ιλήµµατα & Επιπλοκές στη Λογοτεχνική Μετάφραση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ιλήµµατα & Επιπλοκές στη Λογοτεχνική Μετάφραση"

Transcript

1 ιλήµµατα & Επιπλοκές στη Λογοτεχνική Μετάφραση Χριστίνα Μπακούλα Πανεπιστήµιο Αθηνών, Πανεπιστήµιο Πάτρας Abstract: Literary translation is the original subjective activity at the centre of a complex network of social and cultural practices. Starting with the predominance of the expressive function in literature and the predominance of the aesthetic function in poetry, this paper brings out the dilemmas and the most important issues that come up in literary translation, while it discusses the results of the failure of many translators to understand that a literary text is made up of a complex set of systems existing in a dialectical relationship with other sets outside its boundaries. The field of research includes two main areas, poetry and prose. Poetry represents writing in its compact, condensed and highlighted form, in which the language is predominantly connotational rather than denotational and in which content and form are inseparably linked. On the other hand, the structuring of a prose text is by no means as linear, as the chapter divisions might indicate. The analysis also comprises the equivalence demands in literary translation, as well as the important role of functionalism. The paper concludes that all literary translators struggle to combine their pragmatic reading with the dictates of the TL cultural system and that all translations reflect the individual translators interpretations and selection of criteria determined by the function both of the translation and of the original text. Keywords: Literary translation, functionalism, poetry, prose, expressive function, aesthetic function 1. Εισαγωγή Η µετάφραση λογοτεχνικού κειµένου είναι ένα λογοτεχνικό γεγονός, εντασσόµενο σε έναν κύκλο ανταλλαγών που συνδέει την τέχνη, το εµπόριο και την τεχνολογία. Εξαρτάται από έναν εκδότη που επιλέγει τα κείµενα και οργανώνει την παραγωγή και διάθεση των βιβλίων. Παράλληλα, απαιτείται η ύπαρξη ενός κοινού µε διαµορφωµένες συνήθειες, το οποίο να προσαρµόζει τις προσδοκίες του στα µέτρα των προσφερόµενων έργων. Και ενώ στα επιστηµονικά και τεχνικά κείµενα ακόµη και η παραµικρή λεπτοµέρεια παρουσιάζεται ως απόλυτα αντικειµενική στο αναγνωστικό κοινό, έτσι ώστε να δηµιουργείται η εντύπωση ότι τα κείµενα αυτά παράγουν ένα σύνολο συγκεκριµένων νοητικών εικόνων, στην περίπτωση των λογοτεχνικών η κατάσταση διαφοροποιείται σηµαντικά. Ειδικότερα, οι µεταφραστές πρώτα αναλύουν εκτενώς το λογοτεχνικό κείµενο της γλώσσας-προέλευσης και ύστερα µεταφράζουν στη γλώσσα-στόχο. Η λογοτεχνική µετάφραση προϋποθέτει απαραιτήτως την αποκωδικοποίηση του πρωτότυπου κειµένου, δηλαδή την αποτίµηση της συνολικής δόµησής του και τη συσχέτισή του µε το χρόνο και τόπο παραγωγής του. Οι µεταφραστές προσεγγίζουν το αυθεντικό έργο επιστρατεύοντας πολλά και διαφορετικά µέσα. Εποµένως, δεν ενεργούν ως απλοί αναγνώστες. Αντιθέτως, η εργασία τους περιλαµβάνει την ερµηνεία αλληγοριών και κρυµµένων νοηµάτων, µε αποτέλεσµα τα υπό παραγωγή κείµενά τους να αντανακλούν µια δηµιουργική ερµηνεία του αυθεντικού έργου. Ο Peter Bush (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 129) δηλώνει ότι ο λογοτεχνικός µεταφραστής δηµιουργεί ένα νέο σχήµα σε µια διαφορετική γλώσσα, βασισµένος στην προσωπική του µελέτη, έρευνα και δηµιουργικότητα. Αυτή η καινούργια δηµιουργία µε τη σειρά της καθίσταται η βάση για πολλαπλές αναγνώσεις και ερµηνείες, που θα ξεπεράσουν τις προθέσεις τόσο του αυθεντικού συγγραφέα, όσο και του µεταφραστή. Παρ όλα αυτά, αποτελεί τον καρπό χιλιάδων αποφάσεων, ορισµένων σηµαντικών και άλλων αµελητέας αξίας.

2 2. Γενικά Γνωρίσµατα της Λογοτεχνικής Μετάφρασης Κατά τον Peter Bush (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 127), η λογοτεχνική µετάφραση είναι η αυθεντική και ταυτόχρονα υποκειµενική δραστηριότητα που εδράζεται σε ένα σύνθετο δίκτυο κοινωνικών και πολιτισµικών πρακτικών. Η ενασχόληση µε αυτήν φέρνει τους µεταφραστές αντιµέτωπους µε λέξεις από τις οποίες εξάγεται ένα ιδιαίτερο ηχητικό άκουσµα. Επιπλέον, οι λέξεις αυτές, καρπός της έµπνευσης ενός συγγραφέα που ενδεχοµένως να έχει αποβιώσει βιολογικά ή µεταφορικά, βρίσκονται σε ένα συγκεκριµένο περικείµενο, που τις αναδεικνύει και ταυτόχρονα τις περιορίζει. Η λογοτεχνική µετάφραση αποτελεί γενικότερα σύνθετη εργασία, αφού εξαρχής απαιτεί, πέρα από άριστη γνώση της γλώσσας-προέλευσης και της γλώσσας-στόχου, πολύπλευρη προετοιµασία. Εν ολίγοις, προϋποθέτει την προσεκτική ανάγνωση του υπό µετάφραση κειµένου, την ανάλυσή του σε βάθος, την ερευνητική ανάλυση άλλων έργων του ίδιου συγγραφέα, καθώς και την ερευνητική ανάλυση άλλων παρόµοιων έργων τόσο της γλώσσας-προέλευσης, όσο και της γλώσσας-στόχου. Περαιτέρω, απαιτεί ένα στέρεο λογοτεχνικό υπόβαθρο, δηλαδή γενικές θεωρητικές γνώσεις για τη λογοτεχνία 1, αλλά και ειδικότερες γνώσεις αναφορικά µε το συγκεκριµένο λογοτεχνικό είδος, το συγκεκριµένο συγγραφέα, το προσωπικό του ύφος και τις ιδιαιτερότητές του, τη συγκεκριµένη λογοτεχνική σχολή στην οποία ανήκει το έργο, καθώς και το γενικότερο ιστορικό πλαίσιο (ιδεολογικές επιρροές, κοινωνικοπολιτικές συνθήκες, οικονοµικά δεδοµένα, κ.τ.λ.) στο οποίο εντάσσεται η συγγραφή του. Άλλη βασική παράµετρος στο συγκεκριµένο είδος µετάφρασης είναι το αναγνωστικό κοινό της γλώσσας-στόχου, το οποίο θα πρέπει να λαµβάνεται σοβαρά υπόψη σε κάθε απόπειρα απόδοσης λογοτεχνίας. Άλλωστε, οι µεταφράσεις ποιηµάτων, διηγηµάτων και µυθιστορηµάτων δεν γίνονται απλά για να έχουν απασχόληση οι µεταφραστές. Παράγονται για κάποιους αποδέκτες 2, ήτοι τους αναγνώστες της γλώσσας-στόχου. Ωστόσο, η κατάσταση περιπλέκεται, καθώς αυτοί επηρεάζονται άµεσα από την κατάσταση στην οποία βρίσκονται, από το γενικότερο πολιτισµικό πλαίσιο (Kussmaul 1995: 149), τους κανόνες και τα πρότυπα που τους επιβάλλει η κοινωνία τους, από τις προσδοκίες τους, από τις γνώσεις τους, από την ηλικία τους, από το µορφωτικό τους επίπεδο, καθώς και από τη λογοτεχνία της χώρας τους, που κατά πάσα πιθανότητα έχει πλάσει τις δικές της λογοτεχνικές φόρµες, διαφορετικές προς τη φόρµα του αυθεντικού έργου. Όλοι οι προαναφερόµενοι παράγοντες θέτουν τους µεταφραστές ενώπιον σοβαρών και ταυτόχρονα επωφελών διληµµάτων. Θα είναι άραγε η µετάφραση αυτό που περιµένουν να διαβάσουν οι αναγνώστες; Πιο συγκεκριµένα, είναι κατάλληλο το περιεχόµενο και η λογοτεχνική της µορφή; Περικλείει µε ακρίβεια, σαφήνεια και περιεκτικότητα όλα όσα καταγράφονται ή υπονοούνται από το συγγραφέα; Ο José Lambert (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 132) τονίζει ότι δεν µπορούµε να αντιληφθούµε τα κριτήρια, τα πρότυπα και τις στρατηγικές που τίθενται σε χρήση σε µια δεδοµένη µετάφραση, όσο τα παραπάνω στοιχεία τα κρίνουµε αποµονωµένα, χωριστά από το κυρίαρχο ή περιφερειακό λογοτεχνικό και πολιτισµικό 1 Ο Andrè Lefevere (1982: 5) επισηµαίνει ότι αυτός που µεταφράζει λογοτεχνία επιβάλλεται να διαθέτει λογοτεχνικές γνώσεις, όπως άλλωστε ο µεταφραστής βιοχηµικών κειµένων πρέπει να γνωρίζει βιοχηµεία. 2 Ο προτιθέµενος αποδέκτης (receiver) της γλώσσας-στόχου είναι ο παραλήπτης (addressee) της µετάφρασης και, ως εκ τούτου, αποτελεί έναν καθοριστικό παράγοντα στην παραγωγή του κειµένουστόχου (Holz-Mänttäri, όπως αναφέρεται στη Nord, 1997: 22). Ωστόσο, η Nord (1997: 22) προχωρά σε µια περαιτέρω διάκριση µεταξύ παραλήπτη και αποδέκτη. Ορίζει ότι ο παραλήπτης είναι ο µελλοντικός αποδέκτης από τη σκοπιά του παραγωγού (producer) του κειµένου. Από την άλλη, ο αποδέκτης είναι το πρόσωπο, η οµάδα ή το οργανωµένο θεσµικό όργανο που όντως διαβάζει ή ακούει το κείµενο µετά την ολοκλήρωση της παραγωγής του

