ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ. Τμήμα Τεχνολογίας Πετρελαίου & Φυσικού Αερίου

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ. Τμήμα Τεχνολογίας Πετρελαίου & Φυσικού Αερίου"

Transcript

1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ Σ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ Τμήμα Τεχνολογίας Πετρελαίου & Φυσικού Αερίου Πτυχιακή Εργασία Μεταφορά, Αποθήκευση, Διανομή, & Εγκαταστάσεις Φυσικού Αερίου Εισηγητές: Παπαδοπούλου Μαρία Παπαδόπουλος Χρήστος Σπουδαστές: Νάνης Σωτήριος Πεπόνα Χρυσούλα

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος...5 Εισαγωγή...6 Κεφάλαιο 1ο Το φυσικό αέριο Η δημιουργία φυσικού αερίου Φυσικό Αέριο Και Περιβάλλον Εκπομπές του φυσικού αερίου Φυσικό Αέριο - Ιδιότητες Σύσταση Του Φυσικού Αερίου Σύνθεση Του Ελληνικού Φ.Α Ποιότητα Φυσικού Αερίου Κεφάλαιο 2ο Μοντέλο ολοκλήρωσης συστήματος μεταφοράς Διακίνηση με δίκτυα συμπιεστών Επίγεια δίκτυα μεταφοράς Σύστημα μεταφοράς στην Ελλάδα Το σύστημα μεταφοράς Κλάδοι Υπέργειες εγκαταστάσεις Εγκαταστάσεις ΤΤΤ Τερματικός σταθμός Ρεβυθούσας

3 Κεφάλαιο 3ο Δίκτυα μεταφοράς και διανομής στις πόλεις Τα χαλύβδινα δίκτυα Ο προγραμματισμός Στοιχεία για τους σωλήνες τηλεδικτύων Εγκαταστάση εσωτερικών σωληνώσεων Η τοποθέτηση Διάβρωση Συνδεσεις χαλύβδινων σωλήνων Πλαστικά δίκτυα Σωλήνες Πλεονεκτήματα σωλήνων από MDPE για δίκτυα Φ.Α Διατάξεις υποβιβασμού πίεσης Η πρόσδοση οσμής Εξαρτήματα και συνδέσεις Το κόστος του δικτύου Δίκτυα πόλεως Τηλεδίκτυα Αλυσίδα ΥΦΑ Κεφάλαιο 4ο Δίκτυο κατανομής Δίκτυα διανομής

4 4.2. Παράδειγμα ανάπτυξης αστικού δικτύου Τεχνικά χαρακτηριστικά του συστήματος διανομής Φ.Α Ανάπτυξη του έργου...71 Κεφάλαιο 5ο Πλεονεκτήματα χρήσης υγρού φυσικού αερίου Το υγροποιημένο Φυσικό Αέριο (Υ.Φ.Α.) Περιγραφή διεργασίας σ' ένα τερματικό σταθμό Δορυφορικοί σταθμοί Υ.Φ.Α. σαν καύσιμο αυτοκινήτων Χρήση του Υ.Φ.Α. σαν καύσιμο αεροπλάνων Το Υ.Φ.Α. σαν καύσιμο τραίνων Εκμετάλλευση της ψυχρής ενέργειας του Υ.Φ.Α Άλλοι κύκλοι Κύκλος Brayton Κύκλος Φ.Α Κεφάλαιο 6ο Προβλεπόμενα μέτρα ασφαλείας για τους εργαζομένους και τον πληθυσμό, στις εγκαταστάσεις Υ.Φ.Α Απαιτήσεις και συστήματα ασφαλείας στις εγκαταστάσεις Υ.Φ.Α Βασικές αρχές ασφαλείας και ρόλος ασφαλείας των συστημάτων Διαρροές Υ.Φ.Α Ανθρώπινοs ρόλος

5 5.4. Πρακτική εφαρμογή των συστημάτων ασφαλείας σε περίπτωση διαρροής Πρακτική εφαρμογή των συστημάτων ανίχνευσης Συστήματα προστασίας από διαρροή, ατμούς & πυρκαγιά Β ΙΒ Λ ΙΟ Γ Ρ Α Φ ΙΑ...93 ΠΗΓΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

6 Πρόλογος Η ενέργεια αποτελεί έναν από τους δυναμικούς και σημαντικούς, από πλευράς οικονομικής και γεωπολιτικής δραστηριότητας, τομείς της οικονομίας στις περισσότερες χώρες του κόσμου. Το νέο ενεργειακό προϊόν, που θεωρείται η εναλλακτική πρόταση στην ενέργεια τον 21ο αιώνα και προσφέρει καινοτόμες λύσεις στους καταναλωτές που θέλουν να γίνουν μέλη του κόσμου του αύριο, είναι το φυσικό αέριο που την τελευταία διετία αναμετράται καθημερινά με τους " ανταγωνιστές" του, το πετρέλαιο και την ηλεκτρική ενέργεια, και όπως όλα αποδεικνύουν αποκτά συνεχώς οπαδούς. Είναι ένα καύσιμο καθαρό και ασφαλές από την φύση του, αφού είναι ελαφρύτερο από τον αέρα και, σε περίπτωση που απελευθερωθεί στην ατμόσφαιρα, διαχέεται και απομακρύνεται άμεσα. Χωρίς προσμίξεις και θειούχα συστατικά, που συγκαταλέγονται στις κύριες αιτίες περιβαλλοντικής ρύπανσης, έχει τους χαμηλότερους ρύπους σε σχέση με όλα τα υπόλοιπα καύσιμα, που το καθιστούν ως το φιλικότερο συμβατικό καύσιμο προς το περιβάλλον και τον άνθρωπο. 5

7 Εισαγωγή Η ιστορία των αερίων καυσίμων -στα οποία συγκαταλέγονται και τα φυσικά αέρια- αρχίζει με την παραγωγή καυσίμου αερίου με ξηρή απόσταξη από στερεά καύσιμα, που χρησίμευσε για φωτισμό. Γι' αυτό ονομάστηκε και φωταέριο. Ο πρώτος που χρησιμοποίησε το φωταέριο για φωτισμό, ήταν ο Minkelers πριν τα τέλη του 18ου αιώνα. Ο Merdoc το 1792 έκανε την πρώτη επιχείρηση φωταερίου στον κόσμο. Μετά την επιτυχία από την εφαρμογή και χρήση του φωταερίου εκτός από τον φωτισμό και για μαγειρικούς σκοπούς, για θέρμανση νερού και χώρων, οδηγηθήκαμε στην αξιοποίηση κάθε αερίου, που παράγετε ή θα μπορούσε να παραχθεί κατά κάποιο τρόπο. Έτσι περνάμε στην εποχή των βιομηχανικών αερίων με πρώτο αντιπρόσωπο τους το αέριο των υψικαμίνων. Ακολούθησε στην συνέχεια η παραγωγή του υδαταερίου και φτάσαμε τέλος στην αξιοποίηση του φυσικού αερίου από τιε πετρελαιοπαραγωγές χώρες, με πρώτες τις Η.Π.Α. Τα φυσικά αέρια δημιουργήθηκαν προ πολλών εκατομμυρίων ετών στους πυθμένες των θαλασσών από μεγάλες ποσότητες μικροοργανισμών, την απουσία αέρα και υπό την επίδραση βακτηριδίων. Κατά την διάρκεια γεωλογικών αιώνων εβυθίσθει αυτό το υλικό και καταπλακώθηκε από μεγάλα στρώματα γης. Το αέριο που παρήχθει μ' αυτό τον τρόπο κατέφυγε στους πόρους του μητρικού στρώματος, όπου και συγκρατήθηκε προσωρινά. Τούτο γιατί αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί σταθερή. Έτσι αργότερα - υπό κατάλληλες συνθήκες - μετακινήθηκε σε άλλες στρωματικές διαμορφώσεις στις οποίες το βρίσκουμε και σήμερα στεγανά καλλυμένο. 6

8 Κεφάλαιο 1ο 1. Το φυσικό αέριο 1.1. Η δημιουργία φυσικού αερίου Το φυσικό αέριο είναι ένα μείγμα από υδρογονάνθρακες σε αέρια μορφή και αποτελείται κυρίως από μεθάνιο, προπάνιο, βουτάνιο. Το λεγόμενο φυσικό αέριο που όταν γεννιέται δεν είναι και τόσο καθαρό, το βρίσκουμε στις περισσότερες περιπτώσεις στο υπέδαφος. Τα υπολείμματα από φυτική και ζωική ύλη που βρέθηκαν κάποτε στην επιφάνεια της γης εξαιτίας διαφόρων γεωλογικών ανακατατάξεων, υποχώρησαν, θάφτηκαν στο εσωτερικό της για πολύ καιρό κάτω από τεράστιες ποσότητες λάσπης και άλλων ιζημάτων, που άσκησαν βέβαια τεράστια πίεση. Όσο προχωρούμε προς το εσωτερικό της γης η θερμοκρασία αυξάνεται. Θερμοκρασία και πίεση έχουν ως αποτέλεσμα να σπάζουν οι δεσμοί μεταξύ των ατόμων άνθρακα της ζωικής και φυτικής ύλης για να παραχθεί το λεγόμενο «θερμογενές μεθάνιο», βασικό συστατικό του αερίου στα έγκατα της γης. Ένας πρακτικός κανόνας λέει ότι, πιο κοντά στην επιφάνεια οι συνθήκες ευνοούν την παραγωγή πετρελαίου, ενώ πιο βαθιά, πέρα από τα τρία χιλιόμετρα, βρίσκουμε περισσότερο φυσικό αέριο. Επίσης φυσικό αέριο παράγεται όταν η ύλη που προέρχεται από διάφορους ζωντανούς οργανισμούς διασπάται με τη μεσολάβηση των λεγόμενων μεθανιογόνων μικροοργανισμών και προκύπτει μεθάνιο. Αυτοί οι μικροοργανισμοί απαντώνται κοντά στην επιφάνεια της Γης όπου έχουμε έλλειψη οξυγόνου, αλλά και στο πεπτικό σύστημα των περισσότερων ζώων και του ανθρώπου. Ένας τρίτος τρόπος παραγωγής μεθανίου ενεργείται μέσω αβιογενών διαδικασιών. Πολύ βαθιά κάτω από την επιφάνεια της γης υπάρχουν αέρια πλούσια σε υδρογόνο και μόρια άνθρακα, και καθώς ανέρχονται προς την επιφάνεια συναντώντας διάφορα μεταλλικά στοιχεία 7

9 παράγονται πρώτα άζωτο, οξυγόνο, διοξείδιο του άνθρακα, αργό και νερό και στη συνέχεια κάτω από την επίδραση της τεράστιας πίεσης δίδουν τελικά και μεθάνιο. Το ελαφρό αυτό αέριο όπως είναι αναμενόμενο ανεβαίνει προς τα επάνω και τελικά βγαίνει στην ατμόσφαιρα. Εκτός και αν συναντήσει τα κατάλληλα πετρώματα, κυρίως πορώδεις σχιστόλιθους, όπου εγκλωβίζεται και μένει εκεί περιμένοντας να το ανακαλύψουμε. Και όταν το ανακαλύψουμε πρέπει να μεταφερθεί. Επειδή στο εσωτερικό της γης βρίσκεται υπό πίεση, μια ποσότητα από το απόθεμα ανεβαίνει εύκολα στην επιφάνεια όπου επικρατεί σίγουρα μικρότερη (ατμοσφαιρική πίεση. Από εκεί παραλαμβάνεται σε σωλήνες μικρής διαμέτρου και υπό χαμηλή πίεση οδηγείται σε κοντινή μονάδα προκειμένου να υποστεί μια πρώτη επεξεργασία για να απαλλαγεί από τις ανεπιθύμητες προσμείξεις. Στην περίπτωση των μεγάλων αποθεμάτων της Κεντρικής Ασίας αυτές οι τόπου και φυσικά εκεί κρατιούνται οι αρκετά χρήσιμες προσμείξεις. Το καθαρό πια «φυσικό αέριο» θα ταξιδέψει εύκολα ως τα σύνορά μας σε αγωγούς με διάμετρο από 6 ως και 48 ίντσες και με πίεση από 200 ως pg (στα λάστιχα του αυτοκινήτου βάζουμε 30 pg) που ελαττώνει τον όγκο του κατά 600 φορές. Ενδιάμεσα, σε αποστάσεις από 64 ως και 160 χλμ. παρεμβάλλονται σταθμοί για τη διατήρηση της πίεσης στο επιθυμητό επίπεδο. Στους σταθμούς αυτούς υπάρχουν στροβιλοκινητήρες που συμπιέζουν το αέριο, ενώ την απαραίτητη για την κίνησή τους ενέργεια αντλούν καίγοντας λίγο από το ίδιο το αέριο. Σε μερικούς σταθμούς, ειδικοί κινητήρες καίγοντας λίγο αέριο παράγουν ηλεκτρισμό εξασφαλίζοντας ενέργεια για τη λειτουργία του σταθμού. Στους σταθμούς υπάρχουν επίσης μετρητές για την ποσότητα αερίου που διέρχεται και ειδικοί διαχωριστές υγρών για να αφαιρούν υδρατμούς και άλλες προσμείξεις από το αέριο. Ενδιάμεσα στους αγωγούς υπάρχουν και βαλβίδες που λειτουργούν σαν δικλίδες ασφαλείας, και έχουν τη δυνατότητα να κλείσουν απομονώνοντας ένα τμήμα του αγωγού προκειμένου να γίνουν με 8

10 ασφάλεια εργασίες συντήρησης και αντικατάστασης. Όλα παρακολουθούνται από μακριά με τη βοήθεια ηλεκτρονικών υπολογιστών στους μεγάλους σταθμούς ελέγχου. Τις πληροφορίες συλλέγουν ειδικοί αισθητήρες τοποθετημένοι κατά μήκος του αγωγού αλλά και τα «γουρουνάκια», ρομποτικοί μηχανισμοί επάνω σε ρόδες που μπορούν να κινηθούν μέσα στον αγωγό και να εξετάζουν την κατάστασή του. Το φυσικό αέριο προέρχεται από κοιτάσματα όπου συνυπήρχε με αργό πετρέλαιο, βρισκόταν μόνο του ή προήλθε από κάποιες καύσεις. Σε όλες τις περιπτώσεις πρέπει να απαλλαγεί σε ειδικές μονάδες, στην αρχή της διαδρομής του, από τις διάφορες προσμείξεις, όπως αιθάνιο, προπάνιο, βουτάνιο, πεντάνιο, υδρόθειο, ορισμένες από τις οποίες πωλούνται στη συνέχεια και σε πολύ καλές τιμές μάλιστα. Πιο πριν, κοντά στην πηγή προέλευσής του, έχει καθαριστεί από στερεά υπολείμματα, άμμο, πέτρες αλλά και με τη βοήθεια ειδικών θερμαντήρων. Καίγοντας λίγο από το αέριο επιτυγχάνεται η διατήρησή του σε συγκεκριμένη θερμοκρασία, γιατί αν κατεβεί πιο κάτω σχηματίζονται υδρίτες, κάτι σαν μικρά κομμάτια πάγου με εγκλωβισμένο το μεθάνιο στο εσωτερικό τους οι οποίοι συσσωρεύονται και φράζουν τους σωλήνες Φυσικό Αέριο Και Περιβάλλον Η προστασία του περιβάλλοντος αποτελεί έναν από τους τρεις κύριους στόχους, μαζί με την οικονομική ανταγωνιστικότητα και την ασφάλεια εφοδιασμού, της ενεργειακής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης που υιοθέτησε και η Ελλάδα. Οι επενδύσεις και τα προγράμματα που υλοποιούνται λαμβάνουν υπόψη πάντα τους περιβαλλοντικούς στόχους που έχουν τεθεί. Το φυσικό αέριο εξάγεται από φυσικές κοιλότητες, υπόγειες ή υποθαλάσσιες και είναι από τις πλέον καθαρές μορφές πρωτογενούς ενέργειας, όπως λέει και το όνομα του. Δηλαδή δεν είναι βιομηχανικό προϊόν όπως τα φωταέριο και το υγραέριο. 9

11 Το φυσικό αέριο, επειδή ακριβώς είναι φυσικό, όταν καίγεται εκπέμπει ελάχιστες ποσότητες στερεών σωματιδίων, λιγότερο μονοξείδιο και διοξείδιο του άνθρακα απ' το πετρέλαιο και καθόλου διοξείδιο του θείου. Εξαιτίας της έλλειψης θείου το φυσικό αέριο αποτελεί την πλέον καθαρή και λιγότερο ρυπογόνο πηγή ενέργειας που υπάρχει σήμερα. Η χρησιμοποίηση του σε κεντρικές θερμάνσεις, βιομηχανίες και βιοτεχνίες θα προστατεύσει πρώτα από όλα την υγεία μας ενώ θα προστατευθούν αποτελεσματικά και τα μνημεία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, το οποία τόσο έχουν υποφέρει από τη χρήση των υγρών καυσίμων. Τα οικολογικά πλεονεκτήματα του φυσικού αερίου είναι: > Καμία διεργασία μετατροπής του. > Μεταφορά στην ξηρά μέσα στο έδαφος. > Μη δηλητηριώδες για το έδαφος και τα ύδατα. > Σχεδόν καθαρό από το θείο. > Καθαρό από οργανικά συνδεδεμένο άζωτο. > Καθαρό από σκόνη. > Καθαρό από βαρέα μέταλλα > Καύση χωρίς παραγωγή βλαβερών ουσιών. > Καύση με σχετικά χαμηλή παραγωγή CO2. > Καύση χωρίς παραγωγή αιθάλης. > Κανένα πρόβλημα επεξεργασίας καυσαερίων. 10

12 1.2. Εκπομπές του φυσικού αερίου Το φυσικό αέριο είναι η καθαρότερη πηγή πρωτογενούς ενέργειας, μετά τις ανανεώσιμες μορφές. Τα μεγέθη των εκπεμπόμενων ρύπων είναι σαφώς μικρότερα σε σχέση με το πετρέλαιο ή το κάρβουνο, αφού έχει λιγότερες εκπομπές θείου, άνθρακα και αζώτου, και δεν έχει σχεδόν καθόλου υπολειπόμενα σωματίδια μετά την καύση του. Επίσης η βελτίωση του βαθμού απόδοσης μειώνει τη συνολική κατανάλωση καυσίμου και συνεπώς περιορίζει την ατμοσφαιρική ρύπανση. Το γεγονός ότι είναι καθαρό καύσιμο είναι ο λόγος που η χρήση του φυσικού αερίου, ειδικά για παραγωγή ηλεκτρισμού, έχει αυξηθεί τόσο πολύ και αναμένεται να αυξηθεί και άλλο στο μέλλον. Το φυσικό αέριο εκπέμπει σε σχέση με το μαζούτ : > φορές λιγότερο διοξείδιο του θείου ( ΣΟ2) > 2 φορές λιγότερο μονοξείδιο του άνθρακα ( CO ) > 24 φορές λιγότερα σωματίδια. > 3 φορές λιγότερους άκαυτους υδρογονάνθρακες. > 1,7 φορές λιγότερα οξείδια του αζώτου ( NOx ). Η κύρια αιτία της ατμοσφαιρικής ρύπανσης είναι η χρήση καυσίμων για την παραγωγή ενέργειας. Είναι αναγκαίο λοιπόν από δω και πέρα οι ενεργειακές επιλογές της χώρας μας να συνδυάζουν την ανάπτυξη με την περιβαλλοντική προστασία Φυσικό Αέριο - Ιδιότητες Το φυσικό αέριο βρίσκεται σε υπόγεια κοιτάσματα η συνυπάρχει με το αργό πετρέλαιο και δημιουργείται κατά τη μεταμόρφωση υδρόβιων 11

13 μικροοργανισμών κάτω από την επίδραση υψηλών θερμοκρασιών και μεγάλων πιέσεων. Είναι μη τοξικό, καθαρό, άοσμο και άχρωμο, δεν διαλύεται στο νερό και σε συγκέντρωση 5% έως 15% κατ' όγκο στον αέρα μπορεί να αναφλέγεται. Για την μείωση των εξ αερίων κινδύνων επιβάλλεται και προσδίδεται οσμή. Το φυσικό αέριο είναι ελαφρύτερο από τον αέρα και σε περίπτωση διαρροής διαφεύγει εύκολα στην ατμόσφαιρα. Η σχετική πυκνότητα είναι <3σχ = 0,59 (αέρας = 1) έως και 0,605 (ΕΛΔΑ). Η κινηματική συνεκτικότητα είναι ν = 14 x 10" m2^ec, θερμοκρασία ανάφλεξης = 650 C έως 670 C (στον αέρα), μέγιστη ταχύτητα ανάφλεξης 0,30 έως 0,35 m^ec, θερμοκρασία καύσης για λ = 1 (στοιχειομετρικό) 1950 C έως 2000 C, ελάχιστη πίεση φυσικού αερίου > 18 mbar, max CO 2% = 11,8% στα καυσαέρια. Το υγροποιημένο φυσικό αέριο είναι η υγρή μορφή μείγματος κορεσμένων υδρογονανθράκων χαμηλού μοριακού βάρους. Η σύσταση του είναι κυρίως το μεθάνιο με διαφορετική εκατοστιαία περιεκτικότητα στα υπόλοιπα συστατικά, ανάλογα με το βαθμό κατεργασίας κατά την υγροποίηση του και την προέλευση του. Το υγροποιημένο φυσικό αέριο, όταν θερμαίνεται, εξατμίζεται και επιστρέφει στην αέρια φάση του. Πίνακας 1 ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΤΙΜΗ ΜΟΝΑΔΕΣ Μ ο ρ ια κ ό β ά ρ ο ς 16,516 K g/m ol Rm ix 503,40 j /κ Σ υ μ π ιε σ τό τ η τα 0,997 - Ιξώ δ ες 1,136 kg/m ς Άλλα πλεονεκτήματα του φυσικού αερίου είναι η πλήρης αναμειξιμότητα με τον αέρα καύσης, η αυτοματοποίηση και η προσαρμογή στις απέμενες συνθήκες λειτουργίας, η σταθερότητα των προκαθορισμένων ρυθμίσεων και η ομοιομορφία κατά την θέρμανση. Οι επιφάνειες συναλλαγής της θερμότητας 12

14 είναι πιο καθαρές λόγω έλλειψης επικαθίσεων τέφρας, καπνιάς και θείου. Επιτυγχάνεται ο μεγαλύτερος ολικός συντελεστής μετάδοσης της θερμότητας, έχουμε λιγότερες απώλειες θερμότητας στην καμινάδα (λόγο μικρής περίσσειας αέρα) και γίνεται χρήση εναλακτών για ανάκτηση θερμότητας επειδή αυτοί δεν διαβρώνονται από τις εκπομπές οξειδίων του θείου. Σύμφωνα με στοιχεία της ΔΕΠΑ αυτά είναι τα παγκόσμια αποθέματα του φυσικού αερίου, σε τρισεκατομμύρια Nm3. Η μη-μείωση τους οφείλεται στο γεγονός ότι κάθε χρόνο νέα κοιτάσματα ανακαλύπτονται ενώ με τη βελτίωση της τεχνολογίας οι δυνατότητες άντλησης δύσκολων κοιτασμάτων διευρύνονται. Αυτή την στιγμή όσοι ξέρουν και διαχειρίζονται τα αποθέματα φυσικών καυσίμων δεν ανησυχούν. Αντίθετα γνωρίζουν ότι δεν χρειάζεται καν να ψάξουν εναλλακτικούς τρόπους παραγωγής ενέργειας για αρκετές ακόμη δεκαετίες. Μακρινός απόηχος ο πανικός της δεκαετίας του Από εκεί που κάποτε οι υπολογισμοί ανέβαζαν τα διαθέσιμα αποθέματα του πετρελαίου σε 650 δισεκατομμύρια βαρέλια, τώρα με νέες μεθόδους ανίχνευσης και εξόρυξης ανεβάζουν τις διαθέσιμες ποσότητες σε περισσότερα από ένα τρισεκατομμύριο βαρέλια. Και έτσι, για τα επόμενα 50 χρόνια όλα μπορούν να συνεχίσουν να κυλούν όπως σήμερα. Η διαφορά του φυσικού αερίου από το πετρέλαιο έγκειται στο ότι είναι μια υπόθεση υπό εξέλιξη. Όχι μόνο διότι μεθάνιο μπορούμε να παράγουμε καίγοντας και τα σκουπίδια μας αλλά διότι ανακαλύπτουμε και νέα κοιτάσματα. Ιδιαίτερα στις παγωμένες εκτάσεις τις Αλάσκας και τις Σιβηρίας έχουμε έναν νέο σχηματισμό, τους υδρίτες μεθανίου, τον «πάγο που καίγεται». Χάρη στην ιδιότητα των παγοκρυστάλλων να εγκλωβίζουν στο εσωτερικό τους άλλα μόρια μικρής μάζας, υπάρχουν τεράστια αποθέματα υδριτών, πάγου δηλαδή όπου στο εσωτερικό του υπάρχει μεθάνιο το οποίο μπορεί να απελευθερωθεί και να χρησιμοποιηθεί αργότερα σαν καύσιμο. 13

15 1.4. Σύσταση Του Φυσικού Αερίου Το φυσικό αέριο είναι μείγμα υδρογονανθράκων σε αέρια κατάσταση. Αποτελείται κυρίως από μεθάνιο ( CH4 ) και ανήκει στη 2η Οικογένεια των αερίων καυσίμων. Στην 1η Οικογένεια ανήκουν τα βιομηχανικά αέρια ( ιδιαίτερα τοξικά ), που παρασκευάζονται με πυρόλυση ή απόσταση προϊόντων άνθρακα και με αποικοδόμηση και σχάση προϊόντων πετρελαίου ή φυσικών αερίων. Στην 3η Οικογένεια ανήκουν το υγραέριο ( LPG ), που παράγεται από την κλασματική απόσταξη του πετρελαίου, ενώ βρίσκεται και σε ορισμένα κοιτάσματα φυσικού αερίου, από το οποίο διαχωρίζεται. Μια 4 η Οικογένεια τείνουν να αποτελέσουν τα μείγματα υγραερίων με αέρα. Το φυσικό αέριο αποτελεί το κατεξοχήν φυσικό προϊόν από τα αέρια καύσιμα. Για τα φυσικά αέρια έχει οριστεί μια κατάσταση αναφοράς που καλείται "κανονική" κατάσταση και σε αυτή ανάγονται οι ποσότητές τους. Αυτή είναι οι 273,15Κ ( 0 0C ) για τη θερμοκρασία και 1,01325 bar για την πίεση. Ο όγκος ενός κυβικού μέτρου αερίου σε κανονική κατάσταση αποτελεί ένα "κανονικό κυβικό μέτρο" αερίου ( 1Nm3 ). Το φυσικό αέριο είναι ελαφρύτερο από τον αέρα με σχετική πυκνότητα 0,55. Σε περίπτωση διαρροής, διαφεύγει προς την ατμόσφαιρα σε αντίθεση προς το υγραέριο ( LPG ) που είναι βαρύτερο από τον αέρα με σχετική πυκνότητα 1,8. > Ανώ τερη θερμογόνος δύναμη (Ηο) Η Α.Θ.Δ. είναι η ενέργεια ανά μονάδα μάζας καυσίμου, που απελευθερώνεται κατά την πλήρη καύση του, όταν η θερμοκρασία των καυσαερίων που παράγονται φθάσει στους 25 C και οι παραγόμενοι υδρατμοί υγροποιηθούν απελευθερώνοντας έτσι τη θερμότητα συμπύκνωσής τους. Μονάδα μέτρησής της είναι: J / Nm3 Η Ανώ τερη Θ ερμογόνος Δύναμη ( ΑΘ Δ ) του φυσικού αερίου κυμαίνεται από Kcal/Nm3. Ενώ ΑΘΔ του υγραερίου είναι σημαντικά υψηλότερη, από Kcal/Nm3. Αυτό, σε συνδυασμό με τη 14

16 διαφορετική σχετική πυκνότητα των δύο καυσίμων, σημαίνει ότι το φυσικό αέριο και το υγραέριο δεν είναι άμεσα εναλλάξιμα μεταξύ τους, δηλαδή, η υποκατάσταση του ενός από το άλλο απαιτεί τροποποίηση ή αντικατάσταση καυστήρων. Ανώτερη θερμογόνος Κύρια Ομάδα δύναμη συστατικά Παραδείγματα kcal/m3 MJ/m3 1 >2400 <10 Ν2,03, H2 Αέριο υψικαμίνων CO,H2,CH4,N2 Αέριο πόλεως CH4,Cn,Hm Φυσικό αέριο 4 <14300 >60 CnHm Προπάνιο Τα όρια ανάφλεξης του φυσικού αερίου είναι 4,5% - 15%. Δηλαδή, η καύση δεν μπορεί να συντηρηθεί εάν η περιεκτικότητα του αέρα σε φυσικό αέριο είναι εκτός αυτών των ορίων. Για το υγραέριο τα αντίστοιχα όρια ανάφλεξης είναι 2% - 9,3%. Πίνακας 2 ΤΥΠΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΡΩΣΙΚΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΑΛΓΕΡΙΝΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Π ερ ιεκ τικ ό τη τα ( % κ.ο. ) σ ε : Μ εθ άν ιο (C1) 98 91,2 Α ιθ ά ν ιο (C2) 0,6 6,5 Π ρ ο π ά ν ιο (C3) 0,2 1,1 Β ο υ τά ν ιο (C4) 0,2 0,2 Π εν τά ν ιο (C5) και β α ρ ύ τερ α 0,1 - Ά ζω το (Ν2) 0,8 1 Δ ιο ξε ίδ ιο το υ ά νθ ρ α κ α (CO 2) Α ν ω τέρ α Θ ε ρ μ ο γ ό ν ο ς Δ ύ να μ η 0,1-8,600-9,200 kcal/n m 3 9,640-10,650 kcal/n m 3 15

