και τη Γνώση. Αθήνα: Νησίδες. Χικµέτ, Ν. (1987) Ο Νεκρός της Πλατείας Μπεγιαζίτ, Mετ. Τ. Ιορδάνογλου. Αθήνα: Ελληνικές Εκδόσεις. Χοντολίδου, Ε. (1999), Εισαγωγή στην Έννοια της Πολυτροπικότητας, Γλωσσικός Υπολογιστής, Περιοδική Έκδοση του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας για τη Γλώσσας και τη Γλωσσική Αγωγή, Θεσσαλονίκη, τόµος 1, τεύχος 1,

Επιμορφωτικό Σεμινάριο. Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις

Επιμορφωτικό Σεμινάριο. Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Διαφοροποίηση της διδασκαλίας σε πολυπολιτισμικές τάξεις ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 Curriculum Vitae Dr Marios Vryonides I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION.... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 IV. PRESENTATIONS IN CONFERENCES AND SEMINARS... 5 V. PUBLICATIONS.... 6-1 - I. PERSONAL DETAILS

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία:

Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Πολιτισμός και ψυχοπαθολογία: Επιπτώσεις στη συμβουλευτική και ψυχοθεραπεία με μετανάστες και τις οικογένειές τους Βασίλης Παυλόπουλος Τομέας Ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών vpavlop@psych.uoa.gr http://www.psych.uoa.gr/~vpavlop

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. 1. APPLE, M. Ιδεολογία και αναλυτικά προγράµµατα, µετφρ. αρβέρη, Τ., Εκδ. Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1986.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ. 1. APPLE, M. Ιδεολογία και αναλυτικά προγράµµατα, µετφρ. αρβέρη, Τ., Εκδ. Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1986. 232 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Α. ΕΛΛΗΝΟΓΛΩΣΣΗ 1. APPLE, M. Ιδεολογία και αναλυτικά προγράµµατα, µετφρ. αρβέρη, Τ., Εκδ. Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1986. 2. LIEGOIS, J, R. «Οι όροι ανάπτυξης του παιδαγωγικού υλικού για

Διαβάστε περισσότερα

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,.

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Προσκήνιο 77 : patrhenis@keda.gr -,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. Abstract Constructivism constitutes a broad theoretical-cognitive movement encompassing

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικά Προγράμματα Διεθνών Οργανισμών και Πρωτοβουλιών

Εκπαιδευτικά Προγράμματα Διεθνών Οργανισμών και Πρωτοβουλιών Universities 4 EU Αθήνα, 21 Μαρτίου 2015 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Εκπαιδευτικά Προγράμματα Διεθνών Οργανισμών και Πρωτοβουλιών Βέρα Δηλάρη Education expert veradil61@gmail.com Παγκόσμιοι Αναπτυξιακοί Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015

(Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ Δ3-5_3 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ. Vocational Technology Enhanced Learning (VocTEL) 2015 ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.) «Αρχιμήδης ΙΙΙ Ενίσχυση Ερευνητικών ομάδων στην Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.» Υποέργο: 3 Τίτλος: «Σχεδιασμός, Ανάπτυξη και Αξιολόγηση Σεναρίων Μικτής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Α (2014-2015)

Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Α (2014-2015) Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Οκτώβριος 2014 Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Α (2014-2015) Γλωσσική Εκπαίδευση - Εκπαίδευση στον Γραμματισμό:

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικές Μέθοδοι Έρευνας

Ποιοτικές Μέθοδοι Έρευνας Ελληνική Εταιρία Νοσηλευτικής Έρευνας και Εκπαίδευσης Ποιοτικές Μέθοδοι Έρευνας Ερμηνευτική Φαινομενολογική Ανάλυση (IPA) TEI Κρήτης Τμήμα Νοσηλευτικής 23-24 Μαρτίου 2012 Δρ. Εύα Φραγκιαδάκη, ΜSc, PsychD

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ. Προσεγγίσεις στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του σχολείου Α Ρ Ι Σ Τ Ο Τ Ε Λ Ε Ι Ο Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Θ Ε Σ Σ Α Λ Ο Ν Ι Κ Η Σ Η Πράξη "Εκπαίδευση Αλλοδαπών & Παλιννοστούντων Μαθητών" υλοποιείται μέσω του Επιχειρησιακού Προγράμματος "Εκπαίδευση και Διά Βίου

Διαβάστε περισσότερα

K. Oatley & J. Jenkins, Συγκίνηση: Ερμηνείες και Κατανόηση (μεταφ. Μ. Σόλμαν, Μπ. Ντάβου) Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήση, 2004, σελ. 41-59.

K. Oatley & J. Jenkins, Συγκίνηση: Ερμηνείες και Κατανόηση (μεταφ. Μ. Σόλμαν, Μπ. Ντάβου) Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήση, 2004, σελ. 41-59. K. Oatley & J. Jenkins, Συγκίνηση: Ερμηνείες και Κατανόηση (μεταφ. Μ. Σόλμαν, Μπ. Ντάβου) Αθήνα, Εκδόσεις Παπαζήση, 2004, σελ. 41-59. Εισαγωγή Περί Μελέτης της Συγκίνησης Τα πάθη Μόνον αυτά δίνουν τη νοημοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικές µέθοδοι στην Κοινωνική Έρευνα και Μεθοδολογία Κοινωνικής Πολιτικής (7 σεµινάρια - 1 ο εξάµηνο)

Ποιοτικές µέθοδοι στην Κοινωνική Έρευνα και Μεθοδολογία Κοινωνικής Πολιτικής (7 σεµινάρια - 1 ο εξάµηνο) Ποιοτικές µέθοδοι στην Κοινωνική Έρευνα και Μεθοδολογία Κοινωνικής Πολιτικής (7 σεµινάρια - 1 ο εξάµηνο) 1η 2η 3η 4η 5η 6η 7η ιδάσκοντες: Άννα Λυδάκη (Πάντειο Παν/µιο), Χριστόφορος Σκαµνάκης ( ΠΘ) ΠΜΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Η διδασκαλία της θεωρίας της εξέλιξης στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση Πανελλήνιο συνέδριο με θέμα: Βιολογικές και Φυσικές Επιστήμες στην Εκπαίδευση Αθήνα, 11-13/04/2008 Κώστας Καμπουράκης Εκπαιδευτήρια Γείτονα,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Θρησκευτική Ετερότητα: εθνικές και θρησκευτικές

Διαβάστε περισσότερα

«-» vasalap@otenet.gr. andreadou@rhodes.aegean.gr - ( ), ( ). -. - -,. - ( ),, - ( ). - /, -.