3 περιβάλλον µέσα στο οποίο µια µετάφραση πρέπει να λειτουργήσει. Αυτό το περιβάλλον είναι περίπλοκο και γενικά καθορίζεται σε αντιστοιχία προς τον πολιτισµό της γλώσσας-στόχου, όχι της γλώσσας-προέλευσης. 3. Η Εκφραστική Λειτουργία της Λογοτεχνίας & η Αισθητική Λειτουργία της Ποίησης Ιδιαίτερες δυσχέρειες προκαλεί στους µεταφραστές ο καθοριστικός ρόλος της εκφραστικής λειτουργίας στη λογοτεχνία, καθώς και η ταυτόχρονη συνύπαρξη της εκφραστικής και αισθητικής λειτουργίας στην ποίηση. Ειδικότερα, σύµφωνα µε τον Karl Bühler (1934), οι τρεις 3 πρωταρχικές λειτουργίες του λόγου είναι η εκφραστική, η πληροφοριακή και η κλητική 4. Ανάµεσα στα χαρακτηριστικότερα εκφραστικά κείµενα, πρώτη εντοπίζεται η λογοτεχνία 5 µε κυριότερα είδη της τη λυρική ποίηση, τα διηγήµατα, τα µυθιστορήµατα και τα θεατρικά έργα. Το γεγονός ότι τα λογοτεχνικά κείµενα ανάγονται στην πρώτη των λειτουργιών, δεν σηµαίνει ότι δεν διαθέτουν παράλληλα πληροφοριακή και κλητική λειτουργία. Ωστόσο, είναι φανερό ότι ο κύριος σκοπός των ποιητών, διηγηµατογράφων, µυθιστοριογράφων, δραµατουργών και κωµωδιογράφων είναι να διοχετεύσουν κάπου τα συναισθήµατά τους, να τα εκφράσουν για να βρουν οι ίδιοι διέξοδο και ανακούφιση. Κατά δεύτερο λόγο και σε µικρότερο βαθµό ασκούνται οι άλλες δύο λειτουργίες, η λογοτεχνία έχει δηλαδή σκοπό να ενηµερώσει και να προκαλέσει την αντίδραση του κοινού. Το 1960 ο Roman Jakobson συµπλήρωσε το µοντέλο του Karl Bühler µε τρεις 6 νέες λειτουργίες, την αισθητική ή ποιητική 7, τη φατική 8 και τη µεταγλωσσική 9. Η 3 Για περισσότερα στοιχεία σχετικά µε τις τρεις λειτουργίες του Karl Bühler, βλέπε Peter Newmark, Chapter 4: Language Functions, Text-categories and Text-types, 1988, σσ Και η Christiane Nord αναλύει τις συγκεκριµένες τρεις λειτουργίες, σε συνδυασµό µε τις επιπτώσεις τους στη µεταφραστική διαδικασία, δηλαδή την εκφραστική (expressive function) (βλ. Nord, A Translation-Oriented Model of Text Functions: The Expressive Function in Translation, 1997, σσ ) και την επικλητική (appellative function) (βλ. Nord, A Translation-Oriented Model of Text Functions: The Appellative Function in Translation, 1997, σσ ), µε µόνη διαφορά ότι την κατά τον Peter Newmark πληροφοριακή λειτουργία (informative function) την ορίζει ως αναφορική (referential function) (βλ. Nord, A Translation-Oriented Model of Text Functions: The Referential Function in Translation, 1997, σσ ). 4 Στην κλητική λειτουργία (vocative function) έχουν δοθεί και άλλες ονοµασίες, όπως βουλητική (conative), οργανική (instrumental), λειτουργική (operative) και πραγµατολογική (pragmatic). 5 Στην εκφραστική λειτουργία ανήκουν, κατά δεύτερον, τα κείµενα κύρους, όπως είναι οι πολιτικές οµιλίες, τα νοµικά έγγραφα, οι κανονισµοί ιδρυµάτων, καθώς και οι επιστηµονικές, φιλοσοφικές και ακαδηµαϊκές εργασίες. Τέλος, από την εν λόγω κατηγορία δεν απουσιάζουν τα αυτοβιογραφικά κείµενα, η προσωπική αλληλογραφία και οι απλές σχολικές εκθέσεις (βλ. Newmark, The Expressive Function, 1988, σσ ). 6 Για περισσότερα στοιχεία αναφορικά µε τις τρεις νεότερες γλωσσικές λειτουργίες του Roman Jakobson, βλέπε Peter Newmark, Chapter 4: Language Functions, Text-categories and Text-types, 1988, σσ Εκτός της ποίησης, στην αισθητική λειτουργία (aesthetic function) ανάγονται τα παιδικά τραγούδια και τα τηλεοπτικά διαφηµιστικά σποτ (βλ. Newmark, The Aesthetic Function, 1988, σσ ). 8 Η φατική λειτουργία (phatic function) χρησιµοποιείται για τη διατήρηση της φιλικής επαφής µε τον αποδέκτη τόσο µέσω του τόνου της φωνής, όσο και µε καθορισµένες φατικές φράσεις. Ορισµένες από αυτές είναι καθολικές για όλες τις γλώσσες, ενώ άλλες είναι πολιτισµικές και, ως εκ τούτου, ανήκουν σε µια µόνο γλωσσική κοινότητα. Εκτός του Peter Newmark, και η Christiane Nord αναλύει τη φατική λειτουργία, σε συνδυασµό µε τις επιπτώσεις της στη µεταφραστική πράξη (βλ. Nord, A Translation- Oriented Model of Text Functions: The Phatic Function in Translation, 1997, σσ ). 9 Η µεταγλωσσική λειτουργία (metalingual function) αναφέρεται στην ικανότητα της γλώσσας να εξηγήσει, να ονοµάσει και να επικρίνει τα χαρακτηριστικά της. Εκτός του Peter Newmark, και ο Γεώργιος Κεντρωτής αναλύει την κατά τον Jakobson µεταγλωσσική λειτουργία, σε συνδυασµό µε τις επιπτώσεις της στη µεταφραστική διαδικασία (βλ. Κεντρωτής, Μετάφραση και Μεταγλωσσική Ερµηνεία της Γλώσσας, 2000, σσ )

4 αναγνώριση της αισθητικής λειτουργίας προκάλεσε νέα προβλήµατα και επιπλοκές για τους λογοτεχνικούς µεταφραστές, αφού κατά τη µετάφραση εκφραστικών κειµένων - ειδικότερα, ποίησης- υπάρχει συχνά σύγκρουση ανάµεσα στην εκφραστική και αισθητική λειτουργία, την άσχηµη κυριολεκτική µετάφραση και την όµορφη ελεύθερη µετάφραση. Η γλώσσα είναι σχεδιασµένη ώστε να ικανοποιεί τις αισθήσεις, καταρχάς διαµέσου των πραγµατικών και φανταστικών ήχων της, κατά δεύτερον διαµέσου των µεταφορών της. Ο ρυθµός, η ισορροπία και οι αντιθέσεις των περιόδων, των προτάσεων και των λέξεων επίσης παίζουν το ρόλο τους. Τα ηχητικά αποτελέσµατα της αισθητικής λειτουργίας συνίστανται σε ονοµατοποιία 10, παρηχήσεις 11, συνηχήσεις 12, ρυθµό, µέτρο, επιτονισµό και τόνο. Όσο για το ποια µεταφραστική µέθοδος ταιριάζει στα λογοτεχνικά κείµενα, ο Peter Newmark (1981: 22) προτείνει τη σηµασιολογική, δηλαδή εκείνη όπου ο µεταφραστής αποπειράται να αναπαράγει το ακριβές σηµασιολογικό περιβάλλον που επεδίωκε ο συγγραφέας, εντός των συντακτικών και σηµασιολογικών περιορισµών της γλώσσαςστόχου. Εξηγεί ότι µόνο η συγκεκριµένη µέθοδος έχει την ικανότητα να διαφυλάξει σε µεγάλο βαθµό την ιδιαίτερη ατµόσφαιρα της λογοτεχνίας (1981: 45), αφού είναι προσωπική και ατοµική, ακολουθεί τις νοητικές διαδικασίες του συγγραφέα, τείνει προς την υπέρ-µετάφραση, ενώ παράλληλα αναζητά υπαινικτικές σηµασίες (1988: 47-48). 4. Τα Είδη της Λογοτεχνικής Μετάφρασης Η Ποίηση Είναι γεγονός ότι από όλα τα είδη της λογοτεχνικής µετάφρασης η µεταφρασεολογία έχει ασχοληθεί περισσότερο µε την ποιητική. Ο λόγος είναι προφανής. Η µετάφραση ενός µυθιστορήµατος ή ενός διηγήµατος αποτελεί ευκολότερη εργασία σε σχέση µε τη µετάφραση ενός ποιήµατος. Ο David Connolly (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 170) γράφει για την τελευταία ότι πρόκειται για τη δυσκολότερη, απαιτητικότερη και πιθανώς ικανοποιητικότερη από πλευράς δικαίωσης κόπων. Τα προβλήµατα στην ποιητική µετάφραση έχουν ως αφετηρία τις εν χρήσει πηγές των δύο γλωσσών -προέλευσης και στόχου-, οι οποίες στην πλειοψηφία των περιπτώσεων βρίσκονται σε αντίθεση. Ειδικότερα, η σύνταξη, το λεξιλόγιο, το ηχητικό αποτέλεσµα των λέξεων και ο πολιτισµός δύο γλωσσών συνήθως αλληλοσυγκρούονται. Επιπλέον, η γλώσσα της ποίησης απέχει σε µεγάλο βαθµό από την κοινή γλώσσα χρήσης. Σύµφωνα µε το David Connolly (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 171), η ποίηση αντιπροσωπεύει το γραπτό λόγο στην πιο µεστή, συνεπτυγµένη και καταξιωµένη του µορφή, στην οποία η γλώσσα είναι κατά κύριο λόγο συνδηλωτική, παρά καταδηλωτική και στην οποία περιεχόµενο και µορφή είναι αδιάσπαστα συνδεδεµένα. Ως εκ τούτου, τα µηνύµατα ενός ποιήµατος δεν διατυπώνονται πάντοτε µε σαφήνεια, επιτρέποντας έτσι διαφορετικές ερµηνείες, ανάλογα τον εκάστοτε αναγνώστη, καθώς και διαφορετικές µεταφράσεις, ανάλογα τον εκάστοτε µεταφραστή και την ατοµική του ερµηνεία. Μονολότι η δοµή στην πεζογραφία έχει να επιδείξει τις δικές της ιδιαιτερότητες, παρ όλα αυτά, δεν συγκρίνεται µε τη δοµή της ποίησης, αφού η τελευταία διαποτίζεται από ένα είδος εσωτερικής µουσικότητας ή ρυθµού, που δεν έχει σχέση µε την ύπαρξη κάποιου τυπικού µέτρου, µε αποτέλεσµα το ηχητικό της άκουσµα να µην είναι συµπτωµατικό. Τέλος, οι ποιητικοί µεταφραστές δεν καλούνται απλά να µεταφράσουν στη γλώσσα-στόχο, καλούνται να παράγουν για αυτήν ένα 10 Ονοµατοποιία ονοµάζεται ο σχηµατισµός ονοµάτων και λέξεων µέσω της αποµίµησης ήχων. Παράδειγµα ονοµατοποιίας είναι το γαβ, από το οποίο σχηµατίστηκε το ρήµα γαβγίζω. 11 Πρόκειται για λογοτεχνικό όρο που δηλώνει την επανάληψη του ίδιου φθόγγου σε αλλεπάλληλες συλλαβές ή λέξεις. Για παράδειγµα, παρήχηση του χ έχουµε στη φράση «Χάρε, χαρά που χάριζες». 12 Συνήχηση είναι η ταυτόχρονη ήχηση δύο ή περισσότερων φθόγγων

5 κείµενο που θα λειτουργεί ως ποίηµα. Όλες οι παραπάνω παράµετροι θέτουν σοβαρά διλήµµατα και δηµιουργούν πλήθος επιπλοκών στην εργασία των µεταφραστών, για αυτό και πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη. Παρά τη διαδεδοµένη θεώρηση της ποίησης ως τελικά µη µεταφράσιµης, στην προκειµένη περίπτωση οι µεταφραστές πρέπει πρώτα να επιλέξουν την κατάλληλη ποιητική µορφή για τη γλώσσα-στόχο (δεκατετράστιχο σονέτο, ελεύθεροι ανοµοιοκατάληκτοι στίχοι, κ.τ.λ.). Συνήθως πρόκειται για κάποια που παρουσιάζει αρκετές οµοιότητες µε την ποιητική µορφή του αυθεντικού έργου. εύτερος στόχος τους πρέπει να γίνει η αναπαραγωγή των µεταφορών 13 και αλληγοριών του ποιήµατος. Κατά τρίτον, οφείλουν να δώσουν προσοχή στη γενικότερη διάταξη των λέξεων, προκειµένου να δηµιουργήσουν ένα αντίστοιχο ηχητικό άκουσµα, αν και πρέπει να σηµειωθεί ότι οι διαφορετικοί ήχοι παράγουν αναπόφευκτα και διαφορετικές σηµασίες (Newmark 1988: 165). Τα ανάλογα σηµεία στίξης που θα αναπαράγουν τον τόνο του αυθεντικού ποιήµατος, σε συνδυασµό µε την ακριβή µετάφραση των µεταφορών, θα διατηρήσουν την ακεραιότητα τόσο των λεξικών µονάδων, όσο και των στίχων στη γλώσσα-στόχο. Ειδικά πάντως για τις µεταφορές, ο Peter Newmark (1988: 164) ορίζει ότι: Τις αυθεντικές ο µεταφραστής πρέπει να τις αναπαράγει µε σχολαστικότητα, ακόµη και αν αυτές προκαλέσουν πολιτισµικό σοκ. ( ). Μια πολιτισµική µεταφορά συνήθως δεν είναι ιδιαίτερα σηµαντική. Ο µεταφραστής µπορεί άφοβα να µεταφέρει την εικόνα οποιασδήποτε γνωστής µεταφοράς στο πολιτισµικό πλαίσιο της γλώσσας-στόχου. ( ). ( ) υπάρχει η δυνατότητα να δηµιουργήσει µια πολιτισµικά ισοδύναµη µεταφορά στη γλώσσα-στόχο, να αλλάξει τη σηµασία της αρχικής µεταφοράς ή, όπου υπάρχει τέτοιο περιθώριο, να της προσθέσει νέα σηµασία. Ωστόσο, αν ο µεταφραστής θεωρήσει τη µεταφορά σηµαντική, τότε το καθήκον του είναι να την µεταφέρει και να την προωθήσει στη γλώσσα-στόχο και τον πολιτισµό της. Ως προς τη µεθοδολογία τώρα που ακολουθείται στη µετάφραση της ποίησης, ο Andrè Lefevere (1975) διακρίνει εφτά στρατηγικές, επισηµαίνοντας στην καθεµία τα πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατά τους. Πρόκειται για τη φωνηµατική ή φωνολογική µετάφραση 14, την κυριολεκτική 15, την έµµετρη 16, τη µετάφραση σε πεζή µορφή 17, την 13 Ο Peter Newmark διακρίνει έξι είδη µεταφορών, τις νεκρές (dead metaphors), τις στερεότυπες (cliché metaphors), τις εξ αποθέµατος (stock metaphors / standard metaphors), τις προσαρµοσµένες (adapted metaphors), τις πρόσφατες (recent metaphors) και τις αυθεντικές (original metaphors). Για περισσότερα στοιχεία σχετικά µε το χειρισµό της καθεµίας, βλέπε Peter Newmark, Chapter 10: The Translation of Metaphors, 1988, σσ Επίσης, βλέπε Γεώργιος Κεντρωτής, 2000, σσ Στη φωνηµατική ή φωνολογική µετάφραση (phonemic translation) στόχος του µεταφραστή γίνεται η ηχητική αναπαραγωγή του ποιήµατος στη γλώσσα-στόχο. Στην περίπτωση αυτή το νόηµα του έργου αποδίδεται µε παράφραση, χωρίς ωστόσο το γεγονός αυτό να εξασφαλίζει πάντα επιτυχή αποτελέσµατα για το σύνολο της µετάφρασης. 15 Στην κυριολεκτική µετάφραση (literal translation) τόσο το συντακτικό πλαίσιο του πρωτοτύπου, όσο και το νοηµατικό δεν αναπαράγονται στη γλώσσα-στόχο. 16 Στην έµµετρη µετάφραση (metrical translation) στόχος του µεταφραστή γίνεται η αναπαραγωγή του µέτρου. Όµως, η επικέντρωση στο µέτρο αποβαίνει σε βάρος του αυθεντικού έργου ως σύνολο. 17 Στη µετάφραση σε πεζή µορφή (poetry into prose) αλλοιώνεται το νοηµατικό, επικοινωνιακό και συντακτικό πλαίσιο του αυθεντικού έργου. Εν τούτοις, ο βαθµός αλλοίωσης είναι µικρότερος σε σχέση µε την κυριολεκτική και έµµετρη µετάφραση

6 οµοιοκατάληκτη µετάφραση 18, τη µετάφραση µέσω ανοµοιοκατάληκτων στίχων 19 και την ερµηνεία 20. Από την άλλη, ο James Holmes (1988: 25) διακρίνει τέσσερις διαφορετικές στρατηγικές για τη µετάφραση του ποιητικού µέτρου. Πρόκειται για τη µιµητική 21, την αναλογική 22, την οργανική 23 και την αποκλίνουσα ή εξωγενή 24. Ως εκ τούτου, το κρίσιµο ερώτηµα που ανακύπτει κατά την επιλογή της καταλληλότερης στρατηγικής είναι αν οι ποιητικοί µεταφραστές θα δώσουν προτεραιότητα στο περιεχόµενο ή στην ιδιαίτερη µορφή του ποιήµατος (µέτρο, ρυθµό, ήχο, δοµή). Εν ολίγοις, αν θεωρούν ως σηµαντικότερη την εκφραστική ή την αισθητική λειτουργία της γλώσσας του ποιήµατος. Η υπεροχή της εκφραστικής λειτουργίας στη λογοτεχνία δυσχεραίνει αισθητά τη θέση τους. Εκ των πραγµάτων ο ρόλος τους δεν περιορίζεται απλά στη µεταφορά νοηµάτων από τη µια γλώσσα στην άλλη. Είναι υποχρεωµένοι να ερµηνεύουν ό,τι µεταφράζουν. Από την άλλη, η επικράτηση της αισθητικής λειτουργίας στην ποίηση κορυφώνει την ήδη προβληµατική κατάσταση. Στην προκειµένη περίπτωση απαιτείται σύγκλιση των δύο λειτουργιών, στο βαθµό βέβαια που είναι δυνατό, αφού η µη θεώρηση του ποιήµατος ως µιας ενιαίας και οργανικής δοµής οδηγεί µε µαθηµατική ακρίβεια σε µια µετάφραση µε σοβαρές αδυναµίες. Αναφορικά µε το µέτρο και αν θα πρέπει να αποδίδεται ως έχει στο κείµενο της γλώσσας-στόχου, ο David Connolly (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 174) γράφει χαρακτηριστικά ότι: ( ) η αξία µιας συγκεκριµένης ποιητικής µορφής αλλάζει µε το πέρασµα του χρόνου και το µετασχηµατισµό των κοινωνικών αξιών και ενδεχοµένως αυτή να µην είναι αποτελεσµατική σε µια άλλη εποχή, σε ένα διαφορετικό πολιτισµό. Για παράδειγµα, η µορφή του σονέτου δεν έχει για το σηµερινό αναγνώστη της Βόρειας Αµερικής τη σπουδαιότητα που είχε για τους σύγχρονους του Πετράρχη στην Ιταλία του 14 ου αιώνα. Χρησιµοποιώντας τη µορφή του αυθεντικού έργου σε µια µετάφραση που απευθύνεται σε µια άλλη εποχή και σε ένα διαφορετικό πολιτισµό, ενδεχοµένως να µεταφέρει µια αλλιώτικη σηµασία και να παράγει τα ακριβώς αντίθετα αποτελέσµατα µιας πιστής απόδοσης. Μια λύση θα ήταν να αναζητήσουµε ένα πολιτισµικό ισοδύναµο ( ) ή ένα ισοδύναµο της εποχής (για παράδειγµα, ο σύγχρονος ελεύθερος στίχος θα µπορούσε να αποδώσει τα κλασσικά ποιητικά µέτρα του παρελθόντος). 18 Στην οµοιοκατάληκτη µετάφραση (rhymed translation) στόχος του µεταφραστή γίνεται η αναπαραγωγή της ρίµα και του µέτρου. Σύµφωνα µε τον Andrè Lefevere, αυτή η µέθοδος αποτελεί την πλέον ακατάλληλη από σηµασιολογικής άποψης. 19 Στη µετάφραση µέσω ανοµοιοκατάληκτων στίχων (blank verse translation) επιτυγχάνεται ο µεγαλύτερος βαθµός ακρίβειας και κυριολεξίας, δίχως όµως και εδώ να εκλείπουν οι συνέπειες για το επικοινωνιακό και συντακτικό πλαίσιο του πρωτοτύπου, δεδοµένου ότι το µέτρο και η ρίµα παραβλέπονται εντελώς. 20 Στην ερµηνεία (interpretation) ο Andrè Lefevere διακρίνει δύο κύρια είδη, τη διασκευή (version) και τη µίµηση (imitation). Στο πρώτο είδος η µορφή του πρωτοτύπου αλλάζει άρδην, αλλά το βαθύτερο νόηµα του έργου παραµένει το ίδιο. Στο δεύτερο είδος ο µεταφραστής δηµιουργεί ένα δικό του τελικά ποίηµα. Συγκρινόµενα στη συνέχεια τα δύο κείµενα µεταξύ τους -προέλευσης και στόχου-, διαπιστώνεται ότι διαθέτουν από κοινού µόνο τίτλο και σηµείο εκκίνησης. 21 Στη µιµητική (mimetic) διατηρείται το µέτρο του αυθεντικού έργου. 22 Στην αναλογική (analogical) χρησιµοποιείται ένα πολιτισµικά αντίστοιχο µέτρο της γλώσσας-στόχου. 23 Στην οργανική (organic) επίκεντρο γίνεται το σηµασιολογικό υλικό, το οποίο και µορφοποιεί το κείµενο της γλώσσας-στόχου. 24 Στην αποκλίνουσα (deviant) ή εξωγενή (extraneous) η µορφή που χρησιµοποιείται στη γλώσσα-στόχο δεν έχει άµεση σχέση ούτε µε τη µορφή, ούτε µε το περιεχόµενο του αυθεντικού έργου

7 Αξίζει να σηµειωθεί ότι δεν εκλείπουν οι περιπτώσεις όπου η γλώσσα της µετάφρασης διαθέτει ένα ιδιαίτερα σύγχρονο λεξιλόγιο και τόνο. Άλλοτε πάλι το µεταφρασµένο ποίηµα κατακλύζεται από αρχαϊσµούς. Άλλωστε, σύµφωνα µε τη Susan Bassnett (1991: 101), δεν υπάρχει ένας µόνο σωστός τρόπος για να µεταφράσεις ένα ποίηµα, όπως επίσης δεν υπάρχει ένας και µόνο σωστός τρόπος για να γράψεις ένα ποίηµα. Ο David Connolly (όπως αναφέρεται στη Baker, 2001: 171) σηµειώνει έναν ακόµη περιορισµό: ( ) σε αντίθεση µε τις υπόλοιπες µορφές λογοτεχνικής µετάφρασης, από την ποιητική µετάφραση πρέπει να εξάγεται ένα αυτόνοµο ποιητικό κείµενο, που να µπορεί να σταθεί χωρίς επεξηγήσεις και σχόλια, είτε αυτές παίρνουν τη µορφή υποσηµειώσεων στο κάτω µέρος της σελίδας, είτε εµφυτεύονται εντός του κειµένου. Από την άλλη, η Susan Bassnett (1991: 83) δηλώνει ότι: Όταν µεταφράζεις ένα κείµενο µια αποµακρυσµένης χρονικά εποχής, το µεγαλύτερο πρόβληµα που αντιµετωπίζεις δεν είναι µόνο ότι ο ποιητής και οι υπόλοιποι της εποχής του έχουν αποβιώσει προ πολλού, αλλά ότι έχει κάνει το κύκλο της και η σπουδαιότητα του ποιήµατος µέσα στο ευρύτερο πλαίσιο. Για παράδειγµα, η βουκολική ποίηση ως είδος έχει ολοκληρωθεί, µε αποτέλεσµα όση πιστότητα και να υπάρξει στην αρχική µορφή, φόρµα και τόνο, να µην µπορεί να αναγεννηθεί ένας καινούργιος δίαυλος επικοινωνίας, ( ), εκτός και αν το σύστηµα της γλώσσας-στόχου ληφθεί εξίσου υπόψη Η Πεζογραφία Θεωρητικά, οι ποιητικοί µεταφραστές έχουν τη δυνατότητα να τεµαχίσουν το υλικό τους σε µικρές µεταφράσιµες µονάδες, δηλαδή σε κάποιους στίχους ή στροφές. Όµως, η παραπάνω τεχνική δεν είναι εφαρµόσιµη από τους µεταφραστές της πεζογραφίας που έχουν να εκτελέσουν µια πολύπλευρη και πολυσύνθετη εργασία, καθώς δεν µπορούν να µεταφράσουν αποσπασµατικά. Η Susan Bassnett (1991: 118) σηµειώνει ότι κάθε λογοτεχνικό κείµενο αποτελείται από µια σειρά σύνθετων και αλληλοσυµπληρωµατικών συστηµάτων, καθένα από τα οποία έχει µια καθορισµένη λειτουργία σε σχέση µε το σύνολο. Με το να θεωρούν οι µεταφραστές της πεζογραφίας κάθε πρόταση ή παράγραφο σαν τη µικρότερη µεταφράσιµη µονάδα, δίχως να την συσχετίζουν µε το υπόλοιπο κείµενο και χωρίς να λαµβάνουν υπόψη τους ότι ακόµη και η αρχική ενότητα αποτελεί επιµέρους τµήµα ενός µεγαλύτερου συνόλου, διατρέχουν κίνδυνο να υποπέσουν σε λάθη και να παραχθούν έτσι προβληµατικές µεταφράσεις. Για το λόγο αυτό, ο Hilaire Belloc (όπως αναφέρεται στη Bassnett, 1991: ) καθορίζει έξι γενικούς κανόνες για το µεταφραστή πεζογραφίας: (α) Να θεωρεί την εργασία του ως ενιαία και αναπόσπαστη. Η µετάφραση µπορεί να διασπαστεί σε ενότητες, αρκεί καθεµία από αυτές να συσχετίζεται µε το υπόλοιπο σύνολο. (β) Να αποδίδει τον κάθε ιδιωτισµό 25 µε ιδιωτισµό. Στην προκειµένη περίπτωση απαιτούνται ισοδύναµες εκφράσεις της γλώσσας-στόχου. 25 Σε αυτούς δεν είναι δυνατό να τροποποιηθεί ούτε η σειρά των λέξεων, ούτε η γραµµατική δοµή. Επιπλέον, η διαγραφή µίας λέξης, η αντικατάστασή της ή η προσθήκη µίας δεύτερης άσχετης αποκλείονται κατηγορηµατικά. Σύµφωνα µε τους Jackson και Ζé Amvela (2004: 66-67), οι περισσότεροι - 7 -

8 (γ) Να λαµβάνει υπόψη του το σκοπό 26 της εκάστοτε λέξης, φράσης, έκφρασης, πρότασης και να τον µεταφέρει στη γλώσσα-στόχο. (δ) Να είναι ιδιαίτερα προσεκτικός µε εκείνες τις λέξεις και δοµές της γλώσσαςπροέλευσης που, αν και φαινοµενικά αντιστοιχούν σε ορισµένες λέξεις και δοµές της γλώσσας-στόχου, στην πραγµατικότητα δεν υπάρχει αντιστοιχία (les faux amis) 27. (ε) Να κάνει γενναίες µετατροπές, προκειµένου να αναστήσει την πεµπτουσία του αυθεντικού έργου στη γλώσσα-στόχο. (στ) Τέλος, να µη διανθίζει το κείµενό του. Είναι φανερό ότι η δόµηση ενός πεζογραφικού έργου δεν είναι γραµµική, όπως λανθασµένα ίσως υποδηλώνει η υποδιαίρεση των κεφαλαίων του. Από την άλλη, η δηµιουργία ευανάγνωστων πεζογραφικών κειµένων στη γλώσσα-στόχο δεν είναι ιδιαιτέρως εύκολη υπόθεση, αφού αυτή προϋποθέτει αποµάκρυνση από το συντακτικό πλαίσιο της γλώσσας-προέλευσης και θεώρηση των προτάσεων του αυθεντικού έργου ως τµήµατα µόνο της συνολικής δόµησής του. Επί τούτου, ο Wolfgang Iser (1974: 277) τονίζει ότι η πρόταση δεν είναι µια απλή δήλωση, αλλά στοχεύει σε πολύ περισσότερα από ό,τι πραγµατικά δηλώνει. Ειδικότερα, οι προτάσεις µέσα στα λογοτεχνικά έργα είναι πάντα µια ένδειξη των γεγονότων που πρόκειται να συµβούν, των οποίων η δόµηση προδιαγράφεται από το εκάστοτε περιεχόµενο. Πάντως, προκειµένου να αποφευχθεί το ενδεχόµενο απώλειας πολυτίµων στοιχείων, οι µεταφραστές πεζογραφίας, προτού ξεκινήσουν τη µεταφραστική διαδικασία, επιβάλλεται να αναλύουν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του έργου. Επιπλέον, καθίσταται αναγκαίο να γνωρίζουν το στυλ γραφής του εκάστοτε δηµιουργού, αφού θα πρέπει να είναι σε θέση να διακρίνουν ανάµεσα στο προσωπικό του ύφος και τις λογοτεχνικές συµβατικότητες κάποιας συγκεκριµένης σχολής ή χρονικής περιόδου. Πέρα από τη γενική δόµηση του αυθεντικού έργου, ο χρόνος και ο τόπος όπου γράφτηκε είναι παράγοντες που θα πρέπει να ληφθούν σοβαρά υπόψη. Επιγραµµατικά, η πεζογραφική µετάφραση είναι πιθανό να είναι λίγο µεγαλύτερη σε µέγεθος από το πρωτότυπο, ενώ ο µεταφραστής της έχει τη δυνατότητα να προσφέρει µέσα στο κείµενό του επεξηγηµατικά σχόλια σχετικά µε πολιτισµικά στοιχεία του αυθεντικού έργου, όχι όπως συµβαίνει στην ποίηση ή στο δράµα, όπου είναι αναγκασµένος είτε να τα διαγράψει, είτε να τα αποδιώξει σε κάποια σηµείωση ή γλωσσάριο. 5. Ο Λειτουργισµός στη Λογοτεχνική Μετάφραση Στη λογοτεχνική µετάφραση δεν περιµένουµε από τους µεταφραστές να µεταφέρουν µόνο το µήνυµα του αυθεντικού κειµένου, αλλά και το συγκεκριµένο τρόπο έκφρασης του µηνύµατος στη γλώσσα-προέλευσης (Reiss 1971: 42). Ωστόσο, η παραπάνω απαίτηση επιβάλλει ισοδυναµία ανάµεσα στα δύο κείµενα -προέλευσης και στόχου- ιδιωτισµοί είναι παγωµένες µεταφορές. Οι ιδιωτισµοί ίσως να χαρακτηρίζονται από κάµποσα γνωρίσµατα, αλλά µπορούν να συνοψιστούν κάτω από δύο κύριες κεφαλίδες, την ασάφεια και τις συντακτικές ιδιοµορφίες. Αναφορικά µε τη µετάφρασή τους στη γλώσσα-στόχο, η πρώτη στρατηγική που η Mona Baker προτείνει συνίσταται στη χρήση ενός σχετικού ιδιωτισµού ως προς τη σηµασία και τη µορφή (βλ. Baker, Using an idiom of similar meaning and form, 1992, σσ ). Η δεύτερη δυνατή στρατηγική συνίσταται στη χρήση ενός σχετικού ως προς τη σηµασία ιδιωτισµού, αλλά παράλληλα άσχετου ως προς τη µορφή και τους όρους (βλ. Baker, Using an idiom of similar meaning but dissimilar form, 1992, σ. 74). Η αδυναµία αντιστοίχησης οδηγεί υποχρεωτικά στη λύση της παράφρασης (βλ. Baker, Translation by paraphrase, 1992, σσ ) ή της διαγραφής (βλ. Baker, Translation by omission, 1992, σσ ). 26 Με τη λέξη σκοπός ο Belloc εννοεί το βάρος που έχει κάθε λέξη, φράση, έκφραση, πρόταση σε ένα δεδοµένο περικείµενο της γλώσσας-προέλευσης. 27 Για παράδειγµα, η ορθή µετάφραση του γαλλικού ρήµατος demander στην αγγλική γλώσσα είναι to ask, όχι to demand

9 τόσο από πλευράς λειτουργίας, όσο και αποτελέσµατος. Επιπλέον, αξιώνουµε από το µεταφρασµένο κείµενο αφενός µεν να διαθέτει αυτοδύναµη θέση στον πολιτισµό της γλώσσας-στόχου, αφετέρου δε να αναπαράγει ταυτόχρονα τη λογοτεχνική δοµή του αυθεντικού έργου (Nord 1997: 89). Αυτές οι αξιώσεις οδηγούν την Christiane Nord στην έννοια της ισοδυναµίας και, ειδικότερα, σε τέσσερις προϋποθέσεις αναφορικά µε την ερµηνεία 28, τη λειτουργία του κειµένου 29, την πολιτισµική απόσταση 30 και το αποτέλεσµα του κειµένου 31, για να καταλήξει κατόπιν στη λειτουργική προσέγγιση της λογοτεχνικής µετάφρασης (1997: 92-93) και, ειδικότερα, στις ακόλουθες τέσσερις προτάσεις: (α) Ο µεταφραστής ερµηνεύει το κείµενο-προέλευσης όχι µόνο αναφορικά µε την πρόθεση του αποστολέα 32, αλλά επίσης αναφορικά µε τη συµβατότητά του προς την κατάσταση-στόχος. (β) Το κείµενο-στόχος πρέπει να συντίθεται κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να εκπληρώνει στην κατάσταση-στόχος λειτουργίες συµβατές µε την πρόθεση του αποστολέα. (γ) Ο κειµενικός κόσµος της µετάφρασης θα πρέπει να επιλέγεται σύµφωνα µε την προτιθέµενη λειτουργία του κειµένου-στόχος. (δ) Τα κωδικοποιηµένα στοιχεία θα πρέπει να επιλέγονται κατά τέτοιο τρόπο, ώστε το αποτέλεσµα του κειµένου-στόχος να ανταποκρίνεται στις προτιθέµενες λειτουργίες του. 6. Συµπεράσµατα Εποµένως, κάθε µεταφρασµένο λογοτεχνικό κείµενο απεικονίζει τελικά την ερµηνεία του εκάστοτε µεταφραστή, καθώς και τα κριτήρια που επέλεξε προκειµένου να εκπληρώσει τη λειτουργία της µετάφρασης και του αυθεντικού κειµένου. Επιπλέον, αντανακλά την αγωνιώδη του προσπάθεια να συνδυάσει στα παραπάνω την ατοµική του πραγµατολογική θεώρηση αναφορικά µε το πρωτότυπο και τις επιταγές του πολιτισµού-στόχος. Ωστόσο, οι λανθασµένες αντιλήψεις σχετικά µε τη φύση των λογοτεχνικών κειµένων, οδηγούν συχνά πολλούς µεταφραστές σε ορισµένες συγκεκριµένες πλευρές του προς µετάφραση έργου. Ειδικότερα, η µη αναγνώριση της σύστασης των λογοτεχνικών κειµένων ως σύνθετα σύνολα συστηµάτων που βρίσκονται σε διαλεκτική σχέση µε άλλα πολύπλοκα σύνολα (Bassnett 1991: 77), οδηγεί στην επικέντρωση σε συγκεκριµένες πλευρές του κειµένου, γεγονός που αποβαίνει σε βάρος του συνόλου της µετάφρασης. Η έλλειψη προσοχής και η παράβλεψη ορισµένων µη αµελητέων όψεων του προς µετάφραση έργου καταδικάζει το κείµενο της γλώσσας-στόχου σε σοβαρό βαθµό απώλειας. Για παράδειγµα, η παράβλεψη διαφόρων στοιχείων, όπως της ειρωνείας, του κυνισµού ή του χιούµορ από µέρους του συγγραφέα, που µπορεί να 28 Η ερµηνεία του µεταφραστή θα πρέπει να είναι ίδια µε εκείνη του αποστολέα (Nord 1997: 89). 29 Ο µεταφραστής θα πρέπει να αποδίδει λεκτικά την πρόθεση του αποστολέα κατά τέτοιο τρόπο, ώστε το κείµενο-στόχος να είναι σε θέση να επιτύχει την ίδια λειτουργία στον πολιτισµό-στόχος µε εκείνη που επιτυγχάνει το κείµενο-προέλευσης στον πολιτισµό-προέλευσης (Nord 1997: 90). 30 Ο αποδέκτης-στόχος θα πρέπει να αντιλαµβάνεται τον κειµενικό κόσµο της µετάφρασης µε τον ίδιο τρόπο που αντιλαµβάνονται οι αποδέκτες-προέλευσης τον κειµενικό κόσµο του αυθεντικού έργου (Nord 1997: 90). 31 Το αποτέλεσµα που έχει η µετάφραση στους αναγνώστες της θα πρέπει να είναι ίδιο µε εκείνο του αυθεντικού έργου στους δικούς του αναγνώστες (Nord 1997: 90-91). 32 Αποστολέας (sender) είναι το άτοµο, η οµάδα ή το οργανωµένο θεσµικό όργανο που χρησιµοποιεί ένα κείµενο της γλώσσας-προέλευσης, µε σκοπό να µεταφέρει ένα συγκεκριµένο µήνυµα. Από την άλλη, παραγωγός του κειµένου-προέλευσης (source-text producer) είναι εκείνος που ευθύνεται για όλες τις γλωσσικές και υφολογικές επιλογές του κειµένου, οι οποίες εκφράζουν τις επικοινωνιακές προθέσεις του αποστολέα. Στην περίπτωση της λογοτεχνίας οι δύο αυτοί ρόλοι -αποστολέα και παραγωγούεκτελούνται από το ίδιο άτοµο (Nord 1997: 21)

10 οφείλεται ακόµη και στη µη αναγνώρισή τους λόγω έλλειψης λογοτεχνικών γνώσεων, µπορεί κάλλιστα να αναστατώσει την ισορροπία του µεταφρασµένου λογοτεχνικού κειµένου. Ο Theodore Savory (1968: 28) σηµειώνει ότι ο τρόπος γραφής του αυθεντικού συγγραφέα ενδεχοµένως να διακρίνεται από ρεαλισµό ή διακριτικότητα, δισταγµό ή ευχέρεια λόγου, σοβαρότητα ή ευθυµία, επιβλητικότητα ή ταπεινότητα. Η µετάφραση µπορεί να διακρίνεται από οποιοδήποτε από αυτά τα χαρακτηριστικά, αρκεί ο µεταφραστής να διαθέτει την ανάλογη ευστροφία και ικανότητα. Κλείνοντας, είναι πλέον φανερό ότι η µετάφραση ενός λογοτεχνικού κειµένου, είτε πρόκειται για ποίηση ή πεζογραφία, δεν είναι µία µονόπλευρη και απλή εργασία, για αυτό και πολλοί µεταφραστές δεν είναι σε θέση να επωµιστούν µία τέτοια δύσκολη αποστολή. Η µεθοδικότητα και η υπευθυνότητα που απαιτούνται, υποδηλώνονται από τον Theodore Savory (1968: 165), ο οποίος γράφει ότι: ( ) κατά τη µετάφρασή τους τα επιστηµονικά κείµενα υπόκεινται σε µικρό ή ανύπαρκτο βαθµό απώλειας. (.). Ένα επιστηµονικό κείµενο δεν διαθέτει δύο µεταφράσεις στην ίδια γλώσσα. Αντιθέτως, οι µεταφράσεις ( ) της Θείας Κωµωδίας είναι αναρίθµητες. Τέλος, η Susan Bassnett (1991: 101) προσθέτει ότι: Η µεγάλη διαφορά ανάµεσα σε ένα αυθεντικό κείµενο και ένα µετακείµενο είναι ότι το πρώτο είναι καθορισµένο χρονικά και τοπικά, το δεύτερο µεταβλητό. Υπάρχει µόνο µια Θεία Κωµωδία, αλλά υπάρχουν αναρίθµητες αναγνώσεις και θεωρητικά αναρίθµητες µεταφράσεις της

11 Βιβλιογραφία Baker M. (1992). In Other Words: A Coursebook on Translation. London: Routledge. Baker M. (2001). Routledge Encyclopedia of Translation Studies. London and New York: Routledge. Bakoula C. (2000). Evaluation of the Cultural References, found in the Translation of the Italian Novel «Cristo si è Fermato a Eboli». Portsmouth: Dissertation for the Master of Arts Degree in Translation Studies. Bassnett S. (1991). Translation Studies. London: Routledge. Belloc H. (1931). On Translation. Oxford: The Clarendon Press. Bühler Κ. (1934). Sprachtheory. Jena: Fischer. Bush P. (2001). Literary Translation: Practises. In Mona Baker (ed.) Routledge Encyclopedia of Translation Studies, pp London and New York: Routledge. Connolly D. (2001). Poetry Translation. In Mona Baker (ed.) Routledge Encyclopedia of Translation Studies, pp London and New York: Routledge. Ζωγραφίδου Ζ., Ε. Κασάπη & Ό. Σοφιανού (2000). Ποσοτικές & Ποιοτικές Αναλύσεις στη Μετάφραση Λογοτεχνικού Κειµένου. Θεσσαλονίκη: University Studio Press. Holmes J. (1988). Translated! Papers on Literary Translation and Translation Studies. Amsterdam: Rodopi. Iser W. (1974). The Implied Reader. Baltimore and London: The John Hopkins Press. Jackson H. & E. Ζé Amvela (2004). Words, Meaning, and Vocabulary: An Introduction to Modern English Lexicology. London and New York: Continuum. Jakobson R. (1960). Linguistics and Poetics. In Thomas A. Sebeok (ed.) Style in Language. Cambridge Mass.: MIT Press, pp Κεντρωτής Γ. (2000). Θεωρία και Πράξη της Μετάφρασης. Αθήνα: Εκδόσεις ίαυλος. Kussmaul P. (1995). Training the Translator. Amsterdam and Philadelphia: John Benjamins Publishing Company. Lambert J. (2001). Literary Translation: Research Issues. In Mona Baker (ed.) Routledge Encyclopedia of Translation Studies, pp London and New York: Routledge. Lefevere A. (1975). Translating Poetry, Seven Strategies and a Blueprint. Assen and Amsterdam: Van Gorcum. Lefevere A. (1982). Translated Literature. Dispositio. Μπακούλα Χ. (2005). Γλωσσικές παρατηρήσεις σε µεταφράσεις του έργου του Pirandello «Sei Personaggi in Cerca d Autore» (Ελληνική του Αλέξη Σολοµού & Αγγλική της Felicity Firth). Αθήνα: Αδηµοσίευτη ιδακτορική ιατριβή στο Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών. Newmark P. (1981). Approaches to Translation. Oxford: Pergamon Press. Newmark P. (1988). A Textbook of Translation. London: Prentice-Hall. Nord C. (1997). Translating as a Purposeful Activity: Functionalist Approaches Explained. Manchester: St. Jerome. Reiss K. (1971). Μöglichkeiten und Grenzen der Übersetzungskritik. Kategorien und Kriterien für eine sachgerechte Beurteilung von Übersetzungen. Munich: Hueber. Savory T. (1968). The Art of Translation. London: Cape

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Περίληψη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Α. Να αποδώσετε περιληπτικά το περιεχόµενο του κειµένου σε 100-120 λέξεις χωρίς δικά σας σχόλια. Το κείµενο αναφέρεται στις επιπτώσεις της

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση.

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Γραμματισμός: έννοια-παιδαγωγικές συνέπειες Σήμερα, στην αναπτυγμένη τεχνολογικά

Διαβάστε περισσότερα

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ. «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ «Μόνο γιατί µ αγάπησες» (Οι τρίλιες που σβήνουν, 1928, σελ. 72 73 σχολικού βιβλίου) Μαρία Πολυδούρη ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Το ποίηµα υπερασπίζεται µια ορισµένη ποιητική επιλογή. Ποια είναι αυτή και σε ποιο είδος

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ -9900 3 η Εισήγηση

ΜΕ -9900 3 η Εισήγηση ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Βασιλική Ζήση, PhD

Διαβάστε περισσότερα

http://approaches.primarymusic.gr * * * * * Εγχειρίδιο Συντακτών 2 η έκδοση, Ιούλιος 2009 από τον Γιώργο Τσίρη Επιμελητή Σύνταξης του APPROACHES

http://approaches.primarymusic.gr * * * * * Εγχειρίδιο Συντακτών 2 η έκδοση, Ιούλιος 2009 από τον Γιώργο Τσίρη Επιμελητή Σύνταξης του APPROACHES * * * * * 2 η έκδοση, Ιούλιος 2009 από τον Γιώργο Τσίρη Επιμελητή Σύνταξης του APPROACHES 1 (2 η έκδοση, Ιούλιος 2009) Περιεχόμενα Γενικό πλαίσιο δράσης του Approaches... 2 Έκδοση του Approaches.. Όραμα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ - 9900 ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ

ΜΕ - 9900 ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Λέκτορας Διάλεξη

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα: 5 Ο στάδιο: γράφω και διαβάζω τρισύλλαβες λέξεις 6 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που αρχίζουν µε φωνήεν 7 ο στάδιο: γράφω και διαβάζω λέξεις που έχουν τελικό σίγµα (-ς) 8 ο στάδιο: γράφω

Διαβάστε περισσότερα

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82)

Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 1. KEIMENO Βιτσέντζου Κορνάρου: Ερωτόκριτος β. [Ήρθεν η ώρα κι ο καιρός] (στίχοι 767-818) (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 80-82) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Σε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΥΝ ΤΣΟΥ. Οι διακεκριμένοι καθηγητές Στρατηγικής Αθανάσιος Πλατιάς και Κωνσταντίνος. Δελτίο Τύπου. Εκδόσεις: Διαθέσιμο από:

ΣΟΥΝ ΤΣΟΥ. Οι διακεκριμένοι καθηγητές Στρατηγικής Αθανάσιος Πλατιάς και Κωνσταντίνος. Δελτίο Τύπου. Εκδόσεις: Διαθέσιμο από: ΣΟΥΝ ΤΣΟΥ Πολεμική Στρατηγική Κείμενα: Αθανάσιος Πλατιάς, Κωνσταντίνος Κολιόπουλος ISBN: 978-960-531-342-5 Τιμή: 18,02 ευρώ Σελίδες: 280 Σχήμα: 17 x 24 Γλώσσα: Ελληνικά, Ημερομηνία κυκλοφορίας: 2015 Εκδόσεις:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 3 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε Σ (σωστό) ή µε Λ (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. 1. Ένα ιδιωτικό

Διαβάστε περισσότερα

32 Η ορολογική σύγκλιση ως μεταφραστικό εργαλείο της ειδικής μετάφρασης. The terminological convergence as a tool for LSP translation

32 Η ορολογική σύγκλιση ως μεταφραστικό εργαλείο της ειδικής μετάφρασης. The terminological convergence as a tool for LSP translation 32 Η ορολογική σύγκλιση ως μεταφραστικό εργαλείο της ειδικής μετάφρασης ΠΕΡΙΛΗΨΗ Παναγιώτης Ι. Κελάνδριας H διαδικασία της μετάφρασης συνιστά μεταβολή και, συνεπώς, κατασκευή (πραγματικότητας) μέσω της

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β )

ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β ) ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β ) ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της άσκησης είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση συστήματος διόρθωσης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΗΛΙΚΙΑ γέννηση ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Αναγνωρίζει και προτιμά τη φωνή της μητέρας καθώς και ήχους της γλώσσας. Μιμείται ήχους της γλώσσας. 2 μηνών Συνδυάζει

Διαβάστε περισσότερα

Τα είδη των κειµένων στην ελληνική αγορά της µετάφρασης. Μαρία Σίσκου Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης

Τα είδη των κειµένων στην ελληνική αγορά της µετάφρασης. Μαρία Σίσκου Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Τα είδη των κειµένων στην ελληνική αγορά της µετάφρασης Μαρία Σίσκου Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Abstract: The starting point in my speculation about the kind of texts mostly translated by translators

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Το παιδί ξεδιπλώνει τις γλωσσικές ικανότητες του µε το χρόνο. Όλα τα παιδιά είναι διαφορετικά µεταξύ τους και το κάθε ένα έχει το δικό του ρυθµό. Τα στάδια ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Πρόλογος... 11. Εισαγωγή... 13. Α. Η Δημιουργικότητα στη Μετάφραση... 21

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ. Πρόλογος... 11. Εισαγωγή... 13. Α. Η Δημιουργικότητα στη Μετάφραση... 21 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Πρόλογος... 11 Εισαγωγή... 13 Α. Η Δημιουργικότητα στη Μετάφραση... 21 Α.1. Γενικά... 22 Α.2. Γλώσσα, πολιτισμός και μετάφραση... 22 Α.3. Η ποσοτική και η ποιοτική διάσταση του μεταφραστικού

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΗ ΣΩΜΑΤΩΝ ΚΕΜΕΝΩΝ ΩΣ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΛΛΗΝΟ ΑΓΓΛΙΚΟ ΣΩΜΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΦΙΑ ΤΡΥΠΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

ΧΡΗΣΗ ΣΩΜΑΤΩΝ ΚΕΜΕΝΩΝ ΩΣ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΛΛΗΝΟ ΑΓΓΛΙΚΟ ΣΩΜΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΦΙΑ ΤΡΥΠΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ ΧΡΗΣΗ ΣΩΜΑΤΩΝ ΚΕΜΕΝΩΝ ΩΣ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΗ ΠΗΓΗ: ΜΕΛΕΤΗ ΙΔΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ ΣΕ ΕΛΛΗΝΟ ΑΓΓΛΙΚΟ ΣΩΜΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ JANET DECESARIS ΣΟΦΙΑ ΤΡΥΠΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ ΦΡΑΣΕΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗ ΔΙΓΛΩΣΣΗ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΑ ταξινόμηση επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μαρία ημάση Μακρίνα Ζαφείρη Γρηγορία-Καρολίνα Κωνσταντινίδου Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Πλυτροπικότητα: η έννοια Ως πολυτροπικότητα, multimodality, ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Τ.Ξ.Γ.Μ.Δ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Μ. ΤΣΙΓΚΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. Γενικά για την εργασία: Η εργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ - ΗΜΙΟΥΡΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Υπάρχει µεγάλη ποικιλία θεµάτων που θα µπορούσαν να δοθούν ως συνθετικές δηµιουργικές εργασίες. Όποιο θέµα όµως και να δοθεί, θα ήταν καλό να έχει ως στόχο τη στροφή του

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γαβριέλλα Κοντογιαννίδου, Φιλόλογος 1. Το πρώτο βήμα μας είναι η κατανόηση του θέματος και η ένταξή του σε ευρύτερες θεματικές ενότητες Συνήθως, ένα θέμα Έκθεσης έχει

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Στρατηγική έρευνας κάποιος να λύσει ένα πρόβλημα, να κάνει μια εργασία για την εκπλήρωση κάποιου μαθήματος, να συγγράψει ένα

Διαβάστε περισσότερα

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α , α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194 ΠΕΡΙΛΗΨΗ α α α α µα α 04. α α α α α α α α α α «α µα µα» µ µ α µα α α α α µ α α µ «α α µα» α µα α α µ α µ α α α α α

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ Ι ΑΣΚΑΛΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΦΟΡΜΑΓΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ, 5 CFU 1. prof. Paola Maria Minucci (6 ιδακτικές ώρες): 1 CFU Α ΜΕΡΟΣ, 0,5 CFU (In data da stabilire) ιδακτική της νεοελληνικής ποίησης 1: Ανάλυση του κειµένου Β ΜΕΡΟΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Α τάξη Γενικού Λυκείου και Α τάξη Εσπερινού Γενικού Λυκείου Το Π.Σ. για το μάθημα της Λογοτεχνίας στην Α Λυκείου επιδιώκει να δώσει νέες κατευθύνσεις στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΞΗ ΕΝΔΕΚΑΤΗ ΚΕΙΜΕΝΑ ΥΣΤΕΡΗΣ ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗΣ 1. Πτωχοπρόδρομος - Το κείμενο έχει πολλές διαφορετικές γραφές στα χειρόγραφα που διασώζεται, λόγω του σχετικά δημώδους αλλά και σκωπτικού του χαρακτήρα. Δυσχεραίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Είναι γνωστό άτι καθημερινά διακινούνται δεκάδες μηνύματα (E~mail) μέσω του διαδικτύου

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Είναι γνωστό άτι καθημερινά διακινούνται δεκάδες μηνύματα (E~mail) μέσω του διαδικτύου GREEKLISH: ΜΙΑ ΝΕΑ ΔΙΑΛΕΚΤΟΣ ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ; Α.Καράκος, Λ.Κωτούλας ΠΕΡΙΛΗΨΗ Είναι γνωστό άτι καθημερινά διακινούνται δεκάδες μηνύματα (E~mail) μέσω του διαδικτύου {INTERNEη από την μια άκρη του κόσμου

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα για τη δημιουργία και διαχείριση θησαυρού

Προγράμματα για τη δημιουργία και διαχείριση θησαυρού Προγράμματα για τη δημιουργία και διαχείριση θησαυρού Το λογισμικό θησαυρών μπορεί να προορίζεται για έναν υπολογιστή ή για μεγάλο σύστημα, μπορεί να αφορά στην κατασκευή και συντήρηση του θησαυρού ή στην

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ ΕΙΔΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ ΕΙΔΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ & ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΠΑΛ ΕΙΔΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 24/06/2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΓΕΡΜΑΝΙΚΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής.

Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Αγαπητές/οί συνάδελφοι, σε αυτό το τεύχος σας προτείνουµε µερικά ενδιαφέροντα βιβλία που αφορούν βασικές αρχές της Συµβουλευτικής. Arist Von Schlippe, Jochen Schweitzer επιµέλεια: Βιργινία Ιωαννίδου µετάφραση:

Διαβάστε περισσότερα

eclass4u Tutoring Series #1 ΧΡΗΣΙΜΕΣ

eclass4u Tutoring Series #1 ΧΡΗΣΙΜΕΣ eclass4u Tutoring Series #1 ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ για να γράψετε μία Τέλεια Εργασία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ E-BOOK 1 ΓΡΑΜΜΑΤΟΣΕΙΡΑ 2 ΠΕΡΙΘΩΡΙΑ 3 ΤΙΤΛΟΙ ΚΑΙ ΥΠΟΤΙΤΛΟΙ/ ΕΠΙΚΕΦΑΛΙΔΕΣ 4 BULLET POINTS 5 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188)

Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Μακρυγιάννης: Αποµνηµονεύµατα (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου σσ. 185-188) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. α) Ποιες σκέψεις διατυπώνει ο Μακρυγιάννης στο εξεταζόµενο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ Β ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ: ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Θέµα:

ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ Β ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ: ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. Θέµα: Ε ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ Β ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ: ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΕΛΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέµα: Πολιτιστική Επικοινωνία και Τοπική ηµοσιότητα: Η αξιοποίηση των Μέσων Ενηµέρωσης, ο ρόλος των

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση. Οδηγός Αγοράς. metaphrasis

Μετάφραση. Οδηγός Αγοράς. metaphrasis Μετάφραση Οδηγός Αγοράς metaphrasis Ποιος βρίσκεται πίσω από το metaphrasis: Κυριακή Παπακωνσταντίνου Ήδη από τη φοίτηση στο Τμήμα της Αγγλικής γλώσσας και φιλολογίας της Φιλοσοφικής Αθηνών, τις σπουδές

Διαβάστε περισσότερα

Πώς μαθαίνουν οι μαθητές;

Πώς μαθαίνουν οι μαθητές; Τεχνικές για την καλλιέργεια δεξιοτήτων ανάγνωσης και γραφής Ευγενία Νιάκα Σχολική Σύμβουλος Πώς μαθαίνουν οι μαθητές; Οι μαθητές δεν απορροφούν «σαν σφουγγάρια», ούτε αποδέχονται άκριτα κάθε νέα πληροφορία.

Διαβάστε περισσότερα

Πολυ-Μέσα. Multi-Media

Πολυ-Μέσα. Multi-Media Μέσα (Media) Πολυ-Μέσα Multi-Media Μέσο (medium) Έννοια-κλειδί στη µελέτη της επικοινωνίας είναι η έννοια του µέσου. Ένα µέσο (medium) µπορεί να περιγραφεί ως ένα ολοκληρωµένο σύστηµα (φυσικόήτεχνητό)

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για το νέο HSK

Πληροφορίες για το νέο HSK Πληροφορίες για το νέο HSK Μετάφραση από την ιστοσελίδα http://www.chinesetesting.cn/gosign.do?id=1&lid=0# Το νέο HSK δημιουργήθηκε από το Χανπάν σε μια προσπάθεια καλύτερης εξυπηρέτησης των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων Καθηγητής: Δρ. Νίκος Μίτλεττον Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΜΗΤΡΙΚΟΥ ΘΗΛΑΣΜΟΥ ΜΕ ΤΗΝ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Ιωσηφίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 16754 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Μαρία Τζιράκη ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ: Α. Στοιχεία περίληψης ανά παράγραφο: 1 η : Διαπίστωση ότι η κρίση

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

Το μουσείο ζωντανεύει με ταξίδι σχολικό! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ποδράσηη

Το μουσείο ζωντανεύει με ταξίδι σχολικό! Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ποδράσηη ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ ΜΑΘΗΤΩΝ 9 5 ποδράσηη Σχέδια εργασίας σχολείων-μουσείων σχολικού έτους 2011-2012 Μουσείο Επιστημών και Τεχνολογίας Πανεπιστημίου Πατρών 2ο Δημοτικό Σχολείο Ακράτας Δημοτικό Μουσείο

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές υσκολίες (Πηγή : http://mariaskokou.wordpress.com ) Μιλώντας για τη δυσλεξία Έχει ϖεράσει ϖάνω αϖό ένας αιώνας αϖό την ϖρώτη ϖεριγραφή ενός ϖεριστατικού δυσλεξίας. O γιατρός W.Pringle Morgan

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249)

Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννη Ρίτσου: Ρωµιοσύνη (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 245-249) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Ο ποιητής, αξιοποιώντας την ιστορική του µνήµη, κινείται

Διαβάστε περισσότερα

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53)

Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Γιάννης Ρίτσος: Ανυπόταχτη Πολιτεία (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 51-53) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία:

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Cross sectional Panel Omnibus

Cross sectional Panel Omnibus είδη ερευνών Ποσοτικές έρευνες Η έρευνα µε δοµηµένο ερωτηµατολόγιο Πρόσωπο µε πρόσωπο Τηλεφωνική Ταχυδροµική Μέσω ιαδικτύου 1 Ποσοτικές έρευνες (συνέχεια) Η έρευνα µε δοµηµένο ερωτηµατολόγιο Cross sectional

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270)

Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ: Τέλλου Άγρα: «Αµάξι στη βροχή» (Κ.Ν.Λ. Β Λυκείου, σ. 270) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία: 1. Η αναπόληση

Διαβάστε περισσότερα

1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ανδρέας Κάλβος: Τα Ηφαίστεια (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 11-15)

1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ανδρέας Κάλβος: Τα Ηφαίστεια (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 11-15) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ανδρέας Κάλβος: Τα Ηφαίστεια (Κ.Ν.Λ. Γ Λυκείου, σσ. 11-15) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµ- µατολογικά στοιχεία: 1. Πώς

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Διατριβή

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Διατριβή ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Διατριβή Η ΣΥΝΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΑΛΚΟΟΛ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΣ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗΣ, ΚΑΙ Η ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΤΟ ΕΜΒΡΥΟ ΣΤΕΦΑΝΗ ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΥ Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Η ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΣΤΟ ΣΥΓΧΡΟΝΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Αρχειονοµίας-Βιβλιοθηκονοµίας Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών2007-2008 ιδάσκουσα: Κατερίνα Τοράκη (Οι διαλέξεις περιλαµβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΝΙΝΑ-ΠΑΖΑΡΖΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. Βήματα για την εκπόνηση εργασίας 1 ο -Επιλογή του Θέματος Είτε επιλέξει κάποιος το θέμα μόνος του είτε από λίστα θεμάτων του καθηγητή,πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση

Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Πέντε Προτάσεις Αντιμετώπισης των υσκολιών στην Ανάγνωση Tο φαινόμενο της ανάγνωσης προσεγγίζεται ως ολική διαδικασία, δηλαδή ως λεξιλόγιο, ως προφορική έκφραση και ως κατανόηση. ημήτρης Γουλής Πρώτη Πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

Χαρτογράφηση και Ανάλυση των Επιστηµονικών, Ερευνητικών και Επαγγελµατικών συνεργασιών των µελών του Εκπαιδευτικού Προσωπικού Τµηµάτων ΑΕΙ

Χαρτογράφηση και Ανάλυση των Επιστηµονικών, Ερευνητικών και Επαγγελµατικών συνεργασιών των µελών του Εκπαιδευτικού Προσωπικού Τµηµάτων ΑΕΙ Χαρτογράφηση και Ανάλυση των Επιστηµονικών, Ερευνητικών και Επαγγελµατικών συνεργασιών των µελών του Εκπαιδευτικού Προσωπικού Τµηµάτων ΑΕΙ Ευθυµία Καγκασίδου Πτυχιακή Εργασία Τµήµα Γεωπληροφορικής και

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός και Στόχοι των. Επιστηµονικών Εργασιών υπό Εξέλιξη. (Working paper series)

Σκοπός και Στόχοι των. Επιστηµονικών Εργασιών υπό Εξέλιξη. (Working paper series) Σκοπός και Στόχοι Σκοπός και Στόχοι των Επιστηµονικών Εργασιών υπό Εξέλιξη (Working paper series) Η µηνιαία Σειρά Επιστηµονικών Εργασιών υπό Εξέλιξη (ΣΕΕΕ), αποτελεί την επίσηµη έκδοση επιστηµονικών και

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική διαδικασία και συγγραφή διατριβής: Μεθοδολογικές παρατηρήσεις ρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας Τα βασικά στάδια για την εκπόνηση

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2010 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2010 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2010 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΜΑΣ: Στο Γυμνάσιο γίνεται η πρώτη και καθοριστικής σημασίας επαφή των μαθητών με τα Αρχαία Ελληνικά Στο Γυμνάσιο πρέπει να καταφέρουμε να

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 17448 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Κατσικογιώργου Ειρήνη Θέματα Α. Στο κείμενο καταγράφονται τα χαρακτηριστικά του δημοσιογραφικού

Διαβάστε περισσότερα

Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ.

Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ. Τµήµα Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας Α.Π.Θ. Η ιστορία του Το Τµήµα ιδρύθηκε το 1951, αρχικά ως µέρος του Ινστιτούτου Ξένων Γλωσσών και Φιλολογιών του Πανεπιστηµίου Θεσσαλονίκης, και στη συνέχεια, από

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «Οδηγίες για τον τρόπο αξιολόγησης μαθημάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2015-2016»

ΘΕΜΑ: «Οδηγίες για τον τρόπο αξιολόγησης μαθημάτων του Γενικού Λυκείου για το σχολικό έτος 2015-2016» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- Βαθμός Ασφαλείας: Να διατηρηθεί μέχρι: Βαθ. Προτεραιότητας: Αθήνα, 20-11-2015 Αρ. Πρωτ. 188140/Δ2 ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Π/ΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 6 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Τι ονοµάζουµε πρόγραµµα υπολογιστή; Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να:

Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Αξιολογήστε την ικανότητα του μαθητή στην κατανόηση των προφορικών κειμένων και συγκεκριμένα να: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΡΟΠΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Ανταποκρίνονται στην ακρόαση του προφορικού

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων

Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων Εισαγωγή Από το Μάιο του 2011 έγιναν ουσιαστικές και ριζικές αλλαγές στο πιστοποιητικό ελληνομάθειας, που αφορούν

Διαβάστε περισσότερα

Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55)

Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Ουίλλιαµ Σαίξπηρ: «Σονέτο XVIII» (Ν.Ε.Λ. Β Λυκείου, Α5, σσ. 54-55) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Στοιχεία που αφορούν στο συγγραφέα, λογοτεχνικό περιβάλλον και λοιπά γραµµατολογικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου

Διάρκεια: 2Χ80 Προτεινόμενη τάξη: Δ -Στ Εισηγήτρια: Χάρις Πολυκάρπου ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Θεατρικό Εργαστήρι: Δημιουργία δραματικών πλαισίων με αφορμή μαθηματικές έννοιες. Ανάπτυξη ικανοτήτων για επικοινωνία μέσω του θεάτρου και του δράματος. Ειδικότερα αναφορικά με τις παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ

ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ ΣΟΦΙΑ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: Κ.Π. ΚΑΒΑΦΗΣ, ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ ΤΟΥ ΠΟΙΗΤΗ Εισαγωγικά: Τι είναι λογοτεχνικό αρχείο; Τι περιέχει το αρχείο ενός ποιητή; Ποιος είναι ο πονοκέφαλος ενός εκδότη; Τι ηθικά διλήμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Κατ/νση Τοπικής Αυτοδιοίκησης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ «Μοντέλα στρατηγικής διοίκησης και

Διαβάστε περισσότερα

I.C.B.S. METAΠTYXIAKO TMHMA ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: DMS ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΜΕΡΟΣ Α (70% του βαθµού)

I.C.B.S. METAΠTYXIAKO TMHMA ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: DMS ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ. ΜΕΡΟΣ Α (70% του βαθµού) I.C.B.S. METAΠTYXIAKO TMHMA ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: DMS ΜΑΘΗΜΑ: ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΡΟΣ Α (70% του βαθµού) Ετοιµάστε µια αναφορά προς τη διοίκηση, µε µέγιστο αριθµό λέξεων 3000 (+/- %), χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφράζοντας ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΜΠΟΤΟΝΑΚΗ ΔΗΜΗΤΡΑ- ΜΑΡΙΑ 9 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ» ΕΛΕΤΟ ΑΘΗΝΑ, 7-9 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2013

Μεταφράζοντας ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΜΠΟΤΟΝΑΚΗ ΔΗΜΗΤΡΑ- ΜΑΡΙΑ 9 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ» ΕΛΕΤΟ ΑΘΗΝΑ, 7-9 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2013 Μεταφράζοντας το κρίκετ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ ΜΠΟΤΟΝΑΚΗ ΔΗΜΗΤΡΑ- ΜΑΡΙΑ 9 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ «ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ» ΕΛΕΤΟ ΑΘΗΝΑ, 7-9 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2013 Εισαγωγικά γ Κρίκετ: ένα ήρεμο ομαδικό άθλημα κάνει

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Σπύρος Παπαδάκης. Σχολή Θετικών Επιστημών & Τεχνολογίας Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Δρ. Σ. Παπαδάκης

Δρ. Σπύρος Παπαδάκης. Σχολή Θετικών Επιστημών & Τεχνολογίας Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Δρ. Σ. Παπαδάκης Τεκμηρίωση η Επιστημονικών Εργασιών,, Διπλωματικών και Διδακτορικών Διατρίβων: Το σύστημα APA Δρ. Σπύρος Παπαδάκης Σχολή Θετικών Επιστημών & Τεχνολογίας Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Σκοπός σκοπός και

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών

Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Αξιολόγηση Εκτελεστικών Λειτουργιών Εισαγωγή: οκιμασίες Εκτελεστικών Λειτουργιών και η Συμβολή τους στην Επαγγελματική σας Επιλογή Η σημασία της αξιολόγησης των γνωστικών δεξιοτήτων Οι γνωστικές ικανότητες

Διαβάστε περισσότερα

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη Μαρίνα Ματθαιουδάκη Περίληψη Τα Ηλεκτρονικά Σώματα Κειμένων (ΗΣΚ) αποτελούνται από σειρά κειμένων (γραπτών ή προφορικών) και είναι αποθηκευμένα σε ηλεκτρονική μορφή και προσβάσιμα με τη χρήση εργαλείων

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παρασκευή 20/3/2015

Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Παρασκευή 20/3/2015 Η θέση της ξένης λογοτεχνίας στα εγχειρίδια διδασκαλίας της λογοτεχνίας στη ευτεροβάθμια Εκπαίδευση Παρασκευή 20/3/2015 ΕΠΠΣ-ΑΠΣ λογοτεχνίας Το Πρόγραμμα Σπουδών στη λογοτεχνία δομείται για όλη την υποχρεωτική

Διαβάστε περισσότερα

Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης

Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης Η ερευνητική διαδικασία: Προετοιμασία ερευνητικής πρότασης και συγγραφή ερευνητικής έκθεσης / διατριβής. Δρ. Ηλίας Μαυροειδής Σ.Ε.Π.,., Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο Τα στάδια της ερευνητικής διαδικασίας

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.

Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία. Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307. Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth. Τίτλος Μαθήματος: Εισαγωγή στην παιδική λογοτεχνία Κωδικός Μαθήματος: ΓΛ0307 Διδάσκων: Διδάσκουσα: Τσιλιμένη Τασούλα, tsilimeni@uth.gr Είδος Μαθήματος: Υποχρεωτικό Εξάμηνο: 1 ο και 2 ο Μονάδες ECTS: 6

Διαβάστε περισσότερα

Το Σηντι-Ρωμ του Δυσαλέξη

Το Σηντι-Ρωμ του Δυσαλέξη Το Σηντι-Ρωμ του Δυσαλέξη Μια εκπαιδευτική εφαρμογή για παιδιά με δυσλεξία Απόστολος Πηγιάκης Ειδικός Παιδαγωγός ΕΠΙΛΕΞΕΙ Μαρία Καραβελάκη, Αναλύτρια εκπαιδευτικών συστημάτων ΙΝΤΕ*LEARN Τεχνολογίες Αιχμής

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία. Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης

Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία. Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Σύγχρονος χορός: Ιστορία, εκπαίδευση, σύνθεση και χορογραφία Ενότητα 9: Χοροθέατρο Γαλάνη Μαρία (Μάρω) PhD Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης 1 Σκοπός της ενότητας Γνωριμία με την τέχνη του χοροθεάτρου

Διαβάστε περισσότερα

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164)

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Αφού µελετήσετε τη διήγηση του Κολοκοτρώνη

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

γλωσσικέςεπιλογές λειτουργίες/περικείµενα -Μιαφοράκιένανκαιρό -ΛαέτηςΑθήνας - Συµπληρώστε τα κενά. - Προσοχή, παρακαλώ! Μην αφήνετε - σήµερα φιλοξενούµε τον κύριο Γάτο -Τσουκαλάςόπ. π. σ. 55 - Κεραµεικός,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ. Public Relations Management ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Public Relations Management Στόχος του Προγράμματος Το πρόγραμμα Διοίκηση Επικοινωνίας Δημοσίων Σχέσεων είναι ένα πλήρες και ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα με

Διαβάστε περισσότερα