17 1.5. Σύνθεση Του Ελληνικού Φ.Α. Η σύνθεση του "Ελληνικού" Φυσικού Αερίου στον τελικό καταναλωτή μεταβάλλεται μέσα σε περιορισμένα όρια μερικών ποσοστιαίων μονάδων, επειδή η προμήθεια του γίνεται από διαφορετικές χώρες - Αλγερία και Ρωσία με κατάληξη στα διυλιστήρια του Ασπροπύργου ( ΕΛΔΑ ) στην Αττική, όπου γίνεται η τελική μίξη και διοχέτευση στον εθνικό δίκτυο διανομής κυρίως στην περιοχή της Αττικής, ενώ στις τροφοδοτούμενες από τον κεντρικό αγωγό μεταφοράς περιοχές διοχετεύεται το αέριο Ρωσικής προελεύσεως ( Θεσσαλονίκη, Λάρισα, Βόλος κ.τ.λ.). Ανάλογα με τις ανάγκες της κατανάλωσης και τη διαθεσιμότητα του Φ.Α. η σύνθεση του κυμαίνεται μεταξύ του "Αλγερινού" και του "Ρωσικού" αερίου. Γι' αυτό δεν είναι τελικά δυνατή μια απόλυτα σταθερή σύνθεση του Ελληνικού αερίου στον καταναλωτή. Αυτό συμβαίνει επίσης σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες, επειδή το Ευρωπαϊκό Φ.Α. διακινείται σε διακρατικό, συνδεδεμένο δίκτυο, στο οποίο εισρέουν αέρια αντλούμενα σε διάφορες χώρες ( Ρωσία, Γερμανία, Αγγλία, Νορβηγία, Ιταλία, Αλγερία, Ολλανδία και άλλες χώρες ). Η μεταβολή της σύνθεσης είναι μικρή και πάντα με χαρακτηριστικό ότι η περιεκτικότητα σε μεθάνιο είναι κατά κανόνα μεγαλύτερη από 90% σε όγκο. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΔΕΠΑ η μεταβολή της σύστασης του Φ.Α. κυμαίνεται στις τιμές του παρακάτω πίνακα. Πίνακας 3 ΣΥΣΤΑΤΙΚΟ ΡΩΣΙΚΟΦ.Α. ΑΛΓΕΡΙΝΟΦ.Α. min % max % Τυπική Σύσταση ( mole ) min % max % Τυπική Σύσταση ( mole ) Μεθάνιο CH ,76 96,61 92,09 Αιθάνιο C2H6-7 0,7 3,21 8,55 6,23 Προπάνιο C3H8-3 0,21-3,01 0,71 Βουτάνιο C4H10-2 0,08-0,7 0,06 Ισιβουτάνιο 1-C4H ,52 0,05 Πεντάνιο C5H12-1 0,07-0,23 - Διοξ. Άνθρακα CO2-3 0, Άζωτο N2-5 0,82 0,18 1,24 0,86 Οξυγόνο O2-0,

18 Υδρόθειο H2Σ mg/mn3-5 5,4-0,83 0,5 ppm vol Σ μερκαπτανών mg/ mn ,1-2,3 2,3 Ολικό θείο Σ mg/mn , Α.Δ.Θ ΚΘΔ Kcal/mn Δείκτης Wobbe W Σημείο δρόσου για < 0 σε 50 υδρογονάνθρακες Σημείο δρόσου για νερό bar < -8 σε 40,2 bar 1.6. Ποιότητα Φυσικού Αερίου Εξ ορισμού το φυσικό αέριο είναι ένα μίγμα υδρογονανθράκων σε αέρια κατάσταση, το οποίο αποτελείται κυρίως από μεθάνιο. Η σύσταση του φυσικού αέριου στην έξοδο της γεώτρησης ποικίλλει σημαντικά τόσο ως προς τα συστατικά, όσο και ως προς τη συγκέντρωση αυτών των συστατικών και εξαρτάται από τα χαρακτηριστικά του κάθε ταμιευτήρα. Αργό, οξυγόνο, υδρογόνο και οργανικές θειούχες ενώσεις μπορεί να περιλαμβάνονται στα συστατικά του φυσικού αερίου, ενώ η σημαντική πρόοδος στις αναλυτικές συσκευές έχει κάνει δυνατή την ανίχνευση πολλών άλλων συστατικών σε πολύ μικρές συγκεντρώσεις. Το ποσοστό κάθε συστατικού στο φυσικό αέριο μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη μέτρηση της παροχής, τη λειτουργία μιας διεργασίας και πάνω από όλα, τον καταναλωτή. Για το λόγο αυτό καθορίζονται συνήθως προδιαγραφές της σύστασης του. Παρακάτω δίνονται γενικά κάποιες μέγιστες συγκεντρώσεις διαφόρων συστατικών και αναλύονται τα προβλήματα που προκύπτουν από την παρουσία αυτών των αερίων στο φυσικό αέριο. Συγχρόνως παρουσιάζονται και οι προδιαγραφές του φυσικού αερίου αναφορικά με τη θερμαντική αξία του και τη θερμοκρασία. Οξυγόνο. Το οξυγόνο γενικά δεν απαντά στο φυσικό αέριο. Μπορεί όμως να εισχωρήσει στα συστήματα διανομής χαμηλής πίεσης μέσω ανεπιθύμητων ανοιγμάτων ( διαρροών ). Το οξυγόνο είναι έντονα διαβρωτικό μέσο, ακόμη 17

19 και σε μικρές συγκεντρώσεις. Το ποσοστό του Ο2 στο φυσικό αέριο δεν πρέπει να υπερβαίνει το 0,1% κατ' όγκο και θα πρέπει να λαμβάνεται κάθε πρόνοια ώστε το φυσικό αέριο να μην περιέχει καθόλου οξυγόνο. Υδρόθειο. Το υδρόθειο είναι ένα τοξικό αέριο, σχηματίζει όξινα διαλύματα σε επαφή με το νερό, είναι έντονα διαβρωτικό ( π.χ. στο χαλκό και στα κράματα του ) και έχει έντονη οσμή, η οποία μπορεί να επηρεάσει και να μεταβάλλει την "χαρακτηριστική" οσμή του φυσικού αερίου. Η συγκέντρωση του υδρόθειου στο φυσικό αέριο δεν θα πρέπει να ξεπερνά τα 5,7 mg/m3. Μερκαπτάνες. Οι μερκαπτάνες έχουν έντονη οσμή και η συγκέντρωση τους στο φυσικό αέριο δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 3 ppmv. Ολικό θείο. Η συγκέντρωση του θείου θα πρέπει να είναι μικρότερη των 20 mg/m3 (συμπεριλαμβανομένων του υδρόθειου και των μερκαπτανών). Διοξείδιο του άνθρακα. Το διοξείδιο του άνθρακα, όπως και το νερό, το οξυγόνο, το άζωτο, το υδρόθειο κ.τ.λ., δεν συνεισφέρει στην θερμαντική αξία του φυσικού αερίου και γι' αυτό η συγκέντρωση του πρέπει να είναι όσο το δυνατόν μικρότερη. Είναι ένα αδρανές και μη τοξικό αέριο. Η παρουσία του άνθρακα (όπως και του αζώτου) περιπλέκει τον υπολογισμό του συντελεστή συμπιεστότητας του φυσικού αερίου, ενώ με το νερό δημιουργεί όξινα διαβρωτικά διαλύματα. Το ποσοστό στο φυσικό αέριο πρέπει να είναι μικρότερο του 2% κατ' όγκο. Άζωτο. Το άζωτο είναι ένα αδρανές και μη τοξικό αέριο, αλλά αναφορικά με το φυσικό αέριο καταλαμβάνει πολύτιμο χώρο, μειώνοντας έτσι την χωρητικότητα των αγωγών μεταφοράς, και καταναλώνεται ενέργεια για τη μεταφορά του. Επιπλέον μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα στην έξοδο του καυστήρα αερίου ανυψώνοντας τη φλόγα. Το ποσοστό του αζώτου στο φυσικό αέριο δεν πρέπει να υπερβαίνει το 3% κατ' όγκο. Ισοπεντάνιο και βαρύτεροι υδρογονάνθρακες. Μπορούν να υγροποιηθούν στους αγωγούς μεταφοράς, δημιουργώντας λειτουργικά προβλήματα και προβλήματα στους καταναλωτές. Τα υγρά συστατικά σε μεγάλες συγκεντρώσεις μειώνουν την χωρητικότητα των αγωγών μεταφοράς. Η 18

20 παρουσία ισοπεντανίου και βαρύτερων υδρογονανθράκων μειώνει την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας προσθήκης της χαρακτηριστικής οσμής του φυσικού αερίου. Το φυσικό αέριο δεν θα πρέπει να περιέχει περισσότερο από περίπου 25 ml/m3 υγρούς υδρογονάνθρακες. Νερό. Το φυσικό αέριο δεν θα πρέπει να περιέχει νερό (και άλλα υγρά) στις συνθήκες θερμοκρασίας και πίεσης που γίνεται η διανομή του. Το νερό, σε χαμηλές θερμοκρασίες και υψηλές πιέσεις, δημιουργεί με το μεθάνιο και τους άλλους ελαφρύς υδρογονάνθρακες ενυδατωμένες στερεές ουσίες (ενυδρίτες), οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν σημαντικά λειτουργικά προβλήματα, και προκαλεί διάβρωση των μεταλλικών επιφανειών. Γενικά, το φυσικό αέριο δεν πρέπει να περιέχει πάνω από 0,1 g/m3. Υδρογόνο και άλλα αέρια. Το φυσικό αέριο δεν πρέπει να περιέχει μονοξείδιο του άνθρακα, αλογόνα ή ακόρεστους υδρογονάνθρακες, ενώ η συγκέντρωση του υδρογόνου δεν πρέπει να υπερβαίνει τα 400 ppmv. Σκόνη και στερεά συστατικά. Το φυσικό αέριο που προορίζεται για εμπορική χρήση πρέπει να είναι εντελώς απαλλαγμένο από σκόνες και στερεές ουσίες. Θερμοκρασία. Η υψηλή θερμοκρασία μπορεί να είναι επιβλαβής στις προστατευτικές επικαλύψεις των αγωγών, ενώ πολύ χαμηλές θερμοκρασίες μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα λόγω της δημιουργίας πάγου και ενυδριτών. Θερμαντική αξία. Η θερμογόνος δύναμη, σε ημερήσια, μηνιαία ή ετήσια βάση, δεν πρέπει να είναι μικρότερη από 36, ούτε μεγαλύτερη από 44 MJ/m3. 19

21 Κεφάλαιο 2ο 2. Μοντέλο ολοκλήρωσης συστήματος μεταφοράς 2.1. Διακίνηση με δίκτυα συμπιεστών Επίγεια δίκτυα μεταφοράς. Το μεγαλύτερο ποσοστό του Φ.Α. όχι μόνο μέσα στις ίδιες τις παραγωγικές χώρες, αλλά όσον αφορά στο διεθνές εμπόριο διακινείται με δίκτυα πιεστικών αγωγών. Είναι προφανές, ότι η αύξηση της δυνατότητας παροχής επιδιώκεται με αύξηση των πιέσεων. Οι σύγχρονες γραμμές μεταφοράς λειτουργούν με πίεση 67,5 ή 8O bar, με τάση αυξήσεως στο προσεχές μέλλον στα 120 bar. 'Εργο επέκτασης Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου 20

22 Για την αισθητοποίηση των δυνατοτήτων μεταφοράς, γίνεται στον πίνακα 3-2 σύγκριση προς ένα υπέργειο δίκτυο μεταφοράς πλεκτικής ενέργειας από τριπλό αγωγό 380 KV, που μπορεί να μεταφέρει ενέργεια 1,4*1Q6 KWH/H. Η σύγκριση έγινε με ισοτιμία Ηο=11, 4KWH/m3. Ο πίνακας δείχνει ότι ήδη τα σημερινά δίκτυα Φ.Α. μπορούν να μεταφέρουν συγκριτικά προς τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας πολύ μεγαλύτερες ποσότητες ενέργειας. Τα δίκτυα Φ.Α. τοποθετούνται σε βάθος 2 έως 2,5 μέτρα έχουν ζώνη μέτρα, στην οποία μπορεί να γίνει κατάλληλη αγροτική παραγωγή {χαμηλά φυτά, όχι θάμνοι και δέντρα). Προβλέπεται προστασία έναντι υγρασίας και προστασία με συνεχές ρεύμα. Στα χαμηλότερα σημεία του δικτύου τοποθετούνται συστήματα συγκρατήσεως των τυχών συμπυκνωμένων βαρύτερων υδρογονανθράκων. Με τα μέτρα προστασίας αυτά υπολογίζεται χρόνος ζωής τουλάχιστον 50 ετών, που επιβεβαιώνεται και από την πράξη. 'Εργο επέκτασης Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου 21

23 Τα κυρτότερα προβλήματα, που τίθενται στο σχεδιασμό των δικτύων είναι: > αριθμός παραλλήλων αγωγών (ένας ή περισσότεροι) > επιλογή διαμέτρου > μέγιστη πίεση λειτουργίας > απόσταση των σταθμών συμπιέσεως > σχέση συμπιέσεως των σταθμών > αποθήκευση αερίου ή εγκατάσταση παραγωγής συμπληρωματικού αερίου για την αντιμετώπιση αιχμών. Τα υπάρχοντα σήμερα δίκτυα υπερβαίνουν τα 1*106 χλμ πιεστικών αγωγών. Όσον αφορά την Δυτική Ευρώπη ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η γραμμή μεταφοράς του Ρωσικού αερίου της Σιβηρίας μήκους χλμ. Οι δια αυτού διακινούμενες ποσότητες φθάνουν τα 65*109 mn3/a Σύστημα μεταφοράς στην Ελλάδα. Το σύστημα μεταφοράς του Φ.Α, ορίζεται το τμήμα εκείνο των εγκαταστάσεων, που μεταφέρει (η χρησιμεύει στην μεταφορά) αερίου σε μεγάλες αποστάσεις και συνεπώς σε υψηλή πίεση (περίπου 70bar). Αυτό σε αντιδιαστολή με τα συμπληρωματικά συστήματα διανομής (distribution systems), μέσω των οποίων διανέμεται αέριο σε τοπικό επίπεδο, και συνεπώς σε μέση ή χαμηλή πίεση από 19-4bar. Η δυναμικότητα σχεδιασμού του συστήματος μεταφοράς είναι 4,2 δις.ι^ 3 ανά έτος εκ των οποίων τα 30-83% προέρχονται από την Βουλγαρία και % από τον τερματικό σταθμό της Ρεβυθούσας. Με κατάλληλες προσθήκες συμπιεστών, η δυναμικότητα του μπορεί να ανέλθει σε 6,5 δ ις.ι^ 3 ανά έτος, δηλ. στο 11% του ενεργειακού δυναμικού της χώρας. 22

24 Τ ο Ελληνικό σύστημα μεταφ οράς αποτελείται από: > Τον κεντρικό αγωγό μεταφοράς (συμπεριλαμβανομένου του διδύμου υποθαλάσσιου αγωγού στον όρμο των Μεγάρων) > τους κλάδους μεταφοράς > τις υπέργειες εγκαταστάσεις > τις εγκαταστάσεις ΤΤΤ (τηλεμετρίας - τηλεχειρισμού τηλεπικοινωνιών), > και των τερματικό σταθμό υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ), στη Ρεβυθούσα. Εγκαταστάσεις Ρεβυθούσας Το σύστημα μεταφοράς και ανάλογα με τις εμπορικές εξελίξεις θα συμπληρωθεί με επιπλέον κλάδους, επιπλέον υπέργειες εγκαταστάσεις και συμπιεστές, καθώς και με μικρή επέκταση του τερματικού σταθμού Ρεβυθούσας. Στα σχήματα 1 και 2 αποτυπώνονται βασικά χαρακτηριστικά (χάραξη, κύριες τεχνικές επιλογές και προβλεπόμενοι χώρων παράδοσης ) του έργου. 23