«-» vasalap@otenet.gr. andreadou@rhodes.aegean.gr - ( ), ( ). -. - -,. - ( ),, - ( ). - /, -. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Θεωρείο 10 «-» 1 vasalap@otenet.gr 2 andreadou@rhodes.aegean.gr - ( ), ( ). -. - -,. - ( ),, - ( ). - /, -. Abstract In the survey we investigated the views of those who

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Management και Διοίκηση Επιχειρήσεων και Οργανισμών

Μάθημα: Management και Διοίκηση Επιχειρήσεων και Οργανισμών ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ PANTEION UNIVERSITY OF SOCIAL AND POLITICAL SCIENCES DEPARTMENT OF ECONOMIC & REGIONAL DEVELOPMENT Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Η οικολογία της σχολικής τάξης ΙΙ

Η οικολογία της σχολικής τάξης ΙΙ Όλγα Ηµέλλου PhD Περίληψη Μετά την ψήφιση του νόµου 2817/2000, την πρόσφατη συµπλήρωση και αναθεώρησή του και την υπογραφή των σχετικών υπουργικών αποφάσεων και εγκυκλίων, η εκπαίδευση των παιδιών και

Διαβάστε περισσότερα

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind

Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Εκµάθηση προµαθηµατικών εννοιών για ΑµεΑ στο φάσµα του Αυτισµού µε το λογισµικό LT125-ThinkingMind Λαδιάς Αναστάσιος, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής Β Αθήνας Μπέλλου Ιωάννα, Σχολικός Σύµβουλος Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Ευστράτιος Θ. Βαχάρογλου

Ευστράτιος Θ. Βαχάρογλου Ευστράτιος Θ. Βαχάρογλου «Περί των καθηκόντων του ανθρώπου ως χριστιανού και ως πολίτου»: Η έννοια της ηθικής στα ελληνικά σχολεία στα τέλη του 19 ου αιώνα Εισαγωγικά Η ηθική διάσταση της παιδείας αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΥΣ 2014 2015 ΠΡΩΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ. Introduction to Political Theories 4 4

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΥΣ 2014 2015 ΠΡΩΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ. Introduction to Political Theories 4 4 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΚΑΔ. ΕΤΟΥΣ 2014 2015 ΠΡΩΤΟ ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ European Political History ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΙ ΘΕΣΜΟΙ Economic Analysis and European Institutions

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΣΕΛΙΟΥ Κωδικός μαθήματος: ΒΠΟ815 (3Ω/Υ) Εξάμηνο

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της Ιστοριογραφίας

Ιστορία της Ιστοριογραφίας Ιστορία της Ιστοριογραφίας Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 4) Ιστορία των γυναικών και του φύλου Ανδρονίκη Διαλέτη Η ιστορία των γυναικών έχει ως στόχο

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟ BIOΓPAΦIKO ΣHMEIΩMA

ΣΥΝΟΠΤΙΚΟ BIOΓPAΦIKO ΣHMEIΩMA ΣΥΝΟΠΤΙΚΟ BIOΓPAΦIKO ΣHMEIΩMA του Μιχαήλ Σκουμιού Ρόδος 2014 I. ΠPOΣΩΠIKA ΣTOIXEIA Επώνυμο: Όνομα: Όνομα πατέρα: Όνομα μητέρας: Σκουμιός Μιχαήλ Nικόλαος Mαρία Έτος γέννησης: 1964 Τόπος γέννησης: Οικογενειακή

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ

ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΑΝΤΕΙΟΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ PANTEION UNIVERSITY OF SOCIAL AND POLITICAL SCIENCES DEPARTMENT OF ECONOMIC & REGIONAL DEVELOPMENT Πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνικές σχέσεις μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες σε ελληνικές τάξεις»

«Κοινωνικές σχέσεις μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες σε ελληνικές τάξεις» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Κοινωνικές σχέσεις μαθητών με πολιτισμικές ιδιαιτερότητες σε ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ: ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΤΣΕΛΙΟΥ Κωδικός μαθήματος: ΒΠΟ815 (3Ω/Υ) Εξάμηνο

Διαβάστε περισσότερα

Χαρά Καραγιαννοπούλου

Χαρά Καραγιαννοπούλου ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ & ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Θρησκεία και Διεθνής Πολιτική Χαρά Καραγιαννοπούλου Ε-mail:charakaragiannopoulou@yahoo.gr (Γραφείο:

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Κορφιατη - Π. Γεωργίου ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝ. ΠΑΤΡΩΝ

Μ. Κορφιατη - Π. Γεωργίου ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝ. ΠΑΤΡΩΝ Μ. Κορφιατη - Π. Γεωργίου ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ & ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΠΑΝ. ΠΑΤΡΩΝ Αξιολόγηση υπηρεσιών: Έρευνα χρηστών της ΒιΒλιοθήκης και Υπηρεσίας Πληροφόρησης του Πανεπιστημίου Πατρών Μ. Korfiati - P. Georgiou

