International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE"

Transcript

1 DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 12

2 Οργανωτική Επιτροπή Συνεδρίου O r g a n i z i n g C o m m i t t e e Z o e G a v r i i l i d o u A n g e l i k i E f t h y m i o u E v a n g e l i a T h o m a d a k i Penelop e Kambakis -Vougiou klis Γραμματειακή Υποστήριξη S e c r e t a r i a l S u p p o r t Ioannis Anagnostopoulos M a r i a G e o r g a n t a P o l y x e n i I n t z e N i k o s M a t h i o u d a k i s L i d i j a M i t i t s E l e n i P a p a d o p o u l o u A n n a S a r a f i a n o u E l i n a C h a dji p a p a ISBN Τ υ π ο γ ρ α φ ι κ ή ε π ι μ έ λ ε ι α Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ η ς Ε λ έ ν η Π α π α δ ο π ο ύ λ ο υ Ε λ ί ν α Χ α τ ζ η π α π ά Σ χ ε δ ι α σ μ ό ς ε ξ ώ φ υ λ λ ο υ Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ ης Copyright 12 Δ η μ ο κ ρ ί τ ε ι ο Π α ν ε π ι σ τ ή μ ι ο Θ ρ ά κ η ς D e m o c r i t u s U n i v e r s i t y o f T h r a c e Ε ρ γ α σ τ ή ρ ι ο Σ ύ ν τ α ξ η ς, Μ ο ρ φ ο λ ο γ ί α ς, Φ ω ν η τ ι κή ς, Σ η μ α σ ι ο λ ο γ ί α ς, L a b o ra to r y o f S y n ta x, M o r pho l o g y, P h o n e t i c s, S e m a n t i c s, Δ ι ε θ ν έ ς Σ υ ν έ δ ρ ι ο Ε λ λ η ν ι κ ή ς Γ λ ω σ σ ο λ ο γ ί α ς I n t er n a ti o n a l C o n fe r e n c e o f G r e e k L inguist ic s +Μ όρφωση Δ Π Θ +M orp ho SE D U T H

3 Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ Μαρία Παραδιά Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, Ελλάδα Ναπολέων Σπ. Μήτσης Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Ελλάδα Σωτήριος Γκλαβάς Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, Ελλάδα Δημήτριος Τζιμώκας Πανεπιστήμιο Αθηνών, Ελλάδα ABSTRACT The present paper focuses on the vocabulary instruction material as well as the vocabulary development and assessment techniques currently used as part of Modern Greek Language courses in Greek junior high schools. Its main aim is to examine whether there is a correlation between the instructors theoretical assumptions concerning vocabulary and the relevant techniques and materials used by them. A sampling investigation on Greek literature teachers was conducted with the use of a special questionnaire. The results reveal a division of the instructors in two almost equivalent groups: those who regard vocabulary and grammar as equally important and those who consider vocabulary of secondary importance. However, the instructors theoretical preferences seem to have no major impact on their actual teaching practices. In particular, although many of them claim that they try to work on vocabulary in a systematic way within a communicative model, as far as the teaching materials are concerned, the vast majority of them tend to rely on traditional solutions such as the excessive use of textbooks where vocabulary is approached separately from other language domains. Λέξεις κλειδιά: νεοελληνική γλώσσα διδασκαλία, δευτεροβάθμια εκπαίδευση, λεξιλόγιο, γραμματική, τεχνικές ανάπτυξης λεξιλογίου, διδακτικό υλικό, αξιολόγηση λεξιλογίου, αποτελέσματα έρευνας 1. Εισαγωγή Η πρόβλεψη του νέου Διαθεματικού Ενιαίου Πλαισίου Προγραμμάτων Σπουδών για εφαρμογή της επικοινωνιακής και κειμενοκεντρικής μεθόδου στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας (Γαβριηλίδου κ.α. 6α, 6β, ΥΠ.Ε.Π.Θ. - Π.Ι. 2) προκρίνει την ισότιμη ενασχόληση με τη γραμματική και το λεξιλόγιο (Γούτσος 6, Μήτσης 1998, Παραδιά κ.α. 9), γεγονός που συνάδει με τις σύγχρονες γλωσσικές θεωρίες για τη σημασία του λεξιλογίου (Aitchison 1994, Γούτσος 6, Meara 1997, Μότσιου 1994, Μπακάκου-Ορφανού 5, Σακελλαρίου 5, Singleton 1999). Σύμφωνα με τις τελευταίες, το λεξιλόγιο αποτελεί βασικό συστατικό της γλώσσας πάνω στο οποίο βασίζεται η γλωσσική παραγωγή και συνεπώς η γραμματική έρχεται ως ένα σύστημα κανόνων να τακτοποιήσει τις προϋπάρχουσες λεξιλογικές δομές. Η θέση αυτή και την αξία της γραμματικής αναγνωρίζει και τη λεξιλογική φύση της γλώσσας προβάλλει (Coady 1997: 235, Lewis 1993: 51 & 89, Μήτσης 4: 145, Wilkins 1972: 111). Παρότι, βέβαια, τα περισσότερα ρεύματα διδασκαλίας του λεξιλογίου σχετίζονται κυρίως με τη διδασκαλία της δεύτερης γλώσσας, καθώς σε αυτόν τον χώρο έχουν διενεργηθεί οι περισσότερες επιστημονικές έρευνες, θεωρητικές αναλύσεις και διδακτικές εφαρμογές για το λεξιλόγιο, από αυτά μπορούμε να αντλήσουμε χρήσιμα συμπεράσματα και για τη διδασκαλία του λεξιλογίου της μητρικής γλώσσας (βλ. Γούτσος 6). Επιπλέον, άλλες έρευνες (Brown 1993, Coady 1997) αποκάλυψαν την εξής αντίφαση: αφενός οι διδάσκοντες πιστεύουν ότι είναι εύκολο να μάθει κανείς τις λέξεις και γι αυτό θεωρούν ότι δεν είναι In Z. Gavriilidou, A. Efthymiou, E. Thomadaki & P. Kambakis-Vougiouklis (eds), 12, Selected papers of the th ICGL, pp Komotini/Greece: Democritus University of Thrace.

4 [ Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ] απαραίτητη η διδασκαλία του λεξιλογίου και αφετέρου οι διδασκόμενοι αποδίδουν ιδιαίτερη σημασία στις λέξεις και τείνουν να τις μάθουν με μεγαλύτερη προθυμία απ ό,τι τη γραμματική. Εκτός, όμως, από την ανάδειξη της σημασίας του λεξιλογίου στο πλαίσιο του γλωσσικού μαθήματος, η σύγχρονη γλωσσική θεωρία επισημαίνει ότι για να καθιερωθεί το λεξιλόγιο στις συνειδήσεις των εκπαιδευτικών και των μαθητών, θα πρέπει οι πρώτοι να έχουν πάντοτε υπόψη τα τρία βασικά ζητήματα που αφορούν τη διδασκαλία του λεξιλογίου: α) τι λεξιλόγιο θα διδαχθεί (Nation 1), β) ποια είναι η δομή του (Μπακάκου-Ορφανού 1996, 5, Nation 1) και γ) ποιες είναι οι ενδεδειγμένες αρχές και μέθοδοι διδασκαλίας του (Αναστασιάδη-Συμεωνίδη 1996, Γούτσος 6, Κατσιμαλή 1, Μήτσης 1996, Μπακάκου-Ορφανού 3, Nation 1, Sökmen 1997, Χαραλαμπάκης 1994, Daller et al. 7). Στο πλαίσιο των παραπάνω θεωριών, η παρούσα έρευνα θα εστιάσει στις μεθόδους αξιολόγησης του λεξιλογίου και θα εξετάσει τη σχέση τους με τις τεχνικές ανάπτυξης του λεξιλογίου καθώς και με το αντίστοιχο διδακτικό υλικό. Η συσχέτιση αυτή συνάδει με τη θέση ότι η αξιολόγηση του λεξιλογίου και η γενικότερη γλωσσική αξιολόγηση αποτελούν όψεις του ίδιου νομίσματος και ότι πρέπει να συμβάλλουν στην ανάπτυξη της επικοινωνιακής επάρκειας των μαθητών (Μπακάκου-Ορφανού 1996, 5, Read ). Η τελευταία, άλλωστε, λειτουργία της αξιολόγησης του λεξιλογίου καταδεικνύει τη γενικότερη σημασία της αξιολόγησης, η οποία έχει τονιστεί από πολλούς μελετητές 1. Επιπλέον, η παρούσα εργασία αποβλέπει να συμβάλει στην έρευνα σχετικά με τη διδασκαλία του λεξιλογίου στο χώρο της καλλιέργειας της μητρικής γλώσσας, όπου παρατηρείται έλλειψη σχετικών εμπειρικών δεδομένων (Γούτσος 6). 2. Θεωρητικά ζητήματα για την αξιολόγηση του λεξιλογίου Η μεγαλύτερη έμφαση στο λεξιλόγιο, συνεπάγεται την ανάγκη για μεγαλύτερη εξοικείωση των εκπαιδευτικών με τον τρόπο ανάπτυξης δοκιμασιών (τεστ) που θα διασφαλίζουν μια αξιόπιστη εκτίμηση της επίδοσης των μαθητών στην εκμάθηση του λεξιλογίου σε άμεση συνάρτηση με τις επικοινωνιακές τους ανάγκες. Βασική προϋπόθεση για την επίτευξη του παραπάνω στόχου είναι να εντάσσεται η αξιολόγηση του λεξιλογίου στη γενικότερη αποτίμηση της γλωσσικής επάρκειας των μαθητών (Read : 4). Άλλωστε, βάσει των σύγχρονων επιστημονικών αντιλήψεων, η καλή γνώση μιας γλώσσας δεν εξαρτάται τόσο από το πόσες λέξεις γνωρίζει κανείς, αλλά από το πόσο αποτελεσματικά τις χρησιμοποιεί, προκειμένου να επιτύχει συγκεκριμένο επικοινωνιακό στόχο. Αυτός είναι ο λόγος που οι σύγχρονες δοκιμασίες γλωσσικής επάρκειας στην πλειονότητά τους προσομοιώνουν πραγματικές επικοινωνιακές περιστάσεις, στις οποίες οι μαθητές είναι πιθανό να εμπλακούν εκτός τάξης. Οι μαθητές θα μπορέσουν με μια καλή γνώση του λεξιλογίου να εκτελέσουν με επιτυχία αυτές τις δραστηριότητες, αλλά η αξιολόγηση δεν θα πρέπει να επικεντρώνεται πρωτίστως ούτε στο λεξιλόγιο ούτε σε κανένα άλλο γλωσσικό επίπεδο. Αντίθετα, οι εκπαιδευτικοί πρέπει να στοχεύουν στην εκτίμηση του βαθμού ανταπόκρισης των μαθητών τους στις συνολικές απαιτήσεις της εκάστοτε γλωσσικής δραστηριότητας. Αυτό δε σημαίνει ότι οι εκπαιδευτικοί πρέπει να περιοριστούν σε δοκιμασίες επικοινωνιακού χαρακτήρα παραγκωνίζοντας τις παραδοσιακές, που εστιάζουν στη γνώση και χρήση των λέξεων ως μεμονωμένων σημασιολογικών μονάδων. Η βέλτιστη αξιολογική πρακτική συνδυάζει επικοινωνιακές και παραδοσιακές πρακτικές κατά τρόπο, ώστε να αλληλοσυμπληρώνονται ανάλογα με τις απαιτήσεις του εκάστοτε διδακτικού στόχου. Στη συνέχεια, ο Read (: 8-13) παρουσιάζει τρεις άξονες της αξιολόγησης του λεξιλογίου, οι οποίοι μπορούν να περιγραφούν εν συντομία ως εξής: (α) μεμονωμένη αξιολόγηση: μέτρηση της γνώσης της σημασίας ή χρήσης των λέξεων ως ανεξάρτητων γλωσσικών μονάδων ενσωματωμένη αξιολόγηση: λεξιλογικές μετρήσεις που αποτελούν μέρος της αξιολόγησης της χρήσης ευρύτερων της λέξης γλωσσικών μονάδων. (β) επιλεκτική αξιολόγηση: μέτρηση λεξιλογικής γνώσης που εστιάζει σε συγκεκριμένα λεξικά στοιχεία εξαντλητική αξιολόγηση: μέτρηση λεξιλογικής γνώσης που λαμβάνει υπόψη το συνολικό λεξιλογικό περιεχόμενο είτε του γλωσσικού υλικού που προσλαμβάνουν (δραστηριότητες κατανόησης γραπτού και προφορικού λόγου) είτε του γλωσσικού υλικού που παράγουν οι εξεταζόμενοι (δραστηριότητες παραγωγής γραπτού και προφορικού λόγου). (γ) αξιολόγηση ανεξάρτητη από το περικείμενο: μέτρηση λεξιλογικής γνώσης όπου ο εξεταζόμενος μπορεί να παραγάγει την προσδοκώμενη απάντηση χωρίς αναφορά σε οποιοδήποτε περικείμενο αξιολόγηση εξαρτημένη από το περικείμενο: μέτρηση λεξιλογικής γνώσης, η οποία αξιολογεί την ικανότητα του εξεταζόμενου να λαμβάνει υπόψη του τις πληροφορίες από τα συμφραζόμενα προκειμένου να παραγάγει την προσδοκώμενη απάντηση. 1 Βλ. ενδεικτικά Brown 3, Δημητρόπουλος 1981, Ηλιοπούλου 9, Huot 2. [ 69 ]