25 2.3. Το σύστημα μεταφοράς Ο κεντρικός αγωγός μεταφοράς Φ.Α. έχει προσδιοριστεί μετά από μελέτες που κατατέθηκαν στο TEE, ότι περιλαμβάνει συνολικά από τα Ελληνοβουλγαρικά σύνορα στη Ρεβυθούσα: > 105 χλμ σωλήνες 36" > 406 χλμ σωλήνες 30" > 1,2 χλμ σωλήνες 24" > 2 χλμ σωληνομανδύες > 450 καμπύλες > 18 σταθμούς ξέστρων > 21 βανοστάσια με βάνες διαφόρων τύπων (σφαιρικές, κωνικές, αποφρακτικές) και μεγεθών > 12 σταθμούς καθοδικής προστασίας διάφορα άλλα υλικά. 24

26 F.Y.R.O.M GAS PI Ft UNE FROM RUSSIA BULGARIA KULA SlRVWONOCHOffl ΟΡΑΜΑ KAVALA ΝΕΑ ΜΕ3ΜΆ31Α THESSALONIKI GREECE KAlHHNI LARISSA AMBtUA LAMIA uvaoa THIVA PAH M A > is W O W G O S 1 ^ ^ Α1ΗΙΝΑ LA w lo LNG FROM ALGERIA 25

27 ΑΠ Ο ΤΥΠ Ω ΣΗ ΤΟ Υ ΣΥΣΤΗΜ ΑΤΟΣ Μ ΕΤΑΦ ΟΡΑΣ ΣΧΗΜ Α enemy 2 6

28 Κλάδοι Οι κλάδοι μεταφ οράς τη ς πρώ της φ άσης είναι: > Ο κλάδος Λαυρίου > Ο κλάδος Κερατσινίου > Ο κλάδος Βόλου > Οι δύο κλάδοι Θεσσαλονίκης > Ο κλάδος Καβάλας 30'' & 24'' 24'' 10'' 18'' 24'' 83χλμ 13χλμ 40χλμ 45χλμ 100χλμ Οι κλάδοι μεταφοράς περιλαμβάνουν αντίστοιχα υλικά με αυτά του κεντρικού αγωγού. Κλάδοι της δεύτερης φάσης που περιλαμβάνονται στο πακέτο που εγκρίθηκε από την Ε.Ε. για χρηματοδότηση είναι: > Ο κλάδος Χαλκίδας 10'' 30χλμ > Ο κλάδος Δόμβραινας 10'' 24χλμ > Ο κλάδος Διστόμου 10'' 25χλμ > Ο κλάδος Πτολεμαΐδας 10'' 100χλμ Η υλοποίηση των κλάδων Λόμβραινας και Πτολεμαΐδας εξαρτάται από το μέλλον των βιομηχανιών ΕΑΒΑ και ΑΕΒΑΛ, ενώ η υλοποίηση του κλάδου Διστόμου εξαρτάται από τι ε διαπραγματεύσεις μεταξύ ΔΕΠΑ και Αλουμινίου Ελλάδος. Τέλος, πρόσφατα λήφθηκε απόφαση από την ΔΕΠΑ για μελλοντική τροφοδοσία της Θράκης με συνέχιση του κλάδου Καβάλας. 27

29 2.4. Υπέργειες εγκαταστάσεις. Οι υπέργειες εγκαταστάσεις του συστήματος μεταφοράς είναι : 1. μεθοριακός σταθμός (στα Ελληνοβουλγαρικά σύνορα), που περιλαμβάνει : > μετρητικό σταθμό > εγκαταστάσεις αφύγρανσης > τοπικό κτήριο λειτουργίας/συντήρησης 2. Οι μετρητικοί σταθμοί (Μ) Ρεβυθούσας, Λαυρίου και Κερατσινίου 3. Οι σταθμοί μέτρησης - υποβιβασμού (M/R) πίεσης θριασίου, Ε Λ Μ, Ν. Λιοσίων, Σχιστού, Παλλήνης. Βόλου, Λάρισας, ΕΚΟ, Β. Θεσσαλονίκης, Αν. Θεσ/νίκης, Σερρών, Δράμας, Καβάλας και ΒΦΛ. 4. Οι σταθμοί υποβιβασμού πίεσης (R) Άνω Λιοσίων και Σχιστού. 5. Τρία κτήρια λειτουργίας / συντήρησης στο ύψος της Αθήνας, των Φαρσάλων και της Θεσσαλονίκης. Στο κτήριο του νότου (περιοχή Π. Ελευσίνας) έχουν προβλεφθεί πρόσθετες κτηριακές εγκαταστάσεις με αίθουσες εκπαίδευσης κλπ. Οι επεκτάσεις της β' φάσης θα καθορίσουν και τις επιπλέον απαιτήσεις σε σταθμούς μέτρησης - υποβιβασμού πίεσης. Επίσης και εφόσον η δυναμικότητα υπερβεί τα 3,2 δις Nm3, σταθμός συμπίεσης θα εγκατασταθεί κοντά στην Θεσσαλονίκη Εγκαταστάσεις ΤΤΤ Οι εγκαταστάσεις τηλεμετρίας - τηλεχειρισμού τηλεπικοινωνιών είναι : > το σύστημα scada (Supervisory Control Data Acquisition), δηλ. ένας κεντρικός υπολογιστής επεξεργασίας λειτουργικών δεδομένων και τηλεχειρισμού online (στο κτήριο λειτουργία/συντήρησης Αθήνας), ένας παρόμοιος υπολογιστής back-up, τα αντίστοιχα modems και οι πηγές 28

30 σημάτων RTU ls (Remote Terminal Units) στους μετρητικούς σταθμούς, σε βαννοστάσια και στη Ρεβυθούσα. > το σταθερό τηλεπικοινωνιακό σύστημα (καλώδιο οπτικών ινών κατά μήκος του αγωγού και των κλάδων), καθώς και τα τερματικά πολυπλεξίας. > το "κινητό" τηλεπικοινωνιακό σύστημα στο οποίο περιλαμβάνεται πλήθος κεραιών και άλλα φορητά τηλεπικοινωνιακά μέσα, που εξασφαλίζουν ραδιοκάλυψη σε όλη την διαδρομή του αγωγού. Το σύστημα αυτό θα υλοποιηθεί από τρίτους και τον ΟΤΕ. Οι επεκτάσεις της β' φάσης θα καθορίσουν και επιπλέον απαιτήσεις στο σύστημα ΤΤΤ Τερματικός σταθμός Ρεβυθούσας Ο τερματικός σταθμός ΥΦΑ στη Ρεβυθούσα περιλαμβάνει: > τρία κρηπιδώματα στη νησίδα (το ένα θα υποδέχεται στο πλοίο ΥΦΑ) και ένα στην απέναντι ακτή > τις δύο δεξαμενές ΥΦΑ (καθαρής χωρητικότητας 65000m3 εκάστη).οι δεξαμενές είναι τύπου "full containment", με εσωτερική μεταλλική δεξαμενή (9% Ni), και εξωτερική δεξαμενή από κρυογενικό προεντεταμένο σκυρόδεμα, εδραζόμενη επί εφεδράνων από νεοπρένιο. Το όλο σύστημα είναι εντός ορυγμάτων. > τις κρυογενικές εγκαταστάσεις (παραλαβής ΥΦΑ από το πλοίο, εξαέρωσης, επανυγροποίησης και μεταφοράς στον αγωγό) και αυτές βοηθητικών παροχών (νερά, αέρας, ηλεκτρική ενέργεια κλπ) και κτηρίων. > Σύμφωνα με λειτουργικά σενάρια η δυναμικότητα, απαιτείται να ανέλθει (μετά το '95), από 270 σε 550 m3υφα ανά ώρα. 29

31 Κεφάλαιο 3ο 3. Δίκτυα μεταφοράς και διανομής στις πόλεις 3.1. Τα χαλύβδινα δίκτυα Ο προγραμματισμός Ο προγραμματισμός του έργου μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα κατά την μεγάλη υπεραστική μεταφορά, είτε προς μεγάλους καταναλωτές (π.χ. σταθμοί ΔΕΗ),είτε προς τους σταθμούς παραδόσεως αερίου στις εταιρίες διανομής. Ίσως και μέχρι τα όρια των δήμων, που θα τροφοδοτηθούν, αφού από εκεί και έπειτα κύριοι των δρόμων που θα διέλθουν οι αγωγοί είναι οι ίδιοι οι δήμοι. Το πρώτο στάδιο της διαδικασίας σχεδιάσεως και κατασκευής πιεστικού δικτύου είναι η πρώτη επιλογή των εδαφών, που θα περάσει ο αγωγός. Στη συνέχεια αφού ληφθούν υπόψιν των αρμοδίων, αυτοί θα συμφωνήσουν για την χάραξη. Εάν ο αγωγός περνά από οικισμούς ή διασχίζει δρόμους, σιδηροδρομικές γραμμές, αυλάκια μεταφοράς νερού κ.ο.κ, χρειάζονται εξαρχής κατόψεις και σχέδια κατακόρυφων τομών, καθέτων και κατά μήκος Στοιχεία για τους σωλήνες τηλεδικτύων. Για την κατασκευή των δικτύων αυτών χρησιμοποιούνται χαλύβδινοι σωλήνες. Χαλύβδινοι σωλήνες χρησιμοποιούνται για όλα τα δίκτυα διανομής με πίεση πάνω από 4 bar. Βέβαια άλλοι χαλύβδινοι σωλήνες χρησιμοποιούνται για τα τηλεδίκτυα και άλλοι για τα λοιπά δίκτυα. Αυτοί που χρησιμοποιούνται για τα τηλεδίκτυα αερίου πρέπει να έχουν κατασκευαστεί από χάλυβες, που έχουν παραχθεί σε κάμινο Siemens - Martin ή ηλεκτροκαμίνους. Όπως φαίνεται από τον παρακάτω πίνακα, οι χάλυβες st.34,7 & st.38,7 μπορούν να παραχθούν ως μη ησυχασμένοι (υ),ησυχασμένοι (R) ή και ιδιαιτέρως ησυχασμένοι (RR). Ο χάλυβας st.43,7 πρέπει να είναι 30

32 πάντοτε ησυχασμένος, ενώ οι χάλυβες st.47,7 & st.53,7 πάντοτε ιδιαιτέρως ησυχασμένοι. Άλλοι χάλυβες δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται για σωλήνες δικτύων μεταφοράς. Στον πίνακα φαίνεται η σύνθεση αυτών των χαλύβων και στον πίνακα τα χαρακτηριστικά της μηχανικής αντοχής τους. Οι σωλήνες χωρίς ραφή πρέπει να έχουν κατασκευαστεί είτε εν θερμό (δια ελάστρων, πιέσεως ή τραβήγματος), είτε εν ψυχρώ και να έχουν υποστεί κανονική ανόπτυση. Οι σωλήνες με ραφή πρέπει να έχουν συγκολληθεί με ειδικές μεθόδους, που μπορούν να εξασφαλίσουν συντελεστή συγκολλήσεως ϋσ=1. Πίνακας 4 - Χημική Σύσταση των χαλύβων % Πίνακας 5- Εγγυημένες μηχανικές ιδιότητες των χαλύβων Χ ά λ υ β ε ς Ο ρ ι ο Ο ρ ι ο Μ ή κ υ ν σ η Δ υ σ θ ρ ο ο σ τ ό - Δ ι ά μ ε τ ρ ο ς ρ ο ή ς θ ρ α ύ α ε - θ ρ α ύ σ ε ω ς τ η τ α σ ε π ε ρ ό ν η ς ω ς L o - 5 d o + 0 C κ α τ ά τ η ν % k p m / c m 2 δ ο μ ι κ ή π τ ύ χ ώ σ ε ω ς k p / m m 2 k p / m m 2 ε λ ά χ ι σ τ ο ε λ ά χ ι σ τ ο U S i α R S t ,0 2 α R R S t α ' U S t α R S t α R R S t ,5 2 α S t < , 0 3 α S t α S t α * Γ ι α ρ σ φ ι ο Ο ς σ ω λ ή ν ε ς 3 = π ά χ ο ς τ ο ι χ ώ μ α τ ο ς κ α ι γ ω ν ί α κ ά μ ψ ε ω ς Η υπερύψωση της ραφής δεν πρέπει να υπερβαίνει : 31

33 > για πάχος τοιχώματος μέχρι 8mm τα 2,5mm > για πάχος τοιχώματος 8-14mm τα 3mm > για πάχος τοιχώματος >14mm τα 4mm Η αντοχή στην διάμετρο είναι : > στους σωλήνες χωρίς ραφή +1% της εξωτερικής διαμέτρου da, > στους σωλήνες με ραφή (επί της da) a. για da<200mm b. για da200 έως 1000mm c. για da1000mm +1% +0,5% +1mm +6mm Οι σωλήνες πρέπει να μην έχουν απομακρύνσεις από την κυκλικότητα. Επιτρέπεται απομάκρυνση από τον κύκλο για πάχη s=0,01*da μέχρις 1%. Πλήρη στοιχεία για τους προοριζόμενους για τηλεδίκτυα χαλύβδινου» σωλήνες μπορεί να βρει κανείς στο DIN Οι σωλήνες αυτοί έχουν διαστάσεις που περιλαμβάνονται και στην τυποποίηση DIN, 2448 για σωλήνες χωρίς ραφή και DIN 2458 με ραφή Εγκατάσταση εσωτερικών σωληνώσεων Τα εσωτερικά δίκτυα διαμορφώνονται από ευθύγραμμα τμήματα παράλληλα προς τους τοίχους και τις οροφές, που συνδέονται μεταξύ τους υπό γωνία 900 με εξαρτήματα, χωρίς να επιτρέπεται η καμπύλωση των σωλήνων. Οι εσωτερικοί αγωγοί πρέπει να στηρίζονται ελεύθερα με στρογγυλά στηρίγματα είτε εντοιχισμένοι χωρίς κοίλους χώρους είτε μέσα σε φρεάτια. Τα στηρίγματα των σωλήνων πρέπει να είναι άφλεκτα και να στερεώνονται σε καθορισμένες αποστάσεις Πίνακας 6.1. Η στερέωση γίνεται με μεταλλικά βύσματα. 32

34 Η τοποθέτηση των σωληνώσεων του αερίου γίνεται μακριά από εγκαταστάσεις νερού. Εάν για οποιοδήποτε λόγο χρειαστεί να συμπορευτούν, οι γραμμές του αερίου τοποθετούνται επάνω από τις γραμμές του νερού, σε απόσταση τουλάχιστον 0,25 m. Η τοποθέτηση των σωληνώσεων του αερίου γίνεται μακριά από τις εγκαταστάσεις του ηλεκτρικού ρεύματος. Εάν για οποιοδήποτε λόγο χρειαστεί να συμπορευτούν οι γραμμές του αερίου, τοποθετούνται επάνω από τις γραμμές του ρεύματος σε απόσταση τουλάχιστον 0,50m προκειμένου για εξωτερικές και 0,25m όταν πρόκειται για εντοιχισμένες γραμμές ηλεκτρικού ρεύματος. Οι σωληνώσεις αερίου δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται σαν φέροντα στοιχεία άλλων κατασκευών. Πρέπει δε να είναι προφυλαγμένες έναντι διαβρώσεων, σύμφωνα με τους κανονισμούς του ΕΛΟΤ (π.χ. επιψευδαργύρωση κατά ΕΛΟΤ ). Κάθε άλλος τρόπος προστασίας των σωλήνων έναντι των διαβρώσεων, που δεν καλύπτεται από κανονισμό του ΕΛΟΤ, θα πρέπει να είναι σύμφωνος με τις οδηγίες της Επιχείρησης Διανομής. Οι σωληνώσεις αερίου δεν πρέπει να εντοιχίζονται. Σε περιπτώσεις που αυτό είναι αναπόφευκτο, επιτρέπεται η χρησιμοποίηση μόνο χαλυβδοσωλήνων, που πρέπει να τυγχάνουν κατάλληλης αντισκωριακής προστασίας ή χαλυβδοσωλήνων με ενσωματωμένη πλαστική επένδυση (PE-PVC). Σε καμία περίπτωση δεν επιτρέπεται ο εντοιχισμός σωλήνων από χαλκό. Σε υγρούς χώρους απαγορεύεται οπωσδήποτε ο εντοιχισμός και των ειδικώς προστατευομένων έναντι σκωριάσεων χαλυβδοσωλήνων. Στα περάσματα από τοίχους ή οροφές, οι σωληνώσεις θα τοποθετούνται μέσα σε προστατευτικό σωλήνα (πουκάμισο φουρώ)και δεν θα φέρουν κανένα εξάρτημα. Στα περάσματα από τοίχους υπογείων πρέπει να αφεθεί επαρκές διάκενο (αέρας) για να αντιμετωπισθεί τυχόν συνήθης καθίζηση του τοίχου. Σωλήνες αερίου δεν επιτρέπονται να τοποθετηθούν μέσα σε χώρους, από τους οποίους μπορούν να υποστούν βλάβη, όπως π.χ. ψυκτικούς χώρους, κανάλια αερισμού ή κλιματισμού, κτλ. Εάν τούτο δεν είναι δυνατόν να αποφευχθεί πρέπει ο σωλήνας του αερίου να περάσει μέσα από προστατευτικό σωλήνα και να συνδεθεί προς την υπόλοιπη γραμμή του αερίου έτσι, ώστε το εντός του προστατευτικού σωλήνα τμήμα του να μπορεί να αποσυναρμολογηθεί και να αντικατασταθεί. 33

35 Σωλήνες αερίου δεν επιτρέπεται να τοποθετηθούν σε χώρο πάνω από ψευδοροφή εκτός αν αυτός αερίζεται επαρκώς και η ψευδοροφή είναι στεγανή ως προς τους χώρους που χρησιμοποιεί ο άνθρωπος. Απαγορεύεται η τοποθέτηση σωλήνων αερίου σε φρεάτια ανελκυστήρων, καπναγωγούς και καπνοδόχους. Σε περιοχές που υπάρχει πιθανότητα παγετού, πρέπει να προβλεφθεί κατάλληλη μόνωση των αγωγών. Σε περίπτωση, που υπάρχει πιθανότητα μείωσης διατομών από ξένα σώματα (προερχόμενα π.χ. από το δίκτυο διανομής της πόλης) πρέπει να προβλεφθούν σε κατάλληλες θέσεις δυνατότητες καθαρισμού, όπως οι δημιουργούμενες με ταυ ή σταυρούς. Σε περιπτώσεις διανομής μη ξηρών αερίων, τα οριζόντια τμήματα, των σωληνώσεων πρέπει να τοποθετούνται με μικρή κλίση, ώστε να συγκεντρώνονται τυχόν συμπυκνώματα σε ένα ή προκαθορισμένα σημεία, όπου πρέπει να προβλεφθεί δυνατότητα περιοδικής απομάκρυνσης τους. Εκτεταμένου μήκους κλάδοι πρέπει να φέρουν εξαρτήματα, που να επιτρέπουν λύση της σωλήνωσης. 34

36 Χαλυ βδοσω λή νες Χ αλκοσω λήνες DIN 1786 Ον. Απόσταση Διάμετρος Απόσταση Διάμετρος DN m 12x1,0mm 1,25m x1,0mm 1,25m DN 15 2,75m 18x1,0mm 1,50m DN 20 3,00m 22x1,0mm 2,00m DN 25 3,50m 28x1,5mm 2,25m DN 32 3,75m 35x1,5mm 2,75m DN 40 4,25m 42x1,5mm 3,00m DN 50 4,75m 54x2,0mm 3,50m Αποστάσεις στηριγμάτων για αγωγούς αερίου Μανδύας τοίχου ανοξείδωτος---- Ενδιάμεσο τεμάχιο Στεγανωτικο Κύριος διακόπτης (HAL ) Σωλήνας PE-HD Χαλυβδοσωλήνας με πλαστικό μανδύα DIN 2470 ντιδιαβρωτικη προστασία Εξωτερικός τοίχος Εισαγωγή σε κτίριο 35

37 3.3. Η τοποθέτηση Για την τοποθέτηση των σωλήνων ισχύουν διάφορες διατάξεις και οδηγίες όπως ότι το πλάτος του χάνδακα για βάθος εκσκαφής μέχρι 1,75 μέτρα, πρέπει να είναι 0,7 μέτρα, ενώ για βάθος πάνω από 1,75 μέτρα πρέπει να είναι 0,8 μέτρα και ανάλογο της διαμέτρου του σωλήνα. Αντίστοιχα η ελάχιστη επικάλυψη από 0,8 έως 1 μέτρα. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίδεται στην έδραση του σωλήνα, επειδή σε μεγάλο βαθμό τα ελληνικά εδάφη είναι πετρώδη, απαιτείται στρώση άμμου πάχους 15 εκατοστών. Μετά την τοποθέτηση του σωλήνα συνιστάται το γέμισμα του χάνδακα μέχρις υπερκαλύψεως του σωλήνα, με άμμο. Τα πρώτα 0,3 μέτρα δεν πρέπει να χτυπηθούν μηχανικά, αλλά μόνο με χέρι. Πάνω από τα 0,3 μέτρα πρέπει να τοποθετηθούν πλάκες που να αναγράφουν "προσοχή δίκτυο αερίου". Ανάμεσα από τα στρώματα, που συμπυκνώνονται μηχανικά συνιστάται η τοποθέτηση και δεύτερου ενδεικτικού στοιχείου όπως π. χ. πλαστικού δικτυωτού κίτρινου χρώματος. Όλοι οι κανονισμοί βιομηχανικά αναπτυγμένων χωρών προβλέπουν πριν τη λειτουργία, καθαρισμού του αγωγού και δοκιμή σε πίεση. 36

38 Πίνακας 6- Εξωτερικές διάμετροι και πάχη σωλήνων κατά DIN2448 και 2458 D N Ε ξ ' - ι Γ ε ρ ι χ ε ς l u i r. v t s ; x u s,k> P C 9 T D I N 2 4-ta Σ '- ιλ Γ,ν α ς p e o n D IN * = i_ c - ρ ο K c v o v w o Α λ λ α i c x n m m K -z v c v * * o Α λ λ α π ό χ η m m π ά χ ο ς m m c n o cu -C π σ χ ο ς π ν π a - o t x * ; I 10.2* , * , , ,2 * ,8 1,4 2,9 1 5 / * , * , , * , , ,4 * 2,5 2, ,5 2.S * , ,5 2, , * ,3 1, ,1 * 2.9 2, S , , ,3 * * 3, , ,6 3, , ,3 * , ,7 * , , , a ,5 4, , , ,3 * 4, , ,9 9 (175) 193,7 * 5,4 5 > 25 4,5 2.9 s. a 20C 219, , , ,3 & * 6.3 6, ,5 7, ,9 * ,5 * a , a ^ , , ,5 4C , , , S , * ,8 12, , C S.S * , , ,2 * * , ,5 2 5 t ,4 * , * j 37

39 Πίνακας 7- Στοιχεία για σωλήνες χωρίς ραφή κατά DIN2460 για γραμμές αερίων Ονομ. Εξω τ. Π ά χο ς Β ά ρ ο ς Β άρος σωλήνα Επιτρεπόμενη πίεση διαμ. διαμ. τοιχώ- μαύρου με προστασία λειτουργίας μστος σω λήνα μόνο εξω τ. St 00 St 35 DN d S a εξω τ. και (εμπο- (με πιστάεσωτ. ρίου) ποιητικό παραλαβής) m m mm k p /m k p /m k p /m bar bar 50 60,3 2,9 4,1 5,2 5, , ,2 6, ,1 2,9 5,3 5,6 6, ,6 6,5 7,8 7, ' 80 88,9 3,2 6,8 8,3 8, , ,1 9, ,6 9,3 11,2 11, ,3 3,6 9,9 11,8 12, ,0 12,8 15,1 15, , ,8 20, ,3 4,5 18,1 21,0 21, ,1 5,9 31,0 34,7 35, ,3 41,6 46,3 46, ,9 7,1 55,6 61,1 61, ,6 8 68,3 74,3 74, (368) 8 70,8-77, ,4 8,8 85,9 92,7 93, (419) 10,0 101,0 108,0 109, (521) 11,

40 Πίνακας 8- Στοιχεία για σωλήνες με ραφή κατά Din2461για γραμμές αερίων Ο ν ο μ. Ε ξ - r. β ά ρ ο ς μ α ύ - Β α μ ο ς C U A Q V C Ε π ιτ ρ ε τ -, r. e c r ό ιο μ. δ κ ζ μ. τ ο ιχ ύ, μ. ρ ο υ s u \. μ ε r c c c r r c o i c λ σ τ ο ι ο ν ί α ς Ο Ν d a S μ ό ν ο ε ξ '-jt. S t 0 0 S t ε ξ ω τ. K C l CCw T. μ ε m ct. n c p c A. m m m m m m k p / m k p / m k p / m b a r P a r 50 60,3 2, , , , ,1 5, , , ,7 7, ,6 7, C3 2,9 7,5 9,4 9, , ,1 11, ,3 3,2 8,8 10,7 10, , ,9 14, ,1 1 5, ,4 18,1 1 3, , , , , , , C 219, , , ,4 30,1 30, ,0 37, ,5 3 6,8 4 1, ,9 5,3 43, , ,3 49,5 55,0 55, ,6 5,6 48,2 54,2 54, ,3 54,5 60, (363) 5,6 49,9 56,1 56, ,3 5 6,4 6 2,5 6 3, ,4 6,3 62, , (419) 6,3 64, ,2 86,7 87, (521) 6,3 8 0,0 a a.a 8 9, ,6 6, , , S C O 9 1 4, * a

41 Διάβρωση Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίνεται στην προφύλαξη των σωλήνων, που τοποθετούνται στο έδαφος, από διάβρωση δηλ. προσβολές του υλικού των σωληνώσεων από χημικά ή ηλεκτροχημικά αίτια που αρχίζουν επιφανειακά με στόχο το εσωτερικό τους. Αρχικά το οξυγόνο προκαλεί την σκουριά στον χάλυβα των τοποθετημένων σωλήνων. Όμως ακόμα και σε εδάφη από υγρό πηλό ή βούρκο έχει συχνά παρουσιαστεί διάβρωση, που αποδόθηκε σε αναερόβιους μικροοργανισμοί. Πολύ συχνό αίτιο της διάβρωσης είναι ηλεκτρικά ρεύματα, που δημιουργούνται όταν οι σωλήνες διατρέχουν διαφορετικά είδη εδαφών, όπως επίσης και τα αλητεύοντα ρεύματα, από πηγές συνεχών ρευμάτων του περιβάλλοντος των σωλήνων. Η σοβαρότερη διάβρωση προκαλείται στα σημεία που τα αλητεύοντα ρεύματα εγκαταλείπουν τους σωλήνες. Αντιμετωπίζουμε την διάβρωση με παθητική και ενεργητική προστασία. Η παθητική συνίσταται σε διάφορες επικαλύψεις από βιτουμενικά υλικά ή ακόμα και από μεταλλικά (π.χ. γαλβάνισμα). Η συνηθέστερη προστασία γίνεται με βιτουμενικά υλικά σε περισσότερες στρώσεις. Η πρώτη αφορά σε βάψιμο με αραιωμένο υλικό, ενώ η δεύτερη από πυκνό, που επιτίθεται υπό τη θερμοκρασία, που ρευστοποιείται. Χρησιμοποιούνται επίσης ενισχυτικά υαλουφάσματα. Τελευταία αναπτύσσεται ραγδαία η προστασία με πλαστικά υλικά, τα οποία δεν απορροφούν νερό, έχουν μεγάλη ηλεκτρική αντίσταση, μεγάλη αντίσταση στις χημικές προσβολές του εδάφους, αλλά επηρεάζονται από την θερμοκρασία. Προτιμώνται" το πολυαιθυλένιο ΡΕ, πολυβινυλοχλωρίδιο PVC. Η παθητική δια επικαλύψεως προστασία μπορεί όμως να παρουσιάσει με τα χρόνια (πάνω από 25) κάποια σημεία με μικρές βλάβες (σχισμές ή πόρους) στις σωληνώσεις. 40

42 Έτσι συμπληρώνουμε τα μέτρα αυτά με ενεργητική καθοδική προστασία. Πρόκειται για αντιπαράθεση προς τα ρεύματα που προκαλούν διάβρωση, με το συνεχές ρεύμα ισχυρότερων στοιχείων από αυτά. Αυτό γίνεται με γαλβανική άνοδο (ψευδαργύρου ή κραμάτων μαγνησίου) ή με εξωτερική πηγή. Το τμήμα της γραμμής που προστατεύεται πρέπει να απομονώνεται από την υπόλοιπη γραμμή με μονωτικές φλάντζες. Πρέπει να είναι ασφαλής η ηλεκτρική απομόνωση από τους πελάτες, που εξασφαλίζεται με παρεμβολές (προς τις εγκαταστάσεις) μονωτικών τεμαχίων. Σε περίπτωση διασταυρώσεων με ξένες σωληνώσεις ή καλώδια συνιστάται η παρεμβολή μονωτικής πλάκας Συνδέσεις χαλύβδινων σωλήνων Οι συνδέσεις χαλύβδινων σωλήνων γίνονται κυρίως με συγκόλληση για όλες τις θέσεις και τις μεθόδους: > Ε = συγκολλήσεις ηλεκτρικού τόξου > G = συγκολλήσεις αερίου (αυτογενείς) > SG = συγκολλήσεις με προστατευτικό αέριο > WIG = συγκολλήσεις με ηλεκτρόδια βολφραμίου και προστατευτική ουδέτερη ατμόσφαιρα > MIG = συγκολλήσεις με μεταλλικά ηλεκτρόδια και προστατευτική ουδέτερη ατμόσφαιρα Περισσότερα στοιχεία για την προετοιμασία των ραφών μας δίνει ο πίνακας. Η προετοιμασία αυτή γίνεται με μηχανικά εργαλεία. Η επιλογή ηλεκτροδίων και συρμάτων γίνεται με βάση το υλικό σωλήνων. Η ποιότητα της συγκολλήσεως πρέπει να είναι τουλάχιστον η I κατά DIN 1912.Η ποιότητα 1 πρέπει να ικανοποιεί τους εξής όρου: 41

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ. Τμήμα Τεχνολογίας Πετρελαίου & Φυσικού Αερίου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ. Τμήμα Τεχνολογίας Πετρελαίου & Φυσικού Αερίου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ Σ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ Τμήμα Τεχνολογίας Πετρελαίου & Φυσικού Αερίου Πτυχιακή Εονασία Μ εταφ ορά, Αποθήκευση, Διανομή, & Εγκαταστάσεις Φυσικού Αερίου Εισηγητές:

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα.

ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ. Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Εργασία των μαθητριών: Μπουδαλάκη Κλεοπάτρα, Λιολιοσίδου Χριστίνα, Υψηλοπούλου Δέσποινα. ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Το φυσικό αέριο είναι: Το φυσικό αέριο είναι ένα φυσικό προϊόν που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Κοιτάσματα Κάθε κοίτασμα φυσικού αερίου περιέχει και βαρύτερους υδρογονάνθρακες σε υγρή μορφή, οι οποίοι κατά την εξόρυξη ξη συλλέγονται για να αποτελέσουν τα λεγόμενα υγρά φυσικού αερίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΑΝΩΤΑΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΙΡΑΙΑ ΣΧΟΛΗ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ: ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΑΣ Επιβλέπων: ΠΕΤΡΟΣ Γ. ΒΕΡΝΑΔΟΣ, Καθηγητής ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ

ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο είναι δύο μίγματα υδρογονανθράκων που χρησιμοποιούνται σε διάφορους τομείς από τους ανθρώπους σε όλο τον κόσμο.

Διαβάστε περισσότερα

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%)

Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Φυσικό αέριο Βιοαέριο Αλκάνια ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ Είναι: µίγµα αέριων υδρογονανθράκων µε κύριο συστατικό το µεθάνιο, CH 4 (µέχρι και 90%) Χρησιµοποιείται ως: Καύσιµο Πρώτη ύλη στην πετροχηµική βιοµηχανία Πλεονεκτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και. Μεταφορά, Διανομή, Αποθήκευση Φυσικού. Εργαστήριο Τεχνολογίας Καυσίμων Και Λιπαντικών ΕΜΠ.

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και. Μεταφορά, Διανομή, Αποθήκευση Φυσικού. Εργαστήριο Τεχνολογίας Καυσίμων Και Λιπαντικών ΕΜΠ. Φυσικού Μεταφορά,, Διανομή, Αποθήκευση Φυσικού Φυσικού Αγωγοί Μεταφοράς Φυσικού Οι αγωγοί μεταφοράς φυσικού αερίου διακρίνονται ανάλογα με την πίεση σε: Αγωγούς μεταφοράς Υψηλής Πίεσης (40 100 bar) Αγωγούς

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Αερίου για Βιομηχανική Χρήση

Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Αερίου για Βιομηχανική Χρήση Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Αερίου για Βιομηχανική Χρήση Νομοθετικό πλαίσιο: Υ.Α. Δ3/Α/5286/26-05-1997 «Κανονισμός εσωτερικών εγκαταστάσεων φυσικού αερίου με πίεση λειτουργίας άνω των 50 mbar και μέγιστη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΤΗΣ

ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΤΗΣ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΤΗΣ ΘΕΜΑΤΑ 1. ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΑΓΕΙΡΕΙΑ ΠΛΥΝΤΗΡΙΑ - ΣΙ ΕΡΩΤΗΡΙΑ 2. ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕ ΠΙΕΣΗ >25 mbar 3. ΠΥΡΑΣΦΑΛΕΙΑ ΜΑΓΕΙΡΕΙΑ ΚΕΦ. 13 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΑΕΡΙΟ ( Χ.Υ.Τ.Α., ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ, ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΘΑΡΙΣΜΩΝ) ΥΓΡΑΕΡΙΑ ( ΠΡΟΠΑΝΙΟ,ΒΟΥΤΑΝΙΟ, ΜΕΙΓΜΑ ΑΥΤΩΝ)

ΒΙΟΑΕΡΙΟ ( Χ.Υ.Τ.Α., ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ, ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΘΑΡΙΣΜΩΝ) ΥΓΡΑΕΡΙΑ ( ΠΡΟΠΑΝΙΟ,ΒΟΥΤΑΝΙΟ, ΜΕΙΓΜΑ ΑΥΤΩΝ) ΒΙΟΑΕΡΙΟ ( Χ.Υ.Τ.Α., ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ, ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΘΑΡΙΣΜΩΝ) ΥΓΡΑΕΡΙΑ ( ΠΡΟΠΑΝΙΟ,ΒΟΥΤΑΝΙΟ, ΜΕΙΓΜΑ ΑΥΤΩΝ) ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ( ΡΩΣΙΚΟ,ΑΛΓΕΡΙΝΟ,ΑΖΕΡΜΠΑΪΤΖΑΝ) 2 Το βιοαέριο, παράγεται από την αναερόβια χώνευση

Διαβάστε περισσότερα

H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός H Χημεία του άνθρακα: 2. Πετρέλαιο Φυσικό Αέριο - Πετροχημικά Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να γνωρίζουμε τα κυριότερα συστατικά του πετρελαίου Να περιγράφουμε

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα Γ- ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ.doc 2/5

Παράρτημα Γ- ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ.doc 2/5 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΚΑΙ ΥΦΑ 1. ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ 2/5 ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ 1. Συντελεστής Wobbe: Ο Συντελεστής Wobbe δεν πρέπει να είναι μικρότερος από

Διαβάστε περισσότερα

2. Ποιο είναι το πρώτο βήμα της μεθοδολογίας διάγνωσης βλαβών ; 165

2. Ποιο είναι το πρώτο βήμα της μεθοδολογίας διάγνωσης βλαβών ; 165 Απαντήσεις στο διαγώνισμα του 5 ου κεφαλαίου 1. Τι εννοούμε με τον όρο διάγνωση ; 165 Με τον όρο διάγνωση εννοούμε τη μεθοδολογία που εφαρμόζουμε προκειμένου να εντοπίσουμε μια βλάβη σ ένα σύστημα λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Πηγές Ενέργειας για τον 21ο αιώνα

Πηγές Ενέργειας για τον 21ο αιώνα Πηγές Ενέργειας για τον 21ο αιώνα Πετρέλαιο Κάρβουνο ΑΠΕ Εξοικονόμηση Φυσικό Αέριο Υδρογόνο Πυρηνική Σύντηξη (?) Γ. Μπεργελές Καθηγητής Ε.Μ.Π www.aerolab.ntua.gr e mail: bergeles@fluid.mech.ntua.gr Ενέργεια-Περιβάλλον-Αειφορία

Διαβάστε περισσότερα

Σταθµοί ηλεκτροπαραγωγής συνδυασµένου κύκλου µε ενσωµατωµένη αεριοποίηση άνθρακα (IGCC) ρ. Αντώνιος Τουρλιδάκης Καθηγητής Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας 1 ιαδικασίες, σχήµατα

Διαβάστε περισσότερα

Η Γεωθερμία στην Ελλάδα

Η Γεωθερμία στην Ελλάδα ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Η Γεωθερμία στην Ελλάδα Ομάδα Παρουσίασης Επιβλέπουσα Θύμιος Δημήτρης κ. Ζουντουρίδου Εριέττα Κατινάς Νίκος Αθήνα 2014 Τι είναι η γεωθερμία; Η Γεωθερμική ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ Βασίλης Γκαβαλιάς, διπλ. μηχανολόγος μηχανικός Α.Π.Θ. Ενεργειακός επιθεωρητής`

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ Βασίλης Γκαβαλιάς, διπλ. μηχανολόγος μηχανικός Α.Π.Θ. Ενεργειακός επιθεωρητής` ΕΝΩΣΗ ΠΡΟΣΚΕΚ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ Εισηγητής: Γκαβαλιάς Βασίλειος,διπλ μηχανολόγος μηχανικός ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΙ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ Βασίλης Γκαβαλιάς, διπλ. μηχανολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΞΥΛΟΥ ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΞΥΛΟΥ ρ. Γεώργιος Μαντάνης Εργαστήριο Επιστήµης Ξύλου Τµήµα Σχεδιασµού & Τεχνολογίας Ξύλου - Επίπλου ΙΑΣΤΟΛΗ - ΣΥΣΤΟΛΗ Όταν θερµαίνεται το ξύλο αυξάνονται

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝ

Ο ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΧΗΜΑΤΩΝ Σπουδαστής: Μαρίνος Ανδρέου Επιβλέπων Καθηγητής:Ματζινος Παναγιωτης ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2013 Το υγραέριο LPG

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα.

3.2 Οξυγόνο. 2-3. Ποιες είναι οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου. Οι φυσικές ιδιότητες του οξυγόνου εμφανίζονται στον παρακάτω πίνακα. 93 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 3.2 Οξυγόνο 2-1. Ποιο είναι το οξυγόνο και πόσο διαδεδομένο είναι στη φύση. Το οξυγόνο είναι αέριο στοιχείο με μοριακό τύπο Ο 2. Είναι το πλέον διαδεδομένο στοιχείο στη

Διαβάστε περισσότερα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Είδη πρώτων υλών Αγροτικού τομέα Κτηνοτροφικού τομέα Αστικά απόβλητα Αγροτικός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο όρος βιομάζα μπορεί να δηλώσει : α) Τα υλικά ή τα υποπροϊόντα και κατάλοιπα της φυσικής, ζωικής δασικής και αλιευτικής παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΑΥΣΤΗΡΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ

Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΑΥΣΤΗΡΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ Η ΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΚΑΥΣΤΗΡΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ Του Παναγιώτη Φαντάκη. Η καλύτερη εποχή για τη συντήρηση του λέβητα και του καυστήρα της κεντρικής θέρμανσης, είναι αμέσως μετά την παύση της λειτουργίας τους στο τέλος

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ ΚΑΥΣΗ Την εργασία επιμελήθηκαν οι: Αναστασοπούλου Ευτυχία Ανδρεοπούλου Μαρία Αρβανίτη Αγγελίνα Ηρακλέους Κυριακή Καραβιώτη Θεοδώρα Καραβιώτης Στέλιος Σπυρόπουλος Παντελής Τσάτος Σπύρος

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Θέρμανσης θερμοκηπίων. Εργαστήριο Γεωργικών Κατασκευών και Ελέγχου Περιβάλλοντος Ν. Κατσούλας, Κ. Κίττας

Συστήματα Θέρμανσης θερμοκηπίων. Εργαστήριο Γεωργικών Κατασκευών και Ελέγχου Περιβάλλοντος Ν. Κατσούλας, Κ. Κίττας Συστήματα Θέρμανσης θερμοκηπίων Εργαστήριο Γεωργικών Κατασκευών και Ελέγχου Περιβάλλοντος Ν. Κατσούλας, Κ. Κίττας Θέρμανση Μη θερμαινόμενα Ελαφρώς θερμαινόμενα Πλήρως θερμαινόμενα θερμοκήπια Συστήματα

Διαβάστε περισσότερα

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας

Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας GRV Energy Solutions S.A Γεωθερμία Εξοικονόμηση Ενέργειας Ανανεώσιμες Πηγές Σκοπός της GRV Ενεργειακές Εφαρμογές Α.Ε. είναι η κατασκευή ενεργειακών συστημάτων που σέβονται το περιβάλλον με εκμετάλλευση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Μορφές Ενέργειας

ΕΝΑΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Μορφές Ενέργειας ΕΝΤΟ ΚΕΦΛΙΟ Μορφές Ενέργειας ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής σωστό-λάθος Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λάθος καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις περιβάλλοντας µε ένα κύκλο το αντίστοιχο γράµµα.

Διαβάστε περισσότερα

1 Τεχνολογία λεβήτων συμπύκνωσης

1 Τεχνολογία λεβήτων συμπύκνωσης 1 Τεχνολογία λεβήτων συμπύκνωσης Λειτουργία συμβατικών λεβήτων Είσοδος καυσίμου = 100 % Θερμοκρασία καυσαερίων μεταξύ 140 έως 180 Celsius Λανθάνουσα θερμότητα = 10.2% Λανθάνουσα θερμότητα 10.2 % Προς την

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά Ε ΑΦΟΣ Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Έδαφος Το έδαφος σχηµατίζεται από τα προϊόντα της αποσάθρωσης των πετρωµάτων του υποβάθρου (µητρικό πέτρωµα) ή των πετρωµάτων τω γειτονικών

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΒΗΤΕΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

ΛΕΒΗΤΕΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΛΕΒΗΤΕΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ Η ΛΥΣΗ ΣΤΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ Ο οίκος Sime, αναλογιζόμενος τα ενεργειακά προβλήματα και τη ζήτηση χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, προσφέρει στην αγορά και λέβητες βιομάζας:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Σκοποί και Στόχοι του Έργου. Χρήση Φυσικού Αερίου. Χαρακτηριστικά Σωληνώσεων. Ασφάλεια. Εκτίμηση Κόστους

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Σκοποί και Στόχοι του Έργου. Χρήση Φυσικού Αερίου. Χαρακτηριστικά Σωληνώσεων. Ασφάλεια. Εκτίμηση Κόστους ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σκοποί και Στόχοι του Έργου Χρήση Φυσικού Αερίου Χαρακτηριστικά Σωληνώσεων Ασφάλεια Εκτίμηση Κόστους Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Χάρτες Διαδρομή Σωληνώσεων ΣΚΟΠΟΙ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΧλέτσηςΑλέξανδρος Μηχανολόγοςμηχανικός

ΧλέτσηςΑλέξανδρος Μηχανολόγοςμηχανικός ΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΙΣΗ Υ ΡΕΥΣΗΣ & ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΛΑΡΙΣΑΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΒΙΟΑΕΡΙΟΥ ΑΠΟ ΑΣΤΙΚΑ ΛΥΜΑΤΑ Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΕΥΑ ΛΑΡΙΣΑΣ ΧλέτσηςΑλέξανδρος Μηχανολόγοςμηχανικός ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ν + O ΝO+N Μηχανισµός Zel'dovich Ν + O ΝO+O ΝO+H N + OH 4CO + 2ΗΟ + 4ΝΟ 5Ο 6ΗΟ + 4ΝΟ 4HCN + 7ΗΟ 4ΝΗ + CN + H O HCN + OH

Ν + O ΝO+N Μηχανισµός Zel'dovich Ν + O ΝO+O ΝO+H N + OH 4CO + 2ΗΟ + 4ΝΟ 5Ο 6ΗΟ + 4ΝΟ 4HCN + 7ΗΟ 4ΝΗ + CN + H O HCN + OH Τεχνολογίες ελέγχου των εκποµπών των Συµβατικών Ατµοηλεκτρικών Σταθµών (ΣΑΗΣ) µε καύσιµο άνθρακα ρ. Ανανίας Τοµπουλίδης Τµ. Μηχανολόγων Μηχανικών, Πανεπιστήµιο υτικής Μακεδονίας Εκποµπές NO Χ που παράγονται

Διαβάστε περισσότερα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα

Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Αναερόβιες Μονάδες για την παραγωγή βιο-αερίου από βιοµάζα Βιο-αέριο? Το αέριο που παράγεται από την ζύµωση των οργανικών, ζωικών και φυτικών υπολειµµάτων και το οποίο µπορεί να χρησιµοποιηθεί για την

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Αλυσίδα Υγροποιημένου Η "αλυσίδα" του LNG Εξόρυξηξ Μεταφορά μέσω αγωγών στις εγκαταστάσεις υγροποίησης Υγροποίηση η Αποθήκευση σε κρυογενικές δεξαμενές Φόρτωση στα δεξαμενόπλοια μεταφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Πατρών Πολυτεχνική σχολή Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ακαδημαϊκό Έτος 2007-20082008 Μάθημα: Οικονομία Περιβάλλοντος για Οικονομολόγους Διδάσκων:Σκούρας Δημήτριος ΚΑΤΑΛΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΙΚΟΣ ΛΑΓΟΥΔΑΚΗΣ ΕΠΑ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΝΙΚΟΣ ΛΑΓΟΥΔΑΚΗΣ ΕΠΑ ΑΤΤΙΚΗΣ Διανομή του Φυσικού αερίου στα δίκτυα πόλεως ΝΙΚΟΣ ΛΑΓΟΥΔΑΚΗΣ ΕΠΑ ΑΤΤΙΚΗΣ Technical Compliance Manager 1 ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ - ΓΕΝΙΚΑ Φυσικό Προϊόν που υπάρχει σε κοιτάσματα Αποτελείται κυρίως από μεθάνιο. Είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. Εξοικονομήσεις Κόστους με τη χρήση της Γκάμας AddHX Προσθέτων Καυσίμων Βαρέως Μαζούτ

ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ. Εξοικονομήσεις Κόστους με τη χρήση της Γκάμας AddHX Προσθέτων Καυσίμων Βαρέως Μαζούτ ΤΕΧΝΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ Εξοικονομήσεις Κόστους με τη χρήση της Γκάμας AddHX Προσθέτων Καυσίμων Βαρέως Μαζούτ Κατά τη λειτουργία ενός καυστήρα, υπάρχουν πολλές δαπάνες. Κάποιες από αυτές τις δαπάνες θα μπορούσαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΛΛΑΚΤΕΣ ΜΠΟΪΛΕΡ ΖΕΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΧΡΗΣΗΣ Μέρος 1 ο.