Διαβάστε περισσότερα

Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας. Δρ. Ιωάννης Γκιόσος

Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας. Δρ. Ιωάννης Γκιόσος Ανασκόπηση Βιβλιογραφίας Δρ. Ιωάννης Γκιόσος Γιατί κάνουμε ανασκόπηση στη βιβλιογραφία; 1. Γιαναπροσδιορίσουμεκενάστηνέρευνατου γνωστικού μας αντικειμένου 2. Για να εντοπίσουμε νέες τάσεις στην έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΚΟΥ ΥΠΟΒΑΘΡΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΗΣ ΗΓΕΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ: Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΑΠΟΨΕΩΝ

Η ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΚΟΥ ΥΠΟΒΑΘΡΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΗΣ ΗΓΕΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ: Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΑΠΟΨΕΩΝ Κ. Αγγελίδου Η ΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΕΝΟΣ ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΚΟΥ ΥΠΟΒΑΘΡΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΥΧΗΜΕΝΗΣ ΗΓΕΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ: Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΑΠΟΨΕΩΝ Κάκια Αγγελίδου University of Nottingham Kakiag@globalsoftmail.com

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS

ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ TIMSS 2015 ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ TIMSS Τι είναι η Έρευνα TIMSS; Η Έρευνα Trends in International Mathematics and Science Study (TIMSS) του Διεθνούς Οργανισμού για την Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

Εικονικά Περιβάλλοντα Μάθησης για Παιδιά με Αυτισμό: Επισκόπηση Πεδίου και Προτάσεις Σχεδιασμού

Εικονικά Περιβάλλοντα Μάθησης για Παιδιά με Αυτισμό: Επισκόπηση Πεδίου και Προτάσεις Σχεδιασμού Εικονικά Περιβάλλοντα Μάθησης για Παιδιά με Αυτισμό: Επισκόπηση Πεδίου και Προτάσεις Σχεδιασμού Χ. Βολιώτη 1, Θ. Τσιάτσος 1, Σ. Μαυροπούλου 2, Χ. Καραγιαννίδης 2 1 Τμήμα Πληροφορικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Σταµάτης Παναγιώτης, ιδάσκων ΤΕΠΑΕΣ Πανεπιστηµίου Αιγαίου Χουρδάκης Γεώργιος, M.Ed., Εκπαιδευτικός ΠΕ70

Σταµάτης Παναγιώτης, ιδάσκων ΤΕΠΑΕΣ Πανεπιστηµίου Αιγαίου Χουρδάκης Γεώργιος, M.Ed., Εκπαιδευτικός ΠΕ70 Αξιοποίηση της µεθόδου Project στη διαµόρφωση περιβαλλοντικών γνώσεων των µαθητών της Πρωτοβάθµιας Εκπαίδευσης: Μια µελέτη περίπτωσης µε την υλοποίηση Σ.Π.Π.Ε στο πλαίσιο της εφαρµογής της Ευέλικτης Ζώνης.

Διαβάστε περισσότερα

http://kdl.kyvl.org/cgi/b/bib/bib-idx?c=eadimages;cc=eadimages;page=simple

http://kdl.kyvl.org/cgi/b/bib/bib-idx?c=eadimages;cc=eadimages;page=simple ΚΕΙΜΕΝΑ ΣΕ ΜΟΡΦΗ pdf/doc http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/ http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/chrkonstantinidou/ http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/media/ http://www.soc.uoc.gr/socmedia/socmedia/chrkonstantinidou/pms

Διαβάστε περισσότερα

3ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας. Κωνσταντίνα Παπακώστα. Φιλόλογος, 1ο Γυμνάσιο Περαίας, υπ. Διδ. Εκπαιδευτικής Πολιτικής

3ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας. Κωνσταντίνα Παπακώστα. Φιλόλογος, 1ο Γυμνάσιο Περαίας, υπ. Διδ. Εκπαιδευτικής Πολιτικής 3ο Πανελλήνιο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ημαθίας ΠΡΑΚΤΙΚΑ «Πρωτάθλημα Αρχαίων Ελληνικών» Κωνσταντίνα Παπακώστα Φιλόλογος, 1ο Γυμνάσιο Περαίας, υπ. Διδ. Εκπαιδευτικής Πολιτικής ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η παρούσα εργασία περιγράφει

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδακτική Ενότητα «Γνωρίζω τον Υπολογιστή», στα πλαίσια των Προγραμμάτων Σπουδών της Πληροφορικής: μια Μελέτη Περίπτωσης.

Η Διδακτική Ενότητα «Γνωρίζω τον Υπολογιστή», στα πλαίσια των Προγραμμάτων Σπουδών της Πληροφορικής: μια Μελέτη Περίπτωσης. 6 ο Πανελλήνιο Συνέδριο «Διδακτική της Πληροφορικής» Φλώρινα, 20-22 Απριλίου 2012 Η Διδακτική Ενότητα «Γνωρίζω τον Υπολογιστή», στα πλαίσια των Προγραμμάτων Σπουδών της Πληροφορικής: μια Μελέτη Περίπτωσης.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΩΝ «ERASMUS+: ΝΕΟΛΑΙΑ»

ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΩΝ «ERASMUS+: ΝΕΟΛΑΙΑ» ΑΠΟΦΑΣΗ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΩΝ «ERASMUS+: ΝΕΟΛΑΙΑ» Ημερομηνία υποβολής αιτήσεων 17 Μαρτίου 2014, με παράταση 24 Μαρτίου 2014 Για περίοδο έναρξης σχεδίων 17/6/2014 31/12/2014 Βασική Δράση 1 Μαθησιακή Κινητικότητα

Διαβάστε περισσότερα

, Ph.D. SYLLABUS 2009-2010

, Ph.D. SYLLABUS 2009-2010 ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΕΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ Γ. Κουλιεράκης, Ph.D. Ψυχολόγος της Υγείας SYLLABUS Ακαδηµαϊκό Έτος 2009-2010 ΒΑΣΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ M. Robin DiMatteo

Διαβάστε περισσότερα

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη

Καρτσιώτου Θωμαϊς M.Sc. Δασκάλα Δ.Σ. Παληού Καβάλας tzoymasn@hol.gr. Περίληψη 33 Πρόταση διδασκαλίας με τη χρήση των ΤΠΕ στο μάθημα της Μελέτης Περιβάλλοντος της Δ τάξης Δημοτικού: Μαθαίνω για τα σημαντικά έργα που υπάρχουν στην Ελλάδα μέσα από το google earth Καρτσιώτου Θωμαϊς

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών

Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Μαθησιακός Σχεδιασμός με την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών Ημερίδα για την ενσωμάτωση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη Μαθησιακή Διαδικασία 3 Μαρτίου 2012 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μεθοδολογία έρευνας ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΔΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΚΟΠΟΣ/ΕΙΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Μεθοδολογία έρευνας Η ερευνητική διαδικασία έχει ως αφορμή ένα προβληματισμό και προσπαθεί να απαντήσει σε ένα ερευνητικό ερώτημα.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΟΔΗΓΙΕΣ ΜΟΡΦΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΘΕΩΡΙΑ & ΠΡΑΞΗ στην εκπαιδευση Το έγγραφο αυτό παρέχει πληροφορίες και οδηγίες μορφοποίησης που θα σας βοηθήσουν να προετοιμάσετε καλύτερα την εργασία σας.... Αποστολή Εργασιών

Διαβάστε περισσότερα

Κοινωνικής και Πολιτικής Ανάλυσης της Επικοινωνίας. www.media.uoa.gr/people/demertzis

Κοινωνικής και Πολιτικής Ανάλυσης της Επικοινωνίας. www.media.uoa.gr/people/demertzis Νίκος εµετζής 1976: Απολυτήριο Μέσης Εκπαίδευσης Σπουδές 1980: Πτυχίο Παντείου Ανωτάτης Σχολής Πολιτικών Επιστηµών (µεταξύ των πρώτων τριών) 1986: ιδακτορικό ίπλωµα Κοινωνιολογίας του Πανεπιστηµίου του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «Η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε φροντιστήρια μέσης εκπαίδευσης:

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση.

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Γραμματισμός: έννοια-παιδαγωγικές συνέπειες Σήμερα, στην αναπτυγμένη τεχνολογικά

Διαβάστε περισσότερα

7. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 8. ΠΗΓΕΣ 6. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

7. ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ 8. ΠΗΓΕΣ 6. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Εκπαιδευτικού Προγράμματος. Παιδαγωγική - Θεωρία και Πράξη, 5, 85-97. Εμβαλωτής, Α., Ανδρουλάκης, Γ., Μπονίδης, Κ., Σταμοβλάσης, Δ., Κακλαμάνη Σ., (2011). «Εμπειρίες και απόψεις εκπαιδευτικών που εργάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Professional Tourism Education EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Ministry of Tourism-Υπουργείο Τουρισμού

Professional Tourism Education EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ. Ministry of Tourism-Υπουργείο Τουρισμού Professional Tourism Education EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Ministry of Tourism-Υπουργείο Τουρισμού Need for Professional Tourism Education Η Ανάγκη για Επαγγελματική Τουριστική Εκπαίδευση Tourism:

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 3: Δυο προσεγγίσεις που επηρεάζουν την εκπαιδευτική διαδικασία

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 3: Δυο προσεγγίσεις που επηρεάζουν την εκπαιδευτική διαδικασία Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 3: Δυο προσεγγίσεις που επηρεάζουν την εκπαιδευτική διαδικασία Νέο Πρόγραμμα iuσπcdcddccscsdcscsουδών Νηπιαγωγείου Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

5Πολιτικές Απασχόλησης

5Πολιτικές Απασχόλησης 5Πολιτικές Απασχόλησης 5.1 Θεωρητικά Arnot, Μ. (1986). State Education Policy and Girls Educational Experiences. Ιn Beechey, V. & Whitelegg, Ε. (eds.) Women in Britain Today, Milton Keynes, OV Press. Askew,

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημολογικές τάσεις της Εκπαιδευτικής Έρευνας Δράσης στην Ελλάδα κατά την τελευταία εικοσαετία (1990 2010)

Επιστημολογικές τάσεις της Εκπαιδευτικής Έρευνας Δράσης στην Ελλάδα κατά την τελευταία εικοσαετία (1990 2010) Επιστημολογικές τάσεις της Εκπαιδευτικής Έρευνας Δράσης στην Ελλάδα κατά την τελευταία εικοσαετία (1990 2010) Παπαϊωάννου Παρίσης Εκπαιδευτικός, Υποψήφιος Διδάκτορας, Πανεπιστήμιο Κρήτης Epistemological

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ųºÁ¹Ä¹º ¼µ» Ä Ä Å þÿ»» ±Â º±¹ Ä Â Å ±Â Christopoulos, Dimitris Neapolis University þÿ À¹ÃÄ ¼Î½, ±½µÀ¹ÃÄ ¼¹ µ À»¹Â Æ Å

þÿ ųºÁ¹Ä¹º ¼µ» Ä Ä Å þÿ»» ±Â º±¹ Ä Â Å ±Â Christopoulos, Dimitris Neapolis University þÿ À¹ÃÄ ¼Î½, ±½µÀ¹ÃÄ ¼¹ µ À»¹Â Æ Å Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2015 þÿ ųºÁ¹Ä¹º ¼µ» Ä Ä Å þÿµºà±¹ µå乺 Í ÃÅÃÄ ¼±Ä Â Ä þÿ»» ±Â º±¹ Ä

Διαβάστε περισσότερα

Η Ενδυνάμωση ευάλωτων ενηλίκων μέσα από την εκπαίδευση. Ελένη Παπαϊωάννου

Η Ενδυνάμωση ευάλωτων ενηλίκων μέσα από την εκπαίδευση. Ελένη Παπαϊωάννου Η Ενδυνάμωση ευάλωτων ενηλίκων μέσα από την εκπαίδευση Ελένη Παπαϊωάννου ΕΡΩΤΗΜΑ 1: Ποιους χαρακτηρίζουμε «ευάλωτους» εκπαιδευόμενους; (Δραστηριότητα 1) Εκπαίδευση Άξονες ευπάθειας Πρόωρη εγκατάλειψη εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κοινωνιολογίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κοινωνιολογία». Εαρινό εξάμηνο 2009 ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕ- ΘΟΔΟΙ

Τμήμα Κοινωνιολογίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κοινωνιολογία». Εαρινό εξάμηνο 2009 ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕ- ΘΟΔΟΙ Πανεπιστήμιο Κρήτης Σχολή Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Κοινωνιολογίας Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Κοινωνιολογία». Εαρινό εξάμηνο 2009 ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΙΙ: ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕ- ΘΟΔΟΙ Συντονιστής:

Διαβάστε περισσότερα

Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών

Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών Τομ. 44, 1982 Η επιστημολογία της πολιτικής διερεύνησης με ειδική αναφορά στις διεθνείς σχέσεις: Μια κριτική Πετρίδης Μάκης 10.12681/grsr.537 Copyright 1982 To cite this article:

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Εφαρμογές Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών

Σύγχρονες Εφαρμογές Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών Σύγχρονες Εφαρμογές Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών Ενότητα 2: Η αξιολόγηση PISA Διδάσκων: Νικόλαος Τσέλιος Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σημείωμα

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομος οδηγός της AEGEE

Σύντομος οδηγός της AEGEE Σύντομος οδηγός της AEGEE EUROPEAN STUDENTS FORUM AEGEE-Europe, European Students Forum Rue du Noyer / Notelaarsstraat 55 1000 Bruxelles Belgium - Belgique Τα περισσότερα οπτικά υλικά που χρησιμοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΟΜΗ 1. ΕΞΩΦΥΛΛΟ: Πανεπιστήµιο Τµήµα Ονοµατεπώνυµο φοιτητή/φοιτήτριας Αριθµός µητρώου Ηµεροµηνία Τίτλος εργασίας Τίτλος µαθήµατος Όνοµα διδάσκοντος 3. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΑΥ3 ΕΞΑΜΗΝΟΣΠΟΥΔΩΝ Α ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΙ ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΗΑΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΑΚΟ ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΔ ΣΖ ΠΛΖΡΟΦΟΡΗΑ ΚΑΗ ΣΖ ΔΠΗΚΟΗΝΧΝΗΑ ΓΗΑ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΓΙΠΛΧΜΑΣΙΚΗ ΔΡΓΑΙΑ

ΓΗΑΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΑΚΟ ΓΗΑΣΜΖΜΑΣΗΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΔ ΣΖ ΠΛΖΡΟΦΟΡΗΑ ΚΑΗ ΣΖ ΔΠΗΚΟΗΝΧΝΗΑ ΓΗΑ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΓΙΠΛΧΜΑΣΙΚΗ ΔΡΓΑΙΑ ΔΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΓΙΣΡΙΑΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΑΘΗΝΧΝ ΣΜΖΜΑ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΚΑΗ ΑΓΧΓΖ ΣΖΝ ΠΡΟΥΟΛΗΚΖ ΖΛΗΚΗΑ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗΚΟΗΝΧΝΗΑ ΚΑΗ ΜΔΧΝ ΜΑΕΗΚΖ ΔΝΖΜΔΡΧΖ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΘΔΑΛΙΑ ΣΜΖΜΑ ΑΡΥΗΣΔΚΣΟΝΧΝ ΜΖΥΑΝΗΚΧΝ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ

Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Η ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ-ΜΕΛΗ ΤΗΣ Ε.Ε: ΘΕΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ Ενότητα Γ: ΤΟ ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΕ

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση. Ηλίας Χούστης, Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 28/3/2014

Τεχνολογία στην Εκπαίδευση. Ηλίας Χούστης, Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 28/3/2014 Τεχνολογία στην Εκπαίδευση Ηλίας Χούστης, Χαρίκλεια Τσαλαπάτα 28/3/2014 Τεχνολογία για μάθηση Μάθηση πιο ευρεία έννοια από την εκπαίδευση Μέσα στην τάξη και έξω από αυτή Στην εργασία Στο παιχνίδι Στην

Διαβάστε περισσότερα

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 1 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης

Γεωργική Εκπαίδευση. Θεματική ενότητα 1 1/2. Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Γεωργική Εκπαίδευση Θεματική ενότητα 1 1/2 Όνομα καθηγητή: Αλέξανδρος Κουτσούρης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 8ο Εξάμηνο Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Α. Βασικές έννοιες,

Διαβάστε περισσότερα

3.4 Αζηίεξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ ζημ ζπμθείμ... 64 3.4.1 Πανάβμκηεξ πνμέθεοζδξ ηδξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ... 64 3.5 οιαμθή ηςκ εηπαζδεοηζηχκ ζηδκ

3.4 Αζηίεξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ ζημ ζπμθείμ... 64 3.4.1 Πανάβμκηεξ πνμέθεοζδξ ηδξ ημζκςκζηήξ ακζζυηδηαξ... 64 3.5 οιαμθή ηςκ εηπαζδεοηζηχκ ζηδκ 2 Πεξηερόκελα Δονεηήνζμ πζκάηςκ... 4 Δονεηήνζμ δζαβναιιάηςκ... 5 Abstract... 6 Πενίθδρδ... 7 Δζζαβςβή... 8 ΘΔΩΡΗΣΙΚΟ ΜΔΡΟ... 12 Κεθάθαζμ 1: Θεςνδηζηέξ πνμζεββίζεζξ βζα ηδκ ακζζυηδηα ζηδκ εηπαίδεοζδ...

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ

ΑΡΧΕΣ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΑΡΧΕΣ ΜΟΥΣΕΙΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ 31/01/2014 ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΓΕΡΟΥΚΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ Α/ΘΜΙΑΣ 4 Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΧΑΝΙΩΝ Εκπαιδευτικές δράσεις σε μουσειακά περιβάλλοντα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ & ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ Εισαγωγή Σχολείο και Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Η Διαγενειακή Αλληλεπίδραση Τρίτης Γενιάς και Τρίτης Ηλικίας και οι Αντοχές της Ελληνοαυστραλιανής Ταυτότητας

Η Διαγενειακή Αλληλεπίδραση Τρίτης Γενιάς και Τρίτης Ηλικίας και οι Αντοχές της Ελληνοαυστραλιανής Ταυτότητας Kyriakopoulou-Baltatzi, C., 2013. Η Διαγενειακή Αλληλεπίδραση Τρίτης Γενιάς και Τρίτης Ηλικίας και οι Αντοχές της Ελληνοαυστραλιανής Ταυτότητας. Journal of Modern Greek Studies - Special Issue, 346-361.

Διαβάστε περισσότερα

Καλές πρακτικές καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, TALETE. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 19/11/2012

Καλές πρακτικές καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, TALETE. Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 19/11/2012 Καλές πρακτικές καινοτόμων παιδαγωγικών μεθόδων, TALETE Χαρίκλεια Τσαλαπάτα, 19/11/2012 Πρόγραμμα TALETE (Θαλής) Teaching Math through Innovative Learning Approach and Contents «Διδασκαλία Μαθηματικών

Διαβάστε περισσότερα

Π. Βόλτση - Κ. Π. Ζωντανός

Π. Βόλτση - Κ. Π. Ζωντανός Π. Βόλτση - Κ. Π. Ζωντανός ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Διαδικασία σύνταξης Γραπτής Πολιτικής Διαχείρισης συλλογής για μια Ελληνική Ακαδημαϊκή Βιβλιοθήκη P. Voltsi - Κ. P. Zontanos LIBRARY OF THE

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

ΑΥΤΟΤΕΛΕΙΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥ- ΣΗΣ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ 7 ο ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΒΕ1 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Β ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙ- ΚΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΚ- ΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού

Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού Ψηφιακές Τεχνολογίες βασικά θεωρητικά ζητήματα με αναφορά στη διαδικασία σχεδιασμού N.Γιαννούτσου Εργαστήριο Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας- ΦΠΨ-Φιλοσοφική σχολή http://etl.ppp.uoa.gr Τεχνολογίες για την ηλεκτρονική

Διαβάστε περισσότερα

Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3

Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3 Information literacy and the autonomous learner Μιχαήλ Νικητάκης 1, Ανέστης Σίτας 2, Γιώργος Παπαδουράκης Ph.D 1, Θοδωρής Πιτηκάρης 3 1) Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυµα Κρήτης, nikit@lib.teiher.gr, r,

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια Επιμόρφωσης Επιθεωρητών Ειδικότητας Πληροφορικής 3-6 Σεπτεμβρίου 2013

Σεμινάρια Επιμόρφωσης Επιθεωρητών Ειδικότητας Πληροφορικής 3-6 Σεπτεμβρίου 2013 Σεμινάρια Επιμόρφωσης Επιθεωρητών Ειδικότητας Πληροφορικής 3-6 Σεπτεμβρίου 2013 Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη Τομέα Εκπ. Τεχνολογίας Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Email: anasta@cyearn.pi.ac.cy Ευρωπαϊκά έργα

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήµιο Μακεδονίας Τµήµα ιεθνών Ευρωπαϊκών Σπουδών Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στις Ευρωπαϊκές Πολιτικές της Νεολαίας

Πανεπιστήµιο Μακεδονίας Τµήµα ιεθνών Ευρωπαϊκών Σπουδών Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στις Ευρωπαϊκές Πολιτικές της Νεολαίας Πανεπιστήµιο Μακεδονίας Τµήµα ιεθνών Ευρωπαϊκών Σπουδών Πρόγραµµα Μεταπτυχιακών Σπουδών στις Ευρωπαϊκές Πολιτικές της Νεολαίας Πρόγραµµα εργασίας «Εκπαίδευση και Κατάρτιση 2020» της Ε.Ε: Στρατηγικές δια

Διαβάστε περισσότερα

þÿº±¹ ½ ÀÄž ÃÄ Í³ÇÁ ½ À

þÿº±¹ ½ ÀÄž ÃÄ Í³ÇÁ ½ À Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2014 þÿ ½±»ÅĹº ÀÁ ³Á ¼¼±Ä± - ǵ ¹ þÿº±¹ ½ ÀÄž ÃÄ Í³ÇÁ ½ À þÿ Á ÃÄ Å,

Διαβάστε περισσότερα

Conspectus: Ανάγκη εφαρμογής του στις Ελληνικές Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες Γεώργιος Κ. Ζάχος

Conspectus: Ανάγκη εφαρμογής του στις Ελληνικές Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες Γεώργιος Κ. Ζάχος Conspectus: Ανάγκη εφαρμογής του στις Ελληνικές Ακαδημαϊκές Βιβλιοθήκες Γεώργιος Κ. Ζάχος Α. Διάδοση των αποτελεσμάτων της Έρευνας Κύριο αποτέλεσμα της Έρευνας είναι η συνεισφορά νέας γνώσης στην επιστήμη

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Τάτσης H ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΥ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΝΟΥΣΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ

Ν. Τάτσης H ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΥ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΝΟΥΣΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ Ν. Τάτσης H ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΥ: ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΑΠΟΚΛΙΝΟΥΣΑΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ «Οι κοινωνικές ομάδες προκαλούν οι ίδιες την αποκλίνοοσα συμπεριφορά με τη θέσπιση κανόνων,

Διαβάστε περισσότερα

«Από την έρευνα στη διδασκαλία» Δημοτική Βιβλιοθήκη Κερατσινίου - Δραπετσώνας Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2015

«Από την έρευνα στη διδασκαλία» Δημοτική Βιβλιοθήκη Κερατσινίου - Δραπετσώνας Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2015 Ε Λ Λ Η Σ 8 Β Ε Ρ Ο Ι Α 59132 Τ. 2 3 3 1-502003 w w w. f u t u r e l i b r a r y. g r Ζ Α Λ Ο Κ Ω Σ Τ Α 4 Α Θ Η Ν Α 1 0 6 7 1 Τ. 2 1 5 5-518150 i n f o @ f u t u r e l i b r a r y. g r «Από την έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

Η Διαδραστική Τηλεδιάσκεψη στο Σύγχρονο Σχολείο: Πλαίσιο Διδακτικού Σχεδιασμού

Η Διαδραστική Τηλεδιάσκεψη στο Σύγχρονο Σχολείο: Πλαίσιο Διδακτικού Σχεδιασμού Η Διαδραστική Τηλεδιάσκεψη στο Σύγχρονο Σχολείο: Πλαίσιο Διδακτικού Σχεδιασμού Παναγιώτης Αναστασιάδης Πανεπιστήμιο Κρήτης panas@ edc.uoc.gr ΠΕΡΙΛΗΨΗ Οι προηγμένες τεχνολογίες σύγχρονης μετάδοσης και ιδιαίτερα

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρική Μελέτη της Εφαρμογής Gamification στο Μάθημα Εφαρμογές πληροφορικής

Εμπειρική Μελέτη της Εφαρμογής Gamification στο Μάθημα Εφαρμογές πληροφορικής Εμπειρική Μελέτη της Εφαρμογής Gamification στο Μάθημα Εφαρμογές πληροφορικής Θ. Μάστορας 1, Π. Φώταρης 2 1 Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, mastoras@uom.gr 2 University of East London, p.fotaris@uel.ac.uk Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση

Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Σχεδιάζω δραστηριότητες και ασκήσεις αυτοαξιολόγησης στο εκπαιδευτικό υλικό για αποτελεσματική μάθηση Μαρία Ι. Κουτσούμπα Αναπλ. Καθηγήτρια ΣΕΦΑΑ ΕΚΠΑ / ΣΕΠ ΕΑΠ Δραστηριότητες και ασκήσεις αυτό-αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

Μία σύντομη παρουσίαση του συστήματος ειδικής αγωγής στην Τουρκία 1. A brief presentation of the special education system in Turkey

Μία σύντομη παρουσίαση του συστήματος ειδικής αγωγής στην Τουρκία 1. A brief presentation of the special education system in Turkey Κωνσταντινίδου Γρηγορία - Καρολίνα (Φιλόλογος, μεταπτυχιακή φοιτήτρια Α.Π.Θ.) Μία σύντομη παρουσίαση του συστήματος ειδικής αγωγής στην Τουρκία 1 A brief presentation of the special education system in

Διαβάστε περισσότερα

Email: vrapanos@econ.uoa.gr

Email: vrapanos@econ.uoa.gr ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2008-2009 Τµήµα Οικονοµικών Επιστηµών Μάθηµα: ΚΡΑΤΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Γραφείο 305, Σταδίου 5 ιδασκαλία: Β. Ράπανος Ηµέρα και ώρα µαθήµατος: Τρίτη, 11.00-14.00 Ώρες γραφείου:

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχοσωµατικοί Πόνοι: Η Θεραπευτική ιαδικασία τους, σύµφωνα µε την Προσωποκεντρική & Focusing Βιωµατική Ψυχοθεραπεία *

Ψυχοσωµατικοί Πόνοι: Η Θεραπευτική ιαδικασία τους, σύµφωνα µε την Προσωποκεντρική & Focusing Βιωµατική Ψυχοθεραπεία * Ψυχοσωµατικοί Πόνοι: Η Θεραπευτική ιαδικασία τους, σύµφωνα µε την Προσωποκεντρική & Focusing Βιωµατική Ψυχοθεραπεία * Άννα Καραλή miel@hol.gr Περίληψη Η Προσωποκεντρική Ψυχοθεραπεία, που αναπτύχθηκε από

Διαβάστε περισσότερα

Δήµου Δράµας Παιδαγωγικό Τµήµα Νηπιαγωγών Τµήµα Επιστηµών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Τµήµα Δηµοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστηµίου Frederick

Δήµου Δράµας Παιδαγωγικό Τµήµα Νηπιαγωγών Τµήµα Επιστηµών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης Τµήµα Δηµοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστηµίου Frederick Το Συνέδριο τελεί υπό την αιγίδα και την οικονοµική στήριξη του Δήµου Δράµας (Δηµοτική Επιχείρηση Κοινωνικής Πολιτιστικής και Τουριστικής Ανάπτυξης) και διοργανώνεται από το Παιδαγωγικό Τµήµα Νηπιαγωγών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ. ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Γιαβρίμης Παναγιώτης Λέκτορας

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ. ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Γιαβρίμης Παναγιώτης Λέκτορας ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Γιαβρίμης Παναγιώτης Λέκτορας Τηλ. 22510-36554 ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Εισαγωγή.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΜΕ ΞΕΝΕΣ ΧΩΡΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ

ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΜΕ ΞΕΝΕΣ ΧΩΡΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ Μάρω Παντελίδου - Μαλούτα* ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΧΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΜΕ ΞΕΝΕΣ ΧΩΡΕΣ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΦΗΒΕΙΑΣ Η επιλογή της διερεύνησης των αντιλήψεων ενός δείγματος «μικρών εφήβων»* 1 για τις σχέσεις της Ελλάδας

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΗΓΕΤΙΚΟΥ ΣΤΥΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑΣ ΣΤΙΣ ΕΠΔΟΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΩΝ ΣΧΟΛΕΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Ανδρέας Κυθραιώτης- Πέτρος Πασιαρδής Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου Συνέδριο Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Το Open Eclass ως Σύστημα Διαχείρισης Μάθησης

Το Open Eclass ως Σύστημα Διαχείρισης Μάθησης Θερινό Σχολείο, 14 20 Ιουλίου 2014 Το Open Eclass ως Σύστημα Διαχείρισης Μάθησης Βάλια Τριπερίνα Γιώργος Φουρτούνης Μονάδα Αριστείας ΕΛ/ΛΑΚ ΤΕΙ Αθήνας Περιγραφή 2 Συστήματα διαχείρισης μάθησης Open eclass

Διαβάστε περισσότερα

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD

Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Η σχέση Ιστορίας και Φιλοσοφίας των Επιστημών με την Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες Κωνσταντίνα Στεφανίδου, PhD Εργαστήριο Διδακτικής, Επιστημολογίας Φυσικών Επιστημών και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ

ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΔΥΣΚΟΛΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΡΘΟΓΡΑΦΙΑ ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΧΑΜΗΛΗ ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΒΡΑΧΥΠΡΟΘΕΣΜΗ ΚΑΙ ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΜΝΗΜΗ ΧΑΜΗΛΗ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία της Ιστοριογραφίας

Ιστορία της Ιστοριογραφίας Ιστορία της Ιστοριογραφίας Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 2) Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ Πολυμέρης Βόγλης Παραδοσιακή ιστοριογραφία Εδραιώνεται τον 19 ο αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Δράσης Ποιοτική μορφή έρευνας Πολυμορφική εξαε. Δρ. Μαρία Φραγκάκη

Έρευνα Δράσης Ποιοτική μορφή έρευνας Πολυμορφική εξαε. Δρ. Μαρία Φραγκάκη Έρευνα Δράσης Ποιοτική μορφή έρευνας Πολυμορφική εξαε Δρ. Μαρία Φραγκάκη Research areas in D.E: Macro level: Distance Education Systems & Theory Meso level: Management-Organization-Technologies Micro level:

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση

Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση Ηλεκτρονική Μάθηση Χαράλαµπος Βρασίδας www.cardet.org www.unic.ac.cy info@cardet.org Ανασκόπηση Σύγχρονες τάσεις Στοιχεία από ΕΕ Προκλήσεις Χρήση

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Επιστημών (Paris X Nanterre), Παρίσι, Γαλλία Έτος απόκτησης: 1995. DEA en Sciences Politiques

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Επιστημών (Paris X Nanterre), Παρίσι, Γαλλία Έτος απόκτησης: 1995. DEA en Sciences Politiques ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1. Ονοματεπώνυμο: Φωτεινή (Φανή) Κομσέλη 2. Εκπαίδευση: Διδάκτωρ Πολιτικών Επιστημών 3. Δ/νση εργασίας: ΕΚΔΔΑ/ΙΝΕΠ, Πειραιώς 211, 177 78 Ταύρος 4. Τηλ.: 213.1306.236, -255, -200, -204

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr

ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ ΣΟΦΙΑ Socm09008@soc.aegean.gr ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΧΗ» ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: Διερεύνηση των απόψεων

Διαβάστε περισσότερα

Οι Εννοιολογικές Αλλαγές ως Συνιστώσα της Σύγχρονης Ιστοριογραφίας των Μαθηματικών

Οι Εννοιολογικές Αλλαγές ως Συνιστώσα της Σύγχρονης Ιστοριογραφίας των Μαθηματικών Οι Εννοιολογικές Αλλαγές ως Συνιστώσα της Σύγχρονης Ιστοριογραφίας των Μαθηματικών Ν. Καστάνη Ι. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην εισαγωγική παράγραφο των Μαθημάτων Θεωρίας Πιθανοτήτων, του Θ.Ν. Κάκουλλου, με τίτλο σύνοψη

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασμός Μαθησιακών Δραστηριοτήτων με την Ενσωμάτωση των ΤΠΕ

Σχεδιασμός Μαθησιακών Δραστηριοτήτων με την Ενσωμάτωση των ΤΠΕ Σχεδιασμός Μαθησιακών Δραστηριοτήτων με την Ενσωμάτωση των ΤΠΕ Αναστασία Οικονόμου Προϊσταμένη Τομέα Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Ενημερωτική Συνάντηση Ομάδων Εργασίας Ν.Α.Π.

Διαβάστε περισσότερα

Οργανωσιακή Ψυχολογία

Οργανωσιακή Ψυχολογία Οργανωσιακή Ψυχολογία Ιωάννης Νικολάου Επίκουρος Καθηγητής Οργανωσιακής Συμπεριφοράς Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα ιοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας www.inikolaou.gr inikol@aueb.gr Ιωάννης Νικολάου

Διαβάστε περισσότερα

AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ AΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΙΕΣΕΩΝ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Διαβάστε περισσότερα