5 [ ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΙΑ, ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΓΚΛΑΒΑΣ, ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΣΠ. ΜΗΤΣΗΣ & ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΖΙΜΩΚΑΣ ] Οι παραπάνω τρεις διαστάσεις, βέβαια, όπως διευκρινίζει ο Read, δεν συνιστούν ένα ολοκληρωμένο πρότυπο αξιολόγησης του λεξιλογίου, αλλά μάλλον ένα ευρύ θεωρητικό πλαίσιο που επιτρέπει μια αδρομερή κατηγοριοποίηση των διαφόρων τύπων αξιολόγησης που χρησιμοποιούνται σήμερα. Ειδικότερα, συμβάλλουν στον εντοπισμό των κοινών σημείων μεταξύ των αξιολογήσεων παραδοσιακού τύπου και των αξιολογήσεων που αποτιμούν το λεξιλόγιο πιο ολιστικά. Πρέπει εδώ να σημειωθεί ότι οι παραπάνω διαστάσεις αξιολόγησης του λεξιλογίου που προτείνει ο Read, έχουν γίνει ευρύτερα αποδεκτές από τους συναφείς επιστημονικούς κύκλους (Schmitt : ). 3. Στόχοι και υπόθεση έρευνας Βασιζόμενη στο παραπάνω θεωρητικό πλαίσιο, η παρούσα έρευνα στοχεύει στην εμπειρική αποτίμηση των γενικότερων διδακτικών αρχών, των ειδών διδακτικού υλικού και των τεχνικών ανάπτυξης και αξιολόγησης του λεξιλογίου που χρησιμοποιούν οι εκπαιδευτικοί Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης για το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας γυμνασίου. Απώτεροι στόχοι είναι: α) να αποτιμηθεί ο βαθμός συνάφειας μεταξύ των χρησιμοποιούμενων τεχνικών ανάπτυξης λεξιλογίου και των σχετικών διδακτικών υλικών αφενός και της αρχής της ισοτιμίας γραμματικής και λεξιλογίου αφετέρου, β) να διαπιστωθεί αν συνδυάζονται ή όχι οι δραστηριότητες παραδοσιακού και επικοινωνιακού χαρακτήρα κατά την εν λόγω αξιολόγηση, γ) να διαπιστωθεί αν όντως ο κάθε τύπος αξιολόγησης του λεξιλογίου μπορεί να συσχετιστεί με συγκεκριμένο/-α είδος/-η διδακτικού υλικού ή με συγκεκριμένη τεχνική ανάπτυξης του λεξιλογίου. Προκειμένου να εξυπηρετηθούν οι παραπάνω στόχοι, συντάχτηκε ένα ερωτηματολόγιο (βλ. υποενότητα 4.1) με το οποίο επιχειρήθηκε να καλυφθούν όλα τα θέματα που σχετίζονται με τη διδασκαλία του λεξιλογίου. Όσον αφορά τα ερωτήματα σχετικά με τα είδη αξιολόγησης, αντιστοιχούν στους έξι διαφορετικούς τύπους αξιολόγησης του λεξιλογίου που διακρίνει συμβατικά ο Read και οι οποίοι ανά δύο αποτελούν τα άκρα των τριών κύριων αξόνων αξιολόγησης (βλ. ενότητα 2). Τα άκρα αυτών των αξόνων αντιστοιχούν σε δύο βασικές κατηγορίες εκπαιδευτικών. Στο ένα άκρο βρίσκονται οι πιο «παραδοσιακοί» εκπαιδευτικοί, οι οποίοι δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στη γραμματική από ό,τι στο λεξιλόγιο και αναμένεται να υιοθετούν τρόπους αξιολόγησης που τείνουν περισσότερο προς την αποτίμηση της γνώσης μεμονωμένων και συγκεκριμένων λεξικών μονάδων και λιγότερο προς την αποτίμηση της χρήσης τους σε συνάρτηση με το γλωσσικό τους περιβάλλον. Αντίθετα, στο άλλο άκρο εντοπίζονται οι εκπαιδευτικοί που ενστερνίζονται μια ισόρροπη ενασχόληση τόσο με τη γραμματική όσο και με το λεξιλόγιο, και αυτοί αναμένεται να τείνουν περισσότερο προς την αξιολόγηση όχι μόνο της γνώσης σημασιών αλλά και της επικοινωνιακής χρήσης των λέξεων, ενταγμένων όμως σε ευρύτερες γλωσσικές μονάδες και σε άμεση συνάρτηση με δεδομένο περικείμενο. 4. Μεθοδολογία 4.1 Κατάρτιση ερωτηματολογίου Το ερωτηματολόγιο 2 για τη συλλογή του ερευνητικού υλικού καταρτίστηκε βάσει των αναλύσεων των Nation (1) και Read () για τα αγγλικά και των Ιακώβου κ.α. (4), Μπακάκου-Ορφανού (3) και Γούτσου (6) για τα ελληνικά και ελέγχθηκε, στο βαθμό του δυνατού, τόσο η εγκυρότητά όσο και η αξιοπιστία του. Απευθύνεται στους φιλολόγους που διδάσκουν το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο και εστιάζει στα εξής: (α) στις γενικότερες απόψεις των διδασκόντων για τη θέση του λεξιλογίου στο γλωσσικό μάθημα, για το είδος του λεξιλογίου που πρέπει να διδάσκεται και για τον τρόπο που πρέπει να γίνεται αυτή η διδασκαλία, (β) στις τεχνικές που χρησιμοποιούν οι διδάσκοντες για τη διδασκαλία νέων λέξεων, (γ) στις τεχνικές που χρησιμοποιούν οι διδάσκοντες για να βελτιώσουν την ικανότητα χρήσης των λέξεων από τους μαθητές τους, (δ) στις πηγές άντλησης και στους τρόπους ανάπτυξης του εν χρήσει σχετικού διδακτικού υλικού, (ε) στους προτιμώμενους τύπους δραστηριοτήτων κατά τη διδασκαλία του λεξιλογίου, (στ) στους τύπους αξιολόγησης του λεξιλογίου που προτιμούν οι εκπαιδευτικοί και (ζ) στις προτάσεις που έχουν να καταθέσουν οι εκπαιδευτικοί για βελτίωση των εγχειριδίων και κατ επέκταση των σχετικών αναλυτικών προγραμμάτων σπουδών σε σχέση με τη διδασκαλία του λεξιλογίου. 2 Για το πλήρες κείμενο του ερωτηματολογίου βλ. Παραδιά κ.α. (υπό δημοσίευση). [ ]

6 [ Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ] Στην παρούσα έρευνα θα επικεντρωθούμε στα αποτελέσματα που προέκυψαν από τις ερωτήσεις κλειστού τύπου (πολλαπλών επιλογών και ιεράρχησης κατά προτεραιότητα) των πεδίων εστίασης (α), (β), (γ), (δ), (ε) και (στ). 4.2 Μέθοδος συγκέντρωσης του ερευνητικού υλικού και ποσοτικής ανάλυσης Το ερωτηματολόγιο διανεμήθηκε στους φιλολόγους 117 γυμνασίων σε όλη την Ελλάδα, οι οποίοι διδάσκουν το μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. Στην έρευνα τελικά συμμετείχαν συνολικά 529 εκπαιδευτικοί από τα σχολεία αυτά. Μετά τη διενέργεια της δειγματοληψίας και τη συγκέντρωση των συμπληρωμένων ερωτηματολογίων, όλες οι απαντήσεις κλειστού τύπου καταχωρίστηκαν σε βάση δεδομένων δομημένη κατ αντιστοιχία με τα διάφορα πεδία εστίασης του ερωτηματολογίου. Η ανάλυση των αποτελεσμάτων περιλάμβανε πίνακες και διαγράμματα συχνοτήτων, καθώς οι περισσότερες μεταβλητές του αρχείου δεδομένων ήταν κατηγορικές. Η συνάφεια μεταξύ του είδους των απαντήσεων διδασκόντων και μαθητών και των δημογραφικών ή άλλων παραμέτρων μελετήθηκε με τη χρήση του στατιστικού ελέγχου chi square test (X 2 ). Όλοι οι στατιστικοί έλεγχοι πραγματοποιήθηκαν σε επίπεδο σημαντικότητας α = 5% με τη χρήση του στατιστικού προγράμματος SPSS 13. για Windows. 4.3 Περιγραφή του δείγματος Όσον αφορά τη γενικότερη περιγραφή του δείγματος των συμμετεχόντων στην έρευνα, εκτεταμένη συμμετοχή είχαν τα σχολεία της επαρχίας (αστικές, ημιαστικές και αγροτικές περιοχές) από όπου προέρχεται το 83,9% των εκπαιδευτικών, ενώ μόλις το 16,1% είναι από τα δύο μεγάλα αστικά κέντρα. Επίσης, οι γυναίκες απετέλεσαν την πλειονότητα του δείγματος (79,4% έναντι μόλις του,6% των ανδρών). Επιπροσθέτως, το δείγμα των εκπαιδευτικών περιέλαβε όλα τα σχετικά επίπεδα διδακτικής εμπειρίας: α) 43,% πάνω από 12 έτη, β) 21,6% από 6 έως 11 έτη και γ) 35,4% έως 5 έτη. 5. Αποτελέσματα Βασικά θέματα διδασκαλίας λεξιλογίου Σχετικά με το ζήτημα για τον ρόλο του λεξιλογίου στη γλωσσική διδασκαλία, οι απόψεις των διδασκόντων παρουσιάζονται διχασμένες, καθώς για το 5,9% των διδασκόντων, η θέση του λεξιλογίου είναι περιφερειακή και επεξηγηματική, ενώ για το 49,1% είναι κεντρικής σημασίας (Γράφημα 1). Την ίδια εικόνα παρουσιάζουν όλες οι δημογραφικές υποομάδες των διδασκόντων. 49% 51% Περιφερειακή Κεντρική Γράφημα 1 Η θέση του λεξιλογίου στη γλωσσική διδασκαλία 3 Χάριν συντομίας, σε κάθε μέτρηση αναφέρονται οι τυχόν διαφοροποιήσεις μεταξύ διδασκόντων που υποστηρίζουν την κεντρική θέση του λεξιλογίου και διδασκόντων που υποστηρίζουν την περιφερειακή θέση του στο γλωσσικό μάθημα. Δε γίνεται αναφορά σε καμία άλλη υποομάδα διδασκόντων (διάκριση βάση φύλου, τόπου εργασίας, διδακτικής εμπειρίας κτλ.). [ 71 ]