ΕΝΑΛΛΑΚΤΕΣ ΜΠΟΪΛΕΡ ΖΕΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΧΡΗΣΗΣ Μέρος 1 ο. 1 ΕΝΑΛΛΑΚΤΕΣ ΜΠΟΪΛΕΡ ΖΕΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΧΡΗΣΗΣ Μέρος 1 ο. Οι ανάγκες του σύγχρονου ανθρώπου για ζεστό νερό χρήσης, ήταν η αρχική αιτία της επινόησης των εναλλακτών θερμότητας. Στους εναλλάκτες ένα θερμαντικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ !Unexpected End of Formula l ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΞΙΝΗΣ ΒΡΟΧΗΣ ΣΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ Παραδεισανός Αδάμ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η εργασία αυτή εκπονήθηκε το ακαδημαϊκό έτος 2003 2004 στο μάθημα «Το πείραμα στη

Διαβάστε περισσότερα

INERGEN 200 & 300 Bar. Σελίδα

INERGEN 200 & 300 Bar. Σελίδα ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΥΡΟΣΒΕΣΗΣ ΜΕ INERGEN 200 & 300 Bar ΠΡΟ ΙΑΓΡΑΦΗ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδα 1.0 Γενικά 1 2.0 Περιγραφή Υλικού 1 3.0 ιάθεση 2 4.0 Εγκατάσταση 2 5.0 Λειτουργία Συστήµατος 2 6.0 Τεχνικές προδιαγραφές

Διαβάστε περισσότερα

Η/Μ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ

Η/Μ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ Η/Μ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗ Ανάμικτη περισυλλογή Ένα δίκτυο για βρόχινα νερά και λύματα απλό και φθηνό διάμετροι μεγάλοι καθώς νερό βροχής μπορεί για μικρό διάστημα να είναι σε μεγάλες ποσότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου

ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ ΤΕΙ Καβάλας, Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος Μάθημα Μετεωρολογίας-Κλιματολογίας Υπεύθυνη : Δρ Μάρθα Λαζαρίδου Αθανασιάδου 1. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Ατμόσφαιρα είναι το αεριώδες περίβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας ΑΡΓΥΡΩ ΛΑΓΟΥΔΗ Δρ. Χημικός TERRA NOVA ΕΠΕ περιβαλλοντική τεχνική συμβουλευτική ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΕΕ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Φυσικού Αερίου µε πίεση λειτουργίας έως και 1 bar.

Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Φυσικού Αερίου µε πίεση λειτουργίας έως και 1 bar. Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Φυσικού Αερίου µε πίεση λειτουργίας έως και 1 bar. Νοµοθετικό πλαίσιο: ΦΕΚ 963 Υ.Α. 3/Α/11346/15-07-2003 «Κανονισµός εσωτερικών εγκαταστάσεων φυσικού αερίου µε πίεση λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή κατασκευαστικής σειράς: Wilo-DrainLift TMP 40

Περιγραφή κατασκευαστικής σειράς: Wilo-DrainLift TMP 40 Περιγραφή κατασκευαστικής σειράς: Wilo-DrainLift TMP 40 Σχεδιασμός Μονάδα άντλησης ακαθάρτων υδάτων (υπέργεια εγκατάσταση) Εφαρμογές Μονάδα άντλησης λυμάτων για την αυτόματη αποστράγγιση ντους, νιπτήρων,

Διαβάστε περισσότερα

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Κεφάλαιο 04-04 σελ. 1 04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Εισαγωγή Γενικά, υπάρχουν πέντε διαφορετικές διεργασίες που μπορεί να χρησιμοποιήσει κανείς για να παραχθεί χρήσιμη ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04)

ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη. Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) ΥΠΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΕΣ: Κωνσταντινιά Τσιρογιάννη (ΠΕ02) Βασιλική Χατζηκωνσταντίνου (ΠΕ04) Β T C E J O R P Υ Ν Η Μ Α Ρ Τ ΤΕ Α Ν Α Ν Ε Ω ΣΙ Μ ΕΣ Π Η ΓΕ Σ ΕΝ Ε Ρ ΓΕ Ι Α Σ. Δ Ι Ε Ξ Δ Σ Α Π ΤΗ Ν Κ Ρ Ι ΣΗ 2 Να

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμηση ενέργειας και θέρμανση κτιρίων

Εξοικονόμηση ενέργειας και θέρμανση κτιρίων Εξοικονόμηση ενέργειας και θέρμανση κτιρίων Μέρος 1 ο : Σύγκριση τοπικών και κεντρικών συστημάτων θέρμανσης "Μύρισε χειμώνας" και πολλοί επιλέγουν τις θερμάστρες υγραερίου για τη θέρμανση της κατοικίας

Διαβάστε περισσότερα

Εγκαταστάσεις Κλιματισμού. Α. Ευθυμιάδης,

Εγκαταστάσεις Κλιματισμού. Α. Ευθυμιάδης, ΙΕΝΕ : Ετήσιο 13ο Εθνικό Συνέδριο - «Ενέργεια & Ανάπτυξη 08» (12-13/11-Ίδρυμα Ευγενίδου) Ενεργειακές Επιθεωρήσεις σε Λεβητοστάσια και Εγκαταστάσεις Κλιματισμού Α. Ευθυμιάδης, ρ. Μηχανικός, ιπλ. Μηχ/γος-Ηλ/γος

Διαβάστε περισσότερα

1 ΜΕΛΕΤΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΙ

1 ΜΕΛΕΤΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΙ 1 ΜΕΛΕΤΗ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΔΙΑΤΑΞΗΣ 2 Εσωτερική Ηλεκτρική Εγκατάσταση (Ε.Η.Ε.) εννοούμε την τοποθέτηση, τον έλεγχο και το χειρισμό διαφόρων ηλεκτρολογικών εξαρτημάτων,

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική μηχανική

Περιβαλλοντική μηχανική Περιβαλλοντική μηχανική 2 Εισαγωγή στην Περιβαλλοντική μηχανική Enve-Lab Enve-Lab, 2015 1 Environmental Μεγάλης κλίμακας περιβαλλοντικά προβλήματα Παγκόσμια κλιματική αλλαγή Όξινη βροχή Μείωση στρατοσφαιρικού

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6.1 ΕΠΙΜΕΤΑΛΛΩΣΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6.1 ΕΠΙΜΕΤΑΛΛΩΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Ι 98 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6.1 ΕΠΙΜΕΤΑΛΛΩΣΗ Με τον όρο επιμετάλλωση εννοούμε τη δημιουργία ενός στρώματος μετάλλου πάνω στο μέταλλο βάσης για την προσθήκη ορισμένων επιθυμητών ιδιοτήτων. Οι ιδιότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑ ΙΚΑΣΙΕΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ & ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ Ε.Ε ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΜΕ ΠΙΕΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΩΣ 25 mbar

ΙΑ ΙΚΑΣΙΕΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ & ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ Ε.Ε ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΜΕ ΠΙΕΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΩΣ 25 mbar ΙΑ ΙΚΑΣΙΕΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ & ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ Ε.Ε ΦΥΣΙΚΟΥ ΑΕΡΙΟΥ ΜΕ ΠΙΕΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΕΩΣ 25 mbar ηµήτρης Καλοειδής, Προϊστάµενος Τεχνικής Υποστήριξης Καταναλωτών, Φυσικό Αέριο Αττικής ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Χημική Τεχνολογία. Ενότητα 10: Αντιδράσεις Καύσης. Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε.

Χημική Τεχνολογία. Ενότητα 10: Αντιδράσεις Καύσης. Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Χημική Τεχνολογία Ενότητα 10: Αντιδράσεις Καύσης Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2009 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 009 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (ΙΙ) ΘΕΩΡHΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: Τεχνολογία Υδραυλικών, Θερμικών

Διαβάστε περισσότερα

Με καθαρή συνείδηση. Βιομηχανική Λύση

Με καθαρή συνείδηση. Βιομηχανική Λύση Μειώστε τα έξοδα θέρμανσης Με καθαρή συνείδηση Βιομηχανική Λύση Λέβητες Βιομάζας REFO-AMECO ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΤΥΠΟ ΕΝ 303-5 ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ Ο λέβητας REFO είναι κατασκευασμένος από πιστοποιημένο χάλυβα

Διαβάστε περισσότερα

Κάθε αγώγιμη σύνδεση με τη γη ονομάζεται γείωση. Κάθε γείωση διακρίνεται από τα παρακάτω χαρακτηριστικά στοιχεία:

Κάθε αγώγιμη σύνδεση με τη γη ονομάζεται γείωση. Κάθε γείωση διακρίνεται από τα παρακάτω χαρακτηριστικά στοιχεία: ΓΕΙΩΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΑ Κάθε αγώγιμη σύνδεση με τη γη ονομάζεται γείωση. Κάθε γείωση διακρίνεται από τα παρακάτω χαρακτηριστικά στοιχεία: Από το σκοπό για τον οποίο γίνεται η εγκατάσταση της γείωσης. Από την αντίσταση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην αεριοποίηση βιομάζας

Εισαγωγή στην αεριοποίηση βιομάζας ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΗΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Κεντρικό: 6 ο χλμ. oδού Χαριλάου-Θέρμης Τ.Θ. 60361 570 01 Θέρμη, Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-498100 Fax: 2310-498180

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ.

1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ. 1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ. Ο σίδηρος πολύ σπάνια χρησιμοποιείται στη χημικά καθαρή του μορφή. Συνήθως είναι αναμεμειγμένος με άλλα στοιχεία, όπως άνθρακα μαγγάνιο, νικέλιο, χρώμιο, πυρίτιο, κ.α.

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ? ΤΡΙΧΟΕΙΔΗ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ Υδροαπορρόφηση ονομάζουμε την αποθήκευση μορίων νερού μέσα σε ένα υλικό. Η ικανότητα ενός υλικού να αποθηκεύει νερό καθορίζεται κύρια από τη γεωμετρία των πόρων

Διαβάστε περισσότερα

Η Αγορά του Φυσικού Αερίου στην Αττική. Νοέμβριος 2011

Η Αγορά του Φυσικού Αερίου στην Αττική. Νοέμβριος 2011 Η Αγορά του Φυσικού Αερίου στην Αττική Νοέμβριος 2011 1 Σύγχρονη Φιλοσοφία, Δυναμική Αποστολή H Εταιρεία Παροχής Αερίου Αττικής Α.Ε. (ΕΠΑ Αττικής) ιδρύθηκε το Νοέμβριο του 2001 και είναι ο αποκλειστικός

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικό Αέριο, το καύσιμο κίνησης της νέας εποχής Μετατροπή βενζινοκίνητων οχημάτων για κίνηση με Φυσικό Αέριο (Bi-Fuel)

Φυσικό Αέριο, το καύσιμο κίνησης της νέας εποχής Μετατροπή βενζινοκίνητων οχημάτων για κίνηση με Φυσικό Αέριο (Bi-Fuel) 1 Φυσικό Αέριο, το καύσιμο κίνησης της νέας εποχής Μετατροπή βενζινοκίνητων οχημάτων για κίνηση με Φυσικό Αέριο (Bi-Fuel) 2 Φυσικό Αέριο ιστορική ανάδρομη Η κίνηση με αέρια καύσιμα για αυτοκίνητα δεν αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΥΣΙΜΑ. Πτητικά συστατικά, που περιέχουν ως κύριο συστατικό το φωταέριο Στερεό υπόλειμμα, δηλαδή το κώκ

ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΥΣΙΜΑ. Πτητικά συστατικά, που περιέχουν ως κύριο συστατικό το φωταέριο Στερεό υπόλειμμα, δηλαδή το κώκ ΣΤΕΡΕΑ ΚΑΥΣΙΜΑ (Απόσπασμα από το βιβλίο ΚΑΥΣΙΜΑ-ΛΙΠΑΝΤΙΚΑ του Ευγενιδείου) 11.1 Είδη Στερεών Καυσίμων Τα στερεά καύσιμα διακρίνονται σε δυο κατηγορίες: Τα φυσικά στερεά καύσιμα (γαιάνθρακες, βιομάζα) Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝ ΥΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ

ΚΙΝ ΥΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΙΝ ΥΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ 1. Παράγοντες κινδύνου Το φυσικό αέριο είναι το πιο διαδεδοµένο διεθνώς αστικό καύσιµο. Το Φυσικό Αέριο είναι πάνω από 98,5% CH 4. Είναι άχρωµο, άγευστο, άοσµο (η

Διαβάστε περισσότερα

Εταιρία Παροχής Αερίου Στερεάς Ελλάδας & Εύβοιας

Εταιρία Παροχής Αερίου Στερεάς Ελλάδας & Εύβοιας Εταιρία Παροχής Αερίου Στερεάς Ελλάδας & Εύβοιας Φυσικό Αέριο Η εισαγωγή του φυσικού αερίου στην Ελλάδα Το αέριο εισάγεται κυρίως από δύο χώρες, τη Ρωσία και την Αλγερία, ενώ μικρότερες ποσότητες εισάγονται

Διαβάστε περισσότερα

Δ Ε Υ Α Ρ. Πληροφ.: Ν. Κορναρόπουλος Ρόδος 05/02/2013 τηλ.: 2241064860 Αρ. πρωτ.: 1557. Εισήγηση. Ο Συντάξας Ο Προϊστάμενος Ο Διευθυντής

Δ Ε Υ Α Ρ. Πληροφ.: Ν. Κορναρόπουλος Ρόδος 05/02/2013 τηλ.: 2241064860 Αρ. πρωτ.: 1557. Εισήγηση. Ο Συντάξας Ο Προϊστάμενος Ο Διευθυντής 2ο ΧΛΜ ΕΘΝ. ΟΔΟΥ -ΛΙΝΔΟΥ, 85100 ΡΟΔΟΣ - ΝΠΙΔ - ΑΦΜ 997562265 Πληροφ.: Ν. Κορναρόπουλος Ρόδος 05/02/2013 τηλ.: 2241064860 Αρ. πρωτ.: 1557 Εισήγηση Στον Βιολογικό Αστικών Ρόδου πρέπει να αντικατασταθεί ο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ-ΟΛΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΠΤΕΡΥΓΩΝ Α ΚΑΙ Δ ΚΤΗΡΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ

ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ-ΟΛΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΠΤΕΡΥΓΩΝ Α ΚΑΙ Δ ΚΤΗΡΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ-ΟΛΙΣΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΠΤΕΡΥΓΩΝ Α ΚΑΙ Δ ΚΤΗΡΙΟΥ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Παρουσιάζονται βασικές παράμετροι γύρω από: ΤΟ ΚΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΛΥΦΟΣ & ΤΗΝ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΑ ΕΙΔΗ ΣΚΙΑΣΗΣ & ΑΕΡΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΠΟ ΟΠΛΙΣΜΕΝΟ ΚΑΙ ΠΡΟΕΝΤΕΤΑΜΕΝΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ. Γ. Παναγόπουλος Καθηγητής Εφαρμογών, ΤΕΙ Σερρών

ΕΙΔΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΠΟ ΟΠΛΙΣΜΕΝΟ ΚΑΙ ΠΡΟΕΝΤΕΤΑΜΕΝΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ. Γ. Παναγόπουλος Καθηγητής Εφαρμογών, ΤΕΙ Σερρών ΕΙΔΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΑΠΟ ΟΠΛΙΣΜΕΝΟ ΚΑΙ ΠΡΟΕΝΤΕΤΑΜΕΝΟ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑ Γ. Παναγόπουλος Καθηγητής Εφαρμογών, ΤΕΙ Σερρών Επικάλυψη οπλισμών Ανθεκτικότητα σε διάρκεια - Επικάλυψη οπλισμών Μια κατασκευή θεωρείται ανθεκτική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΓΙΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ

Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΓΙΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Η ΧΡΗΣΗ ΒΙΟΜΑΖΑΣ ΓΙΑ ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΤΙΡΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΑΝΝΙΟΥ ΑΝΝΑ ΧΑΝΙΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2004 ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου»

Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Εργασία στο μάθημα «Οικολογία για μηχανικούς» Θέμα: «Το φαινόμενο του θερμοκηπίου» Επιβλέπουσα καθηγήτρια: κ.τρισεύγενη Γιαννακοπούλου Ονοματεπώνυμο: Πάσχος Απόστολος Α.Μ.: 7515 Εξάμηνο: 1 ο Το φαινόμενο

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΝΑΦΛΕΞΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥΣ ΚΑΥΣΤΗΡΕΣ ΑΕΡΙΩΝ

ΟΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΝΑΦΛΕΞΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥΣ ΚΑΥΣΤΗΡΕΣ ΑΕΡΙΩΝ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΦΑΝΤΑΚΗΣ 1 ΟΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΑΝΑΦΛΕΞΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΟΥΣ ΚΑΥΣΤΗΡΕΣ ΑΕΡΙΟΥ Του Παναγιώτη Φαντάκη. ΓΕΝΙΚΑ Οι καυστήρες αερίων καυσίμων διακρίνονται σε ατμοσφαιρικούς καυστήρες, σε

Διαβάστε περισσότερα

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση

3 ο κεφάλαιο. καύσιμα και καύση 3 ο κεφάλαιο καύσιμα και καύση 1. Τι ονομάζουμε καύσιμο ; 122 Είναι διάφοροι τύποι υδρογονανθράκων ΗC ( υγρών ή αέριων ) που χρησιμοποιούνται από τις ΜΕΚ για την παραγωγή έργου κίνησης. Το καλύτερο καύσιμο

Διαβάστε περισσότερα

BARISTA HANDBOOK EUROFROST ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΟΥΚΑΣ

BARISTA HANDBOOK EUROFROST ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΟΥΚΑΣ BARISTA HANDBOOK EUROFROST ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΟΥΚΑΣ Η εταιρεία μας ως αντιπρόσωπος της Ισπανικής εταιρείας ASCASO για την Ελλάδα, διαθέτει στην αγορά μεγάλη ποικιλία επαγγελματικών μοντέλων μηχανών espresso μέτριας

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες µορφές ενέργειας

Ήπιες µορφές ενέργειας ΕΒ ΟΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ήπιες µορφές ενέργειας Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιλέξετε τη σωστή από τις παρακάτω προτάσεις, θέτοντάς την σε κύκλο. 1. ΥΣΑΡΕΣΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΟΡΥΚΤΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τι περιλαμβάνουν τα καυσαέρια που εκπέμπονται κατά τη λειτουργία ενός βενζινοκινητήρα ; ( μονάδες 8 ΤΕΕ 2003 ) απάντ. σελ.

Τι περιλαμβάνουν τα καυσαέρια που εκπέμπονται κατά τη λειτουργία ενός βενζινοκινητήρα ; ( μονάδες 8 ΤΕΕ 2003 ) απάντ. σελ. Τι ονομάζεται ισόθερμη και τι ισόχωρη μεταβολή σε μια μεταβολή κατάστασης αερίων ; ( μονάδες 10 - ΕΠΑΛ 2009 ) απάντ. σε σημειώσεις από τα ΜΕΚ ΙΙ ή την φυσική Να δώστε τους ορισμούς των πιο κάτω μεταβολών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗ ΣΗΜΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ, ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ & ΣΗΜΕΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ Καθορισμός θέσης ηλεκτροβάνας Χρήση υποχρεωτικά (τοποθετημένη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ

ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ. Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΚΑΙ ΒΙΩΣΙΜΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Πηνελόπη Παγώνη ιευθύντρια Υγιεινής, Ασφάλειας & Περιβάλλοντος Οµίλου ΕΛΠΕ ΗΕλληνικά Πετρέλαια Ανταποκρίνεται στον Στόχο της για Βιώσιµη Ανάπτυξη Αναβάθµιση των

Διαβάστε περισσότερα

Υδρόθειο. Γενικά περί ασφάλειας. Name Άρης Ιωάννου. Linde Gas. Prepared by A. Ioannou

Υδρόθειο. Γενικά περί ασφάλειας. Name Άρης Ιωάννου. Linde Gas. Prepared by A. Ioannou Υδρόθειο Γενικά περί ασφάλειας Name Άρης Ιωάννου Prepared by A. Ioannou Ιδιότητες: άχρωμο άγευστο έχει χαρακτηριστική οσμή (σαν χαλασμένα αυγά) τοξικό διαβρωτικό εξαιρετικά εύφλεκτο βαρύτερο του αέρα (σχετική

Διαβάστε περισσότερα

Αυξάνοντας την Απόδοση του Συστήματος Θέρμανσης κατά την Εγκατάσταση Λεβήτων

Αυξάνοντας την Απόδοση του Συστήματος Θέρμανσης κατά την Εγκατάσταση Λεβήτων BoilEFF Raising the efficiency of Boiler Installations www.rae.gr/boileff Αυξάνοντας την Απόδοση του Συστήματος Θέρμανσης κατά την Εγκατάσταση Λεβήτων Project No. EIE/06/134/sI2.448721 Π 4.1 Εγγυημένη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΝΕΡΟ

ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΝΕΡΟ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΤΟ ΝΕΡΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Γιατί μας ενδιαφέρει η συμπεριφορά των υλικών απέναντι στο νερό; 1. Προστασία των κτηριακών κατασκευών από το νερό της βροχής 2. Προστασία των κτηριακών

Διαβάστε περισσότερα

Αυλωτοί θερμαντήρες αέρα συμπαγούς σχεδίασης

Αυλωτοί θερμαντήρες αέρα συμπαγούς σχεδίασης Πάνω από 91,5% ΚΑΘΑΡΗ Απόδοση! Συμπαγές μέγεθος - ιδανικοί όταν ο χώρος είναι πολύτιμος Για εγκατάσταση κλειστού ή ανοικτού κυκλώματος καύσης Καυστήρες αυτόματης ανάφλεξης με κλείδωμα και επαναφορά κλειδώματος

Διαβάστε περισσότερα

Προϋποθέσεις τοποθέτησης

Προϋποθέσεις τοποθέτησης Προϋποθέσεις τοποθέτησης για SUNNY CENTRAL 250, 250HE Περιεχόμενα Σε αυτό το έγγραφο περιγράφονται οι διαστάσεις, οι ελάχιστες αποστάσεις που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, οι ποσότητες εισερχόμενου και

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα

ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα Dr. Stefan Junne Chair of Bioprocess Engineering, TU Berlin Seite 1 Γιατί βιοαέριο? Α)Είναι η μόνη Ανανεώσιμη Πηγή Ενέργειας που είναι ανεξάρτητη

Διαβάστε περισσότερα

panagiotisathanasopoulos.gr

panagiotisathanasopoulos.gr Χημική Ισορροπία 61 Παναγιώτης Αθανασόπουλος Χημικός, Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών Χημικός Διδάκτωρ Παν. Πατρών 62 Τι ονομάζεται κλειστό χημικό σύστημα; Παναγιώτης Αθανασόπουλος Κλειστό ονομάζεται το

Διαβάστε περισσότερα

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ

ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ΥΓΡΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΤΙΡΙΩΝ ? ΤΡΙΧΟΕΙΔΗ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ Υδροαπορρόφηση ονομάζουμε την αποθήκευση μορίων νερού μέσα σε ένα υλικό. Η ικανότητα ενός υλικού να αποθηκεύει νερό καθορίζεται κύρια από τη γεωμετρία των πόρων

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΩΝ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ

ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΩΝ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ ΤΟ ΥΔΡΟΓΟΝΟ ΩΣ ΠΟΛΥΔΙΑΣΤΑΤΟΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΚΥΨΕΛΩΝ ΥΔΡΟΓΟΝΟΥ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Κ.Π. Χατζηαντωνίου-Μαρούλη, Ι. Μπρίζας Εργ. Οργανικής Χημείας και ΔιΧηΝΕΤ, Τμήμα Χημείας, Σχολή Θετικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ

ΕΤΚΛ ΕΜΠ. Τεχνολογία Πετρελαίου και Και Λιπαντικών ΕΜΠ Φυσικού Αερίου Στόχοι Απομάκρυνση Ανεπιθύμητων Συστατικών Νερό Βαρείς Υδρογονάνθρακες Υδρόθειο Διοξείδιο του Άνθρακα Στοιχειακό Θείο Άλλα Συστατικά Ανάκτηση Συστατικών με Οικονομική Αξία Ήλιο Υδρογονάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛ ΥΠΕΡΥΘΡΗΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ. Λύσεις τελευταίας τεχνολογίας με υπεροχή!

ΠΑΝΕΛ ΥΠΕΡΥΘΡΗΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ. Λύσεις τελευταίας τεχνολογίας με υπεροχή! ΠΑΝΕΛ ΥΠΕΡΥΘΡΗΣ ΘΕΡΜΑΝΣΗΣ Λύσεις τελευταίας τεχνολογίας με υπεροχή! Πάνελ υπέρυθρης θέρµανσης ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ: A. Προηγµένη τεχνολογία παραγωγής και εξοπλισµός Η χρήση της τεχνολογίας του FR4 πλαστικοποιηµένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου

ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ. Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΑ Aτµόσφαιρα της Γης - Η σύνθεση της ατµόσφαιρας Προέλευση του Οξυγόνου - Προέλευση του Οξυγόνου ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Aτµόσφαιρα της Γης Ατµόσφαιρα είναι η αεριώδης µάζα η οποία περιβάλλει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤΙΖΕΛ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤΙΖΕΛ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΚΑΥΣΙΜΩΝ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΤΩΝ ΤΟΥ ΝΤΙΖΕΛ ΑΠΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ ΑΝΔΡΕΑΣ ΒΟΝΟΡΤΑΣ ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΟΣ ΦΥΤΙΚΑ ΕΛΑΙΑ ΩΣ ΚΑΥΣΙΜΑ Φυτικά έλαια ή ζωικά λίπη ή παράγωγά τους Μετεστεροποίηση Υδρογονοαποξυγόνωση

Διαβάστε περισσότερα

Wilo-Drain LP 40. GR Οδηγίες εγκατάστασης και λειτουργίας

Wilo-Drain LP 40. GR Οδηγίες εγκατάστασης και λειτουργίας Wilo-Drain LP 40 GR Οδηγίες εγκατάστασης και λειτουργίας 1 Περιεχόμενα 1 Γενικά 3 1.1 Χρήσεις 3 1.2 Στοιχεία για το προϊόν 3 1.2.1 Κωδικοποίηση τύπου 3 1.2.2 Σύνδεση και στοιχεία απόδοσης 4 1.2.3 Χρόνος

Διαβάστε περισσότερα

Συντάξας καθηγητής Παναγιώτης Φαντάκης

Συντάξας καθηγητής Παναγιώτης Φαντάκης Νο1 Ο λέβητας είναι σημαντικότατο κομμάτι της Κεντρικής Θέρμανσης. Από την καλή του κατάσταση εξαρτάται η απρόσκοπτη, ασφαλής και οικονομική λειτουργία όλης της εγκατάστασης. Κατά την συντήρηση του λέβητα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ:

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: Εσωτερικές Εγκαταστάσεις Φυσικού Αερίου Σπουδάστρια: Κοντού Ευγενία Εισηγητής: Κος Ναμλής

Διαβάστε περισσότερα

Υδρογόνο. Γενικά περί ασφάλειας. Name Άρης Ιωάννου. Linde Gas. Prepared by A. Ioannou

Υδρογόνο. Γενικά περί ασφάλειας. Name Άρης Ιωάννου. Linde Gas. Prepared by A. Ioannou Υδρογόνο Γενικά περί ασφάλειας Name Άρης Ιωάννου Prepared by A. Ioannou Ιδιότητες: άχρωμο άγευστο άοσμο μη τοξικό μη διαβρωτικό εξαιρετικά εύφλεκτο όρια αναφλεξιμότητας: 4-75 % κ.ο. στον αέρα (20 o C)

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές επιδράσεις γεωθερμικών εκμεταλλεύσεων

Περιβαλλοντικές επιδράσεις γεωθερμικών εκμεταλλεύσεων ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΗΠΙΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΔΙΑΛΕΞΗ ΙΙI Περιβαλλοντικές επιδράσεις γεωθερμικών εκμεταλλεύσεων ΑΠΟ Δρ. Α. ΤΖΑΝΗ ΕΠΙΚΟΥΡΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗΣ ΚΛΑΣΣΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Πρόεδρος

Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Πρόεδρος ΣΥΝΕΡΓΕΙΑ Συμβούλιο Ενεργειακής Αξιοποίησης Αποβλήτων Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Πρόεδρος ΣΥΝΕΡΓΕΙΑ: Θερμική Επεξεργασία Απορριμμάτων με ταυτόχρονη Παραγωγή Ενέργειας 14 ο Εθνικό Συνέδριο Ενέργειας «Ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Τ.Σ. (ΙΙ) ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΥΔΡΑΥΛΙΚΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα