Επιπλέον στόχος της συγκεκριμένης έρευνας ήταν το ψηφιακό αυτό εργαλείο να δοθεί σε μια απλουστευμένη μορφή, προτείνοντας πολύ συγκεκριμένες μεθόδους

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επιπλέον στόχος της συγκεκριμένης έρευνας ήταν το ψηφιακό αυτό εργαλείο να δοθεί σε μια απλουστευμένη μορφή, προτείνοντας πολύ συγκεκριμένες μεθόδους"

Transcript

1 ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΦΩΤΟΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΤΑΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΤΩΜΑ ΤΟΥ ΒΟΡΕΙΟΥ ΒΡΑΧΙΟΝΑ ΤΟΥ ΟΡΜΟΥ ΤΗΣ ΒΟΪ ΟΚΟΙΛΙΑΣ, ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΤΗΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ, ΣΤΗΝ ΕΛΛΑ Α ΑΘΗΝΑ ΧΡΟΝΗ Αρχαιολόγος, Πτυχιούχος Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, ιδάκτωρ Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου Επιστημονικός Συνεργάτης Εργαστηρίου Τηλεπισκόπησης, Σχολής Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών Ε.Μ.Π. Περίληψη Η συγκεκριμένη εργασία είχε ως στόχο να αναπτύξει μεθόδους ανίχνευσης θαμμένων αρχαιολογικών καταλοίπων, με αξιοποίηση των δυνατοτήτων της Φωτοερμηνείας-Τηλεπισκόπησης και των ψηφιακών επεξεργασιών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων σε περιβάλλον G.I.S.. Η μεθοδολογία που προτείνεται στην παρούσα εργασία ως η λειτουργικότερη και ακριβέστερη, προέκυψε μετά από εφαρμογή φωτοερμηνευτικών τηλεπισκοπικών μεθόδων αρχικά σε δοκιμαστική περιοχή έρευνας, δηλαδή μία γνωστή ήδη αρχαιολογική περιοχή, και στη συνέχεια σε αρχαιοπιθανή περιοχή ύπαρξης αρχαιολογικών καταλοίπων: πιο συγκεκριμένα, από τη συνδυασμένη επεξεργασία αεροφωτογραφιών και δορυφορικών εικόνων IKONOS. Η φωτοερμηνεία των παραπάνω τηλεπισκοπικών απεικονίσεων έγινε σε συνδυασμό με ιστοριογραφικά, αρχαιολογικά, χαρτογραφικά, μετεωρολογικά και γεωλογικά δεδομένα για την ίδια περιοχή. Στη συνέχεια, τα αποτελέσματα της εφαρμογής της φωτοερμηνείας και τηλεπισκόπησης διασταυρώθηκαν με επίγειο έλεγχο και τέλος με γεωφυσική διασκόπηση τμήματος της εν λόγω περιοχής. Έτσι, προτείνεται μια εξειδικευμένη μεθοδολογία για τον εντοπισμό αρχαιολογικών καταλοίπων τα οποία αφορούν σε νεκροταφεία και οικισμούς της Εποχής του Χαλκού σε ασβεστολιθικά εδάφη, έναν τύπο εδάφους που απαντάται ιδιαίτερα συχνά στον ελλαδικό χώρο. Επιπλέον στόχος της συγκεκριμένης έρευνας ήταν το ψηφιακό αυτό εργαλείο να δοθεί σε μια απλουστευμένη μορφή, προτείνοντας πολύ συγκεκριμένες μεθόδους

2 ψηφιακής επεξεργασίας εικόνων, έτσι ώστε ο μελετητής ο προερχόμενος από το χώρο της Αρχαιολογίας, να μπορέσει με εύκολο και φιλικό τρόπο να το χρησιμοποιήσει. Περιοχή μελέτης απετέλεσε η περιοχή της Βοϊδοκοιλιάς του νομού Μεσσηνίας. Λέξεις-Κλειδιά Αρχαιολογία; Φωτοερμηνεία; Τηλεπισκόπηση; Γεωφυσική ιασκόπηση; Αεροφωτογραφίες; ορυφορικές εικόνες; Εικόνες IKONOS; Μεσσηνία; Βοϊδοκοιλιά; Εποχή του Χαλκού Εισαγωγή Τόσο αναλογικές όσο και ψηφιακές τηλεπισκοπικές απεικονίσεις έχουν χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν για τον εντοπισμό αρχαιοπιθανών περιοχών. Η ολοκλήρωση των δυνατοτήτων των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων για την ανίχνευση μη ανασκαμμένων αρχαιολογικών καταλοίπων ήταν ο στόχος της συγκεκριμένης εργασίας με ένα δυνάμει θετικό αποτέλεσμα, προκειμένου αυτά να διασωθούν από πιθανή καταστροφή τους λόγω ιδιωτικών ή δημόσιων έργων ή κλοπή τους από αρχαιοκάπηλους, να ενταχθούν σε ένα ευρύτερο δίκτυο αρχαιολογικών θέσεων αλληλοσυσχετιζομένων, και να αποτυπωθεί έτσι, με μη παρεμβατικό και καταστροφικό για το μικροπεριβάλλον της εκάστοτε περιοχής, το αρχαιολογικό πορτραίτο ενός ευρύτερου χώρου, συμβάλλοντας παράλληλα σε μια πιο ευέλικτη λειτουργία του κρατικού μηχανισμού όσον αφορά στο σχεδιασμό, οργάνωση και χρηματοδότηση αρχαιολογικών αποστολών. Στο σημείο αυτό αξίζει να αναφέρουμε το άρθρο 32 του υφιστάμενου αρχαιολογικού νόμου στην Ελλάδα: Ως αρχαιολογική έρευνα πεδίου νοείται η έρευνα του εδάφους, του υπεδάφους, του βυθού της θάλασσας ή του πυθμένα των λιμνών ή ποταμών που έχει ως σκοπό τον εντοπισμό ή την αποκάλυψη αρχαίων μνημείων, είτε αυτή συνίσταται σε ανασκαφή, χερσαία ή ενάλια, είτε σε επιφανειακή έρευνα είτε σε επιστημονική έρευνα που διενεργείται με γεωφυσικές ή άλλες μεθόδους. Καθίσταται λοιπόν σαφής η βαρύτητα που αποκτά η ανάπτυξη μιας μεθοδολογίας, όπως αυτής της παρούσας μελέτης, προκειμένου να διασφαλισθεί περισσότερο η προστασία μη ανασκαμμένων αρχαιολογικών χώρων. Ευνόητο είναι ότι όλα τα παραπάνω είναι δυνατό να υλοποιηθούν μόνο μέσα από την εξέλιξη της έρευνας στην κατεύθυνση αυτή.

3 1. Νομός Μεσσηνίας Ιστορικό και αρχαιολογικό πλαίσιο Περιοχή μελέτης απετέλεσε ο νομός Μεσσηνίας, ένας χώρος με μακρότατο ιστορικό παρελθόν και πλούτο αρχαιολογικών θέσεων και καταλοίπων. Το μεγαλύτερο μέρος των αρχαιολογικών θέσεων των μνημονευόμενων από τους αρχαίους συγγραφείς και περιηγητές και προκυπτόντων από ολοκληρωμένη μελέτη ιστοριογραφικής και βιβλιογραφικής πληροφορίας, έχει ήδη εντοπισθεί και, εν μέρει, ανασκαφεί. Ωστόσο, υπάρχει ακόμη ένα μικρό ποσοστό θέσεων που δεν έχουν εντοπισθεί, αν και εικάζεται το χωρικό τους σημείο, όπως αυτό προκύπτει από ποικίλα ιστοριογραφικά, βιβλιογραφικά και αρχαιολογικά στοιχεία. Ένα τέτοιο σημείο αποτελεί και ο όρμος της Βοϊδοκοιλιάς, στις δυτικές ακτές του νομού Μεσσηνίας (η οποία πρέπει να κατοικήθηκε ήδη από την Παλαιολιθική εποχή), προς το Ιόνιο πέλαγος: πρόκειται για έναν μικρό, προς τα δυτικά στραμμένο όρμο ο οποίος βρίσκεται βορειοδυτικά και, ακριβέστερα, έξω από τον όρμο του Ναυαρίνου, ένα από τα μεγαλύτερα φυσικά λιμάνια. Πιο συγκεκριμένα: ολόκληρη η περιοχή της Βοϊδοκοιλιάς (από τον βορειότερα κείμενο λόφο του Προφήτη Ηλία μέχρι και το προς Νότο διακρινόμενο, κάτω από το Παλαιόκαστρο, Σπήλαιο του Νέστορος) είχε κατοικηθεί ήδη κατά την Ύστερη Νεολιθική Εποχή, γύρω στο π.χ.. Αυτό προκύπτει από παλαιότερες έρευνες των Blegen και Θεοχάρη. Η Μεσσηνία ήταν τότε αραιότατα κατοικημένη. Εκτεταμένη έρευνα της περιοχής, με τη συνεργασία πολλών επιστημόνων διαφορετικών ειδικοτήτων, πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο της Μιννεσότα, υπό την επίβλεψη των W. Mc Donald και R. Hope Simpson, λίγο πριν τη δεκαετία του Ανασκαφές στην περιοχή κατά την ίδια, περίπου, χρονική περίοδο πραγματοποίησε και ο Σπ. Μαρινάτος. Το έργο του τελευταίου συνέχισε και συνεχίζει μέχρι σήμερα ο κ. Γ. Στ. Κορρές. Ως δοκιμαστική περιοχή έρευνας (έκτασης περίπου 800 μ 2 ) επιλέχθηκε η ανασκαμμένη σήμερα περιοχή στο βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς, η οποία περιλαμβάνει, πολύ συνοπτικά, αρχαιολογικά κατάλοιπα : Πρωτοελλαδικού ΙΙ (ΠΕ ΙΙ) οικισμού,

4 Μεσοελλαδικού (ΜΕ) τύμβου και Υστεροελλαδικού (ΥΕ) θολωτού τάφου. εν έχουν ακόμη εντοπισθεί τα αντίστοιχα των προαναφερθέντων αρχαιολογικών καταλοίπων, δηλαδή: το υπόλοιπο τμήμα του ΠΕ ΙΙ οικισμού το ΠΕ ΙΙ νεκροταφείο, ο ΜΕ οικισμός και ο ΥΕ οικισμός. Ως αρχαιοπιθανή περιοχή αναζήτησης των ζητούμενων αρχαιολογικών καταλοίπων εικάζεται το πλάτωμα (έκτασης περίπου 5000 μ 2 ) το ευρισκόμενο βορείως της ανασκαμμένης περιοχής, το οποίο απέχει από αυτή περίπου 100 μ. (εικ. 1). 2. Νομός Μεσσηνίας - Συγκέντρωση διαφορετικών στοιχείων για την ανάπτυξη της μελέτης Σε αυτό το πλαίσιο συγκεντρώθηκαν, αναλύθηκαν και αξιολογήθηκαν όλες οι ιστοριογραφικές, βιβλιογραφικές και αρχαιολογικές πληροφορίες από τις οποίες προέκυψε η ισχυρή πιθανότητα ύπαρξης του αναζητούμενου ΠΕ ΙΙ νεκροταφείου/πε ΙΙ οικισμού/με οικισμού/υε οικισμού στο πλάτωμα (αρχαιοπιθανή περιοχή) το βορείως κείμενο της ανασκαμμένης (δοκιμαστικής) αρχαιολογικής περιοχής ΠΕ ΙΙ οικισμού/με τύμβου/υε θολωτού τάφου, στο βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς. Επίσης αναλύθηκαν και αξιολογήθηκαν τα γεωλογικά στοιχεία της περιοχής του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς, τόσο για τη σύγχρονη ως προς εμάς εποχή όσο και για την αρχαιότητα, ενώ παράλληλα μελετήθηκε και ο συσχετισμός γεωλογίας-γεωμορφολογίας με την ανάπτυξη οικισμών. Στη συνέχεια αξιοποιήθηκαν σχετικά χαρτογραφικά στοιχεία, έξι στερεοσκοπικά ζεύγη αεροφωτογραφιών ποικίλων κλιμάκων από τη Γ.Υ.Σ. και το Υ.ΠΕ.ΧΩ..Ε. καθώς και δύο τηλεπισκοπικές απεικονίσεις από το δορυφόρο IKONOS διακριτικής ικανότητας 1 μέτρου για την παγχρωματική ψηφιακή τηλεπισκοπική απεικόνιση και 4 μέτρων για την πολυφασματική ψηφιακή

5 τηλεπισκοπική απεικόνιση. Απαραίτητη για τη χαρτογραφική αναφορά και συσχέτιση των δεδομένων και αποτελεσμάτων της έρευνας ήταν η συγκέντρωση χαρτογραφικού υλικού. Όσον αφορά στις αναλογικές τηλεπισκοπικές απεικονίσεις, χρησιμοποιήθηκαν στερεοσκοπικά ζεύγη παγχρωματικών αεροφωτογραφιών έξι διαφορετικών ετών, ποικίλων κλιμάκων. Η επιλογή των αεροφωτογραφιών πραγματοποιήθηκε με πολύ συγκεκριμένο σκεπτικό, που βασίστηκε στο χρονικό των ανασκαφών στην περιοχή της Βοϊδοκοιλιάς. Αυτό έχει ως εξής : : εντοπισμός και ανασκαφή του ΥΕ θολωτού τάφου του λεγόμενου του Θρασυμήδους, : ανασκαφή του ΜΕ τύμβου γύρω από τον προαναφερθέντα θολωτό τάφο. Συνεπώς, ενεδείκνυτο η συγκέντρωση αεροφωτογραφιών πριν από το 1956 (περίοδος κατά την οποία η συγκεκριμένη περιοχή δεν έχει υποστεί ουδεμία ανθρώπινη, ανασκαφικού τύπου, παρέμβαση), μεταξύ του (περίοδος κατά την οποία έχει ανασκαφεί μόνον ο ΥΕ θολωτός τάφος, ενώ η περιοχή του ΜΕ τύμβου παραμένει ακόμη άθικτη) και μετά το 1983 (όταν πλέον έχει ανασκαφεί και ο ΜΕ τύμβος). Η συγκριτική μελέτη τηλεπισκοπικών απεικονίσεων των συγκεκριμένων περιόδων υπαγορεύεται από το γεγονός ότι καθίσταται δυνατή η παρατήρηση της μορφής της επιφάνειας του εδάφους πριν και μετά από την κάθε ανασκαφική φάση: είναι σαφές ότι τα αποτελέσματα αυτής της πρώτης προσέγγισης μπορούν να φανούν ιδιαίτερα χρήσιμα στη φωτοερμηνευτική παρατήρηση του πλατώματος βορείως της ανασκαμμένης πλέον περιοχής, για το οποίο και πιθανολογείται στην παρούσα μελέτη η ύπαρξη ΠΕ ΙΙ νεκροταφείου/πε ΙΙ οικισμού/με οικισμού/υε οικισμού. Ο παραλληλισμός και συσχετισμός κάποιων ιχνών όπως αυτά παρουσιάστηκαν -στην πλέον ανασκαμμένη περιοχή- πριν το 1956 με ίχνη στο προαναφερθέν βόρειο πλάτωμα, είναι δυνατόν να υποβοηθήσει και να υποστηρίξει τη φωτοερμηνευτική διαδικασία. Πιο συγκεκριμένα λοιπόν, χρησιμοποιήθηκαν τα ακόλουθα στερεοσκοπικά ζεύγη αεροφωτογραφιών: με ημερομηνία λήψης , πριν τις 11:30 π.μ., με αριθμούς

6 1 και , κλίμακας 1:42.000, από τη Γ.Υ.Σ.. με χρονολογία λήψης το έτος 1964, κατά τη θερινή περίοδο (από μέσα Μαΐου έως αρχές Σεπτεμβρίου), στη διάρκεια του πρωινού (δυστυχώς δεν έχουν καταγραφεί στο φιλμ τα χρονολογικά δεδομένα της λήψης, ενώ, επιπλέον, τα συγκεκριμένα στοιχεία έχουν απολεσθεί από το αρχείο της Γ.Υ.Σ.), με αριθμούς 7532 και 7533, κλίμακας 1:15.000, από τη Γ.Υ.Σ.. με χρονολογία λήψης το έτος 1965, κατά τη θερινή περίοδο (από μέσα Μαΐου έως αρχές Σεπτεμβρίου), στη διάρκεια του πρωινού (δυστυχώς δεν έχουν καταγραφεί στο φιλμ τα χρονολογικά δεδομένα της λήψης, ενώ, επιπλέον, τα συγκεκριμένα στοιχεία έχουν απολεσθεί από το αρχείο της Γ.Υ.Σ.), με αριθμούς και 11514, κλίμακας 1:15.000, από τη Γ.Υ.Σ.. με ημερομηνία λήψης , πριν τις 11:30 π.μ., με αριθμούς και 86102, κλίμακας 1:8.000, από το Υ.ΠΕ.ΧΩ..Ε.. με ημερομηνία λήψης και ώρα λήψης 12:30 μ.μ., με αριθμούς και , κλίμακας 1:30:000, από τη Γ.Υ.Σ.. με ημερομηνία λήψης και ώρα λήψης 11:30 π.μ., με αριθμούς και , κλίμακας 1: 8.000, από τη Γ.Υ.Σ.. Όσον αφορά στις ψηφιακές τηλεπισκοπικές απεικονίσεις, επιλέχθηκαν αυτές που προέρχονται από τον δορυφόρο IKONOS λόγω της μεγάλης διακριτικής τους ικανότητας (1 μέτρο στις παγχρωματικές, 4 μέτρα στις πολυφασματικές). Στη συγκεκριμένη μελέτη χρησιμοποιήθηκαν δύο σειρές παγχρωματικών και πολυφασματικών σε τέσσερα κανάλια (κόκκινο, πράσινο, μπλε και εγγύς υπέρυθρο) ψηφιακών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων IKONOS (όλες αποδιδόμενες με 8 bits ανά pixel για το κάθε κανάλι): μία σειρά με ημερομηνία λήψης , και ώρα λήψης 9:16 π.μ. μία σειρά με ημερομηνία λήψης , και ώρα λήψης 9:18 π.μ. Όλες οι απεικονίσεις λήφθηκαν με 0% νεφοκάλυψη και είναι γεωμετρικά διορθωμένες σε προβολή U.T.M.. Όπως ήδη προαναφέρθηκε, η παγχρωματική ψηφιακή τηλεπισκοπική απεικόνιση έχει μέγεθος pixel 1 μέτρο, ενώ η κάθε μία μονοχρωματική της πολυφασματικής ψηφιακής τηλεπισκοπικής απεικόνισης έχει

7 μέγεθος pixel 4 μέτρα. Η πολυφασματική έγχρωμη απεικόνιση μπορεί να συγχωνευθεί με την παγχρωματική, προκειμένου να προκύψει έγχρωμη ψηφιακή απεικόνιση (φυσικών ή ψευδών χρωμάτων) διακριτικής ικανότητας ενός μέτρου. Η απεικόνιση της γήινης επιφάνειας σε μία τηλεπισκοπική λήψη κατά μία δεδομένη χρονική στιγμή, σχετίζεται άμεσα με τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν στη συγκεκριμένη περιοχή κατά την ώρα της λήψης, αλλά και με τις καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν κατά τις προηγούμενες ημέρες. Έτσι λοιπόν κρίθηκε αναγκαία και η συλλογή στοιχείων που αφορούν στη : 1. μέση ημερήσια σχετική υγρασία, 2. μέση ημερήσια απόλυτη υγρασία, 3. μέση ημερήσια θερμοκρασία, 4. ύψος βροχής, για τις ημέρες πριν και κατά τη διάρκεια λήψης των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων. 3.. Αξιοποίηση αναλογικών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων α. Αναλογική φωτοερμηνεία Μετά από μία πρώτη γενική φωτοαναγνώριση της περιοχής μελέτης, οι αεροφωτογραφίες μελετήθηκαν εκτενέστερα με αναλογική, αρχικά, μέθοδο χρησιμοποιώντας διαφορετικά στερεοσκοπικά όργανα. Η αναλογική φωτοερμηνεία των αεροφωτογραφιών βασίστηκε στην αξιολόγηση των βασικών φωτοαναγνωριστικών στοιχείων, δίνοντας έμφαση στον τόνο, την υφή, τη σκιά, τα πρότυπα, τη θέση/τοποθεσία και τη σχέση με το περιβάλλον. Ανιχνεύθηκαν: 1945 Γραμμικά ίχνη στην περιοχή του βορείως κείμενου πλατώματος και ίχνη σκιών μικροαναγλύφου στην ανασκαμμένη, από το έτος 1958, περιοχή του ΥΕ θολωτού τάφου και στην ανασκαμμένη, από το έτος 1983, περιοχή του ΜΕ τύμβου Γραμμικά ίχνη στην περιοχή του βορείως κείμενου πλατώματος και ίχνη σκιών μικροαναγλύφου στο τμήμα της ανασκαμμένης, από το έτος 1983, περιοχής του ΜΕ τύμβου που περιβάλλει τον ΥΕ θολωτό τάφο ο οποίος έχει έρθει στο φως ήδη από το έτος 1958 και διακρίνεται ευκρινώς στις συγκεκριμένες απεικονίσεις. 1965

8 Γραμμικά ίχνη στην περιοχή του βορείως κείμενου πλατώματος και ίχνη σκιών μικροαναγλύφου στο τμήμα της ανασκαμμένης, από το έτος 1983, περιοχής του ΜΕ τύμβου που περιβάλλει τον ΥΕ θολωτό τάφο ο οποίος έχει έρθει στο φως ήδη από το έτος 1958 και διακρίνεται ευκρινώς στις συγκεκριμένες απεικονίσεις Ίχνη σκιών μικροαναγλύφου τόσο στην περιοχή του βορείως κείμενου πλατώματος, όσο και στο τμήμα της ανασκαμμένης, από το έτος 1983, περιοχής του ΜΕ τύμβου που περιβάλλει τον ΥΕ θολωτό τάφο ο οποίος έχει έρθει στο φως ήδη από το έτος 1958 και διακρίνεται ευκρινώς στις συγκεκριμένες απεικονίσεις. Ειδικότερα για το βορείως κείμενο πλάτωμα, τα ίχνη σκιών μικροαναγλύφου τονίζουν δύο ευθύγραμμους σχηματισμούς που συμπίπτουν χωρικά με αυτούς που παρατηρήθηκαν (ως γραμμικά ίχνη) στις προηγούμενες λήψεις Ίχνη σκιών μικροαναγλύφου στην περιοχή του βορείως κείμενου πλατώματος. υστυχώς η ποιότητα των συγκεκριμένων απεικονίσεων είναι εξαιρετικά κακή λόγω της κακής ποιότητας του πρωτότυπου αρνητικού που προέκυψε από τη λήψη της συγκεκριμένης σειράς των αεροφωτογραφιών. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα επιφυλακτικοί όσον αφορά στην εξαγωγή συμπερασμάτων από τη φωτοερμηνεία των συγκεκριμένων αεροφωτογραφιών. Επιπλέον, εξαιτίας της κακής ποιότητας των παραπάνω αεροφωτογραφιών, δεν διακρίνονται ευκρινώς ούτε ο ΜΕ τύμβος ούτε ο ΥΕ θολωτός τάφος Γραμμικά ίχνη στην περιοχή του βορείως κείμενου πλατώματος, ενώ στην ανασκαμμένη περιοχή διακρίνονται ευκρινώς τόσο ο ΜΕ τύμβος, όσο και ο ΥΕ θολωτός τάφος. β. Αναλογική-φωτοχημική επεξεργασία Στη συνέχεια, οι αεροφωτογραφίες υπέστησαν αναλογική-φωτοχημική επεξεργασία, προκειμένου να διευκολυνθεί και να υποστηριχθεί η φωτοερμηνευτική ανάλυση. Προέκυψε ότι: Η αναλογική-φωτοχημική επεξεργασία των αεροφωτογραφιών είναι εξαιρετικά δυσκίνητη και χρονοβόρα, με πολύ περιορισμένα αποτελέσματα επιτυχίας, συγκριτικά με τη διαδικασία της ψηφιακής επεξεργασίας των ίδιων απεικονίσεων.

9 Συμπεράσματα: εν είναι δυνατό να ξεπεράσουμε ένα συγκεκριμένο όριο μεγέθυνσης κατά τη διαδικασία της αντιγραφής των πρωτότυπων αεροφωτογραφιών: στην περίπτωση που υπερβούμε το όριο της 1:1 αντιγραφής δεν λαμβάνουμε ευκρινές αρνητικό. εν είναι δυνατό να ξεπεράσουμε ένα συγκεκριμένο όριο μεγέθυνσης κατά τη διαδικασία της εκτύπωσης των αρνητικών που προέκυψαν από τις αντιγραφές των πρωτότυπων εικόνων, γιατί στην περίπτωση αυτή ισοπεδώνεται το στερεοσκοπικό αποτέλεσμα. Το όριο αυτό εξαρτάται και από τη μεγεθυντική ικανότητα των φακών του οργάνου με το οποίο παρατηρείται στερεοσκοπικά κάθε φορά ένα ζεύγος αεροφωτογραφιών. γ. Ψηφιακή επεξεργασία Έγινε ψηφιοποίηση των αεροφωτογραφιών με τη χρήση σαρωτή γραφείου, σε ανάλυση 1200 dpi, 256 τόνους του γκρι και αναλογία 100% και γεωμετρική τους διόρθωση ως προς την τηλεπισκοπική απεικόνιση του δορυφόρου IKONOS της , η οποία (όπως και η αντίστοιχη της ) είχε ήδη διορθωθεί γεωμετρικά σε προβολή U.T.M., προκειμένου να πραγματοποιηθεί η ψηφιακή τους επεξεργασία. 4. Αξιοποίηση ψηφιακών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων α. Αναλογική φωτοερμηνεία Αρχικά έγινε αναλογική φωτοερμηνεία τους που βασίστηκε στην αξιολόγηση των βασικών φωτοαναγνωριστικών στοιχείων, δίνοντας έμφαση στον τόνο, την υφή, τη σκιά, το χρώμα, τα πρότυπα, τη θέση/τοποθεσία και τη σχέση με το περιβάλλον. Πιο συγκεκριμένα, έγινε φωτοερμηνεία των: μονοχρωματικών αποδόσεων του χώρου (όπως αυτός αποδίδεται σε κάθε ένα κανάλι χωριστά: κόκκινο, μπλε, πράσινο, εγγύς υπέρυθρο), ψευδέγχρωμων σύνθετων (όπως προκύπτουν από διαφορετικούς συνδυασμούς των τριών καναλιών του ορατού φάσματος με το υπέρυθρο), ψευδοχρωματικών απεικονίσεων (με την ενσωμάτωση αεροφωτογραφιών στην πολυφασματική απεικόνιση).

10 Αποδείχθηκε ιδιαίτερα χρήσιμη η συγχώνευση της παγχρωματικής λήψης διακριτικής ικανότητας 1 μέτρου, με την αντίστοιχης ημερομηνίας πολυφασματική λήψη διακριτικής ικανότητας 4 μέτρων: κατά τη συγκεκριμένη διαδικασία λαμβάνουμε έγχρωμο σύνθετο με φυσικά χρώματα (εφόσον δεν ενσωματωθεί το εγγύς υπέρυθρο κανάλι) με τελική διακριτική ικανότητα 1 μέτρου. Ανιχνεύθηκαν γραμμικά ίχνη μόνο στη λήψη της β. Ψηφιακή επεξεργασία Υλοποιήθηκε ψηφιακή επεξεργασία των δορυφορικών εικόνων που πραγματοποιήθηκε προτιμώντας τα έγχρωμα σύνθετα φυσικών χρωμάτων (που υποβοηθούν τη φωτοερμηνεία λόγω φυσιοκρατικής απόδοσης της πραγματικότητας) και έχοντας πάντα ενσωματωμένη σε ένα από τα στρώματα (layers) της ψηφιακής εικόνας την παγχρωματική απεικόνιση, γεγονός που είχε σαν αποτέλεσμα την αύξηση της διακριτικής ικανότητας της τελικής ψηφιακής εικόνας στο 1 μέτρο (όμοιας δηλαδή με τη διακριτική ικανότητα της παγχρωματικής), στοιχείο απαραίτητο για τη μελέτη των, ιδιαίτερα μικρού μεγέθους, ανιχνευθέντων ιχνών. 5. Ψηφιακή επεξεργασία των ψηφιοποιημένων αεροφωτογραφιών και των δορυφορικών εικόνων IKONOS Για την ψηφιακή επεξεργασία του συνόλου των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων (αεροφωτογραφιών και λήψεων IKONOS) χρησιμοποιήθηκε το λογισμικό ER Mapper, εφαρμόζοντας διαφορετικούς αλγόριθμους ενίσχυσης/βελτίωσης ψηφιακών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων (image enhancement). Στόχος κατά την ψηφιακή επεξεργασία των μελετώμενων τηλεπισκοπικών απεικονίσεων ήταν η επιλογή των αλγόριθμων εκείνων που θα συνέβαλαν στην ανάδειξη και διερεύνηση των γραμμικών σχηματισμών και των εναλλαγών σκιάς λόγω ανωμαλιών του μικροαναγλύφου που ανιχνεύθηκαν κατά την αναλογική διαδικασία της φωτοερμηνείας. Ειδικότερα, το χωρικό φίλτρο ενίσχυσης υψηλών συχνοτήτων (δεδομένου ότι, όσον αφορά τουλάχιστον στα γραμμικά ίχνη, στόχος ήταν ο τονισμός επίμηκων λεπτομερειών των απεικονίσεων) και το χωρικό φίλτρο γραμμικής ενίσχυσης των

11 ακμών κατά τον άξονα y (που προσδίδει πλαστικότητα στην απεικόνιση σε σχέση με τη θέση του φωτισμού), συνέβαλαν αποτελεσματικά στην οπτική βελτίωση των εικόνων και τον τονισμό των γραμμικών ιχνών, τα οποία και καταστήθηκαν εντονότερα. Ιδιαίτερα με την εφαρμογή του χωρικού φίλτρου γραμμικής ενίσχυσης των ακμών κατά τον άξονα y τα συγκεκριμένα ίχνη έλαβαν ανάγλυφη, ακόμη πιο ευδιάκριτη μορφή, ενώ ταυτόχρονα καταστήθηκαν ορατά ίχνη σκιών μικροαναγλύφου, τόσο στη λήψη της όσο και στη λήψη της , στην ίδια ελλειψοειδούς σχήματος- περιοχή όπου εντοπίσθηκαν και στις αεροφωτογραφίες της και Από τις συνιστώσες των ψηφιακών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων IKONOS επιλέχθηκαν τα κανάλια του: κόκκινου: πρόκειται για την περιοχή του φάσματος που απορροφάται από τη χλωροφύλλη της υγιούς βλάστησης και αποτελεί έτσι ένα από τα κυριότερα κανάλια για τη διάκριση της βλάστησης. Είναι επίσης χρήσιμο για την ανίχνευση εδαφικών και γεωλογικών ορίων. Επιπλέον, είναι δυνατό να παρουσιάζει μεγαλύτερη διαβάθμιση του τόνου -contrast- εξαιτίας της μειωμένης επίδρασης, σε αυτό το κανάλι, της ατμοσφαιρικής διάχυσης, μπλε: παρουσιάζει αυξημένη διείσδυση στα υδάτινα σώματα, ενώ είναι επίσης κατάλληλο για τη μελέτη χρήσεων γης, εδαφών και χαρακτηριστικών βλάστησης και εγγύς υπέρυθρου: λόγω της μεγάλης απορρόφησής του από τα υδάτινα σώματα αποδίδει εντονότερα τις αντιθέσεις ξηράς-νερού. Το κανάλι του πράσινου, το οποίο αποδίδει την απορρόφηση της συγκεκριμένης περιοχής του φάσματος από την υγιή βλάστηση, δε θεωρήθηκε ιδιαίτερα χρήσιμο για το στόχο της συγκεκριμένης έρευνας. 6. ιαχείριση των ευρημάτων της ψηφιακής επεξεργασίας των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων Μετά την εφαρμογή των ψηφιακών τεχνικών ενίσχυσης/τονισμού των γραμμικών ιχνών και ιχνών σκιών μικροαναγλύφου που ανιχνεύθηκαν στις αναλογικές και ψηφιακές τηλεπισκοπικές απεικονίσεις, διαδικασία η οποία ολοκληρωνόταν σε κάθε φάση με την οπτική φωτοερμηνεία, πραγματοποιήθηκε η καταγραφή των αποτελεσμάτων της φωτοερμηνείας με ψηφιοποίηση των γραμμικών

12 στοιχείων, όσον αφορά στα γραμμικά ίχνη, και ψηφιακή οριοθέτηση των περιοχών όπου παρατηρήθηκαν τα ίχνη σκιών μικροαναγλύφου. Με τη θεώρηση των προαναφερθέντων ιχνών υπό τη μορφή αρχείων vector συμπληρώθηκε η μελέτη τους, καθιστώντας δυνατό το συσχετισμό των σχημάτων τους και των θέσεων, όπου αυτά εμφανίζονται, με πολύ μεγαλύτερη σαφήνεια (εικ. 2). 7. Συσχετισμός των αποτελεσμάτων της φωτοερμηνείας με ποικίλα δεδομένα Τα αποτελέσματα της φωτοερμηνείας, όπως έχουν συνοπτικά παρατεθεί, συνδυάστηκαν με μία σειρά διαφορετικών δεδομένων, όπως: τα μετεωρολογικά δεδομένα, δεδομένου ότι οι συνθήκες υγρασίας/ξηρασίας που επικρατούν πριν και κατά τη διάρκεια της λήψης των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων είναι δυνατόν να επηρεάσουν την εμφάνιση ή όχι, διαφορετικών τύπων ιχνών, τα γεωλογικά δεδομένα της περιοχής κατά τη σημερινή εποχή, δεδομένου ότι ο τύπος του εδάφους όπου βρίσκονται θαμμένα αρχαιολογικά κατάλοιπα επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο αυτά είναι πιθανόν να προκαλέσουν αλλοιώσεις στην επιφάνεια του εδάφους ή στην υπερκείμενη βλάστηση, τα κλιματολογικά δεδομένα της περιοχής τόσο κατά τη σημερινή εποχή όσο και κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, τα γεωλογικά και γεωμορφολογικά δεδομένα της περιοχής που επικρατούσαν κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, τη χλωρίδα της περιοχής κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, το μοντέλο εγγύτητας ή όχι πηγής πόσιμου νερού και τον τρόπο υδροδότησης των οικισμών κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, το οδικό δίκτυο κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη,

13 το μοντέλο των οικισμών και νεκροταφείων και της μεταξύ τους διασύνδεσης κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, τη μορφή των οικοδομημάτων και ταφικών μνημείων κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, τη μορφή της κοινωνικής διαστρωμάτωσης και οργάνωσης καθώς και του διοικητικού μοντέλου που επικρατούσε κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, τη μορφή των επαγγελματικών δραστηριοτήτων (γεωργία, κτηνοτροφία, εμπόριο) και της οργάνωσης και ελέγχου της οικονομίας κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη, τις οικονομικές, κοινωνικές, πολιτικές σχέσεις των διαφορετικών περιοχών και τους τρόπους επικοινωνίας κατά τις περιόδους της αρχαιότητας που μας ενδιαφέρουν στη συγκεκριμένη μελέτη (εικ. 3). 8. Επαλήθευση και συμπλήρωση της φωτοερμηνείας με επίγειο έλεγχο Στη συνέχεια, και συγκεκριμένα στις 3 εκεμβρίου 2000, πραγματοποιήθηκε επίγειος έλεγχος του βόρειου πλατώματος με στόχο την επαλήθευση και συμπλήρωση της φωτοερμηνείας. Προέκυψαν τα ακόλουθα: εν εντοπίσθηκαν ενδείξεις χρήσης της περιοχής κατά τη σύγχρονη προς εμάς εποχή, ούτε προέκυψε κάτι τέτοιο από τις πληροφορίες των σημερινών κατοίκων της ευρύτερης περιοχής. εν εντοπίσθηκαν οι γραμμικοί σχηματισμοί (γραμμικά ίχνη) που ανιχνεύθηκαν στην ψηφιακή τηλεπισκοπική απεικόνιση της : επιβεβαιώνεται η υπόθεση ότι πρόκειται για ίχνη υγρασίας, σε συνδυασμό με το στοιχείο των ανοιχτών τόνων με τους οποίους εμφανίζονται. Επιβεβαιώθηκε η αρχική, βασιζόμενη στη φωτοερμηνευτική ανάλυση, διάκριση των διαφορετικών ανιχνευθέντων γραμμικών ιχνών σε: 1. γραμμικά ίχνη δηλώνοντα αρχαιολογικά κατάλοιπα και 2. γραμμικά ίχνη δηλώνοντα πορείες μονοπατιών. Τα προαναφερθέντα ενισχύουν τις υποθέσεις μας όσον αφορά και στα

14 γραμμικά ίχνη τα ανιχνευθέντα στις αεροφωτογραφίες της , του θέρους 1964, του θέρους 1965 και της , ίχνη τα οποία έχουν την ίδια ακριβώς μορφή με αυτά της IKONOS Εντοπίσθηκαν οι δύο γραμμικοί σχηματισμοί, που αποκαλύπτονται χάρη σε σκιές μικροαναγλύφου στην αεροφωτογραφία της : το γεγονός ότι οι δύο αυτοί γραμμικοί σχηματισμοί αποκαλύπτονται μόνο σε μία τηλεπισκοπική απεικόνιση, από το σύνολο των 8 διαφορετικών τηλεπισκοπικών απεικονίσεων που διαθέτουμε για τη συγκεκριμένη έρευνα, χάρη σε σκιές μικροαναγλύφου επιβεβαιώνει την αναγκαιότητα περιοδικών φωτογραφήσεων μιας περιοχής. Παρατηρώντας την επιφάνεια του εδάφους από ένα πολύ χαμηλό σημείο κοντά σε αυτή επιβεβαιώνεται η μορφή του μικροαναγλύφου όπως αυτό αποκαλύπτεται στις τηλεπισκοπικές απεικονίσεις, ακόμη και πριν την εφαρμογή χωρικού φίλτρου γραμμικής ενίσχυσης των ακμών κατά τον άξονα y ( , ) και μετά από αυτό ( , ). Η βλάστηση στο εν λόγω πλάτωμα περιορίζεται μόνο σε χορτάρι και χαμηλούς θάμνους. Στα σημεία όπου παρατηρήθηκαν σκιές μικροαναγλύφου δεν υφίστανται θάμνοι, παρά μόνο χορτάρι. Η περιοχή του βορείως κειμένου πλατώματος είναι διάσπαρτη με λίθους μορφής όμοιας με αυτή των λίθων που αποκαλύφθηκαν κατά την ανασκαφή του ΜΕ τύμβου και ΥΕ θολωτού τάφου, οι οποίοι αποτελούσαν το δομικό υλικό των αρχαιολογικών λειψάνων (εικ. 4α, 4β). Ο εντοπισμός, στο κέντρο περίπου του πλατώματος, κυκλικού βαθουλώματος διαμέτρου περίπου 1 μέτρου, πιθανώς να υποδηλώνει βόθρο (αποθηκευτικό λάκκο) οικίας ή τη θεμελίωση της εστίας του κεντρικού κτιρίου του αναζητούμενου ΠΕΙΙ/ΜΕ/ΥΕ οικισμού, ή την ύπαρξη τάφου ανήκοντος στο αναζητούμενο ΠΕ ΙΙ νεκροταφείο. 9. Γεωφυσική διασκόπηση τμήματος του αρχαιοπιθανού πλατώματος στο βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς Στη συνέχεια οργανώθηκε και πραγματοποιήθηκε γεωφυσική διασκόπηση τμήματος του πλατώματος -του βορείως κείμενου του θολωτού τάφου του Θρασυμήδους- στο βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς, κατά το διήμερο της 10ης και 11ης Απριλίου Στόχος της συγκεκριμένης ενέργειας ήταν η

15 διερεύνηση της κατάστασης του εδάφους κάτω από την επιφάνειά του, όσον αφορά στην ύπαρξη αρχαιολογικών καταλοίπων, η εξαγωγή σχετικών συμπερασμάτων και η διασταύρωσή τους με τα αποτελέσματα που είχαν ήδη προκύψει από την εφαρμογή της φωτοερμηνευτικής μεθοδολογίας για την ίδια περιοχή. Η γεωφυσική διασκόπηση εφαρμόστηκε για τμήμα μόνο του εν λόγω πλατώματος, εξαιτίας των εξαιρετικά δυσμενών καιρικών συνθηκών που έτυχε να επικρατήσουν κατά το χρονικό διάστημα που έλαβε χώρα η συγκεκριμένη έρευνα. Η διεξαγωγή των εργασιών της γεωφυσικής διασκόπησης πραγματοποιήθηκε από τον καθηγητή του Πανεπιστημίου του Cagliari της Σαρδηνίας (Dipartimento Ingegneria del Territorio) κ. Gaetano Ranieri, με τη συνδρομή των τεχνικών βοηθών του. Η γεωφυσική διασκόπηση διεκπεραιώθηκε με την παράλληλη χρήση δύο διαφορετικών μεθόδων: ηλεκτρικής τομογραφίας (electric tomography): πρόκειται για ενεργητικό σύστημα λήψης απεικονίσεων, το οποίο εκπέμπει ηλεκτρικά κύματα μέσα στο έδαφος (μέσω της τοποθέτησης ηλεκτροδίων) και με τη μέθοδο της μέτρησης του επιστρεφόμενου σήματος αποτυπώνεται οπτικά η μορφή της διερευνώμενης περιοχής κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. γεω-ραντάρ (geo-radar): πρόκειται για ενεργητικό σύστημα λήψης απεικονίσεων, το οποίο εκπέμπει ηλεκτρομαγνητικά κύματα μέσα στο έδαφος και με τη μέθοδο της μέτρησης του επιστρεφόμενου σήματος αποτυπώνεται οπτικά η μορφή της διερευνώμενης περιοχής κάτω από την επιφάνεια του εδάφους. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας της γεωφυσικής διασκόπησης προέκυψαν τα ακόλουθα: Ηλεκτρική τομογραφία Γεωραντάρ Έξαρση των τιμών των μετρήσεων (θερμότερα χρώματα) στις περιοχές του πλατώματος όπου, μετά την ψηφιακή επεξεργασία των ψηφιακών τηλεπισκοπικών Έξαρση των τιμών των μετρήσεων (θερμότερα χρώματα) στις περιοχές του πλατώματος όπου, μετά την ψηφιακή επεξεργασία των ψηφιακών τηλεπισκοπικών

16 απεικονίσεων είχαν ανιχνευθεί γραμμικά ίχνη και ίχνη σκιών μικροαναγλύφου. απεικονίσεων είχαν ανιχνευθεί γραμμικά ίχνη και ίχνη σκιών μικροαναγλύφου. Αξιοσημείωτη είναι η έξαρση της ειδικής αντίστασης του εδάφους στο χάρτη των 2,00μ. βάθους, στις περιοχές όπου συμπίπτουν γραμμικά ίχνη που εντοπίσθηκαν στις τηλεπισκοπικές απεικονίσεις του 1945, 1964, 1965, 1975, 1992 και 2000: ενισχύεται έτσι η άποψη ότι τα ίχνη αυτά δεν αφορούν σε κατάλοιπα σύγχρονων κατασκευών διότι αν ίσχυε κάτι τέτοιο δεν θα βρίσκονταν στα συγκεκριμένα βάθη (εικ. 5). Εκτεταμένη περιοχή υψηλής αντίστασης στους χάρτες των 3,00, 4,00 και 5,00μ.: μάλλον υποδηλώνεται η ασβεστολιθική πλάκα του υπεδάφους επί της οποίας θεμελιώθηκαν, πιθανόν, οι ανθρώπινες κατασκευές κατά την αρχαία εποχή. Σε βάθος 0,00-0,27μ.: εξαιρετικά υψηλό σήμα επιστροφής (κόκκινο χρώμα σε όλη την υπό διερεύνηση περιοχή) διότι, εξαιτίας της ιδιαίτερα μικρής απόστασης του πομπού από το διερευνώμενο βάθος δεν πραγματοποιείται σχεδόν καθόλου διάδοση του κύματος ραντάρ με αποτέλεσμα αυτό να επιστρέφει σχεδόν αναλλοίωτο. Αυξημένο σήμα επιστροφής σε βάθος 0,27-0,55μ. στην ίδια περίπου περιοχή όπου παρατηρήθηκε με την ηλεκτρική τομογραφία αυξημένη αντίσταση του εδάφους για παρόμοιο βάθος (0,00-1,00μ.). Για βάθος 1,09-2,19μ. παρατηρείται ένα εξαιρετικά ισχυρό σήμα επιστροφής, του οποίου η ορθογώνια μορφή διατηρείται σχεδόν απαράλλαχτη για ένα πλάτος 7 μέτρων. Πέρα από την ορθογώνια αυτή κατασκευή που μορφοποιείται με τις συγκεκριμένες τιμές του σήματος επιστροφής, και στην υπόλοιπη έκταση της διερευνώμενης περιοχής του πλατώματος έχουμε κατά τόπους αξιόλογο σήμα επιστροφής. Και στα βάθη αυτά κάτω από την επιφάνεια του εδάφους έχουμε χωρική σύμπτωση με τα αποτελέσματα που προέκυψαν από την ηλεκτρική τομογραφία (εικ. 6).

17 Στο βάθος των 2,73μ. το σήμα χάνεται εντελώς, γεγονός που δικαιολογείται από τις αντίξοες, για την επιτυχή λειτουργία της μεθόδου του γεωραντάρ, καιρικές συνθήκες που επικρατούσαν τόσο κατά την ημέρα διεξαγωγής της έρευνας όσο και κατά τις προηγούμενες. Έτσι αναιρείται ο αντιφατικός, σε πρώτη σκέψη, χαρακτήρας των απεικονίσεων του γεωραντάρ και της ηλεκτρικής τομογραφίας για τα συγκεκριμένα βάθη. 10. Στοιχεία που ενισχύουν την άποψη ύπαρξης αρχαιολογικών καταλοίπων στο βορείως κείμενο, και ελάχιστα απέχον από τον ΠΕ οικισμό και ΜΕ τύμβο - ΥΕ θολωτό τάφο, πλάτωμα - Συμπεράσματα. Από τον ΠΕ ΙΙ οικισμό αγνοούμε το συνολικό μέγεθος. Είναι λοιπόν πολύ πιθανό το υπόλοιπο τμήμα του οικισμού να εξετίνετο στο παρακείμενο πλάτωμα, κατάλληλο για κατοίκηση και «φυσική» συνέχεια του ανασκαμμένου τμήματος. Στο εσωτερικό του ΥΕ θολωτού τάφου βρέθηκαν και τρεις ΠΕ μυλόλιθοι ενώ άλλοι εντοπίσθηκαν νοτιοδυτικότερα του τύμβου του τάφου: η ανεύρεση του σημαντικού αυτού αριθμού μυλολίθων υποδηλώνει την ύπαρξη εκεί κοντά κάπου ακμαίου οικισμού πρωτοελλαδικών χρόνων. Οι διάσπαρτοι λίθοι στην περιοχή του διερευνώμενου πλατώματος, μορφής όμοιας με αυτούς της ανασκαμμένης περιοχής, πιθανόν να αποτελούν τα κατάλοιπα κτιρίων προερχόμενων από τους αναζητούμενους οικισμούς. Ο αντίστοιχος προς ένα νεκροταφείο οικισμός είναι πάντοτε κοντά σε αυτό, όπως προκύπτει από πλείστα ανασκαφικά δεδομένα. Ειδικότερα, η θέση ενός μυκηναϊκού θολωτού τάφου, ο οποίος συνήθως συνοδεύει μεγαλύτερα κέντρα, συχνά βρίσκεται σε κάποια απόσταση από αυτά, οπωσδήποτε όμως μέσα στην επικράτειά τους. Φαίνεται αρκετά πιθανό αυτή η αποστασιοποίηση να είναι σκόπιμη προκειμένου να δηλωθεί συμβολικά

18 η έκταση της εξουσίας του τοπικού άρχοντα. Στο εν λόγω πλάτωμα έχουν στο παρελθόν επισημανθεί από επιφανειακές έρευνες ίχνη τοίχων και όστρακα προϊστορικά, ιδίως ΠΕ. Η ύπαρξη, δύο τύμβων (Α και Β Βοϊδοκοιλιάς) σε τόσο μικρή μεταξύ τους απόσταση, ενισχύει την υπόθεση για ένα αρκετά μεγάλο οικισμό ή, τουλάχιστον, για δύο μικρότερους. Οι θολωτοί τάφοι συνήθως απαντώνται κατά ζεύγη στη Μεσσηνία, γεγονός το οποίο ενισχύει την υπόθεση ύπαρξης ενός δεύτερου θολωτού τάφου στην περιοχή, ενώ η ύπαρξη του ήδη ανασκαφέντος θολωτού τάφου υποδηλώνει την ύπαρξη του αντίστοιχου οικισμού σε μικρή απόσταση από αυτόν. Επιπλέον, η ανεύρεση ΥΕ κεραμεικής μαζί με ΠΕ και ΜΕ στην πεδιάδα υποδεικνύει, κατοίκηση της πεδιάδας και κατά τους Μυκηναϊκούς χρόνους. Είναι διαπιστωμένη η ύπαρξη εργαστηρίων επεξεργασίας οψιανού. Στη Βοϊδοκοιλιά λοιπόν, για την οποία πιστοποιείται η χρήση του όρμου ως λιμανιού, είναι πολύ πιθανό να κατέπλεαν πλοία φορτωμένα με εισαγόμενα προϊόντα, στη συγκεκριμένη περίπτωση οψιανό κατά βάσιν, και να εκφορτώνανε το εμπόρευμά τους, ένα τμήμα του οποίου θα παρέμενε στο εκεί υπάρχον, πιθανώς, εργαστήριο για την παραγωγή εργαλείων (έτσι δικαιολογείται η ανεύρεση, στην επιφάνεια του πλατώματος, καταλοίπων επεξεργασίας οψιανού από τον Σπ.Μαρινάτο), ενώ ένα άλλο τμήμα του εμπορεύματος θα προωθείτο προς το εσωτερικό της Μεσσηνίας, μέσω του ανεπτυγμένου υπάρχοντος οδικού δικτύου. Η πρόσφατη ανακάλυψη μάλιστα εργαστηρίου επεξεργασίας χαλκού και οψιανού, σε πολύ κοντινή απόσταση από τον βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς ενισχύει την προαναφερθείσα υπόθεση. Επιπλέον να αναφέρουμε ότι ένα από τα θαλάσσια ρεύματα, που θα διευκόλυναν την πορεία των προϊστορικών πλοίων έρχεται από την Ανατολική Μεσόγειο κατευθύνεται προς την Κρήτη, παραπλέει τις νότιες ακτές της με κατεύθυνση από τα Α. προς τα. και προχωρεί μέχρι το στενό των Κυθήρων, όπου ενώνεται με το ανερχόμενο προς την Αδριατική ρεύμα του ΒΑ Αιγαίου. Ο εντοπισμός κατά τα πρόσφατα έτη μιας σειράς παραλίων θέσεων ή θέσεων που ελάχιστα απέχουν από την ακτή ενισχύει την προαναφερθείσα άποψη. Η μορφή δε του κτιρίου του εργαστηρίου στη Μάνικα ως ενός μη κλειστού κτιρίου, αλλά μιας στεγασμένης στοάς, δικαιολογεί την περιορισμένη έκταση ιχνών τόσο στις τηλεπισκοπικές απεικονίσεις όσο και

19 ευρημάτων κατά τον επίγειο έλεγχο. Εδώ θα πρέπει να κάνουμε έναν παραλληλισμό προς τα ανασκαφικά ευρήματα της θέσης Μερέντας Αττικής, τα οποία αποκαλύπτουν την ύπαρξη εργαστηρίου σε πολύ κοντινή απόσταση από οικισμό: εμφανίζεται ένα χωροταξικό μοντέλο παρόμοιο με αυτό του πλατώματος στο λόφο Αγίου Νικολάου της Βοϊδοκοιλιάς. Βάσει της μέχρι στιγμής αρχαιολογικής γνώσης που διαθέτουμε, τόσο οι ΠΕ όσο και οι ΜΕ και οι ΥΕ οικισμοί απλώνονται πάνω σε υψώματα. Οι οικίες και των τελευταίων δύο περιόδων είναι εύθραυστες κατασκευές, με λίθινα θεμέλια και τοίχους από αργούς λίθους ή πλίνθους. Ενδιαφέρουσα επίσης είναι και η ομοιότητα της γεωμορφολογίας των θέσεων των οικισμών Περιστεριάς και Φιλιατρών Μεσσηνίας όπως και Λιθαρών στη λίμνη Υλίκη με τη γεωμορφολογία του λόφου Αγίου Νικολάου στον όρμο της Βοϊδοκοιλιάς: διασφαλίζεται η φυσική οχύρωση του οικισμού με ταυτόχρονη δυνατότητα εποπτείας του περιβάλλοντος χώρου. Η κατοίκηση στο σημείο αυτό συνδυάζεται με την ταυτόχρονη πρόσβαση και χρήση του όρμου, κατάλληλου για τον ασφαλή ελλιμενισμό των πλοίων της εποχής και φυσικά την ανάπτυξη της αλιείας και ναυσιπλοΐας, του εμπορίου και των εμπορικών συνδιαλλαγών. Με καλές καιρικές συνθήκες υπάρχει οπτική επαφή (εικ. 3) από το ύψωμα του Άνω Εγκλιανού (όπου και το Ανάκτορο του Νέστορος): το συγκεκριμένο λοιπόν σημείο αποτελεί ιδανικό λιμάνι για το στόλο του Νέστορος (του τοπικού γενικά δυνάστη), ο οποίος είχε αναπτύξει μεγάλη ναυτική δύναμη. Κατά την ΥΕ περίοδο η κύρια οδική αρτηρία με κατεύθυνση Α.. ξεκινούσε από τον όρμο του Ναυαρίνου και διερχόμενη από το πέρασμα της Καρποφόρας κατέληγε στη σημερινή Καλαμάτα (αρχ. Φαραί), ενδυναμώνει την άποψη ότι η εν λόγω περιοχή αποτελεί ένα ιδιαίτερα στρατηγικό σημείο με το οποίο είχε καταστεί δυνατή η ομαλή και, σχετικά, γρήγορη επικοινωνία της ενδοχώρας. Τα μεγαλύτερα κέντρα σε κάθε περιοχή, κατά τη Μυκηναϊκή περίοδο, απείχαν μεταξύ τους 1 1,5 ώρα περπάτημα: ανάμεσα σε αυτά τα μεγαλύτερα κέντρα βέβαια υπήρχαν μικρότεροι οικισμοί δορυφόροι (εικ. 3). Σύμφωνα λοιπόν με το συγκεκριμένο πρότυπο, η θέση αυτή συνδυάζεται αναμφίβολα με το

20 Ανάκτορο του Άνω Εγκλιανού. Έχουν επίσης εντοπισθεί αρκετές περιπτώσεις οικισμών που εκμεταλλεύονται ξεχωριστά διαφορετικές ζώνες της περιοχής τους: είναι πιθανόν ο οικισμός να βρίσκεται πάνω ή κοντά σε μια ιδιαίτερα επίπεδη επιφάνεια η οποία να περιτριγυρίζεται από μια ευρύτερη περιοχή χωματώδη ή βραχώδη. Συχνά επίσης, υπάρχουν περιπτώσεις όπου βραχώδεις πλαγιές περικλείουν μια καλλιεργήσιμη επιφάνεια που εκτείνεται πάνω σε λόφο. Σε αρκετές ακόμη περιπτώσεις δύο σύγχρονοι, μεταξύ τους, οικισμοί βρίσκονται σε συμπληρωματικές θέσεις καθώς ο ένας από τους δύο οικισμούς παρήγε περισσότερα αγροτικά προϊόντα από τον άλλο: οι περιπτώσεις αυτές περιλαμβάνουν μια παράκτια περιοχή με έντονο ενδιαφέρον από πλευράς ναυσιπλοΐας και περιορισμένη καλλιεργήσιμη έκταση, σε συνδυασμό με μια άλλη παράκτια θέση λιγότερο σημαντική από πλευράς ναυσιπλοΐας αλλά με μεγαλύτερη καλλιεργήσιμη έκταση. Οι κάτοικοι πιθανόν να μετακινούνταν από τη μια θέση στην άλλη σε εποχιακή βάση, ή απλά ο κάθε οικισμός να συμμετείχε εξ ίσου στο σύνολο της κοινότητας αυτής. Από το συνδυασμό του προηγούμενου πορίσματος με τα αρχαιολογικά κατάλοιπα στην ευρύτερη περιοχή του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς που αποδεικνύουν χρήση του χώρου τμήματος της λιμνοθάλασσας (το οποίο ίσως να καλύφθηκε με νερά σε μεταγενέστερες περιόδους) είναι πολύ πιθανόν, στην περιοχή του πλατώματος επάνω στο λόφο να εκτεινόταν ο κυρίως οικισμός (με χρήση κατοίκησης) ενώ στην πεδιάδα κάτω από αυτόν να αναπτύσσονταν οι διάφορες εργασίες και να υπήρχαν εδώ κάποιου είδους υποστατικά και αποθήκες. Όλες οι ΠΕ θέσεις συνέχισαν να χρησιμοποιούνται και κατά τη ΜΕ περίοδο. Στη συνέχεια, κατά την ΥΕ περίοδο, ο κυρίως οικισμός αναπτύσσεται στο ίδιο ύψωμα ενώ ταυτόχρονα και κάποιες μικρότερες μονάδες του ίδιου οικισμού αναπτύσσονται σε χαμηλότερες περιοχές. Κατά την ΠΕ περίοδο το ήμισυ περίπου των θέσεων βρίσκεται πάνω ή πάρα πολύ κοντά στην ακτή. Κατά τη ΜΕ και ΥΕ περίοδο το 15% των θέσεων παραμένει σε παράκτια σημεία. Κλιματολογικά το εν λόγω πλάτωμα παρουσιάζει συνθήκες ιδανικές για διαβίωση (ήπιος χειμώνας, δροσερό καλοκαίρι, προστασία από τους ανέμους).

21 Το συγκεκριμένο πλάτωμα προσφέρεται για κατοίκηση, λόγω της επαρκούσης επιπεδότητάς του. Τα γεωλογικά και κλιματολογικά δεδομένα για την Εποχή του Χαλκού καθώς και τα αποτελέσματα της μελέτης δείγματος γύρης προερχόμενης από τις προαναφερθείσες χρονολογικές περιόδους και την ευρύτερη περιοχή της συγκεκριμένης θέσης ενισχύουν την άποψη ότι επρόκειτο για μία περιοχή εύφορη, κατάλληλη για καλλιέργεια, κτηνοτροφία και μόνιμη κατοίκηση. οθείσης της ύπαρξης ΠΕ ΙΙ οικισμού σε ελάχιστη απόσταση από την υπό συζήτηση θέση, προκύπτει και η ύπαρξη πηγής πόσιμου νερού, σε μικρότερη ή μεγαλύτερη απόσταση. Η αναλογική στερεοσκοπική μελέτη και φωτοερμηνεία των παγχρωματικών αεροφωτογραφιών του 1945 (περίοδος κατά την οποία η περιοχή του ανασκαμμένου, σήμερα, χώρου είναι αδιατάρακτη), του 1964, 1965 και 1975 (περίοδος κατά την οποία έχει ήδη ανασκαφεί ο ΥΕ θολωτός τάφος, αλλά ο ΜΕ τύμβος παραμένει ακόμη άσκαφος) οδήγησε στον εντοπισμό ιχνών σκιών μικροαναγλύφου στην ανασκαμμένη περιοχή (τα οποία μετά από ψηφιακή επεξεργασία λαμβάνουν μία πιο έντονη μορφή μικρών εξογκωμάτων) που συμπίπτουν διά της εξωτερικής μορφής- με τον τρόπο με τον οποίο ο Σπ.Μαρινάτος εντόπισε αρχικά τη συγκεκριμένη αρχαιολογική θέση (ας θυμηθούμε ότι είχε παρατηρήσει μικρά εξάρματα που του κίνησαν το ενδιαφέρον και προχώρησε σε ανασκαφή η οποία αποκάλυψε το θολωτό τάφο). Τα ίδιου τύπου ίχνη σκιών μικροαναγλύφου (τα οποία μετά από ψηφιακή επεξεργασία λαμβάνουν μία πιο έντονη μορφή μικρών εξογκωμάτων) παρατηρήθηκαν και στο βορείως κείμενο πλάτωμα (στις αεροφωτογραφίες του 1975 και 1989) γεγονός που ενισχύει την εικασία της πιθανούς ύπαρξης ΠΕ ΙΙ νεκροταφείου και/ή ΠΕ ΙΙ-ΜΕ-ΥΕ οικισμού στην εν λόγω περιοχή (σε συνδυασμό πάντα με δεδομένα τα οποία έχουν ήδη αναφερθεί). Η αναλογική στερεοσκοπική μελέτη και φωτοερμηνεία των παγχρωματικών αεροφωτογραφιών του 1945, 1964, 1965, 1975 και 1992 (εικ. 2) οδήγησε στον εντοπισμό γραμμικών ιχνών, τα οποία είναι πολύ πιθανό να δηλώνουν τα θαμμένα αρχαιολογικά κατάλοιπα του ζητούμενου ΠΕ ΙΙ-ΜΕ-ΥΕ οικισμού, αν λάβουμε υπόψη το μέγεθος των οικισμών και οικιών, καθώς και τη μορφή και χωροταξική διευθέτηση των οικιών, όσον αφορά στις συγκεκριμένες

22 περιόδους. Είναι εξαιρετικά αδύναμη η υπόθεση ταύτισης των ιχνών αυτών με χαμηλού ύψους τοιχάρια περίφραξης οικοπέδων (εξάλλου πρόκειται για μια περιοχή όπου ποτέ δεν αναπτύχθηκε καθεστώς ιδιοκτησίας) δεδομένου ότι από τη στερεοσκοπική μελέτη των ζευγών των αεροφωτογραφιών δε διαπιστώθηκε η διάσταση του ύψους στους συγκεκριμένους σχηματισμούς, ούτε όμως και με μονοπάτια, δεδομένου ότι πρόκειται για ιδιαίτερα ευθύγραμμα ίχνη που δεν οδηγούν πουθενά. Το γεγονός ότι τα γραμμικά αυτά ίχνη εμφανίζονται στις τηλεπισκοπικές απεικονίσεις με ανοιχτότερους τόνους σε σχέση με τον περιβάλλοντα χώρο, ενισχύει την άποψη ότι ίσως να αποτελούν τους μάρτυρες θαμμένων τοίχων οικιών. Η ψηφιακή επεξεργασία των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων ενίσχυσε και επιβεβαίωσε τα αποτελέσματα της αναλογικής φωτοερμηνείας: με την επέμβαση στο ιστόγραμμα των εικόνων και τη χρήση των κατάλληλων φίλτρων τονίσθηκαν τα προαναφερθέντα γραμμικά ίχνη καθώς και τα ίχνη σκιών μικροαναγλύφου τόσο στην ανασκαμμένη περιοχή του τύμβου, όσο και στην άσκαφη περιοχή του βορείως κειμένου πλατώματος (εικ. 2). Η χωρική σύμπτωση των διαφορετικών ιχνών που εντοπίσθηκαν στο σύνολο των τηλεπισκοπικών απεικονίσεων της συγκεκριμένης μελέτης, οι οποίες καλύπτουν ένα χρονικό εύρος 55 ετών ( ), ενισχύει την άποψη ότι αποκαλύπτουν θαμμένα αρχαιολογικά κατάλοιπα και όχι πρόχειρου τύπου νεότερες κατασκευές. Τα αποτελέσματα του επίγειου ελέγχου της περιοχής του βορείως κείμενου πλατώματος, ενισχύουν και επιβεβαιώνουν τα προαναφερθέντα στοιχεία (εικ. 4α, 4β). Τα αποτελέσματα της γεωφυσικής διασκόπησης τμήματος της περιοχής του βορείως κείμενου πλατώματος, ενισχύουν και επιβεβαιώνουν τα προαναφερθέντα στοιχεία. Πιο συγκεκριμένα: το βάθος στο οποίο εντοπίζονται τα πιθανά αρχαιολογικά κατάλοιπα με τη μέθοδο της ηλεκτρικής τομογραφίας και του γεωραντάρ, είτε πρόκειται για οικισμό είτε για νεκροταφείο, αν ληφθούν υπόψη: 1. οι διαστάσεις των οικιών και η ποιότητα κατασκευής τους κατά τις συγκεκριμένες χρονολογικές περιόδους (ΠΕ ΙΙ/ΜΕ/ΥΕ),

23 2. οι διαστάσεις των τάφων κατά τις συγκεκριμένες χρονολογικές περιόδους (ΠΕ ΙΙ/ΜΕ/ΥΕ), 3. το γεγονός των επιχώσεων που πιθανόν να έχουν πραγματοποιηθεί, από την αρχαιότητα έως σήμερα, στο συγκεκριμένο πλάτωμα από την πλαγιά του λοφίσκου όπου βρίσκεται σήμερα το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία, 4. το γεγονός ότι, για παρόμοια βάθη, υπάρχει χωρική σύμπτωση της θέσης των πιθανών θαμμένων κατασκευών ανάμεσα στις απεικονίσεις-χάρτες της ηλεκτρικής τομογραφίας και του γεωραντάρ (εικ. 5, 6), είναι και το πλέον πιθανό βάθος στο οποίο θα ήταν αναμενόμενο να κείνται τα συγκεκριμένου τύπου και χρονολογικής περιόδου αρχαιολογικά κατάλοιπα, ενώ η χωρική σύμπτωση των αυξημένων τιμών του επιστρεφόμενου σήματος που παρατηρείται ανάμεσα στις απεικονίσεις-χάρτες της ηλεκτρικής τομογραφίας και του γεωραντάρ με τα αποτελέσματα της εφαρμογής της φωτοερμηνείας και τηλεπισκόπησης, ενισχύει την υπόθεση ότι πρόκειται για αρχαίες θαμμένες κατασκευές. 11. Τελικό συμπέρασμα Συνδυάζοντας τα στοιχεία που προέκυψαν από: την εφαρμογή της φωτοερμηνευτικής μεθοδολογίας, την πραγματοποίηση του επίγειου ελέγχου, την υλοποίηση της γεωφυσικής διασκόπησης με τις μεθόδους της ηλεκτρικής τομογραφίας και του γεωραντάρ, μπορούμε να θεωρήσουμε εξαιρετικά πολύ πιθανή την ύπαρξη αρχαιολογικών καταλοίπων στο πλάτωμα το βορείως κείμενο της ανασκαμμένης περιοχής στο βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς. Ωστόσο, είναι απαραίτητη η επαλήθευση των πορισμάτων της παρούσης μελέτης και με την ανασκαφική σκαπάνη, με τη διεξαγωγή, σε πρώτη τουλάχιστον φάση, δοκιμαστικών τομών, με προτεραιότητα στην περιοχή του πλατώματος τη διερευνηθείσα και με τη μέθοδο της γεωφυσικής διασκόπησης. 12. Πλεονεκτήματα - προοπτικές της προτεινόμενης μεθοδολογίας Η προτεινόμενη μεθοδολογία:

24 εν διαταράσσει το περιβάλλον της περιοχής όπου εφαρμόζεται. Είναι εξαιρετικά οικονομική. Είναι εξαιρετικά γρήγορη. εν απαιτείται η επίσκεψη των ερευνητών στον υπό μελέτη χώρο (για τις περιπτώσεις δυσπρόσιτων περιοχών), δεδομένου ότι μπορεί να ολοκληρωθεί μόνο εργαστηριακά. Η διεκπεραίωσή της δεν εξαρτάται από την έκδοση άδειας από την εκάστοτε αρμόδια Υπηρεσία, δεδομένου ότι δεν είναι απαραίτητη η επίσκεψη των ερευνητών στον υπό μελέτη χώρο. Μπορεί να συμβάλει στη συμπλήρωση του ψηφιδωτού του αρχαιολογικού πορτραίτου της ευρύτερης περιοχής που σχετίζεται με το διερευνώμενο σημείο, προφυλάσσοντάς την έτσι από ανεξέλεγκτες ανθρώπινες επεμβάσεις (ιδιωτικά ή δημόσια έργα). Είναι, επίσης, δυνατόν να εφαρμόζεται πριν την ολοκλήρωση μιας αγοραπωλησίας (ιδιωτικής ή δημόσιας) προκειμένου να καθίσταται γνωστή η κατάσταση κάτω από την επιφάνεια του εδάφους (όσον αφορά σε αρχαιολογικά κατάλοιπα) και να μην προκύπτουν έτσι, στη συνέχεια, προβλήματα νομικής φύσεως. Η συγκεκριμένη εργασία αποτελεί μόνο ένα μικρό βήμα, περιμένοντας τα επόμενα που θα πραγματοποιηθούν από τους μελλοντικούς ερευνητές.

25 ΕΙΚΟΝΕΣ ΠΕ ΙΙ οικισμός / ΜΕ τύμβος (Α' Βοϊδοκοιλιάς) / ΥΕ θολωτός τάφος / Ελληνιστικής περιόδου αγγεία, ειδώλια και λατρευτικά πλακίδια. Αρχαιοπιθανό πλάτωμα. Εκκλησάκι Προφήτη Ηλία: 1.Εντοπισμός από τον McDonald εξαρμάτων στην ανατολική, σχετικά επίπεδη, πλαγιά του λόφου του Προφήτη Ηλία,τα οποία θεωρεί πιθανούς μάρτυρες αρχαιολογικών καταλοίπων ΠΕ περιόδου (πιθανόν ΠΕ νεκροταφείο ή ΠΕ, και πάλι, οικισμό). 2.Κατά το έτος 1980, όταν μετά από λαθρανασκαφή πραγματοποιήθηκε καθαρισμός στην κορυφή του λόφου του Προφήτη Ηλία, αποκαλύφθηκε μερικώς αναμοχλεμευμένος ΜΕ πίθος με νεκρό που, προφανώς ανήκε σε τύμβο (Β' Βοϊδοκοιλιάς). Στην επίχωση του πίθου ανακαλύφθηκαν όστρακα ΠΕ ΙΙ χρόνων. Στην ίδια αυτή δοκιμαστική έρευνα βρέθηκαν και ελληνιστικά όστρακα. Έτσι, η εικόνα ομοιάζει προς αυτήν του ανασκαμμένου τύμβου (Α') της Βοϊδοκοιλιάς, δεδομένου ότι και εκεί υπάρχει ο ΠΕ οικισμός, ο ΜΕ τύμβος και ελληνιστικής περιόδου αγγεία, ειδώλια και λατρευτικά πλακίδια που προφανώς σχετίζονταν με τον ή τους νεκρούς του θολωτού τάφου. Εικόνα 1: Ευρύτερη περιοχή του βόρειου βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς (https://maps.google.com/) (Χρόνη, 2011, 225 /

26 : Ψηφιοποιημένη παγχρωματική αεροφωτογραφία 1964: Ψηφιοποιημένη παγχρωματική αεροφωτογραφία 1965: Ψηφιοποιημένη παγχρωματική αεροφωτογραφία : Ψηφιοποιημένη παγχρωματική αεροφωτογραφία : Ψηφιοποιημένη παγχρωματική αεροφωτογραφία : Ψηφιοποιημένη παγχρωματική αεροφωτογραφία : Παγχρωματική απεικόνιση από το δορυφόρο IKONOS : Παγχρωματική απεικόνιση από το δορυφόρο IKONOS Εικόνα 2: Συνοπτική παρουσίαση των ανιχνευθέντων (στις διαφορετικές τηλεπισκοπικές απεικονίσεις που μελετήθηκαν) γραμμικών ιχνών και ιχνών σκιών μικροαναγλύφου στο πλάτωμα το βορείως κείμενο της ανασκαμμένης περιοχής και ταυτόχρονος προσδιορισμός των θέσεων του ΜΕ τύμβου (ανασκάφηκε κατά τα έτη ) και του ΥΕ θολωτού τάφου

27 (ανασκάφηκε κατά τα έτη ). (Χρόνη, 2011, / Ανάκτορο του Νέστορος Βόρειος βραχίονας του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς ιαδρομή από το Ανάκτορο του Νέστορος έως τον βόρειο μυχό του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς: 8,6 χλμ Εικόνα 3: Απόδοση της διαδρομής από το Ανάκτορο του Νέστορος έως το βόρειο μυχό του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς, ακολουθώντας το σύγχρονο οδικό δίκτυο. Απόσταση: περίπου 8,6 χιλιόμετρα Απαιτούμενος χρόνος για την κάλυψη της διαδρομής πεζή: περίπου 1 ώρα και 44 λεπτά Απαιτούμενος χρόνος για την κάλυψη της διαδρομής με αυτοκίνητο: περίπου 11 λεπτά (https://maps.google.com/) (Χρόνη, 2011, 275 / r/handle/ /6 389) Εικόνα 4α: Άποψη του ανασκαμμένου αρχαιολογικού χώρου στο βόρειο βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς: διακρίνεται ευκρινώς το δομικό υλικό των αρχαίολογικών λειψάνων. (Φωτογραφία: Αθηνά Χρόνη) (Χρόνη, 2011, 492 / gr/handle/ / 6389)

28 Εικόνα 4β: Λεπτομέρεια των λίθων που συναντώνται στο πλάτωμα το βορείως κείμενο του ανασκαμμένου αρχαιολογικού χώρου του βόρειου βραχίονα του όρμου της Βοϊδοκοιλιάς: είναι προφανής η ομοιότητά τους με το δομικό υλικό των αρχαιολογικών λειψάνων του ανασκαμμένου χώρου, όπως αυτό φαίνεται στην προηγούμενη εικόνα. (Φωτογραφία: Αθηνά Χρόνη) (Χρόνη, 2011, 492 / gr/handle/ / 6389) Εικόνα 5: Συγκριτική παράθεση των αποτελεσμάτων της ηλεκτρικής τομογραφίας και της φωτοερμηνευτικής μεθοδολογίας (Χρόνη, 2011, / Ηλεκτρική τομογραφία.βάθος: 2,00 μέτρα ndle/ /6389) Γεωραντάρ. Βάθος: 1,09-1,37 μέτρα Γεωραντάρ. Βάθος: 1,37-1,64 μέτρα

29 Γεωραντάρ. Βάθος: 1,64-1,91 μέτρα Γεωραντάρ. Βάθος: 1,91-2,19 μέτρα Εικόνα 6: Συγκριτική παράθεση των αποτελεσμάτων του γεωραντάρ και της φωτοερμηνευτικής μεθοδολογίας (Χρόνη, 2011, / ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ Alexakis D., Sarris A., Astaras Th. & Albanakis K., Detection of Neolithic settlements in Thessaly, Greece, through multispectral and hyperspectral satellite imagery, fig. 12, pp. 1177, 23 February 2009 (http://www.mdpi.com/ /9/2/1167). Αργιαλάς.Π., Φωτοερμηνεία Τηλεπισκόπηση, Εργαστήριο Τηλεπισκόπησης, Τ.Α.Τ.Μ., Ε.Μ.Π., Αθήνα Barber R.L.N., Οι Κυκλάδες στην Εποχή του Χαλκού (σε μετάφραση Όλγας Χατζηαναστασίου), Εμπορική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε., Αθήνα Bintliff J.L., Natural Environment and Human Settlement in Prehistoric Greece, Brittish Archaeological Reports, Oxford Blegen C., Rawson M., Taylour W. & Donovan W.P., The Palace of Nestor at Pylos in Western Messenia, III, Acropolis and lower town, tholoi, grave circle and chamber tombs. Discoveries outside the citadel, Princeton Brackman P. & Goosens R., Mapping of soil material in S.W. Messenia (Greece) using SPOT-HRV data, 10th Annual International Geosciensce & Remote Sensing Symposium, Volume I, The University of Maryland, IGARSS '90, Washington D.C.. Bradford J., Ancient Landscapes - Studies in Field Archaeology, G.Bell & Sons Ltd, London 1957.

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία Ενότητα 7: Δορυφορικά Συστήματα. Κωνσταντίνος Περάκης Ιωάννης Φαρασλής Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία Ενότητα 2: Εισαγωγή στην Αεροφωτογραφία. Κωνσταντίνος Περάκης Ιωάννης Φαρασλής Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3 ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΥΛΙΚΑ ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ. 1. Εξέδρες για αεροφωτογράφηση

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3 ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΥΛΙΚΑ ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ. 1. Εξέδρες για αεροφωτογράφηση ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 3 ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΥΛΙΚΑ ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ 1. Εξέδρες για αεροφωτογράφηση Από τη στιγμή που άνθρωπος ανακάλυψε τη σπουδαιότητα της αεροφωτογραφίας, άρχισε να αναζητά τρόπους και μέσα που θα του επέτρεπαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΜΜΕΤΡΙΑΣ. Βασίλης Γιαννακόπουλος, Δρ. Δασολόγος

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΜΜΕΤΡΙΑΣ. Βασίλης Γιαννακόπουλος, Δρ. Δασολόγος ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΜΜΕΤΡΙΑΣ Βασίλης Γιαννακόπουλος, Δρ. Δασολόγος Φωτογραμμετρία Εισαγωγή Ορισμοί Πλεονεκτήματα Μειονεκτήματα Εφαρμογές Εισαγωγή Προσδιορισμός θέσεων Με τοπογραφικά όργανα Σχήμα Μέγεθος Συντεταγμένες

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Πολυτεχνική Σχολή ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Πολυτεχνική Σχολή ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Ιωάννης Φαρασλής Τηλ : 24210-74466, Πεδίον Άρεως, Βόλος http://www.prd.uth.gr/el/staff/i_faraslis

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ. Remote Sensing

ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ. Remote Sensing ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Remote Sensing Ορισµός Η Τηλεπισκόπηση ή Τηλεανίχνευση (Remote Sensing) είναι το επιστηµονικό τεχνολογικό πεδίο που ασχολείται µετην απόκτηση πληροφοριών από απόσταση, για αντικείµενα περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία

Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Τηλεπισκόπηση - Φωτοερμηνεία Ενότητα 3: Φωτοερμηνεία. Κωνσταντίνος Περάκης Ιωάννης Φαρασλής Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΑΣΗ 2: Καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης των ελαιοτριβείων και των περιοχών διάθεσης αποβλήτων ελαιοτριβείων στην Κρήτη ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ 2Γ:

ΔΡΑΣΗ 2: Καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης των ελαιοτριβείων και των περιοχών διάθεσης αποβλήτων ελαιοτριβείων στην Κρήτη ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ 2Γ: «ΘΑΛΗΣ: Ενίσχυση της Διεπιστημονικής ή και Διιδρυματικής έρευνας και καινοτομίας με δυνατότητα προσέλκυσης ερευνητών υψηλού επιπέδου από το εξωτερικό μέσω της διενέργειας βασικής και εφαρμοσμένης έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

«ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙ ΙΚΗ» Παράρτηµα VΙΙΙ

«ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙ ΙΚΗ» Παράρτηµα VΙΙΙ ΧΡΥΣΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙ ΙΚΗ» Παράρτηµα VΙΙΙ Εκτίµηση οπτικής όχλησης εγκαταστάσεων ENVECO A.E ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Εισαγωγή... 2 2. Οπτικές επιπτώσεις µεταλλευτικής δραστηριότητας... 2 3. Αξιολόγηση της οπτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ 1. Εισαγωγή. Η ενέργεια, όπως είναι γνωστό από τη φυσική, διαδίδεται με τρεις τρόπους: Α) δι' αγωγής Β) δια μεταφοράς Γ) δι'ακτινοβολίας Ο τελευταίος τρόπος διάδοσης

Διαβάστε περισσότερα

Ο Οικισμός Σκάρκος της Ίου

Ο Οικισμός Σκάρκος της Ίου Ο Οικισμός Σκάρκος της Ίου Εργασία στο μάθημα: Το Νησιωτικό Αιγαίο κατά την 3 η Χιλιετία π.χ. Παναγιώτης Καπλάνης Επιβλέπων Καθηγητής: Βλαχόπουλος Ανδρέας Εαρινό Εξάμηνο 2015 Η Θέση Η Ίος βρίσκεται στο

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΒ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ & ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ Θ Ε Α Τ Ρ Ο ΛΙΝΔΟΥ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΒ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ & ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ Θ Ε Α Τ Ρ Ο ΛΙΝΔΟΥ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΚΒ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ & ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ Θ Ε Α Τ Ρ Ο ΛΙΝΔΟΥ ΧΟΡΗΓΙΚΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΡΟΔΟΣ, ΜΑΡΤΙΟΣ 2011 1 1. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελ. 2 2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΝΗΜΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

iv. Παράκτια Γεωμορφολογία

iv. Παράκτια Γεωμορφολογία iv. Παράκτια Γεωμορφολογία Η παράκτια ζώνη περιλαμβάνει, τόσο το υποθαλάσσιο τμήμα της ακτής, μέχρι το βάθος όπου τα ιζήματα υπόκεινται σε περιορισμένη μεταφορά εξαιτίας της δράσης των κυμάτων, όσο και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ

ΠΟΥ ΔΙΑΔΙΔΕΤΑΙ ΤΟ ΦΩΣ 1 ΦΩΣ Στο μικρόκοσμο θεωρούμε ότι το φως έχει δυο μορφές. Άλλοτε το αντιμετωπίζουμε με τη μορφή σωματιδίων που ονομάζουμε φωτόνια. Τα φωτόνια δεν έχουν μάζα αλλά μόνον ενέργεια. Άλλοτε πάλι αντιμετωπίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια

Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια Οι αρχαίοι πύργοι της Σερίφου Οι αρχαίοι πύργοι, αυτόνομες οχυρές κατασκευές αποτελούν ιδιαίτερο τύπο κτιρίου με κυκλική, τετράγωνη ή ορθογώνια κάτοψη, περισσότερους από έναν ορόφους και στιβαρή κατασκευή.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΙΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΣΕ 33 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ

ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΙΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΣΕ 33 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΧΩΡΙΚΟΣ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΣ ΚΑΠΝΟΠΑΡΑΓΩΓΙΚΩΝ ΖΩΝΩΝ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΙΣ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΣΕ 33 ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ Γενική περιγραφή του έργου Οι βασικοί στόχοι του έργου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10. Η Παλαιοανακτορική Κρήτη (ΜΜΙΒ ΜΜΙΙΙΑ)

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10. Η Παλαιοανακτορική Κρήτη (ΜΜΙΒ ΜΜΙΙΙΑ) ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10 Η Παλαιοανακτορική Κρήτη (ΜΜΙΒ ΜΜΙΙΙΑ) Ίδρυση των πρώτων ανακτορικών κέντρων Κύριο χαρακτηριστικό στην κεραμική η εμφάνιση του καμαραϊκού ρυθμού, ο οποίοςαποτελεί προϊόν των

Διαβάστε περισσότερα

Αγροτεμάχιο προς πώληση, 165 στρεμμάτων στην παραλία Ορκός της Κέας (Τζιας) στις Κυκλάδες ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΟ

Αγροτεμάχιο προς πώληση, 165 στρεμμάτων στην παραλία Ορκός της Κέας (Τζιας) στις Κυκλάδες ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΟ Αγροτεμάχιο προς πώληση, 165 στρεμμάτων στην παραλία Ορκός της Κέας (Τζιας) στις Κυκλάδες ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΟ Κέα 2009 Αγροτεμάχιο 165 στρέμματα, ιδανικό για επένδυση στις Κυκλάδες

Διαβάστε περισσότερα

Τηλεπισκόπηση και Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) στη διαχείριση περιβαλλοντικών κινδύνων πλημμύρες

Τηλεπισκόπηση και Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) στη διαχείριση περιβαλλοντικών κινδύνων πλημμύρες Τηλεπισκόπηση και Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) στη διαχείριση περιβαλλοντικών κινδύνων πλημμύρες Από Καθηγητή Ιωάννη Ν. Χατζόπουλο, διευθυντή του Εργαστηρίου Τηλεπισκόπησης & ΣΓΠ του Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Αµφίπολη: Βρέθηκε σκελετός σε τάφο κάτω από τον τρίτο θάλαµο

Αµφίπολη: Βρέθηκε σκελετός σε τάφο κάτω από τον τρίτο θάλαµο Νοέµβριος 12 2014 13:20 Αµφίπολη: Βρέθηκε σκελετός σε τάφο κάτω από τον τρίτο θάλαµο Τι ανακοίνωσε το υπουργείο Πολιτισµού για τις ανασκαφικές εργασίες στον τάφο της Αµφίπολης. Τι έδειξαν οι ανασκαφές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Ενότητα 9β: GIS ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ. Δρ. Ν. Χρυσουλάκης Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας

ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Ενότητα 9β: GIS ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ. Δρ. Ν. Χρυσουλάκης Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ Ενότητα 9β: GIS Δρ. Ν. Χρυσουλάκης Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας Ινστιτούτο Υπολογιστικών Μαθηματικών ΒΑΣΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΓΣΠ Σύνδεση χωρικών δεδομένων με περιγραφικά δεδομένα.

Διαβάστε περισσότερα

Γ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ

Γ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ Γ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ» 2000-2006 ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ: 1 - ΠΑΙ ΕΙΑ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΜΕΤΡΟ: 1.3 ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ, ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑ ΕΙΞΗ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Διεπιστημονικότητα στις μελέτες του Εθνικού Κτηματολογίου

Διεπιστημονικότητα στις μελέτες του Εθνικού Κτηματολογίου Διεπιστημονικότητα στις μελέτες του Εθνικού Κτηματολογίου Κ-Β Ε. Κατσάμπαλος Κοσμήτορας Πολυτεχνικής Σχολής ΑΠΘ Καθηγητής Γεωδαισίας και Τοπογραφίας, ΤΑΤΜ-ΑΠΘ Μέλος ΔΣ «Εθνικό Κτηματολόγιο και Χαρτογραφία»

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΤΩΝ ΓΕΩΧΩΡΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ

Η ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΤΩΝ ΓΕΩΧΩΡΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ Η ΔΥΝΑΜΙΚΗ ΤΩΝ ΓΕΩΧΩΡΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ 4ετους ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ του ΤΕΙ ΑΘΗΝΑΣ ΜΕ ΤΗ ΛΘ ΕΦΟΡΕΙΑ ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΛΑΣΙΚΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα για την Περιβαλλοντική Ενηµέρωση σε Τεχνητούς Υγρότοπους της Κρήτης

Μέτρα για την Περιβαλλοντική Ενηµέρωση σε Τεχνητούς Υγρότοπους της Κρήτης Μέτρα για την Περιβαλλοντική Ενηµέρωση σε Τεχνητούς Υγρότοπους της Κρήτης LIFE ENVIRONMENT LIFE00 ENV/GR/000685 ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟΙ ΥΓΡΟΤΟΠΟΙ ΚΑΙ ΛΙΜΝΟ ΕΞΑΜΕΝΕΣ. ΕΠΙ ΕΙΞΗ ΠΟΛΥΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

<< ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΩΦΕΛΕΙΕΣ >>

<< ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΩΦΕΛΕΙΕΣ >> 1 Ο ΕΠΑΛ ΝΑΥΠΛΙΟΥ ΤΑΞΗ Α ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014 : > ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΜΥΚΗΝΩΝ Από τους πιο σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους στην Ελλάδα. Χτισμένη πάνω

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΑΜΦΙΛΟΧΙΚΟΥ ΑΡΓΟΥΣ. βασίσθηκε στην εργασία που εκπόνησε ειδική επιστημονική ομάδα υπό τους κ.κ. Λάζαρο Κολώνα τ. γενικό Διευθυντή

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές φυσικής κληρονομιάς

Προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές φυσικής κληρονομιάς Προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές φυσικής κληρονομιάς Habitat: κυρίαρχη μορφή, γύρω από την οποία αναπτύσσεται ένας οικότοπος Χλωρίδα (π.χ. φυτό-φύκος) Πανίδα (π.χ. ύφαλος διθύρων) Γεωλογική μορφή (π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης

Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης ΤΟΜΕΑΣ ΙΙ: Ανάλυσης, Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Διεργασιών και Συστημάτων Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης Ι. Ζιώμας, Καθηγητής ΕΜΠ Αντικείμενο Η ανάπτυξη μεθοδολογίας λήψης

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογικό Πάρκο Δίου

Αρχαιολογικό Πάρκο Δίου Αρχαιολογικό Πάρκο Δίου Αρχαιολογική έρευνα, προβολή και ανάδειξη µε τη χρήση ψηφιακών καινοτοµιών Το Αρχαιολογικό Πάρκο του Δίου Στο Αρχαιολογικό Πάρκο του Δίου αποκαλύπτονται, συντηρούνται, µελετώνται

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Πολυτεχνική Σχολή ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Πολυτεχνική Σχολή ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Πολυτεχνική Σχολή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης ΘΕΜΑΤΙΚΗ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΕΡΟΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ Ιωάννης Φαρασλής Τηλ : 24210-74466, Πεδίον Άρεως, Βόλος

Διαβάστε περισσότερα

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ

Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ. και ΚΛΙΜΑ Το κλίμα της Ευρώπης Το κλίμα της Ευρώπης Για να περιγράψουμε την ατμοσφαιρική κατάσταση, χρησιμοποιούμε τις έννοιες: ΚΑΙΡΟΣ και ΚΛΙΜΑ Καιρός: Οι ατμοσφαιρικές συνθήκες που επικρατούν σε μια περιοχή, σε

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΜΑΚΥΝΕΙΑΣ.

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΜΑΚΥΝΕΙΑΣ. Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΜΑΚΥΝΕΙΑΣ. βασίσθηκε στην εργασία που εκπόνησε ειδική επιστημονική ομάδα υπό τους κ.κ. Λάζαρο Κολώνα τ. γενικό Διευθυντή Αρχαιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Γεωπληροφορική και Γεωργία Ακριβείας

Γεωπληροφορική και Γεωργία Ακριβείας Γεωπληροφορική και Γεωργία Ακριβείας Η Γεωπληροφορική αφορά γενικά πληροφορικής στις επιστήµες της γης. στις εφαρµογές της Η Γεωργία Ακριβείας βασίζεται σε τεχνολογίες και σε µέσα ικανά να καταγράψουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΔΙΟΥ, Αλέξανδρος Μπαξεβανάκης, ΒΠΠΓ

ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΔΙΟΥ, Αλέξανδρος Μπαξεβανάκης, ΒΠΠΓ ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΔΙΟΥ, Αλέξανδρος Μπαξεβανάκης, ΒΠΠΓ ΔΙΟΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΙΟ ΟΝΟΜΑΣΤΕΣ ΠΟΛΕΙΣ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Το αρχαίο Δίον του Ολύμπου βρίσκεται 15 χλμ. νότια της Κατερίνης, στους πρόποδες του Ολύμπου δίπλα στο

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού

Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Εφαρμογή των σύγχρονων τεχνολογιών στην εκτίμηση των μεταβολών στη παράκτια περιοχή του Δέλτα Αξιού Μελιάδου Βαρβάρα: Μεταπτυχιακός Τμημ. Γεωγραφίας Πανεπιστημίου Αιγαίου Μελιάδης Μιλτιάδης: Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: ΒΛ1ΡΓ-Σ09 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΑΔΑ: ΒΛ1ΡΓ-Σ09 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΟΜΕΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Ταχ. Δ/νση : Θεμιστοκλέους 87 Αθήνα Ταχ.Κώδικας : 10681 Πληροφορίες : Ιωάννα-Ασπασία Κολώκα Τηλέφωνο : 2103307646

Διαβάστε περισσότερα

170 ΕΜΠ ΠΡΟΗΓΜΕΝΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΧΩΡΟ-ΧΡΟΝΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΞΙΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΩΝ G.I.S.

170 ΕΜΠ ΠΡΟΗΓΜΕΝΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΧΩΡΟ-ΧΡΟΝΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΞΙΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΩΝ G.I.S. 170 ΕΜΠ ΠΡΟΗΓΜΕΝΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΧΩΡΟ-ΧΡΟΝΙΚΩΝ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΞΙΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΩΝ G.I.S. Καθ. Βασίλειος Ασημακόπουλος ρ. Έλλη Παγουρτζή Μονάδα Συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗΣ ΠΡΟΧΕΙΡΟΥ ΜΕΙΟΔΟΤΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗΣ ΠΡΟΧΕΙΡΟΥ ΜΕΙΟΔΟΤΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ Ταχ.Δ/νση: Μεθώνης 10 & Κανάρη,

Διαβάστε περισσότερα

Οπτικοποίηση και Χαρτογραφικός Σχεδιασµός

Οπτικοποίηση και Χαρτογραφικός Σχεδιασµός ΠΜΣ «Πληροφορική» Τµήµα Πληροφορικής Πανεπιστήµιο Πειραιώς ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ (Introduction to GeoInformatics) Οπτικοποίηση και Χαρτογραφικός Σχεδιασµός Μαργαρίτα Κόκλα Ορισµοί του χάρτη Μια αναπαράσταση,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1: ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ ΔΙΔΑΣΚΩΝ : Ι. ΖΑΧΑΡΙΑΣ ΑΓΡΙΝΙΟ, 2015 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό

Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό Λίγα Λόγια για τον Μυκηναϊκό Πολιτισμό Με τον όρο Μυκηναϊκός Πολιτισμός χαρακτηρίζεται ο προϊστορικός πολιτισμός της Ύστερης Εποχής του Χαλκού, που αναπτύχθηκε την περίοδο 1600-1100 π. Χ., κυρίως στην

Διαβάστε περισσότερα

Η συμβολή των Συστημάτων Πληροφοριών στην Γεωμετρική Τεκμηρίωση Μνημείων

Η συμβολή των Συστημάτων Πληροφοριών στην Γεωμετρική Τεκμηρίωση Μνημείων Η συμβολή των Συστημάτων Πληροφοριών στην Γεωμετρική Τεκμηρίωση Μνημείων Χαράλαμπος ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ Εργαστ. Φωτογραμμετρίας Σχολή Αγρονόμων Τοπογράφων Μηχανικών Ε.Μ.Π. E-mail: cioannid@survey.ntua.gr ΣΥΜΠΟΣΙΟ:

Διαβάστε περισσότερα

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της.

Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Η Βοιωτία θεωρείται από αρχαίους και συγχρόνους ιστορικούς καθώς και γεωγράφους, περιοχή ευνοημένη από τη φύση και τη γεωπολιτική θέση της. Βρίσκεται στο κέντρο σχεδόν της ελληνικής χερσονήσου, πάνω στο

Διαβάστε περισσότερα

''Σεπτέμβριος 2015: οι ακραίες μέγιστες θερμοκρασίες στο 1ο δεκαήμερο και κλιματολογικά στοιχεία του μήνα''

''Σεπτέμβριος 2015: οι ακραίες μέγιστες θερμοκρασίες στο 1ο δεκαήμερο και κλιματολογικά στοιχεία του μήνα'' ''Σεπτέμβριος 2015: οι ακραίες μέγιστες θερμοκρασίες στο 1ο δεκαήμερο και κλιματολογικά στοιχεία του μήνα'' Ο Σεπτέμβριος ως μεταβατικός μήνας από το καλοκαίρι στο φθινόπωρο, ιδιαίτερα το πρώτο δεκαήμερο,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΩΝ (ΕΛΛΙΝΥ)

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΩΝ (ΕΛΛΙΝΥ) ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΑΝΘΡΑΚΩΝ (ΕΛΛΙΝΥ) Συνέντευξη ΕΣΗΕΑ 6 Μαρτίου 2014 www.elliny.gr Δρ. ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΑΡΚΟΥΛΙΑΣ Γεωλόγος Μηχανικός πρ. Δ/ντής ΔΕΠ,ΔΕΠ-ΕΚΥ Α.Ε Πρόεδρος ΕΛΛΙΝΥ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΣΧΙΝΙΑ ΜΑΡΑΘΩΝΑ

ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΣΧΙΝΙΑ ΜΑΡΑΘΩΝΑ ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΣΧΙΝΙΑ ΜΑΡΑΘΩΝΑ ΑΘΗΝΑ 2007 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κατάλογος εικόνων iii 1 Εισαγωγή 4 2 Μονοπάτια 5 2.1 Γενικά...5 2.2 Σήμανση διαδρομών 1,2,3,4...7 2.3 Διαδρομή 5. Ακουστική ξενάγηση...7

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Ο ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ Δρ. ΜΑΡΙΑ ΦΕΡΕΝΤΙΝΟΥ 2008-2009

ΤΕΧΝΙΚΗ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Ο ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ Δρ. ΜΑΡΙΑ ΦΕΡΕΝΤΙΝΟΥ 2008-2009 ΤΕΧΝΙΚΗ ΓΕΩΛΟΓΙΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 1 Ο ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ Δρ. ΜΑΡΙΑ ΦΕΡΕΝΤΙΝΟΥ 2008-2009 Τοπογραφικοί Χάρτες Περίγραμμα - Ορισμοί - Χαρακτηριστικά Στοιχεία - Ισοϋψείς Καμπύλες - Κατασκευή τοπογραφικής τομής

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΚΑΛΥΔΩΝΑΣ. βασίσθηκε στην εργασία που εκπόνησε ειδική επιστημονική ομάδα υπό τους κ.κ. Λάζαρο Κολώνα τ. γενικό Διευθυντή Αρχαιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΠΕ - 4 : ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΤΕΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΠΕ - 4 : ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΜΕΛΕΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΩΝ ΓΗΣ ΣΕ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΖΩΝΗΣ ΕΠΙΡΡΟΗΣ ΤΗΣ ΕΓΝΑΤΙΑΣ ΟΔΟΥ (ΚΩΔΙΚΟΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ: 3654) ΤΕΛΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: ΠΕ - 4 : ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΕΥΧΟΣ 4 Ο ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΔΕΙΚΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΡΕΟΣΚΟΠΙΚΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ

ΣΤΕΡΕΟΣΚΟΠΙΚΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ ΣΤΕΡΕΟΣΚΟΠΙΚΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ Η προοπτική εικόνα, είναι, όπως είναι γνωστό, η προβολή ενός χωρικού αντικειμένου, σε ένα επίπεδο, με κέντρο προβολής, το μάτι του παρατηρητή. Η εικόνα αυτή, θεωρούμε ότι αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Προτάσεις για την Τουριστική Ανάπτυξη και προβολή της Τοπικής Κοινότητας Στράτου» Κύρια πύλη δευτερεύουσα πύλη πύλη Ακρόπολης Παραποτάμια πύλη

ΘΕΜΑ: «Προτάσεις για την Τουριστική Ανάπτυξη και προβολή της Τοπικής Κοινότητας Στράτου» Κύρια πύλη δευτερεύουσα πύλη πύλη Ακρόπολης Παραποτάμια πύλη ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Στράτος 29-12 - 2011 ΝΟΜΟΣ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ Αριθμ. Πρωτ.: ΔΗΜΟΣ ΑΓΡΙΝΙΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΤΡΑΤΟΥ ΤΟΠΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΣΤΡΑΤΟY ΠΛΗΡ: Πατσέας Αναστάσιος ΤΗΛ: 6978558904 Π Ρ Ο Σ Κο Αντιδήμαρχο

Διαβάστε περισσότερα

Γεωλογικές- γεωµορφολογικές έρευνες για την. αγωγών"

Γεωλογικές- γεωµορφολογικές έρευνες για την. αγωγών Γεωλογικές- γεωµορφολογικές έρευνες για την ασφαλή πόντιση υποθαλάσσιων καλωδίων και αγωγών" ρ. Γρηγόρης Π. Ρουσάκης ΤΟΜΕΑΣ ΘΑΛΑΣΣΙΑΣ ΓΕΟΛΟΓΙΑΣ & ΓΕΩΦΥΣΙΚΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΩΚΕΑΝΟΓΡΑΦΙΑΣ ΕΛΚΕΘΕ Σκοπός των ερευνών

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Δαμάσκος Δημήτρης Πλάντζος Πανεπιστημιακή Ανασκαφή Άργους Ορεστικού

Δημήτρης Δαμάσκος Δημήτρης Πλάντζος Πανεπιστημιακή Ανασκαφή Άργους Ορεστικού Δημήτρης Δαμάσκος Δημήτρης Πλάντζος Πανεπιστημιακή Ανασκαφή Άργους Ορεστικού Η ανασκαφή τού 2012 είχε ως στόχους: την περαιτέρω διερεύνηση της στοάς του μεγάλου ρωμαϊκού κτιρίου με τη στοά περιμετρικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10. Μινωικοί ιεροί χώροι

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10. Μινωικοί ιεροί χώροι ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑ 10 Μινωικοί ιεροί χώροι Ενδεχομένως από τη Νεολιθική, αλλά με βεβαιότητα από την Προανακτορική εποχή φαίνεται ότι οι μινωίτες ασκούσαν τις λατρευτικές τους πρακτικές στα σπήλαια.

Διαβάστε περισσότερα

19/03/2013 «ΕΡΕΥΝΑ ΧΩΡΟΘΕΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΓΑΛΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ Φ/Β & ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ»

19/03/2013 «ΕΡΕΥΝΑ ΧΩΡΟΘΕΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΓΑΛΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ Φ/Β & ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ» 19/03/2013 «ΕΡΕΥΝΑ ΧΩΡΟΘΕΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΓΑΛΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ Φ/Β & ΗΛΙΟΘΕΡΜΙΚΩΝ ΙΣΧΥΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΡΗΤΗΣ» ΟΜΑΔΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ, ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη συστήματος με τη συνδυασμένη χρήση συστημάτων επικοινωνίας και διαστημικών εικόνων για ενημέρωση των γεωργών σε θέματα άρδευσης

Ανάπτυξη συστήματος με τη συνδυασμένη χρήση συστημάτων επικοινωνίας και διαστημικών εικόνων για ενημέρωση των γεωργών σε θέματα άρδευσης Ανάπτυξη συστήματος με τη συνδυασμένη χρήση συστημάτων επικοινωνίας και διαστημικών εικόνων για ενημέρωση των γεωργών σε θέματα άρδευσης Σκεύη Πέρδικου Frederick Research Centre Το έργο είναι χρηματοδοτημένο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ Βάσης Γεωγραφικών Δεδομένων για Διαχείριση Κινδύνων στην Αχαΐα. ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: ΑΓΟΥΡΟΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ, ΓΕΩΓΡΑΦΟΣ Marathon Data Systems 22η Πανελλαδική Συνάντηση Χρηστών

Διαβάστε περισσότερα

Η θεώρηση και επεξεργασία του θέματος οφείλει να γίνεται κυρίως από αρχιτεκτονικής απόψεως. Προσπάθεια κατανόησης της συνθετικής και κατασκευαστικής

Η θεώρηση και επεξεργασία του θέματος οφείλει να γίνεται κυρίως από αρχιτεκτονικής απόψεως. Προσπάθεια κατανόησης της συνθετικής και κατασκευαστικής ΑΝΑΓΝΩΣΗ - ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΝΑΟΣ ΤΟΥ ΗΦΑΙΣΤΟΥ Η θεώρηση και επεξεργασία του θέματος οφείλει να γίνεται κυρίως από αρχιτεκτονικής απόψεως. Προσπάθεια κατανόησης της συνθετικής και κατασκευαστικής δομής

Διαβάστε περισσότερα

Πέτρος Πατιάς Καθηγητής, ΤΑΤΜ, ΑΠΘ. Απόστολος Αρβανίτης Καθηγητής, ΤΑΤΜ, ΑΠΘ. Ευαγγελία Μπαλλά ΑΤΜ, MScΧωροταξίας-Πολεοδομίας ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2007

Πέτρος Πατιάς Καθηγητής, ΤΑΤΜ, ΑΠΘ. Απόστολος Αρβανίτης Καθηγητής, ΤΑΤΜ, ΑΠΘ. Ευαγγελία Μπαλλά ΑΤΜ, MScΧωροταξίας-Πολεοδομίας ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2007 ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΩΝ ΓΗΣ ΣΕ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΑΣΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΤΗΣ ΑΜΕΣΗΣ ΖΩΝΗΣ ΕΠΙΡΡΟΗΣ ΤΗΣ ΕΓΝΑΤΙΑΣ ΟΔΟΥ Πέτρος Πατιάς Καθηγητής, ΤΑΤΜ, ΑΠΘ Απόστολος Αρβανίτης Καθηγητής, ΤΑΤΜ, ΑΠΘ Ευαγγελία

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΔΙΚΤΥΩΝ

ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΔΙΚΤΥΩΝ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΔΙΚΤΥΩΝ Βασίλης Δ. Ανδριτσάνος Δρ. Αγρονόμος - Τοπογράφος Μηχανικός ΑΠΘ Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας 3ο εξάμηνο ΠΑΛΙΟ http://eclass.survey.teiath.gr NEO

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ

Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Πρόγραμμα FATE ΠΡΟΤΑΣΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΑΣΗΜΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Παρατηρήσεις επί της πρότασης/μελέτης Γενικές 1. Η μελέτη δεν έχει τη δομή ούτε μίας οικονομοτεχνικής ή επιχειρησιακής μελέτης αλλά ούτε και

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Χ. Τζιβανίδης, Λέκτορας Ε.Μ.Π. Φ. Γιώτη, Μηχανολόγος Μηχανικός, υπ. Διδάκτωρ Ε.Μ.Π. Κ.Α. Αντωνόπουλος, Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗΣ ΔΙΑΣΚΟΠΗΣΗΣ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΑΜΜΕΝΩΝ ΛΕΙΨΑΝΩΝ ΤΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΑΜΦΙΠΟΛΕΩΣ

ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗΣ ΔΙΑΣΚΟΠΗΣΗΣ ΜΕ ΣΚΟΠΟ ΤΗΝ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΑΜΜΕΝΩΝ ΛΕΙΨΑΝΩΝ ΤΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΑΣ ΑΜΦΙΠΟΛΕΩΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ARISTOTLE UNIVERSITY OF THESSALONIKI ΣΧΟΛΗ ΘΕΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ -ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗΣ 540 06, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ FACULTY OF SCIENCES SCHOOL OF GEOLOGY - DEPT OF

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΟΣ ΑΓΡΟΝΟΜΟΣ ΤΟΠΟΓΡΑΦΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ Ε.Μ.Π.

ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΟΣ ΑΓΡΟΝΟΜΟΣ ΤΟΠΟΓΡΑΦΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ Ε.Μ.Π. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΒΡΑΑΜ ΔΙΠΛΩΜΑΤΟΥΧΟΣ ΑΓΡΟΝΟΜΟΣ ΤΟΠΟΓΡΑΦΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ Ε.Μ.Π. ΜΕΛΟΣ Τ.Ε.Ε. 66101 ΤΗΛ.2104111120-2104174370-6944714211 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ:ΝΙΚΗΤΑ 15 ΠΕΙΡΑΙΑΣ Τ.Κ.18531 E-MAIL:g.avraam@hotmail.com ΕΙΣΗΓΗΣΗ του

Διαβάστε περισσότερα

Γεωγραφικό Σύστημα Πληροφοριών (GIS)

Γεωγραφικό Σύστημα Πληροφοριών (GIS) Γεωγραφικό Σύστημα Πληροφοριών (GIS) ΔΒΔ του οδικού άξονα Πάτρας- Πύργου, χλμ. 18-50 Έκταση ΠΠ (Ζώνες Α & Β): 160.000 στρμ. Κατά 50%, περίπου, σε Π.Ε. Αχαΐας και Ηλείας Δήμοι Δυτικής Αχαΐας και Ανδραβίδας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ

ΤΕΥΧΟΣ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΤΕΥΧΟΣ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ Στο τεύχος αυτό, γίνεται μία όσο το δυνατόν λεπτομερής προσέγγιση των γενικών αρχών της Βιοκλιματικής που εφαρμόζονται στο έργο αυτό. 1. Γενικές αρχές αρχές βιοκλιματικής 1.1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας 1. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 2012-13. Αριθμός σπουδαστών

Πίνακας 1. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 2012-13. Αριθμός σπουδαστών Πίνακας. Πίνακας προτεινόμενων πτυχιακών εργασιών για το χειμερινό εξάμηνο 0-3 ΤΜΗΜΑ: ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Α/Α Τίτλος θέματος Μέλος Ε.Π Σύντομη περιγραφή Διακόπτες δικτύων ισχύος 3 4 5 Μηχανικά χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

9. Τοπογραφική σχεδίαση

9. Τοπογραφική σχεδίαση 9. Τοπογραφική σχεδίαση 9.1 Εισαγωγή Το κεφάλαιο αυτό εξετάζει τις παραμέτρους, μεθόδους και τεχνικές της τοπογραφικής σχεδίασης. Η προσέγγιση του κεφαλαίου γίνεται τόσο για την περίπτωση της συμβατικής

Διαβάστε περισσότερα

6. Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) & Τηλεπισκόπηση (Θ) Εξάμηνο: Κωδικός μαθήματος:

6. Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) & Τηλεπισκόπηση (Θ) Εξάμηνο: Κωδικός μαθήματος: ΕΞΑΜΗΝΟ Δ 6. Γεωγραφικά Συστήματα Πληροφοριών (ΓΣΠ) & Τηλεπισκόπηση (Θ) Εξάμηνο: Δ Κωδικός μαθήματος: ΖΤΠΟ-4016 Επίπεδο μαθήματος: Υποχρεωτικό Ώρες ανά εβδομάδα Θεωρία Εργαστήριο Συνολικός αριθμός ωρών:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΓΡΑΦΕΣ ΣΤΟ ΠΡΟΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ Όταν οι μαθητές δημιουργούν

ΟΙ ΓΡΑΦΕΣ ΣΤΟ ΠΡΟΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ Όταν οι μαθητές δημιουργούν ΟΙ ΓΡΑΦΕΣ ΣΤΟ ΠΡΟΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΙΓΑΙΟ Όταν οι μαθητές δημιουργούν ΜΑΘΗΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Στο πλαίσιο του μαθήματος της Αρχαίας Ελληνικής Ιστορίας στην Α τάξη Γυμνασίου, οι μαθητές μας

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίµηση παχών ασφαλτικών στρώσεων οδοστρώµατος µε χρήση γεωφυσικής µεθόδου

Εκτίµηση παχών ασφαλτικών στρώσεων οδοστρώµατος µε χρήση γεωφυσικής µεθόδου Εκτίµηση παχών ασφαλτικών στρώσεων οδοστρώµατος µε χρήση γεωφυσικής µεθόδου Ανδρέας Λοΐζος Αν. Καθηγητής ΕΜΠ Χριστίνα Πλατή Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ Γεώργιος Ζάχος Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28

Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Μινωικός Πολιτισμός σελ. 23-28 Να περιγράψετε ένα μινωικό ανάκτορο; Μεγάλα Συγκροτήματα κτιρίων, Είχαν πολλές πτέρυγες-δωματίων, Διοικητικά, Οικονομικά, Θρησκευτικά και Καλλιτεχνικά κέντρα της περιοχής,

Διαβάστε περισσότερα

-1- Π = η απόλυτη παράλλαξη του σημείου με το γνωστό υψόμετρο σε χιλ.

-1- Π = η απόλυτη παράλλαξη του σημείου με το γνωστό υψόμετρο σε χιλ. -1- ΜΕΤΡΗΣΗ ΥΨΟΜΕΤΡΩΝ ΣΗΜΕΙΩΝ ΤΟΥ ΑΝΑΓΛΥΦΟΥ. Η γνώση των υψομέτρων διαφόρων σημείων μιας περιοχής είναι πολλές φορές αναγκαία για ένα δασοπόνο. Η χρησιμοποίηση φωτογραμμετρικών μεθόδων με τη βοήθεια αεροφωτογραφιών

Διαβάστε περισσότερα

Η παρούσα τεχνική έκθεση έχει βασιστεί στην πρώτη από τις δυο δέσμες μέτρων, στις οποίες κατέληξε η έκθεση του WWF Ελλάς προς το δήμο Μαλίων.

Η παρούσα τεχνική έκθεση έχει βασιστεί στην πρώτη από τις δυο δέσμες μέτρων, στις οποίες κατέληξε η έκθεση του WWF Ελλάς προς το δήμο Μαλίων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΔΗΜΟΣ ΧΕΡΣΟΝΗΣΟΥ Δ/ΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΠΡΑΣΙΝΟΥ, ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ & ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΔΗΜΟΣ: Χερσονήσου ΕΡΓΟ: ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΥΓΡΟΤΟΠΟΥ ΜΑΛΙΩΝ Προϋπολογισμός: 46.635,00 ΕΥΡΩ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 3 3.0 ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΕΝΟΤΗΤΑ 3 3.0 ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΝΟΤΗΤΑ 3 3.0 ΜΕΣΑ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όπως είναι ήδη γνωστό, ένα σύστημα επικοινωνίας περιλαμβάνει τον πομπό, το δέκτη και το κανάλι επικοινωνίας. Στην ενότητα αυτή, θα εξετάσουμε τη δομή και τα χαρακτηριστικά

Διαβάστε περισσότερα

Συνολικός Χάρτης Πόλης

Συνολικός Χάρτης Πόλης Στα πλαίσια εφαρµογής της οδηγίας 2002/49/ΕΚ, για την αντιµετώπιση των σοβαρών περιβαλλοντικών προβληµάτων που αντιµετωπίζουν οι πόλεις, εξαιτίας του οδικού Θορύβου, µε σοβαρές επιπτώσεις στην ανθρώπινη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ

ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 19η ΕΦΟΡΕΙΑ ΒΥΖΑΝΤΙΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΤΡΙΚΑΛΑ Πλάτανος Θέση «Ομβριάσα» Η 19η ΕΒΑ διενεργεί ανασκαφική έρευνα στον αγρό ιδιοκτησίας Σ. και Α. Υφαντή, η οποία είναι συνέχεια αυτής που διενεργούσε η 7η ΕΒΑ,

Διαβάστε περισσότερα

2.2.1. Ανοίξτε την εικόνα Hel_MDSGEO και δημιουργήστε δύο έγχρωμα σύνθετα ένα σε πραγματικό χρώμα (True color) και ένα σε ψευδοέχρωμο υπέρυθρο (CIR)

2.2.1. Ανοίξτε την εικόνα Hel_MDSGEO και δημιουργήστε δύο έγχρωμα σύνθετα ένα σε πραγματικό χρώμα (True color) και ένα σε ψευδοέχρωμο υπέρυθρο (CIR) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 2 ο : Φασματικές υπογραφές 2.1. Επανάληψη από τα προηγούμενα 2.2.1. Ανοίξτε την εικόνα Hel_MDSGEO και δημιουργήστε δύο έγχρωμα σύνθετα ένα σε πραγματικό χρώμα (True color) και ένα σε ψευδοέχρωμο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Π.Ε. ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ)

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Π.Ε. ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ) ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ (ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Π.Ε. ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ) ρ. Αριστοτέλης Παπαδόπουλος Γενικός /ντης Αγροτικής Έρευνας ΕΛ.Γ.Ο. «ΗΜΗΤΡΑ» ρ. Φραντζής Παπαδόπουλος Τακτικός Ερευνητής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ Ι ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΙΑΛΕΞΕΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ Ι ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΙΑΛΕΞΕΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΓΕΩΛΟΓΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ Υ ΡΟΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΤΕΧΝΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ Ι ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΙΑΛΕΞΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Στα 1849 ο Sir David Brewster περιγράφει τη μακροσκοπική μηχανή λήψης και παράγονται οι πρώτες στερεοσκοπικές φωτογραφίες (εικ. 5,6).

Στα 1849 ο Sir David Brewster περιγράφει τη μακροσκοπική μηχανή λήψης και παράγονται οι πρώτες στερεοσκοπικές φωτογραφίες (εικ. 5,6). ΣΤΕΡΕΟΣΚΟΠΙΑ Η στερεοσκοπία είναι μια τεχνική που δημιουργεί την ψευδαίσθηση του βάθους σε μια εικόνα. Στηρίζεται στο ότι η τρισδιάστατη φυσική όραση πραγματοποιείται διότι κάθε μάτι βλέπει το ίδιο αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

http://enallaktikos-tourismos-messinia.weebly.com ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ 1 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ

http://enallaktikos-tourismos-messinia.weebly.com ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ 1 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ http://enallaktikos-tourismos-messinia.weebly.com ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ 1 ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ Eναλλακτικός Τουρισμός - είναι μια καινούρια φιλοσοφία στον τομέα του τουρισμού και περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

9. Ανάλυση κυρίων συνιστωσών *Principal Component Analysis)

9. Ανάλυση κυρίων συνιστωσών *Principal Component Analysis) 1 9. Ανάλυση κυρίων συνιστωσών *Principal Component Analysis) Προαπαιτούμενα: MULTISPEC και η πολυφασματική εικόνα του φακέλου \Multispec_tutorial_Files\Images and Files \ salamina_multispectral.tiff Σκοπός:

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΣΤΡΑΤΟΥ. βασίσθηκε στην εργασία που εκπόνησε ειδική επιστημονική ομάδα υπό τους κ.κ. Λάζαρο Κολώνα τ. γενικό Διευθυντή Αρχαιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΗΣ ΠΗΓΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΜΕ

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΗΣ ΠΗΓΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΜΕ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΙΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ - ΙΑΤΜΗΜΑΤIΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ «ΕΠΙΣΤΗΜΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Υ ΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ» ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΗΣ ΠΗΓΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΤΖΕΚΤ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΤΟ ΑΡΧΑΙΟ ΔΙΟΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ Το Δίον ήταν μια αρχαιότατη πόλη στρατηγικής σημασίας και μια από τις πιο φημισμένες μακεδονικές πολιτείες. Η γεωγραφική θέση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ

ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ 86882 ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΩ ΠΑΦΟΥ 2 διαγραμμα 1 1. Εισαγωγή Ο αρχαιολογικός χώρος στην περιοχή του λόφου της Φάμπρικας και η σπηλιές που έχουν διαμορφωθεί

Διαβάστε περισσότερα

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις

8. Συµπεράσµατα Προτάσεις 8. Συµπεράσµατα Προτάσεις Όπως φάνηκε από όλα τα παραπάνω ο οικότοπος των Μεσογειακών Εποχικών Λιµνίων αποτελεί συγκριτικό πλεονέκτηµα των περιοχών µελέτης και η διατήρηση του µπορεί να συνδυαστεί άµεσα

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ

Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ Η ανάλυση των στοιχείων στο Παρατηρητήριο στο αρχαίο θέατρο ΑΡΧΑΙΟ ΘΕΑΤΡΟ ΝΕΑΣ ΠΛΕΥΡΩΝΑΣ. βασίσθηκε στην εργασία που εκπόνησε ειδική επιστημονική ομάδα υπό τους κ.κ. Λάζαρο Κολώνα τ. γενικό Διευθυντή Αρχαιοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΣΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΟΥ ΚΟΛΕΓΙΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΕΚΥΨΑΝ ΑΠΌ ΤΗ ΓΕΙΤΝΙΑΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΥΨΗΛΗΣ ΤΑΣΗΣ 2 Η ΑΝΑΦΟΡΑ

ΡΑΣΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΟΥ ΚΟΛΕΓΙΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΕΚΥΨΑΝ ΑΠΌ ΤΗ ΓΕΙΤΝΙΑΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΥΨΗΛΗΣ ΤΑΣΗΣ 2 Η ΑΝΑΦΟΡΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΡΑΣΕΙΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΤΟΥ ΚΟΛΕΓΙΟΥ ΑΝΑΤΟΛΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΕΚΥΨΑΝ ΑΠΌ ΤΗ ΓΕΙΤΝΙΑΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ ΠΟΙΙΟΤΗΤΑ ΕΠΙΙΦΑΝΕΙΙΑΚΩΝ ΚΑΙΙ ΥΠΟΓΕΙΙΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Π ΕΕ ΡΡ ΙΙ ΙΟΟ ΔΔ ΟΟ ΣΣ Α ΝΝ ΑΑΦ ΟΟ ΡΡ ΑΑ ΣΣ : 8 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 212 (2 η έκδοση) ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1 Η τεχνική έκθεση με τίτλο «: περίοδος αναφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Θεματικός Συμβολισμός Ποιοτικών Χαρακτηριστικών

Θεματικός Συμβολισμός Ποιοτικών Χαρακτηριστικών 5 Θεματικός Συμβολισμός Ποιοτικών Χαρακτηριστικών Όπως έχει τονιστεί ήδη, η σωστή επιλογή συμβολισμού είναι το θεμελιώδες ζητούμενο για την επικοινωνιακή και την τεχνική επιτυχία ενός θεματικού χάρτη.

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας Περιφερειακό Τμήμα Θράκης Πρόταση για τον προσδιορισμό των όρων και των ορίων των περιοχών προστασίας στους υγροβιοτόπους Ανατ. Μακεδονίας και Θράκης Γ. Ανδρέου, Ι. Δάφνης,

Διαβάστε περισσότερα

Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ

Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ Α.1.1.α.6 ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΛΟΙΠΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ 1. ΗΜΟΓΡΑΦΙΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ 1.1 Πληθυσµός Κατά την εκπόνηση του

Διαβάστε περισσότερα

Ο αρχαιολογικός χώρος του Καλαμωτού βρίσκεται 2 χλμ. νότια του χωριού και είναι γνωστός στους κατοίκους του με την ονομασία Τούμπες ή Καστέλλια.

Ο αρχαιολογικός χώρος του Καλαμωτού βρίσκεται 2 χλμ. νότια του χωριού και είναι γνωστός στους κατοίκους του με την ονομασία Τούμπες ή Καστέλλια. ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΛΙΝΔΟΙΑ ΣΥΝΟΨΗ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΕΥΡΗΜΑΤΩΝ ΤΟΠΟΘΕΣΙΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΠΟΛΗΣ: Ο αρχαιολογικός χώρος του Καλαμωτού βρίσκεται 2 χλμ. νότια του χωριού και είναι γνωστός στους κατοίκους του με την ονομασία Τούμπες

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ/ ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ

ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΑΝΟΙΚΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ/ ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ, ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ Ενδιάμεσος Φορέας Διαχείρισης-Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών και Εξοικονόμησης Ενέργειας Ταχ. Δ/νση : 19 ο χλμ. Λεωφ. Μαραθώνος,

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος Τεχνικών δεδομένων & Προεκτίμηση Αμοιβής

Τεύχος Τεχνικών δεδομένων & Προεκτίμηση Αμοιβής ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: «Πλήρες τοπογραφικό διάγραμμα κτιριακού συγκροτήματος Αγ. Λουκά» ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ & ΘΡΑΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ:

Διαβάστε περισσότερα

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος

Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος [IA11] ΚΛΑΣΙΚΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Α Αρχαιολογία των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων (1100-480 π.χ.). Δημήτρης Πλάντζος Πρώιμοι και Γεωμετρικοί χρόνοι (1100-700 π.χ.) Οι περίοδοι της αρχαίας ελληνικής τέχνης:

Διαβάστε περισσότερα

Έκλειψη Ηλίου 20ης Μαρτίου 2015

Έκλειψη Ηλίου 20ης Μαρτίου 2015 Έκλειψη Ηλίου 20ης Μαρτίου 2015 Πληροφοριακό υλικό Κέντρο Επισκεπτών Ινστιτούτο Αστρονομίας Αστροφυσικής Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης (ΙΑΑΔΕΤ) Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών Την Παρασκευή 20 Μαρτίου

Διαβάστε περισσότερα