7 [ ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΙΑ, ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΓΚΛΑΒΑΣ, ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΣΠ. ΜΗΤΣΗΣ & ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΖΙΜΩΚΑΣ ] Στο ερώτημα «ποιο είδος λεξιλογίου νομίζετε ότι πρέπει να διδάσκεται;» η συντριπτική πλειονότητα των διδασκόντων (73,% 4 ) θεωρεί ότι τόσο το απαιτητικό (Α=λόγιο) όσο και το μη απαιτητικό (ΜΑ=μη λόγιο) πρέπει να χρησιμοποιούνται, ανάλογα όμως με τον εκάστοτε διδακτικό στόχο και μεθοδολογία (Γράφημα 2). Στη δεύτερη θέση έρχεται η παράλληλη διδασκαλία απαιτητικού και μη απαιτητικού λεξιλογίου ανάλογα με τα ενδιαφέροντα των μαθητών (41,2%). Ακολουθούν η διδασκαλία αποκλειστικά του μη απαιτητικού λεξιλογίου (31,%), η διδασκαλία του ειδικού λεξιλογίου (,4%) και η διδασκαλία του απαιτητικού λεξιλογίου (11,5%). 73, 5 41,2 31,,4 11,5 (ΜΑ)+(Α) ανάλογα με διδακτικούς στόχους (ΜΑ)+(Α) ανάλογα με ενδιαφέροντα μαθητών Μη απαιτητικό λεξιλόγιο (ΜΑ) Ειδικό λεξιλόγιο Απαιτητικό λεξιλόγιο (Α) Γράφημα 2 Προτίμηση σε είδος λεξιλογίου που πρέπει να διδάσκεται (%) Παράλληλα, οι απόψεις των διδασκόντων σε ό,τι αφορά τον τρόπο εκμάθησης του λεξιλογίου ποικίλλουν, με το 5,1% 5 να υποστηρίζουν τη συστηματική διδασκαλία κειμένων εστιασμένων στο λεξιλόγιο, το 49,1% να προτιμούν εναλλαγή πολλαπλών τρόπων και το 44,2% να υποστηρίζουν τη χρήση προφορικού λόγου, όπως διάλογο ή συζήτηση εστιασμένη στο λεξιλόγιο (Γράφημα 3). Η αξιοποίηση των καταλόγων λέξεων και η τυχαία/απροσχεδίαστη εκμάθηση μέσω της επαφής του μαθητή με το γλωσσικό υλικό συγκεντρώνουν,9% έκαστο. 5 5,1 49,1 Συστηματική Εναλλαγή τρόπων 44,2,9,9 Προφορικά Tυχαία εκμάθηση Κατάλογοι λέξεων Γράφημα 3 Τρόποι εκμάθησης λεξιλογίου (%) 5.2 Τεχνικές ανάπτυξης για την εκμάθηση της σημασίας των λέξεων Όσον αφορά τους τρόπους οριοθέτησης της σημασίας των άγνωστων λέξεων στο πλαίσιο της διδακτικής διαδικασίας, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι αυτή γίνεται κατά κύριο λόγο με βάση τα συμφραζόμενα, δηλαδή με τη χρήση προτάσεων και παραδειγμάτων με άγνωστες λέξεις (66,2%) 6. Ακολουθούν η εφαρμογή της ετυμολογίας (48,4%), η εναλλαγή πολλαπλών τρόπων οριοθέτησης 4 Ποσοστό όσων ιεραρχούν την αντίστοιχη πρόταση στις δύο πρώτες θέσεις από πλευράς προτεραιότητας. 5 Ποσοστό όσων ιεραρχούν την αντίστοιχη πρόταση στις δύο πρώτες θέσεις από πλευράς προτεραιότητας. 6 Ποσοστό όσων ιεραρχούν την αντίστοιχη πρόταση στις τρεις πρώτες θέσεις από πλευράς προτεραιότητας. [ 72 ]

8 [ Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ] (37,4%), η χρήση συνωνύμων (35,2%) και η παροχή διευκρινίσεων από τον διδάσκοντα (31,6%). Με χαμηλότερα ποσοστά ακολουθούν η εφαρμογή διαλόγου (29,9%), η χρήση του λεξικού (16,1%) και η χρήση του ορισμού (14,6%) (Γράφημα 4). 5 66,2 48,4 37,4 35,2 31,6 29,9 16,1 14,6 Γράφημα 4 Τρόποι οριοθέτησης σημασίας άγνωστης λέξης (%) Η οριοθέτηση των άγνωστων λέξεων με βάση τα συμφραζόμενα προτιμάται από όλους τους διδάσκοντες. Από την άλλη μεριά, οριακά ενισχυμένη είναι η εναλλαγή πολλαπλών τρόπων οριοθέτησης μεταξύ όσων πιστεύουν ότι το λεξιλόγιο κατέχει κεντρική θέση στη γλωσσική διδασκαλία, δηλαδή 41,2%, έναντι του 33,8% όσων θεωρούν ότι κατέχει περιφερειακή θέση (p<,4). Παρόμοια εικόνα παρουσιάζει και η χρήση της ετυμολογίας, η οποία χρησιμοποιείται από το 51,7% όσων θεωρούν ότι το λεξιλόγιο κατέχει περιφερειακή θέση έναντι 45% όσων θεωρούν ότι κατέχει κεντρική θέση (p<,4). Ειδικότερα, σε επίπεδο διδακτικής εφαρμογής επικρατέστερη είναι η πρακτική ένταξης των λέξεων σε σημασιολογικά πεδία (π.χ. συνώνυμα/ αντίθετα, υπώνυμα/ υπερώνυμα) σε ποσοστό 72,7%. Ακολουθούν η ομαδοποίηση λέξεων με βάση τα θεματικά πεδία (46,4%), με βάση την ετυμολογία (43,4%) και η σκόπιμη επανάληψη λέξεων σε προτάσεις ή κείμενα (42,4%). Χαμηλότερο ποσοστό συγκεντρώνουν η παροχή διευκρινίσεων σχετικά με την επικοινωνιακή περίσταση/ κειμενικό είδος στην οποία χρησιμοποιείται μια λέξη (38,3%), η ομαδοποίηση λέξεων με βάση τις γραμματικοσυντακτικές δομές (όπως κλίση, τρόπος σύνταξης) (16,1%), η καταγραφή νέων λέξεων σε μορφή καταλόγων (15,5%) και η αναφορά σε άλλες λέξεις με βάση γραμματικοσυντακτικές δομές (11,6%) (Γράφημα 5). 5 72,7 46,4 43,4 42,4 38,3 16,1 15,5 11,6 Γράφημα 5 Τεχνικές διδασκαλίας λεξιλογίου Στο παραπάνω πλαίσιο, η χρήση του περικειμένου για τον προσδιορισμό της σημασίας μιας λέξης, δηλαδή η χρήση των συμφραζoμένων και των γενικότερων επικοινωνιακών περιστάσεων είναι μια ευρέως διαδεδομένη πρακτική, καθώς το 67,4% των ερωτηθέντων την εφαρμόζουν πάρα πολύ (,5%) ή πολύ (36,9%). [ 73 ]

9 [ ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΙΑ, ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΓΚΛΑΒΑΣ, ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΣΠ. ΜΗΤΣΗΣ & ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΖΙΜΩΚΑΣ ] 5.3 Τεχνικές ανάπτυξης της χρήσης του λεξιλογίου από τους μαθητές Προκειμένου να αποτιμηθεί η προσπάθεια που καταβάλλουν οι εκπαιδευτικοί ώστε να βελτιώσουν τη χρήση του διδασκόμενου λεξιλογίου από τους μαθητές, τέθηκε ερώτημα για το βαθμό στον οποίο κάνουν αναφορά στις συνυποδηλώσεις (δηλαδή στις δευτερεύουσες ή περιφερειακές σημασίες μιας λέξης) και στις συνηθέστερες λέξεις και λεξικούς συνδυασμούς που χρησιμοποιούνται σε κάθε είδος κειμένου και επικοινωνιακή περίσταση (π.χ. φιλική επιστολή, αίτηση κλπ.). Και οι δύο παραπάνω πρακτικές, λοιπόν, είναι μερικώς διαδεδομένες, καθώς την πρώτη την εφαρμόζει το 43,1% και τη δεύτερη το 52,9% των διδασκόντων πολύ τακτικά (Γράφημα 6). Παρόμοια αποτελέσματα παρουσίασαν και οι υποομάδες των διδασκόντων, με εξαίρεση τους υποστηρικτές της κεντρικής-περιφερειακής θέσης του λεξιλογίου, οι οποίοι ως προς την αναφορά στις συνυποδηλώσεις παρουσίασαν ποσοστά 51,2% και 35,3% αντίστοιχα (p<,1). 5 46,3 34,8 35,3 31,8 17,6 9,6,8 11,3,9 1,5 Καθόλου Λίγο Αρκετά Πολύ Πάρα πολύ Γράφημα 6 Τεχνικές ανάπτυξης χρήση λεξιλογίου (%) 5.4 Διδακτικό υλικό με εστίαση στο λεξιλόγιο Από μία σειρά πηγών άντλησης γλωσσικού υλικού για τις οποίες ερωτήθηκαν οι διδάσκοντες, τα σχολικά εγχειρίδια (βιβλίο μαθητή/ εκπαιδευτικού) συγκεντρώνουν το υψηλότερο ποσοστό χρήσης (,2%). Ακολουθούν η επιλογή κειμένων από τον ημερήσιο και περιοδικό τύπο (61,6%) και οι διασκευές κειμένων για τον σκοπό της γλωσσικής διδασκαλίας (53,7%). Οι υπόλοιπες πηγές συγκεντρώνουν χαμηλότερα ποσοστά: κείμενα που έχουν αντληθεί από το διαδίκτυο (29,7%), κείμενα από τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς (16,1%), άλλες πηγές επιλεγμένες βάσει των διδακτικών στόχων (11,5%), κείμενα με ειδικό λεξιλόγιο (8,7%) και κείμενα μαθητών (8,5%) (Γράφημα 7). 5,2 61,6 53,7 29,7 16,1 11,5 8,7 8,5 Γράφημα 7 Πηγές άντλησης γλωσσικού υλικού για τη διδασκαλία λεξιλογίου (%) Σε ό,τι αφορά τη χρήση προϊόντων της τεχνολογίας ως μέρος του διδακτικού υλικού με έμφαση στο λεξιλόγιο, καταγράφεται περιορισμένη υιοθέτηση σχετικού λογισμικού. Μόλις το 4,9% των [ 74 ]

10 [ Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ] εκπαιδευτικών χρησιμοποιούν πάρα πολύ (1,3%) ή πολύ (3,6%) σχετικό λογισμικό έναντι του 63,4%, που δηλώνει ότι δε χρησιμοποιεί καθόλου σχετικό λογισμικό (Γράφημα 8). Η χρήση λογισμικού παραμένει περιορισμένη σε όλες τις υποομάδες των διδασκόντων. 7% 4% 1% 25% 63% Καθόλου Λίγο Αρκετά Πολύ Πάρα πολύ Γράφημα 8 Χρήση λογισμικού για τη διδασκαλία γλώσσας και λεξιλογίου (%) 5.5 Δραστηριότητες και ασκήσεις λεξιλογίου Όσον αφορά τις διάφορες διδακτικές δραστηριότητες τις σχετικές με το λεξιλόγιο, η πλειονότητα των εκπαιδευτικών έχει αξιοποιήσει διδακτικά κατά κύριο λόγο τις λεξιλογικές δραστηριότητες/ασκήσεις του βιβλίου μαθητή/εκπαιδευτικού (78,%). Κατά 15,6% οι διδάσκοντες έχουν σχεδιάσει και αναπτύξει οι ίδιοι δραστηριότητες και ασκήσεις, ενώ το 6,5% χρησιμοποιεί κυρίως δραστηριότητες και ασκήσεις από άλλες πηγές (Γράφημα 9). 6% 16% Δραστηριότητες από βιβλίο Σχεδιασμός από καθηγητή 78% Δραστηριότητες από άλλες πηγές Γράφημα 9 Προτιμώμενες πηγές άντλησης διδακτικών δραστηριοτήτων (%) Επιπλέον, ζητήθηκε από τους εκπαιδευτικούς να προσδιορίσουν εκείνους τους τύπους ασκήσεων που αξιοποιούν κατά κύριο λόγο στο πλαίσιο της διδασκαλίας του λεξιλογίου. Από τις πιο διαδεδομένες ασκήσεις ήταν οι ασκήσεις συνώνυμων/αντίθετων (69,2%) 7, η αντιστοίχιση λέξεων/σημασιών (62,%), η δημιουργία προτάσεων από λέξεις (,3%) και οι ασκήσεις συμπλήρωσης κενών σε κείμενο (57,7%). Χαμηλότερα ποσοστά έλαβαν η διόρθωση λεξικών λαθών σε παραγωγές γραπτού λόγου μαθητών (18,1%), οι ασκήσεις ομαδοποίησης λέξεων με βάση κάποιο κοινό χαρακτηριστικό (16,3%), η δημιουργία ιστοριών με λέξεις (,%) και τα παιχνίδια ρόλων (5,5%) (Γράφημα ). 7 Ποσοστό όσων ιεραρχούν την αντίστοιχη πρόταση στις δύο πρώτες θέσεις από πλευράς προτεραιότητας. [ 75 ]

11 [ ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΙΑ, ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΓΚΛΑΒΑΣ, ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΣΠ. ΜΗΤΣΗΣ & ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΖΙΜΩΚΑΣ ] 5 69,2 62,,3 57,7 18,1 16,3, 5,5 Γράφημα Προτιμώμενοι τύποι ασκήσεων για τη διδασκαλία του λεξιλογίου (%) Είναι αξιοσημείωτο ότι μεταξύ όσων τοποθετούν το λεξιλόγιο σε κεντρική θέση στη γλωσσική διαδικασία, η δημιουργία προτάσεων από λέξεις βρίσκεται στην πρώτη θέση με 66,5% έναντι 54,3% όσων θεωρούν το λεξιλόγιο περιφερειακής σημασίας (p<,1). 5.6 Τύποι αξιολόγησης του λεξιλογίου Βάσει των αποτελεσμάτων της έρευνας, προτιμάται κυρίως η ενσωματωμένη αξιολόγηση, δηλαδή η αξιολόγηση της χρήσης των λέξεων στο πλαίσιο προτάσεων, περιόδων κλπ. (,3%) 8. Ακολουθεί η πρακτική της αξιολόγησης που εξαρτάται από το περικείμενο (56,4%) και η εξαντλητική αξιολόγηση (53,2%), δηλαδή η αποτίμηση της λεξιλογικής γνώσης στο πλαίσιο δραστηριοτήτων κατανόησης και παραγωγής γραπτού και προφορικού λόγου). Με χαμηλότερο ποσοστό ακολουθούν η επιλεκτική αξιολόγηση (42,%, δηλαδή η αποτίμηση της λεξιλογικής γνώσης που εστιάζεται στη χρήση συγκεκριμένων λέξεων που θεωρούνται σημαντικές), η μεμονωμένη αξιολόγηση (25,2% δηλαδή η αποτίμηση της γνώσης της σημασίας ή χρήσης των λέξεων ως ανεξάρτητων γλωσσικών μονάδων) και η αξιολόγηση ανεξάρτητα από το περικείμενο (12,7%) (Γράφημα 11).,3 5 25,2 42, 53,2 12,7 56,4 Γράφημα 11 Προτιμώμενοι τύποι αξιολόγησης (%) Τέλος, το είδος της αξιολόγησης του λεξιλογίου δε διαφοροποιείται σημαντικά σε σχέση με την άποψη για τη θέση του λεξιλογίου στη γλωσσική διαδικασία, όπως γίνεται φανερό από τα στοιχεία του πίνακα 1. 8 Ποσοστό όσων ιεραρχούν την αντίστοιχη πρόταση στις δύο πρώτες θέσεις από πλευράς προτεραιότητας. [ 76 ]

12 [ Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ] ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΣΥΝΟΛΟ Θέση λεξιλογίου Περιφερειακή Κεντρική Mεμονωμένη % 25,2 24,5 25,9 Ενσωματωμένη %,3 87,4 93,4 Επιλεκτική % 42 42,8 41,3 Εξαντλητική % 53,2 49,8 56,8 Ανεξάρτητη από το περικείμενο Εξαρτημένη από το περικείμενο % 12,7 14,9,4 % 56,4 57,2 55,6 Πίνακας 9 Είδος αξιολόγησης λεξιλογίου βάσει της θέσης που του αποδίδεται στη γλωσσική διδασκαλία 6. Συζήτηση συμπεράσματα Οι θεωρητικές τοποθετήσεις των φιλολόγων σχετικά με τη θέση, το περιεχόμενο και τον τρόπο διδασκαλίας του λεξιλογίου γενικότερα, όπως αποτυπώνονται στα αποτελέσματα, φανερώνουν μία αύξηση του ενδιαφέροντος για το λεξιλόγιο. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνεται από: α) το αξιόλογο ποσοστό των εκπαιδευτικών που αναγνωρίζουν το λεξιλόγιο ως τομέα ισότιμο με τη γραμματική, β) την αναγκαιότητα της ταυτόχρονης διδασκαλίας απαιτητικού και μη απαιτητικού λεξιλογίου, γ) την πρόκριση του συστηματικού τρόπου διδασκαλίας του και δ) την αξιοσημείωτη προτίμηση του διαλόγου με έμφαση στο λεξιλόγιο και της εναλλαγής των τρόπων διδασκαλίας. Αντίθετα, οι κατάλογοι λέξεων και η τυχαία/απροσχεδίαστη εκμάθηση του λεξιλογίου, τρόποι που προσιδιάζουν στο παραδοσιακό μοντέλο διδασκαλίας με κέντρο τη γραμματική, προτιμήθηκαν σε πολύ χαμηλότερο ποσοστό από ό,τι οι προηγούμενοι. Σε επίπεδο επιμέρους τεχνικών οριοθέτησης της λεξικής σημασίας, πρώτη σε προτίμηση έρχεται η χρήση των συμφραζομένων των λέξεων και δεύτερη η ετυμολογική ανάλυση, πρακτική την οποία προτιμούν ιδιαιτέρως οι πιο έμπειροι εκπαιδευτικοί. Επίσης, σε επίπεδο διδακτικών εφαρμογών, παρατηρείται η πρόκριση της χρήσης σημασιολογικών και θεματικών πεδίων εις βάρος της ομαδοποίησης των λέξεων βάσει γραμματικοσυντακτικών δομών. Τα παραπάνω στοιχεία, αφενός, αποτελούν ενδείξεις μιας τάσης για ευρύτερη αξιοποίηση του περικειμένου και εστίαση στις επικοινωνιακές περιστάσεις με σκοπό τον προσδιορισμό και την εμπέδωση της σημασίας των λέξεων και, αφετέρου, προβάλλουν ως ακόμη πιο επιτακτική την αναγκαιότητα ενίσχυσης της διδασκαλίας του λεξιλογίου. Εξάλλου, αρκετοί εκπαιδευτικοί επιδιώκουν να αναφέρονται στις συνυποδηλώσεις και στους χαρακτηριστικούς λεξικούς συνδυασμούς για κάθε είδος κειμένου, στοιχεία που θεωρούνται αναγκαία για τη λεξιλογική συγκρότηση των μαθητών. Σε αντίθεση, όμως, με τα προηγούμενα, οι τύποι διδακτικού υλικού που χρησιμοποιούν οι εκπαιδευτικοί στην τάξη δεν φαίνεται εναρμονίζονται με το επικοινωνιακό πρότυπο διδασκαλίας του λεξιλογίου και της γλώσσας γενικότερα. Συγκεκριμένα, η σχεδόν ολική επικράτηση των δραστηριοτήτων του σχολικού εγχειριδίου 9 μεταξύ των πηγών άντλησης διδακτικού υλικού, η οποία αντικατοπτρίζεται εμμέσως στην αρκετά χαμηλότερη προτίμηση υλικού που είτε προέρχεται από το διαδίκτυο είτε δημιουργείται από τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς, οδηγούν στον παραγκωνισμό του λεξιλογίου. Ως άμεση συνέπεια αυτής της τάσης έρχεται και η περιορισμένη χρήση σχετικού με τη γλωσσική διδασκαλία και το λεξιλόγιο λογισμικού. Οι λίγες διαφοροποιήσεις που παρατηρήθηκαν σε ορισμένες υποομάδες εκπαιδευτικών δεν είναι ικανές να ανατρέψουν αυτή την κατάσταση. Πάντως, οι προτιμώμενοι τύποι δραστηριοτήτων κατά κάποιο τρόπο «μοιράζονται» μεταξύ ασκήσεων παραδοσιακού και ασκήσεων επικοινωνιακού ή κειμενοκεντρικού χαρακτήρα, καθώς δύο από τις τέσσερις πρώτες θέσεις καταλαμβάνουν ασκήσεις της πρώτης κατηγορίας, δηλαδή οι ασκήσεις συνωνύμων/αντιθέτων και η αντιστοίχιση λέξεων/σημασιών, ενώ τις επόμενες δύο θέσεις κατέχουν ασκήσεις της δεύτερης κατηγορίας, δηλαδή η συμπλήρωση κενών σε κείμενο και η δημιουργία προτάσεων από λέξεις. Η προτίμηση, μάλιστα, του τελευταίου είδους δραστηριότητας από τους 9 Για περισσότερα βλ. Αγγελάκος κ.α. 6 για την Α Γυμνασίου, Γαβριηλίδου κ.α. 6α για τη Β Γυμνασίου και Κατσαρού κ.α. 6 για την Γ Γυμνασίου. [ 77 ]

13 [ ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΙΑ, ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΓΚΛΑΒΑΣ, ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΣΠ. ΜΗΤΣΗΣ & ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΖΙΜΩΚΑΣ ] εκπαιδευτικούς που θεωρούν κεντρική τη θέση του λεξιλογίου στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας παρουσίασε στατιστικά σημαντικές τιμές. Την ίδια στιγμή όμως, από τις τέσσερις χαμηλότερες θέσεις προτίμησης, τη μια μόνο καταλαμβάνει άσκηση παραδοσιακού τύπου, ενώ τις τρεις υπόλοιπες καταλαμβάνουν ασκήσεις επικοινωνιακής μορφής, γεγονός που, προφανώς, δεν ευνοεί την ενίσχυση της ενασχόλησης με το λεξιλόγιο και τις επικοινωνιακές του προεκτάσεις. Οι προτιμήσεις των εκπαιδευτικών σε σχέση με τον τύπο αξιολόγησης του λεξιλογίου θα λέγαμε ότι είναι ανάλογες, τουλάχιστον ποσοτικά, με τις θεωρητικές τοποθετήσεις για το λεξιλόγιο, όπως τις παρουσιάσαμε προηγουμένως. Ωστόσο, δε συμφωνούν με τις τάσεις των σχετικών πρακτικών που ακολουθούνται στην τάξη. Ειδικότερα, η παρατηρούμενη επικράτηση της ενσωματωμένης αξιολόγησης σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η αξιολόγηση βάσει του περικειμένου καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση, δείχνουν ότι και στην αξιολογική διαδικασία το λεξιλόγιο στις περισσότερες περιπτώσεις αντιμετωπίζεται σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα γλωσσικά επίπεδα και ότι όλο και περισσότερο αποτιμάται η γνώση του σε ένα ευρύτερο γλωσσικό και επικοινωνιακό πλαίσιο. Παρατηρείται, λοιπόν, μια αντίφαση μεταξύ της αυξημένης προτίμησης αξιολογήσεων επικοινωνιακού τύπου και της σχετικά ισχυρής ακόμη επιμονής σε παραδοσιακού τύπου διδακτικές δραστηριότητες. Συνεπώς, τα πορίσματα της παρούσας έρευνας καταδεικνύουν την ύπαρξη μιας γενικότερης αντίφασης που διέπει τη σχολική μας πραγματικότητα και στη συγκεκριμένη περίπτωση τη γλωσσική μας εκπαίδευση, σύμφωνα με την οποία οι θεωρητικές αντιλήψεις δεν συνδυάζονται με αντίστοιχες διδακτικές πρακτικές. Μιλώντας ειδικότερα για τη διδασκαλία του λεξιλογίου, θα λέγαμε ότι οι αντιλήψεις των διδασκόντων σε συνδυασμό με πολλές από τις αντίστοιχες προβλέψεις των αναλυτικών προγραμμάτων αποτελούν απλώς θεωρητικές τοποθετήσεις οι οποίες δεν υλοποιούνται σε επίπεδο εφαρμογών. Η αντίφαση αυτή οφείλεται προφανώς τόσο στην καταλυτική επίδραση που ασκεί στον γλωσσικό τομέα η παραδοσιακή αντίληψη, όσο και στην απουσία της απαιτούμενης σχετικής επιμορφωτικής παρέμβασης. Όσον αφορά τις τεχνικές ανάπτυξης του λεξιλογίου, μόνο στην περίπτωση των τεχνικών ανάπτυξης των λεξικών συνυποδηλώσεων, όσοι θεωρούν κεντρική τη θέση του λεξιλογίου τείνουν να τις αναφέρουν συχνότερα από αυτούς που θέτουν το λεξιλόγιο στο περιθώριο. Επιπλέον, όσον αφορά τις τεχνικές ανάπτυξης της κύριας σημασίας των λέξεων, παρατηρήθηκε επίσης οριακή διαφοροποίηση μεταξύ των δύο ομάδων εκπαιδευτικών. Τέλος, ως προς το διδακτικό υλικό, μόνο σε δύο περιπτώσεις παρατηρήθηκαν αξιοσημείωτες διαφοροποιητικές τάσεις μεταξύ των δύο μερίδων των εκπαιδευτικών του δείγματος. Η πρώτη αφορά τις κειμενοκεντρικές δραστηριότητες της συμπλήρωσης κενών σε κείμενο και της ένταξης των λέξεων σε προτάσεις, οι οποίες παρουσίασαν μια αυξημένη προτίμηση από τους εκπαιδευτικούς της πρώτης ομάδας. Η δεύτερη περίπτωση σημαντικής διαφοροποίησης εντοπίζεται στις απαντήσεις που δόθηκαν στο ερώτημα για τον βαθμό αφομοίωσης του λεξιλογικού υλικού από τους μαθητές. Εδώ πιο αρνητικοί εμφανίστηκαν όσοι ακολουθούν περισσότερο παραδοσιακούς τρόπους διδασκαλίας και λιγότερο όσοι ακολουθούν πιο σύγχρονους. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις δεν διαφάνηκε κάποια στατιστικά σημαντική διαφοροποίηση. Συμπερασματικά, υπάρχει πολύς ακόμη δρόμος να διανυθεί τόσο από πλευράς θεωρίας όσο και από πλευράς διδακτικής πράξης, ώστε να έχουμε ουσιαστική βελτίωση της θέσης του λεξιλογίου στο πλαίσιο του μαθήματος της Νεοελληνικής Γλώσσας, σύμφωνα με τις αρχές και τα πορίσματα της εφαρμοσμένης γλωσσολογίας (Lewis 1997, Nation 1: -112, Gairns-Redman 1995: & 115-1). Κατ αρχάς, οι εκπαιδευτικοί πρέπει να εκτιμήσουν την καθοριστική συμβολή του λεξιλογίου στη γλωσσική συγκρότηση των μαθητών τους και στην επίτευξη κάθε είδους γλωσσικής επικοινωνίας (Schmitt-McCarthy 1997: 85-88, Woolard : -31) καθώς και να κατανοήσουν εις βάθος τη συστηματικότητα του λεξιλογίου με όρους σημασιολογικών σχέσεων (συνωνυμία, αντωνυμία, υπωνυμία κτλ., βλ. Μπακάκου 5: 4 κ.εξ.). Στη συνέχεια, χρειάζεται να εξοικειωθούν και να αποκτήσουν τη δυνατότητα να διακρίνουν σαφέστερα τα διάφορα επίπεδα λεξιλογίου (βασικό λεξιλόγιο, λεξιλόγιο επάρκειας, ειδικό λεξιλόγιο επάρκειας, απαιτητικό λεξιλόγιο, βλ. Μπακάκου- Ορφανού 3: ), πράγμα που θα τους βοηθήσει να αποφασίζουν τι είδους λεξιλόγιο θα πρέπει να διδάξουν κάθε φορά. Εφόσον αποκτήσουν στέρεη θεωρητική βάση, χρειάζεται να βρουν τρόπους εφαρμογής της στη διδακτική πράξη, δίνοντας έμφαση π.χ. στη σημασία της μορφολογικής ανάλυσης κυρίως των σύνθετων και των παραγώγων λέξεων (προθήματα, επιθήματα, λεξική βάση κτλ., βλ. Ευθυμίου κ.α. 11) και στη χρήση μεγάλης ποικιλίας αυθεντικών κειμένων για τη διδασκαλία τόσο της μορφής (Ευθυμίου 11: ) όσο και της σημασίας των λέξεων (Βάμβουκας 1: , Κατσιμαλή 1: ). Επιπλέον, για την επίτευξη των συγκεκριμένων στόχων κρίνεται απαραίτητη η κατάλληλη προσαρμογή των θεωρητικών βοηθημάτων των εκπαιδευτικών αλλά και των διδακτικών υλικών που αυτοί θα χρησιμοποιήσουν στην τάξη, έτσι ώστε να μπορέσουν να αναθεωρήσουν ουσιαστικά τις διδακτικές πρακτικές τους και να καθοδηγηθούν προς μια σύμμετρη ενασχόληση με τη γραμματική και το λεξιλόγιο (Hatch-Brown 1995: , Lewis 1993: 133, Nattinger 1988). Επιπλέον, είναι [ 78 ]

14 [ Η ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ: ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ ] απαραίτητο να εφαρμοστεί νέα διαδικασία κατάρτισης των δοκιμών λεξιλογικής αξιολόγησης, ώστε να διαπιστώνεται ο βαθμός επίτευξης των επιδιωκόμενων στόχων, να καθοδηγούνται κατάλληλα οι μαθητές στη χρήση δημιουργικών τρόπων κατάκτησης του λεξιλογίου και να καθορίζεται, βάσει της σχετικής ανατροφοδότησης, η περαιτέρω πορεία της διδασκαλίας. Βιβλιογραφία Αγγελάκος, Κωνσταντίνος, Ελένη Κατσαρού και Aναστασία Μαγγανά. 6. Nεοελληνική Γλώσσα A Γυμνασίου. Aθήνα: OEΔB. Aitchison, Jean Words in the Mind: An Introduction to the Mental Lexicon. Oxford UK and Cambridge USA: Blackwell. Αναστασιάδη-Συμεωνίδη, Άννα «Η διδασκαλία των μη απλών λεξικών μονάδων της νέας ελληνικής.» Στο Η Νέα Ελληνική ως ξένη γλώσσα: Προβλήματα διδασκαλίας, επιμέλεια Ίδρυμα Γουλανδρή Χορν, Αθήνα: Ίδρυμα Γουλανδρή - Χορν. Βάμβουκας, Μιχάλης. 1. «Εμπλουτισμός λεξιλογίου.» Στο Παιδεία Ομογενών, Προλεγόμενα αναλυτικού προγράμματος για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στη διασπορά, επιμέλεια Μιχάλης Βάμβουκας, Μιχάλης Δαμανάκης και Γεωργία Κατσιμαλή, Ρέθυμνο: Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. Brown, Cheryl Factors Affecting the Acquisition of Vocabulary: Frequency and Saliency of Words. In Second Language Reading and Vocabulary Learning, edited by Thomas Huckin, Margot Haynes, and James Coady, Norwood, New Jersey: Ablex. Brown, Douglas H. 3. Language Assessment: Principles and classroom practices. New York: Longman. Γαβριηλίδου, Μαρία, Παναγιώτης Εμμανουηλίδης και Έλλη Πετρίδου-Εμμανουηλίδου. 6α. Νεοελληνική Γλώσσα. Α Γυμνασίου. Αθήνα: OEΔB. Γαβριηλίδου, Μαρία, Παναγιώτης Εμμανουηλίδης και Έλλη Πετρίδου-Εμμανουηλίδου.. 6β. Νεοελληνική Γλώσσα. Α Γυμνασίου. Βιβλίο Εκπαιδευτικού. Αθήνα: OEΔB. Γούτσος, Διονύσης. 6. «Ανάπτυξη λεξιλογίου - Από το βασικό στο προχωρημένο επίπεδο.» Στο Η Ελληνική ως Ξένη Γλώσσα: από τις Λέξεις στα Κείμενα, επιμέλεια Διονύσης Γούτσος, Μαρία Σηφιανού και Αλεξάνδρα Γεωργακοπούλου, Αθήνα: Πατάκης. Coady, James L2 vocabualry acquisition through extensive reading. In Second language vocabulary Acquisition, edited by James Coady, and Thomas Huckin, Cambridge: Cambridge University Press. Daller, Helmut, James Milton, and Jeanine Treffers-Daller. 7. Modelling and assessing vocabulary knowledge. Cambridge: Cambridge University Press. Δημητρόπουλος, Ευστάθιος H εκπαιδευτική αξιολόγηση. (μέρος Α ). Αθήνα: Παπαζήσης. Ευθυμίου, Αγγελική, Άννα Ιορδανίδου, Ελένη Τσεβά και Ανδρέας-Βενέδικτος Βασιλείου. 11. «Η διδακτική προσέγγιση των νεοελληνικών παράγωγων λέξεων: προτάσεις και προβληματισμοί.» Στο Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 31, Πρακτικά της Ετήσιας Συνάντησης του Τομέα Γλωσσολογίας Α.Π.Θ, Απριλίου, επιμέλεια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη: Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών. Ηλιοπούλου, Κωνσταντίνα. 9. Η αξιολόγηση των γραπτών γλωσσικών δοκιμασιών των αλλόγλωσσων μαθητών της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στο μάθημα της Νέας Ελληνικής γλώσσας. Διδακτορική διατριβή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Gairns, Ruth, and Stuart Redman Working with words. Cambridge: Cambridge University Press. Hatch, Enelyn, and Cheryl Brown Vocabulary, semantics and language education. Cambridge: Cambridge University Press. Huot, Brian. 2. (Re)articulating Writing Assessment for Teaching and Learning. Logan: Utah State University Press. Ιακώβου, Μαρία, Γιώργος Μαρκόπουλος και Γιώργος Μικρός. 4. «Θεματοποιημένο Βασικό Λεξιλόγιο μέσω Ηλεκτρονικών Σωμάτων Κειμένων (ΗΣΚ): Πρακτική εφαρμογή στη διδασκαλία της ΝΕ ως ΞΓ.» Στο Πρακτικά του 6ου Διεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας, επιμέλεια Πανεπιστήμιο Κρήτης. &markopoulos&mikros.pdf Κατσαρού, Ελένη, Aναστασία Μαγγανά, Aικατερίνη Σκιά και Bασιλική Τσέλιου. 6. Νεοελληνική Γλώσσα Γ Γυμνασίου. Αθήνα: OEΔB. Κατσιμαλή, Γεωργία. 1. «Λεξιλόγιο σε μαθητές ελληνικών στο εξωτερικό.» Στο Παιδεία Ομογενών, Προλεγόμενα αναλυτικού προγράμματος για την ελληνόγλωσση εκπαίδευση στη διασπορά, επιμέλεια Μιχάλης Βάμβουκας, Μιχάλης Δαμανάκης και Γεωργία Κατσιμαλή, Ρέθυμνο: Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. Lewis, Michel The Lexical Approach. Hove: Language Teaching Publications. Lewis, Michel Pedagogical Implications of the Lexical Approach. In Second language vocabulary Acquisition, edited by James Coady, and Thomas Huckin, Cambridge: Cambridge University Press. Meara, Paul Towards a new approach to modelling vocabulary acquisition. In Vocabulary. Description, Acquisition and Pedagogy, edited by Norbert Schmit, and Michel McCarthy, Cambridge: Cambridge University Press. Μήτσης, Ναπολέων Διδακτική του Γλωσσικού Μαθήματος. Από τη Γλωσσική Θεωρία στη Διδακτική Πράξη. Αθήνα: Gutenberg. Μήτσης, Nαπολέων Στοιχειώδεις αρχές και μέθοδοι της Εφαρμοσμένης Γλωσσολογίας. Αθήνα: Gutenberg. [ 79 ]

15 [ ΜΑΡΙΑ ΠΑΡΑΔΙΑ, ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΓΚΛΑΒΑΣ, ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΣΠ. ΜΗΤΣΗΣ & ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΖΙΜΩΚΑΣ ] Μήτσης, Ναπολέων. 4. Η Διδασκαλία της Γλώσσας υπό το Πρίσμα της Επικοινωνιακής Προσέγγισης Εισαγωγή στη Θεωρία και τις Τεχνικές του Επικοινωνιακού Μοντέλου. Αθήνα: Gutenberg. Μότσιου, Βικτωρία Στοιχεία Λεξικολογίας. Εισαγωγή στη Νεοελληνική Λεξικολογία. Αθήνα: Νεφέλη. Μπακάκου-Ορφανού, Αικατερίνη «Προβλήματα διδασκαλίας του λεξιλογίου της ελληνικής ως ξένης γλώσσας.» Στο Η Νέα Ελληνική ως ξένη γλώσσα: Προβλήματα διδασκαλίας, επιμέλεια Ίδρυμα Γουλανδρή Χορν, Αθήνα: Ίδρυμα Γουλανδρή-Χορν. Μπακάκου-Ορφανού, Αικατερίνη. 3. «Επίπεδα λεξιλογίου της νέας ελληνικής.» Στο Πρακτικά Συνεδρίου «Γλώσσα και Πολιτισμός», Πανεπιστήμιο Αθηνών, Μαΐου 1, Αθήνα: Γκέλμπεσης Γεώργιος. Μπακάκου-Ορφανού, Αικατερίνη. 5. Η λέξη της Νέας Ελληνικής στο γλωσσικό σύστημα και στο κείμενο. Αθήνα: Περιοδικό «Παρουσία», Παράρτημα Αρ. 65. Nattinger, James R Some current Trends in Vocabulary Teaching. In Vocabulary and Language Teaching, edited by Ronald Carter, and Michel McCarthy, London: Longman. Nation, I.S.P. 1. Learning Vocabulary in Another Language. Cambridge: Cambridge University Press. Παραδιά, Μαρία, Σωτίριος Γκλαβάς, Ναπολέων Μήτσης και Δημήτριος Τζιμώκας. 9. «Η διδασκαλία του λεξιλογίου βάσει των νέων σχολικών εγχειριδίων Γλωσσικής Διδασκαλίας του Γυμνασίου. Εκτίμηση του βαθμού αφομοίωσης και αξιοποίησής του με βάση μαθητικές παραγωγές γραπτού λόγου.» Στο Επιστημονική Επετηρίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δ.Ε. Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, επιμέλεια Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, Ιωάννινα: Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Παραδιά, Μαρία, Σωτήριος Γκλαβάς, Ναπολέων Μήτσης και Δημήτριος Τζιμώκας. (υπό δημοσίευση). «Είδη διδακτικού υλικού και τύποι αξιολόγησης του λεξιλογίου στο πλαίσιο της γλωσσικής διδασκαλίας Γυμνασίου.» Εφαρμοσμένη Γλωσσολογία. Read, John Vocabulary and Testing. In Vocabulary: Description, Acquisition and Pedagogy, edited by Norbert Schmitt, and Michel McCarthy, 3-3. Cambridge: Cambridge University Press. Read, John.. Assessing Vocabulary. Cambridge: Cambridge University Press. Σακελλαρίου, Αγγελική. 5. «Σύγκριση του νοητικού λεξικού της Ελληνικής ως ξένης/δεύτερης γλώσσας με το νοητικό λεξικό της Ελληνικής ως μητρικής.» Στο Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα. Πρακτικά της 25ης Ετήσιας Συνάντησης του Τομέα Γλωσσολογίας του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 7-9 Μαΐου 4, επιμέλεια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης. Schmitt, Norbert, and Michel McCarthy Vocabulary: Description, Acquisition and Pedagogy. Cambridge: Cambridge University Press. Schmitt, Norbert.. Vocabulary in Language Teaching. Cambridge: Cambridge University Press. Singleton, David M Exploring the Second Language Mental Lexicon. Cambridge: Cambridge University Press. Sökmen, A.J Current trends in teaching second language vocabulary. In Vocabulary: Description, Acquisition and Pedagogy, edited by Norbert Schmitt, and Michel McCarthy, Cambridge: Cambridge University Press. Χαραλαμπάκης, Χριστόφορος Γλώσσα και εκπαίδευση. Θέματα διδασκαλίας της ΝΕ Γλώσσας. Αθήνα: Γεννάδειος Σχολή. Wilkins, David A Linguistics in Language Teaching. London: Arnold. Woolard, George.. Collocation Encouraging learner independence. In Teaching collocation. Further developments in the Lexical Approach, edited by Michel Lewis, Boston: Thomson-Heinle. Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων-Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (ΥΠ.Ε.Π.Θ.-Π.Ι.). 2. Διαθεματικό Ενιαίο Πλαίσιο Προγραμμάτων Σπουδών Αναλυτικά Προγράμματα Σπουδών Υποχρεωτικής Εκπαίδευσης, Τόμος Α. Αθήνα: ΥΠ.Ε.Π.Θ. [ ]

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Πρόγραμμα Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας στη Μέση Εκπαίδευση Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Σεπτέμβριος 2011 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου,

Διαβάστε περισσότερα

«Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη. και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr

«Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη. και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr «Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση, στην επιστήμη και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr th 9ο διεθνές συνέδριο «Ελληνική γλώσσα και Ορολογία»

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2014-2015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-015 ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 014-15 ΕΙΣΑΓΩΓΗ: Στο πλαίσιο του εκσυγχρονισμού του Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη Μαρίνα Ματθαιουδάκη Περίληψη Τα Ηλεκτρονικά Σώματα Κειμένων (ΗΣΚ) αποτελούνται από σειρά κειμένων (γραπτών ή προφορικών) και είναι αποθηκευμένα σε ηλεκτρονική μορφή και προσβάσιμα με τη χρήση εργαλείων

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΓΕΝΙΚΑ Βασικός στόχος είναι η ανατροφοδότηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και ο εντοπισμός των μαθησιακών ελλείψεων με σκοπό τη βελτίωση της παρεχόμενης σχολικής εκπαίδευσης. Ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 18 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2005) σελ.49-54 ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΟΙΤΗΣΗ ΤΟΥΣ. ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση

EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση EDU.20 Μια διαδικτυακή πλατφόρμα, ένα περιβάλλον αυτόνομης και διαφοροποιημένης διδασκαλίας και μάθησης στα Αγγλικά στη Δημοτική εκπαίδευση Ημερίδα για την ενσωμάτωση των ΤΠΕ στην εκπαίδευση, Λεμεσός 23/2/13

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό

Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Παιδαγωγικά ρεύματα στο Αιγαίο Προσκήνιο 1 Οι φορητοί υπολογιστές στην εκπαίδευση: Μελέτη περίπτωσης ως προς τις συνέπειες στη διδασκαλία και το μιντιακό γραμματισμό Δημήτρης Σπανός 1 dimitris.spanos@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ. Αθήνα 08-08-2013

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ. Αθήνα 08-08-2013 Αθήνα 08-08-2013 ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΠΜΣ Το Διατμηματικό Πρόγραμμα Διδασκαλίας της Νέας Ελληνικής ως Ξένης Γλώσσας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών προκηρύσσει για το ακαδ. έτος 2013 2014 δεκαπέντε

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων

Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων Εισαγωγή Από το Μάιο του 2011 έγιναν ουσιαστικές και ριζικές αλλαγές στο πιστοποιητικό ελληνομάθειας, που αφορούν

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο

Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο Οδηγίες για την Πιλοτική Εφαρμογή των μαθημάτων και των Βιωματικών Δράσεων στο Γυμνάσιο για τις ανάγκες της Πράξης «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21ου αιώνα) Πιλοτική Εφαρμογή». Α. ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΙΛΟΤΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ελλάδος και Κύπρου

Σύγκριση Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ελλάδος και Κύπρου Σύγκριση Αναλυτικών Προγραμμάτων Σπουδών Πληροφορικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ελλάδος και Κύπρου Γρ. Δαβράζος 1, Β. Γαλάνης 2 1 Καθηγητής Πληροφορικής ΠΕ19, Μεταπτυχιακός Φοιτητής Τ.Ε.Ε.Α.Π.Η. Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδεύοντας τον εκπαιδευτή. 6-10 Απριλίου 2012, 24 ώρες

Εκπαιδεύοντας τον εκπαιδευτή. 6-10 Απριλίου 2012, 24 ώρες Εκπαιδεύοντας τον εκπαιδευτή 6-10 Απριλίου 2012, 24 ώρες Εκπαιδεύοντας τον εκπαιδευτή Το σεμινάριο παρουσιάζει τις βασικές αρχές σχεδίασης και ανάπτυξης ενός εκπαιδευτικού προγράμματος. Εστιάζει επίσης

Διαβάστε περισσότερα

Αποτίμηση της συμβολής της Πράξης 54 στην εξ αποστάσεως στήριξη και επιμόρφωση των διδασκόντων την ελληνική ως ξένη/δεύτερη γλώσσα

Αποτίμηση της συμβολής της Πράξης 54 στην εξ αποστάσεως στήριξη και επιμόρφωση των διδασκόντων την ελληνική ως ξένη/δεύτερη γλώσσα Αποτίμηση της συμβολής της Πράξης 54 στην εξ αποστάσεως στήριξη και επιμόρφωση των διδασκόντων την ελληνική ως ξένη/δεύτερη γλώσσα Ρινέττα Κιγιτσιόγλου-Βλάχου Θεσσαλονίκη, 24 Οκτωβρίου 2014 2 Η Πράξη 54

Διαβάστε περισσότερα

Α. Σερβετάς ΜΟΝΑΔΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

Α. Σερβετάς ΜΟΝΑΔΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΚΑΝΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΕΛΑΤΩΝ 2010 Α. Σερβετάς ΜΟΝΑΔΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Ημερομηνία: 15/3/2011 Εκτύπωση: 15/3/2011, 2:43 μμ 1 από 35 Πίνακας Περιεχομένων 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...5 1.1 ΓΕΝΙΚΆ 5 1.2

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για το νέο HSK

Πληροφορίες για το νέο HSK Πληροφορίες για το νέο HSK Μετάφραση από την ιστοσελίδα http://www.chinesetesting.cn/gosign.do?id=1&lid=0# Το νέο HSK δημιουργήθηκε από το Χανπάν σε μια προσπάθεια καλύτερης εξυπηρέτησης των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ Τσάνταλη Καλλιόπη, calliopetsantali@yahoo.gr Νικολιδάκης Συμεών, simosnikoli@yahoo.gr o oo Εισαγωγή Στην παρούσα εργασία επιχειρείται μια προσέγγιση της διδακτικής

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπικά στοιχεία: Ονοματεπώνυμο: Σταματία Κουτσουλέλου. Διεύθυνση εργασίας: Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, Αθήνα,

Προσωπικά στοιχεία: Ονοματεπώνυμο: Σταματία Κουτσουλέλου. Διεύθυνση εργασίας: Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, Αθήνα, Σ. ΚΟΥΤΣΟΥΛΕΛΟΥ-ΜΙΧΟΥ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Προσωπικά στοιχεία: Ονοματεπώνυμο: Σταματία Κουτσουλέλου Διεύθυνση εργασίας: Φιλοσοφική Σχολή, Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου, Αθήνα, 157-81 (γρ. 807) Τηλέφωνο εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Ετήσιο Διαπανεπιστημιακό Διαδικτυακό Σεμινάριο 2013-2014. για την

Ετήσιο Διαπανεπιστημιακό Διαδικτυακό Σεμινάριο 2013-2014. για την Ετήσιο Διαπανεπιστημιακό Διαδικτυακό Σεμινάριο 2013-2014 για την απόκτηση Επάρκειας και Ετοιμότητας στη Διδακτική και τη διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ Επιστημονικός Υπεύθυνος:

Διαβάστε περισσότερα

Εξορθολογισμός στα θετικά μαθήματα:

Εξορθολογισμός στα θετικά μαθήματα: Εξορθολογισμός στα θετικά μαθήματα: Λιγότερη ύλη, περισσότερη γνώση. ΣΥΝΟΨΗ Πολλά μαθήματα, και ιδιαίτερα τα θετικά, τα οποία από πολλούς μαθητές θεωρούνται και ιδιαιτέρως δύσκολα, είναι υπερφορτωμένα

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος

Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος Βασικές Αρχές Ψηφιακής Τεχνολογίας: Πρακτικές ιδέες για τη διδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος Πάσχου Αικατερίνη 1 katpas@sch.gr 1 Εκπαιδευτικός Πληροφορικής, 2 ο ΕΠΑ.Λ. Καρδίτσας Περίληψη Το μάθημα Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Ηλεκτρολόγοι Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών 1 2 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.: Νόρμα Βαβάτση - Χριστάκη,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο]

ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο] ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθημα: Χρήση Νέων Τεχνολογιών στην Κοινωνική Έρευνα. Παραδείγματα Εφαρμογών [Σεμινάριο] Διδάσκων: Ευστράτιος Παπάνης - Αντικείμενο του μαθήματος Ο κύριος σκοπός του μαθήματος είναι η

Διαβάστε περισσότερα

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ

ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ. ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΝEΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚA ΠΡΟΓΡAΜΜΑΤΑ: ΕΜΦAΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙOΤΗΤΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ και στη ΔΙΑΒΙΟΥ ΑΥΤΟΜΟΡΦΩΣΗ ΜΕΡΟΣ Α Οι προτεραιότητες στα Νέα Αναλυτικά Προγράμματα Λειτουργική Ανάλυση (copyright: Μαίρη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (ΠΣ) Χρίστος Δούκας Αντιπρόεδρος του ΠΙ Οι Δ/τές ως προωθητές αλλαγών με κέντρο τη μάθηση Χαράσσουν τις κατευθύνσεις Σχεδιάσουν την εφαρμογή στη σχολική πραγματικότητα Αναπτύσσουν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΛΛΑΔΑ ΚΥΠΡΟΣ 2007-2013 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΗΜΕΡΙΔΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΠΙΚΕΦΑΛΗΣ ΕΤΑΙΡΩΝ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΩΝ ΕΓΚΕΚΡΙΜΕΝΩΝ ΕΡΓΩΝ ΤΗΣ 1 ΗΣ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗΣ 08-06-2011 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS www.pure-hersonissos.gr Μάμαη Δίκτυο 3α, ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ Αθήνα // τηλ.-φαξ: SOS // Μάμαη 210 8228795 3α, Αθήνα // e-mail: // τηλ.-φαξ: schools@medsos.gr 210 8228795

Διαβάστε περισσότερα

i. Μηχανογράφηση δεδομένων και στατιστική ανάλυση απαντήσεων ερωτηματολογίου Β

i. Μηχανογράφηση δεδομένων και στατιστική ανάλυση απαντήσεων ερωτηματολογίου Β i. Μηχανογράφηση δεδομένων και στατιστική ανάλυση απαντήσεων ερωτηματολογίου Β Μ. ΓΡΥΠΑΡΗΣ 1 & Θ. ΜΠΑΡΤΖΑΝΑΣ" Περίληψη Στην παρούσα εργασία παρουσιάζεται η μηχανογραφημένη μορφή των δεδομένων και η στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Σχολική Επίδοση Δίγλωσσων Μαθητών Αποτίμηση της Κατάστασης και Προτάσεις Βελτίωσης. Ελένη Σκούρτου Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Σχολική Επίδοση Δίγλωσσων Μαθητών Αποτίμηση της Κατάστασης και Προτάσεις Βελτίωσης. Ελένη Σκούρτου Πανεπιστήμιο Αιγαίου Σχολική Επίδοση Δίγλωσσων Μαθητών Αποτίμηση της Κατάστασης και Προτάσεις Βελτίωσης Ελένη Σκούρτου Πανεπιστήμιο Αιγαίου Εισαγωγή Το θέμα της σχολικής επίδοσης σχετίζεται άμεσα με την ικανότητα των μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

Furthering Innovative and Entrepreneurial Regions of Europe Προώθηση Καινοτόμων και Επιχειρηματικών Περιφερειών της Ευρώπης

Furthering Innovative and Entrepreneurial Regions of Europe Προώθηση Καινοτόμων και Επιχειρηματικών Περιφερειών της Ευρώπης Furthering Innovative and Entrepreneurial Regions of Europe Προώθηση Καινοτόμων και Επιχειρηματικών Περιφερειών της Ευρώπης Έκθεση Έρευνας μεταξύ Στελεχών Οργανισμών της Περιφέρειας Ελλάδα 2015 Αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

«Ιδιαίτερα» Μαθήματα και Στάσεις Εκπαιδευτικών Μαθηματικών

«Ιδιαίτερα» Μαθήματα και Στάσεις Εκπαιδευτικών Μαθηματικών Ελληνικό Στατιστικό Ινστιτούτο Πρακτικά 19 ου Πανελληνίου Συνεδρίου Στατιστικής (2006), σελ 199-204 «Ιδιαίτερα» Μαθήματα και Στάσεις Εκπαιδευτικών Μαθηματικών Α. Δραμαλίδης 1, Α. Καράκος 2 1 Λέκτορας Δημοκρίτειου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Γνωστικό περιεχόμενο Περιεχόμενο Τμήματος Το Τμήμα Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας καταλαμβάνει σημαντική θέση στο χώρο των

Διαβάστε περισσότερα

Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΩΣ ΞΕΝΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ Το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού www.hcc.edu.gr οργανώνει από το 2000 σε σταθερή βάση, κάθε φθινόπωρο, άνοιξη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel Advanced Interactive Graphic Novels on Mobile Touchscreen Devices ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel (ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΝΟ 23) Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013

ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ EUROPEAN LANGUAGE LABEL ΕΘΝΙΚΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ 2013 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΙΔΡΥΜΑ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ (Ι.Κ.Υ.) ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ------ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η αξιολόγηση και πιστοποίηση. των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ

Η αξιολόγηση και πιστοποίηση. των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ Η αξιολόγηση και πιστοποίηση των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ Περιγραφή του συστήματος αξιολόγησης των εκπαιδευομένων επιμορφωτών στα ΠΑΚΕ Η αξιολόγηση των εκπαιδευομένων βασίζεται σε μια συστηματικά

Διαβάστε περισσότερα

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης Σωφρόνης Χατζησαββίδης Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης 1 ΣΚΟΠΟΣ Oι σύγχρονες κριτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΉ ΗΜΕΡΊΔΑ «ΔΙΔΑΚΤΙΚΆ ΜΟΝΤΈΛΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΈΣ ΠΡΟΣΕΓΓΊΣΕΙΣ ΚΑΤΆ ΤΗΝ ΜΕΤΆΒΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΏΝ/ΤΡΙΏΝ ΑΠΌ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΌ ΣΤΟ ΓΥΜΝΆΣΙΟ»

ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΉ ΗΜΕΡΊΔΑ «ΔΙΔΑΚΤΙΚΆ ΜΟΝΤΈΛΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΈΣ ΠΡΟΣΕΓΓΊΣΕΙΣ ΚΑΤΆ ΤΗΝ ΜΕΤΆΒΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΏΝ/ΤΡΙΏΝ ΑΠΌ ΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΌ ΣΤΟ ΓΥΜΝΆΣΙΟ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Δ.Ε. Β ΑΘΗΝΑΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΉ

Διαβάστε περισσότερα

ΨΗΦΙΑΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ ΦΥΣΙΚΗ. Γνωστικό αντικείμενο. Ταυτότητα. Α Λυκείου. Επίπεδο. Στόχος. Σχεδιασμός. Διδασκαλία. Πηγές και πόροι

ΨΗΦΙΑΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ ΦΥΣΙΚΗ. Γνωστικό αντικείμενο. Ταυτότητα. Α Λυκείου. Επίπεδο. Στόχος. Σχεδιασμός. Διδασκαλία. Πηγές και πόροι ΨΗΦΙΑΚΑ ΣΕΝΑΡΙΑ Γνωστικό αντικείμενο Επίπεδο ΦΥΣΙΚΗ Α Λυκείου Ταυτότητα Στόχος Περιγραφή Προτεινόμενο ή υλοποιημένο Λογισμικό Λέξεις κλειδιά Δημιουργοί α) Γνώσεις για τον κόσμο: Οι δυνάμεις εμφανίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του κεφαλαίου 1. Θεωρητικό υπόβαθρο και χαρακτηριστικά της Επικοινωνιακής Προσέγγισης 2. Ορισμός της «Επικοινωνίας» 3.

Δομή του κεφαλαίου 1. Θεωρητικό υπόβαθρο και χαρακτηριστικά της Επικοινωνιακής Προσέγγισης 2. Ορισμός της «Επικοινωνίας» 3. Δομή του κεφαλαίου 1. Θεωρητικό υπόβαθρο και χαρακτηριστικά της Επικοινωνιακής Προσέγγισης 2. Ορισμός της «Επικοινωνίας» 3. Ορισμός της «επικοινωνιακής ικανότητας» 4. Χαρακτηριστικά της Επικοινωνιακής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθημα: Εφαρμοσμένη Διδακτική των Φυσικών Επιστημών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) για φοιτητές του ΤΕΠΑΕΣ ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ Λέκτορας στο

Διαβάστε περισσότερα

Οι Απόψεις των Εκπαιδευτικών για την Εφαρμογή της Ενισχυτικής Διδασκαλίας στη Δημοτική Εκπαίδευση

Οι Απόψεις των Εκπαιδευτικών για την Εφαρμογή της Ενισχυτικής Διδασκαλίας στη Δημοτική Εκπαίδευση Οι Απόψεις των Εκπαιδευτικών για την Εφαρμογή της Ενισχυτικής Διδασκαλίας στη Δημοτική Εκπαίδευση Ιλιάδα Ηλία, Σοφία Βλάμη & Κωνσταντίνος Λουκαΐδης Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Ηεπαγγελµατικήεξέλιξητων καθηγητώντηςλογιστικής. Ελένη Τουρνά Γιώργος Γερµανός

Ηεπαγγελµατικήεξέλιξητων καθηγητώντηςλογιστικής. Ελένη Τουρνά Γιώργος Γερµανός Ηεπαγγελµατικήεξέλιξητων καθηγητώντηςλογιστικής Ελένη Τουρνά Γιώργος Γερµανός ΣκοπόςκαιΜεθοδολογία Η εργασία αυτή στοχεύει στην χρήση της βιογραφικής έρευνας για την καλύτερη κατανόηση της επαγγελµατικής

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών (ΑΠΣ) Curriculum Γεωλογίας - Γεωγραφίας Κική Μακρή, Γεωλόγος M.Sc Υπ. Διδάκτορας Διδασκαλίας της Γεωλογίας kmakri@geo.auth.gr Η δομή του Ελληνικού Εκπαιδευτικού Συστήματος Η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΟΥ 1 ΟΥ ΥΠΟ ΕΜΦΑΣΗ ΣΤΟΧΟΥ «ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ» ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2014 2015 Οι εισηγήσεις, που παρουσιάζονται πιο κάτω είναι ενδεικτικές και δεν

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο: Πιθανή διάρκεια: Διδακτικό υλικό:

Επίπεδο: Πιθανή διάρκεια: Διδακτικό υλικό: Θεωρία: Η διδακτική πρόταση που ακολουθεί επικεντρώνεται στους ήχους /i/ και /e/, οι οποίοι δυσκολεύουν ιδιαίτερα τους αραβόφωνους μαθητές. Ο καθηγητής διδάσκει την προφορά ακολουθώντας τη μέθοδο της Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδεσµος Καθηγητών Γαλλικής Γλώσσας 1 Πανεπιστηµιακής Εκπαίδευσηςwww.apf.gr .» ΜΑΡΝΗ 43 104 38 ΑΘΗΝΑ

Σύνδεσµος Καθηγητών Γαλλικής Γλώσσας 1 Πανεπιστηµιακής Εκπαίδευσηςwww.apf.gr .» ΜΑΡΝΗ 43 104 38 ΑΘΗΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΩΝ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΩΝ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΗ ΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Κυριακή 28-1-2007 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΑ - ΓΕΝΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ (συντελεστής βαρύτητας 40%) 1. Στο δηµόσιο σχολείο,

Διαβάστε περισσότερα

Διαδρομές στη διδασκαλία της νέας ελληνικής Διαδρομές στη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας

Διαδρομές στη διδασκαλία της νέας ελληνικής Διαδρομές στη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας Διαδρομές στη διδασκαλία της νέας ελληνικής Διαδρομές στη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας Άρθρο «Δεύτερη/Ξένη γλώσσα και στρατηγικές κατανόησης λεξιλογίου: μελέτη περίπτωσης» Συγγραφέας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΦΕΚ

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΦΕΚ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΦΕΚ 2986/5 Νοεμβρίου 2014 Οι απόφοιτοι του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Προφίλ του δείγματος

Εισαγωγή. Προφίλ του δείγματος ΕΡΕΥΝΑ Stedima: ΤΟ COACHING ΣΕ ΣΤΕΛΕΧΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Γιώργος Ντάκος, Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος Αναστασία Μπαλάρη, Ανάλυση στοιχείων & Επεξεργασία ερωτηματολογίου Εισαγωγή Η Stedima παρουσιάζει παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης

Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Εκπαιδευτική Αξιοποίηση Λογισμικού Γενικής Χρήσης Δρ. Χαράλαμπος Μουζάκης Διδάσκων Π.Δ.407/80 Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Στόχοι ενότητας Το λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα

Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα ΥΠΑΙΘΠΑ / ΙΕΠ ΕΡΓΟ : Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου της σχολικής μονάδας: Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης (ΑΕΕ) Η Αξιολογηση του Εκπαιδευτικού Έργου- Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη σχολική μονάδα Ιανουάριος

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ (Α, Β, Γ Γυμνασίου)

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ (Α, Β, Γ Γυμνασίου) ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Για το μάθημα των Θρησκευτικών θα ακολουθηθούν όσα προβλέπονται στο ΠΣ του μαθήματος. Ωστόσο, ο διδάσκων σε συνεργασία με τον Σχολικό Σύμβουλο, ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες του σχολείου και

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Λύδια Μίτιτς. Αβέρωφ 6, 691 00, Κομοτηνή. Τηλέφωνο: 25310-36839, 6937131484. Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: lydiamitits@gmail.com

Λύδια Μίτιτς. Αβέρωφ 6, 691 00, Κομοτηνή. Τηλέφωνο: 25310-36839, 6937131484. Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: lydiamitits@gmail.com Λύδια Μίτιτς Αβέρωφ 6, 691 00, Κομοτηνή Τηλέφωνο: 25310-36839, 6937131484 Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: lydiamitits@gmail.com Βιογραφικό σημείωμα: Λύδια Μίτιτς Εκπαίδευση Διδάκτορας του Τμήματος Ελληνικής Φιλολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννινα: 18 Μαΐου 2015 Αριθμ. Πρωτ: 274

Ιωάννινα: 18 Μαΐου 2015 Αριθμ. Πρωτ: 274 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ------ ΠΕΡ/KH Δ/ΝΣΗ Α/ΘΜΙΑΣ & Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΗΠΕΙΡΟΥ ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΧΟΛ.ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΝΟΜΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ----- Ταχ. Δ/νση: Λουκή

Διαβάστε περισσότερα

Γραμματισμός Κωφού Παιδιού:

Γραμματισμός Κωφού Παιδιού: Γραμματισμός Κωφού Παιδιού: Μοντέλα διδασκαλίας από κάτω προς τα επάνω Επιμέλεια: Βουλγαρίδου Μαρία, Εκπαιδευτικός Ειδικής Αγωγής Εισηγήτρια Πανεπιστημιακών Φροντιστηρίων Κολλίντζα 1 Σημασιολογικές δραστηριότητες

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση. Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά

Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση. Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά Σύγχρονες Μεθοδολογίες Μάθησης στην Α/βάθμια Εκπαίδευση 1 Ειρήνη Μαμάκου Μέλος Ε.Ε.ΔΙ.Π. Πανεπιστήμιο Πειραιά 2 Περιεχόμενο παρουσίασης: Παρούσα κατάσταση-ελλείψεις-ανάγκες Μεθοδολογίες μάθησης συμβατές

Διαβάστε περισσότερα

- 1 - Κ.Δ.Π.../2006 Αριθμός. Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών ( Προγράμματα Κατάρτισης Υποψηφίων για Προαγωγή) Κανονισμοί του 2006.

- 1 - Κ.Δ.Π.../2006 Αριθμός. Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών ( Προγράμματα Κατάρτισης Υποψηφίων για Προαγωγή) Κανονισμοί του 2006. - 1 - Κ.Δ.Π.../2006 Αριθμός Οι περί Εκπαιδευτικών Λειτουργών ( Προγράμματα Κατάρτισης Υποψηφίων για Προαγωγή) Κανονισμοί του 2006 O ΠΕPΙ ΤHΣ ΔHΜOΣΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚHΣ ΥΠHPΕΣΙΑΣ ΝOΜOΣ ΤOΥ 1969 (10 ΤOΥ 1969)

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΟΥΝ ΤΙΣ Δ ΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ

Η ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΟΥΝ ΤΙΣ Δ ΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΡΙΚΑΛΩΝ Η ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι Γεωργοοικονομικής & Κοινωνιολογικής Έρευνας

Μέθοδοι Γεωργοοικονομικής & Κοινωνιολογικής Έρευνας Μέθοδοι Γεωργοοικονομικής & Κοινωνιολογικής Έρευνας Eνότητα 1: Εισαγωγή. Θεωρία, Μέθοδοι και Δεδομένα (3/4) 2ΔΩ Διδάσκοντες: Χ. Κασίμης- Ελ. Νέλλας Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας και Ανάπτυξης Μαθησιακοί

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Γραμματισμό Περίγραμμα μαθήματος Μαρία Παπαδοπούλου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Εισαγωγή στο Γραμματισμό Περίγραμμα μαθήματος Μαρία Παπαδοπούλου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Εισαγωγή στο Γραμματισμό Περίγραμμα μαθήματος Μαρία Παπαδοπούλου ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ 1.. Ενημέρωση για το μάθημα και Εισαγωγή Θεματικές περιοχές, Σύστημα αξιολόγησης. Το πλαίσιο του γραμματισμού. Γραμματισμός,

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας σε ενήλικες: στρατηγικές αποτελεσματικής διδασκαλίας στη θεωρία και στην πράξη

Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας σε ενήλικες: στρατηγικές αποτελεσματικής διδασκαλίας στη θεωρία και στην πράξη Διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας σε ενήλικες: στρατηγικές αποτελεσματικής διδασκαλίας στη θεωρία και στην πράξη Έλενα Κυριακίδη, PhD στη Γλώσσα και τις Σπουδές Γραμματισμού, Εξωτερική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Μαρούσι, 18 09-2009 Αρ. πρωτ.:114880/γ1

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Μαρούσι, 18 09-2009 Αρ. πρωτ.:114880/γ1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΩΝ Μαρούσι, 18 09-2009 Αρ. πρωτ.:114880/γ1 ΠΡΟΣ: Περ/κές

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης Εκπονώ διπλωματική ερευνητική εργασία στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση: αυτό είναι εκπαιδευτική έρευνα; κι αν ναι, τι έρευνα είναι; Αντώνης Λιοναράκης 7-8 Ιουνίου 2008 Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας

Μελέτη απορρόφησης αποφοίτων του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Μελέτη απορρόφησης του Α.Π.Θ. στην αγορά εργασίας Επιστημονικός Κλάδος: Καλών Τεχνών Τμήματα Εικαστικών & Εφαρμοσμένων Τεχνών, Θεάτρου, Μουσικών Σπουδών 1 Ιδρυματικά Υπεύθυνη Γραφείου Διασύνδεσης Α.Π.Θ.:

Διαβάστε περισσότερα

1. Ο Ν. 3966/2011 ενοποιεί τα Πειραματικά και τα Πρότυπα Σχολεία εξομοιώνοντας τα.

1. Ο Ν. 3966/2011 ενοποιεί τα Πειραματικά και τα Πρότυπα Σχολεία εξομοιώνοντας τα. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ ----- Ταχ. Δ/νση: Α. Παπανδρέου 37 Τ.Κ. Πόλη: 15180 - Μαρούσι Ιστοσελίδα: www.minedu.gov.gr E-mail: press@minedu.gov.gr

Διαβάστε περισσότερα

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού

Παραδοτέο Π.1 (Π.1.1) Εκθέσεις για προµήθεια εκπαιδευτικού υλικού 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ Μέτρο 2.2 Αναµόρφωση Προγραµµάτων Προπτυχιακών Σπουδών ιεύρυνση Τριτοβάθµιας Κατ. Πράξης 2.2.2.α Αναµόρφωση Προγραµµάτων

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτορική Διατριβή

Διδακτορική Διατριβή Διδακτορική Διατριβή Ένας μοναχικός δρόμος με διεξόδους; Τόνια Αράχωβα, Υποψήφια Διδάκτωρ, tonia@idkaramanlis.gr Γκέλη Μανούσου, Υποψήφια Διδάκτωρ manousou@eap.gr Τόνια Χαρτοφύλακα, Υποψήφια Διδάκτωρ tonia@eap.gr

Διαβάστε περισσότερα

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,.

-,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. παιδαγωγικά ρεύµατα στο Αιγαίο Προσκήνιο 77 : patrhenis@keda.gr -,,.. Fosnot. Tobbins Tippins -, -.,, -,., -., -,, -,. Abstract Constructivism constitutes a broad theoretical-cognitive movement encompassing

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές Ασκήσεις Το Σχέδιο Εργασίας (project)

Πρακτικές Ασκήσεις Το Σχέδιο Εργασίας (project) Πρακτικές Ασκήσεις Το Σχέδιο Εργασίας (project) Η βαθμολογία των πρακτικών ασκήσεων του 8ου εξαμήνου βασίζεται σε δύο παράγοντες: στις πρακτικές ασκήσεις (διδασκαλία στα σχολεία, σχέδια μαθήματος [πλάνα]

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ»

«Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» Όμιλος Εκπαιδευτικών Χρηστών Πληροφορικής Τεχνολογίας Κύπρου «Η ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ 6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2010 08:30-13:30 Α107 Χορηγοί: «Η

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΑΔΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΚΑΙ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΜΟΝΑΔΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΚΑΙ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΟΝΑΔΑ ΕΡΕΥΝΩΝ ΚΟΙΝΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΚΑΙ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ «Μέτρηση στάσεων χρηστών φροντιστηριακής εκπαίδευσης στην Αττική» [Έρευνα για λογαριασμό του Επαγγελματικού

Διαβάστε περισσότερα

Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα "Νέες τεχνολογίες"

Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα Νέες τεχνολογίες 1. Πρόλογος Τάσεις στις επιλογές των μαθητών στα πλαίσια των συνθετικών εργασιών τους. Εκτίμηση του παράγοντα "Νέες τεχνολογίες" Π. Ματζάκος, Α.-Μ. Σκουρτσή, Μ. Φιλιοπούλου Στην παρούσα εργασία, παρουσιάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Η γνώμη των εκπαιδευτικών και των μαθητών για τους παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν την εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης

Η γνώμη των εκπαιδευτικών και των μαθητών για τους παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν την εφαρμογή προγραμμάτων περιβαλλοντικής εκπαίδευσης ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΑ 5 ου ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ, ΤΕΥΧΟΣ B Περιβαλλοντική Εκπαίδευση Η γνώμη των εκπαιδευτικών και των μαθητών για τους παράγοντες οι

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση σχετικά με το περιβάλλον Εκπαίδευση για το περιβάλλον Εκπαίδευση στο περιβάλλον

Εκπαίδευση σχετικά με το περιβάλλον Εκπαίδευση για το περιβάλλον Εκπαίδευση στο περιβάλλον Περιβαλλοντική Εκπαίδευση (ΠΕ) ονομάζεται η διδασκαλία του τρόπου λειτουργίας του οικοσυστήματος και στόχος της είναι η αλλαγή της συμπεριφοράς των ανθρώπων προς μια αειφορική κατεύθυνση Εκπαίδευση σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ στη «ΝΑΥΤΙΛΙΑ»

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ στη «ΝΑΥΤΙΛΙΑ» ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΧΟΛΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ στη «ΝΑΥΤΙΛΙΑ» ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ Α. ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΧΕΙΜΕΡΙΝΗΣ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ Ακαδ. Έτους 2014 2015 Εισαγωγικά

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα